Ngày 18/12 liên minh cầm quyền gồm Đảng Nhân dân Áo bảo thủ và Đảng Tự do cánh hữu đã chính thức tuyên thệ nhậm chức trong một buổi lễ được tổ chức trang trọng tại Dinh Tổng thống. Một số nhà lãnh đạo châu Âu đã có phản ứng khá thận trọng trước sự có mặt của phe cánh hữu trong chính phủ mới của Áo.
Chính trị gia Áo Sebastian Kurz.
Liên minh bảo thủ và cực hữu được thành lập là kết quả của các cuộc đàm phán thương lượng giữa hai đảng trong suốt hai tháng qua kể từ khi cuộc tổng tuyển cử sớm được tổ chức. Cả hai đảng cam kết trung thành với Liên minh châu Âu nhưng muốn theo hướng dân chủ trực tiếp kiểu Thụy Sĩ, trừ trưng cầu dân ý về quy chế thành viên EU. Cả hai duy trì chính sách cứng rắn với người nhập cư, cắt giảm thuế và tệ quan liêu hành chính.
Trong chính phủ mới, ông Sebastian Kurz, 31 tuổi, thủ lĩnh Đảng Nhân dân Áo, sẽ đảm nhiệm chức vụ thủ tướng, và đây là vị thủ tướng trẻ nhất tại Áo cũng như trên thế giới. Còn ông Heinz-Christian Strache, 48 tuổi, Chủ tịch Đảng Tự do Áo sẽ giữ chức vụ Phó Thủ tướng.
Chính phủ mới của Áo bao gồm 12 bộ và 2 Quốc vụ khanh, trong đó Đảng Nhân dân Áo sẽ quản lý 7 bộ, và Đảng Tự do Áo sẽ nắm giữ 5 ghế Bộ trưởng còn lại. Hai ghế Quốc vụ khanh chia đều cho hai đảng. Đáng lưu ý là Đảng Tự do Áo sẽ nắm giữ ghế Bộ trưởng Bộ Nội vụ, Bộ Quốc phòng, và Bộ Ngoại giao. Chính phủ mới sẽ có một bộ phụ trách các vấn đề về phụ nữ. Nữ giới chiếm tới gần một nửa trong thành phần chính phủ mới.
Tại lễ tuyên thệ, Tổng thống Alexander Van der Bellen hoan nghênh kết quả các cuộc đàm phán thành lập chính phủ mới giữa hai đảng trong suốt nhiều tuần lễ qua, đồng thời lưu ý liên minh cầm quyền phải tôn trọng các quyền cơ bản của con người cũng như cam kết rõ ràng của họ đối với châu Âu. Còn các thành viên chính phủ khẳng định cam kết tuân thủ nghiêm chỉnh Hiến pháp và pháp luật của Áo, nỗ lực hết mình để hoàn thành nhiệm vụ được giao.
Trước đó, tại lễ bàn giao chức vụ diễn ra chưa đầy một phút tại Văn phòng thủ tướng, Thủ tướng mãn nhiệm Christian Kern bắt tay người kế nhiệm Kurz và nói rằng nhiệm vụ của chính phủ mới là phải tiếp tục dẫn dắt Áo gặt hái thêm thành công mới trên đà phát triển tốt hiện nay. Ông chúc chính phủ mới sẽ hoạt động hiệu quả, và sẽ không có sóng gió nào đến với nước Áo trong 5 năm tới.
Trong khi lễ tuyên thệ diễn ra, đã có các cuộc biểu tình phản đối chính phủ mới được tổ chức ở thủ đô Vienna, thu hút sự tham gia của vài nghìn người. Một số người biểu tình mang khẩu hiệu chào đón người tị nạn, hay yêu cầu chủ nghĩa cuốn khỏi Áo. Cảnh sát đã phải ban hành lệnh cấm đi lại và đặt lớp rào chắn bê tông xung quanh Văn phòng của Thủ tướng Sebastian Kurz.
Với liên minh mới thành lập, Áo là quốc gia Tây Âu duy nhất trong Liên minh châu Âu có một đảng cực hữu có mặt trong chính phủ. Lần cuối cùng Đảng Tự do Áo tham gia vào liên minh cầm quyền nước này là vào năm 2000, và lúc đó Áo đã phải hứng chịu lệnh trừng phạt của EU, nhưng lệnh trừng phạt này đã bị dỡ bỏ một thời gian ngắn sau đó.
Hiện vẫn chưa rõ liệu EU có động thái tương tự hay không, nhưng việc hình thành chính phủ mới tại Áo đã gặp phản ứng tiêu cực từ phía một số nhà lãnh đạo châu Âu.
Ông Gianni Pittella, Lãnh đạo Liên minh tiến bộ của nhóm Dân chủ Xã hội tại Nghị viện châu Âu bày tỏ sự lo ngại sâu sắc và cho biết nhóm của ông sẽ theo dõi chặt chẽ từng bước đi của chính phủ mới tại Áo. Ông sẽ không loại trừ đề nghị trừng phạt Áo nếu các giá trị cơ bản của EU bị đe dọa.
Còn Ủy viên phụ trách kinh tế Liên minh châu Âu của Pháp Pierre Moscovici đã kêu gọi châu Âu cần cảnh giác trước diễn biến mới tại Áo. Ông cho rằng mặc dù tình hình có thể khác so với năm 2000, khi Đảng Nhân dân Áo thành lập liên minh với Đảng tự do Áo dưới thời ông Jorg Haider trước đây, nhưng để những người cánh hữu nắm quyền thì không bao giờ là vô hại cả.
Áo sẽ đảm nhiệm chức vụ Chủ tịch luân phiên của Liên minh châu Âu vào nửa cuối năm 2018, trong đó có một hội nghị thượng đỉnh về vấn đề người nhập cư, và vì lý do này tân Thủ tướng Sebastian Kurz sẽ bay tới Brussels vào ngày 19/12 để có các cuộc gặp với Chủ tịch Ủy ban châu Âu Jean-Claude Juncker, và Chủ tịch Hội đồng châu Âu Donald Tusk./.
Hữu Bình/VOV-Praha.
