Bà Vi Thị Cú và con trai cầm di ảnh ông Sường trong buổi xin lỗi.
Hơn 40 năm qua, ông Sường dính nghi án giết vợ và phải đi tù hơn 11 năm dù không có kết luận điều tra cũng không có phiên tòa nào diễn ra. Những ngày cận tết này, không khí vui vẻ, đầm ấm đã trở lại ngôi nhà mà cách đây hơn 40 năm, ông Sường bị bắt đi giữa tiếng gào khóc của 2 đứa con nhỏ.
Vào một ngày trung tuần tháng 9/1977, ông Sường trở về nhà sau khi hoàn tất các công việc được giao ở HTX Trù Hựa. Linh tính mách bảo có chuyện chẳng lành khi ông gọi mãi không thấy người vợ trẻ trả lời. Tìm kiếm cả buổi, ông Sường đau đớn phát hiện thi thể bà Hoàng Thị Múi dưới con suối gần nhà. Nghĩ rằng, vợ mình bị ngã và thiệt mạng khi gánh phân ra đồng có đi qua cầu tre bắc ngang con suối, ông Sường cùng người thân đưa thi thể bà Múi về lo hậu sự.
Khi thi thể người vợ trẻ chưa được khâm liệm, đám tang chưa kịp tổ chức thì cơ quan công an (CQCA) bất ngờ ập đến nhà đọc lệnh bắt ông Sường. Tại thời điểm cay nghiệt đó, 2 người con của ông, con gái lớn mới 5 tuổi còn cậu con trai út thì vừa tròn 6 tháng. Các cháu còn quá nhỏ để có thể cảm nhận bi kịch đang ập xuống gia đình mình.
Ông Sường bị bắt trong tiếng gào khóc thảm thiết của 2 con nhỏ, còn thi thể người vợ nằm nguội lạnh ở giữa nhà. CQCA đưa ông đến trạm tạm giam Kế. Suốt 7 năm 4 tháng bị giam giữ tại đây, không kết luận điều tra và cũng không có một phiên tòa nào diễn ra. Thời gian ở tù, ông Sường được phân làm buồng trưởng. Một điều không may lại ập đến với ông là trong buồng giam xảy ra vụ phạm nhân đánh nhau. Ông Sường nhanh chóng bị khởi tố và bị xử 4 năm tù giam.
Bị giam hơn 11 năm, ông Sường được ra tù mà không biết mình có phạm tội giết vợ hay không!? Ngày ra tù, ông trở về quê thì nhà cửa, đất đai bị tan hoang, 2 đứa con của ông được người thân mang sang Trung Quốc nuôi dùm. Với hai bàn tay trắng ông vật lộn để mưu sinh và lương tâm vẫn đau đớn vì bị gán cái mác giết vợ.
Tất cả tưởng chừng như quay lưng với ông Sường thì có một người phụ nữ đã gạt bỏ đi tất cả để mang lòng yêu thương ông bằng một tình yêu chân thành, không vụ lợi. Bà là Vi Thị Cú, trú cùng xã Trù Hựu, huyện Lục Ngạn, cũng có hoàn cảnh éo le khi chồng mất sớm, một mình nuôi bốn con nhỏ.
Chung sống dưới một mái nhà, có thêm 2 người con chung, bà Cú là người thấu hiểu hết sự day dứt của ông Sường với cái chết của người vợ cả. Suốt nhiều năm trời, bà Cú ròng rã cùng người chồng khốn khổ gõ cửa khắp các cơ quan công quyền kêu oan.
Tuy nhiên, các cơ quan bảo vệ pháp luật của tỉnh Bắc Giang đều cho rằng, vụ việc của ông Sường đã hết thời hiệu để xem xét yêu cầu giải quyết oan sai và bồi thường. Bất lực, ông Sường suy sụp tinh thần rồi sinh bệnh và qua đời vào năm 2013. Ông chết vào đúng ngày cưới đứa con gái út của mình với bà Cú.
Chia sẻ với PV, bà Cú cho biết: Trước khi nhắm mắt xuôi tay, ông Sường đã dặn dò tôi tiếp tục kêu oan và mong một ngày nào đấy sẽ thực hiện được để các con, các cháu không phải mang tiếng với người đời".
Cuối cùng, với những chứng cứ thuyết phục do gia đình ông Sường cung cấp, CA tỉnh Bắc Giang đã phải ra quyết định đình chỉ vụ án vì "hành vi của bị can Mưu Quý Sường không cấu thành tội phạm giết người" và tổ chức buổi xin lỗi đối ông Mưu Quý Sường tại UBND xã Trù Hựu vào ngày 29/1/2018.
Tết này là cái Tết đầu tiên, ông Sường được minh oan sau hơn 40 năm mang tiếng với người đời về nghi án ông giết vợ. Người con trai cả của ông Sường là anh Mưu Văn Thắng, năm nay đã 43 tuổi cũng lần đầu tiên được trở về quê hương, kể từ khi được người quen đưa sang nuôi giùm ở Trung Quốc. Cầm trên tay di ảnh của người cha quá cố, thông qua người phiên dịch anh Thắng mới hiểu hết sự cay nghiệt của nghi án mà cha anh phải chịu đựng.
Gia đình ông Sường được tặng hoa chúc mừng.
Tại lễ minh oan, Đại tá Dương Ngọc Sáu, PGĐ CA tỉnh Bắc Giang, nói rằng, ông được "phân công thay mặt các cơ quan tố tụng của tỉnh xin lỗi công khai" gia đình ông Sường. Đại diện CA tỉnh Bắc Giang thừa nhận việc "bắt ông Sường là sai". Vì ông Sường đã mất, lời xin lỗi được gửi tới người đại diện hợp pháp. Trong 10 phút phát biểu, ông Sáu còn cho hay việc bồi thường sẽ sớm được giải quyết.
Ngày ông Sường được minh oan, gia đình ông đã mở tiệc khao làng. Mưu Quý Lợi, 28 tuổi, con trai ông Sường không giấu nổi niềm vui: Gia đình em vừa làm 70 mâm cỗ để mời dân làng công bố thông tin bố em được minh oan về nghi án giết vợ. Em tin linh hồn ông sẽ được siêu thoát nên tết này đại gia đình em ăn tết to hơn, vui hơn mọi năm rất nhiều.
"Chiều 28 tết, em sẽ mổ tiếp con lợn hơn 1 tạ và gói 200 bánh chưng để đón tết. Em làm nghề chạy xe ô tô dịch vụ, bình thường mùng 3 tết là em đi làm nhưng năm nay sẽ nghỉ đến sau ngày Rằm Tháng Giêng mới đi làm để ăn tết, một cái Tết Đoàn Viên trọn vẹn niềm vui, Mưu Quý Lợi chia sẻ.
NGUYÊN HẠNH.
