Theo đánh giá của Hội đồng GTTTST trong quân đội, qua mỗi mùa giải, chất lượng các công trình (CT), sáng kiến (SK) ngày càng được nâng cao. Điểm nổi bật của giải thưởng năm nay là tính ứng dụng thực tế trong huấn luyện, SSCĐ, lao động sản xuất, học tập, sinh hoạt, chăm sóc sức khỏe bộ đội, nhân dân, bảo vệ môi trường Đây cũng là tiêu chí quan trọng mà các CT, SK tham dự giải thưởng lần này đã hiện thực hóa một cách sinh động.
Tham gia mùa giải năm nay, các CT, SK trong lĩnh vực cơ khí, động lực, vũ khí đạn... được các tác giả, nhóm tác giả đi sâu nghiên cứu, sáng tạo, nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả khai thác, sử dụng, ứng dụng vào huấn luyện SSCĐ, từng bước hiện đại và đồng bộ hóa, tự động hóa vũ khí trang bị hiện có. Điển hình là CT đoạt giải nhất: "Nghiên cứu công nghệ chế tạo vật liệu và túi bảo quản tên lửa trên cơ sở cao su BROMOBUTYL", của nhóm tác giả Viện Hóa học-Vật liệu (Viện Khoa học và Công nghệ Quân sự). Thành công của CT khẳng định khả năng làm chủ công nghệ chế tạo vật liệu và tạo ra túi bảo quản tên lửa, góp phần nâng cao khả năng huấn luyện, SSCĐ của khí tài trong quân đội.
Đại diện tác giả thuộc Học viện Quân y giới thiệu về công trình đoạt giải nhất Giải thưởng Tuổi trẻ sáng tạo trong quân đội lần thứ 17.
Một sản phẩm nghiên cứu khác được đánh giá dễ ứng dụng rộng rãi là máy in 3D Polar. Hiện nay, máy in 3D và sản phẩm in 3D đang được nghiên cứu và áp dụng trong nhiều lĩnh vực của đời sống, đặc biệt trong lĩnh vực quân sự. Tuy nhiên, đa số các máy in 3D hiện nay đều là thiết bị ngoại nhập với giá thành cao, sản phẩm chế tạo trong nước còn rất ít. Từ thực tế trên, nhóm tác giả Học viện Kỹ thuật Quân sự đã nghiên cứu chế tạo máy in 3D Polar theo phương pháp FFF, với cấu hình động học kiểu tọa độ cực. Thượng úy Nguyễn Ngọc Bình, giáo viên Khoa Hàng không vũ trụ, Học viện Kỹ thuật Quân sự, đồng tác giả CT đoạt giải nhất kể trên, cho biết: Bằng việc sử dụng các phần mềm thiết kế hiện đại để tối ưu hóa thiết kế, máy in 3D Polar được thiết kế đơn giản, dễ sản xuất hàng loạt, với khả năng áp dụng vào thực tiễn trong nhiều lĩnh vực.
Nhiều CT, SK tham gia giải thưởng trong lĩnh vực y-dược đã khẳng định thế mạnh của tuổi trẻ các bệnh viện quân đội. Các đề tài thuộc lĩnh vực này thể hiện tính hiệu quả, thiết thực, gắn liền với quá trình điều trị bệnh cho cán bộ, chiến sĩ và nhân dân. Trong số đó có những đề tài lần đầu tiên xuất hiện và áp dụng trong điều trị tại Việt Nam, mang lại hiệu quả cao, ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao chất lượng điều trị và cuộc sống cho người bệnh. Nổi bật là CT đoạt giải nhất: "Thiết lập quy trình định lượng DNA-EBV trong máu ngoại vi với độ nhạy cao, góp phần sàng lọc phát hiện sớm ung thư vòm mũi họng", của nhóm tác giả thuộc Học viện Quân y. Thiếu tá, TS Hồ Hữu Thọ, đồng tác giả CT, cho biết: Nhóm nghiên cứu đã hoàn toàn làm chủ các bước trong việc xây dựng quy trình và đánh giá chất lượng quy trình xét nghiệm, đồng thời chủ động điều chế, tổng hợp các loại hóa chất, sinh phẩm dùng trong xét nghiệm, cải tiến quy trình tách chiết mẫu bệnh phẩm. Các yếu tố này góp phần rút ngắn đáng kể thời gian xác định căn nguyên gây bệnh. Đặc biệt, quy trình này thực hiện tương đối đơn giản, phòng thí nghiệm của các bệnh viện lớn đều đủ khả năng thực hiện khi được chuyển giao công nghệ.
Điểm mới của giải thưởng lần này còn ở sự phong phú, đa dạng của các đề tài trong những lĩnh vực: Huấn luyện quân sự, giáo dục-đào tạo, điện tử viễn thông, hậu cần, khoa học xã hội và nhân văn... Nhiều CT có ý nghĩa khoa học, thực tiễn và hiệu quả cao, trên nhiều lĩnh vực; một số CT đã mạnh dạn tìm hiểu ứng dụng các thành quả khoa học công nghệ mới và hiện đại trên thế giới; nghiên cứu công phu, nghiêm túc, có cách tiếp cận, khai thác vấn đề mới, sáng tạo, được đánh giá nghiệm thu chặt chẽ từ cơ sở. Nội dung nghiên cứu gắn với thực tế nhiệm vụ đơn vị, có khả năng phát triển và áp dụng vào thực tiễn. Nhiều CT, SK đã đề xuất những giải pháp, kỹ thuật mới tiên tiến trên cơ sở ứng dụng thành quả khoa học công nghệ mới, như: Công nghệ số hóa, công nghệ sinh học, vật liệu mới, nâng cao hiệu quả quốc phòng-an ninh, kinh tế-xã hội; tăng độ chính xác, ổn định, an toàn của máy móc, thiết bị, phương tiện; làm lợi cho cơ quan, đơn vị và quân đội hàng tỷ đồng. Giải thưởng năm nay còn có sự tham gia tích cực của các học viên nước ngoài đang học tập tại các học viện, nhà trường quân đội.
Thượng tá Đinh Quốc Hùng, Trưởng ban Thanh niên Quân đội-Cơ quan thường trực giải thưởng, cho biết: GTTTST trong quân đội đã góp phần quan trọng động viên phong trào tuổi trẻ nghiên cứu khoa học công nghệ, SK, sáng chế, cải tiến kỹ thuật ứng dụng khoa học công nghệ mới vào hoạt động thực tiễn, đồng thời phát hiện tài năng trẻ để đào tạo, bồi dưỡng. Giải thưởng ngày càng có sức lan tỏa rộng rãi, kết nối và nhân rộng nhiều tài năng trẻ trong toàn quân.
Bài và ảnh: KHÁNH MINH.
