جزیره لارک
ایران، استان هرمزگان، جنوب شرقی جزیره قشم
خلیج‌فارس جزایر زیادی دارد که بسیاری از آن‌ها خالی از سکنه هستند. از بین جزایر مسکونی ایران، جزیره لارک کمتر شناخته‌شده است. دلیل آن قرارگیری این جزیره در کنار دو جزیره محبوب گردشگری، یعنی هرمز و قشم است که بیشتر توجه‌ها را به‌سمت خود جلب کرده‌اند. البته امروزه این جزیره بیشتر مورد توجه گردشگران قرار گرفته است و از مقاصد وجاذبه‌های گردشگری استان هرمزگانبه شمار می‌آید. دلیل آن انتخاب عکسی از سواحل زیبای لارک در شب، از بین عکس‌های منتخب سال ۲۰۱۵ مجله معتبر نشنال جئوگرافی بود. این موضوع موجب شد شهرت این جزیره در بین گردشگران خارجی و حتی گردشگران ایرانی افزایش یابد. برای آشنایی بیشتر با جزیره لارک با کجارو همراه باشید. هرآنچه می‌خواهید درباره جزیره لارک بدانید: معرفی جزیره لارکجزیره لارک کجاست؟ دسترسی به جزیره لارکزندگی در جزیره لارکجغرافیای جزیره لارکتاریخچه جزیره لارکجاهای دیدنی جزیره لارکامکانات جزیره لارکبهترین زمان سفر به جزیره لارکاقامت در جزیره لارکنکات سفر به جزیره لارکمعرفی جزیره لارکجزیره لارک دارای ۷۷ کیلومتر مربع مساحت است و در کنار جزایر قشم و هرمز قرار دارد. این جزیره از کوه‌های آتشفشانی مخروطی شکل تشکیل‌شده است و بلندترین نقطه آن ۱۳۸ متر از سطح دریا ارتفاع دارد و بزرگ‌ترین قطر آن ۶ ٫ ۱۰ کیلومتر است. فضای خلوت، پاکیزگی محیط و ساحل مناسب شنا عوامل جذب قشمی‌ها به لارک هستند. اگر می‌خواهید مدتی در آرامش باشید و از طبیعت بکر لذت ببرید، حتما گذری به لارک داشته باشید. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: ایزاک محمدی) جزیره لارک جنوبی‌ترین خاک ایران محسوب می‌شود، برای همین از اهمیت استراتژیک بالایی برخوردار است و سواحل جنوبی آن نظامی هستند. در صورت صافی هوا، به‌راحتی جزایر هرمز، قشم، بندرعباس و کشور عمان از سواحل لارک قابل دیدن هستند. لارک و هرمز دارای آبراهه‌ی میان خود هستند که هر روز محل گذر کشتی‌های باری و نفت‌کش‌های عظیم است. البته کشتی‌های غول‌آسا کاری با بندر کوچک لارک ندارند؛ چراکه اسلکه آن برای این کشتی‌ها قابل پهلوگیری نیست. جزیره لارک کجاست؟ لارک ازجاهای دیدنی جزیره هرمزاست و در تنگه هرمز قرار دارد. (مشاهده روی نقشه) فاصله تا قشم ۱۶ کیلومترفاصله تا جزیره هنگام ۵۱ کیلومترفاصله تا جزیره هرمز ۲۲ کیلومترفاصله تا جزایر تنب‌های بزرگ و کوچک ۱۲۶ کیلومترفاصله تا بندرعباس ۳۱ کیلومترعکس از گوگل‌مپ (عکاس: Andrey Konev) دسترسی به جزیره لارکاز دو اسکله قشم می‌توان به لارک رسید. راه اول و مطمئن‌تر از اسکله ذاکری قشم با اتوبوس دریایی است و راه دوم با قایق‌های موتوری از اسکله دوحه قشم. فاصله دریایی از جزیره قشم تا لارک در حدود ۱۶ کیلومتر است. همچنین می‌توانید با استفاده از قایق دربستی از سمت بندرعباس یا جزیره هرمز به لارک بروید. البته باید به این نکته توجه داشت که این جزیره در موقعیت استراتژیک تنگه هرمز قرار دارد، برای همین محل برگزاری مانورهای نظامی است. در صورتی که در منطقه قرار به برگزاری مانور نظامی باشد، هرگونه رفت‌و‌آمد به جزیره ممنوع است. برای همین قبل از سفر به جزیره حتما در این خصوص اطلاعات به‌روز را از اسکله‌های بندرعباس یا قشم کسب کنید. هر برنامه مانور نظامی از چند روز قبل اطلاع‌رسانی می‌شود تا مشکلی در رفت‌وآمد مردم محلی و مسافرها به وجود نیاید. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: Ermac Kiyani) زندگی در جزیره لارکبخش مسکونی جزیره لارک محدود به روستایی با جمعیت اندک می‌شود؛ جمعیتی حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ خانوار. گویش بومی مردم لارک گویشی از زبان لری به نام کمزاری است. این گویش در جزیره مسندم (روستای کمزار) کشور عمان نیز رواج دارد. البته گویش کمزاری لارک تحت‌تاثیر فارسی قرار گرفته است و تفاوت زیادی با نوع خود در کشور عمان دارد. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: الف. می‌م اصغری) کسب‌و‌کار لارکی‌ها بیشتر صیادی است. صیادان ماهی‌های خود را بیشتر در شهر‌های کشور عمان می‌فروشند| چون آنجا پول بیشتری برای صید می‌دهند. میزان صید سالانه حدود ۸۰۰ تن است که از اول مهر ماه صید آغاز می‌شود. انواع ماهی‌های صید شده در این جزیره عبارت‌اند از هامور، سرخو، سنگسر، مقوا و میش ماهی. معادن طبیعی موجود در جزیره لارک شامل معدن خاک سرخ در ۱۲ کیلومتری جنوب‌غربی اسکله، معدن سنگ آهن، معدن نمک، معدن گوگرد و معدن سنگ سفید می‌شود. برخی از مردم جزیره نیز به دامپروی سنتی (به‌طور غالب پروش بز) مشغول هستند. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: امیر کوهی) برخلاف دو جزیره قشم و هرمز، مردم جزیره لارک ارتباط زیادی با کشور عمان و شهر راس‌الخیمه دارند و حتی برخی از آن‌ها برای مهاجرت به این کشور رفته‌اند. آب آشامیدنی مردم این جزیره بیشتر از طریق بندرعباس به آن برده می‌شود و همچنین آب برکه‌ها و چاه‌های جمع‌آوری آب باران نیز مورد استفاده قرار می‌گیرد. برق جزیره به‌وسیله دو موتور برقی با ۵ ٫ ۱ مگاوات قدرت، تولید می‌شود. جغرافیای جزیره لارکاز نظر زمین‌شناسی جزیره لارک از تنوع زیادی برخوردار است. این جزیره گنبدی نمکی محسوب می‌شود که در اواخر دوران سوم زمین‌شناسی به وجود آمده است. رسوبات حواشی گنبد دارای چینه بندی متقاطع با زاویه بیش از ۳۰ درجه، گواه بر رسوب ماسه‌های ساحلی و تاثیر عمده باد شمال در رسوب‌گذاری این نوع رسوبات است. همچنین در این جزیره خرگوش و آهو به‌طور بومی زندگی می‌کنند که تنها با چند دقیقه پیاده‌روی می‌توانید این حیوانات را در جزیره لارک ببینید. همچنین در لارک درختچه‌های آکهور و کرت دیده می‌شود. عکس‌های گالری از گوگل‌مپ (عکاسان: ایزاک محمدی و محمدرضا ادهم هاشمی) تاریخچه جزیره لارکجزیره لارک از قرن شانزدهم میلادی به بعد مدتی در تصرف هلندی‌ها، پرتغالی‌ها و انگلیسی‌ها بوده است. تاسیسات، قلعه‌های نظامی با تجهیزات توپ و برج‌های دیده‌بانی هنوز در جزیره لارک به چشم می‌خورد؛ آثاری که حکایت از اهمیت این جزیره در گذشته دارد. این جزیره در زمان سلطنت شاه‌عباس هم‌زمان با تصرف سایر جزایر تنگه هرمز تحت تسلط دولت ایران درآمد. در قرن هجدهم میلادی ناحیه تنگه هرمز و جزایر آن بیشتر مورد توجه اعراب عمان و مسقط، به‌خصوص اعراب جواسم بود. این توجه بیشتر در مورد جزایر تنگه هرمز و به‌ویژه جزایر لارک، هنگام، هرمز و قشم بود. به سبب نزدیکی آن‌ها به عمان و همچنین به مناسبت قرارگیری آن‌ها در ورودی تنگه هرمز، اهمیت بسیاری داشتند. درباره قدمت این جزیره اشاره‌هایی در متون تاریخی مختلف وجود دارد. نئارک، تاریخ‌نگار معروف مقدونیه‌ای درباره لارک می‌گوید: بعد از چند روز کشتیرانی از جزیره کیش به جزیره خالی از سکنه رسیدند که موسوم به ارقانا (لارک) بود. سدید، گردشگر دوران قاجار درباره این جزیره گزارش می‌دهد: قلعه‌ای محکم در جزیره لارک موجود است که می‌گویند بانی‌اش نادرشاه است (امروزه مشخص‌شده که متعلق به پرتغالی‌ها و مربوط به دوران صفوی است). اکنون در آن قلعه دویست خانوار ساکن و ماهی‌گیر هستند و معدودی نخل دارند و آب چاه شیرین و گوارا و برکه آب بارش نیز دارند. جزیره لارک دو آبادی دارد که یکی از آن‌ها تیاب است که یک‌صد تن جمعیت دارد و زبان مخصوصی دارند که ریشه آن فارسی است. دوم کوه بالا که آن نزدیک به یک‌صد تن جمعیت دارد و به زبان فارسی سخن می‌گویند. در این جزیره زراعت نمی‌شود ولی برای ماهیگیری مناسب است و به حد وفور ماهی صید می‌شود و همه روز به بندرعباس و جزایر دیگر حمل می‌شود. جاهای دیدنی جزیره لارکقلعه پرتغالی‌های لارکاز جاذبه‌های فرهنگی و تاریخی جزیره لارک باید به قلعه پرتغالی‌ها اشاره کرد که در زمان صفویه و هنگام کنترل پرتغالی‌ها بر خلیج‌فارس ساخته‌شده است. این قلعه از نظر تاریخی با قلعه پرتغالی‌های هرمز و قشم هم‌دوره است. قلعه پرتغالی‌های لارک را از ملات ساروج، سنگ‌های مرجانی و دریایی ساخته‌اند. این قلعه بعد از قلعه جزیره هرمز، بزرگ‌ترین قلعه پرتغالی‌ها در خلیج‌فارس به شمار می‌آید و به‌دلیل ستون‌های چوبی پابرجا مانده است. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: ساحل‌نشین) قبرستان تاریخی لارکدر قبرستان تاریخی لارک آتشدان‌های سفالی از گل پخته وجود دارد که به‌صورت گلدان‌های کوچک روی قبر تازه درگذشتگان و جوان‌مردگان می‌گذارند. در آن‌ها آتش با زغال داغ به‌همراه کندر و اسپند می‌ریزند. برای همین قبرستان این شهر معمولا بوی خوشی دارد. همچنین تمام سنگ قبرها از مرجان‌های دریایی تهیه‌شده که در نوع خود زیبایی خاصی به قبرستان بخشیده است. سواحل جزیره لارکاما جزیره لارک به لطف وجود سواحل مرجانی و کم رفت‌و‌آمد، دارای یکی از بکرترین و شفاف‌ترین آب‌های خلیج‌فارس است. این سواحل از عمق ۲ تا ۳۳ متری، با شیب ملایم و با انواع موجودات زیبای دریایی همچون مرجان‌ها، ماهی‌های آکواریومی و شقایق دریایی، زیبای‌های خاص خود را در اختیار بازدیدکنندگان و علاقه‌مندان قرار می‌دهد. همین دلایل باعث شده‌اند که این جزیره به مکانی محبوب برای ورزش‌های آبی و لذت از ساحل شنی تبدیل شود. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: شهریار قندی) به‌علت وجود پلانکتون‌ها در آب‌های جزیره، شب‌ها هنگام قدم زدن در آب یا برخورد موج دریا با ساحل می‌توانید شاهد یکی از زیبا‌ترین جاذبه‌های ایران باشید. جالب است بدانید یکی از عکس‌های منتخب سال ۲۰۱۵ در نشریه معروف نشنال جئوگرافی، عکسی است که توسط یک ایرانی به نام پویان شادپور از شب‌های جزیره لارک گرفته‌شده بود. عکس از وبسایت نشنال جئوگرافی (عکاس: پویان شادپور) البته باید گفت که این منظره همیشگی نیست، وقتی دریا آرام و بدون موج باشد، می‌توان شاهد انعکاس نور فیتوپلانکتون‌ها در آب‌های ساحلی این جزیره بود. این پدیده شاید در طول یک ماه، اصلا رخ ندهد؛ ولی دفعات رخ دادن آن هم کم نیست. فیتوپلانکتون‌ها دسته‌ای از آغازیان تولیدکننده هستند که خودپروردگی دارند و ۵۰ تا ۸۵ درصد اکسیژن دنیا را تولید می‌کنند. این موجودات ذره‌بینی یکی از منابع تغذیه‌ای آبزیان به حساب می‌آیند. اگر تعداد بسیار زیادی از این موجودات ریز در آب دورهم جمع شوند، ممکن است رنگ آب را سبز، آبی یا به رنگ‌های دیگر تبدیل کنند. فانوس دریایی لارکحدود کمتر از چهار کیلومتری از بخش شهری جزیره، برج فانوس دریایی در کنار ساحل وجود دارد که از دوردست به‌راحتی قابل‌مشاهده است. چند آلاچیق نیز در کنار این ساحل شنی قرار گرفته‌اند. اگر در روزی تعطیل به لارک بروید، خانواده‌ها و افراد قشمی را خواهید دید که برای تفریح و شنا به لارک آمده‌اند. حدود پنج کیلومتر دورتر از فانوس دریایی اگر به‌سمت غرب جزیره بروید، در نزدیکی ساحل می‌توانید بقایایی یک کشتی غرق‌شده را ببینید که نصف آن روی آب است. بازدید از این کشتی قدیمی نیز جذابیت‌های خاص خود را دارد. همچنین آثاری از تلگراف‌خانه کمپانی هند شرقی در نقطه‌ای معروف به «مرنه» در جزیره وجود دارد. خانه‌های ۸۰۰ ساله‌ای که در دل کوه‌های این جزیره و دقیقا در وسط آن ساخته شده‌اند، از دیگر جاذبه‌های گردشگری جزیره لارک محسوب می‌شوند. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: Ermac Kiyani) امکانات جزیره لارکمتاسفانه لارک امکانات رفاهی زیادی ندارد، برای همین بیشتر گردشگران سفری نیم‌روزه به جزیره دارند. روستا تنها یک مغازه دارد که ساکنان جزیره اجناس مورد نیاز خود را از آنجا تهیه می‌کنند. تنها وسیله نقلیه‌ای که در این جزیره می‌توان پیدا کرد، موتورسیکلت است، آن هم به تعداد اندک. در سراسر جزیره تنها چند مورد ماشین وجود دارد. در واقع جزیره فاقد جاده استاندارد است و تنها یک مسیر خاکی دورتادور جزیره را به هم وصل می‌کند. برای سر زدن به گنبد نمکی و کوه‌های آتشفشانی و بلندترین نقطه جزیر که ۱۵۱ متر از سطح دریا ارتفاع دارد، یا مخروبه‌های به‌جای مانده از سکونتگاه‌های تاریخی جزیره و گورستان آن، باید همه راه را پیاده طی کنید. البته قدم زدن در این مسیر خسته‌کننده نیست و می‌توانید شاهد زیبایی و رنگارنگی خاک جزیره باشید. ساحل این جزیره به‌قدری بکر است که می‌توانید انواع صدف و مرجان‌های تزیینی را در کنار ساحل ببینید. همچنین در صورت صحبت با افراد بومی و خرید از آن‌ها می‌توانید غذاهایی مانند خوراک میگو، پرندگان، حلوای رطب و ماهی تنوری را بخرید. عکس‌های گالری از گوگل‌مپ (عکاسان: ادریس ضیایی، شهریار قندی و Ermac Kiyani) بهترین زمان سفر به جزیره لارکدر لارک هم مثل دیگر نقاط جنوب ایران با هوایی گرم و مرطوب روبه‌رو هستید؛ هوایی که ۶ ماه از سال به‌شدت گرم و ۶ ماه دیگر معتدل است. برای همین بهترین زمان برای بازدید از جزیره مانند سایر جزیره‌های جنوبی ایران، فصل پاییز و به‌ویژه زمستان است. اقامت در جزیره لارکبرای اقامت در جزیره لارک گزینه‌های زیادی پیش روی شما نیست. در این جزیره تنها یک اقامتگاه کپری وجود دارد. البته اگر اهل کمپینگ هستید، می‌توانید در مکان‌های مناسب چادر خود را برپا کنید. اقامتگاه کپرنشین لارک / عکس از گوگل‌مپ (عکاس: فرهاد حاتمی) نکات سفر به جزیره لارکاین جزیره در موقعیت استراتژیک تنگه هرمز قرار دارد، برای همین محل برگزاری مانورهای نظامی است. در صورتی که در منطقه قرار به برگزاری مانور نظامی باشد، هرگونه رفت‌و‌آمد به جزیره ممنوع است. برای همین قبل از سفر به جزیره حتما در این خصوص اطلاعات به‌روز را از اسکله‌های بندرعباس یا قشم کسب کنید. هر برنامه مانور نظامی از چند روز قبل اطلاع‌رسانی می‌شود تا مشکلی در رفت‌وآمد مردم محلی و مسافرها به وجود نیاید. سعی کنید با وسوسه جمع‌آوری گوش‌ماهی‌های ساحل مقابله کنید؛ چراکه با برداشتن آن‌ها اکوسیستم منطقه را دستکاری می‌کنید. در سفر به جزیره به باورها و عقاید مردم محلی احترام بگذارید و سعی کنید با خرید از آن‌ها، نقشی مفید در اقتصاد روستا داشته باشید. طبیعت را پاس بدارید و از ریختن زباله (حتی موارد تجزیه‌پذیر و ته‌سیگار) خودداری کنید. عکس از گوگل‌مپ (عکاس: شهریار قندی) پرسش‌های متداولجزیره لارک کجاست؟ جزیره لارک در تنگه هرمز قرار دارد و فاصله آن تا قشم ۱۶ کیلومتر و تا بندر عباس ۳۱ کیلومتر است. چگونه می‌توانیم به جزیره لارک برویم؟ از دو اسکله قشم می‌توان به لارک رسید. راه اول و مطمئن‌تر از اسکله ذاکری قشم با اتوبوس دریایی است و راه دوم با قایق‌های موتوری از اسکله دوحه قشم. بهترین زمان سفر به جزیره لارک چه فصلی است؟ بهترین زمان برای بازدید از جزیره لارک فصل پاییز و به‌ویژه زمستان است. در جزیره لارک کجا اقامت کنید؟ در این جزیره تنها یک اقامتگاه کپری وجود دارد. البته اگر اهل کمپینگ هستید، می‌توانید در مکان‌های مناسب چادر خود را برپا کنید. نویسنده: نسیبه گودرزی