Một điểm đổi tiền lì xì có phí tại Q.10, TP.HCM sáng 3.2 - Ảnh: Ngọc Dương.
Ngân hàng không có, dịch vụ bên ngoài vô tư.
Vừa từ một ngân hàng (NH) trên đường Nguyễn Đình Chiểu, Q.3, TP.HCM về đến cơ quan, chị Vân (kế toán trưởng một công ty có trụ sở tại Q.3, TP.HCM) cho hay: NH nói không có tiền mới để đổi dù tôi là khách hàng thân thiết. Tôi biết tiền mới hay cũ cũng có giá trị như nhau, nhưng tết thì muốn có tiền mới để lì xì mang lại may mắn cho người quen. Còn chị Trang (một nhân viên NH trên địa bàn Q.1, TP.HCM) dở khóc dở cười cho hay nhiều người quen biết chị làm ở NH nên gửi gắm nhờ đổi tiền mới nhưng chị lại không có để đổi. "Đi đâu cũng nghe mọi người hỏi nhau việc đổi tiền mới mà ngại", chị Trang kể.
Tại Hà Nội, trong vai người cần đổi tiền mới, đến hội sở các NH như BIDV tại Hàng Vôi, Vietcombank trên phố Trần Quang Khải hay các NH cổ phần như VPBank, SHB trên phố Trần Hưng Đạo, chúng tôi đều nhận được cái lắc đầu từ chối của các nhân viên nhà băng. Năm nay NH Nhà nước không in tiền lẻ mệnh giá nhỏ dưới 5.000 đồng. Tiền mới mệnh giá lớn hơn cũng có nhưng ít lắm anh ạ, chúng em chỉ để dành cho khách VIP, một nhân viên của SHB nói với chúng tôi.
NH khan hiếm tiền mới, nhưng tại các điểm nóng như phố Đinh Lễ gần bờ hồ Hoàn Kiếm, phố Nguyễn Xí, Bà Triệu..., các dịch vụ đổi tiền lẻ vẫn nở rộ. Các loại tiền lẻ mệnh giá dưới 1.000 đồng khan hiếm hơn và được hét với mức phí cắt cổ. 1 tép (100 tờ - PV) tiền mệnh giá 500 đồng trị giá 50.000 đồng nhưng phí đổi mất 150.000 đồng, tức gấp 3 lần; 1 tép 1.000 đồng trị giá 100.000 đồng nhưng phí đổi 30.000 đồng, tương ứng 30%. Tương tự, loại 2.000 đồng có phí 20% và loại 5.000 đồng có phí 15 - 20%. Tiền mới không in nhưng chị còn nhiều, em cần bao nhiêu cũng có, nhưng phải chấp nhận phí đắt, một phụ nữ hơn 40 tuổi tại phố Đinh Lễ nhanh nhảu chào hàng. Tại một điểm đổi tiền lẻ trên phố Bà Triệu, chúng tôi được người đổi ở đây cho biết hiện mức phí để đổi một tép tiền mệnh giá 500 đồng được rao lên tới 250.000 đồng (gấp 5 lần).
Tiền càng nhỏ, phí càng cao.
Trong khi đó, các loại tiền giấy mệnh giá 100 và 200 đồng trở nên khan hiếm và chỉ thấy một số đầu mối trên mạng đang rao bán với giá cao hơn hàng chục lần. Liên hệ với những đầu mối này, được biết mỗi tờ 100 đồng có giá 20.000 đồng, còn tờ 200 đồng có giá dao động khoảng 15.000 đồng/tờ. Tuy nhiên, theo các chủ cửa hàng, loại tờ tiền mệnh giá 100 và 200 đồng hiện không còn nhiều, thỉnh thoảng mới có một ít nên khách hàng nào đổi trúng dịp may ra mới có. Đối với các mệnh giá từ 10.000 đồng trở lên, nguồn cung rất dồi dào. Tiền mệnh giá 10.000 đồng có phí đổi tiền 10%; 20.000 đồng phí 8%; 50.000 đồng phí 7%. Khách hàng đổi càng nhiều thì càng được giảm giá, trên 4 tép được giảm 2%.
Tại TP.HCM, hầu hết các điểm đổi tiền dịch vụ đều báo hết các loại tiền mệnh giá dưới 5.000 đồng. So với cách đây vài tuần, dịch vụ đổi tiền trên đường Sư Vạn Hạnh, Q.10 đã tăng phí đổi tiền khá mạnh, nhất là những loại mệnh giá nhỏ. Cụ thể, phí đổi tiền mệnh giá 500 đồng tăng từ 80 - 90% lên 300%, mệnh giá 1.000 đồng tăng từ 12% lên 30%, 2.000 đồng từ 10% lên 12%, 10.000 đồng từ 6% lên 8%, 50.000 đồng từ 6% lên 7%, 100.000 đồng từ 5% lên 6%... Tuy nhiên tiền mệnh giá 20.000 đồng lại giảm từ 8% xuống 6%. Liên hệ điểm đổi tiền này, người đàn ông tên Thành cho biết: Cách đây mấy tuần tôi có mấy chục tép loại 500 đồng nhưng bán hết ngay cho một khách hàng ngoài bắc. Bây giờ không còn loại 500 đồng, kể cả 1.000 và 2.000 đồng cũng hết. Từ nay đến tết sẽ không có thêm những mệnh giá này. Tôi không nói chuyện lâu được vì nhiều khách hàng đang điện để đổi tiền, chị cần đổi các loại tiền khác thì đến trực tiếp. Nói xong ông Thành tắt điện thoại.
Ship tận nhà, coi chừng ôm quả đắng.
Không chỉ đổi tiền trực tiếp, các dịch vụ này đang nở rộ trên các trang mạng xã hội như Facebook, Instagram hay YouTube... Liên hệ với số điện thoại 0125.xxx.5555 trên Facebook, đầu mối tên T. cho biết cần loại tiền gì, bao nhiêu cũng có. Từ 2 USD có hình con chó đến các loại tiền từ bé đến lớn, anh cứ báo số lượng, chủng loại và địa chỉ, em sẽ cho người ship (chuyển hàng - PV) đến tận nhà, T. nói và cho biết mình có cơ sở ở phố Nguyễn Khang, Q.Cầu Giấy, Hà Nội.
Ship hàng đến tận nhà, dù thuận tiện nhưng đã không ít người dính trái đắng. Chị Nhung (Q.Ba Đình, Hà Nội) cho biết chị mới đổi hơn 40 triệu đồng tiền mới cho bố mẹ chồng và các anh chị em trong gia đình. Khi bên dịch vụ đến giao, do cũng lo ngại việc làm này là trái quy định, lại thêm trời tối, bận bịu nên chị không kiểm đếm kỹ. Hôm sau mang lên nhà, chị mới tá hỏa khi 1 tép mệnh giá 50.000 đồng thiếu mất 4 tờ, còn 1 tép loại 100.000 đồng thiếu 3 tờ và một số tờ nhìn như tiền giả. Tiền mình nhận rồi, giờ có gọi lại cho họ thì cũng chẳng có bằng chứng, chị Nhung ngậm ngùi.
Đồng xu bitcoin ăn theo tết.
Giới kinh doanh tiền lì xì tết cũng không bỏ qua thời sự khi tung ra tiền xu bitcoin - một loại tiền kỹ thuật số tăng giá gấp nhiều lần trong thời gian qua, gây sốt trong và ngoài nước. Ông Tuấn (dịch vụ đổi tiền tại Q.Phú Nhuận, TP.HCM) báo giá cho chúng tôi 1 đồng xu bitcoin là 27.000 đồng, từ 10 xu trở lên có giá 25.000 đồng. Đầu mối này khẳng định đồng xu bitcoin được đúc bằng hợp kim không gỉ, đường kính 4 cm, dày 3 mm, nặng 29 gr và có mặt tại TP.HCM vào đầu tuần tới.
Trong khi đó, các loại tiền ngoại lì xì tết trên thị trường cũng có giá trên trời. Tờ tiền 2 USD có nhiều mức giá nhất. Mua 100 tờ 2 USD giá là 50.000 đồng/tờ; mua dưới 50 tờ có giá 52.000 đồng và dưới 20 tờ có giá 55.000 đồng/tờ. Với mức này, giá USD tính ra lên đến 25.000 - 27.500 đồng/USD, trong khi giá trong NH cũng như thị trường tự do hiện chỉ xoay quanh mức 22.720 - 22.740 đồng/USD. Giá này vẫn chưa khủng bằng những tờ 2 USD năm 1976 có số sê ri đẹp được bán ở mức 250.000 đồng/tờ. Riêng tiền 2 USD có hình con chó được đẩy giá lên 500.000 đồng đến 2,2 - 2,8 triệu đồng/tờ (tờ tiền có số tứ quý 6 hoặc 8)...
Ngoài ra, thị trường tiền lì xì Tết Mậu Tuất năm nay không thiếu các bộ sưu tập tiền các nước có hình chú chó với giá khá đa dạng.
Thanh Xuân.
