Mặc dù tiền ảo bitcoin chưa được thừa nhận chính thức tại Việt Nam, nhưng giới đầu tư vẫn ồ ạt sắm máy đào bitcoin. Nhiều quán ăn, tiệm cà-phê tại Sài Gòn còn đặt hẳn trụ ATM bitcoin để thuận tiện cho khách hàng giao dịch. Tại quán cà-phê bitcoin 74 Bùi Viện, quận 1, trên bảng điện tử xanh đỏ, những dãy số nhảy liên hồi mà chỉ dân trong nghề mới hiểu. Trong khoảng thời gian một buổi chiều ngồi uống cà-phê lướt sóng tiền ảo, Võ Lê Thanh đã lướt được hàng chục đợt sóng tiền ảo. Với hai bitcoin trong ví, thu nhập mỗi đợt lướt sóng nếu thuận lợi có thể mang về cho Thanh từ sáu đến 10 triệu đồng. Nhìn vào thì thấy khá đơn giản, đỏ mua, xanh bán. Thực chất, cần kết hợp nhiều kiến thức mới có thể đọc và hiểu ý nghĩa của các dạng biểu đồ lên xuống giá - Thanh nói. Quán cà-phê này còn có trụ ATM bitcoin hoạt động 24 giờ trong ngày. Khách hàng chỉ cần cho tiền giấy vào để đổi lấy tiền điện tử bitcoin trong ví điện tử của mình, sau đó có thể mua bán hàng hóa dịch vụ như bất kỳ loại tiền tệ nào. Khách hàng có thể dùng bitcoin để mua bia hay cà-phê tại quán này.
Quản lý một điểm đặt máy ATM bitcoin tại quận 8 cho biết, người dùng có thể đến máy để mua và bán bitcoin hoặc chỉ mua được bitcoin mà không bán được, tùy vào chức năng của máy tại điểm giao dịch. Tại trụ ATM bitcoin quận 8 số tiền mua ít nhất trong một lần giao dịch là 500.000 đồng. Số tiền mua cao nhất trong một lần giao dịch là 22 triệu đồng. Khách hàng được mua số lượng bitcoin không giới hạn - người này thông tin.
Ngoài ra, còn khá nhiều trụ ATM bitcoin ở quận 1, quận Phú Nhuận Nhân viên quán cà-phê nằm ngay góc đường Lý Tự Trọng - Cách Mạng Tháng Tám (quận 1) cho biết: Mỗi ngày có hàng chục khách đến mua bán bitcoin thông qua máy đặt tại cửa hàng. Khách hàng chỉ cần đăng ký số điện thoại di động, đưa tiền mặt vào khe và xác nhận địa chỉ ví điện tử, sau đó hệ thống sẽ chuyển bitcoin vào ví khách hàng theo tỷ lệ quy đổi.
Liên hệ với sàn bitcoin.vn, chúng tôi được nhân viên hướng dẫn tỉ mỉ cách chơi. Theo đó, để mua bitcoin, phải tạo tài khoản để mở ví điện tử. Sau đó, điền số lượng bitcoin muốn mua, nhập số tiền VNĐ rồi nhấn nút mua tài khoản. Bên mua chuyển tiền vào tài khoản ngân hàng của Công ty TNHH Bitcoin Việt Nam (chủ sàn bitcoin.vn) và công ty sẽ có trách nhiệm chuyển bitcoin vào ví điện tử của người mua. Còn người bán thì chuyển bitcoin vào ví điện tử của chủ sàn, sau đó chủ sàn sẽ chuyển tiền vào tài khoản ngân hàng của người bán.
Tuy nhiên, loại hình giao dịch này tiềm ẩn nhiều rủi ro. Nạn nhân của đồng tiền ảo bitcoin Nguyễn Văn H., ngụ quận Tân Phú tâm sự: Tôi đầu tư vào tiền ảo từ năm 2015. Thời gian đầu, mỗi tháng tôi lãi được vài chục triệu đồng nên rất ham. Để có tiền đầu tư, tôi đã cầm cố nhà, bán đất nhưng đến khi đồng tiền này đột ngột xuống giá, tôi mất vài chục tỷ đồng. Từ người có nhà cửa, gia đình, giờ trắng tay. Một chuyên gia Trung tâm Đào tạo An ninh mạng ATHENA TP Hồ Chí Minh cảnh báo: Đến nay, tiền ảo vẫn chưa được công nhận là phương tiện thanh toán, không được pháp luật Việt Nam thừa nhận, bảo vệ. Do vậy, nếu có thiệt hại xảy ra, người sử dụng sẽ phải gánh chịu. Chưa kể các sàn tiền ảo dễ bị hacker tiến công khiến người chơi mất trắng. Hoặc khi giao dịch trên mạng, những thông tin của người dùng không được bảo mật đúng cách dễ bị đánh cắp. Theo TS, chuyên gia kinh tế Đinh Trọng Thịnh, do tiền ảo có thể trở thành phương tiện để lừa đảo với cộng đồng dân cư, cho nên giải pháp là hướng dẫn người dân đầu tư tiền của mình vào hoạt động sản xuất, kinh doanh, vào đầu tư thật, đem lại năng suất lao động cao hơn, đem lại tài sản lớn hơn cho xã hội cũng như sức sản xuất mới cho nền kinh tế, thay vì đầu tư vào tiền ảo đầy rủi ro cũng như tạo ra những hệ lụy nhất định với kinh tế - xã hội.
Phó Giám đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) Chi nhánh TP Hồ Chí Minh Nguyễn Hoàng Minh khẳng định: Những đồng tiền này không phải là tiền tệ, cũng không phải là phương tiện thanh toán hợp pháp tại Việt Nam. Từ ngày 1-1-2018, ngoài mức phạt tiền từ 150 triệu đồng trở lên thì người sử dụng, giao dịch bitcoin sẽ bị quy trách nhiệm hình sự. NHNN đã thông báo đến các ngân hàng thương mại, tổ chức tín dụng, không được phép sử dụng bitcoin dưới bất kỳ hình thức nào. Với các nhà hàng, quán ăn, quán cà-phê, nơi mua sắm... sử dụng bitcoin, NHNN sẽ phối hợp ngành công an để lập hồ sơ, rà soát và xử lý.
HOÀNG MAI.
