Bộ trưởng Bộ Tài chính Đinh Tiến Dũng trình bày Báo cáo tại Quốc hội ngày 23/10 Ảnh: quochoi.vn.
Báo cáo thẩm tra của Ủy ban Tài chính Ngân sách của Quốc hội do Chủ nhiệm Nguyễn Đức Hải trình bày nêu rõ: Ủy ban Tài chính Ngân sách cơ bản thống nhất với báo cáo của Chính phủ và cho rằng, năm 2017 nền kinh tế Việt Nam đã có nhiều chuyển biến tích cực, kinh tế vĩ mô ổn định, nhưng còn đứng trước nhiều khó khăn từ trong nước và ngoài nước. Các yếu tố khách quan và chủ quan đã tác động đến tăng trưởng kinh tế, ảnh hưởng trực tiếp đến việc thực hiện nhiệm vụ tài chính - ngân sách theo Nghị quyết của Quốc hội đề ra.
Về dự toán thu NSNN năm 2018 tăng 6,4% so với ước thực hiện năm 2017, Ủy ban Tài chính Ngân sách cho rằng tuy mức tăng khá thấp nhưng phù hợp với mức tăng trưởng kinh tế dự kiến và các yếu tố không thuận tác động đến nền kinh tế, hạn chế mức độ rủi ro khi dự toán thu không đạt dự toán. Để đảm bảo dự toán thu ngân sách năm 2018, Ủy ban Tài chính Ngân sách đề nghị Chính phủ lưu ý một số nội dung: Tỉ lệ động viên từ thuế, phí; vấn đề thu nội địa; tình hình thu từ khu vực DN nhà nước và bán vốn nhà nước tại một số DN...
Về dự toán chi ngân sách, Ủy ban Tài chính Ngân sách cơ bản thống nhất với Chính phủ về phương án dự toán chi NSNN, đồng thời cũng nhận thấy, cơ cấu chi NSNN năm 2018 đã có xu hướng thay đổi tích cực: tỷ trọng chi đầu tư phát triển tăng là hợp lý.
Đối với vấn đề bội chi, Chính phủ dự kiến bội chi NSNN năm 2018 khoảng 3,7%GDP, tăng 0,2% GDP so với năm 2017. Ủy ban Tài chính Ngân sách cho rằng, việc nâng mức bội chi năm 2018 cao hơn năm 2017 cần có căn cứ lý giải thuyết phục hơn...
Bên cạnh đó, Ủy ban Tài chính Ngân sách cũng bày tỏ cơ bản đồng tình với báo cáo của Chính phủ phương án phân bổ ngân sách Trung ương năm 2018.
Về kế hoạch tài chính  ngân sách 3 năm (2018-2020), đây là lần đầu tiên xây dựng kế hoạch 3 năm theo quy định của Luật NSNN năm 2015, cũng là kế hoạch sẽ được lập theo hình thức cuốn chiếu. Ủy ban Tài chính Ngân sách cho rằng, ý nghĩa của Kế hoạch tài chính  NSNN 3 năm nhằm cung cấp tầm nhìn về nguồn lực cho các cấp chính quyền nhưng gắn với dự toán hàng năm. Chính phủ đã ban hành Nghị định 45/2017/CP ngày 21/4/2017 quy định chi tiết lập kế hoạch 3 năm, các thông tư hướng dẫn của Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư về xây dựng Kế hoạch tài chính  NSNN 3 năm đã được ban hành. Đề nghị Chính phủ tiếp tục hướng dẫn các bộ, ngành, địa phương triển khai thực hiện có hiệu quả.
Thu địa phương tăng, Trung ương giảm.
Theo Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng, tính từ đầu năm đến nay, số thu NSNN ước đạt 69,5%. Tiến độ thu này đạt thấp trong 3 năm gần đây do các khoản thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh, cổ phần hóa... đạt thấp, thu ngân sách Trung ương còn rất khó mới đạt 63,2% dự toán; trong khi thu ngân sách địa phương cơ bản đạt khá với tỉ lệ 79% dự toán.
Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng nhận định, ước kết quả thu ngân sách năm 2017 vượt dự toán 2,3% tương đương 27.300 tỷ đồng.
Toàn bộ vượt thu đều từ ngân sách địa phương, nhưng thu từ các địa phương phụ thuộc vào ô tô (Quảng Nam, Vĩnh Phúc); thủy điện (Sơn La, Lai Châu); dầu thô (Bà Rịa-Vũng Tàu, Cà Mau) cũng còn khó khăn. Chính phủ đang chỉ đạo các giải pháp quyết liệt phấn đấu thu đạt kết quả cao nhất, nhất là thu ngân sách Trung ương- Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng nói.
Về tình hình chi ngân sách năm 2017, Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng cho biết, năm 2017, quán triệt Nghị quyết của Quốc hội, việc chi ngân sách được điều hành chặt chẽ, tiết kiệm; hết 9 tháng chi ước đạt 65,1% dự toán... Trên cơ sở đẩy nhanh tiến độ giải ngân vốn đầu tư, ước chi ngân sách cả năm tăng hơn 23,3 nghìn tỷ đồng.
Về tình hình cân đối ngân sách, dự toán bội chi ngân sách 2017 là 178.300 tỷ đồng, bằng 3,5% GDP, tuy nhiên ước mức bội chi năm nay chỉ rơi vào 174.300 tỷ đồng, giảm 4.000 tỷ đồng so với dự toán.
Trên tinh thần phấn đấu tích cực, những tháng cuối năm Chính phủ đang chỉ đạo thực hiện quyết liệt các giải pháp quản lý thu, chống thất thu- Bộ trưởng báo cáo Quốc hội.
Cân đối ngân sách vẫn đối mặt nhiều khó khăn.
Về dự toán ngân sách 2018, dự toán thu là hơn 1,3 triệu tỷ đồng; bội chi ngân sách ước khoảng 3,7% GDP, nhưng Chính phủ cho rằng, cùng với định hướng giảm bội chi trong các năm 2019, 2020 tỉ lệ bội chi cả giai đoạn nằm trong mức cho phép.
Theo Bộ trưởng Đinh Tiến Dũng, dự toán chi ngân sách 2018 và các năm tiếp theo dựa trên nguyên tắc, định hướng từng bước cơ cấu lại chi ngân sách, tăng tỉ trọng chi đầu tư phát triển, giảm chi thường xuyên; triệt để tiết kiệm, ưu tiên cho các công trình an ninh quốc phòng và các chính sách an sinh xã hội đã được ban hành, quản lý chặt chẽ các khoản vay...
Bên cạnh đó, cùng với yêu cầu cải cách tiền lương, yêu cầu đặt ra với các bộ, cơ quan Trung ương, địa phương là tiết kiệm chi, tinh giản biên chế, phấn đấu tăng thu sự nghiệp, tăng thu ngân sách địa phương...
Báo cáo Quốc hội, người đứng đầu ngành Tài chính cho biết, về mặt tích cực, dự kiến cơ cấu ngân sách tiếp tục chuyển dịch theo hướng tăng thu nội địa lên 83,3%; tỉ trọng chi đầu tư phát triển lên 26,2%, giảm chi thường xuyên xuống 64,1%.
Tuy nhiên, khó khăn đặt ra là dự toán thu dù tăng khá, nhưng thu ngân sách Trung ương gặp khó do tác động thu từ dầu thô và XNK giảm. Mặt khác, chi đầu tư phát triển từ ngân sách Trung ương tăng nhưng so với nhu cầu còn thấp, quá trình điều hành đòi hỏi phải huy động thêm các nguồn bên ngoài chi cho lĩnh vực này.
Đồng thời thực hiện việc điều chỉnh lương cơ sở, từ 1/7/2018, lương hưu, trợ cấp ưu đãi người có công tăng khoảng 7%. Điều này đặt ra yêu cầu các bộ, cơ quan Trung ương và địa phương cơ bản tự đảm bảo nguồn, trên cơ sở triệt để tiết kiệm, nâng cao tự chủ tài chính của các đơn vị sự nghiệp công và sử dụng nguồn 50% tăng thu ngân sách địa phương...
Thái Bình.
