3 quỹ bao gồm Quỹ Bảo lãnh tín dụng DNNVV, Quỹ Phát triển DNNVV và Quỹ Đầu tư khởi nghiệp sáng tạo tại địa phương.
Nhiều quỹ hỗ trợ nhưng doanh nghiệp vẫn chỉ đứng nhìn. Ảnh minh họa.
Các đại biểu cho rằng như vậy là quá nhiều so với nguồn lực rất hạn chế hiện nay. Tuy nhiên, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư (KH-ĐT) Nguyễn Chí Dũng, lại cho rằng không nhiều. Theo ông Dũng, ban đầu còn đề xuất 4 quỹ, trong quá trình thảo luận Quốc hội đã bỏ Quỹ đầu tư mạo hiểm.
Trong đó, 3 quỹ đề xuất, thực chất hai quỹ đã và đang hoạt động. Chỉ bổ sung một quỹ mới là Quỹ Đầu tư khởi nghiệp sáng tạo tại địa phương.
"Đây là quỹ hết sức cần thiết để cổ vũ, khuyến khích cho hoạt động đổi mới sáng tạo. Có thêm quỹ này cũng là để tạo thêm các kênh cung cấp vốn hỗ trợ cho doanh nghiệp, cũng như tăng tính cạnh tranh giữa các quỹ hiện nay", Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh.
Trước đó, khi đọc báo cáo thẩm tra Dự thảo Luật Hỗ trợ DNNVV, ông Vũ Hồng Thanh, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội đánh giá, dù có các quỹ hỗ trợ DNNVV nhưng hiệu quả hoạt động của còn hạn chế.
Cụ thể, hiện có 27 quỹ được thành lập tại các địa phương, với tổng vốn điều lệ thực có ước khoảng 1.462 tỷ đồng nhưng tổng số tiền các Quỹ Bảo lãnh tín dụng đã phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ thay cho DNNVV mới được khoảng 137,95 tỷ đồng.
Ông Thanh thừa nhận, do năng lực tài chính của Quỹ còn hạn chế, vốn hoạt động bảo lãnh tín dụng thấp, nguồn thu từ phí bảo lãnh thấp không đảm bảo để thực hiện nhiệm vụ, trong khi rủi ro bảo lãnh cao nên hoạt động của quỹ còn gặp nhiều khó khăn...
Có quỹ nhưng chỉ đứng nhìn từ xa.
Từng trao đổi với Đất Việt về việc này, ông Phạm Ngọc Hưng, Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp TP.HCM cho hay: Có nhiều quỹ hỗ trợ ra đời nhằm làm "bà đỡ" cho các DNNVV trong việc tiếp cận nguồn vốn vay nhưng doanh nghiệp vẫn khó vay vốn.
Ông Hưng giải thích, những doanh nghiệp khó tiếp cận vốn thường đang gặp khó khăn, làm ăn thua lỗ. Họ không có tài sản thế chấp và vì làm ăn thua lỗ nên báo cáo tài chính không đẹp. Ngoài ra, doanh nghiệp không biết xây dựng phương án vay vốn rõ ràng để ngân hàng thấy rõ dòng tiền trả nợ.
Ngân hàng khi cho vay rất cẩn trọng vì bản thân ngân hàng cũng là doanh nghiệp. Vì không muốn rủi ro nên họ chỉ cho những chủ thể mà họ tín nhiệm vay. Trong khi đó, để được tín nhiệm, các DNNVV phải mất vài ba năm làm ăn khá.
Một nguyên nhân khác khiến DNNVV khó tiếp cận vốn vay, theo ông Hưng, đó là các quỹ chưa tuyên truyền rộng rãi nên doanh nghiệp không biết đến quỹ, không biết tiếp cận nguồn vốn của quỹ thế nào...
Doanh nghiệp Việt đứng xa nhìn ngàn tỷ: Ai chặn đường?
TS Trương Văn Khánh, Đại học Tài chính-Marketing dẫn ra thực trạng của quỹ bảo lãnh tín dụng làm ví dụ.
"Quỹ bảo lãnh đưa ra điều kiện là doanh nghiệp phải có tài sản thế chấp là 15% đối với dự án vay vốn, nhưng doanh nghiệp đã thiếu vốn rồi còn yêu cầu thế thì coi như chặn luôn đường của doanh nghiệp.
Mặt khác, quỹ bảo lãnh tín dụng đối với DNNVV thẩm định hồ sơ xong thì chuyển qua cho ngân hàng thẩm định lại. Như vậy, chưa có sự liên kết giữa quỹ bảo lãnh và ngân hàng, DNNVV phải mất phí thẩm định hồ sơ nhiều hơn. Lẽ ra khi quỹ bảo lãnh thẩm định hồ sơ thấy đủ yêu cầu vay vốn thì bên ngân hàng không cần thẩm định nữa, tuy nhiên rất tiếc hiện nay chưa có quy trình đó", TS Trương Văn Khánh phân tích.
An An.
