FETÖ Kalkışması Bağlamında Türkiye'de Din Devlet İlişkileri, Cemaat ve Tarikatların Eğitimden Teberrisinin Lüzumu
Hasan POSTACI
Sezai Karakoç’un Ardından
İsmail Hakkı Güleç
KARDEŞLİK BEDEL İSTER
Kevser Huzziyas
SABIR VE ŞÜKÜR
Mahmut Olgun
GELECEK AİLEYE SAHİP ÇIKANLARINDIR
Mehmet AKTAŞ
Beyaz Martı...
Mehmet Ali BİLİCİ
İnsani Değerlerde İflas
Mehmet CÖMERT
Allah Kâdir midir?
Mehmet ŞEREFOĞLU
Said Çekmegil ve Ercüment Özkan’ın Sohbetine Tanıklığım
Muhammet YETİŞ
YAZ DOSTUM!
Muhittin BAĞCI
Tutarsızlık Üzerine Birkaç Telmih
Murat Yiğit
İstanbul
Musab Aydın
ZAMAN VE UMUT
MUSTAFA AYGÜN
ÇOCUK YETİŞTİRME SANATI
Mustafa DOĞU
Kanserleşmiş Zihinler
Mustafa GÜL
HATEMÜ'l-ENBİYA*
Necati Atar
TERÖRE YARDIM VE YATAKLIK YAPAN DİPLOMALI HIYARCILARIN BÖLÜCÜ OLDUĞU GERÇEĞİNİ İNKÂRA KALKIŞANLARIN DA BÖLÜCÜ TERÖR ÖRGÜTLERİNİN EKMEĞİNE YAĞ SÜRDÜĞÜ GERÇEĞİ
Necip CENGİL
ÂDEM’İN İKİ OĞLUNDAN HAYAT DERSİ
Necla Arpa GÜLAÇAR
GÜVEN TOPLUMU
Nevzat KAYA
SADECE BİR DERNEK DEĞİL, ONA BOĞAZİÇİ RUHU DERLER!
Nezir ERGENÇ
“Ben” olmadan “Biz” olmaz!
Nilüfer Zontul Aktaş
​Güz giderken güzide dört genci de uğurladı
Nuri YILMAZ
Hak Arayışlarında Meşruiyet Sorunu
Nusret AYDEMİR
Yürüyüş (İstikamet)
Nusret AYDEMİR
Problematik
Ömer Naci YILMAZ
AFETLER TARAFSIZDIR
Prof. Dr. Bilal SAMBUR
Eğitimi düşünmek
Ramazan DEVECİ
Ali Şeriati Üzerine…
Ramazan KAYAN
Dijital direniş
Ramazan Keskin
HOCALARIMIZA TAVSİYELERİMİZ!
Sait ALİOĞLU
Alternatif “Dinî İçerikli” Eğitim Olgusu ve AK Parti Sürecindeki Serencâmı
Şakir KURTULMUŞ
GÜZEL VE ÖNEMLİ UYARILAR
Selvigül ŞAHİN
"Âşıklar Ölmez" Üstat Sezai Karakoç'a rahmetle
Serdar ÇALIŞ
ÇÜRÜYÜŞ
Seyfi Pınarbaşı
DOĞRULUK VE İSTİKAMET
Seyit Ahmet UZUN
HATUN
Ümit AKTAŞ
Sömürgecilikten Kurtuluş Mücadelesi ve Farklı Bakmak
Yunus Çolakoğlu
Arakan Müslümanları ve Bir Ayetin Düşündürdükleri
Yusuf YAVUZYILMAZ
Helalleşme
Ziya GÜNDÜZ
İZDİHAM VARSA EDEBİYAT VAR DEMEKTİR!
Uyarı! Yapmış olduğunuz yorumlar incelendikten sonra onaylanacaktır onaylandıktan sonra gözükecektir
İran, Türkiye, Azerbaycan ve diğerleri
7.10.2021 11:45:00
facebook
twitter
mail gönder
Süleyman Seyfi Öğün, ülkeler bazında paktlar, yapılan anlaşmalar ve yeni ilişki biçimleri üzerinden; Suriye konusu, su meselesi ve alternatif enerji koridorların mahiyeti üzerinden oluşacağını düşündüğü varsayımlara temas ediyor.
Biden’ın iktidâra gelmesinin ardından yapılan ilk değerlendirmeler, eş anlı olarak ABD-Rusya ve ABD-Türkiye ilişkilerinin gerginleşeceği istikâmetindeydi. Biden ve ekibinin seçim kampanyaları esnâsında yaptıkları açıklamalar hayli sarih bir şekilde bu tarz yorumları destekliyordu. Demokratlara göre Trump, kendi faydasına Rusya’nın ABD seçimlerine müdahale etmesine gözyummuş, bunun karşılığında da Rusya’ya “müsamahakâr” davranmıştı. Bununla da kalmamış, NATO’yu ve ABD-AB bağını küçümsemiş ve ihmâl etmişti. Rusya, bu rüzgârı arkasına almış, “şımarmış” ve NATO’ya karşı cüretkâr tavır ve davranışlar içine girmişti. Trump Çin’i hedefe koymuştu. Hâlbuki Çin ile diplomatik yollardan meseleler hâlledilebilirdi. Esas tehlike, tıpkı Soğuk Savaş zamanlarında olduğu gibi Rusya idi. Biden, NATO’yu ihyâ etmek vaadinde bulunuyordu.
ABD-Türkiye ilişkileri husûsunda zâten herşey ortadaydı. Türkiye de Trump tarafından ihmâl edilmiş, bunu fırsat bilen Erdoğan, Rusya ve İran ile iş tutmuş, NATO konseptlerinin dışına çıkmış, kendisine alan açmıştı. Erdoğan mutlak sûrette devrilmeli, Soçi, Astana gibi zeminler de berhavâ edilmeliydi.
Gelişmeler hiç de beklendiği gibi olmadı. ABD-AB temaslarından hiçbir şey çıkmadı. Son NATO Zirvesi ise tam bir fiyasko olarak tezâhür etti. Nihâyette, ABD-Birleşik Krallık, Avustralya el ele vererek, başta Fransa’ya bel kıran bir çalım atarak ve genel mânâda AB’yi dışlayarak Pasifik’te Çin’e karşı AUKUS’u kurdu. Putin ile görüşen Biden, Rusya’yı devreden çıkarıyor; hattâ kimi çevrelere göre onunla anlaşıyor, Çin karşıtı bir siyâseti odağa aldığını açıklıyordu.
Biden’ın seçim evvelinde yaptığı açıklamalarla eylemleri üzerinden toptan tutarsız olduğunu da iddia edemeyeceğim. İsrâil’e ve Suud ve Körfez Araplarına mesâfe koyacağını, İran ile yumuşayacağını vaad etmişti. Bu vaadlerin şimdilik hayâta geçirildiğini tâkip edebiliyoruz. Türkiye’ye karşı katı ve uzlaşmaz tavrı da pratikte karşılığını buluyordu.
Çizmeye çalıştığım bu resim, kısa zaman zarfında mevcût denklemleri değiştirdi. Süreç hızla İsrâil ve Rusya’yı yakınlaştırdı. Bu yakınlaşma, bilhassâ Sûriye üzerindeki Rusya-İran ilişkilerini her zaman olduğundan daha “sorunlu”; Türkiye-Rusya ve Türkiye-İran ilişkilerini ise daha “kırılgan” hâle getirdi. Türkiye-Rusya ilişkilerindeki sarsıntılar şimdilik Erdoğan-Putin ikilisinin zaman içinde geliştirmiş oldukları şahsî bağlarla dengeleniyor. Ama nereye kadar, bunu kestiremiyoruz. Esas mühim olan, iki farklı “iç kulvarda” olup bitenler. Bunlardan ilki Ukrayna ve Kırım meselelerinde Türkiye’nin, Rusya’nın “hassas” coğrafyalarında ortaya koyduğu siyâsetlerdi. Türkiye’nin attığı adımlar, Ukrayna’ya verdiği askerî ve stratejik destek, Kırım’ın ilhâkını reddeden yaklaşım Putin’in güvenlik bürokrasisini çileden çıkarmış durumda. Putin şimdilik onları yatıştırıyor. Diğer kulvar ise Kafkasya’da olup bitenler. Âzerbaycan-Türkiye ve buna eklemlenen Pâkistan ittifâkı İran’ı son derecede rahatsız ediyor. Türkiye-İran gerilimi hızla tırmanıyor. Daha çarpıcı olan ise ilk günlerden beri dikkât çektiğim ve sorunlu bulduğumu defâlarca vurguladığım İsrâil’in Âzerbaycan’daki varlığı. İlk defâ İsrâil İran’ın bu kadar yakınına gelmiş durumda. İran’ı çileden çıkaran da bu. Bundan sonra Âzerbaycan-İsrâil ilişkilerinin nasıl seyredeceği çok mühim..Bu seyrin, Türkiye-İsrâil ilişkilerinin hâl-i hazırını esas aldığımızda çok düşündürücü tarafları olduğunu görüyoruz. Doğrusu, Türkiye-İran ihtilâfının büyümesi, Kafkasya siyâsetleri îtibârıyla hem Rusya’nın, hem de ABD’nin işine gelir.Diğer taraftan İsrâil bu gerilimi tırmandırmaktan büyük bir fayda sağlar. Nihâyet Türkiye-İran gerilimi AB, bilhassa İran ile yakın ilişkileri olan Fransa’yı son derecede memnun edecektir. Batı kanadından Yunanistan-Mısır-İsrâil, Körfez devletçikleri, son olarak da Hindistan tarafından baskı yiyen Türkiye’nin bir de Doğu’dan sıkıştırılması bu denklemin pekişmesini sağlayacaktır. Mısır-Ürdün, Suudi Arabistan ve BAE tarafından oluşturulan, Irak ve Sûriye’yi içine alan, “Su Meselesi” temelinde yeni “Arap milliyetçiliği” dalgasını da hesâba katmak gerekiyor. Bu dalganın hedefinde, Türkiye ve İran’ı eş anlı olarak Irak ve Sûriye’den tasfiye etmek niyeti yatıyor.
Meselenin enerji akışı üzerinden de değerlendirilmesi gereken boyutları olduğunu unutmamak gerekiyor. İran’ın niyeti Türkiye’yi enerji akışı haritasında etkisiz eleman hâline getirmek ve tekel olmak. Bunun için Bakü-Tiflis-Ceyhan hattının, Türkmenistan petrol ve doğal gazını içine alacak şekilde gelişmesini engellemeye çalışıyor. Bunun yerine, Irak ve Sûriye üzerinden Şii boru hattını hayâta geçirmek istiyor. Rusya ise Türk Akımı dışında alternatif hat istemiyor..
Hâsılı önümüzdeki günlerde bölgede dramatik gelişmelere şâhit olacağız gibi…
Lütfen Boş Bırakmayınız.
Anahtar Kelimeler: Türkiye Azerbaycan diğerleri
HABERLER
Farkındalığımızın altı oyuluyor… 4.12.2021 13:26:00
SOSYAL EŞİTSİZLİK AYDINLANMA VE DİN -3 4.12.2021 00:39:00
Bu vahşiler nereden çıktı! Bebeğini sobaya atıp yakmış! 1.12.2021 16:57:00
Politik Kültürler ve Krizlerle Baş Etme Politikası 30.11.2021 16:18:00
Sezai Karakoç’un Batı Dünyasına Bakışı 30.11.2021 12:46:00
Hasan El-Basri’ye nisbet edilen kader risalesi 29.11.2021 18:25:00
Kürt-Kürdistan hakikati ve Kürtlerin tartıştıkları konular 29.11.2021 11:16:00
Dava üzerine 28.11.2021 22:27:00
SOSYAL EŞİTSİZLİK AYDINLANMA VE DİN -2 27.11.2021 16:46:00
Sezai Karakoç: Dağ Gibi Bir Adam… 27.11.2021 12:00:00
"Ne helalleşmesi? Hesap soracağız!" 26.11.2021 17:57:00
Filozofları çıldırtan üç mesele 26.11.2021 16:00:00
Profil oluşturma 26.11.2021 12:21:00
Siyasi ergenliğin ve çaresizliğin kültü: Atatürkçülük 26.11.2021 01:56:00
İslamcılığın Kendisi ile Yüzleşmesi -8- 26.11.2021 00:58:00
Kürtlerin CHP ile sorunu “helalleşme” değil, hesaplaşma sorunudur 24.11.2021 01:36:00
Niçin yeni bir siyasi parti? Biyografi 23.11.2021 17:04:00
Endülüs Kültürüne Yön Veren Efsane Bir Kürt: Ziryab -2- 23.11.2021 14:40:00
Bosna bölünmenin eşiğinde 23.11.2021 11:49:00
Modern Toplumun Gidişatı ve Hastalıkları 22.11.2021 16:20:00
Cemaat’i 15 Temmuz’a ‘sürükleyen’, AK Parti’yi 50+1 ‘tuzağına düşüren’ bir aktör mü vardı? 22.11.2021 14:47:00