Müjde Ar'ı seks kölesi ahretlik kız, İsmet Ay'ı bir Boğaziçi Marki de Sade'ı, genç Yalçın Dümer'i de İsmet Ay'ın fantezilerinin kuklası rolüne sokmak kimsenin aklına gelmeyeceği gibi doğrusu bunu kimse de başaramazdı.
Başar Sabuncu, sinemamızın hakkında hep bir not düşmek istediğim yönetmenlerinden biriydi. Altyazı’nın gayriresmi sözlüğü sırasında aklıma gelseydi keşke! Maalesef, bazen bu not düşmeler ancak kişilerin aramızdan ayrılması yüzünden oluyor.
Müjde Ar’lı yılların zirvesiydi diye başlayayım. Atıf Yılmaz’ın, Şerif Gören’in, Şahin Kaygun’un, herkesin Müjde Ar persona’sına kendi meşrebince kılık kıyafet biçmeye çalıştığı zamanlardı. Her yönetmenle birlikte Müjde Ar yeni bir yüz kazanıyor, değişik bir yönü ortaya çıkıyordu. Bu konuda Başar Sabuncu’ya el verilmesi sanırım, Müjde’nin bu işlerde sözünü dinlediği Ertem Eğilmez’in izniyle olmuştu. Bu başlı başına cesur bir karar sayılır. Başar Sabuncu’nun asıl başarısı tabii ki tiyatroydu ve belli bir kuşak onu Tepebaşı Deneme Tiyatrosu’ndaki muhteşem ‘Bahar Noktası’ sahnelemesiyle hatırlar.
Shakespeare’in ‘A Midsummer Night’s Dream’ini Can Yücel nefis bir küstahlıkla ‘Bahar Noktası’ adıyla çevirmiş, Başar Sabuncu da bir hangar halindeki tiyatro mekanında bu metni çeviriye yakışır bir küstahlıkla, dev bir eğlence halinde sahneye koymuştu. Meş’um Türkiye 80’lerinin ilk yıllarıydı,’Bahar Noktası’nın estirdiği rüzgarın herkese iyi geldiğini hatırlıyorum. Türk sinemasında tabii ki böyle birşeyin esamesi okunmuyordu.
Başar Sabuncu, İstanbullu bir ailenin İstanbul’u, İstanbul ‘işlerini’ bilen bir çocuğuydu. Onun için Pınar Kür’ün hakkında davalar açılan romanından romanın ruhuna uygun hatta onu aşan fevkalade dekadan, fevkalade ‘sansüel’ bir yalı melodramı çıkarmaya kalkışması ve bunu başarması hem takdire şayan hem de çok mümkündü. O zamana kadar Müjde Ar’ı seks kölesi ahretlik kız, İsmet Ay’ı bir Boğaziçi Marki de Sade’ı, genç Yalçın Dümer’i de (ilk filminde) İsmet Ay’ın fantezilerinin kuklası rolüne sokmak kimsenin aklına gelmeyeceği gibi doğrusu bunu kimse de başaramazdı. Daha önce Atilla İlhan ‘Fena Halde Leman’ başta olmak üzerinde birtakım İstanbul fantezilerinde böyle parlak renkli, camp birşeyler denemişti ama tabii o İzmirli idi. İstanbul projeksiyonu ancak bir yere kadar ikna ediciydi. Oysa Başar’ın İstanbul dekadansı konusundaki sezgileri yerinde, doğru ve lezzetliydi.
‘Asılacak Kadın’ı yeniden izlemedim. Belki bugün biraz eskimiştir. Ama çok da eskimiş olamaz. Başar, Pınar Kür’ün romanının ‘iç sesler’inden vazgeçmiş, onu özgürce sinemalaştırmıştı. Her atipik şey gibi, ‘Asılacak Kadın’a da o zamanların sevilen klişeleriyle ‘bir üslup denemesi’, ‘kişisel bir film’ falan denmiştir herhalde. (Sanki her film öyle değilmiş gibi.) Bugün olsa ona ferah ferah ‘queer’ ya da ‘kuir’ - hangisiyse artık - denirdi. Filmin kuirliği yönetmenin bizim sinema için aşırı birşeyi denemesiydi. Ayrıca da varolan malzemeyi akıllıca karıştırması; Müjde Ar erotikasını tiyatromuzun açık ve en eğlenceli eşcinsel aktörlerinden biri olan İsmet Ay aşırılığıyla buluşturmuş, bunlara bir nebze ‘Boğaziçi Mehtapları’ katmış ama bu karışımın demode bir kolonya gibi değil, keskin kokular saçan bir şey gibi ‘kokması’nı sağlamıştı.
Başar’ın ikinci Müjde Ar’lı filmi ‘Kupa Kızı’ için bugünkü tabirle ‘uçmuş’ denebilir. Bunuel’in ‘Gündüz Güzel’ini alıp ondan ‘Kupa Kızı’ adıyla ‘Asılacak Kadın’ı da aşan bir İstanbul dekadansı ‘levhası’ çıkarmaya çalışmak! Film deli cesareti içinde ilginçti de doğrusu; kahküllü Müjde Ar’ı, Nur-i Ziya sokaktaki lüks randevuevinin sahibesi rolünde harika Nisa Serezli’yi, Müjde Ar’ın annesi rolünü Müjde Ar’ın annesi Aysel Gürel’in oynamasını kim unutabilir… Başar’ın ‘Gündüz Güzeli’ni alıp ondan İstanbullu sınıflar ve sınıf atlamalar üzerine bir hikaye çıkarma çabası görmezden gelindi. Hatta ‘Kupa Kızı’ genel bir sinefil küçümsemesiyle karşılandı: ‘Ne hakla Bunuel’in filmini…!’ Oysa bugün ona da pekala ‘kuir’ gözüyle bakılabilir. Öyle bir ‘kalkışma’ o zamana kadar yoktu, sonra da olmadı.
Başar’ın son Müjde Ar’lı filmi ‘Kaçamak’ ise o kadar tuhaf birşeydir ki, apayrı incelenmeye değer. Öteki filmlerin tersine, cüretkar bir teatrallikle sahnelenmiş bir evlilikdışı ilişki hikayesi. Yıllar sonra (kendisi de aslen tiyatro yönetmeni olan) Patrice Chereau çok benzer bir konuda ‘Mahremiyet’ filmini yaptığında düzülen övgüler arasında ‘Kaçamak’ da hatırlanmamış mıdır şüpheliyim.
Başar Sabuncu’yla bu filmler dolayısıyla tanıştım az çok. Her zaman pırıl pırıl parlayan gözlerinin, zekasının, nüktedanlığının, eşi Candan Sabuncuyla olan beraberliğinin çok da tadını çıkardım dost olarak. Sinemamızdan geçip giden bir kuyruklu yıldızdır; tesadüfen ölmemiş olsa, ölümle igili çok esprili bir şey söyleyeceğine de kalıbımı basarım!
YAZARIN DİĞER YAZILARI
Tüm Yazıları Gör
'Politik-gotik'05.11.2015
Amy!22.10.2015
Atlanamamış bir eşik08.10.2015
İleriki nesiller, gerideki nesiller17.09.2015
Güneşe ve ölüme dair27.08.2015
Rosemary'nin vegan bebeği!14.08.2015
Uzun uzun bakabilmek30.07.2015
Kas mı romans mı?16.07.2015
Hayallerin esintisi02.07.2015
Serkan Taycan sineması05.06.2015
Radikale Devam Edin
Politika
Bakan Bozkır'dan çok önemli pasaport açıklaması
Ekonomi
Merkez Bankası'ndan faiz hamlesi
Dünya
Brüksel saldırısının üçüncü şüphelisi serbest bırakıldı
Spor
Total futbol öksüz kaldı: Johan Cruyff öldü
Hayat
Arda Turan, sevgilisinin fotoğraflarını sildi
Kültür
2015'te 'Cimri' mi olur ya... Olur!
Sinema
Ara Güler belgeselinin yönetmeni: Kim bu saçmalıkları basına yaydıysa...
Çevre
Çorlu ve Ergene'ye termik santrale karşı miting
Otomotiv
Satılan her 100 araçtan 16'sı SUV oldu
Radikalist
Bu fotoğrafta kaç kişi var?
Gazeteye Reklam Ver
İnternete İlan Ver
Tablete İlan Ver
Sosyal/Ticari İlan Ver
Yerel HaberlerAdana HaberleriAdıyaman HaberleriAfyon HaberleriAğrı HaberleriAmasya HaberleriAnkara HaberleriAntalya HaberleriArtvin HaberleriAydın HaberleriBalıkesir HaberleriBilecik HaberleriBingöl HaberleriBitlis HaberleriBolu HaberleriBurdur HaberleriBursa HaberleriÇanakkale HaberleriÇankırı HaberleriÇorum HaberleriDenizli HaberleriDiyarbakır HaberleriEdirne HaberleriElazığ HaberleriErzincan HaberleriErzurum HaberleriEskişehir HaberleriGaziantep HaberleriGiresun HaberleriGümüşhane HaberleriHakkari HaberleriHatay HaberleriIsparta HaberleriMersin Haberleriİstanbul Haberleriİzmir HaberleriKars HaberleriKastamonu HaberleriKayseri HaberleriKırklareli HaberleriKırşehir HaberleriKocaeli HaberleriKonya HaberleriKütahya HaberleriMalatya HaberleriManisa HaberleriKahramanmaraş HaberleriMardin HaberleriMuğla HaberleriMuş HaberleriNevşehir HaberleriNiğde HaberleriOrdu HaberleriRize HaberleriSakarya HaberleriSamsun HaberleriSiirt HaberleriSinop HaberleriSivas HaberleriTekirdağ HaberleriTokat HaberleriTrabzon HaberleriTunceli HaberleriŞanlıurfa HaberleriUşak HaberleriVan HaberleriYozgat HaberleriZonguldak HaberleriAksaray HaberleriBayburt HaberleriKaraman HaberleriKırıkkale HaberleriBatman HaberleriŞırnak HaberleriBartın HaberleriArdahan HaberleriIğdır HaberleriYalova HaberleriKarabük HaberleriKilis HaberleriOsmaniye HaberleriDüzce Haberleri
Radikal
Anasayfam Yap
Künye
Reklamlar
İlan
Son Dakika Haber
Haberler
Haber
Geçerli Bir E-Posta Adresi Giriniz
İnternet baskısında yer alan tüm metin, resim ve benzeri içeriğin hakları Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş'ye aittir. Hiçbir şekilde basılı ya da elektronik bir ortamda (CD, Internet vs.) kaynak gösterilse bile izin alınmadan kullanılamaz.