سد لفور (سد البرز)
ایران، استان مازندران، شهرستان سوادکوه، دهستان لفور، منطقه دیوتک
در نزدیکی شهرستان شیرگاه مازندران، منطقه بسیار خوش آب‌وهوا و سرسبزی به نام «لفور» واقع‌شده است که بسیاری آن را به‌خاطر «سد لفور» می‌شناسند. این سد که نام رسمی آن، «سد صالحی مازندرانی» است، ازجاهای دیدنی سوادکوهبه شمار می‌آید و در استان مازندران و در شهرستان سوادکوه شمالی در بخش لفور قرار دارد. با ادامه با کجارو همراه شوید تا شما را با سد زیبای لفور و منطقه شگفت‌انگیز اطراف آن بیشتر آشنا کنیم. سد لفور را بیشتر بشناسید: معرفی سد لفورسد لفور کجاست؟ مسیر دسترسی به سد لفورتاریخچه سد لفوربهترین زمان سفر به سد لفوردهستان لفورآثار باستانی و تاریخی لفوراقامت در منطقه لفورمعرفی سد لفورمنبع عکس: سایت villakadeh. net (عکاس: شهاب آقایی) استان مازندران از لحاظ آب‌وهوایی و پوشش گیاهی و همچنین تجمع گونه‌های جانوری، یکی از مناطق بی‌نظیر ایران است که در کنار تمام زیبایی‌های آن، سد بزرگ و کم‌نظیر لفور خودنمایی می‌کند. این سد در دل جنگل‌های وسیع این منطقه قرار دارد و نقشی حیاتی برای مردم و محیط‌زیست ایفا می‌کند. ساختار طبیعی سد و استفاده از سنگ‌ریزه در ساخت آن باعث شده است که با کمترین آلودگی و مشکلات زیست‌محیطی، بیشترین خدمت را به مردم این منطقه برساند و یکی از مهم‌ترین منابع تامین آب شرب مردم این منطقه و شهرهای اطراف آن باشد. سد لفور کجاست؟ سد لفور که ازجاهای دیدنی استان مازندراناست، در ۴۵ کیلومتری جنوب شرقی بابل قرار دارد و آن را با نام‌های «سد البرز» و «سد پاشاکلا» نیز می‌شناسند. (مشاهده روی نقشه) مسیر دسترسی به سد لفورمنبع عکس: سایت villakadeh. net (عکاس: شهاب آقایی) اگر از سمت جاده فیروزکوه قصد سفر به سد لفور را دارید، باید بعد از گذشتن از شهر‌های پل سفید، زیر‌آب وشیرگاه، مسیر خود را به‌سمت جاده شیرگاه-بابل‌کنار تغییر دهید که از مناطق کلیج خیل و اسلام‌آباد عبور می‌کند. جاده هراز شما را به‌ترتیب به شهر‌های آمل و بابل راهنمایی می‌کند. در شهر بابل باید به‌دنبال حرکت در مسیر جاده گنج افروز به‌طرف بابل‌کنار باشید. جاده گنج افروز به‌دلیل موقعیت جغرافیایی‌اش، در مجاورت دره‌ای بزرگ قرار دارد و از همین رو با رانندگی ایمن و رعایت سرعت مطمئنه می‌توانید بدون هیچ مشکلی از این مسیر عبور کنید. سپس با عبور از شهر بابل‌کنار، به سه‌راهی شیردارکلا می‌رسید که مکانی بسیار شلوغ و پررفت‌وآمد است و از هر کسی مکان سد را بپرسید، به شما کمک خواهد کرد. منبع عکس: خبرگزاری مهر، villakadeh. net (عکاس: شهاب آقایی) برای دیدن منظره پشت سد باید از ضلع شرقی سد به تاج آن برسید که ممکن است ماموران سد مانع شوند یا از مسیر روستای گالشکلا استفاده کنید که به‌نظر زیباتر است. از جاده اصلی باید حدود پنج کیلومتر را طی کنید تا به روستای گالشکلا برسید؛ هرچند جاهایی در طول مسیر، بر فراز سد قرار دارد و به این ترتیب با منظره‌ای خیره‌کننده مواجه خواهید شد. تاریخچه سد لفورمنبع عکس: سایت villakadeh. net (عکاس: شهاب آقایی) در سال‌های آخر حکومت پهلوی، مطالعات اولیه و امکان‌سنجی احداث یک سد مخزنی روی رودخانه بابلرود در منطقه بابل‌کنار انجام‌شده بود؛ اما با وقوع انقلاب اسلامی در سال ۱۳۵۷، موضوع احداث سد به تعویق افتاد تا اینکه در سال ۱۳۷۴ و با تغییر محل احداث آن از بابل‌کنار به منطقه لفور در شهرستان سوادکوه شمالی، دستور اجرای طرح صادر و سد لفور با ارتفاع ۷۲ متر روی تلاقی سه رودخانه کارسنگ رود و آذررود و اسکلیم روهار احداث شد. در ابتدا سد لفور، با نام سد «پاشاکلا» شناخته می‌شد و تابلوهایی با همین نام در حاشیه جاده‌های لفور و بابل‌کنار نصب‌شده بود. پروژه سد پاشاکلا با این هدف ساخته شد که آب موردنیاز ۵۴ هزار هکتار از اراضی کشاورزی شهرستان‌های بابل، بابلسر، قائم‌شهر و جویبار را تأمین کند. منبع عکس: سایت villakadeh. net (عکاس: شهاب آقایی)، کجارو (عکاس: شهرام شهابی)، خبرگزاری مهر، عکاس: اسم مستعار TELLURIDE ۷۴۹ ارتفاع این دریاچه سد مخزنی از پی ۷۸ متر، طول تاج ۸۳۸ متر، عرض تاج ۱۲ متر و عرض پی آن ۴۵۰ متر است. میزان حجم کل مخزن به ۱۴۲ میلیون مترمکعب و حجم مفید آن به ۱۲۲ میلیون مترمکعب می‌رسد. بهترین زمان سفر به سد لفورمنبع عکس: سایت villakadeh. net (عکاس: شهاب آقایی) سد لفور در دلجنگل لفور، منظره‌ای زیبا و دل‌نواز را پیشکش افراد عاشق طبیعت‌گردی می‌کند و به همین دلیل در تمامی فصول سال شلوغ است و کمتر زمانی پیش می‌آید که این منطقه را بتوان خلوت دید. مسیر رفتن به سد لفور نیز به‌نوبه خود زیبا است و از دل جنگل‌ها و چشمه‌ها و آبشارهای کم‌نظیر می‌گذرد. با این حال، بهترین زمان سفر به سد لفور، ترجیحا فصل بهار یا تابستان است. اگر مایل باشید در دل طبیعت و با شیوه‌ای متفاوت وقت خود را سپری کنید، چادر و امکانات اولیه ایجاد یک کمپ جزو ملزومات این سفر به حساب می‌آید. در شب، حشره‌ها و جانوران موذی زیاد می‌شوند و در جنگل هم همیشه باران می‌بارد؛ پس چادر شما باید در برابر رطوبت مقاوم بوده و توری برای جلوگیری از ورود حشرات داشته باشد. برای کسانی که از هیاهوی شهر به دامان طبیعت پناه می‌برند، شاید بهترین تفریح داشتن آرامش در محیطی زیبا با آب‌وهوایی معتدل و خوب باشد. علاوه بر این، ماهی‌گیری هم یکی از تفریح‌های بازدیدکنندگان سد لفور است؛ به‌خصوص که ماهی‌های معروف سد لفور، زردپر، سرخ باله و سفید رودخانه‌ای هستند. دهستان لفورمنبع عکس: خبرگزاری مهرلفور (لپور) یکی از دهستان‌های شهرستان سوادکوه شمالی در استان مازندران به شمار می‌رود که از ۲۹ آبادی و روستا تشکیل‌شده است. این روستاها به حدی زیبا و جذاب هستند که هر گردشگری را به روستاگردی و معاشرت با مردم بومی آن وادار می‌کنند. از جمله روستاهای لفور می‌توان به گشنیان، نفت‌چال، چاکسر، اسبوکلا، گالش‌کلا، میرارکلا، غوزک رودبار، امامکلا، کالیکلا، مرزی‌دره و عالم‌کلا اشاره کرد. هارمونی زیبایی‌ها، درهم‌تنیدگی انسان و دست ساخته‌های بشر با طبیعت و توقف زمان در هزاره‌های گذشته، همگی شاید فقط در منطقه لفور سوادکوه قابل‌مشاهده باشد. هم‌نوایی کوهستان، جنگل، چشمه‌ها، رودخانه‌ها، دریاچه، آبشار و زندگی روستایی به‌خوبی در منطقه لفور به چشم می‌خورد. منبع عکس: خبرگزاری مهرگردشگران با سفر به این منطقه می‌توانند ماهیگیری در دریاچه و رودخانه، لم دادن به درختان بلند راش و افرا، قدم زدن در روستاها و حس بی‌نظیر پیاده‌روی با پای برهنه در آب سرد رودخانه و تجربه خلوت با خدا در دل امامزاده‌ها و مساجد چوبی را تجربه کنند. از جاذبه‌های گردشگری و مذهبی این منطقه می‌توان به جنگل خربمرد، امامزاده سه تن بزرگوار (گزو)، آبشار گزو، امامزاده سید محمد ال کیا (نفت چال)، رودخانه اسکلیم رود، هفت آبشار سوادکوه، پارک جنگلی جوارم، روستای بورخانی، آبشار اسکلیم یا گالش کلا اشاره کرد که باید در برنامه سفر هر گردشگری قرار بگیرد. آثار باستانی و تاریخی لفورمنبع عکس: خبرگزاری مهردر پی کاوش‌های اخیر در محوطه سد لفور که روی تپه تاریخی چاشتخوران صورت گرفت، آثار معماری‌ای از دوران عصر آهن به دست آمد. از کاوش‌های باستان‌شناسی محدوده سد لفور، آثاری از عصر آهن به دست آمده استآثار مکشوفه این تپه تاریخی را می‌توان پی سنگی خانه‌ها، تنور و خمره ذخیره‌سازی مواد غذایی و همچنین قالب‌های سنگی و سفالی ذوب فلز عنوان کرد. بنا به‌گفته باستان‌شناسان، مطالعات اولیه روی این آثار نشان می‌دهد که مردم این منطقه موفق به دستیابی به روش پیشرفته‌ای از پخت سفال در فرم‌های گوناگون و ذوب فلزات شده بودند. در این منطقه همچنین دو گورستان مربوط به اوایل اسلام کشف‌شده است که اجساد آن به‌همراه تابوت‌های چوبی با بست‌های فلزی و گورهایی با آجر دفن شده بودند. اقامت در منطقه لفورمنبع عکس: سایت villakadeh. net (عکاس: شهاب آقایی) منطقه لفور مملو از خانه‌های بوم‌گردی و کلبه‌های چوبی و کاه‌گلی در دل جنگل است که می‌توانید برای یک شب، زندگی روستایی تمام‌عیاری را در کنار حیوانات اهلی همچون گاو و گوسفند، مرغ و اردک و کندوی عسل تجربه و از غذاهای ارگانیک نوش جان کنید. برای یافتن این خانه‌های بوم‌گردی کافی است، به کناره جاده دقت کنید تا شماره تماس مالکان آن را بیابید. البته چادرزدن در حاشیه سد، با رعایت نکات ایمنی می‌تواند تجربه هیجان‌انگیزی برایتان رقم بزند و ماحصل این اقامت نیز بیدار شدن در زیباترین صبحگاهی است که تجربه آن شاید هیچ‌گاه تکرار نشود. عکاس: Ali pourhamzehمنطقه لفور بی‌شک در چهار فصل سال دیدنی است و تصاویری بدیع و چشم‌نواز را به نمایش می‌گذارد. بهار با برگ‌های تازه جوانه‌زده گیاهان و تابستان به‌دلیل هوای مطبوع و خنکش، مقصد بسیاری از گردشگران است؛ اما قطعا لفور در فصل پاییز به اوج زیبایی خود می‌رسد. از آنجا که فصل زمستان، هوا سرد می‌شود و احتمال بارش باران و برف وجود دارد؛ سفر در فصول دیگر بیشتر توصیه می‌شود. همه آنچه در خلقت است، در درون شما است و هرآنچه درون شما است، در خلقت است. طبیعت با آغوشی باز و دستانی گرم از ما استقبال کرده و می‌خواهد که از زیبایی‌اش لذت بریم. چرا انسان باید آنچه را در طبیعت ساخته‌شده از بین ببرد!؟ (جبران خلیل جبران) پرسش‌های متداولسد لفور کجاست؟ سد لفور در استان مازندران، در ۴۵ کیلومتری جنوب شرقی بابل واقع‌شده است. چگونه به سد لفور برویم؟ اگر از سمت جاده فیروزکوه قصد سفر به سد لفور را دارید، باید بعد از گذر از شهر‌های پل سفید، زیر‌آب و شیرگاه، مسیر خود را به‌سمت جاده شیرگاه-بابل‌کنار تغییر دهید که از مناطق کلیج خیل و اسلام‌آباد عبور می‌کند. جاده هراز شما را به‌ترتیب به شهر‌های آمل و بابل راهنمایی می‌کند. در شهر بابل باید به‌دنبال حرکت در مسیر جاده گنج افروز به‌طرف بابل‌کنار باشید. جاده گنج افروز به‌دلیل موقعیت جغرافیایی‌اش، در مجاورت دره‌ای بزرگ قرار دارد و از همین رو با رانندگی ایمن و رعایت سرعت مطمئنه می‌توانید بدون هیچ مشکلی از این مسیر عبور کنید. سپس با عبور از شهر بابل‌کنار، به سه‌راهی شیردارکلا می‌رسید که مکانی بسیار شلوغ و پررفت‌وآمد است و از هر کسی مکان سد را بپرسید، به شما کمک خواهد کرد. بهترین زمان سفر به سد لفور چه وقتی است؟ بهترین زمان سفر به سد لفور، ترجیحا فصل بهار یا تابستان است. آیا امکان اقامت در منطقه لفور وجود دارد؟ منطقه لفور مملو از خانه‌های بوم‌گردی و کلبه‌های چوبی و کاه‌گلی در دل جنگل است. همچنین چادرزدن در حاشیه سد، با رعایت نکات ایمنی می‌تواند تجربه هیجان‌انگیزی برایتان رقم بزند. عکس‌های گالری از گوگل‌مپ (عکاسان: مهدی شاهپور، محمد علی عابدی، مهدی رضایی و و سروش خطابی) نویسنده: صدیقه شجاعی