خانه ملک
ایران، استان تهران، تهران، میان بازار بین‌الحرمین، بین دو مسجد شاه امام و مسجد جامع
در میان شلوغی‌های بازار بزرگ یکی ازخانه‌های تاریخی تهرانجای گرفته است که می‌تواند برای مدتی سکوت و آرامش را به شما هدیه دهد. این مکان، خانه ملک یا خانه حاج حسین آقا ملک یکی از واقفان بزرگ ایران است که در بازار بین‌الحرمین قرار دارد. این خانه محل پیشین کتابخانه و موزه ملی ملک و اولین موزه وقفی ایران است. با خانه ملک آشنا شوید: معرفی خانه ملکمعماری خانه ملکخانه ملک کجاست؟ ساعت بازدید از خانه ملک تهرانمعرفی خانه ملکمنبع عکس: آژانس عکس تهران (عکاس: شایان محرابی) اگر تابه‌حال گذرتان به بازار بین‌الحرمین تهران افتاده باشد یا برای بازگشایی مدارس و خرید لوازم‌التحریر به راسته لوازم‌التحریربازار بزرگ تهرانرفته باشید، احتمالا خانه‌ای تاریخی و قدیمی را دیده‌اید که چهارستون سنگی در جلوی درب و کتیبه‌ای بر بلای سردر با نوشته «یا هو الملک حق المبین» دارد؛ خانه‌ای کهنخستین موزه وقفی ایرانمحسوب می‌شود. این خانه تاریخی و تماشایی که ۱۵۰ سال از عمر آن می‌گذرد، متعلق به حاج حسین آقا ملک، بزرگ‌ترین واقف تاریخ معاصر ایران است که از پدر خود محمد کاظم، از تاجران سرشناس خراسان ارث برده است. خانه ملک تهران متعلق به حاج حسین آقا ملک، بزرگ‌ترین واقف تاریخ معاصر ایران استحسین آقا ملک دستیاری پدرش در اداره املاک خراسان را برعهده داشت و در سفری که همراه وی به مشهد رفت، به راهنمایی یکی از دوستان پدر با اشیای نفیس حرم رضوی آشنا شد و بعد وقتی در نیشابور نسخه‌ای از دیوان ابن یمین فریومدی، شاعر سده ششم هجری را به‌دست آورد، فکر بنیاد یک کتابخانه بزرگ به ذهنش خطور کرد. این کتابخانه ابتدا در مشهد دایر بود و سپس به خانه کودکی حسین آقا منتقل شد که در بازار بین‌الحرمین تهران قرار دارد. در سال ۱۳۱۶، ملک خانه پدری خود را به‌همراه تمام اثاثیه و کتاب‌های موجود در آن وقف آستان امام رضا کرد تا شعبه‌ای از کتابخانه مقدس رضویه باشد. آنچه که وقف شد، افزون بر هزاران نسخه خطی نفیس یا چاپ سنگی، شامل فرش‌ها، لوسترها، مبلمان و تابلوهای نقاشی بود که او به‌عنوان لوازم و تجملات زندگی شخصی از آن‌ها استفاده می‌کرد. همچنین مجموعه‌های تمبر، سکه، آثار لاکی و تابلوهای نقاشی را در برمی‌گرفت. این آثار ابتدا در کنار کتابخانه به نمایش درآمدند و سپس هسته اولیه موزه ملک را شکل دادند. خانه ملک که مکان بزرگ‌ترین موقوفه فرهنگی ایران است و نخستین موزه وقفی- خصوصی ایران و یکی از شش کتابخانه کشور در زمینه نسخه‌های خطی به شمار می‌آید، در سال ۱۳۷۶ در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفت. اکنون نیز این خانه یکی از مراکز وابسته به موسسه کتابخانه و موزه ملی ملک است و تحت نظر آن اداره می‌شود. بعد از مرگ حسین آقا ملک، کتابخانه و موزه تا چند سال به کار خود در این خانه ادامه دادند و سپس این مجموعه در سال ۱۳۷۵ به قطعه زمینی واقع در محوطه تاریخی باغ ملی تهران منتقل شد که توسط وی برای این منظور خریداری و اختصاص داده‌شده بود. این مکان در حال حاضر محل مؤسسه کتابخانه و موزه ملی ملک است و به‌عنوان یکی ازجاهای دیدنی تهران، میزبان گردشگران است. معماری خانه ملکمنبع عکس: آژانس عکس تهران (عکاس: شایان محرابی) بعد از آن‌که حاج حسین آقا ملک تصمیم گرفت خانه پدری خود را به کتابخانه و موزه تبدیل کند، در معماری آن تغییراتی انجام داد. وی با تخریب بخش اندرونی، ساختمان کتابخانه ملک را در سه‌طبقه ایجاد کرد که به کتابخانه و مکان مراجعه پژوهشگران اختصاص یافت و بخش غربی نیز مکان زندگی خصوصی حاج حسین آقا ملک و خانواده شد. علاوه بر این، در زندگی‌نامه ایشان نیز از زورخانه‌ای پیوسته به خانه نام‌برده شده که به پدرش حاج محمدکاظم ملک‌التجار تعلق داشته است. احتمالا هم‌زمان با ساخت بنای کتابخانه، این محل نیز تخریب‌شده است. به‌طور کلی معماری خانه ملک تهران تلفیقی از هنر ایرانی و اروپایی است. این خانه ۲ , ۵۰۰ متر مربع مساحت دارد و از دو بخش اندرونی و بیرونی تشکیل‌شده که به‌ترتیب در جبهه‌های شرقی و غربی قرار گرفته‌اند. اتاق‌ها و فضاهای گسترده و بزرگ و کوچک خصوصی، پذیرایی، آب‌انبار و سرداب، زیرزمین‌ها، آشپزخانه، تالار مطالعه و پژوهش و مخازن قدیم کتاب‌ها و نسخه‌های خطی، بنایی قسمت‌های مختلف این بنا را تشکیل می‌دهند. تزیینات هنری و معماری متعددی در آرایش این خانه به کار رفته است؛ چنانچه آجرکاری با تلفیقی از هنر سنتی ایران و معماری اروپایی جلوه‌گری می‌کند. کاشی‌کاری، حجاری، گچ‌بری، منبت‌کاری، تزیینات چوبی، دیوارپوش‌های قاجاری و تزیینات فلزی از دیگر آرایه‌های معماری خانه تاریخی ملک هستند. خانه ملک کجاست؟ منبع عکس: آژانس عکس تهران (عکاس: شایان محرابی) خانه ملک در بازار بزرگ تهران قرار دارد. این خانه تاریخی و زیبا را می‌توانید بین دو مسجد امام (مسجد شاه سابق) و مسجد جامع مشاهده کنید. مسیر دسترسی خانه ملکاز دو مسیر می‌توان به خانه تاریخی ملک در بازار بین‌الحرمین رسید. مسیر اول از خیابان ۱۵ خرداد (بازار بزرگ تهران) و پله‌های نوروز خان و مسیر دوم از خیابان ۱۵ خرداد و مسجد امام بازار است. آدرس خانه ملک: بازار بین‌الحرمین تهران (مشاهده روی نقشه) ساعت بازدید از خانه ملک تهرانمنبع عکس: آژانس عکس تهران (عکاس: شایان محرابی) ساعت بازدید از خانه حاج حسین ملک در روزهای شنبه تا پنجشنبه از ساعت ۹ صبح تا ۱۶ است. تورهای تهران‌گردی نیز می‌توانند ضمن هماهنگی پیشین با کتابخانه و موزه ملی ملک، در روزهای جمعه از ساعت ۹ تا ۱۶ از این خانه تاریخی دیدن کنند. منبع عکس: آژانس عکس تهران (عکاس: شایان محرابی) و خبرگزاری مهر (عکاس: مجید اصغری پور) پرسش‌های متداولخانه ملک کجاست؟ خانه ملک تهران در بازار بین‌الحرمین تهران و بین دو مسجد امام (شاه سابق) و مسجدجامع قرار دارد. مسیر دسترسی خانه ملک چگونه است؟ از دو مسیر می‌توان به خانه تاریخی ملک در بازار بین‌الحرمین رسید. مسیر اول از خیابان ۱۵ خرداد (بازار بزرگ تهران) و پله‌های نوروز خان و مسیر دوم از خیابان ۱۵ خرداد و مسجد امام بازار است. ساعت بازدید از خانه ملک تهران چگونه است؟ بازدید از این مکان در روزهای شنبه تا پنجشنبه از ساعت ۹ صبح تا ۱۶ امکان‌پذیر است. خانه ملک متعلق به چه کسی است؟ خانه ملک متعلق به حاج حسین آقا ملک، واقف و بنیان‌گذار کتابخانه و موزه ملی ملک است.