Một cú đánh mới cho Uber - đang phải vật lộn với những vụ xì căng đan và những vướng mắc với luật pháp.
Khởi nguồn kiện cáo Uber.
Năm 2014, Hiệp hội Taxi (Elite Taxi) ở Barcelona (Tây Ban Nha) đã khởi kiện trước Tòa án Thương mại số 3 Barcelona, về các hoạt động của Uber Systems Tây Ban Nha , một công ty thuộc hãng Uber Technologies (Công nghệ Uber)  đã có những hành vi gây nhầm lẫn và hoạt động cạnh tranh không lành mạnh.
Trong văn bản phán quyết hôm 20/12/2017, Tòa án Tư pháp của Liên minh châu Âu, trụ sở tại Luxembourg, khẳng định: Trước hết, dịch vụ do Uber cung cấp không chỉ là dịch vụ trung gian kết nối dựa trên một ứng dụng của điện thoại thông minh: một lái xe không chuyên nghiệp sử dụng phương tiện của mình, với khách hàng. Thực tế, trong trường hợp này, nhà cung cấp dịch vụ trung gian đã cung cấp dịch vụ vận tải, thông qua các công cụ phần mềm và hoạt động chung, mà nhà cung cấp dịch vụ tổ chức cho lái xe và khách hàng.
Tòa án lưu ý rằng, ứng dụng của Uber là phải có đối với cả người lái xe lẫn khách hàng, điều này chỉ ra rằng Uber đã gây ảnh hưởng mang tính quyết định đến các điều kiện cung cấp dịch vụ. Do đó, tòa án kết luận, dịch vụ trung gian kết nối của Uber phải được coi là một dịch vụ vận tải.
Với phán quyết trên, 28 quốc gia thành viên của khối EU sẽ phải điều chỉnh "các điều kiện với dịch vụ này".
Sẽ tác động thế nào với Uber?
Quyết định của Tòa án của EU được đưa ra vào một thời điểm quan trọng đối với Uber, đang phải đối mặt với nhiều vướng mắc về luật pháp ngoài những quy định về hoạt động của hãng.
Trong một loạt các cuộc chiến pháp lý mấy năm gần đây, Uber đã lập luận rằng nó chỉ đơn giản là một ứng dụng kỹ thuật số, hoạt động như một trung gian giữa các ứng dụng trên nền tảng công nghệ số với khách hàng đang tìm kiếm một chuyến đi, do đó chỉ phải tuân theo các quy tắc nhẹ hơn của EU đối với các dịch vụ trực tuyến khác.
Một phát ngôn viên Uber cho biết trong một tuyên bố: "Chúng tôi đã điều chỉnh các dịch vụ của Uber nên chúng tôi sẽ tiếp tục thương lượng với các thành phố trên khắp châu Âu. Đây là phương pháp chúng tôi đảm bảo để mọi người có thể có được một chuyến đi đáng tin cậy".
Sau sự thay đổi trong lãnh đạo hàng đầu và một loạt các cuộc chiến tranh pháp lý, Uber gần đây đã chấp nhận cách tiếp cận hòa giải hơn dưới quyền giám đốc điều hành mới là Dara Khosrowshahi, người đã làm việc cho Uber hồi tháng 8/2017. Trong một bài phát biểu hôm 20/12, về phán quyết mới, Khosrowshahi nói rằng phán quyết này "Không phải là một thất bại, vì chúng tôi đã thay đổi cách tiếp cận tại EU, là tuân theo luật giao thông vận tải, và làm việc với các lái xe chuyên nghiệp.".
Ông nói, Uber sẽ "tiếp tục đàm phán với các chính phủ EU để họ cấp phép các dịch vụ vận tải với giá cả phải chăng cho hàng triệu người châu Âu".
Những lời ủng hộ phán quyết.
Elite Taxi, Hiệp hội khởi kiện, đăng trên Twitter: "Hôm nay, các lái xe taxi đã đánh bại gã khổng lồ Goliath.".
Valerio De Stefano, GS luật tại ĐH Leuven (Bỉ), nói: "Việc bình thường mà các nhà chức trách không biết phải làm gì, họ đã không thể ban hành các quy định về ai đó khi họ tuyên bố vận hành một mô hình kinh doanh mới. Ông nói: "Vụ kiện này sẽ làm các nhà chức trách hiểu rõ hơn về thực tế của công việc trong nền kinh tế nền tảng là gì?
Liên minh vận tải đường bộ quốc tế (IRU- trụ sở tại Geneve, Thụy Sĩ), bao gồm cả các hiệp hội taxi, đã ủng hộ cho phán quyết cuối cùng này, vì đã đưa ra một sân chơi bình đẳng cho các nhà cung cấp dịch vụ tương tự nhau. IRU cho rằng, luật pháp EU buộc chính phủ các quốc gia thuộc EU phải thông báo cho Ủy ban châu Âu về bất kỳ biện pháp nào áp đặt, để đảm bảo rằng các dịch vụ trực tuyến không bị phân biệt hoặc không công bằng. Tuy nhiên, dịch vụ vận tải đã bị loại khỏi điều này.
Ông Oleg Kamberski, người phụ trách lĩnh vực vận tải hành khách tại IRU, nói: "Trong lĩnh vực điện thoại di động, thì khu vực taxi là một trong những khu vực đầu tiên chấp nhận đổi mới nên: "Tìm ra giải pháp cho phép cả các nhà cung cấp dịch vụ vận tải truyền thống và công nghệ cạnh tranh một cách công bằng, trong khi đáp ứng các tiêu chuẩn chất lượng dịch vụ, là điều cần thiết.".
Bernardine Adkins, chuyên gia hàng đầu của EU về luật thương mại và cạnh tranh cho biết phán quyết đã đưa ra "sự rõ ràng đối với vị trí của Uber trong thị trường.Vì nó không chỉ đơn giản là một nền tảng kết nối lái xe với hành khách.
Tại Việt Nam, theo Thứ trưởng Lê Đình Thọ, Bộ GT-VT đã bổ sung một chương mới trong dự thảo Nghị định thay thế Nghị định 86/2014/NĐ-CP của Chính phủ trong đó quy định hình thức, nội dung, điều kiện giao kết hợp đồng vận tải điện tử; quy định điều kiện hoạt động, trách nhiệm, nghĩa vụ của đơn vị cung cấp phần mềm đối với Nhà nước, đối tác vận tải, tài xế và hành khách.
Theo thống kê của Bộ GT-VT, đề án thí điểm kết nối vận tải theo hợp đồng điện tử có tổng số 866 đơn vị vận tải với 36.809 phương tiện tham gia thí điểm.
VƯƠNG HƯNG.
