Hình minh họa.
Một phụ huynh (xin giấu tên) có con đang học lớp 4 tại một trường TH trên địa bàn Đà Nẵng kể lại rằng, cầm 3 bài văn mẫu do cô giáo đưa cho con, họ tỏ vẻ không vui. Mặc dù không đồng tình với cách dạy học này, nhưng vì sợ con không đạt điểm cao, phụ huynh này khuyên con cứ làm theo lời cô giáo. Nghe cha mẹ nói vậy, đứa trẻ tỏ vẻ thất vọng, phản ứng: "Đó là bài văn của người khác, đâu phải do con làm đâu. Cái gì con biết, con thấy, cảm nhận được thì con mới tả được chứ? Sao cứ bắt con học thuộc lòng rồi chép y nguyên bài của người khác? Con cứ viết theo những gì con cảm nhận thôi". Cũng may, kỳ thi học kỳ một vừa qua, bài tập làm văn tả về chiếc hộp bút do con họ tự làm vẫn được điểm cao.
Kể xong, vị phụ huynh này thổ lộ: "Thấy con cương quyết không chịu làm theo văn mẫu, tôi vừa mừng vừa thấy... xấu hổ. Mừng vì con còn nhỏ nhưng sống có chính kiến, dũng cảm chấp nhận điểm thi không cao còn hơn học tủ Văn của người khác. Xấu hổ vì mình là người lớn mà không được như con, mải chạy theo thành tích, điểm số, không hướng cho con học đúng thực chất...".
Câu chuyện của vị phụ huynh này khiến người viết nhớ lại cách đây 6 năm, một HS lớp 6 có giọng đọc rất hay, học Văn cũng rất khá nên được nhà trường chọn làm đại diện cho toàn thể HS đọc bài phát biểu cảm tưởng với thầy cô nhân Ngày Nhà giáo Việt Nam. Bài phát biểu cảm tưởng do em viết theo nhận xét của trường là chưa đạt yêu cầu. Vì thế, nhà trường đã thay bài em viết bằng một bài do người khác viết. Em về nhà khóc, nói với cha mẹ rằng mình không muốn đọc bài phát biểu cảm tưởng không phải do mình viết. "Nếu con viết chưa tốt, thầy cô có thể hướng dẫn để con viết lại. Sao lại viết thay cho con. Văn học trò khác văn người lớn, sao cứ lấy suy nghĩ của người lớn gán vào suy nghĩ chúng con? Ba mẹ hãy lên nói với trường là con không muốn đọc bài phát biểu đó đi...". Vì không muốn mất lòng nhà trường, cha mẹ HS này tìm cách khuyên nhủ, thuyết phục con. Cuối cùng cô học trò này mới chấp thuận, nhưng trong lòng vẫn không vui!
Không giống như các môn học khác, ngoài kiến thức căn bản cần phải có, Văn là môn học đòi hỏi ở khả năng cảm thụ, cảm nhận và diễn đạt theo cách riêng của mỗi người. Việc bắt HS học, làm theo Văn mẫu không chỉ đánh mất khả năng cảm thụ, cảm nhận, khả năng diễn đạt, bó hẹp vốn từ vựng mà còn phần bóp nghẹt tư duy sáng tạo, sự bay bổng trong tâm hồn của mỗi HS, dần dần định hình trong các em suy nghĩ "văn sĩ chép, họa sĩ đồ...".
Thực hiện Nghị quyết 29 Ban chấp hành Trung ương Đảng (Hội nghị Trung ương 8 khóa XI) về "Đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục", những năm qua, trong quá trình triển khai chương trình hành động, Bộ GD-ĐT cũng như ngành GD-ĐT các địa phương, trong đó có Đà Nẵng luôn nhấn mạnh đến việc đổi mới, sáng tạo trong nội dung, phương pháp dạy-học theo hướng thực học, thực nghiệp, tránh bệnh thành tích trong giáo dục. Đặc biệt, kể từ sau khi Bộ GD-ĐT ban hành Thông tư 30 rồi Thông tư 22 sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 30 về cách đánh giá HS bậc TH nhằm giảm tải áp lực những tưởng căn bệnh chạy theo thành tích, dạy học Văn tủ ở bậc học này sẽ không còn nữa. Ấy vậy mà hiện tượng này vẫn còn âm ỉ diễn ra tại một số nơi...
Đã đến lúc không chỉ có thầy cô, nhà trường mà cả cha mẹ HS cần dũng cảm nói không với việc dạy học Văn tủ. Đừng viện dẫn hết lý do để bao biện cho việc bắt con trẻ học vẹt, học tủ. Việc dạy-học Văn tủ không chỉ bóp chết tư duy sáng tạo mà còn hình thành trong tư tưởng trẻ nhỏ ấn tượng không hay, suy nghĩ không đúng về môn học này.
KHÁNH YÊN.
