abbreviation: OGDA

pdf_content: Ordinaziun tar la lescha davart la gestiun da documents e l'archivaziun (OGDA)    490.010   Ordinaziun tar la lescha davart la gestiun da documents e  l'archivaziun (OGDA)  dals 22-12-2015 (versiun dals 01-01-2016)  sa basond sin l'art. 45 al. 1 da la constituziun chantunala,  relaschada da la regenza ils 22 da december 2015  1. Gestiun da documents e metter en salv documents  Art.  1 Posts che gesteschan ils documents 1 Las autoritads designeschan en lur sectur da cumpetenza ils posts che gesteschan  ils documents. 2 Mintga post che gestescha ils documents designescha ina persuna ch'è responsabla  per la gestiun dals documents.  Art.  2 Sistem d'ordinaziun 1 Ils  posts  che  gesteschan  ils  documents  fixeschan  per  lur  documents  in  sistem  d'ordinaziun che reparta ils documents en gruppas d'actas.  Per gruppa d'actas  sto   vegnir reglà almain il suandant: a) la furma lianta dals documents tenor l'artitgel 3 alinea 1; b) ils termins d'archivaziun e las reglas d'archivaziun; c) il sistem duvrà respectivamain l'applicaziun duvrada; d) la moda e maniera da la cataloghisaziun.  Art.  3 Gestiun da documents sin palpiri e da documents digitals 1 La gestiun da documents po vegnir  fatga sin palpiri,  en moda digitala u en ina  furma maschadada. 2 Per che l'archivaziun possia vegnir fatga, stoi esser garantì ch'ils documents cun   valur archivara possian vegnir selecziunads or dals sistems duvrads. Igl è admess da  simplifitgar ils documents. 3 Per l'archivaziun vegnan duvrads – uschenavant che quai è pussaivel – puncts da  contact da standard.  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1     490.010    4 Per documents sin palpiri sto vegnir duvrà palpiri ch'è adattà per l'archivaziun. Ils   deposits da las autoritads ston vegnir plazzads en localitads che garanteschan ch'ils   documents survivan il temp, durant il qual els ston vegnir archivads, en in stadi bun  ed ordinà.  Art.  4 Offrir documents 1 Ils posts che gesteschan ils documents offreschan lur documents, dals quals il temp  d'als tegnair en salv è passà, almain mintga 5 onns a l'archiv cumpetent.  Art.  5 Consegna da stampats uffizials 1 Las autoritads surdattan a l'archiv cumpetent exemplars da cumprova: a) da stampats uffizials u d'autras publicaziuns ch'ellas publitgeschan e che han   ina valur documentara; b) da  mintga  publicaziun  ch'ellas  gidan  a  concepir  u  ch'ellas  sustegnan   finanzialmain.  2. Archivaziun  Art.  6 Furma da l'archivaziun 1 Da  princip  vegnan  ils  documents  che  vegnan  surpigliads  per  l'archivaziun  archivads en quella furma, en la quala els èn vegnids administrads tar il post che  gestescha ils documents. 2 Conversiuns da la furma digitala a la furma sin palpiri e viceversa èn admessas. En   spezial duain ils documents d'ina fatschenta administrativa vegnir archivads – sche  pussaivel – mo en ina furma.  Art.  7 Surdada dals documents a l'archiv cumpetent 1 Avant la consegna metta il post cedent ils documents en ina furma ch'è adattada per  l'archivaziun. Documents digitals ston esser avant maun en formats ch'èn adattads  per l'archivaziun e ston esser munids cun elements descriptivs ch'èn necessaris per   savair da tge ch'i sa tracta e per als archivar. 2 Per transportar ils documents en l'archiv è cumpetent il post cedent. 3 Ensemen  cun  ils  documents  ston  vegnir  consegnads  ils  meds  da  tschertga  che  tutgan tiers respectivamain ils registers respectivs.  Tar  mintga consegna tutga ina   glista da consegna che menziunescha ils documents consegnads en moda summarica  cun inditgar l'object, la perioda e la quantitad. 4 L'archiv dal stadi relascha directivas tecnicas per preparar las consegnas.  2       490.010   Art.  8 Segirar las archivalias 1 Locals  d'archiv  e  sistems d'archiv  ston garantir  la  protecziun da las  archivalias  cunter privels da la natira, fieu, aua, infracziun ed enguladitsch sco er cunter l'invista   nunautorisada. Il clima en ils locals d'archiv sto vegnir tegnì constantamain uschia  che las archivalias restan mantegnidas a lunga vista. 2 Las  archivalias  digitalas  vegnan  controlladas  periodicamain,  sch'ellas  èn  cumplettas e sch'ellas èn legiblas. Las mesiras necessarias per mantegnair las datas,   en  spezial  migraziuns  da  format  e  midadas  da  purtaders  da  datas,  ston  vegnir  planisadas en il rom dal mantegniment da l'effectiv.  Art.  9 Emprest temporar d'archivalias 1 Igl  è  admess  d'emprestar  temporarmain  archivalias  per  exposiziuns  u  ad  instituziuns professiunalas ed a persunas dal fatg. Igl è mintgamai da garantir che las  archivalias vegnian tegnidas en salv al lieu da l'emprest  en ina moda adequata e   segirada suffizientamain.  3. Accessibladad da las archivalias  Art.  10 Dretg d'access a las archivalias 1 Il dretg d'access cumpiglia: a) consultaziun dals meds da tschertga (registers); b) consultaziun dals documents; c) reproducziun  autonoma  dals  documents  cun  als  scriver  giu  u  cun  als   fotografar; d) reproducziun ed ulteriura utilisaziun da las infurmaziuns obtegnidas, cunzunt   en publicaziuns.  Art.  11 Premissas e cundiziuns generalas da l'access a las archivalias 1 In archiv sto pudair vegnir duvrà entaifer 7 dis suenter in'annunzia. 2 Sin  dumonda  ston  persunas  che  dovran  in  archiv  preschentar  in  document  d'identitad ed explitgar l'intent da lur retschertgas. 3 Persunas  che  dovran  in  archiv  na  dastgan  per  regla  betg  sa  trategnair  senza  surveglianza en las localitads da magasin d'in archiv. 4 Persunas che dovran in archiv ston surdar a l'archiv in exemplar  d'autur  da las  publicaziuns che sa basan dal tuttafatg u per part sin lur retschertgas en quel archiv. 5 Per motivs conservatorics po vegnir bloccada l'utilisaziun d'effectivs per in tschert   temp.  Art.  12 Urden d'utilisaziun 1 L'autoritad ch'è cumpetenta per in archiv relascha in urden d'utilisaziun.   3     490.010    Art.  13 Invista da las archivalias durant il temp da protecziun 1. per persunas pertutgadas  1 A persunas petentas che giavischan l'invista da las archivalias che pertutgan ellas  sezzas vegn senz'auter concedida l'invista, uschenavant che las archivalias relevantas  sa  laschan  eruir  a  maun  dals  meds  da  tschertga  ed  uschenavant  ch'i  n'èn  betg  pertutgadas datas persunalas spezialmain sensiblas da terzas persunas. 2 Sche  datas  persunalas  da  terzas  persunas  èn  pertutgadas,  vegnan  quellas  datas  anonimisadas, uschenavant che quai po vegnir fatg en il rom d'ina gestiun raziunala  da l'archiv.  Cas cuntrari vegn la dumonda d'invista tractada tenor la procedura da   l'artitgel 15.  Art.  14 2. per autoritads 1 Ad autoritads che ston – per ademplir lur incumbensas – sa basar sin archivalias  ch'ellas han surdà a l'archiv, vegn concedì l'access en ina procedura nunformala.  Art.  15 3. per terzas persunas 1 Dumondas da prender invista d'archivalias durant il temp da protecziun ston vegnir   motivadas  ed  inoltradas  en  scrit  a  l'archiv  cumpetent.  Las  archivalias  correspundentas  ston  vegnir  descrittas  en  moda  uschè  exacta  sco  pussaivel.  La  decisiun vegn prendida entaifer 21 dis. 2 La procedura d'access fin a la decisiun da l'archiv cumpetent è gratuita. 3 La  decisiun  pertutgant  l'invista  vegn  prendida  sin  basa  d'ina  ponderaziun  dals  interess, en spezial tenor ils suandants criteris: a) actualitad e relevanza d'in project da perscrutaziun che furma la basa per la    dumonda d'invista; b) protecziun da la sfera privata da terzas persunas, en spezial da persunas vivas; c) interess publics da la segirezza e da l'urden; d) interess  privats  vi  da  l'observaziun  da  secrets  professiunals,  da  secrets  da   fatschenta u da secrets da fabricaziun. 4 La  permissiun  d'ina  dumonda  d'invista  po  vegnir  colliada  cun  cundiziuns,  en  spezial  per  anonimisar  las  persunas  che  vegnan  menziunadas  en  las  archivalias   duvradas.  4. Organisaziun  Art.  16 Nominaziun da persunas ch'èn responsablas per l'archiv 1 L'autoritad ch'è cumpetenta per in archiv nominescha ina persuna ch'è responsabla  per l'archiv ed annunzia tala a l'archiv dal stadi.  4       490.010   Art.  17 Schliaziun d'autoritads che han access ad in archiv 1 Sche autoritads che han access ad in archiv vegnan schliadas u fusiuneschan cun  autras autoritads, sto l'ulteriura existenza da l'archiv vegnir reglada. 2 Las archivalias avant maun ston vegnir transferidas en in archiv public existent.  Art.  18 Organisaziun da la surveglianza da l'archiv 1 Ils  archivs en il  chantun vegnan  inspectads periodicamain da l'archiv dal stadi,  almain però mintga 7 onns. 2 Ils  resultats  da las  inspecziuns e  las  mesiras  che ston vegnir  prendidas vegnan   communitgadas als archivs inspectads per las realisar. 3 Sche mancanzas na vegnan betg liquidadas per in temp pli lung, inoltrescha l'archiv  dal stadi ina proposta a la regenza che po ordinar la liquidaziun da las mancanzas sin  donn e custs da l'autoritad cumpetenta.   5     490.010    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 22-12-2015 01-01-2016 relasch emprima versiun 2015-054  6       490.010   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 22-12-2015 01-01-2016 emprima versiun 2015-054   7    	1. Gestiun da documents e metter en salv documents 	Art. 1 Posts che gesteschan ils documents 	Art. 2 Sistem d'ordinaziun 	Art. 3 Gestiun da documents sin palpiri e da documents digitals 	Art. 4 Offrir documents 	Art. 5 Consegna da stampats uffizials  	2. Archivaziun 	Art. 6 Furma da l'archivaziun 	Art. 7 Surdada dals documents a l'archiv cumpetent 	Art. 8 Segirar las archivalias 	Art. 9 Emprest temporar d'archivalias  	3. Accessibladad da las archivalias 	Art. 10 Dretg d'access a las archivalias 	Art. 11 Premissas e cundiziuns generalas da l'access a las archivalias 	Art. 12 Urden d'utilisaziun 	Art. 13 Invista da las archivalias durant il temp da protecziun 1. per persunas pertutgadas 	Art. 14 2. per autoritads 	Art. 15 3. per terzas persunas  	4. Organisaziun 	Art. 16 Nominaziun da persunas ch'èn responsablas per l'archiv 	Art. 17 Schliaziun d'autoritads che han access ad in archiv 	Art. 18 Organisaziun da la surveglianza da l'archiv   		2018-06-06T04:38:01+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"


canton: gr

pdf_content: Ordinaziun davart la biblioteca chantunala dal Grischun    490.200   Ordinaziun davart la biblioteca chantunala dal Grischun  dals 20-12-1994 (versiun dals 01-01-2007)  relaschada da la regenza ils 20 da december 1994  1. Intent ed object  Art.  1 * Intent 1 Il chantun mantegna la biblioteca chantunala per promover la scienza, la furmaziun  generala e la cultura.  Art.  2 Object 1 Questa  ordinaziun  regla  las  incumbensas  e  l'organisaziun  da  la  biblioteca  chantunala dal Grischun.  2. Activitads da la biblioteca chantunala  Art.  3 Incumbensa 1 La biblioteca chantunala dal Grischun ha l'incumbensa: a) da  rimnar,  da  cataloghisar,  da  mantegnair  e  d'intermediar  sco  biblioteca   d'archiv mediums che han ina relaziun cun il Grischun; b) * da facilitar sco biblioteca da studi e da furmaziun las activitads scientificas e    culturalas en il chantun cun cumprar, cun cataloghisar e cun intermediar ils   mediums respectivs cunzunt en las trais linguas chantunalas;  c) da promover sco post da cussegliaziun per bibliotecas ad access public en il   chantun il svilup e la coordinaziun da bibliotecas grischunas.  2 … *  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1     490.200    Art.  4 * Biblioteca d'archiv 1 La biblioteca chantunala rimna e cataloghisescha sco biblioteca d'archiv grischuna  tut  ils  mediums  che  vegnan  producids  en  il  Grischun  sco  er  tut  ils  mediums  producids a l'exteriur dal Grischun che pertutgan il Grischun tras lur cuntegn u tras  lur paternitad, oravant tut: a) stampats (cudeschs, revistas, gasettas, rapports annuals, chartas da geografia,   stampats accidentals etc.); b) placats; c) cartas illustradas, graficas e reproducziuns da maletgs; d) mediums audiovisuals e multimedia.  Art.  5 Deposita 1 La biblioteca chantunala po surpigliar entirs effectivs da cudeschs e relaschs ch'èn  d'impurtanza per la vita culturala e spiertala dal Grischun e che na tutgan betg tar la  collecziun  d'ina  autra  instituziun.  La  surpigliada  sto  esser  en  l'interess  da  la  publicitad ed ella sto esser purtabla per l'administraziun da la biblioteca chantunala.  Art.  6 * …  Art.  7 * Decisiun d'acquist 1 Davart  l'acquist  dals  mediums  decidan  la  direcziun  da  la  biblioteca  ed  ils  referendaris spezialisads en il rom dal credit d'acquist.  Art.  8 * …  Art.  9 * Scolaziun 1 La biblioteca chantunala scolescha – en il rom da sias pussaivladads e tenor las   directivas da l'associaziun da bibliotecas, da bibliotecarias e da bibliotecaris da la  Svizra (BBS), da la lescha federala davart las scolas autas professiunalas e da l'uffizi   federal per furmaziun professiunala e tecnologia (UFFT) – il persunal professiunal   da biblioteca. 2 Ella metta a disposiziun ses servetschs per scolar il persunal da las bibliotecas da   scolas e vischnancas che na fa quai betg da professiun principala.  3. Collavuraziun cun autras instituziuns  Art.  10 * Contact cun autras bibliotecas 1 La biblioteca chantunala serva sco post da contact tranter las grondas bibliotecas da   la  Svizra  e  las  bibliotecas  pli  pitschnas  dal  Grischun.  Ella  è  represchentada  en  federaziuns professiunalas svizras.  2       490.200   Art.  11 Post da cussegliaziun 1 La  biblioteca  chantunala  cusseglia  las  bibliotecas  da  scola,  da  vischnanca  e  regiunalas dal chantun Grischun. Per quest intent collavura ella stretgamain cun la   cuminanza da lavur grischuna da cudeschs per la giuventetgna e cun la biblioteca  populara dal Grischun.  Art.  12 * Collavuraziun 1 La biblioteca chantunala promova la collavuraziun tranter las bibliotecas, cunzunt  en il sectur da l'automatisaziun da las bibliotecas. Ella prenda en mira ina partiziun   da la lavur cun quellas bibliotecas publicas ed instituziuns dal chantun Grischun che  furneschan  prestaziuns  sumegliantas  a  sias  en  il  senn  da  l'artitgel 3 litera a  e  da  l'artitgel 4.  Art.  13 Access a bancas da datas estras 1 La biblioteca chantunala  conceda tenor pussaivladad l'access  a  bancas da datas   estras.  Art.  14 * …  4. Taxas  Art.  15 * Utilisaziun 1 L'utilisaziun da la biblioteca chantunala è da princip suttamessa a taxas.  Art.  16 * Prestaziuns spezialas 1 Per prestaziuns spezialas vegnan mess a quint ils custs tenor ils princips dal dretg  da finanzas.  5. Surveglianza ed administraziun  Art.  17 Subordinaziun 1 La  biblioteca  chantunala  è  suttamessa  al  departament  d'educaziun,  cultura  e  protecziun da l'ambient.  Art.  18 Cumissiun da biblioteca 1 La cumissiun da biblioteca serva al sustegn ed al svilup dals fatgs chantunals da  biblioteca. *   3     490.200    2 Ella consista da tschintg fin nov commembras u commembers che vegnan elegids  dal departament sin proposta da la direcziun da la biblioteca e vegn presidiada da la   direcziun da la biblioteca u da l'incumbensada respectivamain da l'incumbensà da  biblioteca. * 3 … *  Art.  19 Entrada en vigur 1 Questa ordinaziun entra en vigur il 1. da schaner 19951) e remplazza l'ordinaziun  davart la biblioteca chantunala dal Grischun dals 12 da fanadur 19672).  1) publitgada en il FUC dals 13 da schaner 1995 2) CUL 1967, 405 e CUL 1978, 425  4       490.200   Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 20-12-1994 01-01-1995 relasch emprima versiun - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 1 revisiun totala - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 3 al. 1, b) midada - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 3 al. 2 aboliziun - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 4 revisiun totala - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 6 aboliziun - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 7 revisiun totala - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 8 aboliziun - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 9 revisiun totala - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 10 revisiun totala - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 12 revisiun totala - 27-10-1998 27-10-1998 Art. 14 aboliziun - 16-12-2003 01-01-2004 Art. 15 revisiun totala - 27-04-2004 01-07-2004 Art. 18 al. 1 midada - 27-04-2004 01-07-2004 Art. 18 al. 2 midada - 27-04-2004 01-07-2004 Art. 18 al. 3 aboliziun - 21-12-2006 01-01-2007 Art. 16 revisiun totala 2006, 5027   5     490.200    Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 20-12-1994 01-01-1995 emprima versiun - Art. 1 27-10-1998 27-10-1998 revisiun totala - Art. 3 al. 1, b) 27-10-1998 27-10-1998 midada - Art. 3 al. 2 27-10-1998 27-10-1998 aboliziun - Art. 4 27-10-1998 27-10-1998 revisiun totala - Art. 6 27-10-1998 27-10-1998 aboliziun - Art. 7 27-10-1998 27-10-1998 revisiun totala - Art. 8 27-10-1998 27-10-1998 aboliziun - Art. 9 27-10-1998 27-10-1998 revisiun totala - Art. 10 27-10-1998 27-10-1998 revisiun totala - Art. 12 27-10-1998 27-10-1998 revisiun totala - Art. 14 27-10-1998 27-10-1998 aboliziun - Art. 15 16-12-2003 01-01-2004 revisiun totala - Art. 16 21-12-2006 01-01-2007 revisiun totala 2006, 5027 Art. 18 al. 1 27-04-2004 01-07-2004 midada - Art. 18 al. 2 27-04-2004 01-07-2004 midada - Art. 18 al. 3 27-04-2004 01-07-2004 aboliziun -  6     	1. Intent ed object 	Art. 1 * Intent 	Art. 2 Object  	2. Activitads da la biblioteca chantunala 	Art. 3 Incumbensa 	Art. 4 * Biblioteca d'archiv 	Art. 5 Deposita 	Art. 6 * … 	Art. 7 * Decisiun d'acquist 	Art. 8 * … 	Art. 9 * Scolaziun  	3. Collavuraziun cun autras instituziuns 	Art. 10 * Contact cun autras bibliotecas 	Art. 11 Post da cussegliaziun 	Art. 12 * Collavuraziun 	Art. 13 Access a bancas da datas estras 	Art. 14 * …  	4. Taxas 	Art. 15 * Utilisaziun 	Art. 16 * Prestaziuns spezialas  	5. Surveglianza ed administraziun 	Art. 17 Subordinaziun 	Art. 18 Cumissiun da biblioteca 	Art. 19 Entrada en vigur   		2018-06-06T02:34:14+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"


pdf_content: Urden da diever da la biblioteca chantunala dal Grischun    490.250   Urden da diever da la biblioteca chantunala dal Grischun  dals 19-05-2009 (versiun dals 01-06-2009)  sa basond sin l'art. 45 al. 1 da la constituziun chantunala1)  relaschà da la regenza ils 19 da matg 2009  1. Disposiziuns generalas  Art.  1 Circul d'utilisadras e d'utilisaders 1 La biblioteca chantunala è publica ed accessibla a tut las persunas (utilisadras ed  utilisaders). 2 En cas da persunas senza domicil fix po l'emprest vegnir restrenschì u i po vegnir   pretendida ina prestaziun da garanzia.  Art.  2 Uras d'avertura 1 Las  uras  d'avretura  da la  biblioteca chantunala  vegnan  fixadas  dal  departament   cumpetent sin dumonda da la direcziun da la biblioteca e vegnan communitgadas  publicamain.  Art.  3 Inscripziun 1 Mintga persuna vegn inscritta a chaschun da l'emprim emprest e survegn ina carta  da biblioteca. Las persunalias vegnan controlladas dal persunal da la biblioteca. 2 La carta da biblioteca è persunala e n'è betg transferibla. Midadas dal num e da  l'adressa  sco  er  la  perdita  da  la  carta  da  biblioteca  ston  vegnir  communitgadas  immediatamain  a  la  direcziun  da  la  biblioteca.  Il  remplazzament  da  la  carta  da   biblioteca vegn mess a quint. 3 Las  datas  da  las  utilisadras  e  dals  utilisaders  vegnan  duvradas  mo  per  intents  bibliotecars entaifer la rait da bibliotecas.  1) DG 110.100  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1   http://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm   490.250    2. Diever ed emprest dals mediums  Art.  4 Diever 1 Tut ils servetschs da la biblioteca chantunala vegnan mess a quint u premettan che  l'utilisadra u che l'utilisader possedia ina carta da biblioteca. 2 Mediums en la partiziun a liber access pon vegnir consultads al lieu senza carta da  biblioteca.  Art.  5 Termins d'emprest 1 Ils termins d'emprest per ils singuls tips da mediums vegnan fixads da la direcziun  da la biblioteca e communitgads publicamain.  Art.  6 Observaziun dals termins d'emprest 1 La responsabladad per observar ils termins d'emprest è chaussa da l'utilisadra u da  l'utilisader. 2 Sche mediums na vegnan betg returnads entaifer il termin fixà, vegnan incassadas  taxas d'admoniziun, suenter ch'il termin d'emprest è scadì.  Art.  7 Disposiziuns spezialas 1 L'effectiv da preschientscha da la biblioteca chantunala dastga vegnir consultà da  princip mo en las localitads da la biblioteca. Unicats e mediums rars èn accessibels  en enclegientscha cun la direcziun da la biblioteca. 2 Copias  or  da gasettas  ed  or  da  mediums  prezius  dastgan  vegnir  fatgas  mo dal  persunal da la biblioteca. Il resguard e l'observaziun dals dretgs d'autura u d'autur è  chaussa da las utilisadras e dals utilisaders. 3 Per tadlar e per guardar purtaders da mediums d'archiv audiovisuals che na dastgan  betg vegnir emprestads stattan a disposiziun apparats en la biblioteca chantunala.  Art.  8 Tractament cun quità 1 Las utilisadras ed ils utilisaders èn obligads da tractar cun quità la proprietad da la   biblioteca sco er da returnar ils mediums emprestads en quel stadi, en il qual ellas ed  els als han retschavids. 2 Tar l'emprest vegni premess ch'il medium sa chattia en in bun stadi.  Art.  9 Meds d'agid tecnics 1 Meds d'agid tecnics sco computers, apparats per tadlar discs u per guardar films e  DVDs e.u.v., che la biblioteca chantunala metta a disposiziun a sias utilisadras ed a  ses utilisaders, na dastgan betg vegnir manipulads. Eventuals custs da restabiliment   vegnan mess a quint a l'utilisadra u a l'utilisader. 2 Cuntravenziuns pon vegnir denunziadas.  2       490.250   Art.  10 Reglament da chasa 1 Ulteriuras disposiziuns che concernan il cumportament en la biblioteca chantunala  sa chattan en il reglament da chasa. 2 Las directivas che vegnan dadas dal persunal da la biblioteca per mantegnair  il   reglament da chasa ston vegnir observadas en mintga cas.  3. Taxas  Art.  11 Servetschs suttamess a taxas 1 Per  ils  servetschs  da  la  biblioteca  chantunala  vegnan  incassadas  las  taxas  che  vegnan numnadas en l'agiunta. 2 Deliberads da la taxa d'utilisaziun annuala e mensila èn persunas sut 20 onns sco er   studentas e students ch'èn immatriculads ad ina scola auta chantunala u ad ina scola  professiunala superiura. 3 Sch'in  medium da  la  biblioteca  va  a  perder,  vegnan  mess  a  quint  ils  custs  da  reacquisiziun sco er supplementarmain taxas administrativas.  4. Ulteriuras disposiziuns  Art.  12 Exclusiun da la responsabladad 1 La responsabladad da la biblioteca chantunala vegn exclusa en la dimensiun ch'è  admessa da la lescha. 2 En spezial vegn exclusa mintga responsabladad per donns che vegnan chaschunads  da purtaders da datas audiovisualas.  Art.  13 Cuntravenziuns 1 En cas da cuntravenziuns cunter l'urden da diever, en cas da disturbis dal manaschi  da la biblioteca sco er en cas da donns vi da la proprietad da la biblioteca che vegnan   chaschunads intenziunadamain po il dretg d'utilisaziun vegnir restrenschì, en cas da   grevas cuntravenziuns u da cuntravenziuns repetidas po el vegnir sistì per in tschert   temp.  5. Disposiziuns finalas  Art.  14 Aboliziun dal dretg vertent 1 L'urden da diever da la biblioteca chantunala dal Grischun dals 20 da december   19941) vegn abolì.  1) CUL 1994, 3256; CUL 1998, 4234 e CUL 2003, FUC 1886 e FUC 3958   3     490.250    Art.  15 Entrada en vigur 1 Questa ordinaziun entra en vigur il 1. da zercladur 2009.  4       490.250   Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 19-05-2009 01-06-2009 relasch emprima versiun -   5     490.250    Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 19-05-2009 01-06-2009 emprima versiun -  6       490.250-A1      Agiunta 1: Taxas da la biblioteca chantunala   (art. 11 al. 1)   (versiun dals 01-06-2009)   Per ils servetschs da la biblioteca chantunala vegnan incassadas las suandantas taxas:  1. taxa d'utilisaziun:   a) taxa d'utilisaziun annuala (consegna da la carta da biblioteca) 30.– francs  b) taxa d'utilisaziun mensila (consegna da la carta da biblioteca) 10.– francs   2. remplazzament da la carta da biblioteca 10.– francs  3. custs da spediziun   a) chantun Grischun (pauschala per pachet u per brev) 10.– francs  b) rest da la Svizra tenor custs   4. admoniziuns (per medium):  a) 1. admoniziun 10.– francs  b) 2. admoniziun 20.– francs  c) 3. admoniziun 35.– francs  d) quint (en cas d'ina 3. admoniziun senza success: taxas d'admoniziun da 35.–   francs e supplementarmain custs d'elavuraziun da 20.– francs) 55.– francs  5. remplazzament da mediums pers:   custs da reacquisiziun dal medium che sto vegnir remplazzà plus ina taxa   d'elavuraziun da 40.– francs (croda en cas d'ina cumpra persunala)  6. emprest per correspundenza:   a) en Svizra tenor custs  b) da l'exteriur tenor custs   7. utilisaziun da l'internet en chasa:   utilisaziun curta fin maximalmain 15 minutas ina giada per di gratuit   (per utilisadras e per utilisaders inscrits utilisaziun gratuita illimitada)   8. clav da la chascha da segirezza persa 100.– francs  9. reproducziuns:   a) fotocopias (pagina A4 u A3) 0.20 francs  b) incumbensas da copiar tenor custs     Per servetschs spezials pon vegnir mess a quint taxas tenor il temp impundì u tenor  ils custs a norma da las tariffas da cumpensaziun per servetschs da l'administraziun  chantunala che vegnan furnids a terzas persunas.        1     	1. Disposiziuns generalas 	Art. 1 Circul d'utilisadras e d'utilisaders 	Art. 2 Uras d'avertura 	Art. 3 Inscripziun  	2. Diever ed emprest dals mediums 	Art. 4 Diever 	Art. 5 Termins d'emprest 	Art. 6 Observaziun dals termins d'emprest 	Art. 7 Disposiziuns spezialas 	Art. 8 Tractament cun quità 	Art. 9 Meds d'agid tecnics 	Art. 10 Reglament da chasa  	3. Taxas 	Art. 11 Servetschs suttamess a taxas  	4. Ulteriuras disposiziuns 	Art. 12 Exclusiun da la responsabladad 	Art. 13 Cuntravenziuns  	5. Disposiziuns finalas 	Art. 14 Aboliziun dal dretg vertent 	Art. 15 Entrada en vigur   		2018-06-06T02:34:49+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"


title: Lescha da linguas dal chantun Grischun

abbreviation: LLing

pdf_content: 492.100 - Lescha da linguas dal chantun Grischun (LLing)    492.100   Lescha da linguas dal chantun Grischun (LLing)  dals 19-10-2006 (versiun dals 01-01-2017)  Il cussegl grond dal chantun Grischun1),  sa basond sin l'art. 3 da la constituziun chantunala2), suenter avair gì invista da la missiva da la regenza dals 16 da matg 20063),  concluda:  1. Disposiziuns generalas  Art.  1 Intent 1 Questa lescha ha l'intent da: a) rinforzar la trilinguitad sco element essenzial dal Grischun; b) consolidar individualmain, socialmain ed instituziunalmain la conscienza per   la plurilinguitad chantunala; c) promover la chapientscha e la convivenza tranter las cuminanzas linguisticas   chantunalas; d) mantegnair e promover la lingua rumantscha e taliana; e) sustegnair  il  rumantsch,  la  lingua  chantunala  periclitada,  cun  mesiras   spezialas; f) stgaffir premissas en il chantun per in institut per la plurilinguitad. 2 Cun ademplir lur incumbensas tegnan il chantun, las regiuns, las vischnancas, las  corporaziuns da vischnancas sco er autras corporaziuns da dretg public quint da la  cumposiziun linguistica usitada dals territoris e prendan resguard da la communitad  linguistica tradiziunala. *  1) PCG 2006/2007, 492 2) DG 110.100 3) pagina 73 * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch    1   https://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm   492.100    Art.  2 Object 1 Questa lescha regla: a) il diever da las linguas chantunalas uffizialas tras las autoritads chantunalas e    tras las dretgiras; b) las mesiras per mantegnair e per promover la lingua e la cultura rumantscha e    taliana sco er il barat tranter las cuminanzas linguisticas chantunalas; c) * l'attribuziun da las vischnancas e da las regiuns als territoris linguistics sco er   la collavuraziun dal chantun cun las vischnancas, cun las regiuns e cun las  corporaziuns da vischnancas sco er cun autras corporaziuns da dretg public tar  la determinaziun da lur linguas uffizialas e da lur linguas da scola.  2. Linguas chantunalas uffizialas  Art.  3 Princips 1 Las  linguas  uffizialas  dal  chantun  vegnan  applitgadas  en  la  legislaziun,  en  l'applicaziun dal dretg ed en la giurisdicziun. 2 Mintga persuna po sa drizzar a las autoritads chantunalas en ina lingua uffiziala da  sia tscherna. 3 Las  autoritads  chantunalas  respundan  en  la  lingua  uffiziala,  en  la  quala  ellas   vegnan dumandadas. En il contact cun vischnancas, cun regiuns e cun corporaziuns  da vischnancas dovran ellas las linguas uffizialas da talas. En proceduras da recurs  sa drizza la lingua da procedura tenor la lingua uffiziala che vegn duvrada en la  decisiun contestada. * 4 En la correspundenza dovran las autoritads chantunalas, la dretgira chantunala, la   dretgira administrativa e la dretgira da mesiras repressivas las linguas uffizialas en  lur furmas da standard. * 5 La  furma  rumantscha  da  standard  da  las  autoritads  chantunalas,  da  la  dretgira  chantunala,  da  la  dretgira  administrativa  e  da  la  dretgira  da  mesiras  repressivas  è rumantsch grischun. Persunas da lingua rumantscha pon sa drizzar al chantun en  ils idioms u en rumantsch grischun. *  Art.  4 Cussegl grond 1 Tar  las  tractativas  en  il  cussegl  grond ed en sias  cumissiuns s'exprima mintga  commembra e mintga commember en la lingua uffiziala da sia tscherna. 2 Mintga  commembra  e  mintga  commember  dal  cussegl  grond  ha  il  dretg  da  pretender translaziuns da dumondas parlamentaras inoltradas,  e quai en la lingua  uffiziala ch'ella u ch'el chapescha. 3 Texts uffizials ch'èn previs per la publicaziun en il cudesch da dretg grischun ston  esser avant maun en tut las linguas uffizialas per vegnir tractads en il cussegl grond  ed en sias cumissiuns.  2       492.100   Art.  5 Regenza 1 Las commembras ed ils commembers da la regenza lavuran en la lingua uffiziala   da lur tscherna. 2 En  in'ordinaziun  speziala  regla  la  regenza  la  translaziun  da  texts  uffizials,  da  publicaziuns  uffizialas,  da  communicaziuns  uffizialas  a  las  medias,  da  paginas  d'internet uffizialas, da documents uffizials, da la correspundenza uffiziala sco er  d'inscripziuns uffizialas d'edifizis chantunals e da vias chantunalas en las linguas  chantunalas uffizialas. 3 Il  chantun  promova  las  enconuschientschas  da  ses  persunal  en  las  linguas  chantunalas uffizialas.  Art.  6 Engaschaments 1 Sche plazzas da l'administraziun chantunala ston vegnir occupadas, sto per regla –  sche  las  qualificaziuns  èn  las  medemas  –  vegnir  dada  la  preferenza  a  quellas  candidatas ed a quels candidats che han enconuschientschas da duas u eventualmain  da tut las trais linguas uffizialas.  Art.  7 Dretgiras ed autoritads da mediaziun 1. disposiziuns generalas *  1 La parsura u il parsura da la dretgira u da l'autoritad da mediaziun fixescha a norma   da questa lescha, en tge lingua uffiziala che la procedura vegn fatga. 2 En las tractativas s'expriman las commembras ed ils commembers da las dretgiras  u da las autoritads da mediaziun en la lingua uffiziala da lur tscherna. * 3 Sentenzias,  conclus e  disposiziuns vegnan redigids  en la  lingua uffiziala,  en la   quala la procedura è vegnida fatga. * 4 Sch'ina partida sa mo in'autra lingua uffiziala, ordinescha la parsura u il parsura da  la dretgira u da l'autoritad da mediaziun – sin dumonda – ina translaziun gratuita da  la tractativa respectivamain da la sentenzia. * 5 En enclegientscha cun las partidas èsi admess da divergiar da las disposiziuns da  questa lescha.  Art.  8 2. dretgira chantunala, dretgira administrativa e dretgira da mesiras  repressivas *  1 Davant la dretgira chantunala, davant la dretgira administrativa e davant la dretgira  da mesiras repressivas pon las partidas duvrar ina lingua chantunala uffiziala da lur  tscherna per lur scrittiras giuridicas e per lur inoltraziuns. * 2 La  lingua  da  procedura  sa  drizza  per  regla  tenor  la  lingua  uffiziala  che  vegn  duvrada en la decisiun contestada respectivamain tenor la lingua uffiziala che vegn   discurrida e duvrada da la partida accusada.   3     492.100    Art.  9 3. dretgiras regiunalas a) regiuns monolinguas *  1 … * 2 Per scrittiras giuridicas e per inoltraziuns sto vegnir duvrada la lingua uffiziala da  la regiun. * 3 La tractativa principala vegn fatga en la lingua uffiziala da la regiun. *  Art.  10 b) regiuns plurilinguas * 1 … * 2 Per lur scrittiras giuridicas e per lur inoltraziuns pon las partidas duvrar ina lingua  uffiziala da la regiun. * 3 La tractativa principala vegn per regla fatga en ina lingua uffiziala da la regiun che  vegn  discurrida  e  duvrada  da  la  partida  accusada  respectivamain  da  la  persuna  accusada. *  Art.  10a * 4. autoritads da mediaziun 1 Sch'ina  autoritad  da  mediaziun  è  cumpetenta  per  l'entir  chantun,  vegnan  applitgadas  las  disposiziuns  davart  la  dretgira  chantunala,  davart  la  dretgira  administrativa e davart la dretgira da mesiras repressivas. * 2 Per las proceduras davant las ulteriuras autoritads da mediaziun vegnan applitgadas  confurm al senn las disposiziuns davart las dretgiras regiunalas. *  3. Promoziun da la lingua rumantscha e taliana / barat tranter  las cuminanzas linguisticas  Art.  11 Chantun 1. instituziuns  1 A  la  Lia  rumantscha,  a  la  Pro  Grigioni  italiano  ed  a  la  Fundaziun  Medias  Rumantschas paja il chantun contribuziuns periodicas annualas per mantegnair e per  promover la lingua e la cultura rumantscha respectivamain taliana. 2 La  concessiun  da  las  contribuziuns  chantunalas  vegn  fatga  dependenta  da  l'observaziun da cunvegnas da prestaziun tranter il chantun e las instituziuns che han  il  dretg  da  survegnir  contribuziuns.  Questas  cunvegnas  da  prestaziun  vegnan  concludidas per ina perioda da mintgamai quatter onns. 3 Il preventiv, il rapport annual ed il quint annual ston vegnir suttamess a la regenza  per l'approvaziun. 4 Las  contribuziuns  chantunalas  importan  10  fin  50  pertschient  dals  custs  cumprovads tenor la cunvegna da prestaziun. 5 Il  cussegl grond fixescha en atgna cumpetenza ils credits per  las  contribuziuns   chantunalas.  4       492.100   Art.  12 2. projects e mesiras da promoziun spezialas a) secturs, criteris da calculaziun  1 Il chantun po pajar contribuziuns a vischnancas, ad autras corporaziuns da dretg  public ed a persunas privatas, cunzunt a favur: a) da mesiras e da projects per mantegnair e per promover la lingua rumantscha e   taliana sco er la trilinguitad chantunala; b) da mesiras e da projects per la chapientscha tranter las cuminanzas linguisticas   chantunalas; c) da gasettas e da revistas rumantschas e talianas per indemnisar prestaziuns che   mantegnan la  lingua,  sche quellas  prestaziuns na pon betg vegnir  furnidas  uschia ch'ellas cuvran ils custs;  d) da l'elavuraziun, da la translaziun e da la publicaziun da lavurs scientificas  davart las linguas chantunalas, davart lur idioms e davart lur dialects, davart la   plurilinguitad sco er davart la politica da linguas e da chapientscha;  e) da la translaziun d'ovras litteraras en rumantsch; f) da curs da rumantsch u da talian per integrar persunas d'autras linguas; g) d'in institut per la plurilinguitad en il chantun Grischun; h) da  l'installaziun  da  scolas  bilinguas  u  da  classas  bilinguas  en  vischnancas   tudestgas. 2 Las contribuziuns chantunalas sa drizzan cunzunt tenor la qualitad da la mesira,  tenor sia impurtanza linguistic-regiunala sco er tenor ses effect per il mantegniment  e per la promoziun da la lingua.  Art.  13 b) premissas per las contribuziuns 1 Las  contribuziuns  chantunalas  vegnan  fatgas  dependentas  d'atgnas  prestaziuns  adequatas da las instituziuns che retschaivan contribuziuns. 2 A projects che han en emprima lingia ina finamira da rendita na vegnan pajadas   naginas contribuziuns chantunalas.  Art.  14 Vischnancas 1 Las  vischnancas  prendan  mesiras  per  mantegnair  e  per  promover  lur  lingua  tradiziunala.  Art.  15 Barat tranter las cuminanzas linguisticas 1 Il chantun e las vischnancas promovan il barat da scolaras e da scolars, da classas   da scola e da persunas d'instrucziun tranter las cuminanzas linguisticas. 2 Per quest intent po il chantun pajar contribuziuns ad organisaziuns da barat.   5     492.100    4. Linguas uffizialas e linguas da scola da las vischnancas e da las  regiuns *  Art.  16 Vischnancas 1. linguas uffizialas a) determinaziun  1 En lur legislaziun determineschan las vischnancas las linguas uffizialas tenor ils  princips da questa lescha. 2 Vischnancas  cun  ina  part  da  commembras  e  da  commembers  d'ina  cuminanza  linguistica tradiziunala d'almain 40 pertschient valan sco vischnancas monolinguas.   En questas vischnancas è la lingua tradiziunala la lingua communala uffiziala; 3 Vischnancas  cun  ina  part  da  commembras  e  da  commembers  d'ina  cuminanza  linguistica tradiziunala d'almain 20 pertschient valan sco vischnancas plurilinguas.  En  questas  vischnancas  è  la  lingua  tradiziunala  ina  da  las  linguas  communalas  uffizialas. 4 Per fixar la part procentuala d'ina cuminanza linguistica èn decisivs ils resultats da  l'ultima dumbraziun federala dal pievel. A la cuminanza linguistica rumantscha u  taliana tutgan tut las persunas che inditgeschan il rumantsch u il talian tar almain in  dumonda davart l'appartegnientscha linguistica.  Art.  17 b) champ d'applicaziun 1 Vischnancas  monolinguas  èn  obligadas  da  far  diever  da  lur  lingua  uffiziala,  cunzunt a la radunanza communala, tar votaziuns communalas, tar communicaziuns  e  publicaziuns  communalas,  en  il  contact  uffizial  cun  la  populaziun  sco  er  tar   inscripziuns da locals uffizials e da vias. Tar inscripziuns privatas che sa drizzan a la  publicitad sto vegnir resguardada la lingua uffiziala en moda adequata. 2 Vischnancas plurilinguas èn obligadas da far diever en moda adequata da la lingua  uffiziala tradiziunala. 3 Las vischnancas reglan ils  detagls  davart  il  champ d'applicaziun da lur  linguas  uffizialas en cooperaziun cun la regenza.  Art.  18 2. linguas da scola a) disposiziuns generalas  1 En lur legislaziun reglan las vischnancas la lingua da scola per l'instrucziun en la  scola populara, e quai tenor ils princips da questa lescha. 2 L'attribuziun  da  las  vischnancas  a  las  vischnancas  monolinguas  ed  a  las  vischnancas plurilinguas vegn fatga confurm a las disposiziuns davart las linguas  uffizialas. 3 Sin dumonda da la vischnanca po la regenza permetter excepziuns tar la tscherna  da la lingua da scola en l'interess da mantegnair ina lingua chantunala periclitada.  6       492.100   Art.  19 b) vischnancas monolinguas 1 En vischnancas monolinguas ha lieu l'instrucziun da l'emprima lingua en la lingua   uffiziala  da  la  vischnanca.  Ellas  procuran  che  l'emprima  lingua  vegnia  tgirada  spezialmain sin tut ils stgalims da scola. 2 La determinaziun da la segunda lingua vegn fatga tenor ils princips da la lescha  chantunala da scola.  Art.  20 c) vischnancas plurilinguas e vischnancas tudestgas 1 En vischnancas plurilinguas ha lieu l'instrucziun da l'emprima lingua en la lingua  uffiziala tradiziunala. 2 En  vischnancas  plurilinguas  ed  en  vischnancas  tudestgas  po  la  regenza  –  sin  dumonda da la  vischnanca – permetter  da manar  ina scola  populara  bilingua en  l'interess da mantegnair la lingua tradiziunala. 3 En vischnancas cun ina part da commembras e da commembers d'ina cuminanza  linguistica tradiziunala d'almain 10 pertschient sto vegnir purschì rumantsch u talian  durant il temp da scola obligatoric.  Art.  21 d) scolas regiunalas bilinguas 1 Sin dumonda d'ina vischnanca u d'ina regiun po la regenza – sa basond sin in   concept  –  permetter  da  manar  ina  scola  populara  bilingua.  Il  chantun  po  pajar  contribuziuns a questas scolas. *  Art.  22 3. cumpetenza linguistica 1 En vischnancas monolinguas cun rumantsch u cun talian sco lingua uffiziala sco er  en  vischnancas  plurilinguas  mettan  las  vischnancas  a  disposiziun  purschidas  a   persunas  d'autras  linguas,  per  che  quellas  possian  emprender  e  meglierar  la  cumpetenza linguistica en la lingua tradiziunala.  Art.  23 4. fusiun da vischnancas / colliaziuns da vischnancas 1 Sche duas u pliras vischnancas monolinguas u plurilinguas fusiuneschan, vegnan  applitgadas confurm al senn las disposiziuns da questa lescha davart il diever da las   linguas uffizialas e davart las linguas da scola. Per fixar la part procentuala da las   commembras e dals commembers d'ina cuminanza linguistica è decisiv il dumber  total da la populaziun da la vischnanca ch'è vegnida creada da nov. 2 Las  regiuns  e  las  corporaziuns  da  vischnancas  reglan  il  diever  da  las  linguas  uffizialas ed eventualmain da las linguas da scola en ils statuts. En quest connex  resguardan  ellas  en  moda  adequata  la  situaziun  linguistica  da  las  singulas  vischnancas. *   7     492.100    Art.  24 5. midada da lingua 1 La midada d'ina vischnanca monolingua ad ina vischnanca plurilingua e viceversa  sco  er  la  midada  d'ina  vischnanca  plurilingua  ad  ina  vischnanca  tudestga  èn  suttamessas a la votaziun dal pievel. Ina dumonda correspundenta premetta che la  part  da  las  commembras  e  dals  commembers  da  la  cuminanza  linguistica  tradiziunala  saja  crudada  sut  40  pertschient  tar  la  midada  d'ina  vischnanca  monolingua ad ina vischnanca plurilingua e sut 20 pertschient tar la midada d'ina  vischnanca plurilingua ad ina vischnanca tudestga. 2 Ina midada da lingua vala sco acceptada, sche la maioritad da las votantas e dals   votants  ha  approvà  la  midada  d'ina  vischnanca  monolingua  ad  ina  vischnanca  plurilingua e sche dus terzs da las votantas e dals votants han approvà la midada  d'ina vischnanca plurilingua ad ina vischnanca tudestga, e quai suenter avair deducì  las vuschs vidas e nunvalaivlas. 3 Conclus davart la midada da lingua ston vegnir approvads da la regenza.  Art.  25 Regiuns * 1 Regiuns che sa  cumponan da vischnancas monolinguas cun ina lingua uffiziala  identica valan sco regiuns monolinguas. La lingua uffiziala da questas regiuns è la   lingua uffiziala da las vischnancas che furman la regiun. * 2 Regiuns  che  sa  cumponan  da  vischnancas  cun  differentas  linguas  uffizialas  respectivamain  da  vischnancas  plurilinguas  valan  sco  regiuns  plurilinguas.  Las  linguas uffizialas da questas regiuns èn tut las linguas uffizialas da las vischnancas   che furman la regiun. * 3 … * 4 Las regiuns reglan ils detagls davart il champ d'applicaziun da lur linguas uffizialas  en cooperaziun cun la regenza. *  5. Disposiziuns finalas  Art.  26 Midadas dal dretg vertent1)  Art.  27 Disposiziun transitorica 1 Las disposiziuns davart las linguas uffizialas e davart las linguas da scola da las   vischnancas na vegnan betg applitgadas per conclus da vischnancas ch'èn vegnids  prendids avant l'entrada en vigur da questa lescha sco er per fatgs ch'èn capitads  avant questa data.  1) Las midadas dal dretg vertent na vegnan betg inditgadas.  8       492.100   Art.  28 Adattaziun da relaschs communals 1 Ils relaschs da las vischnancas e dals circuls sco er ils statuts da las colliaziuns da   vischnancas ston vegnir adattads a las novas prescripziuns entaifer trais onns suenter   che questa lescha è entrada en vigur.  Art.  29 Referendum ed entrada en vigur 1 Questa lescha è suttamessa al referendum facultativ2). 2 La regenza fixescha il termin da l'entrada en vigur3) da questa lescha.  2) Il referendum dal pievel è reussì; las votantas ed ils votants grischuns han acceptà questa   lescha ils 19 d'october 2006.  3) mess en vigur cun CR dals 11 da december 2007 per il 1. da schaner 2008   9     492.100    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Data dal conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 19-10-2006 01-01-2008 relasch emprima versiun - 16-06-2010 01-01-2011 Art. 7 midada dal titel 2010, 2553 16-06-2010 01-01-2011 Art. 7 al. 2 midada 2010, 2553 16-06-2010 01-01-2011 Art. 7 al. 3 midada 2010, 2553 16-06-2010 01-01-2011 Art. 7 al. 4 midada 2010, 2553 23-12-2010 01-01-2011 Art. 10a integraziun 2010, 2553 23-12-2010 01-01-2011 Art. 25 al. 3 aboliziun 2010, 2553 13-01-2015 01-01-2016 Art. 1 al. 2 midada 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 2 al. 1, c) midada 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 3 al. 3 midada 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 21 al. 1 midada 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 23 al. 2 midada 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 25 midada dal titel 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 25 al. 1 midada 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 25 al. 2 midada 2015-005 13-01-2015 01-01-2016 Art. 25 al. 4 midada 2015-005 02-02-2016 01-01-2017 Art. 1 al. 2 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 2 al. 1, c) midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 3 al. 4 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 3 al. 5 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 8 midada dal titel 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 8 al. 1 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 9 midada dal titel 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 9 al. 1 aboliziun 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 9 al. 2 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 9 al. 3 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 10 midada dal titel 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 10 al. 1 aboliziun 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 10 al. 2 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 10 al. 3 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 10a al. 1 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Art. 10a al. 2 midada 2016-001 02-02-2016 01-01-2017 Titel 4. midada 2016-001  10       492.100   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Data dal conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 19-10-2006 01-01-2008 emprima versiun - Art. 1 al. 2 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 1 al. 2 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 2 al. 1, c) 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 2 al. 1, c) 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 3 al. 3 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 3 al. 4 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 3 al. 5 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 7 16-06-2010 01-01-2011 midada dal titel 2010, 2553 Art. 7 al. 2 16-06-2010 01-01-2011 midada 2010, 2553 Art. 7 al. 3 16-06-2010 01-01-2011 midada 2010, 2553 Art. 7 al. 4 16-06-2010 01-01-2011 midada 2010, 2553 Art. 8 02-02-2016 01-01-2017 midada dal titel 2016-001 Art. 8 al. 1 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 9 02-02-2016 01-01-2017 midada dal titel 2016-001 Art. 9 al. 1 02-02-2016 01-01-2017 aboliziun 2016-001 Art. 9 al. 2 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 9 al. 3 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 10 02-02-2016 01-01-2017 midada dal titel 2016-001 Art. 10 al. 1 02-02-2016 01-01-2017 aboliziun 2016-001 Art. 10 al. 2 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 10 al. 3 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 10a 23-12-2010 01-01-2011 integraziun 2010, 2553 Art. 10a al. 1 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 10a al. 2 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Titel 4. 02-02-2016 01-01-2017 midada 2016-001 Art. 21 al. 1 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 23 al. 2 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 25 13-01-2015 01-01-2016 midada dal titel 2015-005 Art. 25 al. 1 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 25 al. 2 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005 Art. 25 al. 3 23-12-2010 01-01-2011 aboliziun 2010, 2553 Art. 25 al. 4 13-01-2015 01-01-2016 midada 2015-005   11    	1. Disposiziuns generalas 	Art. 1 Intent 	Art. 2 Object  	2. Linguas chantunalas uffizialas 	Art. 3 Princips 	Art. 4 Cussegl grond 	Art. 5 Regenza 	Art. 6 Engaschaments 	Art. 7 Dretgiras ed autoritads da mediaziun 1. disposiziuns generalas * 	Art. 8 2. dretgira chantunala, dretgira administrativa e dretgira da mesiras repressivas * 	Art. 9 3. dretgiras regiunalas a) regiuns monolinguas * 	Art. 10 b) regiuns plurilinguas * 	Art. 10a * 4. autoritads da mediaziun  	3. Promoziun da la lingua rumantscha e taliana / barat tranter las cuminanzas linguisticas 	Art. 11 Chantun 1. instituziuns 	Art. 12 2. projects e mesiras da promoziun spezialas a) secturs, criteris da calculaziun 	Art. 13 b) premissas per las contribuziuns 	Art. 14 Vischnancas 	Art. 15 Barat tranter las cuminanzas linguisticas  	4. Linguas uffizialas e linguas da scola da las vischnancas e da las regiuns * 	Art. 16 Vischnancas 1. linguas uffizialas a) determinaziun 	Art. 17 b) champ d'applicaziun 	Art. 18 2. linguas da scola a) disposiziuns generalas 	Art. 19 b) vischnancas monolinguas 	Art. 20 c) vischnancas plurilinguas e vischnancas tudestgas 	Art. 21 d) scolas regiunalas bilinguas 	Art. 22 3. cumpetenza linguistica 	Art. 23 4. fusiun da vischnancas / colliaziuns da vischnancas 	Art. 24 5. midada da lingua 	Art. 25 Regiuns *  	5. Disposiziuns finalas 	Art. 26 Midadas dal dretg vertent) 	Art. 27 Disposiziun transitorica 	Art. 28 Adattaziun da relaschs communals 	Art. 29 Referendum ed entrada en vigur   		2022-11-02T15:49:41+0100 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"


abbreviation: OLing

pdf_content: 492.110 - Ordinaziun da linguas dal chantun Grischun (OLing)    492.110   Ordinaziun da linguas dal chantun Grischun (OLing)  dals 11-12-2007 (versiun dals 01-01-2017)  sa basond sin l'art. 45 da la constituziun chantunala1)  relaschada da la regenza ils 11 da december 2007  1. Disposiziuns generalas  Art.  1 Champ d'applicaziun 1 Questa ordinaziun regla: a) il diever da las linguas chantunalas uffizialas tras las autoritads chantunalas   (cussegl grond, regenza ed administraziun); b) la  translaziun  da  texts  uffizials  dal  cussegl  grond,  da  la  regenza  e  da   l'administraziun; c) la  cumpetenza  e  la  procedura  en  il  sectur  da  la  promoziun  da  la  lingua   rumantscha  e  taliana sco  er  tar  il  barat  tranter  las  cuminanzas linguisticas  chantunalas;  d) * la  collavuraziun  dal  chantun  cun las  vischnancas,  cun  las  corporaziuns da  vischnancas, cun las regiuns sco er cun autras corporaziuns da dretg public tar  la determinaziun da lur linguas uffizialas e da lur linguas da scola.  Art.  2 Cumpetenza 1. chanzlia chantunala  1 La chanzlia chantunala maina il servetsch da translaziuns e coordinescha la lavur   da translaziun en l'administraziun chantunala. 2 Ella  cusseglia  ils  departaments  ed  ils  posts  da  servetsch  en  dumondas  da  translaziun. 3 Ella po relaschar directivas davart la lavur da translaziun dals departaments e dals   posts da servetsch sco er davart lur collavuraziun cun il servetsch da translaziuns.  1) DG 110.100 * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch    1   https://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm   492.110    Art.  3 2. departaments e posts da servetsch 1 En  il  rom  da  lur  pussaivladads  persunalas  e  professiunalas  redigian  ils   departaments ed ils posts da servetsch texts uffizials da lur champ da cumpetenza en  la lingua uffiziala respectiva. 2 Servetschs da translaziuns privats dastgan vegnir engaschads mo, sche soluziuns  entaifer l'administraziun na pon betg vegnir concludidas a temp util.  Art.  4 3. posts spezialisads per dumondas da linguas 1 L'uffizi da cultura è il post spezialisà per dumondas generalas en connex cun las  linguas naziunalas ed uffizialas dal chantun sco er en connex cun la promoziun da  linguas. 2 Il post da contact dal chantun per las vischnancas e per las regiuns en il sectur da  las linguas communalas uffizialas è il post da servetsch cumpetent dal departament   da finanzas e vischnancas; en il sectur da las linguas da scola è questa incumbensa  chaussa  dal  post  da  servetsch  cumpetent  dal  departament  d'educaziun,  cultura  e  protecziun  da l'ambient.  En dumondas  specificas  vegnan els  sustegnids dal  post   spezialisà per dumondas da linguas. *  2. Linguas uffizialas dal chantun  Art.  5 Publicaziuns 1 En tut las trais linguas uffizialas vegni publitgà: a) leschas,  cunvegnas  interchantunalas  e  conclus  dal  cussegl  grond  sco  er   ordinaziuns che duain vegnir publitgads en il cudesch da dretg grischun; b) explicaziuns davart las votaziuns dal pievel sco er cedels da votar e cedels    electorals; c) publicaziuns  en  il  fegl  uffizial  dal  chantun  sco  er  communicaziuns  a  las   medias  ed  autras  communicaziuns  impurtantas  dal  cussegl  grond,  da  la  regenza, dals departaments e dals posts da servetsch, uschenavant ch'ellas sa  drizzan a tut la populaziun dal chantun;  d) directivas  e  circularas  che  sa  drizzan  a  tut  las  vischnancas,  ad  autras  corporaziuns da dretg public u ad autras organisaziuns en tut il chantun;  e) * sbozs preliminars da relaschs che van en consultaziun cun curtas explicaziuns; f) respostas sin intervenziuns parlamentaras en il cussegl grond; g) chaus  da  brevs,  cuvertas  da  brevs  e  paginas  d'access  a  l'internet  dals   departaments e dals posts da servetsch; h) formulars ch'èn destinads a la publicitad. 2 Per communicaziuns e per formulars che sa drizzan ad in tschert circul da persunas  u  ch'èn  d'ina  impurtanza  subordinada  po  il  departament  cumpetent  permetter  excepziuns.  2       492.110   Art.  6 * Translaziuns 1 Publicaziuns tenor l'artitgel 5 vegnan translatadas en la successiun menziunada qua  survart. 2 En rumantsch respectivamain en talian vegnan per regla translatadas: a) publicaziuns en il fegl uffizial dal chantun che sa drizzan spezialmain a la   populaziun rumantscha respectivamain taliana; b) decisiuns e disposiziuns da la regenza e da l'administraziun che sa drizzan a   persunas ed a vischnancas rumantschas respectivamain talianas. I vegn desistì  da translatar las decisiuns e las disposiziuns, sche quellas sa refereschan ad  inoltraziuns tudestgas;  c) directivas  e  circularas  che  sa  drizzan  en  spezial  a  vischnancas,  ad  autras   corporaziuns  da  dretg  public  u  ad  autras  organisaziuns  en  ils  territoris  rumantschs respectivamain talians;  d) brevs a collavuraturas ed a collavuraturs rumantschs respectivamain talians da  l'administraziun  chantunala,  premess  che  quellas  e  che  quels  giavischian  explicitamain ina translaziun.  3 Rapports tecnics, expertisas, descripziuns e documents sumegliants èn exceptads  da l'obligaziun da vegnir translatadas.  Art.  7 Correspundenza 1 Las autoritads chantunalas respundan inoltraziuns e dumondas en scrit en quella  lingua chantunala uffiziala, en la quala questas inoltraziuns e dumondas èn vegnidas  formuladas. 2 Inoltraziuns rumantschas vegnan respundidas en rumantsch grischun.  Art.  8 Inscripziuns 1 Inscripziuns vi d'edifizis chantunals uffizials, vi d'auters edifizis dal chantun ch'èn  accessibels al public e vi da scolas dal chantun vegnan fatgas en la lingua uffiziala  da la vischnanca, nua che tals edifizis sa chattan; a Cuira vegnan las inscripziuns vi   da quests edifizis fatgas en tut las trais linguas uffizialas. 2 Sin tavlas dal lieu, sin mussavias, sin tavlas stradalas e sin signals da traffic per   lung da las vias chantunalas vegnan duvradas mintgamai las linguas uffizialas dal   lieu. 3 Dal rest valan las disposiziuns da l'ordinaziun federala dals 5 da settember 1979  davart la signalisaziun da las vias1).  1) CS 741.21   3   http://db.clex.ch/link/Bund/741.21/rm   492.110    3. Promoziun da la lingua rumantscha e taliana / barat tranter  las cuminanzas linguisticas  Art.  9 Promoziun da linguas 1. instituziuns a) cunvegna da prestaziun  1 Las organisaziuns linguisticas che han il dretg da survegnir contribuziuns, vul dir la  Lia  rumantscha,  la  Pro  Grigioni  italiano  e  la  Fundaziun  Medias  Rumantschas,   survegnan  las  contribuziuns  federalas  e  chantunalas  sin  basa  da  cunvegnas  da  prestaziun. En quest connex vegn resguardada lur independenza instituziunala. 2 Las cunvegnas da prestaziun valan per  4  onns e  ston cuntegnair  en spezial  ils  suandants puncts: a) ina descripziun dals servetschs e dals projects cun l'effect che vegn prendì en    mira sco er cun ils instruments ch'èn necessaris per mesirar quest effect; b) in plan da finanzas cun ina cumpilaziun da las expensas e dals retgavs che   vegnan spetgads per furnir ils servetschs e per realisar ils projects. 3 Las cunvegnas da prestaziun ston vegnir accordadas cun il program da la regenza e  cun il plan da finanzas dal chantun, e quai tant areguard il cuntegn sco er areguard il   temp. Ellas ston vegnir approvadas da la regenza.  Art.  10 b) rapport da planisaziun, rapport da gestiun 1 Sin basa da las cunvegnas da prestaziun suttamettan las organisaziuns linguisticas  in rapport da planisaziun a l'uffizi da cultura per l'onn da la dumonda, e quai fin il pli   tard ils 30 da settember da l'onn precedent. 2 Il rapport da planisaziun sto cuntegnair en spezial ils suandants puncts: a) ina quantificaziun dals servetschs planisads ed ina specificaziun dals projects   cun l'effect che vegn prendì en mira sco er cun ils instruments ch'èn necessaris   per mesirar quest effect;  b) in preventiv cun ina cumpilaziun da las expensas e dals retgavs che vegnan   spetgads per l'onn da la dumonda.  3 Il  pli  tard  fin  ils  31  da  matg  da  l'onn  suandant  suttamettan  las  organisaziuns  linguisticas a l'uffizi da cultura in rapport da gestiun da l'onn passà che cuntegna il   suandant: a) in rapport annual davart tut ils servetschs e davart tut ils projects realisads sco   er davart lur effects; b) in quint annual che sa basa sin il plan dal conto dal preventiv. 4 Il rapport da planisaziun cun il preventiv sco er il rapport da gestiun cun il rapport  annual e cun il quint annual ston vegnir approvads da la regenza.  4       492.110   Art.  11 c) contribuziuns dal chantun 1 Las contribuziuns chantunalas a la Lia rumantscha ed a la Pro Grigioni italiano  importan 10 fin 30 pertschient da las expensas totalas decisivas. Ensemen cun ils  agids finanzials da la confederaziun na dastgan las contribuziuns chantunalas betg   surpassar 75 pertschient da las expensas totalas decisivas tar la Lia rumantscha e 95   pertschient da las expensas totalas decisivas tar la Pro Grigioni italiano. 2 La Fundaziun Medias Rumantschas survegn ina contribuziun chantunala da 30 fin  50 pertschient da las expensas totalas decisivas. 3 Davart  l'autezza  da  las  contribuziuns  decida  il  cussegl  grond  en  il  rom  dal  preventiv.  Art.  12 2. projects e mesiras da promoziun spezialas a) princips  1 Il cussegl grond fixescha mintga onn en il rom dal preventiv ils credits per projects  e per mesiras da promoziun spezialas. 2 Per la concessiun da contribuziuns a projects ed a mesiras da promoziun spezialas   na pon vegnir fatgs valair nagins dretgs. 3 Per conceder contribuziuns annualas periodicas a mesiras da promoziun spezialas  vegnan applitgadas las disposiziuns tenor ils artitgels 10 ed 11 confurm al senn.  Art.  13 b) documents da dumonda 1 Las dumondas per survegnir contribuziuns per projects e per mesiras da promoziun  spezialas en il senn da l'artitgel 12 da la lescha da linguas1) ston vegnir inoltradas en  scrit – ensemen cun ils documents necessaris – a l'uffizi da cultura, e quai avant che  cumenzar cun quests projects u cun questas mesiras. 2 Las dumondas ston cuntegnair en spezial: a) indicaziuns davart las petentas e davart ils petents; b) ina descripziun exacta dal project planisà; c) in preventiv dals custs detaglià sco er in plan da finanziaziun cun indicaziuns   davart tut las contribuziuns da terzas persunas, cun las qualas i po vegnir fatg  quint u las qualas èn gia vegnidas garantidas.  3 Sch'ils  documents  na  bastan  betg  per  giuditgar  ina  dumonda,  pon  vegnir  pretendidas ulteriuras indicaziuns u ulteriurs documents. 4 L'uffizi  da  cultura  examinescha  e  giuditgescha  las  dumondas  e  propona  a  l'autoritad che decida, da garantir ina contribuziun chantunala.  Art.  14 c) autezza da las contribuziuns 1 Las contribuziuns chantunalas importan: a) 10 fin 35 pertschient dals custs da mesiras generalas e da projects generals per    mantegnair e per promover la lingua rumantscha e taliana;  1) DG 492.100   5   https://www.gr-lex.gr.ch/data/492.100/rm   492.110    b) 15 fin 25 pertschient dals custs da mesiras e da projects per la chapientscha   tranter las cuminanzas linguisticas chantunalas;  c) 10  fin  15  pertschient  dals  custs  betg  cuvrids  da  gasettas  e  da  revistas   rumantschas e talianas per indemnisar prestaziuns che mantegnan la lingua;  d) 25 fin  35 pertschient  dals  custs  da l'elavuraziun,  da la  translaziun e  da la   publicaziun da lavurs scientificas davart  las linguas chantunalas,  davart  lur  idioms e davart lur dialects, davart la plurilinguitad sco er davart la politica da  linguas e da chapientscha;  e) 15 fin 25 pertschient dals custs per translatar ovras litteraras en rumantsch; f) 25 fin 35 pertschient dals custs da curs da rumantsch u da talian per integrar   persunas d'autras linguas; g) 30 fin 50 pertschient dals custs betg cuvrids per in institut per la plurilinguitad   en il chantun Grischun, premess che la confederaziun sa participeschia almain  en la medema dimensiun vi dals custs.  2 Las  contribuziuns  chantunalas  pon  vegnir  garantidas  sco  contribuziuns  à  fonds  perdu u sco garanzias da deficit. 3 Las contribuziuns vegnan concedidas en il rom dals credits disponibels.  Art.  15 d) premissas per conceder e per calcular las contribuziuns 1 Sch'in  project  è  degn  da  vegnir  promovì,  dependa  da  la  dumonda,  sche  las  premissas  per  conceder  contribuziuns  tenor  l'artitgel 12 alinea 2  da  la  lescha  da  linguas1) èn dadas. 2 Entaifer  la  dimensiun  da  las  tariffas  da  contribuziun  vegnan  las  contribuziuns  calculadas tenor: a) las pussaivladads finanzialas e las atgnas prestaziuns da las petentas e dals   petents; b) l'impurtanza dal project per il chantun; c) l'effect per la promoziun da la lingua che vegn spetgà dal project; d) l'accessibladad  per  uschè  bleras  e  per  uschè  differentas  gruppas  da  la   populaziun sco pussaivel; e) la seriusadad da l'approfundaziun en la materia.  Art.  16 e) scolas bilinguas 1 Als custs per installar scolas bilinguas u classas bilinguas en vischnancas tudestgas  paja il chantun contribuziuns pauschalas da maximalmain 500 francs per scolara u  per scolar ed als custs per manar scolas bilinguas u classas bilinguas maximalmain   400 francs per scolara u per scolar. *  1) DG 492.100  6    https://www.gr-lex.gr.ch/data/492.100/rm    492.110   2 L'autezza da las contribuziuns sa drizza tenor il dumber da scolaras e da scolars dal   tip da scola correspundent. Las disposiziuns da subvenziun da l'ordinaziun davart la  salarisaziun da las  persunas d'instrucziun da la  scola  populara  e  da las  persunas  d'instrucziun da la scolina en il chantun Grischun1) vegnan applitgadas confurm al  senn.  Art.  17 Barat 1. programs chantunals  1 Ils posts da servetsch cumpetents dal departament d'educaziun, cultura e protecziun  da l'ambient promovan sin tut ils stgalims da scola programs da barat tranter las   cuminanzas  linguisticas  chantunalas  per  classas  da  scola  e  per  persunas  d'instrucziun. 2 Ils meds finanzials per quests programs vegnan concedids dal cussegl grond en il   rom dal preventiv.  Art.  18 2. contribuziuns da promoziun 1 Instituziuns  ch'èn  responsablas  per  la  scola  e  che  dumondan  contribuziuns  chantunalas per il barat da classas da scola e da persunas d'instrucziun ston drizzar   questas  dumondas  al  post  da  servetsch  cumpetent  dal  departament  d'educaziun,  cultura e protecziun da l'ambient. 2 L'autezza da las contribuziuns per in di da barat importa 90 francs per scolara u per   scolar e maximalmain 450 francs per emna. 3 L'autezza da las contribuziuns per il barat d'ina persuna d'instrucziun importa 1000  francs per emna da scola e maximalmain 10 000 francs per ina perioda da barat. 4 Las contribuziuns vegnan concedidas en il rom dals credits disponibels.  4. Linguas uffizialas e linguas da scola da las vischnancas  Art.  19 Approvaziun 1 Sche disposiziuns dal dretg communal vegnan relaschadas u midadas cun l'intent   da  midar  la  lingua  uffiziala  u  la  lingua  da  scola  da  la  vischnanca,  ston  quests  relaschs u questas midadas vegnir suttamess a la regenza per l'approvaziun. 2 En  il  rom  da  la  procedura  d'approvaziun  examinescha  la  regenza,  sche  las  premissas dal dretg surordinà èn vegnidas observadas, en spezial, sche la votaziun  dal pievel è vegnida realisada confurm a l'obligaziun tenor l'artitgel 24 alinea 2 da la  lescha da linguas2).  1) DG 421.080 2) DG 492.100   7   https://www.gr-lex.gr.ch/data/492.100/rm https://www.gr-lex.gr.ch/data/421.080/rm   492.110    Art.  19a * Retschertga da datas 1 Sin dumonda da vischnancas che han – tar l'ultima retschertga da datas – surpassà  respectivamain sutpassà la valur minimala tenor l'artitgel 16 alinea 2 da la lescha da  linguas1) per  fin  a  10  puncts  procentuals  u  che  han  surpassà  quella  da  l'artitgel 16 alinea 3 da la lescha da linguas per  fin a  10 puncts procentuals  fa il  chantun retschertgas da datas correspundentas en il senn d'ina retschertga cumplaina  analogamain a l'artitgel 16 alinea 4 da la lescha da linguas. 2 En vischnancas ch'èn sa furmadas or da fusiuns da vischnancas monolinguas e/u  plurilinguas  cun  vischnancas  tudestgas  ston  las  datas  vegnir  retschertgadas  separadamain entaifer il perimeter da las anteriuras vischnancas. Las datas dastgan  vegnir retschertgadas mo, sche tut las anteriuras vischnancas sa chattan entaifer las  dimensiuns fixadas tenor l'alinea 1. 3 Ils custs per far ina retschertga da datas portan il chantun e la vischnanca petenta   mintgamai per la mesadad. 4 Retschertgas da datas tenor l'alinea 1 dastgan vegnir repetidas il pli baud suenter 10  onns.  5. Disposiziuns finalas  Art.  20 Aboliziun dal dretg vertent 1 Las directivas da la regenza concernent la translaziun da texts uffizials en talian ed   en rumantsch dals 21 da schaner 1991 vegnan abolidas.  Art.  21 Disposiziuns transitoricas 1. cunvegnas da prestaziun  1 Las cunvegnas da prestaziun cun las organisaziuns linguisticas, vul dir cun la Lia  rumantscha, cun la Pro Grigioni italiano e cun la Fundaziun Medias Rumantschas,  vegnan fatgas per l'emprima giada per la perioda da legislatura dals onns 2009 fin  2012. Fin a quest termin valan las regulaziuns vertentas.  Art.  22 2. dumbraziun dal pievel 1 Sche  las  datas  che  vegnan  registradas  da  la  confederaziun  en  il  rom  da  la  dumbraziun federala dal pievel u en il  rom d'ina enquista da structura, che vegn  fatga  en  furma  d'ina  emprova  da  controlla,  na  bastan  betg  per  attribuir  ina  vischnanca ad in territori linguistic, procura il chantun ch'i vegnian fatgas enquistas  supplementaras en questa vischnanca. 2 Resalvà  resta  il  relasch  da  regulaziuns  chantunalas  en  il  rom da  la  realisaziun  definitiva da la nova lescha federala davart la dumbraziun federala dal pievel2).  1) DG 492.100 2) fegl uffizial federal 2007 4559  8    https://www.gr-lex.gr.ch/data/492.100/rm    492.110   Art.  23 Entrada en vigur 1 Questa ordinaziun entra en vigur il 1. da schaner 2008.   9     492.110    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Data dal conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 11-12-2007 01-01-2008 relasch emprima versiun - 22-12-2009 01-01-2010 Art. 5 al. 1, e) midada - 22-12-2009 01-01-2010 Art. 6 revisiun totala - 14-01-2014 01-08-2014 Art. 16 al. 1 midada - 24-03-2015 01-05-2015 Art. 19a integraziun 2015-015 23-06-2015 01-01-2016 Art. 1 al. 1, d) midada 2015-019 23-06-2015 01-01-2016 Art. 4 al. 2 midada 2015-019 24-05-2016 01-01-2017 Art. 1 al. 1, d) midada 2016-010  10       492.110   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Data dal conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 11-12-2007 01-01-2008 emprima versiun - Art. 1 al. 1, d) 23-06-2015 01-01-2016 midada 2015-019 Art. 1 al. 1, d) 24-05-2016 01-01-2017 midada 2016-010 Art. 4 al. 2 23-06-2015 01-01-2016 midada 2015-019 Art. 5 al. 1, e) 22-12-2009 01-01-2010 midada - Art. 6 22-12-2009 01-01-2010 revisiun totala - Art. 16 al. 1 14-01-2014 01-08-2014 midada - Art. 19a 24-03-2015 01-05-2015 integraziun 2015-015   11    	1. Disposiziuns generalas 	Art. 1 Champ d'applicaziun 	Art. 2 Cumpetenza 1. chanzlia chantunala 	Art. 3 2. departaments e posts da servetsch 	Art. 4 3. posts spezialisads per dumondas da linguas  	2. Linguas uffizialas dal chantun 	Art. 5 Publicaziuns 	Art. 6 * Translaziuns 	Art. 7 Correspundenza 	Art. 8 Inscripziuns  	3. Promoziun da la lingua rumantscha e taliana / barat tranter las cuminanzas linguisticas 	Art. 9 Promoziun da linguas 1. instituziuns a) cunvegna da prestaziun 	Art. 10 b) rapport da planisaziun, rapport da gestiun 	Art. 11 c) contribuziuns dal chantun 	Art. 12 2. projects e mesiras da promoziun spezialas a) princips 	Art. 13 b) documents da dumonda 	Art. 14 c) autezza da las contribuziuns 	Art. 15 d) premissas per conceder e per calcular las contribuziuns 	Art. 16 e) scolas bilinguas 	Art. 17 Barat 1. programs chantunals 	Art. 18 2. contribuziuns da promoziun  	4. Linguas uffizialas e linguas da scola da las vischnancas 	Art. 19 Approvaziun 	Art. 19a * Retschertga da datas  	5. Disposiziuns finalas 	Art. 20 Aboliziun dal dretg vertent 	Art. 21 Disposiziuns transitoricas 1. cunvegnas da prestaziun 	Art. 22 2. dumbraziun dal pievel 	Art. 23 Entrada en vigur   		2022-11-02T16:30:26+0100 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"


abbreviation: LPC

pdf_content: Lescha davart la promoziun da la cultura (LPC)    494.300   Lescha davart la promoziun da la cultura (LPC)  dals 15-02-2017 (versiun dals 01-01-2018)  Il cussegl grond dal chantun Grischun1),  sa basond sin l'art. 90 e sin l'art. 31 al. 1 da la constituziun chantunala2), suenter avair gì invista da la missiva da la regenza dals 17 d'october 20163),  concluda:  1. Disposiziuns generalas  Art.  1 Object ed intent 1 Questa lescha regla la promoziun, l'intermediaziun e la perscrutaziun da la cultura. 2 Ella  ha  l'intent  da  promover  la  lavur  culturala,  la  participaziun  a  la  cultura,   l'educaziun musicala ordaifer la scola ed ils fatgs da museum e da biblioteca sco er   da garantir cundiziuns generalas correspundentas.  Art.  2 Finamiras 1 Las finamiras da questa lescha èn: a) da promover la diversitad culturala e linguistica en l'entir chantun; b) da sustegnair la cultura d'amatur e la cultura populara sco er la lavur culturala   professiunala en las differentas spartas; c) da laschar sa participar e prender part tut las gruppas da la populaziun a la vita    culturala; d) da sustegnair la perscrutaziun, l'intermediaziun e la tgira dal patrimoni cultural   e da la cultura contemporana; e) da facilitar il barat cultural; f) da garantir l'attractivitad culturala dal chantun.  1) PCG 2016/2017, 677 2) DG 110.100 3) pagina 621  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1   https://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm   494.300    Art.  3 Collavuraziun e cumpetenza 1 Il chantun, las regiuns e las vischnancas promovan cuminaivlamain la vita culturala   en il rom da lur cumpetenza.  Art.  4 Libertad ed independenza 1 Il chantun, las regiuns e las vischnancas respectan la libertad e l'independenza da la  lavur e da la vita culturala.  Art.  5 Concept per promover la cultura 1 Sin dumonda da la regenza relascha il  cussegl grond mintga 4 onns in concept  cumplessiv davart la promoziun da la cultura en il chantun.  2. Instituziuns culturalas chantunalas  Art.  6 Museums chantunals 1 Il  chantun  maina  il  museum  da  la  natira  dal  Grischun,  il  museum  retic  ed  il  museum d'art dal Grischun e sa participescha – en il rom da las relaziuns giuridicas   existentas – a las collecziuns da quels.  Art.  7 Ulteriuras instituziuns chantunalas 1 Il  chantun maina  la  biblioteca  chantunala  dal  Grischun e  l'archiv  dal  stadi  dal   Grischun. 2 En il  rom da las  cumpetenzas  finanzialas  po  el  installar  u  surpigliar  ulteriuras  instituziuns culturalas ubain sa participar a quellas, sche quai è en l'interess public.  3. Promoziun chantunala da la cultura  Art.  8 Secturs da promoziun 1 La promoziun da la cultura cumpiglia en spezial: a) ils secturs dals arts sco la musica ed il chant, la litteratura, il teater, il saut, l'art    applitgà e figurativ, la cultura architectonica, la concepziun ed il design sco er  la fotografia ed il film e projects interdisciplinars;  b) la lavur culturala professiunala; c) ils secturs da la cultura d'amatur e da la cultura populara; d) la perscrutaziun scientifica sco er l'intermediaziun dal spazi cultural e da viver   dal Grischun.  2       494.300   Art.  9 Premissas generalas 1 Il  chantun promova  la lavur  culturala en il  Grischun u tala che ha ina relaziun  speziala cun il Grischun. 2 La promoziun chantunala da la cultura è per regla subsidiara envers pajaments da  contribuziuns da persunas privatas, d'instituziuns, da corporaziuns da dretg public,  da  vischnancas  e  da  regiuns.  Las  parts  che  survegnan  contribuziuns  furneschan  atgnas prestaziuns pretendiblas. 3 Il  chantun  na  sustegna  betg  projects  u  instituziuns  culturalas  che  lavuran  en  emprima lingia cun finamiras da rendita u che n'èn betg accessiblas al public.  Art.  10 Criteris 1 Il chantun promova la lavur culturala tenor criteris da qualitad. Supplementarmain  resguarda el particularmain: a) l'impurtanza da quella per il Grischun; b) l'accessibladad  per  uschè  bleras  persunas  sco  pussaivel  per  sa  participar   activamain u per avair part passivamain.  Art.  11 Contribuziuns unicas e cumpras 1 Il chantun po pajar contribuziuns unicas a projects u cumprar ovras.  Art.  12 Contribuziuns periodicas e cunvegnas da prestaziun 1 Il chantun paja contribuziuns periodicas annualas a tschertas instituziuns culturalas  d'impurtanza surregiunala. 2 Per quest intent vegnan per regla fatgas cunvegnas da prestaziun.  Art.  13 Programs d'accent e curs professiunals culturals 1 Il  chantun  po  pajar  contribuziuns  a  programs  d'accent  per  meglierar  la  lavur  culturala e l'intermediaziun da la cultura. 2 El po sustegnair curs professiunals d'organisaziuns da tetg culturalas chantunalas  cun  contribuziuns  fin  a  50  pertschient  dals  custs  imputabels,  en  spezial  per  ils  secturs  dal teater,  da  la  musica e  dal chant,  dals fatgs  da biblioteca,  d'archiv  da   cultura e da museum.  Art.  14 Projects scientifics 1 Il  chantun sustegna projects scientifics  per perscrutar e  per intermediar  il  spazi  cultural e da viver dal Grischun.   3     494.300    4. Concurrenzas e premis  Art.  15 Concurrenzas 1 Per promover la lavur culturala professiunala organisescha il chantun concurrenzas  per surdar stipendis u contribuziuns ad ovras.  Art.  16 Premis 1 Per prestaziuns excellentas culturalas u scientificas surdat la regenza mintga onn il  premi grischun da cultura. 2 Ella surdat mintga onn premis da renconuschientscha e da promoziun. 3 Ella fixescha l'autezza dals premis.  5. Promoziun da la cultura tras las vischnancas  Art.  17 Cumpetenza 1 Las vischnancas u lur mandatarias mainan scolas da chant e da musica. 2 Ellas segireschan bains culturals d'impurtanza regiunala e rendan quels accessibels  en ina moda e maniera adattada. 3 Ellas promovan ina purschida adequata da bibliotecas e da mediatecas.  Art.  18 Prescripziuns per scolas da chant e da musica 1 La regenza fa prescripziuns per la gestiun e per la qualitad da las scolas da chant e   da musica. Il giudicament da las singulas scolas po vegnir delegà a terzas persunas. 2 La salarisaziun minimala ed il dumber da las unitads d'instrucziun per in pensum  cumplain sa drizzan tenor las prescripziuns per persunas d'instrucziun en la scola  primara da la lescha da scola.  Art.  19 Contribuziuns a scolas da chant e da musica 1 Il  dretg da survegnir contribuziuns han scolas da chant e da musica che vegnan  manadas da las vischnancas u da lur mandatarias. 2 La  contribuziun  chantunala  a  las  vischnancas  importa 30  pertschient  dals  custs  imputabels per uffants e per giuvens creschids fin ch'els han cumplenì il 20avel onn   da  vegliadetgna.  Las  contribuziuns  dals  geniturs  sa  drizzan  tenor  la  situaziun  economica dals geniturs u d'autras persunas cun obligaziuns da mantegniment. 3 Ils  custs  imputabels  per  unitads  d'instrucziun  che  han  il  dretg  da  survegnir   contribuziuns  vegnan  calculads tenor  la  media  da  la  tariffa  da salarisaziun  d'ina  persuna d'instrucziun da la scola primara plus in supplement procentual per ils custs  accessorics.  4       494.300   Art.  20 Contribuziuns per acquisiziuns da medias 1 Il chantun po pajar contribuziuns fin a 40 pertschient dals custs ad acquisiziuns da   medias  da  bibliotecas  publicas  e  da  mediatecas  che  n'han  betg  ina  finamira  da  rendita.  Art.  21 Contribuziuns ad instituziuns culturalas regiunalas 1 Ad  instituziuns  culturalas  regiunalas,  en  spezial  a  museums,  a  posts  per  la   promoziun  da  la  cultura  ed  ad  archivs  da  cultura  regiunals,  paja  il  chantun   contribuziuns. 2 Cun resalva da disposiziuns divergentas importan las contribuziuns maximalmain  25 pertschient dals custs imputabels.  6. Cumissiun da cultura  Art.  22 Cumposiziun 1 La  regenza  elegia  ina  cumissiun  da  cultura  consultativa  che  sa  cumpona  da  spezialistas e spezialists da differents  secturs da la cultura e da la scienza e che   appartegnan als differents circuls linguistics.  7. Finanziaziun  Art.  23 Finanziaziun da la promoziun chantunala da la cultura 1 En il rom dal preventiv fixescha il cussegl grond mintga onn ils credits or dals  meds publics generals. 2 Per mesiras da promoziun betg periodicas che na suttastattan betg ad in'obligaziun  legala e ch'èn limitadas en quai che concerna il temp stattan a disposiziun – tenor la  lescha da finanzas – meds finanzials da la finanziaziun speziala "lottaria naziunala". 3 I  n'exista  da  princip  nagin  dretg  legal  ch'i  vegnian  pajadas  contribuziuns.   Excepziuns furman ils artitgels 19 e 20.  Art.  24 Lavur culturala d'uffants e da giuvenils 1 Per promover projects ed occurrenzas en il sectur da la lavur culturala d'uffants e   da giuvenils sco er per promover l'access d'uffants e da giuvenils a la cultura vegnan   budgetads meds finanzials separads.   5     494.300    Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 15-02-2017 01-01-2018 relasch emprima versiun 2017-041  6       494.300   Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 15-02-2017 01-01-2018 emprima versiun 2017-041   7    	1. Disposiziuns generalas 	Art. 1 Object ed intent 	Art. 2 Finamiras 	Art. 3 Collavuraziun e cumpetenza 	Art. 4 Libertad ed independenza 	Art. 5 Concept per promover la cultura  	2. Instituziuns culturalas chantunalas 	Art. 6 Museums chantunals 	Art. 7 Ulteriuras instituziuns chantunalas  	3. Promoziun chantunala da la cultura 	Art. 8 Secturs da promoziun 	Art. 9 Premissas generalas 	Art. 10 Criteris 	Art. 11 Contribuziuns unicas e cumpras 	Art. 12 Contribuziuns periodicas e cunvegnas da prestaziun 	Art. 13 Programs d'accent e curs professiunals culturals 	Art. 14 Projects scientifics  	4. Concurrenzas e premis 	Art. 15 Concurrenzas 	Art. 16 Premis  	5. Promoziun da la cultura tras las vischnancas 	Art. 17 Cumpetenza 	Art. 18 Prescripziuns per scolas da chant e da musica 	Art. 19 Contribuziuns a scolas da chant e da musica 	Art. 20 Contribuziuns per acquisiziuns da medias 	Art. 21 Contribuziuns ad instituziuns culturalas regiunalas  	6. Cumissiun da cultura 	Art. 22 Cumposiziun  	7. Finanziaziun 	Art. 23 Finanziaziun da la promoziun chantunala da la cultura 	Art. 24 Lavur culturala d'uffants e da giuvenils   		2018-06-06T05:29:26+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"


abbreviation: OPC

pdf_content: 494.310 - Ordinaziun tar la lescha davart la promoziun da la cultura (ordinaziun davart la promoziun da la cultura, OPC)    494.310   Ordinaziun tar la lescha davart la promoziun da la cultura  (ordinaziun davart la promoziun da la cultura, OPC)  dals 12-12-2017 (versiun dals 01-01-2020)  Sa basond sin l'art. 45 al. 1 da la constituziun chantunala1)  relaschada da la regenza ils 12 da december 2017  1. Disposiziuns generalas  Art.  1 Cumpetenzas 1 Il  departament  d'educaziun,  cultura  e  protecziun  da  l'ambient  (departament)  procura  per  l'execuziun  da  la  lescha  davart  la  promoziun  da  la  cultura2) ed  exequescha  tut  las  cumpetenzas  che  n'èn  betg  vegnidas  transferidas  ad  in'autra  autoritad u unitad administrativa. Il post da servetsch chantunal è l'uffizi da cultura  (uffizi). 2 L'uffizi tgira il contact cun las instituziuns e cun las federaziuns en ils secturs da la  cultura, dal mantegniment e da la promoziun da las linguas sco er da la perscrutaziun  da la cultura.  2. Concept per promover la cultura  Art.  2 Elavuraziun 1 Il  concept  per  promover  la  cultura  vegn  elavurà  en  collavuraziun  cun  las  organisaziuns culturalas dal Grischun e cun la cumissiun da cultura.  1) DG 110.100 2) DG 494.300  * tabellas da las modificaziuns a la fin dal relasch   1   https://www.gr-lex.gr.ch/data/110.100/rm https://www.gr-lex.gr.ch/data/494.300/rm   494.310    Art.  3 Cuntegn 1 Il concept per promover la cultura furma la basa per decisiuns futuras da la politica  culturala e duai en spezial: a) mussar  la  situaziun actuala en ils differents secturs da la  promoziun da la   cultura; b) definir  puncts  centrals  concrets  per  la  promoziun da la  cultura  entaifer  ils   proxims 4 onns e preschentar mesiras per realisar quests puncts centrals; c) resguardar la collavuraziun tranter il chantun, las regiuns, las vischnancas e   persunas privatas sco er ils secturs da promoziun tenor l'artitgel 8 da la lescha  davart la promoziun da la cultura1).  3. Cumissiuns  Art.  4 Cumissiun da cultura 1. cumposiziun  1 La cumissiun da cultura consista da set commembras u commembers. La direcziun  da l'uffizi fa part da la cumissiun cun vusch consultativa.  Art.  5 2. incumbensas 1 La cumissiun da cultura: a) cusseglia la regenza ed il departament en dumondas da la promoziun da la    cultura, cunzunt er tar l'elavuraziun e tar la controlla dal concept per promover  la cultura;  b) examinescha per regla dumondas da contribuziun da passa 20 000 francs e fa  in'expertisa per mauns da la regenza u dal departament;  c) fa  propostas  per  conceder  premis tenor  l'artitgel  16  da la  lescha  davart  la  promoziun da la cultura2).  2 La cumissiun da cultura sto vegnir orientada regularmain davart la lavur da las   cumissiuns spezialas.  Art.  6 Cumissiun speziala per concurrenzas 1 Per promover la lavur culturala professiunala elegia il departament ina cumissiun  speziala  che  ha  l'incumbensa  d'organisar  las  concurrenzas  per  stipendis  e  per  contribuziuns ad ovras sco er d'inoltrar las propostas al departament. 2 La cumissiun sa cumpona da tschintg fin set commembras e commembers. L'uffizi  fa part da la cumissiun cun vusch consultativa.  1) DG 494.300 2) DG 494.300  2    https://www.gr-lex.gr.ch/data/494.300/rm https://www.gr-lex.gr.ch/data/494.300/rm    494.310   Art.  7 Ulteriuras cumissiuns spezialas 1 Per  realisar  mesiras  en  ils  differents  secturs  da  promoziun  po  il  departament  nominar ulteriuras cumissiuns spezialas.  Art.  8 Indemnisaziun 1 Las  commembras  ed  ils  commembers  da  la  cumissiun  da  cultura  e  da  las   cumissiuns spezialas valan sco collavuraturas e collavuraturs en uffizi accessoric e  vegnan indemnisads tenor l'ordinaziun davart las collavuraturas ed ils collavuraturs  en uffizi accessoric dal chantun Grischun1).  Art.  9 Concurrenzas 1 Stipendis e contribuziuns ad ovras vegnan concedids en il rom d'ina concurrenza  annuala a persunas che lavuran sin il champ cultural, che han in potenzial da svilup  en  lur  activitad  e  che  pon  preschentar  plans  u  projects  concrets  per  lur  ovra.   Contribuziuns ad ovras promovan l'elavuraziun tematica da projects che persvadan  or dal punct da vista cultural, ch'èn autonoms e ch'èn realisabels. 2 L'autezza d'in stipendi u d'ina contribuziun ad in'ovra importa maximalmain 20 000  francs per onn.  Art.  10 Dretg da survegnir stipendis e contribuziuns ad ovras 1 Autorisadas  da  sa  participar  a  las  concurrenzas  èn  persunas  che  lavuran  sin  il   champ cultural e che: a) han lur domicil dapi almain 2 onns en il chantun; u b) han ina stretga relaziun cun il chantun Grischun u cun la cultura grischuna. 2 La medema persuna po survegnir tut en tut maximalmain trais giadas in stipendi u   ina contribuziun ad in'ovra. 3 Per scolaziuns che han il dretg da survegnir ina contribuziun tenor la lescha da   stipendis2), na vegnan betg concedids stipendis u contribuziuns ad ovras en il rom da  questa concurrenza.  4. Mesiras da promoziun spezialas  Art.  11 Perscrutaziun da la cultura 1 La premissa per sustegnair projects scientifics per perscrutar il spazi cultural e vital   dal Grischun èn: a) la qualificaziun da las persunas exequentas; b) l'impurtanza dal project per la perscrutaziun da la cultura grischuna.  1) DG 170.420 2) DG 450.200   3   https://www.gr-lex.gr.ch/data/450.200/rm https://www.gr-lex.gr.ch/data/170.420/rm   494.310    Art.  12 Cumpras 1 En cas da cumpras vegnan per regla resguardadas ovras da persunas che lavuran   sin il champ cultural e che vivan en il Grischun.  Art.  13 Cunvegnas da prestaziun 1 Cunvegnas  da  prestaziun  cun  instituziuns  culturalas  vegnan  concludidas  dal  departament u da la regenza. 2 Ellas cuntegnan en spezial ina descripziun da las finamiras e da las prestaziuns da  l'activitad  culturala  da l'instituziun,  la  contribuziun  da  gestiun  annuala  che vegn  empermessa  dal  chantun  sco  er  disposiziuns  concernent  il  controlling  e  la  rapportaziun. 3 Cunvegnas da prestaziun vegnan concludidas per regla per ina perioda da 4 onns.  Art.  14 Programs prioritars 1 La concessiun da contribuziuns a programs culturals prioritars premetta ch'i saja  avant  maun in  concept  general  da  l'uniun  da tetg chantunala  cumpetenta.  Quest  concept general sto vegnir approvà da la regenza. 2 Sa basond sin il  concept general fixescha la regenza las expensas cun dretg da  survegnir contribuziuns.  Art.  15 Curs culturals professiunals 1 A curs professiunals èn imputabels ils onuraris per las referentas ed ils referents,   per las manadras ed ils manaders dals curs sco er ils custs per il tschains da locaziun  dals locals. Il departament fixescha las tariffas imputablas. 2 A  basa  da  las  dumondas  inoltradas  fixescha  il  departament  las  singulas  contribuziuns.  5. Scolas da chant e da musica  Art.  16 Custs imputabels e roms d'instrucziun * 1 La contribuziun per unitad d'instrucziun vegn calculada or da la tariffa per ura cun  dretg da survegnir subvenziuns per ina persuna d'instrucziun da la scola primara  tenor la lescha da scola1), plus 20 pertschient custs accessorics al salari sco er 20  pertschient ulteriurs custs. 2 Ina unitad d'instrucziun imputabla dura 60 minutas. 3 Ils roms/secturs d'instrucziun subvenziunads èn: * a) scolaziun musicala da basa (educaziun prescolara e/u scolaziun da basa);  1) DG 421.000  4    https://www.gr-lex.gr.ch/data/421.000/rm    494.310   b) instrucziun  instrumentala  e  vocala  diversifitgada  (differentas  furmas  d'instrucziun);  c) far cuminaivlamain musica (ensemble, chor, orchester); d) saut e ballet; e) roms cumplementars  (ritmica,  roms teoretics  en  ils  secturs  musica,  saut  e   ballet).  Art.  17 Instrucziun individuala 1 Per scolara u scolar dastgan vegnir messas a quint per onn en media maximalmain  14 unitads d'instrucziun. 2 Sin dumonda da l'associaziun da las scolas da chant e da musica dal Grischun po il   departament permetter excepziuns.  Art.  18 Modalitads da rendaquint e da pajament 1 Suenter la scadenza da l'onn chalendar preschentan las vischnancas u las scolas da  chant e da musica fin il pli tard la mesadad da favrer al departament ina dumonda, da  la quala resorta il dumber da scolaras e scolars, las unitads d'instrucziun cun dretg da  survegnir  contribuziuns  sco  er  las  contribuziuns  annualas  da  las  vischnancas  e  d'autras corporaziuns da dretg public per mintga singula scola. 2 A basa da questa dumonda vegnan pajadas las contribuziuns a las vischnancas u a  las singulas scolas. 3 Il chantun surpiglia pajaments parzials da tut en tut maximalmain 80 pertschient da  l'ultim rendaquint per contribuziuns chantunalas.  6. Finanziaziun  Art.  19 Finanziaziun speziala da la lottaria naziunala 1 En il rom dal preventiv metta la regenza a disposiziun credits annuals or da la   finanziaziun speziala da la lottaria naziunala, e quai en spezial per: a) contribuziuns a la promoziun da la cultura; b) contribuziuns a la cultura da giuventetgna; c) contribuziuns per promover la lavur a titel professiunal e la perscrutaziun.  Art.  20 Acquisiziuns da medias 1 A  basa  da  las  dumondas  inoltradas  fixescha  il  departament  las  singulas  contribuziuns per acquisiziuns da medias. 2 El  po  designar  las  medias  cun  dretg  da  survegnir  contribuziuns  e  reglar  la  procedura.   5     494.310    3 Contribuziuns  a  las  acquisiziuns  da  medias  da  l'onn  precedent  ston  vegnir  inoltradas al departament mintgamai fin ils 31 da schaner agiuntond ils documents  pretendids.  6       494.310   Tabella da las modificaziuns - tenor conclus  Conclus Entrada en vigur Element Modificaziun Publicaziun en la CUL 12-12-2017 01-01-2018 relasch emprima versiun 2017-042 13-10-2020 01-01-2020 Art. 16 midada dal titel 2020-041 13-10-2020 01-01-2020 Art. 16 al. 3 integraziun 2020-041   7     494.310    Tabella da las modificaziuns - tenor element  Element Conclus Entrada en vigur Modificaziun Publicaziun en la CUL relasch 12-12-2017 01-01-2018 emprima versiun 2017-042 Art. 16 13-10-2020 01-01-2020 midada dal titel 2020-041 Art. 16 al. 3 13-10-2020 01-01-2020 integraziun 2020-041  8     	1. Disposiziuns generalas 	Art. 1 Cumpetenzas  	2. Concept per promover la cultura 	Art. 2 Elavuraziun 	Art. 3 Cuntegn  	3. Cumissiuns 	Art. 4 Cumissiun da cultura 1. cumposiziun 	Art. 5 2. incumbensas 	Art. 6 Cumissiun speziala per concurrenzas 	Art. 7 Ulteriuras cumissiuns spezialas 	Art. 8 Indemnisaziun 	Art. 9 Concurrenzas 	Art. 10 Dretg da survegnir stipendis e contribuziuns ad ovras  	4. Mesiras da promoziun spezialas 	Art. 11 Perscrutaziun da la cultura 	Art. 12 Cumpras 	Art. 13 Cunvegnas da prestaziun 	Art. 14 Programs prioritars 	Art. 15 Curs culturals professiunals  	5. Scolas da chant e da musica 	Art. 16 Custs imputabels e roms d'instrucziun * 	Art. 17 Instrucziun individuala 	Art. 18 Modalitads da rendaquint e da pajament  	6. Finanziaziun 	Art. 19 Finanziaziun speziala da la lottaria naziunala 	Art. 20 Acquisiziuns da medias   		2020-10-15T08:01:22+0200 	"7001 Chur" 	"Gesetzessammlung Kanton Graubünden"