Dự án Hầm đường bộ Đèo Cả được triển khai nhanh nhưng để xảy ra nhiều vi phạm.
Kiểm tra đến đâu, sai đến đó.
Theo báo cáo của Thanh tra Chính phủ thì khu vực được lựa chọn khai thác đất san lấp vật liệu xây dựng thông thường phục vụ thi công Dự án Hầm đường bộ Đèo Cả có diện tích 16 ha tại thôn Hảo Sơn, xã Hòa Xuân Nam, huyện Đông Hòa, tỉnh Phú Yên đang được quy hoạch là đất rừng đặc dụng do Ban Quản lý rừng đặc dụng Đèo Cả quản lý, có chức năng bảo vệ di tích lịch sử, văn hóa, danh lam thắng cảnh, là khu vực cấm hoạt động khoáng sản theo quy định của Luật Khoáng sản.
Hiện trạng của 16 ha có 15 ha có rừng, được Ban Quản lý rừng đặc dụng Đèo Cả ký hợp đồng giao khoán cho 11 hộ dân bỏ vốn thực hiện trồng rừng, được chủ động sản xuất trên diện tích đất khoán, hưởng thành quả lao động và kết quả đầu tư trên đất nhận khoán theo hợp đồng... theo quy định tại Nghị định số 01/NĐ - CP ngày 4-1-1995 của Chính phủ.
Tuy nhiên, việc UBND tỉnh Phú Yên phê duyệt, phê duyệt bổ sung điểm quy hoạch thăm dò, khai thác, chế biến và sử dụng khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường tỉnh Phú Yên đến năm 2015 và định hướng đến năm 2020, trong đó có mỏ đất san lấp vật liệu xây dựng thông thường tại thôn Hảo Sơn, xã Hòa Xuân Nam, huyện Đông Hòa đang được quy hoạch là đất rừng đặc dụng, thuộc khu vực cấm hoạt động khoáng sản là chưa phù hợp Luật Khoáng sản năm 2010.
Việc UBND tỉnh cho phép Công ty vừa khai thác, vừa hoàn tất thủ tục với diện tích 02 ha khi chưa có quyết định thu hồi, giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, mục đích sử dụng rừng là vi phạm Luật Đất đai và Luật Khoáng sản.
Sau đó, UBND tỉnh cấp Giấy phép khai thác khoáng sản số 40/GP-UBND ngày 14/11/2012, dẫn đến việc người dân tự khai thác 15 ha rừng trồng thuộc quy hoạch rừng đặc dụng (cây do người dân trồng theo hợp đồng giao khoán), trong đó có khoảng 7,3 ha đã bị đào, xúc để khai thác đất san lấp vật liệu xây dựng thông thường tại khu vực đang được quy hoạch là rừng đặc dụng thuộc khu vực cấm hoạt động khoáng sản là vi phạm Luật Khoáng sản năm 2010.
Bên cạnh đó, UBND tỉnh ban hành quyết định về việc thu hồi, chuyển mục đích sử dụng đất, cho thuê đất để thực hiện dự án khi dự án chưa có trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất của UBND huyện Đông Hòa và của tỉnh Phú Yên, chưa chuyển mục đích sử dụng rừng là vi phạm quy định Luật Bảo vệ và Phát triển rừng và Luật Đất đai.
Việc UBND tỉnh chấp thuận phương án cho Công ty được nộp tiền trồng rừng thay thế, không phải trồng cây sao đen trên diện tích khai thác là không đúng với Báo cáo đánh giá tác động môi trường và Dự án cải tạo phục hồi môi trường đã được phê duyệt và hướng dẫn của Tổng cục Lâm nghiệp.
Ngoài ra, UBND huyện Đông Hòa phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khi chưa có quyết định thu hồi đất là trái quy định tại Điều 31 Nghị định số 69/2009/NĐ-CP ngày 13-8-2009 của Chính phủ.
Việc Công ty cổ phần tập đoàn Hải Thạch thực hiện khai thác khoáng sản đất san lấp vật liệu xây dựng thông thường khi chưa có quyết định cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, chuyển mục đích sử dụng rừng, chưa được bàn giao mặt bằng là vi phạm Luật Đất đai và Luật Khoáng sản.
Xử lý nghiêm.
Từ những kết luận nêu trên, Thanh tra Chính phủ đã đề nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Chủ tịch UBND tỉnh Phú Yên tổ chức thực hiện nghiêm túc ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình: Khẩn trương xây dựng và triển khai thực hiện phương án tích cực sửa chữa các hạn chế, yếu kém và sai phạm, đồng thời khẩn trương khắc phục những hậu quả về môi trường trong thời gian sớm nhất; giữ nguyên quy hoạch rừng đặc dụng (không điều chỉnh sang đất khác) đối với khu vực mỏ đất có diện tích 16 ha tại thôn Hảo Sơn, xã Hòa Xuân Nam, huyện Đông Hòa; thực hiện ngay việc phục hồi môi trường, trồng lại rừng theo phương án đã được phê duyệt đảm bảo chức năng bảo vệ di tích lịch sử, văn hóa, danh lam thắng cảnh; kiểm điểm trách nhiệm và có hình thức xử lý kỷ luật nghiêm minh đối với các tổ chức, cá nhân để xảy ra các vi phạm nêu trên theo đúng quy định, báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả xử lý.
Văn Nhất.
