Nhà xã hội giá rẻ đang thiếu trầm trọng.
Thiếu trầm trọng.
Quy trình đầu tư như nhau nhưng lợi nhuận nhà giá rẻ không bằng phân khúc nhà ở trung và cao cấp, đây là lý do khiến cho nguồn cung nhà ở xã hội, nhà thương mại giá rẻ vẫn luôn thiếu hụt khá trầm trọng so với nhu cầu.
Theo kế hoạch, từ nay đến năm 2020, cả nước phải xây dựng 440.000 căn hộ mới có thể đảm bảo nhu cầu của người thu nhập thấp. Trong đó, riêng tại Hà Nội cần 110.000 căn, TP Hồ Chí Minh khoảng 134.000 căn; Bình Dương 41.250 căn...
Tính đến thời điểm này, các địa phương mới đáp ứng được khoảng 28% kế hoạch đã đề ra. Điều này cho thấy nguồn cung nhà ở xã hội, nhà thương mại giá rẻ dành cho đối tượng là người thu nhập thấp vẫn vô cùng khan hiếm.
Nhận định về thị trường bất động sản năm 2017, GS. Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường cho rằng, năm 2017 vẫn còn tình trạng cung vượt cầu, nhưng phân khúc cần cung ứng nhiều là nhà thương mại giá rẻ, nhà ở xã hội lại vẫn thiếu. Và đây là điểm cần phải lưu ý của thị trường bất động sản trong năm 2018 cũng như những năm sau nữa.
Nêu ra nguyên nhân của thực trạng, giới chuyên gia ngành địa ốc cho rằng, chủ yếu vẫn là do lợi nhuận của việc đầu tư vào phân khúc nhà ở xã hội không hấp dẫn bằng đầu tư vào phân khúc trung và cao cấp.
Trong khi quá trình đầu tư xây dựng, về mặt pháp lý gần như giống nhau, chỉ có quy mô to hay nhỏ nên đã dẫn đến tình trạng các chủ đầu tư vẫn tập trung đầu tư vào phân khúc cao cấp hơn.
Bởi vậy, nhiều ý kiến cho rằng, cần có gói tín dụng ữu đãi để kích thích cả cung và cầu phân khúc này. Có như vậy mới có thể hấp dẫn được cả bên bán và bên mua.
Trên thực tế, sau khi gói tín dụng 30.000 tỉ đồng hỗ trợ cho vay mua nhà ở xã hội kết thúc cuối năm 2016, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã có Văn bản số 102/UBTVQH14-TCNS gửi Chính phủ về phương án phân bổ chi tiết kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2016-2020 đối với phần vốn còn lại.
Theo đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã đồng ý bổ sung 2.000 tỉ đồng, trong đó dành một phần bổ sung cho chương trình hỗ trợ xây dựng nhà ở đối với người có công với cách mạng trong trường hợp còn thiếu.
Số còn lại bổ sung cho ngân hàng chính sách xã hội để thực hiện hỗ trợ. Tuy nhiên, các chuyên gia trong ngành cho biết, tới thời điểm hiện tại, chưa có khoản nào được giải ngân.
Cách nào?
Tại Hội nghị tổng kết ngành xây dựng vừa qua, ông Nguyễn Trần Nam, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng đã kiến nghị lên Thủ tướng Chính phủ về việc nên dành 600 tỷ đồng (trong hơn 1.200 tỷ đồng dành cho vay phát triển nhà ở xã hội) cho ngân hành chính sách xã hội hỗ trợ ưu đãi nhà ở xã hội; 600 tỷ đồng dành bù lãi suất cho 4 ngân hàng thương mại cổ phần do nhà nước chi phối cho cả chủ đầu tư và khách hàng vay mua.
Như vậy, với 600 tỷ đồng bù lãi suất này có thể huy động được thêm 20.000 tỷ đồng (dự tính mức bù lãi suất là 3%/năm) từ nguồn vốn ngoài ngân sách để phát triển nhà ở xã hội.
Hiệp hội bất động sản TP.HCM (HoREA) mới đây cũng có văn bản kiến nghị Chính phủ liên quan đến gói tín dụng hỗ trợ cho vay đối với lĩnh vực nhà ở xã hội.
Theo HoREA, sau gần 3 năm kể từ khi Chính phủ có Nghị định 100/2015/NĐ-CP về phát triển nhà ở xã hội đến nay hầu như chưa có cá nhân hay doanh nghiệp nào được vay vốn từ chương trình này do ngân sách chưa bố trí được nguồn hỗ trợ lãi suất.
Ngân sách chưa bố trí được nguồn để hỗ trợ lãi suất nên chương trình cho vay phát triển nhà ở xã hội hầu như chưa triển khai được rộng rãi ngoại trừ tại ngân hàng chính sách.
Bởi vậy HoREA kiến nghị Chính phủ phân bổ 1.000 tỉ đồng cho các ngân hàng thương mại (Vietcombank, Vietinbank, Agribank và BIDV) để sớm triển khai cho vay mua nhà ở xã hội.
Về lâu dài, HoREA cho rằng Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Chính phủ, Ngân hàng Nhà nước cần phân bổ ngân sách hàng năm khoảng từ 1.000 - 2.000 tỉ đồng trong giai đoạn từ năm 2018-2020 để cho vay các đối tượng thụ hưởng chính sách nhà ở xã hội với lãi suất khoảng 5%/năm.
Dư luận kỳ vọng, với những đề xuất nhằm đẩy mạnh phát triển phân khúc nhà ở xã hội nói trên, người thu nhập thấp sẽ sớm đón nhận được tin vui ngay trong năm 2018 này.
Đồng thời, thị trường bất động sản cũng sẽ phát triển cân bằng hơn, không bị lệch pha cung  cầu và có thể tránh những nguy cơ tiềm ẩn tiêu cực.
Minh Phương.
