Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam cúi đầu xin lỗi gia đình bé Nhật Linh ngày 14.4.2017. - Ảnh: THANH HẰNG.
Clip cha bé Nhật Linh kêu gọi chữ ký tại ga tàu Chiba. Nguồn: Vịnh Paris.
Việc thu thập chữ ký cho vụ án bé gái Việt bị sát hại tại Nhật Bản đang được sự quan tâm rất lớn từ cộng đồng người Việt trên khắp thế giới.
Sôi sục tại Nhật.
Trên trang Cộng đồng du học Nhật Bản, từ hôm qua (31.1) đã bắt đầu có những bài viết kêu gọi du học sinh tại Nhật thu thập chữ ký để ủng hộ gia đình bé Nhật Linh. Theo thông tin này, từ ngày 2  8.2, gia đình bé sẽ đứng ở ga Ueno (Tokyo) để thu thập chữ ký. Những du học sinh ở xa Tokyo thì có thể đến máy photo tại Family Mart, 7 Eleven chọn theo hướng dẫn và in ra theo mã có sẵn, gửi về địa chỉ gia đình em ở tỉnh ChiBa. Hạn cuối là ngày 26.2. Trước đó, cha của bé đã đứng rất nhiều ngày tại các ga ở Chiba nhưng vẫn chưa thu thập đủ chữ ký như mong muốn.
Trang Sugoi (tiếng Việt là Tuyệt vời) là trang có khá đông thành viên đang học tập và sinh sống tại Nhật Bản. Hai ngày vừa qua, trang này rất tích cực kêu gọi mọi người tại Nhật tham gia ký. Viết trên trang, ban quản trị cho biết: Vùng Kanto đang trải qua những đợt gió lạnh mùa đông rét nhất trong hàng chục năm trở lại đây, ấy vậy mà tại nhiều nhà ga ở Chiba, người ta vẫn thấy hình ảnh của người đàn ông đang cầm di ảnh của con, để xin từng chữ ký của mọi người đi qua, nhằm đòi lại công lý. Anh ấy là Hào, cha của bé Nhật Linh, cô bé người Việt đã bị hãm hại và giết chết, khi em chỉ tròn 9 tuổi vào tháng 3 năm ngoái tại thành phố Matsudo, tỉnh Chiba Năm 2007 có một vụ án chấn động có tên Vụ án giết người từ trang web đen ở Nagoya, khi một cô gái trẻ trên đường về nhà đã bị 3 gã đàn ông lạ mặt cướp của và đã giết hại dã man bằng 40 nhát búa vào đầu. Sau đó, xác của cô gái đã được thủ tiêu trong vùng rừng núi tỉnh Gifu. Hung thủ sau đó đã bị bắt, tuy nhiên luật pháp Nhật Bản lại quy định một luật bất thành văn khá kỳ quặc: Nếu chỉ giết 1 người thì sẽ rất khó có án từ hình cho kẻ đó.
Người mẹ của cô gái xấu số trên đã phải đứng lên dành lại công bằng cho đứa con của mình, bằng việc ròng rã kêu gọi thu thập chữ ký trong suốt ròng rã 5 năm trời... Tổng cộng người mẹ này đã thu thập hơn 330.000 chữ ký ủng hộ. Còn cha của bé Linh hiện nay thì không thể quay lại cuộc sống trước kia, anh Hào thì phải nghỉ làm vì không còn đủ tỉnh táo. Chị Nguyên, mẹ bé Nhật Linh thì cũng không còn buôn bán kể từ khi xảy ra sự việc, nhưng hiện vẫn phải là chỗ đứng tinh thần cho chồng và đứa con thơ, vẫn hằng ngày mong đợi chị gái trở về. Và họ thậm chí còn dự định bán cả căn nhà mà cả hai đã từng chắt chiu dành dụm để mua, thế nhưng ai mà mua, khi đó là nơi quá nhiều câu chuyện thương tâm xảy đến như vậy chứ? Chỉ còn 1 tháng nữa là đến hết thời hạn kẻ dã thú kia được giữ quyền im lặng, nếu từ giờ tới đó, cả hai anh chị không thể kêu gọi được trên 50.000 chữ ký thì rất khó để tòa án ghi nhận đây là Tình tiết tăng nặng vì gây phẫn nộ cho xã hội. Như vậy, rất có thể vụ án sẽ tiếp tục kéo dài trong nhiều năm nữa. Lúc ấy, có lẽ họ sẽ gục ngã vì sự khó khăn từ tài chính lẫn sức lực trước khi tìm được công lý cho con của mình, còn vụ án có thể sẽ chìm vào quên lãng, chia sẻ này được đăng trên trang Sugoi.
thông tin này nhanh chóng có đến 20.000 lượt chia sẻ để kêu gọi thu thập chữ ký gửi về cho gia đình. Nhiều người cho biết một số nghiệp đoàn của người Việt tại Nhật cũng đã kêu gọi thu thập chữ ký. Từ ngày 31.1 đến nay, một số du học sinh tại Nhật cũng đã tự nguyện đi quyên góp chữ ký ở ga Shinokubo (Tokyo).
Du học sinh tại Nhật Bản tự nguyện thu thập chữ ký tại các ga tàu điện. Ảnh: trang Sugoi.
Người Việt các nước chung tay.
Trang Facebook Hội Sinh viên Việt Nam tại châu Âu cũng đã có bài kêu gọi các thành viên tham gia ký gửi về địa chỉ gia đình tại Nhật Bản. Trên trang này cũng hướng dẫn chi tiết mẫu đơn chính xác để ký tên theo đúng quy định.
Hội Sinh viên Việt Nam tại Melbourne (Úc) cũng đang rất nhiệt tình trong việc chia sẻ thông tin này. Chia sẻ ở đây, Terri Nguyễn, một du học sinh tại vùng Springvale (Melbourne), cho biết mình đã in mẫu và đang xin chữ kí của các anh chị, bạn bè xung quanh đến tối 1.2. Terri Nguyễn cho biết vì phải đi làm nên đã để sẵn mẫu đơn trong tủ lạnh trước cửa nhà để mọi người có thể lấy và ký. Bạn sẽ bay về Việt Nam trong tối 1.2 và cố gắng gửi đến gia đình bé Nhật Linh ở Việt Nam sớm nhất có thể. Bạn cũng cho biết sẽ chạy đến tận nhà những người ở xung quanh để xin chữ kí.
Hội quán du học sinh Canada cũng đang nhanh chóng chia sẻ cách để ký tên và địa chỉ gửi đơn về Việt Nam và Nhật Bản. Ngoài ra, tại Canada cũng có nhiều người đang tự nguyện đứng lên kêu gọi thu thập chữ ký, sau đó gửi về Việt Nam.
Đây là việc làm chính đáng.
Theo lẽ thông thường của Nhật Bản, những vụ án nào mà bị cáo im lặng sẽ phải tốn thời gian để đảm bảo tính thận trọng của việc chứng minh. Vì thế, chúng ta cần hiểu rằng tòa án vẫn đang chuẩn bị và thực hiện những thủ tục cần thiết theo pháp luật.
Kết hợp với nhũng giải thích về tình hình vụ án, chúng ta được hiểu rằng ý nghĩa của việc thu thập chữ ký không phải là để đưa vụ án này vào xét xử. Bố mẹ cháu Linh mong muốn cho tòa án hiểu và cảm thông và chia sẻ về cảm xúc cũng như suy nghĩ của để có thể tòa án đưa ra mức án cao nhất trong hệ thống pháp luật của Nhật Bản.
Pháp luật hình sự của Nhật Bản không có qui định về những điều kiện, hoàn cảnh, hay tiêu chí về mặt pháp lý như thế nào thì tòa án có thể, cần phải tuyên án tử hình. Tuy nhiên, trong bản án trước đây của tòa án tối cao về một vụ viêc giết người, đã được tuyên vào mồng 8 tháng 7 năm 1983, tòa án tối cao đã nêu về những yếu tố làm cơ sở để tòa án có thể tuyên tử hình. Và hiện nay những yếu tố mà đã được nêu trong bản án đó được coi là án lệ. Những yếu tố đã được nêu trong án lệ đó là những yếu tố được mô tả một cách trừu tượng, nhưng trong thực tiễn xét xử cho đến nay có thể cho thấy rằng số người bị hại ( bị giết) cũng là yếu tố được coi trọng. Tuy nhiên, dư luận cũng như giới chuyên môn pháp luật hình sự cũng có nhiều ý kiến không thuận với thực tiễn xét xử, và cũng có xuất hiện một số bản án có vẻ muốn thay đổi khuynh hướng thực tiễn xét xử.
Theo pháp luật Nhật Bản, việc chứng minh có tội hay không chỉ được xác định theo chứng cứ định tội danh. Trong phần này, những chữ ký của người dân không được xem xét. Nhưng khi tòa án xem xét mức hình phạt, tòa án sẽ xem xét nhiều yếu tố một cách tổng hợp. Theo nguyên tắc, Qui phạm pháp luật được đưa ra theo các văn bản pháp luật thực định. Nhưng pháp luật thực định nào đều cẩn phải được diễn giải. Mức độ, tính chất phải chịu trách nhiệm hình sự của một tội danh, hành vi nào đó có thể được tác động bởi nhiều yếu tố tại thời điểm xét xử. Trong đó là ý thức, cảm xúc của xã hội nói chung đối với hành vi tội phạm đó.
Cho đến này, tại Nhật Bản, có nhiều gia đình nạn nhân của tội giết người cũng đã tổ chức kêu gọi người dân ký tên ủng hộ mong muốn của gia đình nạn nhân. Xã hội Nhật Bản coi đây là một việc làm chính đáng.
Trên mạng xã hội, bao gồm Facebook cho thấy không ít các bạn ở Việt Nam cũng như ở Nhật Bản có những nhận định và ý kiến không chính xác và không thiện chí. Chúng ta là đồng bào người Việt Nam, hãy tìm hiểu và nhận thức thông tin chính xác để chia sẻ và quyết định việc ủng hộ cho việc làm chính đáng của bố mẹ cháu Nhật Linh.
( Hirota Fushihara, cố vấn pháp lý và kinh doanh, một người Nhật Bản làm việc tại Việt Nam).
Đăng Nguyên.
Đăng Nguyên.
