Tăng tuổi nghỉ hưu: Nên hay không nên ? Ảnh minh họa, theo VOH.
Lý do chính của đề xuất tăng tuổi nghỉ hưu, theo Bộ Lao động, Thương binh  Xã hội là nhằm bảo đảm cân đối quỹ hưu trí và tử tuất trong dài hạn. Nếu tiếp tục giữ nguyên các quy định hiện nay về mức đóng - mức hưởng, thời gian đóng - thời gian hưởng thì sẽ mất cân đối quỹ này.
Đây là đề xuất nhận rất nhiều sự quan tâm của dư luận thời gian qua, nhiều ý kiến cho rằng việc tăng tuổi hưu là vấn đề cần xem xét thận trọng, bởi vì nó liên quan đến nhiều yếu tố như ảnh hưởng đến cơ hội việc làm của lớp trẻ; kéo dài tuổi nghỉ hưu sẽ có bộ phận người lao động, nhất cán bộ, công chức và viên chức nhà nước không còn khả năng làm việc nhưng vẫn ở lại để hưởng lương do chính sách kéo dài tuổi nghỉ hưu...
Theo tôi quy định tuổi nghỉ hưu hiện hành cơ bản phù hợp với khả năng, sức khỏe của người lao động. Với lý do là sợ mất cân đối quỹ hưu trí và tử tuất nên cần phải quy định kéo dài tuổi nghỉ hưu, tuy nhiên đây chưa phải là lý do thuyết phục. Trên thực tế, cơ chế quản lý quỹ hưu trí và tử tuất hiện đang bất cập trong việc thu  chi, nên nguy cơ vỡ hoặc mất cân đối là không thể tránh khỏi.
Những bất cập có thể kể đến đó là mức đóng Bảo hiểm xã hội (BHXH) hiện nay là rất thấp. Hiện tại, mức đóng BHXH dựa trên mức lương đã ký trong hợp đồng lao động, không phải mức lương thực lãnh, trong khi đó mức lương thực lãnh hoặc phụ cấp, chế độ khác có thể cao gấp nhiều lần, được chi trả cho người lao động với nhiều hình thức khác nhau nên khó thống kê, kiểm soát thu nhập. Do đó, cần phải có quy định kiểm soát mức thu nhập này làm căn cứ để bổ sung mức đóng BHXH.
Bên cạnh đó, tình trạng các doanh nghiệp nợ BHXH cố tình chây ì, né tránh hoặc không đóng BHXH cho người lao động đang xảy ra phổ biến nhưng chưa có cơ chế hữu hiệu để bắt buộc doanh nghiệp phải nghiêm túc chấp hành việc nộp BHXH cho người lao động; mức phạt hiện tại đối với doanh nghiệp trốn hoặc nợ BHXH của người lao động chưa đủ sức răn đe, đây là lý do cơ bản ảnh hưởng đến việc mất cân đối quỹ BHXH.
Đồng thời, cần phải kiểm soát chặt chẽ quỹ BHXH, tránh tình trạng sử dụng quỹ sai mục đích, nhất là sử dụng quỹ để đầu tư kinh doanh.
Nếu khắc phục được tình trạng nêu trên, thì sẽ cân đối được quỹ BHXH mà không cần phải nâng độ tuổi nghỉ hưu, góp phần mở rộng cơ hội việc làm cho lớp trẻ, tạo điều kiện cho người lao động được nghỉ ngơi khi đến tuổi nghỉ hưu.
Đồng thời, có thể quy định bổ sung việc tăng tuổi nghỉ hưu đối với người lao động có trình độ chuyên môn cao đang công tác trong các lĩnh vực khoa học - công nghệ, kinh tế, giáo dục, đào tạo...để tranh thủ nguồn chất xám và khả năng cống hiến của họ cho xã hội. Đối với người lao động còn lại thì việc nghỉ hưu theo độ tuổi lao động theo quy định hiện hành là phù hợp.
Đỗ Văn Nhân.
