Geçen hafta Saroyan’ın öyküsünü alıntılamaya başlamıştık. Bu hafta devam ediyoruz. Saroyan, California’nın Fresno kasabasında bir Ermeni kahvehanesi olan Aras Kahvehanesi’nin müdavimlerinin aralarında geçen konuşmaları aktarıyordu. Tartıştıkları temel mesele Amerika’daki Ermenilerin ne olacağı, ne yapacağıydı. Kimdi onlar? Bu soruya biri şöyle cevap veriyor:
“... Eğer Ermeni’ysek ve gerçekten özgür ve bağımsızsak burada işimiz ne Allah aşkına? Ya hep beraber kendi ülkemize dönelimya da bugünden sonra Ermeni olmadığımıza karar verip koca çenemizi kapatıp oturalım.”
“Ermenistan’a dönmeden Ermeni olmamız mümkün değil mi? Bunu mu söylüyorsun?”
“Üç oğlumun adam gibi Ermenice bile konuşamadığını söylüyorum. Ne okuyor ne de yazabiliyorlar. Vartan, Dikran, Hayk: isimlerini beğenmiyorlar. Birbirlerini Walt, Dick, Ike diye çağırıyorlar. Dahası, soyadlarını da istemiyorlar. Taşıyamayacakları kadar ağır bir yük gibi geliyor bu onlara. Karadenizyan. Bu benim ismim, benden evvel babamın, ondan evvel de onun babasının ismi. Emerson Okulu’nda ahmak öğretmenin biri, kibar dili dönmediği için tutmuş Karadenizyan’ı Gardner’a çevirmiş. Böylece bizim çocukların soyadı olmuş Gardner.”
“Sen ne biçim bir adamsın ki oğullarının gerçek isimlerini reddetmesine izin veriyorsun? Senin ismini?”
...
“Karım, ‘Amerikalı olmalıyız. Bu bizim vatanseverlik görevimiz. Dünyanın en büyük ülkesine geldik. Yeni ülkemize sahip olduğumuz en iyi şeyleri verelim’ diyor. Bu şartlarda ne yapabiliriz ki? Oğullarıma Ermenistan’ın nihayet bağımsızlığına kavuştuğunu söyledim ama bu onlara hiçbir şey ifade etmedi. ‘Bahçedeki misket üzümü asmasında yeşil yapraklar çıkmış’, da diyebilirdim onlar için ikisi de bir. Cevapları bile Ermenice değildi. ‘Dad we are glad’ (Çok sevindik baba) dediler. Hayrik (Ermenice baba) değil- Dad. Bu kelime beni hasta ediyor. ‘Dad we are glad’. Hepsi bu.”
...
“Bu iyi niyetli adamcağızın sorunudünyadaki bütün Ermeniler için gerçek bir sorun. Oğullarımız, kızlarımız Ermeni mi olacaklar, Amerikalı mı? Ya da diyelim Ermenistan’dan Fransa’ya gitmişsek, Fransız mı olacaklar? Ermenistan’ı biz hatırlıyoruz ama çocuklarımız bilmiyorum. Tanıdıkları tek ülkeyi ebeveynlerinin bildiği bir ülkeden daha az umursamalarını onlardan bekleyebilir miyiz? Nereye kadar? Hayır. Korkarım Ermenistan sadece orada olan Ermeniler için Ermenistan olmalı.”
Bu diyaloglar, diaspora Ermenilerinin yaşadığı varoluşsal sorunları en net biçimde ortaya koyuyor. Diaspora olmanın ‘doğasına’ dair ortaya koyduklarının yanı sıra, Ermenilerin 1915’ten sonra gittikleri ülkelerde geçirdikleri, bir-iki kuşak boyunca devam eden zorlukları göstermesi açısından da değerliler. Gerginlik, yalnız içinde bulunulan geniş toplumla değil, aileler (babalar ve oğulları) arasında dahi söz konusuydu. Diaspora Ermenileri de dönüp baktıklarında, bütün bu güçlüklerin, gerginliklerin sebebi olarak 1915’i gördüler ve haklıydılar. Üstelik, olayın müsebbibi saydıklarının olayı inkâr etmesi, yetmezmiş gibi bir de ‘kurban’ı ‘suçlu’ duruma düşürmesi, öfkelerini katladı (bunda şaşılacak bir yan var mı?) Dolayısıyla, bununla birlikte son üç yazıyı ayırdığım soruya, yani Rumeli göçmenleri neden ‘her şeyi unutup’ ‘sağlıklı’ bir ruh hali edindiler de, Ermeniler 1915’e ‘takılıp kaldılar’ meselesine geri dönecek olursak, bu soruya verilecek iki önemli cevap, gerek diaspora gerek Türkiye Ermenilerinin 1915 sonrasında bulundukları ülkelerde geçirdikleri süreç ve Türkiye Cumhuriyeti devletinin 1915 politikalarıdır. Soykırım acısının üstüne bir de göçmenlik acısının binmesi, içinde bulundukları topluma neden orada olduklarını anlatma ve varlıklarını meşrulaştırma yükü, benimsenme gayreti, bir de Türkiye’nin, tuz-biber misali, Ermeniler sanki canları sıkılmış da onun için Fresno California’ya (ya da Buenos Aires’e ya da Montevideo’ya ya da dünyanın başka bir ucuna) yerleşmişler tavrında olması, Ermenilerin 1915’e karşı geliştirdiği tavır ve ruh halinde etkili oldu. Dolayısıyla, Ermeniler-Rumelilier kıyaslaması yaparken bütün bunları analize katmak gerekir.
EN ÇOK OKUNANLAR
SON EKLENENLER
01.12.2021 Merkez Bankası dövize müdahale etti
01.12.2021 Ayvazovski'nin eseri 1 milyon Euro'ya satıldı
02.12.2021 Üçüncü Varlık Vergisi Faciası
02.12.2021 Hazine ve Maliye Bakanı Elvan "affını" istedi, yerine yardımcısı atandı
02.12.2021 Üçüncü Varlık Vergisi Faciası
01.12.2021 Ayvazovski'nin eseri 1 milyon Euro'ya satıldı
YAZARLAR
02.12.2021 Üçüncü Varlık Vergisi Faciası
BASKIN ORAN
29.11.2021 Kur krizi ve muhalefet
YETVART DANZİKYAN
26.11.2021 Ermeni hazinesi bulundu!
OHANNES KILIÇDAĞI
GÜNCEL FOTO GALERİLER
8 Mart 2020 Dünya Kadınlar Günü yürüyüşünden kareler
Bir coğrafyaya sığınmayan kimlik: Hemşinlilik
İstanbul'da 1 Mayıs 2019 kutlamalarından kareler
Previous
Next
GÜNCEL VİDEO GALERİLER
Batıdan doğuya 'Hayatta kalma şarkıları'
İstanbul Almanya Konsolosluğu önünde nefret söylemi
"Game of Thrones" ekibi sığınmacılar için destek istiyor
Previous
Next
ÇİZERLER
Vrej Kassouny
Ohan
Sarkis Paçacı
Previous
Next
HAKKIMIZDA
1996’da Hrant Dink ve bir grup arkadaşı tarafından, Türkiyeli Ermenilerin sorunlarını kamuoyuna anlatmak amacıyla kuruldu. Cumhuriyet döneminin Türkçe-Ermenice olarak yayımlanan ilk gazetesidir. Demokratikleşme, azınlık hakları, geçmişle yüzleşme, Türkiye’deki çoğulculuğun korunması ve geliştirilmesi konularını merkeze alan bir yayın çizgisine sahiptir. Türkiye Ermeni toplumunun içinden çıkan bir gazete olarak Agos, sayfalarını Türkiye ve dünya meselelerine giderek daha fazla açmayı hedefliyor. Bağımsız gazeteciliğin ve ifade özgürlüğünün alanının giderek daraldığı Türkiye’de Agos, özgür bir tartışma platformu işlevi de görüyor.
KATEGORİLER
Toplum Vakıflar Okullar Dernekler Spor Kilise Gençler Fark Yaratanlar Sağlık Kültür Sanat Müzik Sinema Tiyatro Resim Mimari Korolar Dans Edebiyat Fotoğraf Sergi Güncel Türkiye Dünya Ermenistan Diaspora Basın Azınlıklar İnsan Hakları Dink Davası Gündem Son Dakika Yaşam English Հայերէն քրօնիկագիրեր լուրեր Ayp - pen - kim Հայերէն-PDF Dosya Başyazı Arka Sayfa Orta Sayfa Dünya Diaspora / Ermenistan Misafirhane 1915-2015 1915 Okumaları 1915 Konuşmaları Kurtulanlar Kurtaranlar Failler Sarkis Seropyan'ın Ardından