เมืองยอง
คนเมืองยองสืบเชื้อสายมาจากผู้คนที่อพยพมาจากเมืองเชียงรุ่งและเมืองอื่น ๆ ในสิบสองพันนา ซึ่งเป็นคนลื้อหรือไทลื้อ และเมื่ออพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานครั้งใหญ่ในเมืองลำพูนในปี พ.ศ. 2348 คนทั่วไปจึงเรียกว่า คนเมืองยอง เพราะในสมัยนั้นรัฐประชาชาติหรือรัฐชาติ (nation state) แบบตะวันตกยังไม่เกิดขึ้น ในสมัยนั้นผู้คนต่างบ้านหลายเมืองที่มาอยู่ร่วมกัน จึงเรียนขานกันตามชื่อบ้านเมืองเดิม เช่น คนเมืองเชียงใหม่ คนเมืองลำปาง คนเมืองแพร่ คนเมืองน่าน คนเมืองเชียงตุง เป็นต้น ฉะนั้นคนไทยองจึงไม่ใช่คนไทที่เป็นชาติพันธุ์ยอง แต่เป็นคนไทลื้อที่อาศัยอยู่เมืองยองเขตกำแพงเมืองลักษณะกลมรีตั้งอยู่บนเนินสูง มีคูน้ำคันดิน ที่ตั้งประกอบด้วยประตูเมืองทั้ง 4 ด้าน ดังนี้
ผู้เอิน
ชาวผู้เอิน มีการแต่งกายและขนบธรรมเนียมประเพณีก็เป็นอย่างลาวแท้ แต่ทางภาษาพูดมีผิดแปลกออกไปบ้าง เนื่องจากชนกลุ่มนี้ติดต่อกับชาวญวนมาชั่วหลายร้อยปี เพราะถิ่นที่อยู่ของผู้เอินนี้ อยู่ทางทิศตะวันออก และตะวันออกเยงใต้ของเมืองตรันนินห์ (เมืองนี้มีชื่อภาษาไทว่า เวียงคำ ซึ่งเป็นชื่อเดิมของเวียงจันทน์) ถิ่นที่อยู่ของชาวไทกลุ่มนี้อยู่ทางฟากภูเขาที่ลาดลงทางอ่าวตังเกี๋ย และพืชผลที่พวกนี้เพาะปลูกก็ลงไปจำหน่ายให้ญวน แน้นไทพวกนี้จึงติดต่อกับญวนมากกว่าลาว เนื่องจากอยู่ที่สูง และในฤดูหนาวอากาศจึงหนาวมาก ชาวผู้เอินจึงเก็บตัวมากกว่าชาวลาว และมีเครื่องเล่นสนุกสนานน้อยกว่า ชนกลุ่มนี้นับถือพุทธศาสนา แต่ก็มีพระอยู่น้อย และพวกนี้ก็ไม่นับถือพระมากอย่างชาวลาว ทั้งนี้เพราะติดต่อกับชาวญวนมาก และชาวญวนไม่ค่อยยุ่งเกี่ยวกับพระ นอกจากจะอยู่ที่สูงแล้ว ชาวผู้เอินยังมีอยุ่บ้างทางตะวันออกเฉียงเหนือของเวียงจันทน์ และในเมืองคำเกิดคำมวน (เมืองที่เกิดพระยอดเมืองขวาง)