Trong thông điệp thường niên nhân Ngày Thế giới Truyền thông, Giáo hoàng Francis kêu gọi người dân tỉnh táo trước những luồng thông tin giả mạo, "giấu mình" trong các vỏ bọc giả tạo để sẵn sàng tấn công nhằm đạt những mục đích cụ thể. Giáo hoàng Francis khẳng định không có thông tin sai mà vô hại, tin tưởng nhầm vào những thông tin sai trái có thể dẫn tới những hậu quả nghiêm trọng. Lan truyền thông tin giả mạo là hành vi tiếp tay cho một số mục đích xấu, mà trong đó kẻ chủ mưu mong muốn có thể ảnh hưởng tới những quyết định chính trị hay đạt được các lợi ích kinh tế.
Giáo hoàng Francis cũng từng là nạn nhân của tin giả.
Giáo hoàng cũng khẳng định, nghề báo không chỉ là một công việc đơn thuần mà "là một sứ mệnh", trong đó các nhà báo có nhiệm vụ bảo vệ thông tin, thúc đẩy báo chí vì hòa bình. Để phân biệt tin thật và tin giả, Giáo hoàng Francis cho rằng mỗi người dân khi tiếp nhận một luồng thông tin cần có sự cân nhắc kỹ càng về những hệ lụy có thể xảy đến như liệu thông tin có gây chia rẽ, bất đồng hay ngược lại có tính chất xây dựng.
Thời gian gần đây, một số lượng lớn thông tin giả mạo lan tràn trên Internet thường xuyên trở thành các tin giật gân, hút khách và gây ảnh hưởng tới rất nhiều sự kiện thực tế diễn ra trên khắp thế giới. Thậm chí, các nhà lãnh đạo và chính trị gia trên thế giới cũng trở thành nạn nhân của nạn tin giả.
Hiểu rõ tác hại nghiêm trọng mà những thông tin giả mạo gây ra, các quốc gia đang tăng cường nhiều biện pháp chống thông tin giả mạo trên Internet. Mới đây, Chính phủ Italy vừa thiết lập một công cụ trên mạng nhằm ngăn chặn những tin tức giả mạo, vốn được các chuyên gia cho là đang trở thành một hiện tượng ngày càng đáng lo ngại ở nước này.
Cụ thể, người dân Italy giờ đây có thể trình báo cảnh sát những gì mà họ cho là tin tức giả mạo bằng cách truy cập cổng trực tuyến của Cảnh sát Bưu chính Italy, lực lượng chuyên đối phó với tội phạm mạng, để cung cấp thông tin. Tại cổng trực tuyến này, người dân cần cung cấp địa chỉ thư điện tử (email) để liên lạc, địa chỉ trang web hoặc các mạng xã hội như Facebook, Twitter, WhatsApp, nơi có những thông tin bị nghi ngờ là giả mạo. Một đơn vị thuộc Cảnh sát Bưu chính Italy sẽ có trách nhiệm phân tích những cảnh báo mà người dân gửi tới. Thông qua việc sử dụng phần mềm chuyên dụng, đội đặc nhiệm này sẽ nhận diện nguồn tin cũng như đưa ra kết luận nguồn tin có đáng tin cậy hay không và đưa ra các biện pháp xử lý tiếp theo.
Động thái trên của chính phủ Italy diễn ra trong bối cảnh nước này đang chuẩn bị cho cuộc tổng tuyển cử vào ngày 4-3 tới, đồng thời nhiều chính trị gia cao cấp quan ngại rằng tin tức giả mạo có thể làm chệch hướng dư luận.
Trong khi đó, báo Bưu điện Jakarta mới đây cho biết, những sáng kiến thiết lập hệ thống mã vạch truyền thông đang được Hội đồng báo chí Indonesia đánh giá cao bởi nó góp phần phòng ngừa, ngăn chặn các tin tức giả mạo đang bùng phát ở quốc gia này. Việc thẩm tra thông tin bằng cơ chế mã vạch sẽ là một trong những giải pháp tốt chống vấn đề giả mạo thông tin.
Bên cạnh đó, các công ty công nghệ như Facebook, Google và Twitter đã cam kết tự nguyện loại bỏ những tài khoản cố tình tung tin giả để trục lợi, loại bỏ những nội dung bịa đặt. Bản thân chính phủ các nước cũng có động thái buộc các mạng xã hội phải hành động.
Tuy nhiên, các nhà phân tích cho rằng, vai trò của báo chí chính thống vẫn đặc biệt quan trọng. Báo chí phải là người tiên phong trong việc giáo dục ý thức của người đọc, nâng cao khả năng cảm thụ, phân tích tính đúng đắn của tin tức. Trong đó, báo in hiện nay vẫn được đánh giá là có năng lực lớn nhất trong việc đối đầu tin giả vì có kinh nghiệm và đã tồn tại hàng trăm năm nay.
HÙNG HÀ.
