Công tác xét tuyển đã gọn nhẹ hơn.
Theo báo cáo nhanh của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), năm nay, cả nước có 640.425 thí sinh đăng ký xét tuyển vào ĐH và CĐ sư phạm trên tổng chỉ tiêu tuyển là 446.626 (có 352.174 xét tuyển từ kết quả thi THPT quốc gia; 93.452 xét học bạ). Trong thời gian từ ngày 26-7 đến 30-7, các trường, nhóm trường đã thực hiện công tác xét tuyển đợt 1. Tính đến 18 giờ ngày 8-8 (thời điểm cuối cùng thí sinh xác nhận việc trúng tuyển) đã có hơn 242.000 thí sinh xác nhận nhập học, đạt tỷ lệ 64% trên tổng số thí sinh trúng tuyển. Tính đến chiều qua (12-8), một số trường đã tuyển đủ chỉ tiêu, có 5 đơn vị nhà trường đạt mức 100% thí sinh trúng tuyển làm các thủ tục xác nhận kết quả trúng tuyển.
Học sinh tham gia tư vấn hướng nghiệp tại Trường ĐH Bách khoa Hà Nội năm 2017.
Thí sinh xác nhận trúng tuyển tại Trường ĐH Khoa học (ĐH Thái Nguyên).
Theo ghi nhận chung, việc xét tuyển sinh ĐH, CĐ năm nay được thực hiện trên cơ sở xét tuyển theo nhóm trường, sử dụng dữ liệu điểm chung do Bộ GD&ĐT cung cấp sau khi tiến hành chạy phần mềm lọc ảo đã tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà trường. Thời gian thực hiện các khâu trong quy trình xét tuyển được rút ngắn nhiều so với năm 2016. Kết quả và chất lượng xét tuyển của các nhà trường cũng được bảo đảm. Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Bùi Văn Ga, đợt 1 xét tuyển ĐH, CĐ năm 2017 nhìn chung được coi là kỳ xét tuyển thành công. Cả thí sinh lẫn nhà trường đều cảm thấy nhẹ nhàng, thuận lợi, bảo đảm công bằng, công khai, minh bạch. Việc các trường tự nguyện thành lập các nhóm xét tuyển chung khu vực phía Bắc và phía Nam giúp cho hệ thống xét tuyển chung cả nước hoạt động hiệu quả; đồng thời, các trường nhanh chóng xác định được điểm chuẩn phù hợp.
Băn khoăn những khoảng trống.
Dù được đánh giá là khá thành công, song vẫn còn những vấn đề đặt ra trong công tác xét tuyển. Đầu tiên chính là những hụt hẫng không đáng có của nhiều trường ĐH, thậm chí của cả các trường ở tốp trên. Tưởng chừng các trường này đã tuyển đủ chỉ tiêu ngay từ đợt xét tuyển đầu tiên, thế nhưng đến thời hạn chót thí sinh đến xác nhận trúng tuyển, các trường mới tá hỏa về việc dù trên lý thuyết, nhà trường đã tuyển đủ, nhưng nhiều thí sinh trúng tuyển vẫn không đến làm thủ tục xác nhận kết quả trúng tuyển.
Kết thúc đợt xét tuyển đầu tiên, hơn 100.000 thí sinh đủ điều kiện vẫn không đến các trường mà mình đăng ký nguyện vọng để xác nhận kết quả trúng tuyển. Con số này vẫn là câu hỏi lớn, khiến nhiều trường ĐH rơi vào thế bị động khi phải tiến hành xét tuyển đợt 2 mặc dù không có trong kế hoạch.
Trường ĐH Cần Thơ ban đầu chỉ dự định xét tuyển một đợt. Tuy nhiên, sau khi hoàn thành xét tuyển đợt 1, nhà trường bị thiếu tới 560 chỉ tiêu đối với 29 ngành. Vì thế, để tránh bị động, nhà trường đã phải quyết định xét tuyển bổ sung đợt 2. Điều này dẫn đến những băn khoăn, liệu có tình trạng vơ bèo vạt tép? PGS, TS Đỗ Văn Xê, Phó hiệu trưởng Trường ĐH Cần Thơ, cho biết: "Trước tình hình chung thiếu thí sinh, nhà trường một mặt liên lạc với thí sinh để các em quyết định dứt khoát việc xác nhận kết quả trúng tuyển và nhập học, mặt khác xét tuyển đợt 2 để có thể tiếp nhận thêm thí sinh và tạo cơ hội cho các thí sinh còn nguyện vọng vào học tại Trường ĐH Cần Thơ nhưng chưa đăng ký đợt 1".
Cùng cảnh ngộ với Trường ĐH Cần Thơ, Học viện Nông nghiệp Việt Nam phải bổ sung 1.370 chỉ tiêu; Trường ĐH Thủy lợi cũng tuyển bổ sung gần 1.000 sinh viên cho các mã ngành đào tạo. Theo PGS, TS Nguyễn Tuấn Anh, Trưởng phòng Đào tạo Trường ĐH Thủy lợi, thì số thí sinh nhập học năm nay chỉ đạt khoảng 78%, thấp hơn năm trước 17%. Chính việc không giới hạn nguyện vọng đăng ký xét tuyển của thí sinh cũng là nhược điểm. Rất nhiều em đỗ nguyện vọng từ 3 trở đi đã không nhập học. Bởi vậy, nhiều trường tốp dưới theo đó đã thiếu chỉ tiêu nhập học, có trường chỉ đạt 18% và phải tuyển bổ sung.
Bên cạnh vấn đề thí sinh "bỏ rơi" nhà trường khi trúng tuyển thì trong kỳ xét tuyển năm nay, mức điểm trúng tuyển tăng vọt kỷ lục cũng khiến dư luận xã hội lo ngại về chất lượng thật của thí sinh trúng tuyển và kết quả công tác tuyển chọn đầu vào của giáo dục ĐH. Hơn nữa, một số ngành nghề cần thiết trong cơ cấu lao động xã hội như ngành sư phạm bỗng nhiên rơi vào khoảng trống đến mức phải hạ điểm chuẩn trúng tuyển chạm đáy (bằng với điểm sàn) cũng tạo nên không ít băn khoăn trong xã hội; các quy định về cộng điểm ưu tiên, cộng điểm thưởng cũng đặt ra nhiều quan điểm và ý kiến trái chiều.
Tìm lời giải cho bài toán tuyển sinh.
Lý giải cho câu hỏi "hơn 100.000 thí sinh trúng tuyển đi đâu? ", nhiều người cho rằng, thí sinh khi trúng tuyển nguyện vọng 1 vẫn cảm thấy băn khoăn, không phù hợp nên không đến xác nhận kết quả trúng tuyển mà chờ để xét tuyển đợt 2. Bên cạnh đó, một bộ phận không nhỏ thí sinh thi để đủ điều kiện tốt nghiệp, nhưng vẫn làm hồ sơ xét tuyển ĐH, CĐ để có "phong trào" và cũng để dự phòng. Bởi nhiều em, mục đích chính là đi du học. Dù là nguyên nhân nào đi nữa thì đây cũng là những câu hỏi lớn cần lời giải cho ngành giáo dục để khắc phục tình trạng vô tình đưa nhà trường rơi vào tình thế "trông đợi" thí sinh.
Nhiều ý kiến cho rằng, Bộ GD&ĐT cần siết chặt hơn việc đăng ký nguyện vọng trong các năm tiếp theo; cần phải có những giải pháp mang tính kỹ thuật để tiến hành sàng lọc thí sinh ngay từ ban đầu khi thí sinh đăng ký dự thi; tránh hiện tượng cả thí sinh xét tuyển học bạ, thí sinh đi du học cũng đăng ký xét tuyển dẫn đến còn tồn tại lượng thí sinh ảo. Công tác thông tin trong tuyển sinh cần thực hiện rộng rãi hơn song song với việc làm tốt công tác hướng nghiệp trong nhà trường phổ thông.
Tại Hội nghị tổng kết năm học 2016-2017 của các cơ sở giáo dục ĐH, các trường sư phạm diễn ra ngày 11-8, theo Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ thì năm nay, chúng ta đã áp dụng minh bạch, công khai thông tin trong tuyển sinh. Trước một số vấn đề đặt ra, ngành Giáo dục tiếp tục nghiên cứu để có các giải pháp phù hợp, như: Đề thi cần phân hóa rõ nét hơn nữa năng lực của thí sinh. Bên cạnh đó, các trường ĐH phải nhìn vào cung-cầu của thị trường để cải thiện, nâng cao chất lượng cũng như định hướng phát triển, nhằm thu hút thí sinh...
Có thể thấy, với những kết quả bước đầu, kỳ thi THPT quốc gia và xét tuyển ĐH, CĐ năm nay đã và đang đi đúng hướng. Song, với những vấn đề trông thấy trước mắt thì ngành Giáo dục cần có những giải pháp cụ thể hơn để công tác thi cử và xét tuyển ĐH, CĐ diễn ra thuận lợi, hiệu quả. Chính điều đó sẽ quyết định chất lượng tuyển lựa đầu vào, tạo tiền đề quan trọng nâng cao chất lượng giáo dục ĐH, CĐ trong thời kỳ mới.
Sau đợt xét tuyển thứ nhất, 5 trường có tỷ lệ thí sinh nhập học trên số chỉ tiêu trúng tuyển là 100%, gồm: Học viện Quân y (hệ Quân sự và Dân sự), Trường Sĩ quan Pháo binh, Học viện Phòng không-Không quân, Trường ĐH Luật TP Hồ Chí Minh, Học viện Cảnh sát nhân dân. 57 trường có tỷ lệ thí sinh nhập học đạt từ 90% trở lên; 74 trường tỷ lệ thí sinh nhập học từ 70% đến cận 90%; 65 trường tỷ lệ nhập học từ 50% đến cận 70%.
Bài và ảnh: DUY VĂN.
