Bộ trưởng Bộ NN-PTNT Nguyễn Xuân Cường vừa cảnh báo, chỉ đạo trực tiếp các đơn vị quản lý và địa phương cần sớm vào cuộc tái cơ cấu lại ngành hồ tiêu trong nước.
Theo Bộ trưởng, về mặt tích cực, hồ tiêu đã có những đóng góp lớn cho ngành nông nghiệp, nhưng cũng có nhiều vấn đề bất cập sau câu chuyện phát triển thần tốc.
Diện tích hồ tiêu đã vượt quy hoạch.
Trước hết, diện tích trồng tiêu tăng chóng mặt đến mức không kiểm soát được. Nông dân cứ có cây giống là trồng. Quy trình kỹ thuật lại không đảm bảo, trồng bất cứ chỗ nào mà không cần biết vùng thổ nhưỡng đó có thích hợp hay không. Vấn đề nghiên cứu khoa học công nghệ và chyển giao chưa tương xứng. Một ngành hàng mang lại tỷ đô mà chưa có giống đạt chuẩn thì quá bất cập.
Hơn nữa, sự phát triển của các doanh nghiệp từ thu mua, chế biến, xuất khẩu không tương xứng với tiềm năng của ngành hàng. Hiệp hội Hồ tiêu đã có những cố gắng, nhưng với năng lực kiểm soát hơn 50% thị trường thế giới mà để rơi vào giai đoạn quá bấp bênh.
Theo Bộ trưởng Cường, ngành hồ tiêu có đặc thù riêng là hạt gia vị.
Không ai ăn mỗi bữa 1 chén tiêu, gia vị thì không cần nhiều nên giá trị từ hồ tiêu sẵn sàng buộc người mua chi trả giá cao. Nhưng ngành tiêu đi quá nhanh, dẫn đến tái cơ cấu còn hạn chế. Tới đây, nếu không sớm thống nhất hành động thì nguy cơ tụt hậu là rất rõ, báo Dân Việt dẫn lời Bộ trưởng cảnh báo.
Bộ trưởng NN-PTNT đề nghị ngành hồ tiêu nhất trí không tăng mà phải giảm diện tích, vì sản xuất là để hiệu quả chứ không phải chạy đua năng suất. Đề nghị các địa phương cùng với các chính sách khuyến nông phải kiên quyết tuyên truyền để người dân thay đổi nhận thức, không nên trồng nếu thấy không hợp, tiêu đã chết thì không trồng lại, nhường diện tích cho các cây trồng khác có hiệu quả cao hơn.
Như vậy, suốt nhiều năm qua, ngành nông nghiệp liên tục đưa ra cảnh báo về những nguy cơ có thể xảy ra khi diện tích hồ tiêu phát triển quá nhanh trong một thời gian ngắn, tuy nhiên những cảnh báo này chưa đủ cảnh tỉnh người dân. Diện tích cây hồ tiêu vẫn tăng trưởng quá nóng, nhất là vùng Tây Nguyên và Đông Nam Bộ.
Giải thích điều này, nhiều ý kiến cho rằng, tuy diện tích cây tiêu đã vượt quy hoạch của Bộ chủ quản, sản lượng có tăng, giá có sụt giảm, nhưng nếu so với các loại cây trồng khác cây tiêu vẫn cho thu nhập khá cao, và cao gấp 2 lần hơn so với cây cà phê.
Đó là lý do tại sao bà con nông dân tiếp tục mở rộng diện tích cho dù có nhiều cảnh báo, bởi hồ tiêu Việt Nam với lợi thế năng suất cao, bình quân 3-5 tấn/hécta, mùa vụ không trùng với mùa vụ của các nước xuất khẩu khác nên không lo bị đụng hàng, nhờ vậy ngành hồ tiêu có cơ hội phát triển như vừa qua.
Minh Thái (Tổng hợp).
