Hãng tin Ria Novosti của Nga mới đây đã cho đăng tải nhận định của chuyên gia Ukraine về sự kiện cựu Tổng thống Gruzia, cựu Thống đốc Odessa của Ukraine - Mikhail Saakashvili quay trở lại Ukraine. Theo đó, cạnh tranh giữa Saakashvili với Tổng thống Ukraine Poroshenko có thể khiến Ukraine phải tổ chức bầu cử trước thời hạn.
Tổng thống Ukraine Poroshenko, Cựu thống đốc Odessa Saakashvilli.
Nhận định trên do Giám đốc Trung tâm nghiên cứu chính trị và xung đột của Ukraine là Mikhail Pogrebinsky đưa ra. Cạnh tranh Saakashvili-Poroshenko có thể khiến Ukraine phải tổ chức bầu cử Quốc hội trước thời hạn, hoặc dẫn đến kịch bản quyền lực của Tổng thống bị thu hẹp.
Trước đó, vào ngày Chủ Nhật (10/9), cựu Thống đốc Odessa Mikhail Saakashvili, người đã bị tước quốc tịch Ukraine, nhờ sự trợ giúp của những người ủng hộ, trong đó có cả các nghị sỹ Quốc hội Ukraine, đã vượt qua cửa khẩu biên phòng Shegini tại biên giới Ukraine-Ba Lan để thâm nhập nước này.
Cơ quan biên phòng Ukraine coi hành động này của ông Saakashvili là bất hợp pháp và tiến hành khởi tố vụ án hình sự vì thâm nhập trái phép vào biên giới Ukraine và phản ứng với các cơ quan bảo vệ pháp luật.
"Mối đe dọa thực sự đối với Tổng thống Poroshenko đã xuất hiện lần đầu tiên sau 3,5 năm cầm quyền. Mối đe dọa này trước hết là ở chỗ Saakashvili sẽ liên kết các lực lượng đang bất mãn với ông Poroshenko. Hậu quả của động thái này có thể là sẽ phải có những thay đổi trong Hiến pháp Ukraine về quyền hạn của Tổng thống, chuyển Ukraine thành quốc gia Nghị viện-Tổng thống, hoặc sẽ dẫn đến một cuộc bầu cử quốc hội trước thời hạn. Tất cả đều có thể xảy ra- chuyên gia Pogrebinsky nhận định.
Theo Pogrebinsky, Saakashvili có thể liên kết cả với các lực lượng khác, ví dụ như thủ lĩnh đảng Batkivshina là nữ hoàng tóc tết Yulia Timoshenko để đấu với ông Poroshenko.
Tuy nhiên, ông Pogrebinsky cũng nhận định rằng tương lai chính trị của ông Saakashvili tại Ukraine sẽ rất phức tạp vì Saakashvili và cộng sự có thể giành chiến thắng trong đối đầu với Poroshenko nhưng sẽ không thể chiến thắng trong cuộc chiến chung.
Trước đó, Tổng thống Ukraine Poroshenko đã ban hành sắc lệnh cắt quốc tịch Ukraine với ông Saakashvili với lý do Saakashvili kê khai tài sản không trung thực. Thời điểm đó, Saakashvili đang ở Mỹ và sau đó đến Ba Lan, Litva và Hungary.
Tháng 11/2013, Saakashvili rời Gruzia sau khi nước này có Tổng thống mới. Tổng công tố viên Gruzia đã ban hành lệnh khởi tố hình sự với ông Saakashvili do vài sự vụ. Sau đó, Saakashvili được ông Poroshenko cho nhập quốc tịch Ukraine và giữ chức Thống đốc tỉnh Odessa. Tuy nhiên, do những mâu thuẫn với Tổng thống Poroshenko nên Saakashvili phải rời khỏi Ukraine.
Đức Dũng (lược dịch).
