Cầu thủ Wayne Rooney của Everton trong một buổi hoạt động của quỹ mang tên anh đang mặc áo có gắn logo của Nike.
Khi tính thương mại của môn bóng đá ngày càng cao, các cầu thủ bắt đầu chú ý đến giá trị thương mại của họ bên ngoài khuôn khổ của câu lạc bộ (CLB). Hình ảnh đặc biệt quan trọng với các cầu thủ vì ngoài thu nhập lương bổng từ câu lạc bộ chủ quản, họ có thể khai thác hình ảnh của mình để kiến những khoản thu nhập khổng lồ.
Do đó, họ phải liên tục nỗ lực thể hiện phẩm chất và tài năng của mình để nâng cao sự nổi tiếng và giá trị hình ảnh của họ trên thị trường. Bên cạnh đó, khi truyền thông chạy theo xu hướng thương mại hóa, các chương trình phát sóng thể thao trở thành một ngành kinh doanh béo bở, khiến việc chia chác quyền lợi khai thác hình ảnh cầu thủ bóng đá đã trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Vậy nên, chắc chắn có sự xung đột quyền lợi giữa cầu thủ và câu lạc bộ chủ quản.
Đâu là hướng giải quyết?
Tại giải bóng đá ngoại hạng Anh (English Premier League), việc quản lý lợi ích của hai bên chủ yếu căn cứ vào điều khoản 4 về hợp đồng chuẩn của Công ty Ngoại hạng Anh thuộc Hiệp hội bóng đá Anh (FAPL), trong đó, các chi tiết về quyền lợi và nghĩa vụ của cầu thủ và câu lạc bộ chủ quản đã được đưa ra một cách rõ ràng.
Hợp đồng mẫu trong điều khoản 4 của FAPL được xây dựng với mục đích hài hòa lợi ích của các cầu thủ và câu lạc bộ chủ quản bằng cách đặt ra các thỏa thuận giữa hai bên về các hoạt động tiếp thị và quảng cáo của cầu thủ.
Cụ thể, điều khoản này quy định rằng cầu thủ phải dự các sự kiện và buổi chụp hình mà câu lạc bộ chủ quản yêu cầu. Về trang phục, điều khoản 4 quy định rằng trong thời gian thực hiện nhiệm vụ cho câu lạc bộ chủ quản theo hợp đồng, cầu thủ chỉ mang áo quần do câu lạc bộ cung cấp. Cầu thủ cũng phải tham gia chụp ảnh để quảng cáo các sản phẩm và dịch vụ mang thương hiệu của câu lạc bộ.
Tuy nhiên, cầu thủ có quyền yêu cầu câu lạc bộ chia phần lợi nhuận từ việc khai thác hình ảnh và tên tuổi của họ, chẳng hạn như lợi nhuận từ việc bán áo thi đấu mang tên của họ. Hoặc, các câu lạc bộ có thể xem đây là một phần bắt buộc của hợp đồng và không chia lợi nhuận cho cầu thủ.
Để cân bằng lợi ích, điều khoản 4 cho phép cầu thủ mang giày thi đấu hoặc găng tay theo sự lựa chọn riêng của họ. Chẳng hạn, Wayne Rooney khi còn thi đấu cho Manchester United mang giày thi đấu của Nike trong nhiều năm trời và kiếm được hàng triệu bảng nhờ các hợp đồng quảng cáo sản phẩm với Nike, trong khi Quỷ đỏ lại quảng cáo cho Adidas.
Hay hiện nay, Rooney đã về đầu quân cho đội Everton cũng đang chơi ở giải ngoại hạng nhưng khi các hoạt động của từ thiện của CLB, cầu thủ này vẫn mặc áo có gắn logo của nhà tài trợ cho CLB là Umbro, song khi ở trong vai trò của người sáng lập quỹ Wayne Rooney Foundation anh lại mặc áo có gắn logo của nhà tài trợ Nike.
Dù đang có hợp đồng quảng cáo với hãng thể thao Nike nhưng khi tham gia hoạt động từ thiện của CLB chủ quản Everton, Rooney mặc áo có gắn logo thương hiệu đang tài trợ cho đội bóng là Umbro. Nguồn ảnh trong bài viết lấy từ facebook của cầu thủ này.
Điều khoản 4 cấm cầu thủ quảng cáo cho các thương hiệu có thể gây xung đột với quyền lợi của câu lạc bộ chủ quản. Chẳng hạn, họ không được gắn hình ảnh của họ với một thương hiệu xung đột với các sản phẩm mang thương hiệu của câu lạc bộ.
Cầu thủ cũng phải tránh tham gia quảng cáo gây xung đột với sản phẩm, thương hiệu, dịch vụ của hai nhà tài trợ chính của câu lạc bộ cũng như nhà bảo trợ chính cho giải Ngoại hạng Anh.
Về việc sử dụng hình ảnh cá nhân cho mục đích quảng cáo, điều khoản 4 yêu cầu cầu thủ phải tham gia chụp ảnh để quảng cáo các sản phẩm và dịch vụ mang thương hiệu của câu lạc bộ.
Cầu thủ có quyền khai thác hình ảnh của mình trong các thương vụ quảng cáo nằm ngoài phạm vi của hợp đồng mẫu miễn là các hoạt động quảng cáo và khai thác hình ảnh này không vi phạm và xung đột với các nghĩa vụ của họ trong hợp đồng mẫu. Khi tham gia các quảng cáo bên ngoài, cầu thủ phải thông báo trước cho câu lạc bộ.
Điều này giúp các cầu thủ nổi tiếng và tài năng được hưởng lợi vì họ có thể tận dụng vị thế của mình để đàm phán những hợp đồng có lợi cho họ, chẳng hạn, họ có thể đặt ra các yêu cầu riêng để hưởng lợi tối đa về quyền sử dụng hình ảnh của họ.
Theo omicsonline.org.
Chánh Tài.
