موزه میراث روستایی گیلان
ایران، استان گیلان، کیلومتر ۱۸ آزادراه رشت- قزوین، نرسیده به پلیس‌راه، کیلومتر ۳ جاده‏ی سراوان- شفت
موزه میراث روستایی گیلان یکی از جذاب‌تریندیدنی‌های رشتاست. این موزه مکانی عالی برای آشنایی با معماری، فرهنگ، سبک زندگی، غذاهای محلی، صنایع‌دستی، پوشاک و … مردم مناطق مختلف استان گیلان است. ۲۸ مجموعه مسکونی در این موزه جای گرفته‌اند و فضاهای روستایی دیگر مانند شالیزار و کاهدان، لانه مرغ و … در آن بازسازی شده‌اند. موزه میراث روستایی گیلان تجربه‌ای فراموش‌نشدنی را برای هر بازدیدکننده رقم می‌زند. با کجارو در گشت‌و‌گذار در این موزه همراه باشید. هرآنچه بهتر است درباره موزه میراث روستایی گیلان بدانید: معرفی موزه میراث روستایی گیلانموزه میراث روستایی گیلان کجاست؟ تاریخچه موزه میراث روستایی گیلانحوزه‌های موزه میراث روستایی گیلاننمایش‌ها و بازی‌های سنتی موزه میراث روستایی گیلانساعات بازدید و بلیط موزه میراث روستایی گیلانمعرفی موزه میراث روستایی گیلانموزه میراث روستایی گیلان در زمینی به مساحت حدود ۲۶۳ هکتار برپا شده است و یکی از دیدنی‌ترینجاذبه‌های گردشگری گیلانمحسوب می‌شود. این موزه نمونه‌ای کوچک، اما واقعی از نحوه زندگی و فرهنگ سنتی روستاهای گیلان است. بخش معماری این موزه، مجموعه‌ای است که قدمت بناهای آن به‌طور متوسط به ۱۵۰ سال می‌رسد. این سازه‌ها ۲۸ مجموعه را تشکیل می‌دهند و شامل بناهای مسکونی و جانبی از مناطق مختلف استان هستند. بناها در نقاط گوناگون گیلان شناسایی، مستندسازی، واچینی و مجددا در موزه دوباره چینی شدند. در موزه میراث روستایی گیلان علاوه بر بازدید از فضاهای روستایی و آشنایی با فرهنگ و معماری مناطق مختلف استان، می‌توانید با لباس‌های محلی عکاسی کنید، از غذاهای محلی بچشید و از بازارچه صنایع‌دستی خرید کنید. همچنین این اکوموزه بزرگ می‌تواند یکی ازبهترین مقاصد تفریحی رشت برای کودکانباشد. کارگاه‌های آموزش و تولید صنایع‌دستی، نظیر گمج‌سازی و سفالگری، مرواربافی، رشتی‌دوزی و …، محوطه‌ی بازی‌ها و نمایش‌های بومی، مراکز تحقیقات کشاورزی و دامپروری، پژوهشگاه معماری و مردم‌شناسی، پارک کودک، باغ‌های پرورش گیاهان دارویی و درختان بومی، اردوگاه تفریحی، معماری چوب ملل و دو مجموعه مهمانپذیر با الهام از معماری روستایی در این موزه در نظر گرفته‌شده است. هدف موزه میراث روستایی گیلان، تنها انتقال بناهای روستایی نیست، بلکه حفظ فرهنگ بومی، فن ساخت و دانش نانوشته‌ای است که در روستاهای گیلان وجود داشته است. در این مجموعه، علاوه بر معماری روستایی مناطق مختلف استان، سایر عناصر فرهنگی مربوط به ابزارهای زندگی و کار، خوراک، پوشاک و … هم به نمایش آمده است. موزه میراث روستایی گیلان کجاست؟ موزه میراث روستایی گیلان در پارک جنگلی سراوان، واقع در کیلومتر ۱۸ آزادراه رشت- قزوین، نرسیده به پلیس‌راه، کیلومتر ۳ جاده‏ سراوان- شفت قرار دارد. (مشاهده روی نقشه). برای دسترسی خود را به جاده رشت-قزوین برسانید و پس از طی حدودا ۱۸ کیلومتر، وارد جاده سراوان-شفت (سراوان-فومن) شوید. با استفاده از تابلوهای راهنما موزه را خواهید یافت. تاریخچه موزه میراث روستایی گیلانایده تاسیس این موزه برای نخستین بار پس از زمین‌لرزه خرداد ۱۳۶۹ گیلان-زنجان توسط دکتر محمود طالقانی شکل گرفت. این زمین‌لرزه روند تخریب بناهای سنتی را شدت بخشیده بود. فاز مطالعات مقدماتی موزه، از اوایل سال ۱۳۸۱ آغاز شد. ابتدا، مطالعات گسترده جهت مکان‌یابی مناسب برای اجرای پروژه انجام شد. پس از بررسی‌های فراوان، پارک جنگلی سراوان، به‌علت دارا بودن توپوگرافی مناسب و مشابه گیلان، دسترسی آسان و وجود تاسیسات زیربنایی مناسب به‌عنوان محل اجرای پروژه انتخاب شد. عکس‌های گالری از خبرگزاری برنا (عکاس: مهران ساکی) اساس کار جهت انتقال بناها به این ترتیب بود که ابتدا، گروهی از کارشناسان جهت شناسایی بناها به روستاها اعزام شدند. بناهای دارای ارزش برای انتقال به موزه شناسایی و مطالعه شدند. این مطالعات شامل مردم‌شناسی و معماری بود. پس از تکمیل مطالعات، بنا برداشت معماری و پلاک‌گذاری شد تا دوباره‌سازی آن میسر شود. پس از واچینی و انتقال مصالح به موزه، به نام اهداکننده یا فروشنده بنا، در محل معین دوباره‌چینی شدند. مساحت مجموعه موزه‌ای، بالغ بر ۴۵ هکتار است که در هسته‌ی مرکزی سایت قرار دارد. حوزه‌های موزه میراث روستایی گیلانموزه میراث روستایی گیلان که از جاهای دیدنیاطراف رشتبه حساب می‌آید، به‌عنوان یک اکوموزه، شامل ۹ حوزه می‌شود. در هر حوزه تعدادی خانه واقع شده‌اند: جلگه شرقعکس از سایت موزه میراث روستایی گیلان (عکاس: نامشخص) موقعیت: مناطق جلگه‌ای شرق سپیدرودبناهای مسکونی: خانه چنچو، خانه میر سیار، خانه منتظری و خانه رفیعیدیگر فضاها: باغ سبزیجات و صیفی‌جات و بناهای جانبی مانند کندوج (انبار برنج)، طویله و تلمبار (محل پرورش کرم ابریشم) به‌اضافه مسجد، قهوه‌خانه، کوره زغال‌گیری سنتی، محل بازی‌ها و نمایش‌های سنتی و بازارچه صنایع ستیویژگی معماری: اسکلت و کرسی چوبی بنا و بام چهار کله گالی پوشفعالیت‌های معیشتی: تولید برنج و پرورش کرم ابریشمجلگه غربعکس از سایت موزه میراث روستایی گیلان (عکاس: نامشخص) موقعیت: مناطق جلگه‌ای غرب گیلان، از شهرستان شفت تا آستارابناهای مسکونی: خانه موسی زاده، خانه حقیقی، خانه محمودی، خانه موسوی، خانه حسنی و خانه محتشم طلبدیگر فضاها: بناهای جانبی مانند انبار برنج (کوتی)، طویله، لانه مرغ، چاه آب، سرویس بهداشتی و باغ سبزیجات و صیفی‌جات به‌اضافه قهوه‌خانه با مصالح و تکنیک‌های بومیویژگی معماری: دیواره‌های چینی (گاهی در تلفیق با سازه چوبی) و بام شیب‌دار کلوش (ساقه برنج) فعالیت‌های معیشتی: تولید برنج، دامداری و چایکاریجلگه مرکزعکس از سایت موزه میراث روستایی گیلان (عکاس: نامشخص) موقعیت: بخش‌های جلگه‌ای مرکز استانبناهای مسکونی: خانه امینی، خانه مرادی، خانه بیالوا، خانه دانش و خانه صادقیدیگر فضاها: بناهای جانبی شامل کروج (انبار برنج)، تلمبار (محل پرورش کرم ابریشم)، طویله و لانه مرغ به‌اضافه مدرسه، قهوه‌خانه، کارگاه آهنگری و شالیزارویژگی معماری: اسکلت چوبی، دیوارها تلفیق چینه‌ای و زگالی یا کاملا زگالی و پوشش بام از کلوش (ساقه برنج) فعالیت‌های معیشتی: شالیکاریکوهستان شرقعکس از سایت موزه میراث روستایی گیلان (عکاس: نامشخص) موقعیت: مناطق کوهستانی و ییلاقات گیلان در شرق رودخانه سفیدرودبناهای مسکونی: خانه محمدنژاد و خانه محسنیانویژگی معماری: دیوارها سنگچین، گالی و زگمه‌ای و پوشش بام ازلتفعالیت‌های معیشتی: دامداریکوهپایه شرقعکس از سایت موزه میراث روستایی گیلان (عکاس: نامشخص) موقعیت: مناطق کوهپایه‌ای گیلان در حاشیه شرقی رودخانه سفیدرودبناهای مسکونی: خانه بهزادی، خانه جامع و خانه رستمیدیگر فضاها: بناهای جانبی شامل انبار برنج یا گندم، انبار کاه (کاهدان)، تنور نان، طویله و لانه مرغویژگی معماری: دیوارها زگالی و زگمه‌ای و پوشش بام عموما لتکوهستان غربعکس از سایت موزه میراث روستایی گیلان (عکاس: نامشخص) موقعیت: مناطق کوهستانی غرب گیلانبناهای مسکونی: خانه حاجت پوردیگر فضاها: بناهای جانبی شامل تنور نان و لانه مرغویژگی معماری: دیوارها تخته‌ای، گالی، زگمه‌ای و سنگ‌چین و پوشش بام از لتفعالیت‌های معیشتی: دامداریکوهپایه غرببناهای مسکونی: خانه رحمانی، خانه طربی و خانه لطفیساحل شرقبناهای مسکونی: خانه موسویساحل غرببناهای مسکونی: خانه آصفیعکس‌های گالری از خبرگزاری برنا (عکاس: مهران ساکی) نمایش‌ها و بازی‌های سنتی موزه میراث روستایی گیلاندر موزه میراث روستایی گیلان تعدادی از بازی‌ها و مراسم‌های بومی برگزار می‌شود؛ از جمله می‌توان به عروسه گوله، کشتی گیله مرد، طناب‌کشی و لافند بازی (بندبازی سنتی) اشاره کرد. عروسه گوله: عروسه گوله از نمایش‌های آیینی نوروزی است. این نمایش را از نیمه دوم اسفند تا هنگام نوروز اجرا می‌کنند. موضوع این بازی رقابت عشقی بین دو نفر به‌منظور تصاحب ناز خانم است. دو رقیب پیربابا و غول یا کوسه و غول هستند. ممکن است در روایت‌ها اندکی تفاوت وجود داشته باشد؛ اما اغلب پیربابا با تصاحب عروس، پایان خوبی را رقم می‌زند. البته در برخی نسخه‌ها نیز عکس این اتفاق می‌افتد و غول پیروز می‌شود. عکس از خبرگزاری شبستان (عکاس: حمیدرضا علیپور) کشتی گیله مردی: کشتی گیله مردی نه‌تنها در گیلان، بلکه در مازندران نیز رایج است. مضمون این نمایش، مقابله‌های فردی و رزمی است. این مراسم را در عیدها و عروسی‌ها و همچنین از خرداد تا پایان شهریور اجرا می‌کنند. کشتی با نیایش آغاز و سپس به تماشاچیان احترام گذاشته می‌شود. پس از آغاز مبارزه، درگیری را شروع می‌کنند. زمین خوردن در بازی، به‌معنای باخت است و حتی در صورت تماس انگشتان نیز، فرد بازنده معرفی می‌شود. عکس‌های گالری از خبرگزاری شبستان (عکاس: حمیدرضا علیپور) لافند بازی: لافند بازی در فصل تابستان (اوایل تیر تا اواخر مرداد)، در پاییز (مهر و آبان)، ایام نوروز و سیزده بدر و دیگر جشن‌ها و عیدها برگزار می‌شود. از این بازی با نام‌های طناب‌بازی، ریسمان‌بازی، رسن‌بازی و داربازی نیز یاد می‌کنند. پهلوان لافندباز در این نمایش، عملیاتی را روی طناب انجام می‌دهد و در انتها، مزد خود را با دوران کردن از تماشاگران دریافت می‌کند. ساعات بازدید و بلیط موزه میراث روستایی گیلانهمه‌روزه از ساعت ۹ تا ۱۸ می‌توانید از موزه میراث روستایی گیلان بازدید کنید. در روزهای چهارشنبه، بازدیدهای گروهی به‌همراه راهنما انجام می‌شود. بهای بلیط برای گردشگران داخلی پنج هزار تومان و برای گردشگران خارجی ۱۰۰ هزار تومان است. برای تهیه بلیط باید کارت بانکی همراه داشته باشید. عکس‌های گالری از خبرگزاری برنا (عکاس: مهران ساکی) پرسش‌های متداولموزه میراث روستایی گیلان کجاست؟ موزه میراث روستایی گیلان در پارک جنگلی سراوان، واقع در کیلومتر ۱۸ جاده‌ی رشت- تهران قرار دارد. در موزه میراث روستایی گیلان چه آثاری به نمایش گذاشته شده‌اند؟ موزه میراث روستایی گیلان میزبان ۲۸ مجموعه مسکونی از مناطق مختلف استان است. همچنین فضاهایی نظیر شالیزار و کاهدان را می‌توان در این اکوموزه مشاهده کرد. ساعات بازدید موزه میراث روستایی گیلان چیست؟ همه‌روزه از ساعت ۹ تا ۱۸ می‌توانید از موزه میراث روستایی گیلان بازدید کنید. در روزهای چهارشنبه، بازدیدهای گروهی به‌همراه راهنما انجام می‌شود. بهای بلیط موزه میراث روستایی گیلان چقدر است؟ بهای بلیط برای گردشگران داخلی پنج هزار تومان و برای گردشگران خارجی ۱۰۰ هزار تومان است. برای تهیه بلیط باید کارت بانکی همراه داشته باشید. نویسنده: زهره زرشکیان