Năm nay, FTA tiếp tục ảnh hưởng sâu rộng số thu NSNN của ngành hải quan. Cụ thể, theo Hiệp định thương mại hàng hóa ASEAN (ATIGA), khoảng 7% số dòng thuế linh hoạt, tương đương 687 mặt hàng theo thỏa thuận với ASEAN sẽ được xóa bỏ (trừ mặt hàng xăng dầu có lộ trình riêng). Một số mặt hàng có số thu lớn, thuế suất cao như: ô-tô giảm từ 30% xuống 0%; linh kiện phụ tùng giảm từ 5 đến 20% xuống 0%; sắt thép từ 5% xuống 0% Theo FTA ASEAN- Trung Quốc (ACFTA), từ ngày 1-1-2018, có thêm 588 dòng thuế cắt giảm xuống 0%, nâng số dòng thuế cắt giảm về 0% lên 8.571 dòng, chiếm 90,3% tổng biểu, gồm một số mặt hàng chế phẩm từ thịt, rau, quả, ngũ cốc, động cơ điện, hàng gia dụng, hóa chất, linh kiện phụ tùng ô-tô, vật liệu xây dựng, nhựa, cao-su, giấy. Đối với FTA ASEAN - Hàn Quốc (AKFTA), Việt Nam sẽ xóa bỏ thuế nhập khẩu đối với khoảng 86% tổng số dòng thuế. Về Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện ASEAN - Nhật Bản (AJCEP), Việt Nam cam kết xóa bỏ thuế quan đối với 62,2% số dòng thuế, tập trung vào các nhóm mặt hàng như: chất dẻo nguyên liệu, hóa chất, máy móc thiết bị, dụng cụ, phụ tùng, máy vi tính, sản phẩm điện tử, linh kiện, sợi các loại, nguyên phụ liệu dệt may, da giày, sản phẩm tân dược.
Tổng Cục trưởng Hải quan Nguyễn Văn Cẩn cho biết, việc thực hiện các cam kết FTA nhằm thu hút và góp phần gia tăng đầu tư nước ngoài, giảm chi phí đầu vào cho doanh nghiệp (DN) trong nước, thúc đẩy hoạt động sản xuất kinh doanh và kim ngạch xuất khẩu, nhập khẩu. Tuy nhiên, điều này cũng khiến số thu NSNN từ thuế nhập khẩu sụt giảm. Vì thế, ngay từ đầu năm, Tổng cục Hải quan đề nghị các đơn vị chủ động đánh giá tác động của các cam kết hội nhập đến thu NSNN, từ đó quyết liệt triển khai chỉ đạo, đôn đốc tăng cường rà soát, nắm chắc nguồn thu; nghiên cứu, đề xuất và triển khai các giải pháp tăng thu, chống thất thu NSNN. Trong đó, rà soát, nắm chắc tình hình nợ thuế, phân loại chi tiết các nhóm nợ, đánh giá chi tiết theo từng DN, tình trạng nợ thuế của DN, nguyên nhân và đưa ra biện pháp xử lý theo đúng quy định. Quyết liệt xử lý, cưỡng chế, thu hồi nợ thuế, giảm nợ đọng thuế, không để phát sinh nợ mới, không để nợ tại thời điểm mới cao hơn thời điểm cũ.
Tiếp tục thực hiện các giải pháp cải cách hành chính tạo điều kiện thuận lợi cho DN xuất, nhập khẩu. Phối hợp các bộ, ngành triển khai cơ chế hải quan một cửa quốc gia, rút ngắn thời gian thông quan, giải phóng hàng bằng mức trung bình của nhóm nước ASEAN-4 theo Nghị quyết 19-2017/NQ-CP. Mặt khác, thực hiện hiệu quả Nghị quyết 36a/NQ-CP, đặt mục tiêu dịch vụ công nộp thuế phải được mở rộng cung cấp trực tuyến mức độ 4. Tổng cục Hải quan đã ký thỏa thuận hợp tác với 36 ngân hàng nộp thuế điện tử, 11 ngân hàng thí điểm nộp thuế mọi lúc, mọi nơi, với phương tiện kết nối in-tơ-nét và sẽ tiếp tục phối hợp thêm 25 ngân hàng.
Bên cạnh đó, toàn ngành tăng cường công tác kiểm tra sau thông quan, thanh tra chuyên ngành, tập trung vào các mặt hàng có trị giá lớn, thuế suất cao, hàng hóa nhập khẩu của các DN từ các thị trường có nghi vấn; hàng hóa khai giảm giá, mức giá khai báo thấp hơn cơ sở dữ liệu; hàng hóa khai báo thuế suất ưu đãi đặc biệt, khai thuộc đối tượng miễn thuế, hoàn thuế; hàng hóa khai sai loại hình sau đó đề nghị thanh khoản hoàn thuế. Kịp thời phát hiện các bất cập trong chính sách, bảo đảm yêu cầu chống gian lận và tạo thuận lợi cho DN.
Tạo điều kiện thuận lợi cho DN được quyền tham vấn để làm rõ trị giá hàng hóa khai báo với cơ quan hải quan trong khi làm thủ tục, giúp DN hạch toán được chi phí (do tính toán được số thuế phải nộp ở khâu xuất, nhập khẩu) trước khi hàng hóa được thông quan. Bảo đảm công bằng, bình đẳng cho người khai hải quan trong khai báo, tham vấn, xác định trị giá, nâng cao tính tự giác khi khai báo trị giá thực thanh toán, góp phần giảm thời gian thông quan hàng hóa.
Đồng chí Nguyễn Văn Cẩn nhấn mạnh: Công tác tuyên truyền, phổ biến, tập huấn cho các cán bộ, công chức hải quan và cộng đồng DN các chính sách thuế mới ban hành; thực hiện nghiêm chính sách tài khóa và các kết luận, kiến nghị của cơ quan kiểm toán, thanh tra. Đồng thời, tăng cường xây dựng đội ngũ chuyên nghiệp, kỷ cương, kỷ luật trong thực thi nhiệm vụ, cũng sẽ được chú trọng trong thời gian tới.
VĨNH KHANG.
