Việc viết SGK sẽ có sự tham gia của nhiều tổ chức, cá nhân. Ảnh: Đ.H.
Chương trình GDPTTT đã có nhiều điểm mới so với chương trình hiện nay như: Giảm số môn học, không quy định cứng thời gian từng môn, dạy Ngoại ngữ có thể bắt đầu từ lớp 1, định hướng nghề nghiệp từ lớp 10...
Phù hợp xu hướng.
GS Nguyễn Minh Thuyết, Tổng Chủ biên chương trình giáo dục phổ thông mới cho biết, chương trình mới thực hiện giáo dục toàn diện, tích hợp ở cấp tiểu học và THCS, thực hiện phân hóa và tự chọn ở cấp học THPT. Hệ thống các môn học của chương trình giáo dục phổ thông được chia thành các môn học bắt buộc, môn học bắt buộc có phân hóa, môn học tự chọn và môn học tự chọn bắt buộc. Điểm mới nhất của Chương trình GDPTTT là ở tại bậc THPT, trong đó lớp 10 là lớp dự hướng giúp học sinh có sự chuẩn bị nhất định về định hướng nghề nghiệp. Khi học sinh lên lớp 11, 12, chương trình phải bảo đảm học sinh được tiếp cận nghề nghiệp theo đúng tinh thần Nghị quyết 88 của Quốc hội. Nếu học dàn trải 14, 15 môn như hiện nay sẽ vừa quá tải vừa không bảo đảm cho học sinh học sâu để định hướng nghề nghiệp tương lai, ông Thuyết nhấn mạnh.
Một điểm mới nữa, trong Chương trình GDPTTT các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương tổ chức xây dựng, thẩm định nội dung giáo dục văn hóa, lịch sử, địa lý của địa phương. Đối với lớp 12, nội dung giáo dục địa phương có thể xây dựng thành chuyên đề học tập cho học sinh tự chọn. Ngoài ra, chương trình GDPTTT cho phép các trường và giáo viên tự sắp xếp môn học, giờ học ở mỗi môn để phù hợp với điều kiện của từng trường. Như vậy, nhà trường sẽ không phải thực hiện những quy định cứng về việc giảng dạy mỗi môn trong một tuần.
Ngoài ra, các môn học và hoạt động giáo dục trong nhà trường áp dụng các phương pháp tích cực hóa hoạt động của người học, trong đó, giáo viên đóng vai trò tổ chức, hướng dẫn hoạt động cho học sinh để các em phát hiện những năng lực, nguyện vọng của bản thân. Các hoạt động của học sinh bao gồm hoạt động khám phá vấn đề, luyện tập, thực hành Bên cạnh đó, Chương trình cũng sẽ tập trung phát triển phẩm chất và năng lực học sinh. Đồng thời, những năng lực chuyên môn được hình thành, phát triển chủ yếu thông qua một số môn học, hoạt động giáo dục nhất định như: Năng lực ngôn ngữ, năng lực tính toán, năng lực tìm hiểu tự nhiên và xã hội, năng lực công nghệ, năng lực tin học, năng lực thẩm mỹ, năng lực thể chất.
Đánh giá về Chương trình GDPTTT lần này, PGS.TS Vũ Dương Thụy, Hội Giảng dạy Toán học phổ thông cho biết: Về kế hoạch giáo dục có bước đổi mới rất căn bản, phù hợp với xu thế chung cũng như yêu cầu của thực tiễn Việt Nam, bằng cách chia các môn bắt buộc, bắt buộc có phân hóa, môn học tự chọn, tự chọn bắt buộc, đặc biệt, đối với các lớp 11 và 12 và môn tiếng Anh bắt buộc từ lớp 1. Chương trình GDPTTT lần này đã thể hiện rõ yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học và phương pháp đánh giá kết quả học tập của học sinh bằng hình thức định tính và định lượng, thường xuyên và định kỳ. Điểm nổi bật trong chương trình GDPTTT là ranh giới phân biệt rạch ròi ở mỗi bộ môn đã mở dần nhường chỗ cho tích hợp bộ môn.
Sẽ thực hiện theo đúng lộ trình.
Hiện nay, giáo viên giảng dạy trong các trường chủ yếu được đào tạo giảng dạy theo từng môn nên hầu như giáo viên không có khả năng dạy tích hợp. Do đó, vấn đề làm thế nào giáo viên có thể đáp ứng yêu cầu đổi mới trong chương trình GDPT tổng thể. Trước vấn đề đặt ra, GS Nguyễn Minh Thuyết cho biết: Trước mắt, giáo viên của môn nào vẫn dạy những nội dung của môn đó, còn những giáo viên đã được bồi dưỡng, tập huấn tốt có thể đảm nhiệm toàn bộ môn tích hợp và những chuyên đề tích hợp. Hiện ở một số nước, khi đào tạo giáo viên thực đào tạo nhiều môn, không đào tạo đơn môn. Nước ta cũng có thể đào tạo theo hình thức nhiều môn, cũng có thể theo hình thức chia ra các học phần, giáo viên nào học hết các học phần sẽ thực hiện dạy tích hợp trong các trường học.
Trước những lo ngại về giáo viên trong các trường hiện nay, Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thị Nghĩa cũng cho biết: Bộ trưởng Bộ GD&ĐT cũng đã ban hành kế hoạch về đào tạo, bồi dưỡng giáo viên để thực hiện chương trình GDPTTT mới. Như vậy, việc đào tạo, bồi dưỡng giáo viên đã được tiến hành, thậm chí đi trước một bước so với chương trình GDPT mới.
Theo Nghị quyết về đổi mới Chương trình, SGK giáo dục phổ thông của Quốc hội ban hành ngày 28/11/2014 yêu cầu 4 năm sau thực hiện triển khai chương trình mới. Do đó việc xây dựng chương trình SGK đang là vấn đề cấp bách. Về vấn đề này, ông Thuyết cho biết: Muốn xây dựng chương trình mới phải chờ một văn bản hết sức quan trọng là khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân Việt Nam. Ngày 4/11/2016, Khung cơ cấu hệ thống giáo dục quốc dân Việt Nam mới được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Nhưng có thể khẳng định, Ban phát triển Chương trình GDPTTT đã thực hiện đúng tiến độ kế hoạch, để đến tháng 9/2017 tới đây có thể ban hành Chương trình giáo dục phổ thông. GS Nguyễn Minh Thuyết cũng cho biết: Chương trình sách giáo khoa mới sẽ theo đúng lộ trình triển khai từ năm học 2018 - 2019 theo hình thức cuốn chiếu.
Đỗ Hòa.
