Kỹ năng sống là kỹ năng rất cần thiết để tồn tại, sống và phát triển đối với con người. Đó là những kiến thức, hành động không bó hẹp trong phạm vi lĩnh vực nào như toán học hay văn học, mà được áp dụng ngay trong thực tiễn, ở mọi nơi xung quanh cuộc sống con người, một cách linh hoạt, mềm dẻo. Có rất nhiều người lớn thiếu kỹ năng sống bởi chưa bao giờ được đào tạo vì vậy mà trong cuộc sống hay công việc gặp không ít khó khăn.
Sự phát triển của con người qua mỗi giai đoạn đều quan trọng nhưng đóng vị trí quan trọng hơn cả là 3 năm đầu đời. Thay vì việc để con lớn mới dạy thì các bậc cha mẹ nên dạy cho con trẻ những kỹ năng sống đơn giản nhất trước tiên. Trong giai đoạn này, não bộ rất phát triển. Từ 6 tháng đến 3 tuổi, trọng lượng của não bộ tăng lên đến mức bằng 80% so với não bộ của người trưởng thành. Ở thời kỳ này, các tế bào bắt đầu phát triển kích thước, dây thần kinh, não bộ bắt đầu thu nhập các thông tin để làm giàu thêm kiến thức của trẻ, trong đó những kiến thức sống như giao tiếp, tương tác và cảm nhận đóng vai trò chủ đạo. Tuy những kiến thức này là sơ khai nhưng nó là nền tảng để xây dựng nên những kiến thức kỹ năng sống sau này. Đó là một trong những lý do trẻ cần được dạy kỹ năng sống ngay từ khi còn nhỏ.
Nhiều công trình nghiên cứu chứng minh rằng những xúc cảm ban đầu của trẻ có liên quan trực tiếp đến cuộc sống tương lai. Nếu trong thời kỳ đầu, trẻ có những trải nghiệm đầu đời tích cực thì sau này trẻ có khả năng hòa nhập với cuộc sống cao; ngược lại nếu trẻ có những trải nghiệm ban đầu tiêu cực mà không được can thiệp kịp thời khi trẻ lớn lên trẻ dễ hình thành nên hành vi và nhân cách lệch lạc. Chính vì vậy, trong 3 năm đầu đời phụ huynh nên dạy những kỹ năng sống nền tảng nhất cho trẻ bởi những kiến thức đó là chìa khóa mở ra sự phát triển và khả năng học hỏi trong tương lai của trẻ.
Mỗi người sinh ra đều không thể làm mọi việc một cách ngẫu nhiên mà là một quá trình lâu dài tiếp thu, học hỏi những kinh nghiệm xã hội. Và lẽ dĩ nhiên, trẻ khi sinh ra cũng không tự nhiên có những kỹ năng sống: kỹ năng giao tiếp, kỹ năng làm việc nhóm, kỹ năng tự phục vụ bản thân, kỹ năng kiềm chế cảm xúc mà trẻ cần phải tích lũy dần theo năm tháng. Một lý do trẻ nhỏ cần được dạy kỹ năng sống nữa đó là ngày nay sự phát triển của xã hội rất nhanh chóng, nếu trang bị kỹ năng sống cho trẻ sớm thì trẻ càng phát triển bắt kịp với sự phát triển của xã hội.
Ngọc Lan (tổng hợp).
