Số gỗ rừng trồng gãy, đổ sau bão số 10 đã được khai thác nằm la liệt tại các bãi tập kết trong các cánh rừng nhưng chưa được chở đi bán vì phải chờ làm thủ tục.
Theo báo cáo nhanh của Chi cục Kiểm lâm Hà Tĩnh, bão số 10 gây thiệt hại nặng nề đối với 11.565 ha rừng trên địa bàn tỉnh với tổng thiệt hại ước khoảng 290 tỷ đồng. Trong số này, chủ yếu là rừng trồng do hộ dân bỏ vốn làm, phần còn lại do ngân sách nhà nước đầu tư.
Gỗ rừng trồng bị gãy, đổ sau bão rất cần được khai thác tận thu nhanh gọn, kịp thời nhằm giảm thiểu thiệt hại cho người dân và ngân sách nhà nước. Thế nhưng, việc tận thu này đang được tiến hành một cách chậm chạp, có nơi dường như đình trệ vì thủ tục quá rườm rà, nặng tính hành chính và không phù hợp với điều kiện, hoàn cảnh thực tế.
Ông Nguyễn Quang Châu - Phó Giám đốc BQL Khu Bảo tồn thiên nhiên (KBTTN) Kẻ Gỗ bức xúc: Trước đó, cơn bão số 2 đã làm thiệt hại một số diện tích rừng trồng của đơn vị, ban đã làm hồ sơ xin tận thu và hồ sơ thanh lý nhưng chưa được xử lý xong. Nay cơn bão số 10 tiếp tục gây thiệt hại rất lớn với diện tích bị ảnh hưởng 6.200 ha, trị giá khoảng 120 tỷ đồng... Biết bao giờ mới tổ chức tận thu được. Đó là chưa kể tại các chủ rừng, BQL khác trong toàn tỉnh.
Gỗ rừng trồng gãy, đổ ngổng ngang sau bão số 10 thuộc KBTTN Kẻ Gỗ vẫn chưa được phép tận thu vì phải chờ thủ tục, dù bão đã qua gần một tháng.
Sự tàn khốc của thiên tai có thể coi là bất khả kháng. Điều đáng trách, đáng bàn là sự bàng quan, đúng hơn là không dám chịu trách nhiệm, sợ ảnh hưởng đến mình... của những ngành, những người có trách nhiệm, dẫn đến không có giải pháp kịp thời, phù hợp giúp bà con tận thu nhanh gọn, khiến người dân phải gánh thêm thiệt hại - ông N.V.C. - một hộ trồng rừng ở xã Cẩm Thịnh (Cẩm Xuyên) mếu máo khi chỉ vào đám keo tràm đổ ngổn ngang đang héo dần...
Rừng keo hơn 3 ha của hộ ông Dương Văn Châu (Cẩm Minh, Cẩm Xuyên) mấy tháng trước còn ngút ngàn ở năm tuổi thứ tư, sau bão số 10 gần như bị xóa sổ. Bao dự định mua sắm, sửa chữa nhà cửa nhìn vào vườn keo nay bỗng bay theo gió! Hết bão, cả nhà ra thu dọn nhằm vớt vát chút ít nhưng kiểm lâm địa bàn cấm, bảo phải làm báo cáo, sau đó chờ các ngành, đơn vị chức năng lập đoàn đi kiểm tra, lập biên bản xác minh và nhiều thủ tục hành chính khác nữa mới được tận thu. Chú coi, mới mười lăm ngày mà keo đã khô héo, không bóc được vỏ. Đợi thêm mươi hôm nữa thì gỗ đen, thêm chút nữa là keo mục vì non tuổi. Đến lúc đó, cho chắc không ai lấy chứ mua bán chi nữa... Lần này chắc mất sạch luôn - ông Châu ngán ngẩm.
Những hộ có rừng trồng hợp đồng với BQL KBTTN Kẻ Gỗ như ông Đức, ông Luyến, bà Thanh..., hay nhiều hộ trồng rừng khác có hợp đồng với BQL Rừng phòng hộ Nam Hà Tĩnh đều có chung hoàn cảnh, tâm trạng như ông Châu.
Trao đổi với chúng tôi, các hộ đều cho rằng, trong lúc này, các ngành, các đơn vị chức năng trong tỉnh cần tạo điều kiện tốt nhất để người dân khai thác tận thu số gỗ gãy đổ càng nhanh càng tốt nhằm tránh thiệt hại thêm cho người dân mới phù hợp, chứ không nên đưa thủ tục hành chính cứng nhắc, vô cảm để khiến dân thêm đau lòng...
Số gỗ rừng trồng bị gãy, đổ sau bão số 10 được khai thác tận thu bán vào cho các nhà máy chế biến trong tỉnh chiếm tỷ lệ vô cùng nhỏ bé so với số gỗ chưa được tận thu.
Khi được hỏi: Thủ tục rườm rà thế, đến bao giờ người dân mới tận thu được gỗ gãy đổ?, ông Nguyễn Quang Châu - Phó Giám đốc BQL KBTTN Kẻ Gỗ đưa tôi Văn bản số 1873 ngày 20/9/2017 của Sở NN&PTNT;, gửi các đơn vị trực thuộc về việc tăng cường kiểm tra, giám sát việc khai thác tận thu, tận dụng lâm sản trên địa bàn, rồi nói: Chúng tôi cũng muốn khác nhưng không được!.
Theo văn bản này, hướng xử lý trước mắt đối với các đối tượng rừng trồng bị thiệt hại đều được ghi rất rõ. Theo đó, rừng sản xuất hay rừng phòng hộ nếu muốn khai thác tận thu đều phải tuân theo quy định tại Thông tư số 21/2016/TT - BNNPTNT ngày 28/6/2016.
Nếu cứng nhắc theo quy định tại Thông tư 21 thì việc tận thu số gỗ rừng trồng bị gãy, đổ còn chưa biết đến bao giờ mới làm xong thủ tục... Và điều chắc chắn là người dân lại tiếp tục gánh chịu thêm những thiệt hại không đáng có sau bão số 10.
(Còn nữa).
Trọng Tuệ.
