มหาวิทยาลัยเซาแทมป์ตัน
มหาวิทยาลัยเซาท์แฮมป์ตันก่อตั้งเมื่อ พ.ศ. 2405 ในฐานะสถาบันฮาร์ตเลย์ ตามชื่อของเฮนรี โรบินสัน ฮาร์ตเลย์ (Henry Robinson Hartley, พ.ศ. 2320-2393) ทายาทธุรกิจค้าไวน์ ก่อนที่ฮาร์ตเลย์จะวายชนม์ เขาได้เขียนพินัยกรรมสั่งให้นำมรดกจำนวน 103,000 ปอนด์สำหรับใช้เป็นทุนประเดิมตั้งสถาบันศึกษา ณ บ้านของเขาซึ่งตั้งที่ใจกลางเมืองเซาท์แฮมป์ตัน
ในชั้นแรกฮาร์ตเลย์มิได้หวังว่าเงินจำนวนนี้จะใช้สร้างเป็นมหาวิทยาลัยดังเช่นที่ก่อตั้งตามเมืองท่าและเมืองอุตสาหกรรมของสหราชอาณาจักรอื่น ๆ เขาเพียงแต่หวังว่าให้สร้างสถานเผยแพร่ความรู้เพื่อให้เมืองมีชื่อเสียงทางวิชาการนอกเหนือจากการเป็นเมืองท่าและเมืองชุมทางรถไฟ จึงเป็นเหตุให้มีการถกเถียงขัดแย้งเกี่ยวกับข้อความในพินัยกรรมจนถึงขั้นขึ้นโรงศาล จนในที่สุดก็ได้มีการตั้ง "สถาบัน" ขึ้นตามเจตนารมณ์ของฮาร์ตเลย์ ซึ่งผิดไปจากความประสงค์ของผู้ใหญ่ในบ้านเมืองบางคนที่ต้องการให้เป็น "วิทยาลัย" สถาบันฮาร์ตเลย์เปิดอย่างเป็นทางการเมื่อวันที่ 15 ตุลาคม พ.ศ. 2405 โดยเฮนรี เทมเปิล นายกรัฐมนตรีในขณะนั้น ในพิธีมีผู้คนคับคั่งเป็นอย่างมาก
มหาวิทยาลัยเชฟฟีลด์
เมื่อ พ.ศ. 2371 ได้มีการก่อตั้งวิทยาลัยแพทย์ประจำอำเภอเชฟฟีลด์ เพื่อช่วยในการผลิตแพทย์เพิ่ม ต่อมาในปี พ.ศ. 2422 มหาวิทยาลัยเคมบริดจ์ได้ขยายศูนย์วิทยบริการมา โดยเปิดเป็นวิทยาลัยเฟิร์ท (Firth College) ตามชื่อของมาร์ก เฟิร์ท นักอุตสาหกรรมชาวอังกฤษ เพื่อให้การเรียนการสอนในสาขาวิชาศิลปศาสตร์และวิทยาศาสตร์ และตอบสนองการเป็นเมืองอุตสาหกรรมของเชฟฟีลด์ หลังจากนั้นห้าปี ได้มีการก่อตั้งโรงเรียนช่างฝีมือเชฟฟีลด์ (ระวังสับสนกับวิทยาลัยเทคนิคนครเชฟฟีลด์ ซึ่งต่อมาได้เป็นมหาวิทยาลัยเชฟฟีลด์แฮลลัม) โดยมีวิทยาลัยเฟิร์ทเป็นผู้สนับสนุน ในที่สุดเมื่อปี พ.ศ. 2440 สถาบันทั้งสามจึงรวมตัวกันเป็นวิทยาลัยอุดมศึกษาเชฟฟีลด์ ต่อมาวิทยาลัยอุดมศึกษาได้ยกฐานะเป็นมหาวิทยาลัยโดยพระราชบัญญัติเมื่อ พ.ศ. 2448 แทนการนำไปรวมเป็นวิทยาเขตของมหาวิทยาลัยวิกตอเรียซึ่งในเวลาต่อมาได้สลายตัวออกเป็นสถาบันอิสระ ได้แก่ มหาวิทยาลัยแมนเชสเตอร์ มหาวิทยาลัยลีดส์ และมหาวิทยาลัยลิเวอร์พูล เมื่อแรกสถาปนาเป็นมหาวิทยาลัย มีนักศึกษาเต็มเวลาเพียง 365 คน และคณาจารย์-เจ้าหน้าที่อีก 71 คน การเติบโตของมหาวิทยาลัยในช่วงต้นเป็นไปอย่างเชื่องช้า จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2500 มหาวิทยาลัยได้เติบโตอย่างรวดเร็วโดยมีจำนวนนักศึกษามากกว่าเดิมมาจนถึงปัจจุบัน