مسجد جامع بافران
ایران، استان اصفهان، شهرستان نایین، روستای بافران
در گذشته یکی از مهم‌ترین عوامل تشکیل روستاها و بافت‌های مسکونی، اماکن مذهبی مانند مساجد بوده است. مسجد جامع بافران از آثار تاریخی استان اصفهان به شمار می‌رود که در طول تاریخ، مهم‌ترین بنای روستای بافران محسوب شده است. آنچه باید درباره مسجد جامع بافران بدانید: مسجد جامع بافران کجاست؟ درباره مسجد جامع بافرانتاریخچه مسجد جامع بافرانمعماری مسجد جامع بافراننکات بازدید از مسجد جامع بافرانجاهای دیدنی اطراف مسجد جامع بافرانمسجد جامع بافران کجاست؟ آدرس: استان اصفهان، شهرستان نایین، روستای بافران (مشاهده در نقشه) عکس از گوگل‌مپ | عکاس: هومن سلامتمسجد جامع بافران از آثار تاریخی استان اصفهان است. این مسجد ازجاهای دیدنی نایینبه شمار می‌رود و در روستای بافران قرار دارد. روستای بافران در هشت کیلومتری جنوب شرق نایین واقع‌شده است. مسجد جامع بافران تقریبا در مرکزیت بافت قدیم روستا قرار دارد. مسیر دسترسی به مسجد جامع بافرانبرای دسترسی به مسجد جامع بافران از طریق کمربندی نایین وارد بزرگراه نایین به اردکان شوید. سپس از طریق خروجی روستای بافران در این بزرگراه، به‌سمت میدان مزرعه امام حرکت کنید. مسجد جامع در کوچه‌پس‌کوچه‌های تاریخی روستا واقع‌شده است. درباره مسجد جامع بافرانمسجد جامع بافران که در روستای بافران واقع‌شده، از آثار ساخته‌شده در دوره صفویه است. این مسجد تاریخی در ۲۵ خرداد سال ۱۳۸۱ با شماره ثبت ۵۸۸۷ به‌عنوان یکی از آثار تاریخی ایران ثبت ملی شد. مسجد جامع بافران در سال‌های گذشته توسط اداره میراث فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری شهرستان مورد مرمت قرار گرفته است و هم‌اکنون نیز با تلاش‌های ماموران حفاظت این سازمان و اهالی روستا حفظ و نگهداری می‌شود. تاریخچه مسجد جامع بافرانعکس از گوگل‌مپ | عکاس: هومن سلامتسابقه ساخت بنای اولیه مسجد جامع بافران به احتمال بسیار به قرون اولیه اسلامی می‌رسد؛ بااین‌حال بنای امروزی آن به دوره صفویه تعلق دارد. مطابق تحقیقات انجام‌شده توسط باستان‌شناسان، اکثر مساجد جامع ساخته‌شده در ایران بعد از اسلام، روی باقی‌مانده‌های آتشکده‌های باستانی شکل گرفته‌اند که قبل از ورود اسلام به ایران، محل نیایش و عبادت زرتشتیان بودند. بسیاری براین عقیده‌اند که مسجد جامع بافران آتشکده بوده و بعدها تبدیل به مسجد شده است. این مسجد در ابتدا محراب نداشت و در دوره‌های بعد برای آن محراب ساخته‌اند. یکی از دلایل آتشکده بودن مسجد را نداشتن محراب می‌دانند. سندی که درباره بنای مسجد می‌توان به آن مراجعه کرد، کتیبه‌ای سنگی است که بر بالای محراب فعلی مسجد وجود دارد. روی این کتیبه با خط ثلث برجسته، کلمه «لا‌اله‌الا‌الله، محمد رسول‌الله، علی ولی‌الله» حک‌شده است و در پایین آن، جمله «کتبه حبیب‌الله» و «سنه ۹۶۶» به چشم می‌خورد. جمله اول، نشانگر نام نویسنده سنگ‌نوشته و عبارت دوم، با توجه به نزدیکی زمان ساختمسجد جامع نایینو مسجد جامع بافران در قرون اولیه اسلامی، نشان‌دهنده تاریخ تعمیر مسجد است. معماری مسجد جامع بافراناز معروف‌ترین قسمت‌های مسجد جامع بافران، مناره خشتی و مدور آن است که به دوره سلجوقی می‌رسدمسجد جامع بافران بر اساس الگوی مساجد چهارایوانی بنا شده است و مساحتی نزدیک به ۸۰۰ متر مربع دارد. مسجد شامل فضاهایی چون صحن، شبستان و رواق است. سرداب یا زیرزمین مسجد و تک مناره خشتی، از ویژگی‌های مهم این بنای تاریخی محسوب می‌شوند. مسجد جامع بافران، تک مناره‌ای خشتی و مدور دارد که از عناصر ارزشمند این بنا به شمار می‌آید و با استناد به کتاب «فهرست آثار تاریخی ایران»، از سازه‌های کم‌نظیر تاریخی است که در دوران سلجوقی بنا شده است. ابعاد خشت‌های مناره ۳۰ × ۳۰ × ۶ و ارتفاع مناره در حدود ۲۱ متر است. ورودی مناره در کنار در اصلی مسجد و مقابل در ورودی سرداب و زیرزمین قرار دارد و به‌وسیله ۵۸ پله مارپیچی درون مناره، می‌توان به بالای آن رفت. مناره خشتی در دوره‌های بعد با آجر پوشانده شده و در دوران معاصر، پایین آن را آجرنما کرده‌اند. در قدیم از مناره مسجد در سحرهای ماه رمضان برای سحرخوانی استفاده می‌شد. عکس از وب‌سایت خبرگزاری شبستانورودی اصلی مسجد جامع در ضلع غربی آن است و پس از عبور از جلوخان، می‌توان از طریق راهرویی عریض به صحن مسجد راه یافت. شبستان اصلی مسجد با سقفی بلند و گنبدی‌شکل در ضلع جنوبی جا گرفته و با پلانی مستطیل‌شکل، با طاق و چشمه پوشش یافته است. در جبهه شرقی و غربی مسجد که به‌صورت دو طبقه بنا شده است، فضایی مخصوص برای بانوان تعبیه کرده‌اند و دو جبهه به‌وسیله راهرویی به هم راه دارند. فضاهای این دو جبهه با طاق و تویزه پوشیده شده‌اند. کاربندی سقف دالان ورودی و شمسه نیم‌گنبد ضلع جنوبی از جمله تزیینات به کار رفته در بنا است. سردر مسجد با آجرکاری به شیوه «راسته و خفته»، از الحاقات بعدی بنا به شمار می‌آید. ستون‌های پهن و مستحکم مسجد که قرن‌ها بنا را سرپا نگه داشته‌اند، نیز از جمله ویژگی‌های خاص این مسجد است. سرداب مسجد در کنار درب ورودی اصلی و در سطح زیرین صحن به فرم شش‌ضلعی بنا شده است و برای تامین نور آن روزنه‌ای در سقف بنا تعبیه کرده‌اند. عکس از وب‌سایت خبرگزاری شبستانمسجد جامع بافران در فرم اولیه خود، به‌دلیل آتشکده بودن، محراب نداشته است و محراب آن در سال‌های بعد به آن اضافه‌شده استدر مسجد کهن تغییراتی صورت گرفته است. مسجد کهن منبری قدیمی و گچی داشت که روی آن کتیبه‌ای در مورد امام علی (ع) نوشته‌شده بود. این منبر در سال ۱۳۴۷ تخریب شد. از دیگر تغییرات ایجاد شده در مسجد کهن، قطع ارتباط غرفه‌های داخل شبستان مسجد است که در سال ۱۳۴۷ انجام گرفت و با حذف راه ارتباطی دوغرفه، ارتباط بخش غربی با بخش شرقی از بین رفت. همچنین در سال‌های اخیر، نمای بیرونی مسجد با کاه‌گل و پشت‌بام آن با ایزوگام پوشانده شده است. نکات بازدید از مسجد جامع بافرانبازدید از مسجد جامع بافران تا پیش از غروب آفتاب امکان‌پذیر است. نمازهای پنج‌گانه در مسجد جامع بافران برگزار می‌شود. مسجد جامع بافران قطب برنامه‌های فرهنگی و مذهبی روستا است. هنگام بازدید از مسجد جامع بافران، آداب و احترام حضور در اماکن مذهبی را در نظر داشته باشید. برای مسجد جامع بافران به پوشش اسلامی نیازمند خواهید بود. بازدید از مسجد جامع بافران رایگان است. جاهای دیدنی اطراف مسجد جامع بافرانعکس از گوگل‌مپ | عکاس: Hamzeh Karbasiخانه تاریخی پیرنیاآدرس: استان اصفهان، شهر نایین، بافت قدیمی شهر، مقابل مسجد جامع (مشاهده در نقشه) خانه پیرنیا در استان اصفهان و بافت قدیمی شهر نایین واقع‌شده است. قدمت این خانه تاریخی به دوره صفویه بازمی‌گردد. معماری خانه پیرنیا نایین، به الگوی معماری و هنری خانه‌های تاریخی در منطقه کویر شباهت دارد و هم‌اکنون موزه مردم‌شناسی کویر در این مکان برپا شده است. نارین قلعه نایینآدرس: استان اصفهان، شهر نایین، مرکز بافت تاریخی نایین، میان محله‌های باب‌المسجد، کلوان و نوآباد (مشاهده در نقشه) نارین قلعه نایین با قدمتی مربوط به دوره ساسانی و اشکانی، میان محله‌های باب‌المسجد، کلوان و نوآباد قرار دارد. ازاین بنای تاریخی که در چهارم آبان سال ۱۳۶۵ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است، در منابع مختلف تاریخی با عنوان «دژ کهن» یا «کهن‌دژ» نیز نام برده‌اند. منبع عکس کاور: خبرگزاری شبستان. عکاس: نامشخصپرسش‌های متداولمسجد جامع بافران کجاست؟ مسجد جامع بافران در استان اصفهان، شهرستان نایین، روستای بافران واقع‌شده است. قدمت مسجد جامع بافران به چه دورانی بازمی‌گردد؟ صفویهمعماری مسجد جامع بافران چگونه است؟ چهارایوانیهزینه بازدید از مسجد جامع بافران چقدر است؟ بازدید از مسجد جامع بافران رایگان است. نویسنده: زهرا آذرنیوش / پوریا محمدی پیوند