ชาวยิว
ยิว (ภาษาฮิบรู: יהודים) หรือที่เรียกว่า ชาวยิว () เป็นชนชาติและกลุ่มศาสนพันธุ์หนึ่ง ซึ่งมีเชื้อสายมาจากวงศ์วานอิสราเอลหรือชนเผ่าฮีบรูในแผ่นดินตะวันออกใกล้ยุคโบราณ ซึ่งคัมภีร์ฮีบรูได้ระบุว่า ชาวยิวเป็นชนชาติที่พระเจ้าทรงเลือกสรรที่จะอุปถัมป์ค้ำชูไว้เหนือชาติอื่นๆ ด้วยความเชื่อว่ายิวเป็นชนชาติที่พระเจ้าทรงค้ำชูและมีศาสนายูดาห์เป็นเครื่องยึดเหนี่ยวนี้เอง ทำให้แม้ชาวยิวจะกระจัดกระจายไปในหลายดินแดน แต่ก็ยังคงความเป็นกลุ่มก้อนและมีการสืบทอดความเป็นยิวจากรุ่นสู่รุ่นอย่างไม่มีเสื่อมถอย ปัจจุบันบุคคลเชื้อสายยิวทั่วทั้งโลกมีอยู่ราว 14.4 ถึง 17.5 ล้านคน ซึ่งส่วนใหญ่อาศัยอยู่ในประเทศอิสราเอลและสหรัฐอเมริกา
ภาษาเปอร์เซียของชาวยิว
ภาษาเปอร์เซียของชาวยิว (Judæo-Persian)หรือ ภาษายีดี (Jidi; IPA: /ʤiːdiː/) เป็นภาษาเปอร์เซียที่พูดโดยชาวยิวที่อาศัยอยู่ในอิหร่าน และเอกสารภาษาเปอร์เซียของชาวยิวที่เขียนด้วยอักษรฮีบรู ถ้ามองในมุมกว้าง ภาษานี้จะรวมสำเนียงทั้งหมดของภาษาเปอร์เซียที่ใช้โดยชาวยิวในจักรวรรดิเปอร์เซีย ในมุมที่แคบลง ภาษานี้หมายถึงสำเนียงที่พูดในเตหะราน 
หลักฐานแรกที่บ่งถึงการเข้ามาของคำในภาษาเปอร์เซียและเข้าสู่ภาษาในอิสราเอลพบในไบเบิล ภาษาฮีบรูและภาษาอราเมอิกมีคำเฉพาะจากภาษาเปอร์เซียเป็นจำนวนมาก ซึ่งเริ่มต้นขึ้นในจักรวรรดิอาแคมินิด หลังจากสิ้นสุดราชวงศ์นี้ไป 500 ปี เกิดการแพร่กระจายของชาวยิว การใช้ภาษาเปอร์เซียของชาวยิวในตะวันออกเป็นเช่นเดียวกับการใช้ภาษากรีกของชาวยิวในตะวันตก ภาษาเปอร์เซียจึงเป็นภาษาสำคัญของชาวยิวในบาบิโลเนีย ชาวยิวเหล่านี้ไม่มีสิทธิ์ในการพูดภาษาอราเมอิกและจะใช้ภาษาฮียรูหรือภาษาเปอร์เซีย การใช้ภาษาอราเมอิกของชาวยิวจะพบในอิสราเอล ดังนั้น จึงมีคำภาษาเปอร์เซียในทัลมุดของบาบิโลเนีย ส่วนตาร์คุมที่ใช้ภาษาอราเมอิกจะพบศัพท์ภาษาเปอร์เซียน้อยมาก
มีกวีนิพนธ์ทางศาสนาที่ใช้ภาษาเปอร์เซียของชาวยิว ใกล้เคียงกับกวีนิพนธ์ในภาษาเปอร์เซียคลาสสิก