Hồ nước muối Giải Trì ở Vận Thành, tỉnh Sơn Tây, thường được biết đến với tên gọi "Biển Chết Trung Quốc" vì một lý do khác thường. Cụ thể, nước hồ có nhiều màu sắc rực rỡ như hồng đậm, xanh lá cây, vàng, nâu đỏ do tảo nở hoa và những côn trùng sinh sản nhanh.
Hiện tượng hiếm gặp xảy ra tại hồ nước muối Trung Quốc này là do một loại tảo có tên Dunaliella salina gây ra. Theo Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA), loại tảo này có màu xanh lá cây trong môi trường biển.
Tuy nhiên, nó có thể chuyển thành màu đỏ nếu tiếp xúc với độ mặn cao và cường độ ánh sáng mạnh do "sự sản sinh nhóm chất carotene bảo vệ trong tế bào". Carotene là sắc tố thực vật chịu trách nhiệm cho những màu sắc rực rỡ như 7 sắc cầu vồng của hồ nước muối.
Một nghiên cứu về loại tảo đặc biệt trên do ĐH Concepcíon, Chile, tiến hành chỉ ra D. salina là sinh vật nhân thực chịu mặn tốt nhất hiện nay (sinh vật nhân thực là bất kỳ tổ chức sinh vật nào sở hữu vật chất di truyền nằm trong nhân có màng bao bọc). Loại tảo này có thể được tìm thấy ở những hồ nước mặn trên khắp thế giới như Chile, Australia, Mexico và Israel.
Một số chủng tảo có thể tích lũy hơn 10% trọng lượng khô trong -carotene nếu bị kích thích bởi những áp lực môi trường như ánh sáng chói, độ mặn cao, thiếu dưỡng chất hoặc nhiệt độ cực hạn.
Đặc điểm giàu sắc tố của D. salina khiến nó được con người sử dụng thành màu thực phẩm và nguyên liệu sản xuất mỹ phẩm phổ biến. Nó cũng được sử dụng trong vitamin tổng hợp.
Hồ Giải Trì được hình thành cách đây khoảng 500 triệu năm vào đầu thời Đại Tân sinh và trở thành nơi thu hoạch muối của người dân địa phương suốt 4.000 năm. Đây là hồ nội địa chứa natri sunfat lớn thứ 3 thế giới, trải dài trên diện tích 120 km2.
Giống như Biển Chết nổi tiếng ở Israel, hồ nước muối ở Vận Thành rất giàu khoáng chất có lợi cho da. Tuy nhiên, bùn đen ở Biển Chết chủ yếu chứa clorua trong khi bùn đen ở hồ Giải Trì chứa nhiều sunfat, có thể hỗ trợ quần thể động thực vật phong phú, đa dạng.
Tuy nhiên, hiện tượng tảo nở hoa, đôi khi do sự dư thừa dưỡng chất trong nước, có thể tạo ra vùng chết hay vùng thiếu oxy. Khi tảo ngày càng phát triển, đạt tới hàng triệu tế bào trong mỗi mililit nước, các dạng sống khác sẽ chết ngạt và sau đó bị phân hủy bởi vi khuẩn trong nước.
Xác sinh vật thối rữa làm cạn kiệt khí oxy có sẵn trong nước. Hậu quả là nhiều cá và côn trùng sống dưới môi trường nước sẽ không thể tồn tại trong điều kiện khắc nghiệt như vậy.
Tâm Anh (theo National Geographic).
