ความเป็นมาของตัวละครในเพชรพระอุมา
รพินทร์ ไพรวัลย์ เป็นตัวละครในเพชรพระอุมาที่มีต้นแบบมาจากบุคคลที่มีตัวตนจริงคือ ฉัตร พงษ์สุชาติ หรือเรียกชื่อง่าย ๆ ว่าเชิด วรชาติ พนมเทียนสร้างพรานป่าผู้มีความชำนาญในการเดินป่าที่มีฝีมือในการยิงปืนที่เฉียบขาด มีจิตใจที่เต็มเปี่ยมไปด้วยคุณธรรมและโอบอ้อมอารี โดยการจำลองและนำเอาลักษณะนิสัยทั้งหมดของเพื่อนรุ่นพี่คนหนึ่งมาถ่ายทอดลงในตัวละครหลักของเพชรพระอุมา
คำนิยมเพชรพระอุมา
ในแต่ละตอนของเพชรพระอุมา ต่างมีคำนิยมที่แสดงให้เห็นถึงความสามารถในการประพันธ์ของพนมเทียน ความสนุนสนานของการดำเนินเรื่อง ความรู้ในด้านต่าง ๆ ของการเดินป่า การใช้ภาษาในการตัดพ้อหรือพร่ำพรรณา ที่พนมเทียนสามารถท่ายถอดให้แก่ตัวละครทุกตัวในเพชรพระอุมา ให้มีชีวิตชีวาโลดแล่นจนเป็นที่รู้จักและผูกพันกับนักอ่านทุกรุ่นทุกสมัย ซึ่งคำนิยมเพชรพระอุมาจากผู้ทรงเกียรติและทรงคุณวุฒิหลายท่าน ได้แก่