Chủ tịch nước Trần Đại Quang; Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Võ Văn Thưởng; Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam; Bộ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Ngọc Thiện, đại diện lãnh đạo các Bộ, ngành, đông đảo văn nghệ sĩ và thân nhân đã đến tham dự buổi lễ.
Chủ tịch nước Trần Đại Quang đến dự và chúc mừng các tác giả được giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về VHNT.
Thay mặt Hội đồng cấp Nhà nước, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện đã báo cáo về công tác xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật năm 2016.
Thực hiện Luật Thi đua, Khen thưởng và Nghị định số 90/2014/NĐ-CP quy định về xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật, đây là đợt xét tặng Giải thưởng thực hiện theo Nghị định của Chính phủ (trước đây là văn bản quy định tạm thời của Thủ tướng Chính phủ, Thông tư của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch). Điều này thể hiện rõ sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với các văn nghệ sĩ trong tình hình mới.
Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện nhận định: Công tác xét tặng được thực hiện theo đúng quy trình, thủ tục hồ sơ quy định tại Nghị định số 90/2014/NĐ-CP của Chính phủ và Kế hoạch xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành. Các hồ sơ đề nghị xét tặng đều thực hiện qua 03 cấp Hội đồng: Hội đồng cấp cơ sở; Hội đồng chuyên ngành cấp Nhà nước và Hội đồng cấp Nhà nước.
Chủ tịch nước Trần Đại Quang trao Giải thưởng Hồ Chí Minh cho các tác giả.
Hồ sơ được thực hiện theo đúng quy trình, thủ tục, đảm bảo điều kiện và tiêu chuẩn quy định việc xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về văn học, nghệ thuật.
Có 25 hồ sơ đề nghị xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh và 133 hồ sơ đề nghị xét tặng Giải thưởng Nhà nước do 09 Hội đồng chuyên ngành cấp Nhà nước theo từng chuyên ngành trình: Âm nhạc, Sân khấu, Múa, Điện ảnh, Mỹ thuật, Nhiếp ảnh, Kiến trúc, Văn học và Văn nghệ dân gian.
Hội đồng cấp Nhà nước đã họp phiên toàn thể do Chủ tịch Hội đồng chủ trì để xét hồ sơ đề nghị tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh và hồ sơ đề nghị tặng Giải thưởng Nhà nước theo đúng quy định tại Nghị định số 90/2014/NĐ-CP của Chính phủ và nguyên tắc làm việc của Hội đồng.
Chủ tịch nước đề nghị: Tiếp tục quan tâm, động viên, khích lệ đội ngũ văn nghệ sĩ nước nhà phát huy tài năng, năng lực sáng tạo.
Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện cũng nhấn mạnh, trong quá trình xét tặng, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch với vai trò là cơ quan thường trực Hội đồng cấp Nhà nước đã nỗ lực cao nhất trong thực thi trách nhiệm của mình, luôn chủ động, minh bạch nhằm đảm bảo các quyền lợi chính đáng cho các văn nghệ sĩ đã có nhiều cống hiến. Bộ có nhiều Tờ trình đề nghị Thủ tướng Chính phủ xem xét, trình Chủ tịch nước xét tặng các Giải thưởng cho các tác giả là những trường hợp đặc biệt, có tên trong danh sách đề nghị xét tặng Giải thưởng nhưng lại thiếu các giải thưởng hoặc chứng nhận giải thưởng tại các cuộc thi, liên hoan chuyên nghiệptheo quy định tại Nghị định 90. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng đã nghiêm túc thực hiện ý kiến chỉ đạo của Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ và Nghị quyết phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 2.2017. Trong đó, Thủ tướng nhấn mạnh: Không được để các quy trình máy móc cản trở việc tôn vinh các tác giả có các tác phẩm về VHNT nổi tiếng và có những đóng góp to lớn cho dân tộc. Chủ tịch Hội đồng cấp Nhà nước đã chủ trì các cuộc họp quan trọng để xem xét, rà soát toàn bộ danh sách Giải thưởng. Hội đồng cấp Nhà nước thống nhất ý kiến đối với từng trường hợp xứng đáng được xét tặng Giải thưởng. Những công việc này đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thực hiện với trách nhiệm, tâm huyết và những tình cảm trân trọng nhất dành cho các văn nghệ sĩ.
Tại buổi lễ, 18 tác giả (đồng tác giả) có tác phẩm, công trình được Chủ tịch nước tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh; 95 tác giả (đồng tác giả) có tác phẩm, công trình được Chủ tịch nước tặng Giải thưởng Nhà nước.
Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Võ Văn Thưởng trao Giải thưởng Nhà nước cho các tác giả.
Phát biểu tại buổi lễ Chủ tịch nước Trần Đại Quang nhấn mạnh, những năm qua được sự quan tâm của lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, nền văn học nghệ thuật nước nhà đã kế thừa và phát huy chủ nghĩa yêu nước; gắn bó sâu sắc với sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc, là vũ khí sắc bén trên mặt trận văn hóa tư tưởng, nỗ lực phản ánh tư tưởng một cách chân thật cuộc đấu tranh cách mạng và lao động sáng tạo của nhân dân ta góp phần quan trọng vào thắng lợi vĩ đại của sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đội ngũ văn nghệ sĩ được hình thành, tôi luyện và phát triển trong sự nghiệp cách mạng vẻ vang của dân tộc; là lực lượng tin cậy, trung thành của Đảng, Tổ quốc và nhân dân; có lòng thương nước nồng nàn, tự hào dân tộc, tâm huyết với nghề nghiệp, có nhiều cống hiến tạo nên nền văn học nghệ thuật cách mạng dân tộc trong thời kỳ mới; xứng đáng với danh hiệu người nghệ sĩ chiến sĩ. Đảng, Nhà nước và nhân dân ta ghi nhận, đánh giá cao tinh thần lao động sáng tạo cống hiến của các thế hệ văn nghệ sĩ. Những người đã góp phần củng cố, chấn hưng và làm vinh quang nền văn học nghệ thuật cách mạng thời gian qua.
Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam trao Giải thưởng Nhà nước cho các tác giả.
Giải thưởng Hồ Chí Minh, giải thưởng Nhà nước là những phần thưởng cao quý của Đảng và Nhà nước giành tặng các tác phẩm nghệ thuật xuất sắc nhất, của những tác giả tiêu biểu trong đội ngũ văn nghệ sĩ. Các tác giả, tác phẩm, công trình được trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh, giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật năm 2016 bằng tài năng sáng tạo đặc biệt và sức lao động bền bỉ đã tạo nên các tác phẩm, cụm tác phẩm, công trình, cụm công trình có giá trị đặc biệt về nội dung tư tưởng và hình thức nghệ thuật. Có tác dụng to lớn phục vụ sự nghiệp cách mạng; có ảnh rộng lớn và lâu dài trong đời sống xã hội, góp phần quan trọng vào sự nghiệp phát triển của nền văn học nghệ thuật nước nhà.
Biểu dương và chúc mừng những thành tựu to lớn mà đội ngũ văn nghệ sĩ Việt Nam đã đạt được trong những năm qua và các tác giả, thân nhân các tác giả có tác phẩm, công trình được trao tặng giải thưởng Hồ Chí Minh, giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật lần này, Chủ tịch nước cũng bày tỏ lòng biết ơn và tri ân sâu sắc các anh hùng liệt sĩ, các đồng chí thương binh, bệnh binh, gia đình liệt sĩ và các thế hệ văn nghệ sĩ đã suốt đời hy sinh vì mục tiêu, lý tưởng cách mạng của Đảng, của dân tộc và hạnh phúc của nhân dân và khẳng định: Sự nghiệp cách mạng của toàn dân tộc đang đứng trước tiền đồ hết sức vẻ vang. Quá trình hội nhập quốc tế sâu rộng, giao lưu văn hóa, sự bùng nổ của các phương tiện truyền bá, sáng tạo văn hóa đã, đang và sẽ tác động cả tích cực và tiêu cực đến đời sống Văn học nghệ thuật.
Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện: Bộ VHTTDL thực hiện việc xét Giải thưởng với trách nhiệm, tâm huyết và những tình cảm trân trọng nhất dành cho các văn nghệ sĩ.
Chủ tịch nước cũng nhấn mạnh, trong bối cảnh tình hình mới, đòi hỏi đội ngũ văn nghệ sĩ nước nhà phải tiếp tục quán triệt sâu sắc, thực hiện có hiệu quả chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước về Văn học nghệ thuật. Trọng tâm là Nghị quyết số 23 của Bộ Chính trị khóa X về Tiếp tục xây dựng và phát triển Văn học nghệ thuật thời kỳ mới, Nghị quyết Hội nghị lần thứ IX Ban Chấp Đảng khóa XI về xây dựng và phát triển văn hóa, con người Việt Nam đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững đất nước; tập trung đổi mới phương thức hoạt động của các Hội VHNT nhằm tập hợp, tạo điều kiện để văn nghệ sĩ bám sát các sự kiện của đất nước, gắn bó với cuộc sống của nhân dân, phấn đấu sáng tác nhiều tác phẩm có giá trị về tư tưởng và nghệ thuật cao, có tác phẩm to lớn xây dựng con người vừa mang tính định hướng, vừa đáp ứng nhu cầu văn hóa tinh thần ngày càng cao của các tầng lớp nhân dân; động viên, khích lệ các nhân tố mới tiến bộ, lên án, phê phán cái xấu cái ác đang cản trở sự phát triển của đất nước và con người Việt Nam. Phát triển sâu rộng văn nghệ quần chúng, đồng thời tập trung xây dựng, phát triển VHNT chuyên nghiệp, trên cơ sở gìn giữ, phát huy các giá trị tốt đẹp của VHNT dân tộc, tiếp tục mở rộng các hoạt động hợp tác quốc tế, tiếp nhận có chọn lọc các giá trị nhân văn, tiến bộ của bạn bè năm châu.
Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước về VHNT là ghi nhận của Đảng, Nhà nước đối với các tác giả có những đóng góp đặc biệt xuất sắc cho nền VHNT nước nhà.
Chủ tịch nước đề nghị, Bộ VHTTDL, Liên hiệp các Hội VHNT Việt Nam và các Ban, Bộ, ngành, địa phương tiếp tục quan tâm, động viên, khích lệ đội ngũ văn nghệ sĩ nước nhà phát huy tài năng, năng lực sáng tạo, quảng bá VHNT với ý thức đầy đủ về trách nhiệm xã hội và nghĩa vụ công dân của mình; chăm lo, phát hiện, bồi dưỡng, nhân rộng và phát huy các tài năng VHNT; tôn vinh các văn nghệ sĩ trên cơ sở cống hiến của họ đối với đất nước; phối hợp nghiên cứu, đề xuất, xét tặng Giải thưởng Hồ Chí Minh, Giải thưởng Nhà nước đối với các văn nghệ sĩ xứng đáng nhưng chưa được vinh danh./.
Bài: Hồng Hà, ảnh: Nam Nguyễn.
