Dân ta thướng tổ chức Cúng Rằm tháng 7  Cúng Cô hồn vào khoảng giữa tháng với quan niệm việc cúng cô hồn không chỉ để khỏi bị quấy phá, mà vì muốn làm phúc, giúp những cô hồn được no bụng, ấm áp hơn. Đó là ý nghĩa mang tính nhân văn rất cao trong văn hóa Việt và rất phù hợp với ý nghĩa của lễ xá tội vong nhân: Con người dù đã gây ra những tội ác gì thì trong quá trình chịu trừng phạt, quả báo, cũng có được một ngày xá tội, để đỡ khổ cực, đau đớn.
Theo tìm hiểu từ Đạo giáo, tục cúng cô hồn bắt nguồn từ tích cổ Trung Hoa. Truyền thuyết dân gian cho rằng từ mùng 2/7, Diêm Vương ra lệnh bắt đầu mở Quỷ Môn Quan và đến rằm tháng 7 cho ma quỷ được tự do tứ phương, đến sau 12 giờ đêm ngày 14/7 thì kết thúc và các ma quỷ phải quay lại địa ngục.
Do đó, vào tháng 7 âm lịch, người ta quan niệm trên dương thế có rất nhiều quỷ đói, âm khí nặng nề nên phải cúng cháo, gạo, muối hối lộ cho chúng để chúng không quấy nhiễu cuộc sống của những người dân thường.
Nên cúng Cô hồn vào trước 23 giờ ngày 14/7 âm lịch.
Một chuyện khác kể rằng, một đại đệ tử của Phật là đức A Nan Đà một buổi tối đang ngồi trong tịnh thấy thì thấy một con ngạ quỷ (quỷ đói) người gầy quắt, cổ dài, miệng nhả ra lửa bước vào, nói rằng 3 ngày nữa A Nan Đà sẽ chết và cũng trở thành quỷ miệng lửa (diệm khẩu) như nó. Quỷ nói: Nếu muốn tránh thì ông phải bố thí cho lũ ngạ quỷ chúng tôi mỗi đứa một hộc đồ ăn, và cúng dường Tam bảo giúp chúng tôi, để chúng tôi được tái sinh vào cõi trên, thì ông cũng được tăng thọ.
Tôn giả A Nan Đà đem chuyện này nói với đức Phật. Phật bèn làm một bài chú đem tụng trong lễ cúng tam bảo để cầu siêu thoát cho quỷ đói miệng lửa. Về sau, dân gian hiểu rộng ra thành lệ cúng và cầu phúc cho vong nhân nói chung.
Lễ cúng ấy dần dần thành xá tội vong nhân  thể hiện lòng kính trọng, vị tha của người còn sống đối với những người đã khuất, dẫu cho những hành động quá khứ lỗi lầm xưa kia.
Khi du nhập vào Việt Nam, tháng Cô hồn với nhiều kiêng kị và lễ cúng Cô hồn, lễ xóa tội vong nhân được nhân dân ta đặc biệt chú trọng. Các gia đình Việt luôn cố gắng chuẩn bị thật kĩ lưỡng cho mâm cúng Rằm tháng Bảy.
Nên cúng lễ xóa tội vong nhân vào chiều tối hoặc tối.
Tuy gọi là cúng Rằm tháng 7 nhưng từ đêm 14/7 nhưng người ta thường đốt nến, hóa vàng bạc hoặc giết gà vịt cúng quỷ đói để cầu được bình an và những điều tốt đẹp, không bị ma quỷ hại phá. Thời điểm tốt nhất để cúng Cô hồn là trước 23 giờ đêm ngày 14/7 âm lịch.
Lễ Vu Lan cầu siêu, báo hiếu tổ tiên nên thực hiện ban ngày. Còn lễ cúng tốt nhất nên diễn ra lúc chiều tối hoặc tối vì ban ngày có ánh sáng, các cô hồn sợ ánh sáng sẽ không nhận được phúc lộ người phàm mang lại.
Đồng thời, khi cúng cô hồn không không nên cầu xin gì cô hồn, mà chỉ cúng thành tâm gửi hương hoa trà quả lấy lộc cho các cô hồn mà thôi. Khi gia chủ thành tâm ban phát lộc cho các cô hồn có thể yên tâm rằng các cô hồn đã thụ hưởng lộc thì sẽ không quấy phá hay làm hại xui xẻo gì khác.
Vì vậy, sau khi nghi lễ cúng xong, các gia đình nhất định phải làm những việc như sau: Vãi gạo, muối ra sân, ra đường và đốt vàng mã; không nên ăn đồ cúng cô hồn, không đem đồ cúng đó vào nhà, nếu không ai giành giật thì cho những người khác dùng, không nên bỏ đi sẽ hoang phí và mang tội - Theo cách lý giải của chuyên gia phong thủy Linh Quang trên báo Gia đình và Xã hội.
Thông tin trong bài chỉ mang tính chất tham khảo!
Lăng Thị (T/h).
