Tại hội thảo "Kinh tế Việt Nam 2017 và triển vọng 2018: Vững bước cải cách", do Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) tổ chức, ngày 25/1, nhiều chuyên gia đã bày tỏ băn khoăn, lo ngại.
Hội thảo "Kinh tế Việt Nam 2017 và triển vọng 2018: Vững bước cải cách".
Mở đầu hội thảo, Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) Nguyễn Đình Cung bày tỏ sự lạc quan. Ông xem thắng lợi của đội tuyển bóng đá U23 Việt Nam như một hiện tượng đột biến, đó là sự khởi đầu đẹp, đầy may mắn và vững chắc.
Điểm lại một số những thay đổi tích cực trong cải cách thể chế, cải thiện môi trường kinh doanh trong những ngày cuối năm 2017, đầu năm mới 2018, như: cổ phần hóa, việc bãi bỏ nhiều quy định trong kinh doanh, các vấn đề về an toàn vệ sinh thực phẩm... ông Cung càng hy vọng sẽ có một năm đầy triển vọng.
Cũng đồng tình nền kinh tế Việt Nam đang có những dấu hiệu thay đổi lạc quan như Viện trưởng Cung đã nêu, song ông Nguyễn Anh Dương, Trưởng ban Chính sách kinh tế vĩ mô CIEM cảnh báo "không nên quá hứng khởi".
Còn chuyên gia Phạm Chi Lan đặt vấn đề thành tích xuất khẩu (tính chung cả năm 2017 xuất siêu 2,7 tỷ USD, theo Tổng cục Thống kê - PV) có thật hay không? số liệu xuất nhập khẩu chênh lệch giữa Việt Nam và Trung Quốc khoảng 20 tỷ USD có được ghi nhận không?
Bà Lan cho rằng, nếu cộng cả 20 tỷ USD nhập siêu từ Trung Quốc thì còn đâu là xuất siêu nữa.
"Tôi rất sợ nhận định là đã xuất siêu rồi, không nên bỏ qua con số chênh lệch nhập siêu từ Trung Quốc mà lấy thành tích", bà Lan phát biểu.
Hơn nữa, theo bà, cho dù có nhập siêu đi nữa thì nhập khẩu vẫn là để phục vụ gia công, xuất siêu vẫn nằm trong tay các doanh nghiệp FDI nên đừng nên mừng rỡ quá mà nên đánh giá sòng phẳng hơn theo chiều sâu, không nên chạy theo thành tích "ảo".
Ngoài ra, bà Lan cũng đề cập tới việc nhiều FTA có thể khiến Việt Nam thành "bia đỡ đạn", nếu chỉ xuất khẩu hộ, theo tiêu chuẩn của đối tác.
Bà cũng cảnh báo, các cơ chế, chính sách cần có sự chia sẻ với doanh nghiệp vì hiện tượng doanh nghiệp phá sản, giải thể vẫn còn cao.
"Các doanh nghiệp đã va đập thực tế rồi mà không chịu nổi nữa phải ra khỏi thị trường, điều đó mới đáng lo", bà Lan phân tích.
Cũng không mấy lạc quan, chuyên gia Lưu Bích Hồ nhận định Việt Nam chưa thể sớm "từ cô gái đẹp thành con hổ được", vì kinh tế phải vài năm nữa mới có thể ra khỏi vùng trũng.
Theo ông Lưu Bích Hồ, với 2018 thì thách thức lớn nhất vẫn là kỷ luật tài khóa, xử lý nợ xấu và quản lý nợ công cũng cần kiên quyết hơn.
Tăng trưởng GDP 2018: Quyết chỉ tiêu 6,5 - 6,7%.
TS Lê Đăng Doanh cho rằng: Việt Nam cần tích cực hơn nữa trong cải thiện môi trường kinh doanh, giảm chi phí không chính thức cho khu vực DN. Cùng với đó, cần thúc đẩy nền kinh tế thị trường và khuyến khích khu vực DN đầu tư cho khoa học công nghệ, tận dụng cơ hội từ cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4.
Bên cạnh cải thiện môi trường kinh doanh, ông Lê Đình Ân, nguyên Giám đốc Trung tâm thông tin và dự báo kinh tế - xã hội Quốc gia (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) cho rằng: Ổn định kinh tế vĩ mô là vấn đề quan trọng của Việt Nam trong năm 2018. Để đạt được mục tiêu này, Việt Nam cần tập trung cải cách khu vực doanh nghiệp nhà nước thông qua đẩy mạnh cổ phần hóa và quản trị DNNN.
An An (tổng hợp).
