Trẻ em thường tự học cách dùng internet hoặc học từ bạn bè.
Sự kiện nhằm hưởng ứng ngày An toàn Internet Quốc tế 2018, đồng thời là sự tiếp nối của chuỗi chương trình Công dân số được thực hiện từ năm 2017 nhằm nâng cao nhận thức cho trẻ em và các bên liên quan về những rủi ro và cách thức bảo vệ trẻ trên môi trường trực tuyến.
Thống kê của DAMMIO - We are social (Anh) trong một khảo sát tình hình sử dụng internet ở khu vực Đông Nam Á cho biết, tính đến tháng 1/2017, Việt Nam có 50.05 triệu người dùng internet chiếm 53% dân số, tăng 6% so với năm 2016.
Số người dùng Internet được xem là ở mức cao trên thế giới, tuy nhiên tỉ lệ người dùng vẫn ở mức trung bình. Việt Nam có đến 46 triệu người dùng mạng xã hội, chiếm 48% dân số.
Báo cáo tình hình trẻ em thế giới hàng năm của UNICEF ngày 12/12/2017 cũng khẳng định, internet trở thành người bạn không thể thiếu với cả người lớn và trẻ em.
Ở Việt Nam, cứ 3 người sử dụng Internet trên toàn thế giới thì có 1 người là trẻ em.
Tại sự kiện, nhiều chuyên gia cũng đánh giá rằng số người sử dụng Internet ở Việt Nam ngày càng gia tăng, độ tuổi cũng không giới hạn. Tuy nhiên việc sử dụng đó có an toàn hay không, thì không phải ai cũng quan tâm.
Về điều này, ông Nguyễn Minh Đức- đại diện Trung tâm Vietnet ICT chia sẻ: Nhận thức an toàn thông tin của công dân Việt Nam (dù có sự khác biệt ở từng phân khúc) có sự thiếu hụt lớn thể hiện ở nhiều hiện tượng phổ biến trong hàng chục năm qua như: Kỹ năng an toàn thông tin chưa được chú trọng từ khâu đào tạo trong nhà trường và trong môi trường công việc; Khả năng tự bảo vệ của công dân trước hiểm họa mạng (dù là mức đơn giản) không cao, dễ dàng bị tấn công hoặc chiếm quyền điều khiển; Thói quen sử dụng phần mềm không bản quyền; Không sử dụng phần mềm phòng chống virus hoặc có sử dụng nhưng không cập nhật, thích dùng bản miễn phí; Cắm USB bừa bãi làm tăng khả năng lây nhiễm mã độc và thất thoát thông tin.
Bên cạnh đó, nói về đối tượng sử dụng Internet là trẻ em, ông Đức cho hay: Đa phần trẻ em tự học cách dùng internet (68%) hoặc học từ bạn bè (17%), rất ít học từ cha mẹ mình (2%) hoặc nhà trường (11%).
Cũng có ý kiến cho rằng, hầu hết các trường học chỉ dạy học sinh kỹ năng công nghệ thông tin, không dạy về sử dụng mạng an toàn.
Đồng tình quan điểm trên, bà Nguyễn Phương Linh- quyền Viện trưởng Viện MSD chia sẻ: Sử dụng Internet có rất nhiều rủi ro, và trẻ em lại càng là đối tượng nguy cơ cao phải đối mặt với các mặt trái của công nghệ số.
Việc trang bị kiến thức, kỹ năng cho cả trẻ em và người lớn về an toàn mạng vô cùng quan trọng, không chỉ là những kỹ thuật sử dụng công nghệ, mà còn là những hành vi ứng xử an toàn và thông minh trong cách mối quan hệ ảo.
Trong khi hầu hết các trường học chỉ dạy học sinh kỹ năng CNTT, không dạy về sử dụng mạng an toàn.
Có thể nói, bên cạnh những lợi ích thiết thực mà internet mang lại, internet và việc sử dụng internet không an toàn cũng gây ra những tác động tiêu cực.
Internet làm tăng tính dễ tổn thương của trẻ em trước những rủi ro và nguy hại, bao gồm sử dụng sai, xâm phạm thông tin cá nhân, truy cập vào nội dung độc hại và bắt nạt trực tuyến,...
Và các mạng kỹ thuật số như các trang web đen tạo điều kiện cho các hình thức bóc lột và lạm dụng, bao gồm nạn buôn người và lạm dụng tình dục trẻ em theo đơn đặt hàng.
Để bảo vệ trẻ em an toàn trên môi trường mạng, cần có sự chung tay của nhiều bên liên quan.
Chia sẻ về những nỗ lực của Nhà nước trong việc bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng, bà Nguyễn Thị Nga- Phó Cục trưởng Cục Trẻ em cho biết, Việt Nam đưa ra đề án bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng.
Điều 54 của Luật Trẻ em có quy định trách nhiệm bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng của các bên liên quan.
Bên cạnh đó, Nghị định 56/2017/NĐ-CP dành riêng Chương IV quy định trách nhiệm bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng.
Theo đó đề cập đến 10 nhóm thuộc đời sống riêng tư, bí mật của trẻ em cần được bảo mật như tên tuổi, đặc điểm nhận dạng cá nhân, thông tin về tình trạng sức khỏe và đời tư được ghi trong bệnh án; hình ảnh cá nhân; thông tin cá nhân; thông tin về các thành viên trong gia đình, người chăm sóc trẻ; tài sản cá nhân; số điện thoại, địa chỉ thư tín; thông tin về nơi ở, quê quán; thông tin về trường lớp, kết quả học tập; thông tin về dịch vụ cung cấp cho cá nhân trẻ.
Để sử dụng internet an toàn hơn, ông Nguyễn Tùng Lâm- đại diện đến từ Đại sứ quán Thụy Điển cũng nhấn mạnh: Cần có các liều thuốc để giúp các bạn trẻ sử dụng Internet thông minh hơn và an toàn hơn.
Nếu các bạn trẻ có kiến thức để phân tích được đâu là nguồn thông tin tốt là một điều quan trọng. Đồng thời cần có thêm nhiều chủ đề internet và trẻ em vào trong các diễn đàn internet để thông điệp sử dụng internet thông minh được lan rộng.
Thủy Anh.
