Đây là hoạt động trước thềm Hội nghị toàn quốc Văn phòng Điều phối NTM các cấp năm 2017 khai mạc vào sáng 15/4, tại TP Hà Tĩnh.
Bí thư Tỉnh ủy Lê Đình Sơn, Chủ tịch UBMTTQ tỉnh Từ Văn Diện, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Nguyễn Thị Nữ Y, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đặng Ngọc Sơn và Chánh Văn phòng NTM Trung ương Nguyễn Minh Tiến cùng các đoàn đi tham quan thực tế tại các Khu dân cư NTM kiểu mẫu, vườn mẫu, trải nghiệm nông dân xưa và nay.
Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng BCĐ xây dựng NTM tỉnh Hà Tĩnh - Lê Đình Sơn cùng đoàn đại biểu tham quan các khu dân cư mẫu, vườn mẫu xã Hương Trà (Hương Khê)...
Đúng 13h30", từ thành phố Hà Tĩnh các đại biểu xuất phát theo lộ trình 4 tuyến tham quan đến với 3 vùng miền: miền núi, đồng bằng, ven biển và hỗn hợp ven biển đồng bằng. Các điểm đến tham quan là những khu dân cư kiểu mẫu, vườn mẫu  cách làm sáng tạo của Hà Tĩnh trong xây dựng NTM đã được trung ương và bạn bè các tỉnh ghi nhận, đánh giá cao.
... và nghe giới thiệu về quá trình xây dựng NTM ở mền quê đáng sống của Hương Khê.
Đến xã NTM miền núi Hương Trà (Hương Khê), đoàn như bị hút hồn trước những khu vườn mẫu sum suê cây trái và hệ thống hàng rào xanh phủ khắp các tuyến đường trục chính, ngõ xóm. Đến nay, toàn xã đã có hơn 40.000m hàng rào xanh, 7 vườn mẫu cấp tỉnh và hàng chục vườn mẫu cấp huyện, cấp xã. Thu nhập bình quân năm 2016 của người dân đạt trên 40 triệu đồng/năm.
Vườn mẫu ở xã Hương Trà.
Kết quả của phong trào xây dựng KDC kiểu mẫu ở Hương Trà không chỉ được thể hiện ở sự xanh, sạch, đẹp bên ngoài. Thực hiện tiêu chí 20, các thôn đã chỉ đạo sắp xếp, bố trí lại hàng chục ngôi nhà; xóa hết số nhà tạm bợ, dột nát; di dời nhiều công trình phụ bất hợp lý. Các vườn hộ được cải tạo và xây dựng mới trên cơ sở sơ đồ thiết kế.
Tiếp đó, đoàn đến tham quan Khu bảo tồn truyền thống Hương Bình (xã Hương Bình, huyện Hương Khê). Một không gian xưa yên bình được tái hiện lại rõ nét bên trong khu bảo tồn với 3 ngôi nhà gỗ đặc biệt và 8 gian nhà khác trưng bày hơn 500 hiện vật nông cụ độc đáo từ thời xa xưa, điển hình như: guồng nước, lưỡi hái, đơm, đó, thúng, nia, cối giã gạo, áo tơi, võng tre, đèn dầu, kiềng, nồi đất, bát, đũa, mâm gỗ.
Đoàn đến tham quan Khu bảo tồn truyền thống xã Hương Bình.
Đến Tượng Sơn, khách quan như được thả hồn trên những tuyến đường xanh, sạch, đẹp, được hít thở bầu không khí trong lành, đầm ấm tươi vui trong khu vườn kiểu mẫu; được tận mắt chứng kiến trạm y tế hiện đại; một khu trung tâm xã khang trang, văn minh, thân thiện.
Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Nguyễn Thị Nữ Y cùng đoàn tham quan số 2 thăm Trung tâm hành chính xã Tượng Sơn.
Ông Nguyễn Hải Đăng (Văn phòng Điều phối NTM Hà Nam) cho biết: Tượng Sơn cho tôi cảm giác miền quê vừa có những nét đẹp truyền thống của nông thôn Việt Nam, vừa hài hòa với màu sắc hiện đại, khoa học và tinh tế. Đặc biệt, là vườn mẫu không những đưa lại giá trị kinh tế mà còn đưa lại giá trị cảnh quan, môi trường cho cuộc sống con người.
Hiện nay, ở Tượng Sơn có 763 vườn hộ được cải tạo để phát triển kinh tế, có những vườn mẫu thu nhập hàng năm 60 - 80 triệu đồng mỗi năm.
Rời Tượng Sơn, Phó chủ tịch HĐND tỉnh Nguyễn Thị Nữ Y cùng đoàn đến với KDC kiểu mẫu thôn Yên Mỹ, xã Cẩm Yên (Cẩm Xuyên). Trước khi bước vào triển khai xây dựng khu dân cư kiểu mẫu, 95% vườn hộ là vườn tạp (chủ yếu là tranh, tro, tre nứa), không có hàng rào xanh, hệ thống tiêu thoát nước khó khăn nên thường xuyên bị ngập úng, môi trường bị ô nhiễm...
Sau 3 năm tập trung triển khai xây dựng khu dân cư NTM kiểu mẫu, đến nay thôn Yên Mỹ đã đạt được những thành quả đánh khích lệ, từng bước đưa khu dân cư Yên Mỹ trở thành một khu dân cư NTM tiêu biểu, điển hình của tỉnh Hà Tĩnh.
Tại xã Vượng Lộc, đoàn tham quan số 3 với sự tham gia của Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đặng Ngọc Sơn đến thăm KDC kiểu mẫu thôn Hồng Lĩnh.
Với bình quân diện tích vườn/hộ lên đến 2.000m 2 , lại là đất cao cưỡng người dân nơi đây đã mạnh dạn xóa bỏ vườn tạp, chuyển đổi trồng các loại cây cho nguồn lợi kinh tế cao, chủ yếu là các giống rau màu như: cà, xà lách, cải, su hào, xúp lơ... Các vườn mẫu đều cho thu nhập cao, có những hộ thu nhập trên 200 triệu đồng/năm. Nhờ chuyển đổi làm vườn, thu nhập của người dân bình quân đạt 33 triệu đồng/năm.
Đoàn ngược lên Tùng Ảnh - vùng đất địa linh, nhân kiệt không chỉ nổi tiếng với làng khoa bảng, làng văn hóa, các dòng họ nổi tiếng mà còn là điểm sáng trong phong trào xây dựng NTM của huyện Đức Thọ. Ở đây, không chỉ có những con đường thảm nhựa hay bê tông vững chãi mà còn có những ngôi nhà kiên cố, những hàng rào xanh đượm nét quê.
Đoàn tham quan xã Tùng Ảnh.
Ý thức giữ gìn vệ sinh đường làng, ngõ xóm luôn được mỗi người dân đặt lên hàng đầu. Các hoạt động văn hóa, văn nghệ, TDTT được tổ chức thường xuyên, chất lượng gia đình văn hóa, làng văn hóa được nâng lên, công tác giáo dục, khuyến học, khuyến tài được quan tâm thực hiện. Năm 2014, Tùng Ảnh đạt chuẩn NTM và hiện đang tập trung chỉ đạo xây dựng xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu vào năm 2017.
Cảm nhận trước cảnh quan, môi trường và những nét văn hóa tại đây, ông Nguyễn Trường Giang cán bộ phòng nông nghiệp huyện Mỹ Hào, tỉnh Hưng Yên cho rằng: Qua những lời giới thiệu với chứng kiến thực tế tôi thấy đây là vùng "địa linh nhân kiệt" có truyền thống văn hóa lâu đời. Điều này có vai trò rất lớn trong phòng trào xây dựng NTM. Khi người dân nhận thức đúng đắn và cùng chung tay thực hiện thì chắc chắn đạt được kết quả cao, góp phần nâng cao đời sống tinh thần, đời sống văn hóa của người dân nơi đây.
Về vùng đồng bằng ven biển Nghi Xuân, đoàn tham quan số 4 do Chủ tịch UBMTTQ tỉnh Từ Văn Diện dẫn đầu đã ghé thăm các xã: Xuân Mỹ, Tiên Điền (huyện Nghi Xuân). Đây là 2 xã đạt chuẩn NTM các năm 2014, 2016.
Đoàn tham quan tại Khu dân cư kiểu mẫu thôn Hương Mỹ (xã Xuân Mỹ, Nghi Xuân).
Với đặc thù vùng đồng bằng bán sơn địa, Xuân Mỹ hội tụ các yếu tố phát triển kinh tế tổng hợp thương mại dịch vụ, trang trại chăn nuôi quy mô lớn. Đặc biệt, khi đến tham quan Khu dân cư mẫu thôn Hương Mỹ và được trải nghiệm du lịch NTM với các hoạt động đánh bắt cá, xay lúa, giã gạo, nướng cá các đại biểu đều bày tỏ sự thích thú. Đến đây, ngoài các hoạt động trải nghiệm lao động sản xuất với người dân địa phương, du khách còn được chia sẻ phương pháp, cách làm trong xây dựng NTM. Du lịch trải nghiệm NTM cũng là cách làm sáng tạo của Hà Tĩnh trong xây dựng NTM.
... và trải nghiệm giã gạo tại Trang trại kinh tế - du lịch trải nghiệm làng xã NTM ở xã Xuân Mỹ (Nghi Xuân).
Đối với thôn Phong Giang - xã Tiên Điền, việc xây dựng khu dân cư kiểu mẫu giống như một cuộc cách mạng, làm thay đổi hoàn toàn diện mạo của một vùng quê. Thôn có hệ thống hàng rào xanh, tạo cảnh quan xanh  sạch  đẹp cho toàn khu dân cư; 2 tuyến đường trục thôn, 6 tuyến đường ngõ xóm đạt chuẩn 100% về cứng hóa, bố trí lề đường tiêu chuẩn, cắm mốc đầy đủ.
Bên cạnh phát triển kinh tế, xây dựng KDC kiểu mẫu, thôn Phong Giang còn được biết đến với phong trào xây dựng đời sống văn hóa tiêu biểu của tỉnh. Thôn có CLB Văn nghệ dân gian duy trì hoạt động thường xuyên,nhằm bảo tồn và phát huy các làm điệu ca trù, ví dặm, vịnh Kiều... Đây là nét đặc trưng trong xây dựng NTM của vùng đất giàu truyền thống văn hóa.
Làn điệu dân ca ví dặm do CLB văn nghệ dân gian thôn Phong Giang (xã Tiên Điền) biểu diễn.
Đi trên những con đường bê tông sạch đẹp, ngắm những hàng rào xanh mướt bên cạnh những vườn cây trĩu quả và thưởng thức những làn điệu ca trù ngọt ngào, ông Hồ Viết Nhuận, Phó Chủ tịch UBND kiêm Chánh văn phòng huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế chia sẻ: Nghi Xuân có nhiều cách làm sáng tạo trong xây dựng Khu dân cư NTM kiểu mẫu, làm du lịch trải nghiệm NTM. Cái hay của NTM ở đây là đã khơi dậy được các nét đẹp văn hóa truyền thống của quê hương. Vừa nhâm nhi ly trà xanh, vừa nghe người thôn quê lẩy kiểu, hát ca trù, tôi như được sống lại không gian văn hóa Việt Nam của một thời xa xưa. Cách làm NTM này vừa hiệu quả, vừa phát huy giá trị văn hóa truyền thống nên chúng tôi sẽ nghiên cứu để triển khai ở địa phương mình trong thời gian tới.
Từ một tỉnh có điểm xuất phát thấp (năm 2010, tiêu chí bình quân mới đạt 3,5 tiêu chí/xã), sau hơn 6 năm triển khai xây dựng NTM, Hà Tĩnh đã đạt được kết quả toàn diện, có chiều sâu, bền vững với nhiều dấu ấn rõ nét. Mức độ đạt được các tiêu chí đều nâng lên (1,2 lần); số tiêu chí đạt chuẩn tăng bình quân 2 tiêu chí/xã; tiêu chí đạt chuẩn bình quân 14,4 tiêu chí/xã, có 82/230 xã (35,6%) đạt chuẩn nông thôn mới; không còn xã dưới 9 tiêu chí.
Chia sẻ kinh nghiệm trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng NTM của địa phương trong những năm qua, Bí thư Tỉnh ủy Lê Đình Sơn - Trưởng BCĐ xây dựng NTM tỉnh cho biết, Hà Tĩnh tập trung cao và quyết liệt ngay từ đầu, xác định rõ quan điểm xây dựng NTM là nhiệm vụ chính trị trọng tâm xuyên suốt và lâu dài; tập trung sự lãnh đạo, chỉ đạo, huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, ưu tiên tối đa nguồn lực cho xây dựng NTM.
Chánh Văn phòng NTM Trung ương Nguyễn Minh Tiến ghi nhận, đánh giá cao những kết quả xây dựng KDC mẫu, vườn mẫu và công tác phối hợp tổ chức các tuyến tham quan một cách hợp lý, khoa học của Hà Tĩnh.
Chánh Văn phòng NTM Trung ương Nguyễn Minh Tiến.
Chúng tôi cũng như các đại biểu các địa phương đánh giá rất cao, rất ngưỡng mộ cách làm và kết quả đạt được của Hà Tĩnh. Trong thời gian ngắn song dưới sự chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, UBND tỉnh các mô hình KDC kiểu mẫu, vườn mẫu đã được định hình. Các mô hình KDC kiểu mẫu, vườn mẫu không chỉ tạo cảnh quan đẹp mà còn trực tiếp đóng góp vào phát triển kinh tế cho người dân địa phương. Có thể khẳng định, Hà Tĩnh là một trong những tỉnh đi đầu, có cách làm quyết liệt, sáng tạo trong xây dựng NTM.
Nhóm PV kinh tế.
