เพชรพระอุมา
พนมเทียนนำเอาความรู้ความชำนาญในการเดินป่า การดำรงชีวิตและการล่าสัตว์จากประสบการณ์จริงของตนเอง มาเป็นพื้นฐานในการเขียนนวนิยายเรื่องเพชรพระอุมา โดยเค้าโครงเรื่องและส่วนประกอบต่าง ๆ ได้นำมาจากเรื่องเล่าขานและสิ่งที่ได้รับการถ่ายทอดมาจากนักท่องไพรรุ่นอาวุโส หรือเรื่องเล่ารอบกองไฟของพรานพื้นเมืองต่าง ๆ ยามพักผ่อนภายหลังจากเสร็จสิ้นภารกิจในการล่าสัตว์และเล่าเรื่องราวต่าง ๆ แลกเปลี่ยนซึ่งกันและกัน
ความเป็นมาของตัวละครในเพชรพระอุมา
ตัวละครในภาคแรกและภาคสมบูรณ์ ต่างมีต้นแบบที่พนมเทียนจำลองเอาลักษณะนิสัยเฉพาะตัว อากัปกิริยา กิริยามารยาทมาจากบุคคลต่าง ๆ ที่มีตัวตนอยู่จริง ทั้งที่เป็นเพื่อนสนิท พรานคู่ใจหรือแม้แต่คนรู้จัก นำมาถ่ายทอดให้แก่ตัวละครในแต่ละภาคและสร้างฝันจากจินตนาการของตนเองอีกส่วนหนึ่ง ได้แก่