Binh sĩ Trung Quốc và Afghanistan được cho là đã tuần tra chung ở Wakhan trong nhiều tháng năm 2017 - Ảnh: AFP.
AFP ngày 2.2 dẫn lời phó phát ngôn viên Bộ Quốc phòng Afghanistan Mohammad Radmanesh cho hay quan chức hai nước đã thảo luận kế hoạch xây căn cứ nói trên trong cuộc gặp ở Bắc Kinh vào tháng 12.2017, nhưng các chi tiết vẫn đang được làm rõ.
Chúng tôi sẽ xây dựng căn cứ, nhưng chính quyền Trung Quốc vừa muốn hỗ trợ tài chính, cung cấp thiết bị và huấn luyện binh sĩ Afghanistan, ông Radmanesh nói. Trong khi đó, một quan chức Đại sứ quán Trung Quốc tại Kabul chỉ nói rằng Bắc Kinh tham gia vào việc xây dựng năng lực ở Afghanistan.
Theo kế hoạch, căn cứ quân sự mới sẽ được xây ở khu vực miền núi hẻo lánh Wakhan của Afghanistan, giáp với Tân Cương. Hồi tháng 10.2017, một số người dân ở Wakhan nói với AFP rằng họ thấy binh sĩ Trung Quốc và Afghanistan tuần tra chung ở khu vực trong nhiều tháng. Tuy nhiên, giới chức hai nước đều bác bỏ thông tin này.
Giới phân tích cho rằng Bắc Kinh lo ngại những tay súng người Duy Ngô Nhĩ lưu vong thuộc Phong trào Hồi giáo Đông Turkestan (ETIM) di chuyển đến Wakhan để vào Tân Cương rồi tiến hành các cuộc tấn công, theo AFP. Bắc Kinh cũng được cho là lo ngại các tay súng thuộc tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) đang tháo chạy khỏi Iraq và Syria có thể vượt qua Trung Á và Tân Cương để tiến vào Afghanistan hoặc dùng Wakhan xâm nhập Trung Quốc.
Ngoài ra, Bắc Kinh còn lo sợ tình trạng bất ổn có thể đe dọa những lợi ích kinh tế ngày càng gia tăng của Trung Quốc ở khu vực, theo chuyên gia Ahmad Bilal Khalil tại Trung tâm nghiên cứu khu vực và chiến lược ở Kabul.
"Họ cần có một Afghanistan ổn định, ông Khalil nhận định với AFP, và ước tính Bắc Kinh đã cung cấp viện trợ quân sự trị giá hơn 70 triệu USD cho Kabul trong 3 năm qua.
Văn Khoa.
