Tại Triển lãm Macworld Conference & Expo vào tháng 1/2007, Steve Jobs đã có bài phát biểu quan trọng khi giới thiệu chiếc iPhone đầu tiên. Ông nói: "Hôm nay, Apple sẽ tái phát minh điện thoại".
Steve Jobs đã đúng.
Cho dù người ta nghĩ như thế nào về Apple, hay về Steve Jobs, lịch sử điện thoại di động sẽ ghi lại quá trình phát triển thiết bị này qua hai thời kỳ: trước và sau iPhone. Sản phẩm của Apple đã thay đổi cuộc chơi, tái phát minh toàn bộ ngành công nghiệp di động.
11 năm trôi qua kể từ thời điểm đó, điện thoại di động ngày càng lớn hơn, nhanh hơn, mạnh mẽ hơn, trang bị nhiều tính năng mà ngay cả Steve Jobs cũng không lường trước được. Mặc dù vậy, hình thức tổng thể của mọi chiếc smartphone ngày nay đều như nhau: một thiết bị hình chữ nhật, với màn hình cảm ứng ở mặt trước khởi chạy ứng dụng.
Chiếc điện thoại quay số ra đời những năm 1960. Ảnh: Amazon.
Vào đầu những năm 1960, chiếc điện thoại có nút đầu tiên dành cho người dùng phổ thông được giới thiệu.
55 năm sau, người ta vẫn sử dụng chiếc điện thoại có nút bấm. Đó có thể là một thiết bị VOIP hay điện thoại không dây, nhưng phương thức hoạt động cơ bản của một chiếc điện thoại vào năm 1960 so với 2017 là hoàn toàn giống nhau: nhấc máy lên, nhấn số gọi, đưa máy gần tai và miệng. Cuộc gọi kết thúc và bạn đặt thiết bị xuống.
Thiết kế chiếc điện thoại di động đã "lên đỉnh" vào năm 2007 - khi iPhone ra đời.
Nếu không tin, hãy làm thử ví dụ sau: đưa điện thoại quay số vào năm 1965 cho một đứa bé, và yêu cầu quay một số bất kỳ. Chúng sẽ gặp khó khăn. Nhưng nếu đưa cho nó điện thoại có nút bấm cũng từ năm 1965, chúng chắc chắn sẽ làm tốt. Có thể thiết bị hơi thô sơ, nhưng cảm giác sử dụng rất quen thuộc.
Sau đó, tiếp tục đưa cho đứa bé chiếc Nokia 2760 (ra mắt cùng năm với iPhone đầu tiên), và yêu cầu gửi tin nhắn cho cha mẹ. Bạn nghĩ nó có khó khăn khi sử dụng bàn phím T9 không? Hay nếu thay bằng chiếc iPhone 2G thì mọi thứ sẽ dễ dàng hơn?
Suy nghĩ cho rằng điện thoại di động phát triển với tốc độ chóng mặt thực ra chỉ đúng một nửa. Các mẫu smartphone mới được tung ra hàng ngày, không ít trong số đó tự tin sở hữu tính năng mới mà có thể thay đổi cả ngành công nghiệp.
Vi xử lý ngày càng mạnh, dung lượng pin cũng tăng, công nghệ camera giờ đây có thể khiến ngay cả người dùng nghiệp dư cũng tạo ra được những bức ảnh chất lượng cao. Tuy nhiên, không có chiếc smartphone nào vượt ra khỏi khuôn khổ thiết kế, vẫn là thiết bị hình chữ nhật với màn hình cảm ứng. Vì thế, dù nhiều chi tiết có thể thay đổi nhanh chóng, về cơ bản lại không hề có sự mới lạ nào.
Nhiều nhà thiết kế đã cố tạo nên đột phá.
Chiếc ZTE Axon M ra mắt 2017 không khác một chiếc smartphone thông thường trừ việc nó khá dày. Nguyên nhân nằm ở việc mặt sau khi lật ra sẽ có màn hình thứ hai, biến thiết bị trở thành một hình vuông lớn. Ý tưởng này khá thú vị, song bản thân chiếc điện thoại này lại không được người dùng chú ý.
ZTE Axon M có doanh số ảm đạm dù mang trong mình ý tưởng mới. Ảnh: Cnet.
Samsung cũng đã từng thử nghiệm điện thoại màn hình cong Galaxy Round. Thiết bị trông giống chiếc Note 3 với thân hình bị lõm vào trong. Dù được nhiều trang công nghệ tán thưởng với một số ưu điểm như giảm độ lóa màn hình, doanh số Galaxy Round lại vô cùng ảm đạm.
Kế đến, BlackBerry tìm cách mang bàn phím vật lý trở lại trong năm nay trên chiếc KEYOne. Sản phẩm vẫn thu hút được cộng đồng fan Dâu đen, song phần lớn người dùng đều không muốn mua một chiếc smartphone có bàn phím vật lý.
Những nỗ lực vẫn còn tiếp tục. Galaxy X sắp tới được cho là trang bị màn hình có thể gập lại, và ở giữa sẽ có bản lề tương tự laptop Lenovo Yoga. Khi muốn bỏ vào túi, người dùng sẽ đóng thiết bị lại như vỏ sò. Nhưng liệu bao nhiêu người sẽ bỏ tiền để mua?
Điều gì sẽ xảy ra tiếp theo?
Series phim Star Trek nổi tiếng đã gợi mở nên nhiều công nghệ để giờ đây nó đã xuất hiện trong đời thực. Có lẽ những chiếc máy tính như trong Minority Report sẽ thành sự thực, và người ta sẽ sử dụng smartphone mà không cần chạm vào màn hình.
Có lẽ công nghệ cấy mô sinh học trong show truyền hình Black Mirror sẽ trở nên phổ biến. Và có thể, công nghệ hologram điều khiển bằng giọng nói như trong Blade Runner 2049 sẽ là xu thế tiếp theo.
Công nghệ Hologram có đủ sức thay thế smartphone? Ảnh: Digitaltrends.
Để ngành công nghiệp di động phát triển, thiết bị trong tương lai chắc chắn sẽ rất khác so với ngày nay, thậm chí chúng có thể không còn là chiếc smartphone nữa. Ngành công nghiệp âm nhạc thập niên 60 đã không thể phát triển nếu vẫn sử dụng máy thu âm cổ lỗ sỉ, mà phải nhờ đến những cuộn băng 8-Track cho phép người dùng nghe nhạc trong xe hơi.
Dù điều gì sẽ xảy ra, không nên kỳ vọng nó sẽ sớm xuất hiện. Điện thoại nút bấm vẫn sống sót sau nửa thập kỷ ra đời, và từ khi iPhone tạo ra cuộc cách mạng đến nay cũng chỉ mới 10 năm. Thậm chí có thể dự đoán, smartphone mà bạn mua vào năm 2027 cũng sẽ hoạt động không khác mấy chiếc di động mà bạn đang sử dụng.
Đại Việt.
