query: Je, Uganda ilipata uhuru mwaka gani?

pos:
Historia ya Uganda
Uganda ilipata uhuru wake tarehe 9 Oktoba 1962 kwa katiba ya jamhuri yenye serikali ya kibunge.

neg:
Historia ya Uganda
Mwaka 1967 Obote alibadilisha katiba akamfukuza Kabaka nchini. Kwa muda wa miaka 30 ufalme wa Buganda ulifutwa kisheria. Kabaka Edward Mutesa II alikufa ng'ambo Uingereza.

neg:
Historia ya Kenya
Hii ilifuatwa na ufunguzi wa nyanda kwa Wazungu walowezi mwaka wa 1902. Ujenzi wa reli ulianza mwaka wa 1895 kutoka Mombasa hadi Kisumu katika ziwa Viktoria na ulimalizika mwaka wa 1901. Ujenzi huo uliwezesha wakoloni hao kuingia ndani kabisa mwa Kenya. Hii ilikuwa sehemu ya kwanza ya reli ya Uganda.

neg:
Bujumbura
Lakini, baada ya Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia, Bujumbura ilichukuliwa na Ubeljiji ambapo Shirikisho la Mataifa ilisimamia Ruanda-Urundi. Jina la mji likabadilishwa kutoka Usumbura hadi Bujumbura. Burundi ilipopata uhuru, mwaka wa 1962.

neg:
Historia ya Uganda
Polepole utawala wa Kiingereza ilibadilisha hali ya Buganda hadi kuwa sehemu tu ya Uganda yote.

neg:
Bendera ya Ghana
Imetumika tangu 1957. Kati ya 1964 hadi 1966 ilibadilishwa kwa kufanya mlia wa katikati mweupe.
Bendera imetungwa na Mrs. Theodosia Salome Okoh kwa ajili ya sherehe ya uhuru mwaka 1957.
Mara nyingi rangi zinaelezwa kwa njia hiyo: nyekundu kama rangi ya damu iliyomwagika kwa ajili ya ukombozi, dhahabu kwa ajili ya utajiri wa madini na kijani kwa ajili ya misitu na kilimo.

neg:
Mkimbizi
Kama matokeo ya Vita vya Ukombozi vya Bangladesh, mnamo tarehe 27 Machi mwaka wa 1971, Waziri Mkuu wa India, Indira Gandhi, alionyesha kuunga mkono kamili kwa serikali yake kwa mapambano ya Kibangladeshi ya uhuru. Mpaka wa Bangladesh na Uhindi ulifunguliwa ili kuwapa Wabangladeshi walioadhirika kivita makao salama nchini Uhindi. Serikali za Bengal Magharibi, Bihar, Assam, Meghalaya na Tripura zilianzisha makambi ya wakimbizi mpakani. Maafisa wa jeshi la Kibangladeshi waliokuwa uhamishoni na jeshi la Uhindi mara moja walianza kutumia makambi haya kwa ajili ya kuwaajiri na kuwafunza wanachama wa Mukti Bahini. Wakati wa Vita vya Uhuru vya Bangladesh takriban Wabangladeshi milioni 10 walikimbia nchi kuepuka mauaji na mateso ya kinyama waliyotendewa na Jeshi la Pakistan. Wakimbizi wa Kibangladeshi wanajulikana kama "Chakmas"' nchini India.

neg:
Ghana (Mbeya mjini)
Eneo la Ghana mjini Mbeya ni moja wapo ya maeneo ya zamani katika mji wa Mbeya. Eneo hili lilipewa jina la "Ghana" baada ya nchi ya Ghana kupata uhuru wake mwaka 1957. Wananchi wengi wa mji wa Mbeya wa wakati huo walihamasika sana kusikia habari za uhuru wa koloni ya kwanza ya Afrika na kulipa jina lile sehemu hiyo. Sehemu hii ilikuwa kwa ajili ya wafanyakazi wenye kipato kwa wakati huo wa mkoloni.

neg:
Kisiwa cha Migingo
Hata hivyo, baadhi kama si mengi ya maandamano ya Uganda yanahusu haki ya uvuvi iliyo faida kubwa, kutoka maji ya Uganda yanayofikaJ kisiwa hicho. Julai 2009 serikali ya Uganda ilihamisha msimamo wake rasmi, na kusema kuwa kisiwa cha Migingo kilikuwa ukweli kiko Kenya, lakini maji yaliyozunguka kisiwa yalikuwa ya Uganda. Kisiwa kimekuwa kikidaiwa na serikali ya Uganda mwaka 2008-2009 hadi 11 Mei 2009 wakati Rais Yoweri Museveni wa Uganda alikubali kuwa kisiwa kiko nchini Kenya, lakini aliendelea kusema kuwa wavuvui wa Kenya walikuwa katika biashara haramu katika maji ya Uganda ambayo hupatikana mita mia chache (kama futi 700) wa magharibi wa Migingo . Bendera ya Uganda ilishukishwa, askari wa Uganda waliondoka pamoja na jeshi lao, na walikubaliana kuwa afisa wa polisi wake wote wangeondoka kisiwani. Mstari wa kutenga mpaka ulizinduliwa tarehe 2 Juni 2009 ili kufidia na kuweka alama kwenye ardhi, ili kufanya maamuzi ya dawali ya nchi katika ziwa sahihi zaidi, na matokeo yaliyotolewa mwishoni mwa Julai 2009 kuthibitisha kwamba kisiwa kiliangukia mita kwenye upande wa Kenya.

neg:
Mkimbizi
Katika miaka ya 1970 Uganda na mataifa mengine ya Afrika Mashariki yalitekeleza sera za ubaguzi wa rangi zilizolenga wakazi wa Kiasia katika kanda hiyo. Uganda chini ya uongozi wa Idi Amin ilikuwa maarufu sana katika sera zake dhidi ya Waasia, ambazo hatimaye zilisababisha kufukuzwa na utakaso wa kikabila wa idadi chache ya watu wa Uganda waliokuwa Waasia. Idadi kubwa ya Waasia 80,000 wa Uganda walikuwa Wahindi waliokuwa wamezaliwa nchini humo. Uhindi ilikuwa imekataa kuwakubali. Idadi kubwa ya Wahindi waliofukuzwa hatimaye walipata makazi Uingereza, Kanada na Marekani.

neg:
Historia ya Zimbabwe
Mwaka 1965, serikali ya walowezi Wazungu ilijitangazia uhuru kwa jina la Rhodesia tu.

neg:
Historia ya Afrika
Madola mengi ya Afrika yalianza kupigania uhuru katika miaka ya baina ya 1950 na 1960, na Wazungu wakasalimu amri na kuanza kutoa uhuru. Libya wakajinyakulia uhuru katika mwaka wa 1951, Eritrea katika mwaka 1952 ikiwa imejiunga na Ethiopia, Morocco katika mwaka wa 1956, na wakarudishiwa Tangier.

neg:
East African Railways and Harbours Corporation
Kenya na Uganda zilikuwa pamoja kwa sababu walikuwa na reli ya pamoja yaani njia ya reli iliyojengwa kuanzia mwaka 1896 kutoka Mombasa kwenda hadi Kisumu mwanzoni , baadaye hadi Kampala ilijulikana kwa jina la Reli ya Uganda.

neg:
Burundi
Katika hali hiyo Burundi ilikaribia uhuru. Vyama vya siasa viliundwa vilivyofuata ugawaji wa kimbari kati ya Watutsi na Wahutu. Mapigano ya kwanza kati ya Wahutu na Watutsi yalitokea mwaka 1959 kabla ya uhuru yakakomeshwa na Wabelgiji.

neg:
Historia ya Uganda
Baadaye Waingereza walikuwa na nguvu ya kutosha kuamua hata mambo ya ndani ya Buganda wakatangaza Uganda wote kuwa nchi lindwa tangu mwaka 1894. Mwaka huo Kabaka alikubali mkataba wa ushirikiano na Uingereza ambao machoni mwake ulikuwa mapatano ya hiari lakini hali halisi Buganda ikawa nchi ya kulindwa chini ya Uingereza.

neg:
Wabusinenge
Kwa jumla Wabusinenge walifaulu kujipatia uhuri zaidi ya miaka 100 kabla ya Waholanzi kutangaza mwisho wa utumwa. Kutokana na maisha yao ya pori wameendeleza utamaduni tofauti na weusi walioendelea kuishi kwenye mashamba na mjini na kupewa uhuru tangu 1863. Hadi leo wanaonekana kama kikundi cha pekee katika Surinam. Utamaduni huu wa pekee ulikuwa pia tabia muhimu katika vita ya wenyewe kwa wenyewe katika Surinam mnamo mwaka 1985/1987 ambako Wabusinenge walikuwa na jeshi lao la pekee.

neg:
Jibuti
Nchi ilipata uhuru tarehe 27 Juni 1977.

neg:
Buganda
Mwaka 1967 Obote alibadilisha katiba akamfukuza Kabaka nchini. Kwa muda wa miaka 30 ufalme wa Buganda ulifutwa kisheria. Kabaka Edward Mutesa II alikufa ng'ambo Uingereza.

neg:
Historia ya Afrika
Katika mwaka wa 1962 Algeria, Burundi, Rwanda, na Uganda zikawa huru, na 1963 zikafuatia Zanzibar, Gambia na Kenya, na katika mwaka wa 1964 Malawi (Nyasaland), na Zambia (Rhodesia ya Kaskazini) zikapata uhuru.

neg:
Idi Amin
Amin alipandishwa cheo na waziri mkuu Milton Obote baada ya uasi wa wanajeshi katika Afrika ya Mashariki wa 1964 uliokomeshwa na askari Waingereza katika Tanganyika, Kenya na Uganda akawa makamu wa mkuu wa Jeshi aliyekuwa bado Mwingereza. Kutoka hapa alishirikiana na Obote katika hatua za kuimarisha utawala wa waziri mkuu. Wakati bunge la Uganda lilitaka utafiti kuhusu mashtaka ya Obote kushiriki katika biashara ya siri ya pembe za ndovu kutoka Kongo Obote iliamua kubadilisha katiba na jeshi la Amini lilimfukuza Mkuu wa Dola Kabaka Mutesa kwa nguvu, halafu Obote alijitangaza kuwa rais. Sasa Amin alikuwa kanali na Mkuu wa Jeshi.

neg:
Umoja wa Muungano wa Afrika
Umoja wa Muungano wa Afrika (Kiingereza: Organisation of African Unity, OAU; Kifaransa: Organisation de l'Unité Africaine, OUA) ulikuwa jumuiya ya nchi huru za Afrika iliyoanzishwa 1963 na kudumu hadi 2002. Ulikuwa mtangulizi wa Umoja wa Afrika ambao ni jumuiya ya nchi za Afrika tangu Julai 2002.

neg:
Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki
Baada ya kifo cha Mckinnon mwaka 1893 kampuni ilikwama. Mwaka 1895 serikali ya Uingereza ilichukua utawala wa Uganda pamoja na maeneo kati ya Mombasa na Uganda na kampuni ikaacha haki zake kwa fidia ya £ 250,000.

neg:
Reli ya Uganda
Reli ya Uganda ni jina kwa reli kati ya Mombasa na Kampala iliyojengwa na Waingereza kuanzia mwaka 1896. Reli hii ilisababisha Uingereza kutafuta utawala juu ya eneo ambako njia ya reli ilipita. Eneo hili lilikuwa baadaye koloni na nchi ya Kenya. Hali halisi njia ya reli hii ilijengwa katika Kenya pekee hadi ziwa Viktoria Nyanza ambako usafiri uliendelea kwa njia ya meli hadi Uganda. Tangu 1931 kulikuwa na nyongeza ya njia ya reli hadi Uganda yenyewe.

neg:
Reli ya Uganda
Mkataba huu ulifanya shughuli za Afrika ya Mashariki kuwa rasmi chini ya serikali ya Uingereza. Kutokana na azimio hili Uingereza iliamua 1894 kuitangaza Uganda kuwa chini ya ulinzi wake na pia kujenga reli kama njia ya kuhakikisha utawala wake na kuweka msingi wa uzalishaji mali huko Uganda kwa ajili ya soko la dunia.

neg:
Historia ya Afrika
Baada ya miaka miwili, katika mwaka wa 1966 Botswana (Bechuanaland) na Lesotho (Basutoland) zikajinyakulia uhuru. Mauritius na Swaziland katika mwaka wa 1968 na vile vile Guinea ya Ikweta. Hispania ikairudisha Ifni katika mwaka wa 1969 katika mamlaka ya Morocco.

neg:
Uganda
Rais wa kwanza alikuwa Kabaka Sir Edward Mutesa II na waziri mkuu Milton Obote.

neg:
Kongo ya Kibelgiji
Mwaka 1959 mkutano wa wanasiasa Wakongo ulidai uhuru wa nchi.

neg:
Uganda
Museveni alichaguliwa rais katika kura bila vyama vya upinzani za 1996 na 2001.

neg:
Chuo Kikuu cha Kyambogo
Chuo cha Ufundi cha Uganda Kyambogo kilianzia kutoka shule ndogo ya kiufundi mwaka wa 1928 kabla ya kubadili jina liwe chuo cha ufundi cha Uganda na hatimaye Chuo cha Ufundi cha Uganda, Kyambogo.

neg:
Historia ya Ukraine
Miaka 1918 - 1921 baada ya mwisho wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia na ya kuporomoka kwa Dola la Urusi nchi ilikuwa na kipindi kifupi cha uhuru na vita vya wenyewe kwa wenyewe.

neg:
Historia ya Uganda
Ni kwamba kila mkoloni alileta dini yake yaani Uislamu na Ukristo wa Kikatoliki na wa Kianglikana.

neg:
Muungano wa Afrika
Baada ya mazungumzo marefu wazo hilo lilikubaliwa na viongozi wa nchi huru za Afrika akiwemo Mwalimu Julius Kambarage Nyerere wa Tanzania. Hivyo basi umoja wa Afrika OAU ambao sasa unaitwa AU uliundwa mwaka 1963 nchini Ethiopia iliyokuwa nchi ya pekee ya Afrika ambayo ilifaulu kujitetea dhidi ya uenezaji wa ukoloni katika karne ya 19. Addis Ababa ndipo makao makuu yake. Nyerere na Nkrumah walifikiri zaidi ni kwa vipi bara la Afrika lingeungana.
Nyerere na mwenzake Brazaville na kikundi cha Monrovia walitaka hatua hizo za kutengeneza nchi moja ya Afrika zisiharakishwe. Nyerere alitoa mawazo ambayo kwake yeye aliona yasingeruhusu muungano wa haraka kama alivyotaka Nkrumah.

neg:
Uswazi
Chini ya mfalme Sobhuza II aliyetawala kwa muda mrefu sana (1921-1982), Swaziland ilipata uhuru tarehe 6 Septemba 1968.

neg:
Kabaka
Serikali ya kwanza ya Milton Obote ilifuta falme zote nne za Uganda na kumlazimisha Kabaka Mutesa II kuondoka Uganda akipata kimbilio lake Uingereza.

neg:
Uganda
Makabila makubwa ni Waganda (17.4%), Wanyankole (9.8%), Wasoga (8.4%), Wakiga (7.0%), Waiteso (6.1%), Waacholi (4.8%), Wagisu (4.1%), Walugbara (4.1%), Walangi (3.2%), Wabunyoro (2.7%). Wengineo ni 30.6%.

neg:
Historia ya Gambia
Tangu uhuru wa nchi zote mbili palikuwa na mpango wa kuziunganisha kwa njia ya shirikisho lililoanzishwa mwaka 1982 lakini Gambia ilitoka katika mapatano hayo mwaka 1989.

neg:
Buganda
Leo hii ni sehemu ya Uganda yenye madaraka ya kiutamaduni pamoja na kuwa na bunge lake, lakini si kitengo cha kiutawala ndani ya Uganda.

neg:
Biafra
Mwaka huohuo wa 1967 mauaji mapya ya Waigbo yalitokea katika kaskazini. Katika hali hii afisa kiongozi wa jeshi katika mkoa wa mashariki kanali Emeka Ojukwu tar. 30 Mei 1967 alitangaza uhuru wa mkoa wa mashariki ulioitwa sasa "Jamhuri ya Biafra". Nchi chache tu zilitambua nchi mpya zilikuwa Gabon, Haiti, Côte d'Ivoire, Tanzania na Zambia.

neg:
Historia ya Rwanda
Mnamo Oktoba 1990 Watutsi waliokaa Uganda walianzisha chama cha RPF (Rwanda Patriotic Front) wakiwa na wafuasi wahutu wachache wakavamia Rwanda kwa silaha. Kiongozi wao alikuwa Paul Kagame aliyeondoka Rwanda akiwa mtoto wa miaka minne. Alikuwa amejiunga na jeshi la Yoweri Museveni na kupanda ngazi katika jeshi la Uganda hadi kuwa mkuu wa huduma ya usalama ya kijeshi ya Uganda. Walitaka kulazimisha serikali ibadilishe hali ya Watutsi kuwa raia bila haki. Lakini uvamizi huu ulisababisha kuongezeka kwa ukali dhidi ya Watutsi ndani ya Rwanda na siasa kali kwa upande wa viongozi Wahutu. Kikundi cha kihutu cha Interahamwe na kupewa silaha. Maelfu ya Watutsi Warwanda waliuawa.

neg:
Rwanda
Uhuru katika mwaka 1961 ulifika pamoja na vita vya wenyewe kwa wenyewe kati ya Wahutu na Watutsi. Uhusiano kati ya vikundi hivi viwili uliendelea kuwa vigumu.

neg:
Oh Uganda, Land of Beauty
"Oh Uganda, Land of Beauty" ni wimbo wa taifa wa Uganda tangu 1962. Sauti na maneno vimetungwa na George Wilberforce Kakoma.

neg:
Reli ya Uganda
Tar. 20.12.1901 reli imefika Port Florence (leo: Kisumu)ufukoni wa ziwa la Viktoria Nyanza. Kutoka hapa bidhaa zilipelekwa kwa meli hadi Port Bell / Kampala. Njia ya reli yenyewe ilifika Kampala mw. 1931 kutoka Nakuru.

neg:
Saida Karoli
Baada ya miezi mitatu tu tangu kutoa albamu hiyo, Karoli alipata mwaliko wa kuimba Uganda akialikwa na Kabaka wa Buganda katika sherehe ya kiutamaduni kama mmojawapo wa mwanamuziki aliyefanikiwa Afrika na kujulikana sana nchini Uganda na pia kumfanya kuwa mwanamuziki wa mwaka katika sherehe ile nchini Uganda.

neg:
Historia ya Rwanda
Ukoloni ulichelewa kufika Rwanda; mwaka 1890 Ujerumani na Uingereza walipatana ya kuwa Rwanda na Burundi ni sehemu ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani. Lakini ilikuwa mwaka 1908 tu ya kwamba Wajerumani walimtuma afisa wa kudumu aliyekaa Rwanda kama mwakilishi wa serikali ya Ujerumani. Mwaka 1916 Ubelgiji na Uingereza walivamia Rwanda katika Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia. Baadaye ikawa chini ya Ubelgiji pamoja na Burundi kama "Rwanda-Urundi" katika hali ya eneo la kudhaminiwa kutokana na azimio la Shirikisho la Mataifa.

neg:
Wafiadini wa Uganda
Mwanzoni mwa karne ya 20 vijana wawili tena wa Kanisa Katoliki walimfia Yesu (1918) wakatangazwa wenye heri na Papa Yohane Paulo II mwaka 2002: Daudi Okelo na Jildo Irwa.

neg:
Uganda
Jina Uganda lina asili yake katika ufalme wa Buganda ulioko kusini mwa nchi pamoja na mji mkuu, Kampala.

neg:
Rangi za Umoja wa Afrika
Tangu kuenea kwa uhuru kwenye nchi za Afrika katika miaka ya 1950 na 1960 kuna nchi mbalimbali zilizochagua rangi zilezile kwa kuonyesha upendeleo wao kwa umoja wa Afrika. Ghana ilikuwa nchi ya kwanza ya kutoka katika ukoloni mwaka 1957 ikateua rangi za Ethiopia kwa bendera yake.

neg:
Kabaka
Kati ya 1967 hadi 1993 cheo cha Kabaka hakikuwepo kisheria nchini Uganda lakini Waganda wengine walisikitikia. Serikali ya Yoweri Museveni ilirudisha falme za kale kama enzi za kiutamaduni.

neg:
Historia ya Uganda
Katika karne za kwanza BK walifika wahamiaji Wabantu wenye ujuzi wa kilimo na uhunzi. Kutoka kaskazini walifika Waniloti kwa mfano Waluo na baadaye Karimojong.

neg:
Jomo Kenyatta
Licha ya Waingereza kuwa na matumaini ya kuwapa wapinzani Waafrika mamlaka "ya wastani" zaidi, ilikuwa Kenya African National Union (KANU) ya Jomo Kenyatta, mfungwa wa zamani, ambayo iliunda serikali muda mfupi kabla ya Kenya kupata uhuru tarehe 12 Desemba 1963.

neg:
Nembo ya Uganda
Nembo ya Uganda imetengenezwa na ngao na mikuki miwili kwenye mlima wenye rangi kijani.
Ngao na mikuki vinawakilisha utayari wa watu wa Uganda katika kutetea nchi yao. Kuna taswira tatu juu ya ngao hii: ya juu inawakilisha mawimbi ya Ziwa Victoria; jua lililopo katikati linawakilisha siku nyingi za mwanga mzuri wa jua ambao Uganda inafurahia; na ngoma ya jadi chini ni mfano wa dansi, na mayowe ya watu kwenye mikutano na hafla.

neg:
Buganda
Tangu karne ya 18 BK hadi karne ya 20 Buganda ilikuwa dola lenye enzi katika eneo la Ziwa Viktoria.

neg:
Idi Amin
Aliendela kupanda vyeo vilivyopatikana kwa Waafrika katika jeshi la KAR na muda mfupi baada ya uhuru alipewa cheo cha luteni yaani afisa kamili kama mmoja wa Wauganda wawili. Baada ya uhuru wa Uganda mwaka 1962 alikuwa kapteni halafu mwaka 1963 meja. Mwaka 1964 alikuwa makamu wa mkuu na mwaka 1965 mkuu wa jeshi, mwaka 1970 mkuu wa mikono yote ya kijeshi. In 1970, he was promoted to commander of all the armed forces.

neg:
Eldoret
Reli ya Uganda ugani, kutoka Kibigori kuelekea Uganda, kufikiwa Eldoret 1924, kuanzisha enzi mpya ya ustawi na ukuaji. Mwaka 1928, na maji ya bomba kutoka mto Mara Sosiani. Mwaka 1933, Afrika Mashariki na Power Lighting Company iliweka jenereta. Kwa wakati huo, Eldoret alikuwa na ndege wadogo, na makazi ya kukodisha chini amekuwa yalijengwa.

neg:
Mapatano juu ya matumizi ya maji ya mto Nile ya 1929
Tangu miaka ya 1950 na 1960 Uingereza haitawali tena maeneo ya Afrika na nchi za kujitawala zilianzishwa kando la mto Nile ambazo ni Sudan, Uganda, Kenya na Tanzania zilizokuwa zote chini ya Uingereza.

neg:
Milton Obote
Kati ya miaka 1962 na 1966 Obote alikuwa waziri mkuu wa Uganda. Aliendelea kutawala kama rais wa Jamhuri ya Uganda tangu 1966 hadi 1971 akarudia baadaye, tangu mwaka 1980 hadi 1985.

neg:
Luanda
Wakati wa uhuru mwaka 1975 walowezi wengi Wareno waliondoka mjini.
Vita ya wenyewe kwa wenyewe katika Angola kati ya miaka 1974 - 2002 ilileta hasara pia kwa mji mkuu.

neg:
Mkoa wa Kagera
Mwanzoni mwa mwaka wa 1979 Idd Amin Dada alikimbia na Tanzania kushinda vita hivyo. Mara baada ya vita hivyo Watanzania walichukua mali za Uganda, hasa mifugo, na walipofika nchini Tanzania walifurahia na kusherekea ushindi huo.

neg:
Historia ya Jibuti
Nchi ilipata uhuru tarehe 27 Juni 1977.

neg:
Jeshi la Ulinzi la Wananchi wa Tanzania
Vita kubwa inayojulikana zaidi ilikuwa Vita ya Uganda na Tanzania kwenye miaka ya 1978–1979. Ilianza wakati wa utawala wa dikteta Idi Amin na uvamizi wa jeshi la Uganda katika Mkoa wa Kagera wa Tanzania tarehe 25 Oktoba 1978. Katika muda wa wiki chache Tanzania ilipanusha idadi ya jeshi hadi kufikia 100,000 kwa kuingiza askari wa polisi, wa huduma ya magereza, kutoka Jeshi la Kujenga Taifa na wanamigambo, likisaidiwa na vikundi vya wapinzani wa Idi Amin. Katika Novemba jeshi la Tanzania lilianza kushambulia Wauganda. Hadi mwanzo wa Disemba 1978 Mkoa wa Kagera ulikuwa tena mkononi mwa Tanzania. Tarehe 21 Januari 1979 askari wa Tanzania walivuka mpaka wa Uganda, na tarehe 11 Aprili 1979 walivamia Kampala. Idi Amin alikimbia Libya na JWTZ ilibaki Uganda kwa muda hadi serikali mpya ya Uganda iliimarika.

neg:
Uganda
Katika mashindano juu ya Afrika ya Kati Waingereza walifaulu katika kushindana na Waarabu, Wafaransa na Wajerumani. Walienea kwa mapatano na Buganda wakisaidiana kukomesha upinzani kutoka falme za jirani.

neg:
Ghana
Baada ya mazungumzo na Uingereza, hatimaye tarehe 6 Machi 1957 saa sita usiku, Kwame Nkrumah alitangaza Ghana kuwa “huru milele”.

neg:
Historia ya Uganda
Mnamo 1890 Mjerumani Karl Peters alifaulu kupata mkataba wa ushirikiano na Kabaka lakini serikali za Ujerumani na Uingereza zilipatana katika mkataba wa Helgoland-Zanzibar nchi iwe eneo la athari ya Uingereza. Mwakilishi Mwingereza Frederick Lugard aliingilia kijeshi kati ya mapigano ya vikundi ndani ya Buganda na kuhakikisha utawala wa Kabaka Mwanga aliyehesabiwa kuwa upande wa Waanglikana, hivyo karibu na Uingereza.

neg:
Uganda
Mwaka 1967 Obote alibadilisha katiba akamfukuza Kabaka nchini.

neg:
Reli ya Uganda
Mipango hii ya kujenga biashara ya kampuni ilikuwa hatarini kutokana na uenezaji wa Ujerumani katika Afrika ya Mashariki. Mwaka 1890 mwakilishi wa kampuni kikoloni ya kijerumani Karl Peters alifaulu kusaini mapatano na Kabaka; wakati uleule Wajerumani walionekana kupanusha eneo la Witu kwenye pwani la Kenya na Somalia. Hapo serikali za nchi zote mbili ziliamua kumaliza mashindano kati ya makampuni haya kwa kuelewana juu ya mipaka ya maeneo katika Afrika kwa mapatano kati ya Uingereza na Ujerumani ya 1890.

neg:
Soko la Hisa la Uganda
Soko la Hisa la Uganda ni soko la hisa la pekee nchini Uganda. Makao makuu yapo Kampala. Likaanzishwa mwaka 1197 na kuanza shughuli kwenye Januari 1998. Kazi yake inasimamiwa na Mamlaka ya Masoko ya Mitaji ya Uganda (Uganda Capital Markets Authority) iliyoko chini ya Benki Kuu ya Uganda. Ni mwanachama wa ushirikiano wa masoko ya hisa ya Afrika.

neg:
Uganda
Uchaguzi wa mwaka 1980 ulimrudisha madarakani Milton Obote aliyeanzisha upya udikteta na kuua watu ovyo. Wapinzani wake wakiongozwa na Museveni walirudi porini wakashika silaha. Katika vita vya wenyewe kwa wenyewe kundi la Museveni likashinda na kutwaa serikali tangu mwaka 1986.

neg:
Vita ya uhuru wa Marekani
Tarehe 4 Julai 1776 wawakilishi kutoka makoloni yote walitangaza uhuru wa Muungano wa Madola ya Amerika. Bado Waingereza walisonga mbele wakatwaa pia mji wa New York.

neg:
Historia ya Burundi
Katika hali hiyo Burundi ilikaribia [[uhuru]]. [[Chama cha siasa|Vyama vya siasa]] viliundwa vilivyofuata ugawaji wa kimbari kati ya Watutsi na Wahutu. Mapigano ya kwanza kati ya Wahutu na Watutsi yalitokea mwaka [[1959]] kabla ya uhuru yakakomeshwa na Wabelgiji.

neg:
Jamhuri ya Kongo
Baada ya uhuru tarehe 15 Agosti 1960 nchi ilitawaliwa na Wakomunisti tangu mwaka 1970 hadi 1991.

neg:
Jumuiya ya Afrika Mashariki
Lakini mielekeo ya nchi zote tatu zilitofautiana mno: Kenya iliendelea kwa njia ya upebari lakini Tanzania ilijaribu kujenga Ujamaa (usoshalisti) kuanzia mwaka 1967. Uganda uliingia katika kipindi cha udikteta kali ya Idi Amini aliyeharibu uhusiano na majirani alipoanza kudai sehemu za maeneo yao.

neg:
Buganda
Buganda ni ufalme ndani ya jamhuri ya Uganda. Mfalme wa Buganda anatumia cheo cha Kabaka. Jina la nchi Uganda ni umbo la Kiswahili la neno Buganda.

neg:
Historia ya Tunisia
Tarehe 20 Machi 1956 ilipata uhuru.

neg:
Historia ya Tanzania
Tanganyika ilipata uhuru wake tarehe 9 Desemba 1961.

neg:
Kenya
Mfumo wa kwanza wa elimu nchini Kenya baada ya uhuru uliletwa na wakoloni Waingereza. Baada ya Kenya kupata uhuru tarehe 12 Desemba 1963, Tume ya Ominde iliundwa ili kuleta mabadiliko ya kielimu ambayo yangeakisi matarajio ya taifa huru la Kenya. Tume hii ilimulika maswala ya usawa na umoja, ambayo yalikuwa maswala muhimu wakati huo. Mabadiliko ya kilichofundishwa katika historia na geografia yalifanywa ili kuakisi umoja wa kitaifa. Kati ya 1964 na 1985, mfumo wa 7-4-2-3 ulifuatwa (miaka saba masomo ya msingi, miaka minne sekondari ya daraja la chini, miaka miwili sekondari ya daraja la juu, na miaka mitatu masomo ya chuo kikuu). Shule zote zilifuata mtaala mmoja.

neg:
Historia ya Uganda
Tangu karne ya 15 himaya mbalimbali zilianza kujengwa na kati ya hizo ni hasa falme za Buganda, Ankole, Bunyoro Toro zilizoendelea kuwa muhimu hadi kuja kwa ukoloni na kwa kiasi fulani kama urithi wa kiutamaduni hata katika Uganda ya kisasa.

neg:
Historia ya Afrika
Vile vile, katika mwaka huohuo wa 1960 Congo (Kinshasa), Nigeria, Somalia, na Togo zikapata uhuru, na katika mwaka wa 1961 Sierra Leone na Tanganyika zikapata uhuru, na Afrika ya Kusini ikawa Jamhuri.

neg:
Yoweri Kaguta Museveni
Kwa muda mrefu, kabla ya kuwa rais wa Uganda, Museveni aliongoza vita vya msituni dhidi ya serikali za Idd Amin aliyetawala toka mwaka 1971-79, na serikali ya Milton Obote aliyekuwa madarakani mwaka 1980-85.

neg:
Historia ya Burundi
Mwaka [[1962]] Umoja wa Mataifa uliamua kuipa Ruanda-Urundi uhuru kamili, lakini kila nchi pekee.

neg:
Milton Obote
Obote alipinduliwa na Idi Amin mwaka 1971 lakini alirudishwa baada ya Amin kufukuzwa na jeshi la Tanzania mwaka 1979. Uchaguzi wa kirais wa 1980 haukukubaliwa na vyama vya upinzani na hapo Yoweri Museveni alianza harakati za National Resistance Army (NRA) na vita ya msituni dhidi ya Obote. Katika vita hii serikali na jeshi la Obote vilishtakiwa kwa makosa ya jinai dhidi ya haki za kibinadamu zilizogharamu uhai wa watu elfu kadhaa. Vita ya msituni wa Uganda ilisababisha vifo vya watu 100,000 hadi 500,000.

neg:
Historia ya Namibia
Mwaka 1978 Umoja wa Mataifa uliamua ya kwamba Afrika ya Kusini-Magharibi unapaswa kupewa uhuru. Baada ya miaka ya vita vya kupigania uhuru kati ya SWAPO na jeshi la Afrika Kusini, mchakato wa kimataifa wa kuelekea uhuru ulianza mwaka 1988 na hatimaye mwaka 1990 nchi ilipata uhuru wake kwa jina la Namibia.

neg:
Hifadhi ya Virunga
Wakati Wabelgiji walipoiachia Congo uhuru mwaka 1960 hali mpya imekuja kwa haraka, na hivyo, hifadhi. Ilikuwa ni mwaka 1969 wakati Rais obutu alipoanza kuchukua maslahi binafsi katika hifadhi.

neg:
Murushid Juuko
Juuko aliongoza Uganda Cranes kwenye fainali zao za kwanza za Kombe la Mataifa ya Afrika tangu mwaka 1978. Alikuwa nimiongoni mwa kikosi cha timu iliyoshinda dhidi ya Komoros goli 1-0 ili kufuzu fainali za mwaka 2017 huko Gabon. Alipoteza mchezo wake wa kwanza dhidi ya Ghana kutokana na kusimamishwa .

neg:
Ghana
Huku ikiundwa kutoka kwa muungano wa maeneo ya Gold Coast na British Togoland kufuatia matokeo ya kura ya maoni ya watu yaliyodhaminiwa na Umoja wa Mataifa mnamo 1956, Ghana ilikuwa nchi ya kwanza ya Afrika Kusini mwa Sahara kunyakua uhuru mnamo 1957.

neg:
Entebbe
"Entebbe", katika lugha ya Kiganda inamaanisha "kiti " na pengine hi kwa sababu palikuwa mahali ambapo alikaa chifu wa Bagandakuhakimu kesi za kisheria. Ilikuja kuwa eneo la utawala wa kikoloni na kituo cha kibiashara ya Uingereza kwanza mnamo mwaka wa 1893 wakati Sir Gerald Portal, komishona wa kikoloni, aliitumia kama kambi. Port Bell kisha ikawa bandari ya Kampala. Ingawa hakuna meli inayotua nanga huko sasa, bado kuna  jetty ambayo ilikuwa ikitumiwa na feri za Ziwa Victoria. Labda Entebbe inafahamika Ulaya kama eneo kuliko na Entebbe International Airport, uwanja wa ndege mkuu wa kimataifa wa Uganda, ambao ulianzishwa mwaka 1947. Uwanja wa ndege wa Entebbe ulikuwa mahali ambapo oparesheni moja ya kusisimua wakati kitengo cha wanajeshi wa jeshi la Israel waliwaokoa mateka zaidi ya 100 kufuatia utekaji nyara na kundi la Wapalestina na magaidi wa Kijerumani. Ilikuwa pia kutoka uwanja wa ndege huu Malkia Elizabeth II aliondoka kutoka Afrika kurejea Uingereza mwaka Malkia.Maeneo mengine ya umuhimu yapo kando kando mwa mji huu na ni kama:

neg:
Bungoma
Mji wa Bungoma ulianzishwa kama kituo cha reli ya Uganda katika miaka ya 1920. Bungoma ikateuliwa kama kituo cha mwisho ndani ya Kenya kabla ya kufikia mpaka wa Uganda.

neg:
Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki
Mashindano juu ya Uganda kati ya Ujerumani na Uingereza uliharakisha uenezi wa kampuni. Mwaka 1890 Mjerumani Karl Peters alifanya mkataba na Kabaka Mwanga II wa Buganda ulioweka Buganda chini ya ulinzi wa Ujerumani lakini bila idhini ya serikali ya Berlin. Mapatano hayo yalisababisha kusainiwa kwa mkataba wa Helgoland-Zanzibar ulioweka Uganda chini ya Uingereza. Kampuni ya Mckinnon ilipewa kazi ya kutekeleza ulinzi juu ya Buganda kwa niaba ya London iliyosita bado kuanzisha koloni kamili.

neg:
Urundi
Urundi (kwa tahajia ya Kifaransa pia Ouroundi) ni jina la kihistoria kwa nchi ya Burundi. Wajerumani waliita nchi "Urundi" walipoanza kueneza utawala wao juu ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani wakaitawala kwa njia ya . Wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia eneo hili lilivamiwa na jeshi la Ubelgiji kutoka koloni ya Kongo ya Kibelgiji na kuwa eneo la kudhaminiwa chini Ubelgiji baadaye. Wabalgiji wakaitawala pamoja na Rwanda kwa jina la "Ruanda-Urundi" hadi uhuru kwenye mwaka 1962 na tangu wakati ule nchi inaitwa rasmi "Burundi".

neg:
Patrice Lumumba
Maadhimisho ya uhuru wa Congo kwa mara ya kwanza yalifanyika mnamo tarehe 30 June 1960 ambapo maadhimisho hayo yalihudhuriwa pia na Mfarme Baudouinwa Ubeljiji pamoja na vyombo mbalimbali vya habari kutoka nchi za nje. Lumumba alitoa hotuba yake kama Waziri mkuu katika nchi huru japo yeye alikuwa ameenguliwa katika ratiba ya shughuli hiyo. Hotuba ya Mfalme wa Ubeljiji Mfalme Baudouin alihutubia kwa kutukuza utawala wa kikoloni, huku akilingania fikra za mjombae ambae alikuwa mfalme wa Ubeljiji akiitwa Léopold wa Pili glossing over atrocities committed during the Taifa huru la congo. Mfalme aliendelea kutoa masharti, "aliwataka kuto kufanya mabadiliko yoyote mpaka hapo wao watakapo ona kwamba wanaweza kufanya vyema, na kwamba hawakutakiwa kufanya mabadiliko yoyote yalika bidhiwa na kwamba tutaendelea kutoa ushauri. " Lumumba aliufahamisha umma kwamba uhuru uliotolewa na wabeljiji sio haukuja hivihivi:

neg:
Uganda
Uganda ilipata uhuru wake tarehe 9 Oktoba 1962 kwa katiba ya jamhuri yenye serikali ya kibunge.

neg:
Nigeria
Hivyo zilitokea maeneo ya "Southern Nigeria Protectorate" na "Northern Nigeria Protectorate". Hali halisi sehemu hizi haziwahi kuwa na umoja katika historia lakini hatimaye Uingereza iliamua kutawala maeneo yote kama koloni moja.
Nigeria ilipata uhuru wake tarehe 1 Oktoba 1960 kutoka kwa Uingereza ikiunganisha maeneo ya koloni la Nigeria na sehemu ya kaskazini ya eneo lindwa la Kamerun ya Kiingereza.

neg:
Haki za binadamu nchini Uganda
Mgogoro wa kaskazini mwa nchi kati ya Uganda People's Defence Force (UPDF) na Lord's Resistance Army (LRA) imeharibu uchumi, kupunguza maendeleo ya maeneo yaliyoathirika na umeleta ukiukaji kwa wingi wa haki za binadamu. Tangu Yoweri Museveni awe rais mwaka 1986, jumla ya Waganda milioni 2 wameyakimbia makazi yao na makumi ya maelfu wameuawa. Wastani wa watoto 20,000 wametekwa nyara na LRA kwa matumizi yao kama askari watoto na watumwa tangu 1987. Kuepuka kutekwa nyara, maelfu ya watoto huacha vijiji vyao kila usiku kwa kujificha katika misitu, hospitali, na makanisa. Katika tukio ovu zaidi katika historia ya vita, zaidi ya raia 330 waliuawa na LRA katika kambi ya wasio makazi Barlonyo mwezi Februari 2004.

neg:
Uganda
Serikali ya Obote ilipinduliwa na mkuu wa jeshi Idi Amini mwaka 1971. Utawala wake ulikuwa kipindi cha udikteta ulioharibu uchumi wa nchi na misingi ya dola. Takriban watu 300,000 waliuawa chini ya Amin ama wapinzani wa siasa yake ama watu wa makabila yaliyotazamwa kuwa maadui wa serikali. Raia wenye asili ya Asia walifukuzwa katika nchi na mali yao yote kutwaliwa na serikali.

neg:
Ghana
Nchi ya Gold Coast ilijinyakulia uhuru kutoka kwa Uingereza mwaka wa 1957, ikawa taifa la kwanza la Afrika Kusini mwa Sahara (Sub-Saharan Africa) kufanya hivyo

neg:
Nigeria
Nigeria imepata uhuru wake tarehe 1 Oktoba 1960, ikiunganisha maeneo ya koloni la Nigeria na sehemu ya kaskazini ya eneo lindwa la Kamerun ya Kiingereza.

neg:
Haki za binadamu nchini Uganda
Mnamo Oktoba 2009, mswada ulifikishwa katika Bunge la Uganda unaoitwa "Anti-Homosexuality Bill 2009" unaotoa wito kwa adhabu kali zaidi kwa mashoga, hadi na pamoja na adhabu ya kifo. Sheria hii pia inahitaji kwamba raia yeyote ambaye anamshuku mtu mwingine kuwa shoga, anahitajika amripoti kwa polisi, la sivyo yeye pia anaweza kupokea faini au kufungwa gerezani. Mapendekezo ya mswada huo unaendelea hata kuwakataza makabaila kutoka kukodisha nyumba kwa mashoga wanaojulikana, na kupiga marufuku majadiliano ya umma kuhusu ushoga.Muswada huo, kisha kurekebishwa, umepitishwa na rais tarehe 24 Februari 2014. Basi, nchi mbalimbali na Benki ya Dunia zimeamua kusitisha misaada na mikopo yao kwa Uganda.

neg:
Afrika ya Mashariki ya Kiingereza
Mpaka na eneo chini ya utawala wa ulinzi wa Uganda ulisahihishwa mwaka 1905; hadi wakati ule sehemu kubwa ya eneo la Kenya ya Magharibi ya leo ilihesabiwa kuwa upande wa Uganda.

neg:
Kenya
Waafrika walichaguliwa moja kwa moja katika bunge la uwakilishi kwa mara ya kwanza mwaka wa 1957. Licha ya Waingereza kutamani kuwakabidhi mamlaka wapinzani wasio na siasa kali ya Kiafrika, ni chama cha Kenya African National Union (KANU) kilichoongozwa na Jomo Kenyatta kilichounda serikali punde tu kabla ya Kenya kupata uhuru tarehe 12 Desemba 1963. Tarehe 12 Desemba 1964, Kenya ilipotangazwa kuwa jamhuri, Kenyatta akawa rais wa kwanza.

neg:
Historia ya Uganda
Museveni alichaguliwa rais katika kura bila vyama vya upinzani za 1996 na 2001.

neg:
Mkataba kuhusu anga-nje
Katika Afrika ya Mashariki Uganda (tangu 1968) na Kenya (1984) ni washiriki kamili wa mkataba huu; serikali za Rwanda na Burundi zilitia sahihi kwenye mwaka 1967 lakini bila kutafuta idhini ya bunge zao.

neg:
Vita vya Kagera
Vita vya Kagera (kwa Kiingereza: ) ni vita vilivyopigwa kati ya Uganda na Tanzania kuanzia tarehe 30 Oktoba 1978 hadi 11 Aprili 1979.


query: Je,Ligi Kuu Uingereza ilianzishwa mwaka upi?

pos:
Manchester United F.C.
Manchester United ni kilabu cha kandanda cha Uingereza, ambacho ni kimojawapo kati ya vilabu maarufu sana ulimwenguni, na kina makao katika Old Trafford eneo la Greater Manchester. Kilabu hiki kilikuwa mwanachama mwanzilishi wa Ligi ya Premier mwaka 1992, na kimeshiriki katika divisheni ya juu ya kandanda ya Uingereza tangu mwaka wa 1938, isipokuwa msimu wa 1974-1975. Mahudhurio ya wastani kwenye kilabu yamekuwa ya juu kuliko timu nyingine yoyote katika kandanda ya Uingereza kwa misimu yote isipokuwa sita tangu 1964-65.

neg:
Robert Huth
Baada ya kusajiliwa na Leicester tarehe 24 Juni 2015, Huth amekuwa tegemeo kubwa kwenye kikosi hadi kukiwezesha kuchukua ubingwa wa ligi kuu ya Uingereza mwaka 2016.

neg:
Sheffield United F.C.
Sheffield United Football Club ni klabu ya kitaaluma ya soka iliyojengwa katika jiji la Sheffield, South Yorkshire, England. Timu hiyo inashindana katika michuanoligi daraja la pili nchini uingereza. Klabu ya soka iliundwa mwaka wa 1889 kama kivuko cha Sheffield United Cricket Club, na jina lake ni Blades kutokana na historia ya uzalishaji wa chuma wa Sheffield.Klabu hiyo imecheza michezo yao ya nyumbani kwenye Kituo cha Bramall Lane tangu kuundwa kwao mwaka 1889.

neg:
Manchester United F.C.
Mnamo Julai 2006, klabu kilitangaza mpango wa ufadhili mpya. Kiasi cha jumla kitakuwa £ milioni 660, ambayo italipiwa riba ya £ milioni 62 kwa mwaka. Matokeo ya mpango huu mpya wa ufadhili utakuwa punguzo la asilimia 30 ya malipo ya kila mwaka. Uwanjani, msimu wa 2006-07 ulishuhudia United ikirejea na mtindo wao wa kandanda ya kushambulia ambao ndio ulikuwa msingi wa miaka yao ya ufanisi mwishoni mwa miaka ya 1990, wakifunga takriban mabao 20 zaidi ya Chelsea waliokuwa katika nafasi ya pili baada ya michuano 32. Januari 2007, United ilimsajili Henrik Larsson kwa mkopo wa miezi miwili kutoka Helsingborg ya Uswidi, mshambuliaji alitekeleza jukumu muhimu sana katika kuisaidia United kuingia nusu fainali ya Ligi ya Mabingwa, huku ikiwa na matumaini ya kushinda mataji matatu kwa mara ya pili, hata hivyo, baada ya kufikia nusu fainali, United iliaibishwa na Milan kwa jumla ya mabao 3-5. Miaka minne baada taji lao la mwisho, United ilishinda taji la Premier League tarehe 6 Mei 2007 baada ya Chelsea kutoka sare na Arsenal jambo lililoiacha The Blues pointi saba nyuma ikiwa imesaza michuano miwili ili kumaliza, kufuatia ushindi wa United wa 1-0 katika mchuano wa timu kutoka mji wa Manchester "Derby" siku iliyopita na kuifanya kombe lao la 9 la Ligi ya Premier katika misimu 15 ya uwepo wa ligi hiyo. Hata hivyo, ushindi pacha "Double" wa mara ya nne ambao haukutarajiwa haukutokea baada ya Chelsea kuifunga United 1-0 katika muda wa ziada katika kombe la kwanza la FA kufanyika katika uwanja mpya wa Wembley; wa kwanza kufanyika nchini Uingereza tangu uwanja wa zamani kubomolewe miaka saba iliyopita.

neg:
Manchester United F.C.
United ilishinda ligi mwaka 2000 na 2001, lakini vyombo vya habari vikaona kana kwamba klabu kimeshindwa msimu huo kwa sababu kilishindwa kutwaa tena taji la Ulaya. Mwaka 2000, Manchester United ilikuwa mojawapo ya timu 14 waanzilishi wa G-14, kundi la vilabu vya soka mashuhuri Ulaya. Klabu hicho pia kilikataa kushiriki kombe la FA 1999-2000 na badala yake kushiriki katika mashindano ya uzinduzi wa taji la FIFA la Klabu Bingwa Duniani Brazil, kilitaja shinikizo kutoka kwa FA, UEFA na kamati ya Uingereza iliyokuwa ikishughulikia kombe la dunia la 2006. Ferguson aliweka mikakati ya kujihami ili kufanya iwe vigumu kwa United kushindwa Ulaya, lakini mikakati hiyo haikuwa na mafanikio kwani United ilikamilisha msimu wa Ligi Kuu ya 2001-02 katika nafasi ya tatu. Walitwaa tena ligi msimu uliofuata (2002-03) na kuanza msimu uliofuata vizuri, lakini hali yao ilishuka kwa kiasi kikubwa baada ya Rio Ferdinand kupokezwa marufuku tata ya miezi minane kwa kutohudhuria upimaji wa madawa ya kulevya. Walishinda kombe la FA 2004, hata hivyo, waliibandua nje Arsenal (hatimaye Arsenal ilishinda taji la Ligi Kuu msimu huo) wakiwa njiani kuelekea fainali ambako waliishinda Millwall.

neg:
UEFA
Mashindano makuu ya timu za wanaume za kitaifa ni ya Mabingwa wa Soka ya Uropa ya UEFA, yaliyoanza mwaka 1958, na fainali ya kwanza ikafanyika mwaka 1960, na ikajulikana kama Kombe la Mataifa ya Ulaya hadi 1964. UEFA pia inaendesha mashindano ya kitaifa ya walio na miaka Chini ya 21, Chini ya 19 na Chini ya 17. Kwa timu za taifa za wanawake, UEFA huendesha Michuano ya Wanawake ya UEFA kwa pande mwandamizi za kitaifa na Mabingwa chini ya 19 katika kiwango cha miaka chini ya 19, tangu mwaka 2008 kuna Kombe la UEFA la Chini-17 kwa walio na chini ya miaka 17.

neg:
Milki ya Uingereza
Baada ya Vita Kuu ya Pili ya Dunia Uingereza ilikosa nguvu ya kuendelea na utawala juu ya maeneo haya makubwa. Ilipaswa kuyapa uhuru, kuanzia Uhindi na Pakistan mwaka 1947 hadi nchi za Afrika tangu mwaka 1960.

neg:
Filipe Luis
Mwaka 2014 alihamia katika klabu ya Chelsea ya nchini Uingereza na kufanikiwa kubeba taji la ligi kuu.

neg:
Mpira wa miguu
Miaka minane baada ya kuanzishwa, Shirikisho la Kandanda (FA) lilikuwa na wanachama 50. Shindano la kwanza la kandanda - Kombe la FA - lilianza mwaka huo, likifuatiwa na lile la Ligi ya Ubingwa miaka 17 baadaye.

neg:
Manchester United F.C.
Msimu uliofuatia ulianza kwa United kujitwalia fedha nyingine, Charity Shield, ambayo ilikuwa ya kwanza kuwahi kutolewa na kumalizia kwa taji jingine, taji la kwanza kwa kilabu cha FA, ambalo lilipanda mbegu njema ya kile kimekuwa rekodi ya mataji ya FA. Jinsi walivyokuwa katika kampeni ya taji la kwanza la klabu, Turnbull na Meredith walikuwa na umuhimu katika msimu huu, Turnbull akifunga bao la ushindi katika Finali ya kombe la FA. Ilibidi Klabu kusubiri miaka mingine miwili kabla ya kushinda makombe mengine zaidi, kilishinda Divisheni ya Kwanza kwa mara ya pili katika msimu wa 1910-11. Wakati huo huo, United ilihamia uga wao mpy wa Old Trafford. Walichezea mmchuano wao wa kwanza huko tarehe 19 Februari 1910 dhidi ya Liverpool, lakini wakapoteza 4-3 baada ya kupoteza ushindi wao wa 3-0. Kisha wakasalia bila kombe tena katika msimu wa 1911-12, ambao haukuwa tu wa mwisho kwa Mangnall kuhusikia (alihamia Manchester City baada ya miaka kumi na United), lakini pia wakati wa mwisho kwa klabu kushinda Divisheni ya Kwanza baada ya miaka 41, muda mrefu zaidi ambao klabu imekaa bila kushinda ligi katika historia yake.

neg:
Manchester United F.C.
Alex Ferguson aliwasili kutoka Aberdeen kuchukua nafasi ya Atkinson siku hiyo hiyo aliyofutwa Atkinson, alikuja pamoja na meneja msaidizi wake, Archie Knox. Ingawa mechi yake ya kwanza uongozini, dhidi ya Oxford United tarehe 8 Novemba 1986 alishindwa 2-0, Ferguson aliiongoza klabu kumalizia nafasi ya 11 katika ligi. Kumaliza katika nafasi ya pili 1987-88, pamoja na Brian McClair kuwa mchezaji wa kwanza wa United tangu George Best na kufunga mabao ishirini katika msimu wa ligi, huenda kuliwafanya mashabiki kuwa na matumaini kidogo kwa siku za usoni lakini walirejelea haraka uhafifu kwa kumalizia nafasi ya 11 mwaka 1989.

neg:
Leroy Sané
Mnamo Agosti 2, 2016, Sané alijiunga na klabu ya Ligi Kuu ya Uingereza Manchester City, akisaini mkataba wa miaka mitano kwa £ milioni 37 , na kuongeza nyongeza za utendaji ambazo zinaweza kufikia £ milioni 46.5.
Alicheza kwanza Manchester Derby dhidi ya Manchester United na kuibuka na ushindi wa 2-1.Mnamo tarehe 10 september Sane alifunga bao lake la kwanza dhidi ya Arsenal.

neg:
Copa del Rey
Mashindano yalianzishwa mwaka 1903 na hivyo kuyafanya ya zamani zaidi katika soka nchini Hispania. Kwa kawaida, mshindi wa Copa del Rey huenda kwenye UEFA Europa League, isipokuwa wanaostahiki Ligi ya Mabingwa ya UEFA.

neg:
Manchester United F.C.
Katika miaka ya 1990 na mapema miaka ya 2000, chanzo cha wasiwasi kwa mashabiki wengi wa United kilikuwa uwezekano wa klabu kununuliwa. Kundi la wafuasi IMUSA "(Independent Manchester United Supporters' Association)" lilijihusisha sana katika kupinga ununuzi uliotarajiwa wa Rupert Murdoch mwaka 1998. Kundi lingine lililotoa shinikizo klabu kisiuzwe, "Shareholders United against Murdoch" (ambalo baadaye lilikuwa Shareholders United na sasa ni "Manchester United Supporters' Trust)" liliundwa wakati huu kuhamasisha wafuasi kununua hisa za klabu, ili kwa kiasi kuwawezesha wafuasi kuwa na usemi zaidi katika masuala yaliyowatia wasiwasi kama vile bei na mgao wa tiketi, na kwa kiasi kupunguza hatari ya watu wasiohitajika kununua hisa za kutosha kumiliki klabu. Hata hivyo, mpango huu ulishindwa kumzuia Malcolm Glazer kuwa mmiliki mwenye hisa nyingi. Wafuasi wengi walikasirishwa, na baadhi walibuni klabu asi kwa jina F.C. United of Manchester. Licha ya hasira ya baadhi ya wafuasi kwa wamiliki wapya, mahudhurio yameendelea kuongezeka.

neg:
Stoke City F.C.
Ilianzishwa kama Ramblers ya Stoke mwaka wa 1863 klabu hiyo ilibadilisha jina lake kwa Stoke mwaka wa 1878 na kisha kuwa Stoke City mnamo 1925 baada ya Stoke-on-Trent kupata hali ya mji. Wao ni klabu ya soka ya kitaaluma ya pili duniani kote,baada ya Wilaya ya Notts, na walikuwa wanachama wanzilishi wa Soka mwaka 1888.

neg:
Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia
Sehemu kubwa ya Ulaya iliwahi kuwa na kipindi kirefu cha amani tangu vita kati ya Ufaransa na Ujerumani mnamo 1870-1871. Mataifa ya Ulaya yalikuwa na mfumo wa mikataba na mapatano kati yao yaliyolenga kuhakikisha uwiano wa mataifa. Mataifa makubwa ya Ulaya yalikuwa Uingereza, Ufaransa, Ujerumani, Urusi na Italia pamoja na milki ya Austria-Hungaria.

neg:
Manchester United F.C.
Katika enzi zake kama Newton Heath, klabu kilitumia mavazi ya rangi tofauti, inayotambuliwa zaidi ni shati la rangi ya manjano na kijani lililovaliwa kuanzia 1878 hadi 1892, na tena 1894-1896; vazi hili la milia lilitumika tena katika michuano ya ugenini mapema miaka ya 1990. Mavazi mengine yaliyovaliwa na Newton Heath ni pamoja na shati jekundu lililokuwa na weupe robo yake (1892-1894) na shati jeupe lisilo kuwa na milia (1896-1902), zote hizi zilivaliwa na kaptura ya rangi ya samawati. Katika mwaka wa 1902, pamoja na klabu kubadili jina na kuwa Manchester United, klabu pia kilibadili rangi zake kuwa jezi nyekundu, kaptura nyeupe na soksi nyeusi, ambayo imesalia kuwa sare wastani ya Man Utd katika michuano ya nyumbani tangu wakati huo. Kilicho tofauti na haya ni jezi ambazo timu ilivaa ikicheza fainali ya kombe la FA 1909 na Briston City ambayo ilikuwa nyeupe na mshipi mwekundu wa muundo wa “V”. Mtindo huu ulifufuliwa katika miaka ya 1920 kabla United kurudia mashati yenye rangi nyekundu pekee, pia ilitumika kwa ajili ya michuano ya nyumbani na ugenini katika msimu wa 2009-10 kama njia ya kusherehekea miaka 100 katika Old Trafford.

neg:
Kerrea Gilbert
Shida ya majeruhi katika timu ya Arsenal iliendelea ,ikampa nafasi ya kuanza mechi dhidi ya Cardiff City katika Shindano la Kombe la FA mnamo 7 Januari 2006.Alisifiwa kwa mbio zake za kasi na akacheza katika mechi sita baada ya mechi hiyo. Alicheza kwa mara ya kwanza katika Ligi Kuu ya Uingereza mnamo 21 Januari 2006 katika mechi dhidi ya Everton, walishindwa 1-0.Alicheza pia katika mikondo yote miwili ya nusu fainali ya Shindano la Kombe la League dhidi ya Wigan Athletic,alisaidia katika kufunga kwa bao la Thierry Henry.Arsenal walishindwa kwa shindano hilo.

neg:
West Bromwich Albion F.C
Albion alikuwa mmoja wa wanachama waanzilishi wa Ligi ya Soka mwaka wa 1888, na wamekuwa wengi wao kuwepo katika ngazi ya juu ya soka ya uingereza. Wamekuwa mabingwa wa Uingereza mara moja tu, mwaka wa 1919-20, na wamekuwa wakimbizi mara mbili. Wamefanikiwa zaidi katika Kombe la FA, na kushinda mara tano.

neg:
Alex Song
Alifunga bao katika ushindi wa Arsenal wa 5-2 ugenini dhidi ya Fenerbahce katika shindano la kombe la mabingwa barani Ulaya. Bao la kwanza la Song katika ligi kuu ya Uingereza, na la tatu katika mashindano yote ya Gunners, lilifungwa dhidi ya Wigan Athletic mnamo 11 Aprili 2009 ambapo alipambana na wachezaji kadhaa na kisha kumaliza vizuri katika kona ya chini. Arsenal ilishinda mechi hiyo 4-1. Alikosolewa awali na baadhi ya makritiki kwa sababu ya kukosa uzoefu lakini baadaye alipata sifa kwa kuwa mmoja wa watendaji thabiti zaidi katika kampeni ambayo Arsenal ilimaliza bila nyara.

neg:
The Era (gazeti)
The Era lilikuwa gazeti la Uingereza la kuchapishwa kila wiki, lilichapishwa kutoka mwaka wa 1838 hadi 1939. Hapo awali, lilikuwa gazeti la habari ya jumla lakini likajulikana kwa habari yake ya michezo na ,hapo baadaye, habari zake za maigizo.

neg:
Jan Bednarek
Mnamo tarehe 1 Julai 2017, Bednarek alijiunga na Southampton kwa mpango wa miaka mitano,kwa ada ya kuripotiwa ya £ 5 milioni.Alifanya mechi ya kwanza ya Ligi Kuu dhidi ya Chelsea, mnamo tarehe 14 Aprili 2018 na alifunga bao la Southampton kwa kushindwa 3-2.

neg:
Eire
Sheria ya mwaka 1800 iliunganisha Ufalme wa Britania Kuu na Ufalme wa Eire na hivyo kuunda Ufalme wa Muungano (United Kingdom of Great Britan and Ireland).

neg:
Manchester United F.C.
Msimu wa 1994-95 ulikuwa wa kwanza kwa klabu kumaliza bila kombe tangu 1988-89, ingawa walicheza vizuri hadi katika wiki ya mwisho wa msimu na kufikiwa fainali ya FA Cup, ambapo walipoteza kwa Everton. Andy Cole alisajiliwa kutoka Newcastle United kwa gharama iliyoweka rekodi Uingereza ya paundi milioni £6 pamoja na Keith Gillespie. Hata hivyo, baada mchuanio wa kwanza wa Cole akiwa United, Eric Cantona alipokea marufuku ya miezi nane kwa kuruka ndani ya eneo umati na kumuumiza Mathayo Simmons shabiki wa Crystal Palace, ambaye alikuwa amemdhihaki Cantona kutokana na rangi ya ngozi yake akiondoka uwanjani wakati wa mchuano wa United ugani Selhurst Park. Kusimamishwa kwa Cantona kulitolewa na baadhi kama sababu ya United kushindwa kukamilisha kwa mataji matatu "hat-trick" msimu huo. Kutofanikiwa kama ilivyotarajiwa msimu huo kulimsababisha Ferguson kufanya marekebisho makuu katika timu aliwauza Paul Ince, Andrei Kanchelskis na Mark Hughes na kujaza nafasi zaoo kwa wachezaji kutoka katika timu ya vijana wa klabu hiyo, akiwemo David Beckham, Gary Neville, Phil Neville na Paul Scholes. Baada ya kushindwa 3-1 na Aston Villa katika siku ya ufunguzi wa msimu 1995-96, mwanahabari wa televisheni maarufu Alan Hansen alitoa kauli maarufu kwa kusema "kamwe hamtashinda chochote mkiwa na watoto." Wachezaji kadhaa wapya, ambao baadhi yao kwa haraka walijumuishwa katika michuano ya kimataifa ya mara kwa mara na timu ya Uingereza, waliitikia vizuri na kutokana na motisha ya kurejea kwa Cantona Oktoba 1995, United ikawa klabu ya kwanza ya Uingereza kuwahi kushinda mataji mawili mara mbili, ufanisi uliokuja kujulikana kama "Double Double".

neg:
Newcastle United
Newcastle United ni klabu ya soka ya Uingereza iliyoko Newcastle upon Tyne, ambayo inacheza katika Ligi Kuu ya Uingereza.

neg:
Chelsea F.C.
Chelsea Football Club ni klabu ya mpira wa miguu ya nchini Uingereza iliyo na maskani yake Fulham, London. Klabu hii ilianzishwa mwaka 1905, na kwa miaka mingi sana imekuwa ikishiriki ligi kuu ya Uingereza. Uwanja wao wa nyumbani ni Stamford Bridge ambao una uwezo wa kuingiza watazamaji 41,837, wameutumia uwanja huu tangu klabu ilivyoanzishwa.

neg:
Cardiff City
Ndio klabu pekee kutoka nje ya Uingereza hadi wameshinda Kombe la FA mwaka 1927. Pia wamefikia fainali nyingine za makombe matatu katika mashindano ya uingereza, mwaka 1925 Kombe la FA dhidi ya Sheffield United, na tena mwaka 2008 Kombe la FA dhidi ya Portsmouth na mwisho Kombe la Soka la 2012 dhidi ya Liverpool F.C..

neg:
Roy Keane
Alifanikiwa kuchukua kombe la ligi kuu la nchini Uingereza la mwaka 1994.

neg:
Manchester United F.C.
Heath walibaki katika uwanja wao wa North Road kwa miaka kumi na mitano 1878-1893, mwaka mmoja baada ya kuingia Football League na baadaye kuhamia makao mapya Bank Street hapo Clayton. Uwanja mpya haukuwa mzuri sana, vipande vichache vya nyasi vilijipenyeza usoni mwa changarawe na mawingu ya moshi yalifuka kutoka katika kiwanda kilichokuwa karibu. Wakati mmoja, Walsall Town Swifts ilikataa kucheza kutokana na hali mbaya ya uwanja. Changarawe ilimwagwa uwanjani na walinda uga, hatimaye wageni wakawashawishi kucheza na kupoteza 14-0. walipinga matokeo hayo, wakitaja hali mbaya ya uwanja kama sababu ya wao kushindwa, mchuano ukarudiwa. Hali haikuwa nzuri sana wakati wa marudiano, timu ya Walsall ilishindwa tena, ingawa wakati huu walibugia 9-0 tu.

neg:
Everton F.C.
Klabu hiyo imeshindana katika mgawanyiko wa juu kwa msimu wa rekodi 114, kukosa mgawanyiko wa juu tu mara nne (1930-31 na misimu mitatu mfululizo kuanzia 1951-52) tangu Ligi ya Soka iliundwa mwaka 1888. Everton alishinda nyara 15 kubwa: michuano ya Ligi ya mara tisa (ya nne zaidi ya 2017-18), Kombe la FA mara tano (tisa zaidi) na Kombe la Ushindi wa Kombe la UEFA mara moja.

neg:
Patrice Evra
Aliichezea Manchester United kwa mara ya kwanza siku nne baada ya kusainiwa.Manchester United walishindwa mechi hii ya ligi kuu la Uingereza 3-1 na Manchester City. Mechi yake ya kwanza haikuwa bora kwani alitolewa wakati wa mapumziko ya kwanza yaani hafutaimu. Alicheza mechi yake ya kwanza nyumbani baina ya Liverpool, mechi ambayo Manchester United ilishinda 1-0 jumatano iliyofuata. Awali Evra alikuwa na baadhi ya matatizo ya kujirakibisha na mchezo wa Uingereza, lakini katikati ya msimu wa 2006-07 fomu yake iliboreka sana na alijiimarisha kama mchezaji wa kawaida wa timu ya kwanza. Tarehe 29 Novemba, alifunga bao lake la kwanza la klabu katika mechi ya ligi dhidi ya Everton katika uwanja wa Old Trafford. Baada ya kukaa nje ya kikosi, Evra alirejea tarehe 10 Aprili 2007 katika mechi ya Ligi ya Mabingwa barani Ulaya dhidi ya Roma katika uwanja wa Old Trafford. Alichangia Red Devils kuinyuka wageni hao 7-1 bao lake likiwa la mwisho, la kwanza katika ligi hili la Mabingwa. Kutokana na juhudi zake, Evra alichuma mahala katika timu ya mwaka ya PFA.

neg:
UEFA
UEFA ilianzishwa tarehe 15 Juni 1954 mjini Basel, Uswisi kufuatia majadiliano kati ya mashirika ya soka ya Ufaransa, Italia na Ubelgiji. Makao makuu yalikuwa Paris hadi 1959 wakati shirikisho hili lilihamia Bern. Henri Delaunay ndiye aliyekuwa Katibu Mkuu wa kwanza na Ebbe Schwartz rais. Ofisi ya utawala wake imekuwa katika Nyon, Uswisi, tangu mwaka 1995. Awali ilikuwa inajumuishwa na vyama 25 vya kitaifa. Hivi sasa kuna vyama 53 (angalia chini ya ukurasa huu au "Orodha ya UEFA timu za kitaifa za kandanda)." Timu za UEFA za kitaifa zimeshinda Kombe la Dunia la FIFA mara tisa (Italia 4, Ujerumani 3, Uingereza na Ufaransa nyara kila moja), kama timu za mataifa ya CONMEBOL, na vilabu vya UEFA vimeshinda Kombe la intercontinental mara 21 na Kombe la dunia la Klabu la FIFA mara 3, kombe moja tu chini ya vilabu vya CONMEBOL.

neg:
Manchester United F.C.
United ilianza vibaya msimu wa 2005-06, huku kiungo wa kati Roy Keane akiondoka kujiunga na Celtic baada ya kuwakosoa hadharani wachezaji wenzake kadhaa. Klabu pia ilikuwa imeshindwa kuhitimu kufuzu kwa awamu ya mwondoaano wa UEFA Champions League kwa zaidi ya mwongo mmoja, baada ya kupoteza kwa Benfica. Msimu huu pia walikumbwa na mikosi kadhaa ya majeraha kwa wachezaji wakuu kama vile Gabriel Heinze, Alan Smith, Ryan Giggs na Paul Scholes. Hata hivyo, walizuiliwa kuachwa mikono mitupu katika misimu mifululizo- masikitiko ambayo yalikuwa hayajashuhudiwa kwa miaka 17 iliyopita-kwa kushinda kombe la Ligi ya 2006, baada ya kuwalaza majirani zao waliopandishwa cheo Wigan Athletic katika fainali kwa mabao 4-0. United pia ilijihakikishia nafasi ya pili na kufuzu moja kwa moja kushiriki michuano ya Ligi ya Mabingwa (Champions League) siku ya mwisho ya msimu kwa kuishinda Charlton Athletic 4-0. Mwishoni mwa msimu wa 2005-06, mmoja wa washambuliaji wa United, Ruud van Nistelrooy, alikihama klabu na kujiunga na Real Madrid, kutokana na ugomvi baina yake na Alex Ferguson.

neg:
Stoke City F.C.
Timu hiyo inashindana kwa sasa katika michuano. Kombe la Ligi ilishinda mwaka wa 1972, wakati timu iliipiga Chelsea 2-1.Stoke alicheza katika fainali ya kombe la FA mwaka 2011 waliweza kuifunga Manchester City na kufikia fainali tatu za Kombe la FA.mwaka wa 1899 kisha mfululizo mwaka wa 1971 na 1972.Klabu imeshinda nyara ya Ligi ya Soka mara mbili, mwaka wa 1992 na mwaka 2000.

neg:
Manchester City
Ulianzishwa mwaka 1880 kama St Mark's (West Gorton), ikawa Ardwick Association Football Club mwaka wa 1887 na Manchester City mnamo mwaka wa 1894.

neg:
James Milner
Mnamo mwaka 1996, alijiunga na chuo cha vijana wa Leeds United. Alicheza kwanza kwa timu ya kwanza mwaka 2002 akiwa na umri wa miaka 16 tu na alipata umaarufu kama mchezaji mdogo zaidi wa kwanza kufunga goli katika Ligi Kuu.

neg:
Arsene Wenger
Katika msimu wake wa pili (1997-98), Arsenal ilishinda mataji mawili ikiwemo Ligi Kuu na Kombe la FA,na kuifanya kuwa mara ya pili katika historia ya klabu kushinda mataji mawili kwa msimu mmoja. Arsenal ilikata uongozi wa poiti kumi na mawili kutoka klabu cha Manchester United na kushinda taji la ligi ilifanikiwa kushinda ligi kama mechi mbili ilikuwa imesalia. Ngumo ya mafanikio hayo ilikuwa kurithi ulinzi wa Tony Adams, Steve Bould, Nigel Winterburn, Lee Dixon na Martin Keown, pamoja na mshambuliaji Dennis Bergkamp na kuelewana wazajili wapya, Emmanuel Petit kama mcheza mke wa Patrick Vieira, na mshabulizi wa kazi Marc Overmars, na vijana mshambuliaji Nicolas Anelka.

neg:
Nani
Mechi ya kwanza ya Nani ya ligi kuu ya Uingereza ilikuwa katika mechi ya ufunguzi ya nyumbani, Manchester United ikiwa mwenyeji wa Reading tarehe 12 Agosti na Nani aliingia kama mbadala kwa Wayne Rooney, ambaye alipata jeraha la mguu. Manmo 26 Agosti 2007, Nani alifunga bao lake la kwanza la ushindani la Manchester United, bao la ushindi kutoka yadi 30 katika dakika ya 69 dhidi ya Tottenham Hotspur. Pia Nani aliandaa mabao muhimu kwa Louis Saha na Nemanja Vidic na kuruhusu Manchester United kuzicharaza Everton na Sunderland 1-0. Pia alifunga bao maarufu dhidi ya Middlesbrough, ambayo ilianzisha ushindi wa 4-1. Hii ilikuwa mechi ya kwanza ambayo ilidhaniwa kwamba Wayne Rooney na Carlos Tevez walionyesha ahadi ya kwanza ya kweli ya kufomu ushirikiano mzuri. Alirudi kwa klabu yake ya zamani, Sporting, katika mechi ya ligi ya Mabingwa barani Ulaya mwezi wa Septemba, ingawa ilikuwa mwenzake na mchezaji wa zamani wa Sporting Cristiano Ronaldo ambaye alifunga bao la ushindi katika ushindi wa 1-0.
Mnamo 16 Februari 2008, Nani alikuwa mchezaji bora katika mechi dhidi ya Arsenal katika raundi ya nne Kombe la FA, bao lake na pasi mbili alizoziandaa zilizosababisha mabao ziliisaidia United kushinda mechi hiyo 4-0 dhidi ya wapinzani wao jadi. Katika mechi hiyo, Nani alihusika katika ubishi pamoja na nahodha William Gallas wa Arsenal ambaye aliona kwamba Mreno alikuwa "anamadharau". Baada ya mechi, pia Arsène Wenger hakuwa amefurahishwa na kitendo cha Nani huku Gilberto Silva akisema kuwa Nani alikuwa na "kuchwa kubwa (ujeuri)".

neg:
Andreas Pereira
Pereira alifanya muonekano wa kwanza wa Ligi Kuu ya Uingereza mwezi Machi 2015. Amekuwa akicheza kwa mkopo katika vikundi vya Hispania Granada na Valencia.

neg:
Jeff Agoos
Katika mwaka wa 1996, Agoos alirejea Marekani ili kujiunga na Ligi Kuu ya Soka ya Marekani. Ili kuunda ligi, Ligi Kuu ya Soka ya Marekani ilwaweka wachezaji mbalimbali waliojulikana kwa kila timu. Katika kupangwa huku,Agoos aliwekwa D.C. United alipokutana na Bruce Arena ,kocha wa kwanza wa timu. Mwaka huo, Agoos alishinda na timu yake Ligi Kuu ya Soka ya Marekani na vilevile Kombe la Marekani. Mwaka uliofuata walishinda ligi tena. Katika mwaka wa 1998, DC United ilifanikiwa kabisa iliposhinda Vasco da Gama na kushinda Kombe la Amerika yote na wakashinda Ligi Kuu ya Soka ya Marekani kwa mara ya tatu. Katika miaka ya 2001 hadi 2004,alikuwa na San Jose Earthquakes na akaendelea na kushinda Ligi Kuu ya Soka ya Marekani yake ya nne na ya tano.

neg:
Kampuni ya Kiingereza kwa Uhindi wa Mashariki
Kampuni ya Kiingereza kwa Uhindi wa Mashariki ilianza mwaka 1600 kama shirika ya binafsi ya biashara kati ya Uingereza na Uhindi ikaendelea kuchukua utawala juu sehemu kubwa ya nchi hadi kuwa serikali kuu ya maeneo karibu yote ya Bara Hindi mpaka mwaka 1857.

neg:
Emmanuel Adebayor
Tunaanzia Ijumatatu tar.4 machi dhidi ya AC Milan klabu kutoka Italia mashuhuri duniani pia katika mechi hiyo ilikua ya marejeo na Adebayor hakuwai funga goli la aina yoyote na timu yake hiyo ya Arsenal katika mashindano hayo lakini mechi ya marejeo dhidi ya AC Milan alifunga goli katika mechi hiyo iliyoisha 2-0 katika uwanja unaopatikana milano uitwao San Siro.
Tar 13 Aprili katika ligi kuu ya Uingereza mechi nzuri ilikua dhidi ya Manchester United mechi hiyo iliisha 2-1 Adebayor alifunga goli moja katika mechi hiyo katika Uwanja wa Old Trafford. Lakini mwaka huo Arsenal haikuchukua kombe la aina yoyote katika msimu huyo, Adebayor alichaguliwa katika timu ya Ligi kuu ya Uingereza na pia goli la pili alilolifunga dhidi ya ya klabu maarufu Uingereza ya Tottenham Hotspur mechi hiyo iliitwa mechi ya siku ilikua nzuri sana, na goli alilolifunga liliitwa goli la msimu wa 2007-2008 katika ligi hiyo.Mwaka huo 2008 katika msimu wa kuhama hama kutokana na uchezaji wake mzuri ulionekana, klabu kubwa barani ulaya zilipendelea kumnunua kwakutoa pesa nyingi, Ilizungumzwa klabu kama Barcelona na AC Milan zilitoa pesa kiwango cha milioni thalathini ili kumnunua,lakini klabu yake ilikataa kumuacha mchezaji wake na mchezaji huo alikubali kubaki baada ya klabu hiyo kumzidishia mshahara na aliweka mkataba wakupokea paundi 80.000 za Kiingereza kwa wiki moja (£80,000),katika mwaka huu bwana Adebayor alifunga magoli matatu katika mechi moja na ilikua dhidi ya klabu Blackburn Rovers ya huko Uingereza mechi hiyo iliisha 4-0.

neg:
Arsene Wenger
Mechi ya Arsenal kutoshindwa kwa mechi arobaini na tisa ilifikia kikomo pale waliposhindwa na Manchester United kwa mabao mawili kwa nunge mnamo Oktoba 2004. Arsenal walikuwa na ushindi mwingine wa muda katika kampen ligi ya, lakini walishinddwa kutetea ligi na Chelsea. Faraja tena ilikuja katika Kombe la FA mwaka wa 2005, ambapo Arsenal ilishinda Manchester United kwa penalti baada ya kutoka sare ya nunge kwenye fainali.
Arsenal walikuwa na misimu miwili katika 2005-06 na 2006-07 ya kutoshinda taji lolote, ambapo walimaliza katika nafasi ya nne katika hafla zote mbili. Arsenal wakiwa katika fomu mzuri walitishia kuchukua Ligi Kuu na dhoruba katika [msimu wa 2007-08, walioongoza ligi kwa muda mrefu katika msimu huo, lakini walishindwa na Chelsea na Manchester United, baada ya mguu wa mshabuliaji wao Eduardo kuvunjwa ikatatanisha kikosi changa cha Arsenal kwa wiki chache.

neg:
Arsene Wenger
Wenger ilipewa zanaa mzuri ya kifaranza ya Légion d'Honneur mwaka wa 2002. Yeye ilipewa tuzo la OBE kwa huduma yake kwa soka ya Uingereza katika siku ya tuzo za kuzaliwa Malkia ya mwaka wa 2003, pamoja na mfaranza mwenzake ambaye alikuwa meneja wa Liverpool Gérard Houllier. Mwaka wa 2006, Wenger aliingiza ndani ya makwiji wa soka la Uingereza kama utambuzi mafanikio yake kama meneja katika Uiingereza. Yeye alikuwa meneja wa pili wa kigeni kuingishwa kwa orodha ya makwiji haoe, baada ya Mwitalia Dario Gradi wa timu ya Crewe Alexandra.

neg:
Ufalme wa Muungano
Sheria ya mwaka 1800 iliunganisha Ufalme wa Britania Kuu na Ufalme wa Eire na hivyo kuunda Ufalme wa Muungano (United Kingdom of Great Britan and Ireland).

neg:
West Bromwich Albion F.C
Klabu hiyo iliundwa mwaka wa 1878 na inacheza nyumbani kwake, Hawthorns, tangu mwaka wa 1900. Albion sasa inacheza katika michuano ya pili ya soka ya Uingereza, ikiwa imeondolewa kutoka Ligi Kuu ya 2017-18.

neg:
Arsene Wenger
Wakati huohuo Wenger alikuwa ameanza urafiki na aliyekuwa makamu mwenyekiti wa Arsenal David Dein, baada ya wao wawili kukutana wakati Wenger alikuwa amahudhuria mechi kati ya Arsenal na Queens Park Rangers mwaka wa 1988. Baada ya Bruce Rioch kuachishwa kazi mna mwezi nane mwaka 1996, Gérard Houllier,aliyekuwa mkurugenzi wa kiufundi wa Shirikisho la Soka la Kifaransa, ilipendekeza Wenger kwa Daudi Dein katika majira ya joto ya 1996. Arsenal ilithibitisha kuteuliwa kwake rasmi tarehe 28 Septemba 1996, na yeye rasmi kuchukua ushukani tarehe 1 Oktoba. Arsenal Wenger alikuwa meneja wa kwanza kutoka nje ya Uingereza. Ingawa hapo awali alikuwa amesemekana kuwapewa kazi kama mkurugenzi wa kiufundi la shirikisho la kadanda, wakati Wenger alikuwa anajulikana kwa nadrwa katika Uingereza, ambako gazeti la Evening Standard iliandika uteuzi wake na habari kuu 'Arsene nani?'.

neg:
Lucas Radebe
Kama nahodha wa Leeds, Radebe alifanikiwa sana: katika msimu wa 1998/1999, Leeds ilimaliza katika nafasi ya nne katika Ligi kuu ya Uingereza na kufuzu kushiriki katika kombe la UEFA. Wakati wa msimu wa 1999 / 2000, Leeds ilimaliza katika nafasi ya tatu katika Ligi Kuu ya Uingereza na walifuzu kushiriki katika kombe la mabingwa barani Ulaya na walibanduliwa katika nusu fainali. Hata hivyo, mwaka wa 2000, Radebe alipata majeraha ankle na goti, ambayo hayakumwezesha kucheza kwa karibu muda wa miaka miwili. Katika muda wake akiwa Leeds Lucas alizikataa nafasi za kuhamia klabu za [1] na AC Milan kwani alihisi mhemko mkali kwa Leeds na mashabiki wao. Radebe alifunga mabao matatu wakati akiichezea Leeds, lakini hakuna bao lenye lilikuwa la ligi kuu ya Uingereza. Bao lake la kwanza lilikuwa dhidi ya Oxford United katika Kombe la FA msimu wa 1997/98, [4] na kisha alifunga mara mbili katika kampeni ya Leeds katka Kombe la UEFA msimu 1999/2000 dhidi ya Partizan Belgrade [6] na Spartak Moscow.

neg:
Manchester United F.C.
Kipindi cha kati ya 2007-08 kilishuhudia United ikimaliza kwa kushinda mataji mawili ya Ulaya licha ya kuanza vibaya msimu huo walipojipata katika nafasi 17 katika Ligi Kuu baada ya kushiriki katika mechi tatu. Hata hivyo, tarehe 11 Mei 2008, United ilihifadhi taji la Ligi ya Premier kufuatia ushindi dhidi ya Wigan Athletic. Huku washindani wao katika taji hilo Chelsea wakiweza tu kutoka sare na Bolton Wanderers, United iliweza kumaliza msimu kwa alama mbili mbele. Klabu pia ilifika fainali ya Kombe la Ulaya kwa mara ya tatu katika historia yake, baada ya kuvishinda vilabu kama Barcelona na Roma ili kufuzu kwa fainali. Waliifunga Chelsea katika mikwaju ya penalti 6-5 katika fainali ugani Luzhniki Moscow baada ya kutoka sare ya 1-1 katika muda wa kawaida tarehe 21 Mei 2008. Kupitia ushindi huu , walijipatia taji lao la tatu la Ulaya na kuweka rekodi yao kutowahi kupoteza fainali kubwa ya Ulaya. Kisadfa, msimu huu ulikuwa wa miaka 100 tangu Manchester United iliposhinda taji lao la kwanza la Ligi, ilikuwa miaka 50 baada ya ajali ya ndege ya Munich na miaka 40 baada ya Manchester United kuwa timu ya kwanza ya Uingereza kushinda taji la Ulaya. Fainali ya Kombe la Ulaya ilishuhudia pia Ryan Giggs akiichezea klabu hiyo kwa mara ya 759, na kumpita Bobby Charlton aliyekuwa akishikilia rekodi ya kuichezea mara nyingi zaidi klabu hicho.

neg:
Paul Parker (mwanasoka)
Anajulikana sana katika ligi kuu ya Uingereza kwa sababu ya kucheza katika klabu ya Manchester United F.C. na pia alicheza katika klabu za Queens Park Rangers, Fulham, Derby County, Sheffield United, Chelsea F.C. na Farnborough Town.

neg:
Arsenal FC
Klabu hiyo inacheza katika Ligi Kuu ya soka ya Uingereza. Klabu imeshinda makombe mara 13 ya ligi ya FA, vikombe viwili vya Ligi kuu,

neg:
Queens Park Rangers
Queens Park Rangers ilianzishwa mwaka 1886 baada ya kuungana kwa Christchurch Rangers na Taasisi ya St. Judes. Katika miaka ya mwanzo baada ya kuundwa kwa klabu katika nyumba yake ya awali ya Malkia wa London, walicheza michezo yao ya nyumbani kwa misingi mbalimbali, hadi hatimaye klabu ikafika kwenye eneo la sasa huko Loftus Road.

neg:
Uingereza
Uingereza ina visiwa vingi vidogo; kikubwa ni Isle of Wight katika kusini.Uingereza ilikaliwa na makabila ya Wabritania wenye lugha za Kikelti na kuvamiwa na Dola la Roma katika karne ya pili BK. Ikawa sehemu ya Dola la Roma hadi karne ya tano BK. Wakati ule Waroma walipaswa kuondoa wanajeshi wao kisiwani kwa ajili ya ulinzi wa nchi za bara.

neg:
Mtibwa Sugar F.C.
Timu hiyo ilianza kucheza katika ligi daraja la nne mwaka 1989 na ilipandishwa hadi katika ligi daraja la kwanza mwaka 1996. Hatimaye mwaka 1998, ligi hiyo ilirekebishwa na kuwa Ligi Kuu.

neg:
Patrice Evra
Katika msimu wa 07-08, Evra akawa mlinzi muhimu katika safu ya ulinzi. Ingawa alicheza mechi 47 katika mashindano yote kwa ujumla, idadi iliyojuu zaidi katika wasifu wake, hakuweza kufunga bao. United ilishinda ligi hiyo kwa mara ya pili mfululizo siku ya mwisho ya ligi. Waliushinda ubingwa huo wakiwa na alama mbili zaidi ya Chelsea. Alicheza mechi kumi katika ligi ya Mabingwa barani Ulaya ya UEFA, pamoja na fainali ambayo United iliichapa Chelsea kwa njia ya penalti mabao 6-5, kufuatia sare ya 1-1 baada ya muda wa ziada. Tarehe 12 Juni, Evra alisaini mkataba wa urefusho wa miaka minne na United, sunobari ambao utamweka Old Trafford hadi mwaka wa 2012.

neg:
Ashley Young
Amekwenda kushinda kila kombe linalopatikana katika soka ya Kiingereza, kushinda FA Community Shield mwaka 2011, Ligi Kuu ya mwaka 2013, FA Cup mwaka 2016 na Kombe la EFL mwaka 2017.

neg:
Hong Kong
Baada ya China kushindwa na Dola la Uingereza katika Vita vya kwanza vya Afyuni (1839-1842), Hong Kong ikawa koloni la Uingereza kuanzia Hong Kong Island, ikifuatiwa na Kowloon Peninsula mwaka 1860 na mkataba wa miaka 99 kwa Majimbo Mpya katika 1898.

neg:
Manchester United F.C.
Nembo ya Manchester United imebadilishwa mara chache, lakini umbo la kimsingi limebakia sawa. Beji hiyo imechukuliwa kutoka kwa nembo ya jiji la Manchester. Picha ya Shetani kwenye beji ya klabu ilitokana na lakabu ya klabu “Red Devils” (Shetani Wekundu); lililoanza kutumika mapema miaka ya 1960 baada ya Matt Busby kusikia likirejelea timu ya raga ya Salford kutokana na jezi zao nyekundu. Kufikia mwisho wa miaka ya 1960 nembo hiyo ya shetani ilianza kujumuishwa katika utaratibu na shali za klabu kabla ya kujumuishwa kwenye beji ya klabu mnamo 1970 ikishikilia mkuki wenye ncha tatu. Katika mwaka wa 1998, beji iliundwa upya tena, wakati huu maneno "Footbal Club" yakiondolewa.

neg:
Vito Mannone
Manuel Almunia alpokuwa bado nje, Mannone alicheza katika mechi yake ya pili ya Ligi Kuu ya Uingereza dhidi ya Wigan mnamo 19 Septemba 2009. Mannone hakufungwa bao lolote katika mechi hiyo walioshinda 4-0. Mannone pia hakufungwa bao lolote katika mechi dhidi ya Fulham katika uga wa Craven Cottage mnamo 26 Septemba. Katika mechi hiyo,aliokoa Arsenal kwa kulinda lango kwa umahiri mkubwa na akashinda tuzo la Mchezaji Bora Katika Mechi,Arsenal walishinda 1-0. Mannone alisema kuwa mechi hiyo ndiyo iliyokuwa bora kabisa katika kazi yake ya kuwa golikipa. Hakufungwa bao lolote katika ushindi wa 2-0 dhidi ya Olympiakos katika Shindano la Mabingwa la UEFA mnamo 29 Septemba.

neg:
Manchester United F.C.
Msimu wa 1998-99 kwa Manchester United ulikuwa na mafanikio sana katika historia ya vilabu vya kandanda nchini Uingereza kwani walikuwa timu ya pekee ya Uingereza iliyowahi kushinda mataji matatu - Ligi Kuu (Premier), kombe la FA na taji la mabingwa UEFA Champions Leaguae katika msimu huo. Baada ya msimu wa wasiwasi wa Ligi ya Premier, Manchester United ilitwaa taji hilo kwenye siku ya mwisho ya fainali kwa kuwashinda Tottenham Hotspur mabao 2-1, huku Arsenal ikiishinda Aston Villa bao 1-0. Kutwaa taji la Ligi ya Premier kulikuwa sehemu ya kwanza ya ushindi mara tatu (treble), sehemu moja ambayo meneja Alex Ferguson aliieleza kuwa ngumu zaidi. Katika Fainali ya kombe la FA United ilikabiliana na Newcastle United na kushinda 2-0 kwa mabao kutoka kwa Teddy Sheringham na Paul Scholes. Katika mechi ya mwisho ya msimu wa 1999 walicheza UEFA Chapions League Final na kuishinda timu ya Bayern Munich katika kile kinafikiriwa kuwa mwamko mkuu sana kuwahi kushuhudiwa, mchuano ulikuwa umeingia muda wa ziada wakiwa wameshindwa kwa bao moja kabla ya kutoka nyuma na kufunga mara mbili na hivyo kushinda 2-1. Ferguson baadaye alipongezwa kwa huduma zake katika kandanda na kutunukiwa heshima ya taifa inayompa ruhusa kuitwa "sir". Kuhitimisha mwaka huo wa kuvunja rekodi, Manchester United ilishinda kombe la Intercontinental baada ya kuinyuka Palmeiras bao 1-0 mjini Tokyo.

neg:
Manchester United F.C.
Manchester United ndiyo bingwa wa sasa wa Uingereza na washikilizi wa Kombe la Dunia la Vilabu, baada ya kushinda Ligi ya Primia 2008-09 na Kombe la Dunia la FIFA. Kilabu hicho ni miongoni mwa vilabu vyenye ufanisi mkubwa katika historia ya kandanda ya Uingereza na kimeshinda mataji makubwa 22 tangu Alex Ferguson alipochukua wadhifa wa meneja wake mnamo Novemba 1986. Mwaka wa 1968, kilikuwa kilabu cha kwanza kushinda Kombe la Uropa kwa kucharaza Benfica 4-1. Walishinda kombe la pili la Ulaya kama sehemu ya ushindi wa mataji matatu mwaka 1999, na la tatu mwaka wa 2008, kabla ya kumaliza katika nafasi ya pili mwaka wa cha 2009. Kilabu hicho kinashikilia rekodi mbili ya kushinda mataji mengi ya Ligi ya Uingereza mara 18 na pia kushikilia rekodi kwa wingi wa kutwaa kombe la FA ikiwa imeshinda mara 11.

neg:
Sheffield United F.C.
Shiffield United F.C. ni klabu ya mpira wa miguu inayocheza nchini uingereza. Jina kamili ni Sheffield United Football Club. Majina ya utani ni Blades, Red and White Wizards. Ilianzishwa tarehe 22 Machi 1889.

neg:
Manchester United F.C.
Nafasi yake ilichukuliwa na mshaufu Ron Atkinson ambaye fikra zake za ucheshi zilidhihirika katika vilabu alivyosimamia. Mara moja alivunja rekodi ya Uingereza ya ada ya uhamisho kwa kumsajili Bryan Robson kutoka klabu yake ya zamani, West Bromwich Albion. Robson aliibuka kuwa kile wengi walifikiria kuwa mchezaji bora kiungo cha kati wa United tangu Duncan Edwards. Timu ya Atkinson iliweza kushuhudia usajili mpya wa wachezaji kama vile Jesper Olsen, Paul McGrath na Gordon Strachan ambao walicheza na wliokuwa wachezaji wa timu ya vijana wakiwemo Norman Whiteside na Mark Hughes. United ilishinda Kombe la FA mara mbili katika miaka mitatu, katika mwaka wa 1983 na 1985, walipigiwa upatu kushinda Ligi katika msimu wa 1985-86 kabla ya kushinda mechi zao kumi za kwanza ligini jambo lililopelekea kuwepo na tofauti ya pointi kumi kati yao na wapinzani wao mwanzoni mwa mwezi wa Oktoba. Hata hivyo, muundo wa timu uliporomoka na United ikamaliza msimu huo katika nafasi ya nne. Uhafifu wa timu uliendelea katika msimu uliofuata, na United ilikuwa ikichungulia kushushwa ngazi kuanzia mwanzo wa Novemba 1986, Atkinson alifutwa.

neg:
Wilfred Ndidi
Ndidi alifanya kwanza kwa klabu hiyo mnamo Januari 7, 2017, katika ushindi wa 2-1 dhidi ya Everton katika mzunguko wa tatu wa Kombe la FA.
Alicheza Ligi Kuu mara ya kwanza kuanzia Januari 14, 2017 dhidi ya Chelsea nyumbani kwa kushindwa 3-0.

neg:
Manchester United F.C.
Nahodha Steve Bruce aliondoka kuelekea Birmingham City mwezi Julai 1996, na Alex Ferguson akamtaja Eric Cantona kama nahodha mpya wa klabu. Aliiongoza timu kutwaa taji la nne la ligi kati ya miaka mitano katika 1996-97 kabla ya kustaafu kutoka kandanda akiwa na umri wa 30 ilipofika mwisho wa msimu huo. Teddy Sheringham aliletwa kuchukua nafasi yake, na shati yake tambulika nambari 7 ikakabidhiwa David Beckham. Walianza msimu wa 1997-98 vizuri, lakini wakapoteza michuano mitano baada ya Krismasi na kumaliza katika nafasi ya pili, pointi moja nyuma ya washindi mara mbili Arsenal. Baada ya kipindi bila mshindani wa kila mara kuwania taji ligi, hii ilikuwa dhibitisho ya kuwasili kwa Arsenal kama mshindani halisi ambao wangegombea katika miaka michache iliyofuata.

neg:
Manchester United F.C.
Msimu wa 2009-10 ulianza vizuri kwa timu ya Manchester United, licha ya kushindwa 1-0 na timu ya Burnley kule Turf Moor iliyokuwa pigo kubwa kwao. Wingi wa ushindi ukafuata hatimaye, pamoja na ushindi wa kusisimua dhidi ya Manchester City kwa mabao 4-3, uliopatikana mnamo dakika ya 96 kutokana na bao lake Michael Owen. Hata hivyo, mchezo isioridhisha uliwafanya kushindwa mabao 2-0 na Liverpool uwanjani Antfield. Kufikia 1 Novemba, Manchester United ni ya pili katika ligi, alama 2 nyuma ya Chelsea. Katika Ligi ya Mabingwa, United kwa sasa ndio washindi wa kwanza kwenye kundi lao, pamoja na ushindi dhidi ya Beşiktaş na CSKA Moscow na ushindi dhidi ya Wolfsburg huko nyumbani kwao. Mnamo tarehe 3 Novemba, Manchester United waliweza kuhifadhi na kuhitimu kutoka katika kikundi kwa kupata mabao sare 3-3 dhidi ya CKSA Moscow.

neg:
Manchester United F.C.
Wachezaji wengi waliosajiliwa na Ferguson hawakufikia matarajio ya mashabiki, na meneja iliripotiwa nusura aachishwe kazi mwanzoni mwa 1990, wengi waliamini kwamba kushindwa kwao na Nottingham Forest katika duru ya tatu ya Kombe la FA kungetia muhuri hatma yake. Bao la Marko Robins kunako dakika 56 liliiwezesha United kushinda mchuano huo na kuwaweka katika king'ang'anyiro kilichowapeleka hadi fainali iliyofanyika Wembley, ambapo waliitinga Crystal Palace 1-0 katika mchuano wa marudio baada ya sare ya 3-3 katika mechi ya awali. Mwaka uliofuata, United ilifika fainali ya League Cup na kupoteza kwa bao 1-0 kwa timu ya aliyekuwa meneja wao Ron Atkinson Sheffield Wednesday. Hata hivyo, msimu ulimalizika kwa ushindi wa kwanza wa Kombe la Washindi wa Vilabu (Cup Winners 'Cup), walipoiadhibu Barcelona 2-1 katika fainali ugani Rotterdam. Ushindi wa taji la Cup Winners uliiruhusu timu kucheza katika UEFA Super Cup mwaka 1991 ambapo waaliwashinda waliokuwa washindi wa Kombe la Ulaya Red Star Belgrade 1-0 uwanjani Old Trafford. Mechi hiyo ilipaswa kuchezwa kwa michuano miwili lakini kutokana na ukosefu wa utulivu wa kisiasa nchini Yugoslavia wakati huo, UEFA iliamua kwamba mchuano wa Old Trafford tu ndio utakaochezwa. Kushiriki kwa mara ya pili mfululizo katika fainali ya kombe la Ligi kulitokea mwaka 1992, United wakati huo iliifunga Nottingham Forest 1-0 ugani Wembley.

neg:
Sheffield United F.C.
Sheffield United F.C. alishinda Ligi ya Soka ya awali mwaka wa 1898 na Kombe la FA mwaka wa 1899, 1902, 1915 na 1925. Walipigwa fainali katika Kombe la FA mwaka 1901 na 1936, na walifikia mwisho wa nusu mwaka 1961, 1993, 1998, 2003 na 2014. Walifikia fainali za Kombe la Ligi mwaka 2003 na 2015.

neg:
Manchester United F.C.
Charlie Mitten alikuwa amekimbilia Kolombia kutafuta mshahara bora,lakini wachezaji waliobaki waliweza kushinda taji la Divisheni ya Kwanza baadaye mwaka 1952. Hata hivyo, Busby alijua kwamba timu za kandanda zilihitaji zaidi ya tajriba, kwa hivyo alitumia sera ya kuleta wachezaji kutoka katika timu ya vijana pale ilipowezekana. Mara ya kwanza, wachezaji wachanga kama vile Roger Byrne, Bill Foulkes, Mark Jones na Dennis Viollet, walichukua muda kuzoea timu kuu, na kuteremka hadi nafasi ya nane mwaka 1956, lakini timu hiyo ilishinda ligi tena katika mwaka wa 1956 kwa umri wa wastani miaka 22 tu, na kufunga mabao 103 wakati huo. Sera ya kuteua vijana iliyowekwa na Busby sasa imekuwa fadhila mahususi kwa vipindi vilivyofanikiwa zaidi katika historia ya klabu (katikati ya 1950, kati na mwisho wa miaka ya 1960 na miak 1990). Kundi asilia la vijana wachezaji lilijulikana kama Busby Babes, ambapo aliyevuma sana alikuwa kiungo wa pembeni Duncan Edwards. Kijana huyo kutoka Dudley, West Midlands aliichezea United kwa mara ya kwanza kabisa akiwa na umri wa miaka 16 tu mwaka 1953. Ilisemekana kuwa Edwards angeweza kucheza katika nafasi yoyote uwanjani, na wengi waliomwona akicheza walisema kuwa yeye ndiye alikuwa mchezaji maarufu kabisa katika historia ya mchezo huo. Msimu uliofuata, 1956-57, walishinda ligi tena na kufikia fainali ya Kombe la FA, na kupoteza kwa Aston Villa. Pia ilikuwa timu ya kwanza ya Uingereza kushindana katika kombe la Uropa, kwa amri ya FA, ambayo ilikuwa imeiinyima Chelsea fursa sawa na hiyo msimu uliotangulia, na kufika nusu fainali kabla ya kung'olewa na Real Madrid. Ikielekea nusu fainali hizo, United pia iliacha rekodi kwa ushindi ambayo bado ipo kama washindi wakuu katika mashindano yote, kwa kuwachapa mabingwa wa Ubelgiji Anderlecht mabao 10-0 ugani Maine Road.

neg:
Salomon Kalou
Kalou alifunga bao lake la kwanza la ligi kuu ya Uingereza mwezi wa Desemba mwaka wa 2006, mechi ambayo Chelsea ilishinda 3-2 dhidi Wigan Athletic katiak uwanja wa JJB. Alifunga bao lake la pili la ligi kuu ya Uingereza dhidi ya Blackburn, mechi ambayo Chelsea ilishinda 3-0. Pia alifunga bao katika dakika ya 93 dhidi ya Watford na kuiweka Chelsea 1-0 juu. Pia alifunga bao maridadi kutoka yadi 12 dhidi ya Tottenham Hotspur katika robo fainali ya Kombe la FA, iliyomalizika 3-3. Chelsea ilishinda mechi ya marudiano 1-2 ,kabla ya kuishinda Blackburn Rovers 2-1 na kupata fursa ya kucheza katika fainali. Kalou pia aliingia kama mbadala katika fainali ya kombe la FA mwaka wa 2007, mechi ambayo waliishinda Manchester United na kumpa kombe lake la pili nchini Uingereza, Awali aliingia kama mbadala katika fainali ya Kombe la Carling mwaka wa 2007 dhidi ya Arsenal, mechi ambayo Chelsea ilishinda 2-1.

neg:
Ligi Kuu Uingereza (EPL)
Ligi Kuu Uingereza ni ligi inayopendwa na watu wengi zaidi duniani kwa maana ina ushindani mkubwa, inatangaza katika maeneo 212 kwa nyumba milioni 643 na watazamaji wa televisheni wenye uwezo wa watu bilioni 4.7. Katika msimu wa 2014-15, wastani wa mechi ya Ligi Kuu ya Ligi ilifikia 36,000,juu ya ligi ya soka yoyote ya kitaaluma nyuma ya 43,500 ya Bundesliga. Vilabu arobaini na tisa wamepigana tangu kuanzishwa kwa Ligi Kuu ya mwaka 1992. Timu sita wameshinda cheo: Manchester United (13), Chelsea (5), Arsenal (3), Manchester City (2), Blackburn Rovers (1) na Leicester City (1).

neg:
Samir Nasri
Nasri alifunga bao lake la kwanza katika Ligi Kuu ya Uingereza dhidi ya West Bromwich Albion, baada ya dakika nne ya mechi ya kwanza ya msimu, tarehe 16 Agosti 2008. Tarehe 27 Agosti katika mechi ya pili ya raundi ya kufuzu katika kombe la mabingwa barani Ulaya, Nasri alifunga bao katika dakika ya 26 dhidi ta FC Twente. Tarehe 8 Novemba 2008, Nasri alifunga mabao yote mawili ya Arsenal' katika ushindi wa 2-1 dhidi ya Manchester United. Tarehe 21 Machi, Nasri alifunga bao tena Arsenal ilipoishinda Newcastle 3-1 katika uwanja wa St James 'Park. Alitamatisha msimu wake wa kwanza na Arsenal na mabao 7 na usaidizi 5.

neg:
Manucho
Mnamo 21 Desemba 2007, ilitangazwa kuwa Manucho alikuwa amekubali kutia mkataba kandarasi na Mabimgwa wa Ligi ya Premier ya Uingereza Manchester United. Alijiunga na klabu hiyo mnamo Januari 2008 katika kandarasi ya miaka mitatu. Manucho alikuwa katika majaribio ya wiki tatu na klabu hiyo kabla ya tangazo hilo ambapo alifaulu kumvutia meneja wa klabu hiyo Sir Alex Ferguson.

neg:
Liverpool F.C.
Liverpool ilikuwa ya tisa kwa usajili mkubwa duniani 2016-17 ikitumia €424.2 milioni na ikawa klabu ya nane kwa thamani duniani mwaka 2017 kwa thamani ya $1.492 bilioni.Imedumu kwa muda mrefu ligi kuu pamoja na Manchester United na Everton.

neg:
Manchester City
Klabu hiyo ilishinda Ligi Kuu ya mwaka 2012, 2014 na 2018, wakati wao wakawa timu ya kwanza ya Ligi Kuu ili kufikia pointi 100 katika msimu.

neg:
Manchester City
Manchester City kwanza ilicheza katika mechi ya juu ya Ligi ya Soka mwaka 1899 na kushinda heshima ya kwanza na Kombe la FA mnamo mwaka 1904.

neg:
Gabriel Obertan
Alicheza mechi yake ya kwanza ya Ligi kuu ya Uingereza mnamo 31 Oktoba 2009, akija kama mbadala katika ushindi wa 2-0 dhidi ya Blackburn Rovers katika uwanja wa Old Trafford. Mechi yake ya kwanza ya Ligi ya Mabingwa barani Ulaya aliucheza wiki huo huo, alikuwa mbadala wa Federico Macheda katika dakika ya 82 katika sare ya 3-3 dhidi ya CSKA Moscow mnamo 3 Novemba 2009. . [24] Tarehe 15 december 2009, Obertan alianza mechi yake ya kwanza ya ligi, na alibadilishwa katika dakika ya 71 na mbadala wake alikua Danny Welbeck katika ushindi wa 3-0 dhidi ya Wolves.

neg:
Emmanuel Adebayor
Tar 13 Januari 2006, Adebayor aliweka mkataba na klabu mashuhuri duniani na barani Ulaya kwa kiwango cha pesa milioni tatu paund (£3m, zilizokadiriwa) Adebaryor alipewa lakabu (Jina) la " Baby Kanu" (kanu mtoto) kutokana na namna alivyo kimaumbile nakumfanana kanu kwa kila kitu hadi uchezaji pia na Adebayor mchezaji anaependa tangu angali mdogo ni Kanu mchezaji mashuhuri barani Afrika na Ulaya na ulimwengu.
Mechi yake ya kwanza katika Ligi kuu ya Uingereza
Katika tar 4 Fubruari 2006,Adebayor alicheza mechi yake ya kwanza katika Ligi kuu ya Uingereza ilikua dhidi ya klabu ya Birmingham City na alifunga goli katika dakika ya 21
Katika mwaka 2005-2006 Hakuweza kushiriki na timu yake mpya ya Arsenal katika Ligi ya klabu bingwa barani Ulaya kwani alishiriki baadhi ya mechi na klabu ya Monaco na sheria ya chama cha mpira cha ulaya hakiruhusu kushiriki na timu mbili katika mashindano hayo kwa hiyo hakufaanikisha kucheza hata fainali dhidi ya timu Barcelona klabu kutoka Uhispania ni mashuhuri duniani pia, lakini alicheza na timu hiyo pindi mashindano hayo yalipokwisha mwaka ufwatao.
Mechi maarufu aliyofunga goli la ufundi wa hali ya juu ilikua katika msimu wa 2006-2007 dhidi ya timu mashuhuri nyingine duniani iitwayo Manchester United ambayo alifunga goli la ushindi katika dakika za mwanzo na mechi hiyo ilichezeka katika uwanja wa Manchester uitwao Old Trafford

neg:
Bunge
Bunge la kwanza nchini Uingereza liliundwa wakati wa utawala wa Mfalme Henri III katika karne ya 13. Bunge hilo lina sehemu mbili, Bunge la Makabwela na Bunge la Mabwanyeye.

neg:
UEFA
Kombe la UEFA Super, ambalo huweka pamoja washindi wa Ligi ya Mabingwa dhidi ya washindi wa ligi ya UEFA Europa (awali washindi wa Kombe la Washindi), lilizinduliwa mwaka wa 1973
Kombe la UEFA la Intertoto lilikuwa ni shindano la majira ya joto, awali liliendeshwa na shirikisho la vyama vya soka vya Uropa ya Katikati , ambalo lilizinduliwa tena na kutambuliwa kama shindano rasmi la UEFA na UEFA mwakani 1995. Kombe la mwisho la Intertoto lilifanyika mwaka 2008. UEFA pia huandaa Ligi ya Mabingwa ya Wanawake ya UEFA ya vilabu vya timu za wanawake, iliyofanyika kwanza mwaka 2001, na ikajulikana kama Kombe la Wanawake la UEFA hadi 2009.
Kombe la UEFA / CONMEBOL la inta-kontineneti liliandaliwa pamoja na CONMEBOL kati ya Ligi ya Mabingwa na washindi wa Copa Libertadores
Timu tatu(Juventus, Ajax na Bayern Munich), ndio tu zimeshinda kila shindano ya mashindano yote matatu (Kombe la Uropa/Ligi ya Mabingwa ya UEFA, Kombe la Washindi la UEFA na Kombe la UEFA/ Ligi ya Europa), ufanifu ambao hauna uwezekano tena kwa timu yoyote ambayo haikushinda Kombe la Washindi (kama vile Real Madrid). Kwa sasa kuna timu tisa barani Uropa ambazo zimeshinda vikombe viwili kati ya vikombe vyote vitatu; zote zimeshinda Kombe la Washindi, nne zinahitaji kushinda katika Ligi ya Mabingwa na tano zinahitaji kushinda Ligi ya Europa ya UEFA.
Juventus ndiyo timu ya pekee barani Uropa kuwahi kushinda vikombe na michuano yote rasmi ya UEFA na, kama upande wa kwanza katika historia ya soka ya Ulaya kuwahi kushinda mashindano matatu makuu ya UEFA, walipokea "Plaque ya UEFA" kutoka kwa Umoja wa Ulaya wa Vyama vya Mpira mnamo tarehe 12 Julai 1988

neg:
Uingereza
Uingereza iko kwenye kisiwa cha Britania ambayo ni kisiwa kikubwa cha Ulaya. Imepakana na Welisi upande wa magharibi na Uskoti upande wa kaskazini. Mji Mkuu ni London.
Ufaransa iko upande wa kusini ng'ambo ya Mfereji wa Kiingereza. Tangu mwaka 1994 kuna njia ya reli kwa tobwe chini ya mfereji inayounganisha Uingereza na Ufaransa.

neg:
Manchester United F.C.
Klabu kilipoanzishwa mara ya kwanza, Newton Heath alicheza michuano yao ya nyumbani kwenye uwanja mdogo ulio North Road, Newton Heath. Hata hivyo, timu geni zilizokuja kucheza uwanjani humo zililalamikia hali yake, ambayo ilikuwa "bwawa upande mmoja na uliojaa miamba kama ya timbo upande mwingine". vyumba vya kubadilishia nguo pia havikuwa vya kujivunia, vilikuwa umbali wa kutembea dakika kumi katika baa ya Three Crowns iliyokuwa Oldham Road. Baadaye walihamishiwa Shears Hotel, mkahawa mwingine uliokuwa Oldham Road, hata hivyo mabadiliko yalihitajika kama klabu ilitaka kuendelea katika Ligi ya Kandanda.

neg:
Liverpool F.C.
Liverpool Football Club (/ˈlɪvərpuːl/) ni klabu kubwa ya mpira wa miguu mjini Liverpool, Uingereza, inayoshiriki Ligi Kuu Uingereza (Premier League) yenye ushindani mkubwa.

neg:
Photographic Convention of the United Kingdom
Mikataba ya Victoria era ilikuwa ikifanyika katika:Katika karne ya kumi na tisa Mkataba ulikuwa unafanyiwa mjadala na majaribio kuhusu upiga picha Baada ya Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia interest interest iliisha na PCUK ilitunzwa na wanachama walio endelea kuzeeka. Hatimaye iliacha kufanya kazi mwaka 1935 .

neg:
Queens Park Rangers
Timu hii sasa inachezea michuano ya soka ya Kiingereza. Kuonekana kwao kwa hivi karibuni katika Ligi Kuu ilikuwa wakati wa msimu wa 2014-15.

neg:
Sofapaka
Kilianzishwa kutoka katika timu ya ushirika wa wanaume wa M.A.O.S iliyoanzishwa mwaka wa 2002, ambao walishiriki katika mashindano baina ya kanisa. Mwaka 2004 Elly Mboni Kalekwa alichukua usukani wa timu na kuunda Sofapaka FC na timu hatimaye alijiunga na ligi ya kitaifa Timu alishinda Kombe la Kenya mwaka wa 2007, wakati bado wakicheza katika ligi ya kitaifa na kuepuka kuendelea na Ligi Kuu kwa kumaliza ya pili katika eneo lao baada ya Bandari FC Msimu uliofuata wao walipandizwa katika Ligi Kuu Wao alishinda Ligi Kuu mwaka 2009, mwaka ambao walipata kupandishwa nafasi katika ligi kuu.

neg:
Manchester United F.C.
AIG ndio wadhamini wakuu wa Manchester United, na kama sehemu ya mpango huo wa udhamini nembo yao imebandikwa mbele ya mashati ya klabu na bidhaa nyingi nyinginezo za klabu. Udhamini wa AIG ulitangazwa na afisa mtendaji wa Manchester United David Gill tarehe 6 Aprili 2006, ina thamani ya £ milioni 56.5 rekodi ya aina yake nchini Uingereza na ya kulipwa kwa takribani miaka minne (£ milioni 14.1 kila mwaka). Udhamini huo ulikuwa wenye thamani zaidi dunia mwezi Septemba 2006 baada ya kubatilishwa kwa udhamini wa £ milioni 15 kila mwaka kati ya Juventus na kampuni ya mafuta ya Tamoil. Tarehe 21 Januari 2009, ilitangaza kuwa AIG haitafanya upya udhamini wao wa klabu ifikapo mwisho wa udhamini wa sasa Mei 2010. Hata hivyo, si wazi ikiwa mkataba wa AIG kusimamia MU Finance utaendelea. Kampuni ya bima ya marekani Aon ilitajwa kama mdhamini mkuu wa klabu tarehe 3 Juni 2009, huku udhamini wao kwa klabu ukianza kutekelezwa mwanzo wa msimu wa 2010-11. Masharti ya mpango huo hawakufichuliwa, lakini imeripotiwa kuwa una thamani ya takriban £ million 80 kwa takriban miaka minne, ambayo itaifanya kuwa mdhamini mkuu zaidi katika historia ya kandanda.

neg:
La Liga
Jumla ya timu 62 zimefanikiwa kushiriki katika La Liga tangu kuanzishwa kwake. Kati yake, tisa zilipata ubingwa, na Real Madrid kushinda mara 33 na Barcelona F.C. mara 25.

neg:
Ubingwa wa WWE
Ubingwa wa WWE ulianzishwa mwaka 1963 huku Rogers Buddy akiwa bingwa wa uzinduzi 29 Aprili. Hata hivyo, asili yake inahusishwa na matukio ambayo yaliyoanzia Wrestling National Alliance (NWA), daraja dotterbolag mbalimbali. Katika miaka ya 1950, Capitol Wrestling Corporation (CWC) ilikuwa kampuni ndogo inayomilikiwa na NWA na mpaka mwaka 1963, viongozi wa CWC walikuwa wanamiliki sehemu kubwa ya NWA na wakati huohuo katika bodi ya wakurugenzi ya NWA. Wakati huo, Buddy Rogers alikuwa anashikilia ubingwa wa dunia wa uzito wa juu wa NWA, taji la dunia la NWA pamoja na kampuni zake ndogondogo, mpaka 24 Januari, wakati amalishindwa Lou Thesz Rogers kwa championship. Hatimaye CWC ilijitoa kutoka NWA na ikawa World Wide Wrestling Federation (WWWF). Hivyo ubingwa wa dunia wa uzito wa juu wa WWWF ulianzishwa ukiwa kama kama akiwa mwibuko kutoka taji la NWA. Utambulisho wa taji alipatiwa Buddy Rogers tarehe 29 Aprili kufuatia michuano iliyokuwa na utata iliyofanyika katika Rio de Janeiro, na kumshinda Antonino Rocca katika fainali. Ikishirikiana na NWA tena, WWWF ilibadilishwa jina na kuwa World Wrestling Federation (WWF) mwaka 1979, na baada ya kumaliza kabisa uhusiano wake na NWA mnamo mwaka 1983, ubingwa ukawa unajulikana kama WWF World Heavyweight Championship na baadaye tu kama WWF Bingwa mnamo miaka ya 1990.

neg:
Danny Drinkwater
Drinkwater alicheza kimataifa kwenye timu ya taifa ya Uingereza ngazi ya chini ya miaka 18 na chini ya miaka 19. Akiwa Leicester City walishinda kombe la Ligi Kuu ya Uingereza msimu wa 2015 – 16.

neg:
Manchester United F.C.
Alex Ferguson amekuwa meneja wa kilabu hicho tangu 6 Novemba 1986 alipojiunga na kilabu hicho kutoka Aberdeen baada ya kung'atuka kwa Ron Atkinson. Nahodha wa kilabu wa sasa ni Garry Neville, aliyechukua nafasi ya Roy Keane Novemba 2005.

neg:
Aston Villa F.C.
Klabu ya soka ya Aston Villa iliundwa mwezi Machi 1874. Waanzilishi wanne wa Aston Villa walikuwa Jack Hughes, Frederick Matthews, Walter Price na William Scattergood.

neg:
Cardiff City
Ilianzishwa mwaka 1899 kama Riverside AFC, klabu hiyo ilibadilisha jina lake kuwa Cardiff City mwaka 1908 na kujiunga na mfumo wa ligi ya soka ya Kiingereza mwaka 1910, kushindana katika Ligi ya Soka ya Kusini kabla ya kujiunga na Ligi ya Soka mwaka wa 1920.

neg:
Manchester United F.C.
Kihistoria, washindani wa karibu wa Manchester United wamekuwa Liverpool, Manchester City na Leeds United. Hivi sasa, mashabiki wengi huona Liverpool kama washindani wao wakubwa kutokana na mafanikio ya klabu zote mbili, ingawa bado wengine huiorodhesha Manchester City kama wapinzani wao wakuu.

neg:
Wimpy (Mikahawa)
Katika mwaka wa 1977, biashara hiyo ilinunuliwa na kampuni ya United Biscuits. Hapo miaka ya 1980s,Wimpy ilikuwa imeanza kupoteza soko lao kwa McDonald's, iliyokuwa imefungua mkahawa yao ya kwanza Uingereza katika mwaka wa 1974 na usimamizi mpya ilianza kunyoosha mienendo yao ya kibiashara kwa kubadilisha njia za jadi za kuandaalia watu chakula mezani. Katika mwaka wa 1989, biashara ya Wimpy iluzwa kwa Grand Metropolitan(sasa Diageo). Grand Metropolitan ilkuwa imenunua Burger King mwaka uliokuwa umepita na wakaanza kubadili mikahawa hiyo kuwa mikahawa ya Burger King. Hapo mnamo mwaka wa 1990,mikahawa iliyobaki 220 ya "huduma kwa meza" ilinunuliwa na usimamizi mpya ya 3i. Usimamizi mpya ulifanyika tena mwaka wa 2002.

neg:
Mchezo wa ngumi
Mchezo wa ngumi jinsi ulivyoenea leo kote duniani ulianza Uingereza katika karne ya 19.

neg:
Luka Modric
Alizaliwa Zadar na alisajiliwa na Dinamo Zagreb baada ya kuonesha uaminifu kwenye timu yake ya mtaani.Alipata maendeleo kwenye ya Zagreb na baadaye kusajiliwa Zrinjski Mostar na baadaye Inter Zaprešić. Alipata mafanikio makubwa akiwa Dinamo na kubeba mataji ya ligi kuu matatu mfululizo na baadaye kuhamia Premier League akiwa na Tottenham Hotspur na ndiye aliyechangia kwenye ushindi wa mara ya kwanza wa UEFA Champions League baada ya miaka hamsini,ambako mara ya mwisho ilfika robo fainali mwaka 2010-11.

neg:
Manchester United F.C.
Ushindani na Liverpool ulianza katika miaka ya 1960 wakati klabu hizo mbili zilikuwa kati ya klabu imara zaidi Uingereza, na zimekuwa zikishindana kwa karibu sana kila msimu tangu zamani. Ushindani wa Manchester City ulianza wakati wa enzi ya Newton Heath ya miaka ya 1890 na imebakia kali kutokana na klabu hizi mbili kuwa katika divisheni sawa kwa muda mrefu wa historia yao. Huku ushindani ukiwa na msingi wa ukinzani wa jadi kati yaYorkshire-Lancashire, ushindani kati yao na Leeds United ulianza mwishoni mwa miaka ya 1960 wakati Leeds ilitawazwa mshindi, na kuendelea katika miaka ya 1970 na 1980 kabla kufikia kilele wakati Leeds ilipoiadhibu United katika taji la ligi 1992.
Hasa mashindano mafupi kama vile Charity / Community Shield, Kombe la mabara, Kombe la FIFA la klabu za Dunia au Super Cup hazifikiriwi kwa jumla kuchangia Ushindi mara mbili au tatu.

neg:
Historia ya Ufalme wa Muungano
Sheria ya mwaka 1800 iliunganisha Ufalme wa Britania Kuu na Ufalme wa Eire na hivyo kuunda Ufalme wa Muungano (United Kingdom of Great Britan and Ireland).

neg:
BBC
British Broadcasting Corporation (BBC) ni shirika la utangazaji la Uingereza. Shirika hili lilianzishwa mwaka 1922 kwa jina la British Broadcasting Company Ltd kama kampuni binafsi. Baadaye mwaka 1927 lilibadilishwa hadhi yake na kuwa shirika la umma.

neg:
Chuo Kikuu cha Dar es Salaam
Kabla ya hapo kilianzishwa mwaka 1961 na kushirikiana na chuo Kikuu cha Uingereza. Chuo kikuu kilijishirikisha na Vyuo vya Afrika Mashariki (UEA) mwaka 1963, muda mfupi baada ya Tanzania kuwa huru kutoka ufalme wa Uingereza.