آثار به دست آمده از مناطقی چون تپه قلا رمیان (قلعه رومیان) در سه‌کیلومتری جنوب بروجرد و دیگر تپه‌ها و گورستان‌های تاریخی، سکونت بشر را از دست‌کم ۵۰۰۰ سال پیش در این ناحیه مسجل می‌کند .
ˈɑsˈɑr beː dˈast ɑmˈadeː az manˈɑteq1ˌi tʃˈon tappˈeː q1alˈɑ ramˈiɑn q1ˈalʔeː rumˈiɑn dˈar sˈeːkˌilumˈetri dʒˈonuːb borˈudʒerd vˈa dˈiɡar tappˈeːhɑ vˈa ɡuːrˈestɑnhˈɑje tˈɑrixˌi sokˈuːnat bˈaʃar rɑ az dˈastkˈam pandʒ hˈezɑr sˈɑl pˈiʃ dˈar iːn nˈɑhijˌe mosˈadʒdʒal mikˈonad .