Nhiều tàu vỏ thép đóng theo NĐ-67 của ngư dân Bình Định bị rỉ sét, phải nằm bờ chờ sửa chữa.
Chiều 22-6, Sở NN-PTNT tỉnh Bình Định đã có cuộc họp với các bên liên quan, để công bố kết quả sơ bộ của Tổ thẩm định do Sở này chủ trì về sự cố tàu vỏ thép NĐ 67 bị hư hỏng tại Bình Định.
Cuộc họp có sự tham gia của ông Nguyễn Ngọc Oai, Phó Tổng Cục trưởng Tổng Cục Thủy sản.
Lãnh đạo Sở NN-PTNT tỉnh Bình Định chủ trì buổi công bố kết quả thẩm định. Ảnh: Ngọc Oai.
Kết quả kiểm tra của Tổ thẩm định cho thấy, có 5 tàu cá vỏ thép do Công ty TNHH Đại Nguyên Dương đóng có nguồn gốc xuất xứ từ Trung Quốc; 12 tàu cá vỏ thép do Công ty TNHH MTV Nam Triệu đóng có nguồn gốc xuất xứ từ Hàn Quốc.
Về các hiện tượng rỉ sét, trong 17 tàu, có 12 tàu phần vỏ tàu bị gỉ sét tự nhiên, một số nơi bị gỉ sét nhiều do tiếp xúc; có 5 tàu, phần vỏ, mặt boong, cabin, trang thiết bị trên tàu bị gỉ sét nặng, xuống cấp trầm trọng.
Về máy tàu, kết quả thẩm định cho thấy: Máy chính, có 9 máy chính tàu hiệu Mitsubishi MPTA (5 máy, S6R2-MPTA/940 HP, 4 máy S6R-MPTA/811 HP) chi tiết: Bộ sinh hàn giải nhiệt khí bằng nước ngọt, bơm nước biển gắn ngoài, hệ thống ống dẫn giải nhiệt đã gia công lại, bộ phận sinh hàn nước biển thay thế chỉ giải nhiệt nước ngọt. Các chi tiết trên đi kèm với động cơ không đồng bộ và không phù hợp với nguyên tắc hoạt động loại máy thủy của hãng Mitsubishi. Hãng Mitsubishi cũng đã xác nhận vấn đề này. Theo kết quả thẩm định hầu hết các máy chính đều hoạt động không ổn định.
Có 3 máy chính tàu hiệu Doosan 4VV222TIM, công suất 880PS, các động cơ chính Doosan có kết cấu đồng bộ của động cơ thủy, tuy nhiên trong quá trình hoạt động không ổn định, động cơ bị nóng.
Trong 3 máy, có 1 máy chính Doosan lắp trên tàu BĐ-99245- TS (chủ tàu là ông Trần Đình Sơn) bị hư hỏng nặng (gãy trục khuỷu và hư piston).
Qua kiểm tra hồ sơ, phát hiện cả 3 máy có sự sai lệch về ký hiệu máy về hồ sơ (4V222TIM) và thực tế (4VV222TIM). Tổ thẩm định đã nhận được thư của hãng Doosan xác nhận 2 model trên là giống nhau. Máy chính lắp trên các tàu đều hoạt động ổn định.
Kiểm tra tại hiện trường, có 25 máy phụ được lắp trên 17 tàu vỏ thép. Trong đó có 2 máy không có nhãn mác chỉ đóng số chìm.
Từ kết quả kiểm tra thực tế, đối chiếu với hồ sơ: Có 1 máy phụ hiệu Cummins do Trung Quốc sản xuất (CO ghi máy lắp ráp tại Singapore), 2 máy phụ không có nhãn mác ghi thông số động cơ, chỉ có dòng số đóng chìm.
Ngư dân chất vấn tại cuộc họp. Ảnh: Ngọc Oai.
Về máy phụ, qua kiểm tra thực tế có 3 máy phụ Cummins hoạt động không ổn định, nổ không đều và đôi khi tắt trong quá trình khai thác; 1 máy phụ Mitsubishi  Nhật Bản bị vỡ thân máy, không thể hoạt động được, 01 máy phụ Mitsubishi  Nhật Bản hư hỏng do hở bạc. 20 máy phụ còn lại gắn trên tàu đều hoạt động bình thường trong đó 1 máy phụ Mitsubishi Nhật Bản có cụm phát điện bị hỏng.
Hai máy đo sâu dò ngang bị hỏng tại các bộ phận: Máy dò ngang cá SONAR MAQ bị hỏng hệ thống đầu dò không sử dụng được; máy dò ngang cá FURUNO CH-37 bị hỏng hệ thống điều khiển đầu dò. Có 1 màn hình trên máy dò cá SONAR FURUNO CH-37 lắp đặt trên tàu cá của ông Trần Minh Vương đã thay đổi màn hình chính FURUNO MU-190V-24VDC bằng một màn hình vi tính hiệu DELL thông thường trên. Chất lượng thu nhận tín hiệu và độ phân giải trên màn hình hiện tại rất thấp, không rõ nét.
Tổ thẩm định cũng đã phát hiện một số tăng phô cho đèn cao áp bị xóa các dấu hiệu nguồn gốc xuất xứ trên các tụ kích. Mẫu vật thu được kiểm tra là loại tụ CBB65 có xuất xứ từ Trung Quốc và bóng đèn cao áp 1000 W không đúng như Hợp đồng đã ký kết... Hệ thống đèn cao áp hoạt động không ổn định, thường xuyên bị cháy đèn, một số tăng phô bị nóng chảy do giải nhiệt kém.
Hầm bảo quản sản phẩm trên tàu cá vỏ thép, 14 tàu hầm bảo quản đọng nước, giữ nhiệt kém, bơm phôm không đều, có hiện tượng rỉ sét. Một số chủ tàu đã khắc phục bằng cách cho thông xuống hầm nước la canh rồi bơm hút ra, nhưng chỉ mang tính tạm thời. Hiện tượng ứ đọng nước và mùi hôi, đáy hầm bị gỉ sét vẫn tồn tại. Ngoài ra việc bố trí thang bằng sắt lên xuống bị hoen gỉ gây mất vệ sinh an toàn thực phẩm thủy sản.
Qua kiểm tra có 7 tàu có tời trích lực từ máy chính, 9 tàu trích lực từ máy điện không đúng với hồ sơ thiết kế đã phê duyệt. Vấn đề này, cần phải được cơ quan thiết kế tính toán lại và trình Cơ quan đăng kiểm phê duyệt nhằm đảm bảo an toàn kỹ thuật và hiệu quả của máy chính khi hoạt động.
Về thiết kế tàu vỏ thép, các thiết kế trên đều được phê duyệt bởi Trung tâm Đăng kiểm tàu cá - Tổng Cục Thủy sản. Qua kiểm tra thực tế nhiều tàu đã có những thay đổi về bố trí chung, nghề, thiết bị tời so với thiết kế đã được phê duyệt nhưng vẫn chưa được cơ quan thiết kế hoàn công theo đúng quy định.
Về việc sử dụng thép đóng tàu xuất xứ Trung Quốc, 5 tàu đóng tại Công ty TNHH Đại Nguyên Dương, qua kiểm tra hồ sơ nghiệm thu của Trung tâm Đăng kiểm tàu cá: Đăng kiểm viên đã kiểm tra vật liệu chính trước khi gia công, kiểm tra lô vật liệu thép là thép mác A, có giấy tờ về chất lượng và xuất xứ Trung Quốc và Kết quả thí nghiệm vật liệu của Phòng Thí nghiệm- KĐVL (Xác định cơ tính của vật liệu, xác định thành phần hóa học của vật liệu). Căn cứ vào QCVN 21:2010/BGTVT vật liệu thép đã đủ điều kiện đóng tàu, đồng ý cho triển khai thi công.
Qua kiểm tra hồ sơ thiết kế kỹ thuật đã được phê duyệt vật liệu là thép cấp A và không có quy định xuất xứ của thép đóng tàu là Hàn Quốc, Nhật Bản hay Trung Quốc. Xuất xứ nguồn gốc được thỏa thuận thông qua hợp đồng kinh tế, nghiệm thu quyết toán của cơ sở đóng tàu và chủ tàu, không nằm trong trong danh mục giám sát của Trung tâm Đăng kiểm tàu cá.
Đối với các máy chính lắp trên các tàu do Công ty TNHH Nam Triệu đóng, quá trình kiểm tra tại hiện trường máy trước khi lắp đặt và sau khi lắp đặt của các đăng kiểm viên đã không kiểm tra kỹ chứng nhận nguồn gốc xuất xứ (CO), chứng nhận chất lượng (CQ), chứng nhận thí nghiệm máy (ETR) của nơi sản xuất và không quan sát kỹ các chi tiết không đồng bộ với máy thủy như bộ sinh hàn giải nhiệt khí bằng nước ngọt, bơm nước biển gắn ngoài, hệ thống ống dẫn giải nhiệt gia công, bộ sinh hàn nước biển thay thế chỉ giải nhiệt nước ngọt...
Ông Phan Trọng Hổ, Giám đốc Sở NN-PTNT tỉnh Bình Định thông tin thêm: Về mẫu thép, hiện Tổ thẩm định vẫn chưa có kết quả cụ thể, chưa có báo cáo cụ thể, chưa rõ ràng, khiến ngư dân chưa được thỏa thuận. Vì vậy, Sở NN-PTNT sẽ tiếp tục chỉ đạo tổ công tác kiểm tra lại, hoàn thiện và sẽ có báo cáo cụ thể về kết quả thẩm định mẫu thép trong ngày mai.
NGỌC OAI.
