เขตการปกครองของประเทศสเปน
แคว้นปกครองตนเองต่าง ๆ ได้รับการจัดตั้งขึ้นเพื่อให้เป็นผู้ใช้สิทธิ์การปกครองตนเองที่รัฐธรรมนูญรับรองและรับประกันให้แก่ชาติทางประวัติศาสตร์และภูมิภาคต่าง ๆ ของสเปน ซึ่งในขณะเดียวกันก็ประกาศเอกภาพที่ไม่สามารถเพิกถอนได้ของชาติสเปนด้วย แคว้นปกครองตนเองเหล่านี้ประกอบกันเป็นรูปแบบหนึ่งของการจัดระเบียบดินแดนที่มีการกระจายอำนาจปกครอง (decentralization) ในระดับสูง แต่ก็มีพื้นฐานอยู่บนการคลายอำนาจจากส่วนกลางสู่ส่วนท้องถิ่น (devolution) ดังนั้นสเปนจึงมิใช่สหพันธรัฐ เนื่องจากรัฐสเปนยังอยู่เหนือกว่าแคว้นต่าง ๆ และถือครองอำนาจอธิปไตยไว้โดยสมบูรณ์ ศาลรัฐธรรมนูญสเปนเรียกตัวแบบการจัดระเบียบดินแดนเช่นนี้ว่า "รัฐแห่งหน่วยการปกครองตนเอง" ()
รัฐกวานาคัวโต
หลังจากที่ตอนกลางของเม็กซิโกและทางชายฝั่งอ่าวเม็กซิโก ได้ตกเป็นเมืองขึ้นของสเปน รัฐกวานาคัวโตก็เป็นบริเวณแรก ๆ ที่ตกอยู่ภายใต้การปกครองของสเปน ราวคริสต์ทศวรรษ 1520 ซึ่งเป็นบริเวณที่เป็นที่ตั้งของแหล่งเงิน สถาปัตยกรรมของกวานาคัวโตเป็นสถาปัตยกรรมอาณานิคม ที่ได้รับการอนุรักษ์เป็นอย่างดี เฉพาะเมืองหลวงของรัฐมีโบสถ์เก่าแก่กว่า 35 โบสถ์