Đại diện các cơ quan của Chính phủ và Quốc hội đều ủng hộ các dự án BOT. Ảnh: TH.
Tại cuộc tọa đàm của báo Công an Nhân dân sáng 7-9 về chủ đề BOT, Phó chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Nguyễn Đức Kiên nói: Việc tiếp tục thực hiện BOT trên một tinh thần mới giai đoạn 2017 về sau là việc cần thiết. Về vĩ mô, BOT là phương án phù hợp với chủ trương phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.
Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Nguyễn Nhật cho biết, nhu cầu phát triển hạ tầng của chúng ta rất lớn, mà ngân sách chỉ cấp được gần 30% kinh phí cho phát triển hạ tầng.
Theo ông Nhật, Nghị quyết của Đảng đề ra là đến năm 2020 chúng ta phải đạt được 2.000-2.500km đường cao tốc, nhưng thực tế đến năm 2016 chỉ mới đạt được 746km, còn thiếu gần 1.200km nữa.
Ông Đoàn Huy Vinh, Phó kiểm toán trưởng Kiểm toán chuyên ngành 2, Kiểm toán Nhà nước bổ sung: "Ngân sách cho đầu tư phát triển của Nhà nước ngày càng hạn hẹp nhưng nhu cầu phát triển kinh tế, xã hội ngày càng cao. Nhờ thu hút được BOT mà chúng ta đã nâng cấp và cải tạo được hơn 2.500km và 500km đường được làm mới.
Ông Kiên, người là phó ban giám sát các dự án BOT của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, nhận xét báo chí, truyền thông đã đẩy vấn đề BOT đi quá xa.
Ông cho biết, báo cáo kết luận của đoàn giám sát các dự án BOT của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khẳng định, trong 50 dự án BOT đã đi vào khai thác, có 8 dự án có vấn đề mà người dân ở khu vực đặt trạm thu phí phản ứng.
Ông nói: Báo chí hiện mới tập trung vào bức xúc của doanh nghiệp vận tải chứ không phải tập trung toàn bộ vào ý kiến của người dân. Vấn đề này là doanh nghiệp vận tải phản đối doanh nghiệp BOT về việc đặt trạm thu phí chứ chưa phải ý kiến của toàn bộ người dân.
Ông giải thích, các dự án BOT được miễn phí cho tất cả người dùng xe máy khi đa số người dân sử dụng loại phương tiện này.
Liên quan đến tuyến Pháp Vân  Cầu Giẽ, ông Kiên cho biết, các cơ quan quản lý đã phát hiện sai phạm ở một số cơ quan, đơn vị của nhà đầu tư về việc cố tình không thực hiện đúng quy định trong báo cáo kết quả kiểm xe, doanh số đếm xe.
"Theo báo cáo của chúng tôi, việc doanh nghiệp thu phí sau khi trải thảm mặt đường là đúng, nhưng việc thu phí mặt đường mới là không hợp lý, cần chỉnh sửa cho phù hợp, hài hòa. Đối với việc đếm xe của các doanh nghiệp cũng phải dựa vào quy định của Bộ GTVT về quản lý tập trung", ông nói.
Ông Kiên cho biết, trên toàn tuyến Pháp Vân  Ninh Bình, đoạn Pháp Vân - Cầu Giẽ có lưu lượng xe cao hơn đoạn Cầu Giẽ - Cao Bồ. Vì thế, các nhà đầu tư đã lợi dụng sơ hở này và tạo ra sự lập lờ. Tuy nhiên, sự việc này đã bị phát hiện và xử lý.
Theo ông Đoàn Huy Vinh, Kiểm toán Nhà nước đã kiểm toán 60 dự án BOT và thấy một số bất cập về cơ chế chính sách.
Thứ nhất là quy định về thu phí, đa phần các dự án bị thu phí hở, tạo ra sự không công bằng. Ví dụ, một người dân đi đường ngắn phải trả phí bằng cả người đi hết đoạn đường BOT.
Thứ hai là về vị trí trạm - nhất là các trạm trước năm 2009 đặt không đúng phạm vi dự án, khoảng cách trạm không đảm bảo 70km. Nhưng cũng có quy định là nếu dưới 70km thì phải có ý kiến địa phương và do nhu cầu kinh tế phát triển nhiều địa phương dễ thống nhất về vị trí dẫn tới tình trạng nhiều trạm không đủ khoảng cách.
Kết luận phiên họp Chính phủ mới đây, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu không để vấn đề BOT tiếp tục gây bức xúc dư luận. Với tinh thần năm 2017 là năm giảm chi phí cho doanh nghiệp, Thủ tướng nêu rõ trước mắt, chưa đề cập việc tăng các loại thuế, phí, lệ phí, ảnh hưởng đến doanh nghiệp. Ông yêu cầu, Bộ Giao thông vận tải chủ trì phối hợp với Bộ Tài chính, các bộ, ngành, địa phương rà soát, đánh giá tổng mức đầu tư các dự án BOT, mức phí và thời gian thu phí, kiến nghị các giải pháp cụ thể, báo cáo Thủ tướng trong tháng 9.
Tư Hoàng.
