Ông Hòa Phong trong cuộc sống đời thường. Ảnh: VGP/Thế Phong.
Ông Hoài Phong (tên thật là Huỳnh Văn Khoa), sinh năm 1940, tại Tuy Hòa (Phú Yên), tham gia cách mạng năm 1958, kết nạp Đảng 1964. Năm 15 tuổi, chứng kiến những vụ quân địch thảm sát dã man đồng bào ta, Hoài Phong tìm đường đến với cách mạng. Sau đó, ông được đưa vào chiến khu học tập, rèn luyện trở thành một cán bộ cách mạng.
Cuối năm 1966, ông nhận nhiệm vụ trở lại nội thị làm thợ tại lò bánh mì Bà Quảng ở đầu cầu Xóm Bóng (thành phố Nha Trang). Năm 1967, tại Hòn Chồng, Hoài Phong tổ chức thành lập đội tự vệ nội thị Nha Trang.
Lực lượng tuy ít nhưng đội tự vệ liên tiếp giáng cho địch những đòn chí mạng. Nổi bật nhất là trận đánh vào câu lạc bộ sĩ quan Mỹ trên đường Duy Tân (nay là nhà khách Học viện Lục quân, số 36 đường Trần Phú, Nha Trang), nơi thường có 350-500 sĩ quan tụ tập vào tối thứ Năm và Chủ nhật mỗi tuần.
Trận đánh của đội tự vệ Hoài Phong (chỉ có 4 người) đã dùng mìn tiêu diệt 219 sĩ quan Mỹ và khiến nhiều tên khác bị thương.
Sau trận đánh xuất sắc này, lực lượng tự vệ Nha Trang liên tục tiến hành nhiều trận đánh táo bạo, bất ngờ khác như đánh vào trạm xe buýt ngã tư đường Độc Lập-Hai Chùa, nhà hàng Ánh Hoa, nhà hàng Lafrégate, đồn cảnh sát Phường Sài, đánh phá hủy 2 đầu máy xe lửa tại ga Nha Trang.
Chuẩn bị cho cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, chỉ trong 3 ngày đêm, Hoài Phong cùng anh em tự vệ đã kết nối các cơ sở cách mạng, chuẩn bị đón lực lượng từ ngoài vào, chuẩn bị nhân sự thành lập chính quyền cách mạng.
23h ngày 29/1/1968, lực lượng vũ trang tỉnh Khánh Hòa tiến đánh sân bay Nha Trang. Quân ta đánh chiếm tiểu khu, tỉnh đường, Sở chỉ huy tiếp vận 5.
Theo Thiếu tá Mai Văn Hải, Phòng Khoa học quân sự Quân khu 5, đồng chí Hoài Phong xứng đáng được tôn vinh là Người anh cả của lực lượng tự vệ nội thị Nha Trang.
Thế Phong.
