text: Kóva en parte oiko oñema'ẽnguévo umi fenómeno natural rehe, katu avei experimentación oñeha'ãva oha'ã umi evento natural oikóva umi condición controlada apropiada peteĩ discipliana-pe g̃uarã ári (umi ciencia ojejesaekohápe, ha'ekuaáva astronomía térã geología, peteĩ observación pronosticada ikatuha ombohape peteĩ obserbación experimental oñeñangarekótava).