query: Je, maua ni dawa?

pos:
Mitishamba
Mitishamba ni mimea inayothaminiwa kama dawa. Katika matumizi ya dawa, inawezekana kutumia sehemu yoyote ya mmea, ikiwa ni pamoja na majani, mizizi, maua, mbegu, gundi, maganda ya mizizi, maganda ya ndani, nafaka na mara nyingine matumba au sehemu nyingine za mmea.

neg:
Msalvia (mmea)
Msalvia (ujulikanao pia kama Salvia divinorum, sage of the diviners, ska maría pastora, seer's sage, yerba de la pastora ama kwa kifupi salvia) ni mmea ambao utumizi wa majani yake kwa njia ya kutafuna, kuvuta kama sigara au kupika kama chai unasababisha namna ya ulevi. Majani ya mmea huu yana vidonge aina ya opioindi zinazosababisha ukumbusho-wazimu (hallucination). Kwa vile mmea huu haujifanyiwa utafiti kwa kina, madhara yake na usalama wa matumizi yake kwa muda mrefu bado haujathibitishwa.

neg:
Dawa za mfadhaiko
Watu wapweke wanaotumia dawamfadhaiko huenda wakaona ugumu zaidi kukutana na watu, kwa kuwa mwitikio wao wa asili wa ngono umepunguka. Baadhi ya watafiti wanaamini kuwa hamu ilitengenezwa ili kuwasaidia watu kuchagua wenzi wanaowafaa kijenetiki. Cheche zinazowaka unapokutana na mtu kwa mara ya kwanza zinakuambia kitu: Huenda huyu ndiye mwenzi wako. Wakati ishara hizo hazijitokezi, uwezekano wako wa kupata mwenzi anayefaa hupungua.

neg:
Algae
Algae (umoja ni alga, uwingi algae; pia: miani, viani au vijimea) ni jina la kundi kubwa la viumbehai vidogo kati ya protista sana vinavyofanana na mimea. Zina uwezo wa kujilisha kwa njia ya usanisinuru yaani hutengeneza chakula chao kwa msaada wa mwanga wa jua.

neg:
Limau
Limau (pia: limao; kutoka Kar. ليمون "limun") ni tunda la mlimau. Pamoja na chungwa, danzi, balungi na ndimu ni mojawapo kati ya matunda chungwa.

neg:
Madawa ya kulevya
Madawa ya kulevya ni hatari sana kwa binadamu kwa kuwa husababisha magonjwa kama mapafu na kuharibu utindio wa ubongo.

neg:
Mazao
Mazao (kutoka kitenzi "kuzaa") ni mimea iliyopandwa na wakulima ili izae iwezekanayo kwa faida yao.

neg:
Malaria
Mbinu zinazotumiwa kuzuia kuenea kwa ugonjwa, au kulinda watu katika maeneo ambapo malaria imeenea ni pamoja na madawa ya kuzuia ugonjwa, kutokomeza mbu, na uzuiaji kung'atwa na mbu.

neg:
Dawa ya meno
Badala ya dawa ya meno vinaweza kutumika chumvi na magadi.

neg:
Mvua asidia
Mvua asidia huongeza kiwngo cha asidi katika ardhi. Asidi hii inatoa ioni za metali nzito kutoka kampaundi asilia ya udongo ambazo ni sumu kwa mimea kama zinatokea nje ya kampaundi. Mizi midogo ya mimea inaharibika na kwa njia hii uwezo wa mmea kujilisha unapungua. Nguvu yake inapungua na mmea hushambuliwa kirahisi na magonjwa. Uwezo wa kupambana na wadudu au ugumu wa hali ya hewa kama ukame, joto au baridi inayozidi kiwango cha kawaida.
Msituni matokeo ya mvua asidia yameonekana kwa kukauka kwa majani kwenye matawi.

neg:
Mitishamba
Mitishamba hutumika katika dini nyingi - kama vile katika manemane ya Ukristo  na ubani ambayo ilitumika kuheshima wafalme. "(Commiphora myrrha)," mzizi wa ague "(Aletris farinosa) (Boswellia" spp)) na katika Anglo-Saxon pagan Nine Herbs Charm. Watamil huabudu Mwarobaini unaoitwa வேம்பு). Katika Uhindi aina ya Basil iitwayo Tulsi au Basil Takatifu huabudiwa kama mungu mke kwa thamani yake ya dawa tangu nyakati za Vedic. Wahindu wengi wana mmea wa Tulsi mbele ya nyumba zao. Waumini wa imani ya Rastafari na imani mbalimbali nchini India kuchukulia bangi kuwa mmea takatifu uliopewa mtu na mungu

neg:
Maua, Kenya
Maua ni mji wa Kenya ya Kati, katika kaunti ya Meru.

neg:
Homa
Homa si ugonjwa wenyewe bali dalili ya magonjwa mbalimbali. Katika lugha ya kila siku malaria mara nyingi huitwa "homa" ingawa kupanda kwa halijoto ya mwili wakati wa malaria ni dalili ya mapambano dhidi ya vijidudu vya plasmodium tu.

neg:
Mazao
Mazao mengi ni vyakula kama nafaka, mboga, au matunda. Mazao mengine ni ya dawa, kama vile kwinini, au nyuzi kama vile pamba, au vifaa vingine kama vile mpira au mbao.

neg:
Nyasi
Aina kadhaa za nyasi hutoa mbegu zinazoliwa na watu kama nafaka; nyasi hizo za nafaka kama vile mahindi, mpunga au ngano ni kati ya vyakula vya msingi vya binadamu duniani kote. Asilimia 70 ya mimea yote inayopandwa ni nyasi.. Aina nyingine za nyasi hutumika pia kama dawa za aina mbalimbali kwa binadamu na viungo vya chakula au vinywaji kama chai.

neg:
Kratom
Kwenye jamii ambako mti huu unapatikana, Kratom imekuwa ikitumika kama dawa ya asili au mitishamba. Majani yake hutafunwa kupunguza maumivu ya mifupa na kuongeza nguvu, hamu ya chakula na matamanio ya kujamiiana kama vile miraa na kokaini. Majani yake hutumika kutibu majeraha. Hutumika pia kutibu kikohozi, kuharisha na matatizo ya tumbo. Majani yake hutumiwa pia na wafanyakazi wa kazi ngumu ili kuondoa uchovu. Tofauti za matumizi yake hutegemea pia aina za mti wenyewe maana kuna aina mbalimbali zinazotofautiana kati ya nchi na nchi. Huko Thailand Kratom ilitumika kama kitafunio cha kukaribisha wageni na pia ilitumika kwenye ibada za miungu ya jadi.

neg:
Divai
Katika Biblia Nuhu anatajwa kama mnywaji wa kwanza wa divai. Katika kitabu cha Zaburi divai ni ishara ya furaha, kwa kitabu cha Mithali ni dawa la mwenye huzuni lakini kuna pia maonyo dhidi ya hatari za ulevi.
Kitabu cha Yoshua bin Sira (31:27-29) kinasema:
”Kwa wanadamu mvinyo ni kama maji ya uzima, ukinywa kwa kiasi. Je, anao uzima gani mtu asiye na mvinyo? Nayo imeumbwa ili kuwafurahisha wanadamu.
Mvinyo ni furaha ya moyo na changamko ya roho, ikinywewa kwa wakati wake na ya kutosha.
Lakini kunywa mno ni uchungu wa roho, na fedheha, na ugomvi.”

neg:
Kichaa
Kichaa ni ugonjwa unaowapata sana wanyama na binadamu.

neg:
Mvungunya
Mvungunya, mvungavunga, mbungati, mranaa au mwegea ("Kigelia africana") ni mti mwenye matunda kwa umbo wa soseji kubwa (mavungunya). Kwa asili mti huu unatokea Afrika ya tropiki lakini umepandwa kama mti wa kupamba katika mabara mengine. Mavungunya hutumika katika uganga wa mapokeo na ili kutengeneza pombe ya kienyeji (Kikikuyu: ).

neg:
Malaria
Kuna aina kadhaa ya madawa yanayotumika kutibu malaria. {0Aina ya Chloroquine{/0} ina bei nafuu sana, hadi hivi majuzi, ilikuwa madhubuti sana, jambo lililoifanya kuwa dawa ya malaria iliyopendelewa na wengi kwa miaka mingi katika sehemu nyingi za dunia. Hata hivyo, usugu wa "Plasmodium falciparum" kwa dawa ya Chloroquine kumeenea hivi karibuni kutoka Asia hadi Afrika, na kuifanya isiweze kutibu aina nyingi za Plasmodium hatari katika maeneo mengi ya dunia yaliyoathirika. {1/ Katika maeneo ambapo klorokwini bado ni madhubuti kuponyesha inabakia kuwa chaguzi ya kwanza. Kwa bahati mbaya, usugu dhidi ya chloroquine unahusishwa na usugu kwa madawa mengine kama [[quinine]] na [[amodaquine.]]

neg:
Mlakasa
Mlakasa au majani ya mwaka ("Ipomoea pes-caprae") ni mmea wa familia Convolvulaceae unaokua kwa pwani za ukanda wa tropiki. Majani hutumika kama dawa tepetepe ya kubandika dhidi ya shida za ngozi k.m. macheraka, majipu, virugu, marugurugu na vidonda.

neg:
Tunguu (mmea)
Tunguu ni sehemu ya shina la mimea fulani ilio na majani manene kwa umbo wa gamba yanayohifadhi chakula. Mifano ni kitunguu, kitunguu saumu na matunguu ya mimea mingine ya ngeli Monocots. Tunguu ni tofauti na kiazi ambacho ni sehemu ya mzizi.

neg:
Malaria
Maeneo yasiyoweza kumudu angaa vipimo sahili vya kimaabara aghalabu hutegemea historia ya dalili za homa ambazo mgonjwa ataeleza kuamua kutoa tiba ya malaria. Kwa kutumia damu iliyopakwa Gemsa kutoka kwa watoto nchini Malawi, utafiti ulionyesha kwamba wakati uaguzi wa dalili (joto la mjiko, weupe wa shina la ukucha, na kupanuka kwa wengu) zilipotumika kama ishara ya tiba, badala ya kutumia dalili anazoeleza mgonjwa,kiwango cha uaguzi sahihi kiliongezeka kutoka 21 % hadi 41% na kutoa matibabu ya malaria kusikohitajika kukapungua vikubwa.

neg:
Malaria
Ingawa kuna dawa madhubuti za malaria, ugonjwa huo unaendelea kuwa tishio kwa watu wanaoishi katika maeneo ambapo umeenea na wasioweza kupata dawa hizo madhubuti vyema mapema. Upatikanaji wa madawa na vituo vya afya, pamoja na gharama ya madawa, ni pingamizi kubwa. [[Médecins Sans Frontières]] inakadiria kwamba gharama ya kutibu mtu aliyeambukizwa malaria katika nchi ambapo ugonjwa huo umeenea ilikuwa kati ya $ 0.25 na 2.40 $ kwa kila dozi katika mwaka 2002. Karibu watu milioni moja hufa kila mwaka kwa sababu ya kutoweza kununua dawa sahihi za malaria.

neg:
Udhibiti wa saratani
Matibabu ya kukamilishana na mbadala (CAM) matibabu ni makundi tofauti ya mifumo ya huduma, weledi na bidhaa za kimatibabu na afya, ambazo si sehemu ya dawa za kisasa. "Dawa za ziada" zinarejelea njia na vitu vinavyotumika pamoja na dawa za kisasa, wakati "dawa mbadala" zinarejelea michanganyiko inayotumika badala ya dawa za kisasa. Matumizi ya CAM ni jambo la kawaida miongoni mwa watu walio na kansa; utafiti wa mwaka wa 2000 ulipata kwamba asilimia 69 ya wagonjwa wa kansa walikuwa wametumia matibabu ya CAM, angalau mara moja, kama sehemu ya matibabu yao ya kansa. Madawa mengi ya kansa ya kukamilishana na mbadala hayajafanyiwa utafiti au majaribio ya kina. Baadhi ya madawa mbadala ambayo yamechunguzwa na kudhahirishwa kuwa hayafanyi kazi huendelea kuuzwa na kukuzwa.

neg:
Malaria
Mfano wa umuhimu wa modeli za kompyuta katika kupangilia michakato ya [[kutokomeza]] ugonjwa wa malaria ni ulio katika chapisho la Aguas na wengine. Walibainisha kuwa kutokomeza malaria kunategemea sana kupata na kutibu idadi kubwa ya watu katika maeneo ambapo malaria imeenea na malaria isiyoonyesha dalili za ugonjwa (asymptomatic), ambayo huwa kama hifadhi ya maambukizi. Vimelea vya malaria haviathiri wanyama na hivyo kutokomeza ugonjwa huo kutoka kwa binadamu kunatarajiwa kufanikiwa .

neg:
Mikolojia
Mikolojia ni tawi la biolojia linalohusika na uchunguzi wa kuvu, ikiwa ni pamoja na maumbile na biokemia, uainishaji wao na matumizi yao kwa binadamu kama chanzo cha tinder, dawa na chakula, pamoja na hatari zao, kama vile sumu au maambukizi.
Kuvu wengi wanazaa sumu, dawa na metaboliti, kwa mfano, aina fulani ya Fusarium.

neg:
Bangi
Watu wanaamini katika mali ya dawa ya mmea wa Hampa. Ikitumiwa kwa kiwango sahihi, inaaminika bangi kutibu homa, kuhara na sunstroke, kutoa kikohozi, kuharakisha kusagwa kwa chakula tumboni, hamu ya chakula, kutibu kasoro za kuongea kwa utata, kufanya mwili kuelewa yanayoendelea.

neg:
Malaria
Kuanzia mwaka wa 2001, [[Shirika la Afya Duniani]] limependekeza kutumiwa kwa dawa mseto ya [[artemisinin]] combination therapy (ACT) kama tiba ya kwanza kwa malaria isiyo kali katika maeneo ambapo kuna usugu kwa madawa ya awali. Hivi karibuni WHO imetoa miongozo ya tiba ya malaria inayopendekeza aina nne tofauti za ACT. Ijapokuwa nchi nyingi, zikiwa ni pamoja na mataifa mengi ya Afrika, zimejumuisha mabadiliko hayo katika sera zao rasmi kuhusu matibabu ya malaria, gharama kubwa bado ni kikwazo katika utekelezaji wa ACT. Kwa sababu ACT hugharamu hadi mara ishirini ya dawa za zamani, zimebakia ghali kwa nchi nyingi ambako maleria imeenea. Kuna utata kuhusu sehemu ambayo artemisisn hulenga, ingawa tafiti za hivi karibuni zinadokeza kwamba [[SERCA]], aina ya kalsiamu ambayo huelekezwa katika [[endoplasmic reticulum]] inaweza kuhusishwa na usugu wa artemisinin. Vimelea vya malaria vinaweza kuwa sugu dhidi ya artemisinin na usugu unaweza kuletwa na mgeuko palepale wa SERCA. Hata hivyo, tafiti nyingine zinadokeza kuwa mitokondria ndiyo inayolengwa sana na artemisinin na analogi zake.

neg:
Ugonjwa
Ugonjwa (pia "maradhi") ni hali ya mvurugo katika utendaji wa kawaida wa shughuli za mwili na roho inayoathiri vibaya starehe ya kiumbehai. Hakuna tofauti kamili baina ya ugonjwa na hali ya kujisikia vibaya.

neg:
Alizeti
Ua lake hali halisi ni "kichwa" au mkusanyiko ya maua madogomadogo yanayokaa kwa pamoja kama duara juu ya kombe kubwa. Maua madogo ya nje huonekana kama petali juwa kubwa zaidi na kuonyesha rangi ya manjano, wakati mwingine hata ya machungwa. Yale maua petali huzai mbegu.
Kila ua mdogo ndani ya duara huwa na mbegu. Mbegu huwa na ganda gumu na ndani yake uko mbegu mwenyewe mwenye kiwango kikubwa cha mafuta.

neg:
Manukato
Viungo ni mbegu, matunda, mizizi, gome, au vitu vingine vya mmea hasa kutumika kwa ladha, rangi au kuhifadhi chakula. Mafuta yanajulikana kwa mimea, ambayo ni majani, maua, au mimea ya mimea inayotumiwa kwa ladha au kama ya kupamba. Mafuta mengi yana mali ya antimicrobial. Hii inaweza kuelezea kwa nini viungo vinatumiwa mara nyingi katika hali ya joto, ambazo zina magonjwa mengi ya kuambukiza, na kwa nini matumizi ya viungo ni maarufu katika nyama, ambayo hasa huathirika kuharibika.Wakati mwingine dawa hutumiwa katika dawa, mila ya kidini, vipodozi au uzalishaji wa manukato, au kama mboga.

neg:
Malaria
Kiuadudu cha kwanza kilichotumika katika unyunyizaji majumbani (IRS) kilikuwa [[DDT]]. Ingawa awali kilitumika kupambana na malaria pekee, matumizi yake yalienea kwa haraka na kuingia katika [[kilimo]]. Baada ya muda, dawa ya DDT ilianza kutumika hasa kwa lengo la kudhibiti wadudu kuliko kama dawa ya kuzuia ugonjwa kuenea na kutokana na matumizi haya makubwa katika kilimo kulizuka mbu sugu katika maeneo mengi. Usugu wa mbu wa aina ya Anopheles dhidi ya DDT unaweza kufananishwa na usugu wa bakteria kwa viuavijasumu. Matumizi ya kupindukia ya sabuni za kuua bakteria na viuavijasumu dhidi ya bakteria yalisabisha usugu kwa bakteria kwa viuavijasumu, sawa na jinsi unyunyizaj wa DDT wa kupundukia kwa mimea ulipelekea usugu wa mbu wa Anopheles kwa DDT. Katika miaka ya 1960, uenezaji wa habari kuhusu madhara ya matumizi ya kiholela ya DDT uliongezeka, jambo ambalo lilipelekea matumizi ya DDT katika kilimo kupigwa marufuku katika nchi nyingi katika miaka ya 1970. Kwa kuwa matumizi ya DDT katika kilimo yamepungua au kupigwa marufuku kwa muda, DDT sasa inaweza kuwa njia ya kufaa kama hatua ya kudhibiti ugonjwa.

neg:
Wanga
Wanga ni dutu ogania inayojengwa ndani ya seli za mimea.

neg:
Mmea
Mimea ni moja kati ya makundi ya viumbe hai duniani ikijumuisha miti, maua, mitishamba n.k. Kuna zaidi ya aina 300,000 ya mimea.

neg:
Mlayoka
Mlayoka au mruo ("Ipomoea kituiensis") ni mmea wa familia Convolvulaceae unaotokea nchini Uhabeshi, Kenya, Tanzania, Malawi, Zambia na Zimbabwe. Mmea huu una maua meupe hadi njano yenye moyo mweusi. Katika Kenya unyweshaji wa mizizi hunywa na Wajaluo dhidi ya maumivu ya tumbo.

neg:
Malaria
Vyandarua vya mbu husaidia kutenga watu na mbu na kupunguza maambukizi na usambazaji wa malaria kwa kiwango kikubwa. Vyandarua si vizuizi kamilifu na mara nyingi hutiwa kiuadudu kilichotengenezwa kuua mbu kabla apate muda wa kutafuta upenyu wa kuingia ndani ya chandarua. Vyandarua vilivyotiwa dawa (Insectcide-Treated-Neta;ITN) vinakadiriwa kuwa na ufanisi mara mbili zaidi ya vyandarua visivyotiwa dawa, na hutoa ulinzi zaidi ya 70% ikilinganishwa na kutotumia chandarua. . Ingawa vyandarua vilivyotiwa dawa, ITN vimedhibitishwa kuwa na ufanisi dhidi ya malaria, chini ya 2% ya watoto katika miji ya mataifa ya Afrika iliyo Kusini kwa Sahara wanalindwa na ITN. Kwa sababu mbu wa "[[Anopheles]]" hufyonza damu usiku, njia inayopendekezwa ni kuning'iniza neti katikati ya kitanda hivi kwamba inafunika kitanda chote.

neg:
Nikotini
Nikotini ni kati ya sumu kali kabisa, hivyo imetumiwa kama dawa la wadudu kwa sababu mimea haina matatizo nayo, ni wanyama tu. Lakini nchi nyingi zimepiga marufuku matumizi haya kutokana na hatari kwa watu wanaotumia dawa au wanaoishi katika mazingira ambako inatumiwa.

neg:
Chai
Ladha na rangi ya chai zinabadilika kadiri majani yanavyokaa ndani ya maji ya moto. Dawa la kafeini linatoka mapema, kwa hiyo kama mtu anataka hasa athari ya kuamsha anaweza kunywa chai iliyokaa dakika 1-2 mbili pekee. Kama majani yanakaa muda mrefu zaidi, dawa nyingine zilizomo mwenye majani zinayeyuka na dawa hizi zinaweza kubatilisha athari ya kafeini hata kuleta athari ya kutuliza. Kiasi cha rangi ya chai si dalili kwa kiasi chake cha kafeini na athari ya kuamsha.

neg:
Papai
Shina na matawi ya mipapai pia yanatumika kutengenezea kamba. Mbegu zaidi za mipapai huweza kuliwa na zina radha kali sana. Husagwa na wakati mwingine na kutumiwa kama mbadala wa pilipili. Sehemu fulani za Asia, majani machanga ya mpapai huchemshwa kwa mvuke na kuliwa kama spinachi. Sehemu fulani duniani majani ya mpapai hunyweshwa na chai kama dawa ya kutibu malaria, japo hakuna ushahidi wa kutosha juu ya matibabu haya.

neg:
Magonjwa ya kuku
Kuku anapojiwa na ugonjwa huu kwa nguvu sana upanga na ndevu zake hukunjamana. Kuku hufa ghafla japokuwa huonekana bado ana afya sana. Ikiwa ugonjwa unamjia kwa taratibu hadi ukakomaa, upanga na ndevu hufifia na kunyauka. Kuku huhara kinyesi cha rangi ya manjano. Hamu ya chakula humtoka, isipokuwa hunywa maji mengi, na kuku huyo huonekana ana wasiwasi sana. Kuna dawa nyingi ambazo zinaweza kusaidia kuponya baadhi ya kuku wakati ugonjwa huu unapoingia. Dawa hizi mara nyingi hutengenezwa ili zitumiwe kwenye chakula au maji. Mfugaji amwone bwana mganga wa wanyama aliye karibu naye ili amshauri dawa ya kutumia. Nyumba za kuku ziwekwe kwenye hali ya usafi, na uwanja usafishwe pia. Vyombo vya maji na chakula visafishwe kwa dawa. Kuku wanaougua wote wachomwe moto. Kuku wazima wachanjwe dawa mapema na ikiwezekana wachunguzwe kila mmoja kuona kama wapo wenye ugonjwa huo.

neg:
Dawa ya Kibiolojia
"Bacillus thuringiensis" ("Bt") anasababisha magonjwa katika vipepeo, mbu na mende-vibyongo. Dawa zenye "Bt" zinaitwa dawa za vidukini kwa kawaida lakini hii siyo sahihi kabisa kwa sababu wingi wa dawa hizi hazina bakteria hai ndani yao lakini fuwele za sumu zao tu. Jeni zilizo na kodi ya kutengeneza sumu hizi zimeingizwa katika mimea ipandwayo, k.m. mpamba, muhindi, kiazi cha kizungu na soya. Kwa hivyo mimea hii inaweza kuua viwavi na lava wa mende-vibyongo bila haja ya kupulizia dawa. Ingawa dawa zenye "Bt" na mimea yenye jeni za sumu za "Bt" hazina hatari kwa viumbehai vingine kuliko dawa za kikemikali, mgusano uliorudia au wa muda mrefu na sumu za "Bt" unaweza kusababisha mabadiliko ya kihistopatolojia katika ini na mafigo ya mamalia.

neg:
Substance Abuse
Matumizi mabaya ya dawa, inayojulikana pia kama matumizi ya dawa kwa lengo lisilofaa, ni mfumo wa matumizi ya dawa ambapo mtumiaji hutumia dawa kwa viwango au kwa mbinu ambazo zinaweza kuwadhuru au kudhuru wengine, na ni aina ya tatizo la kiakili linalohusiana na dawa. Maelezo yanayotofautiana sana kuhusu matumizi ya dawa kwa lengo lisilofaa yanatumika katika miktadha ya afya ya umma, matibabu na haki ya jinai. Katika hali nyingine tabia ya kijinai au tabia ya kibinafsi hutokea mtu akiwa chini ya athari ya dawa, na mabadiliko ya tabia za kipekee za mtu binafsi kwa muda mrefu yanaweza pia kutokea. Kwa kuongezea madhara ya kimwili, kijamii na kisaikolojia, matumizi ya dawa nyingine pia yanaweza kusababisha adhabu za kijinai, ijapokuwa hutosautiana sana kwa kutegemea sheria za nchi husika.
Dawa ambazo mara nyingi huhusiana na istilahi hii ni pamoja na pombe, bangi, dawa za kuleta utulivu na usingizi (barbiturates), dawa za kutibu wasiwasi na hofu (benzodiazepini), kokeini, dawa za kuleta utulivu na usingizi (methaqualone), opioid na baadhi ya substituted amphetamines. Chanzo kamili cha matumizi mabaya ya dawa haijulikani vizuri, huku nadharia mbili zinazotawala zikiwa: ama mpangilio wa jenetiki unaosomwa kutoka kwa wengine, au tabia ambapo mazoea yakikua, hujionyesha kama ugonjwa hatari sana wa kudhoofisha.
Mwaka wa 2010, karibu 5% ya watu (milioni 230) walitumia dawa haramu. Kwa hao watu milioni 27 wana hatari ya juu ya matumizi ya dawa vinginevyo inayojulikana kama matumizi ya dawa kwa kurudia yanayosababisha madhara kwa afya yao, shida za kisaikolojia, au shida za kijamii ambazo huwaweka kwa hatari ya majanga hayo. Mwaka wa 2015 matatizo ya kiakili yanayosababisha matumizi mabaya ya dawa ili kuathiri hisia za mtu yalisababisha vifo 307,4000, kutoka vifo 165,000 mwaka wa 1990. Kwa haya, idadi kubwa ni za matatizo ya utumiaji wa pombe kwa 137,500, matatizo ya utumiaji wa opioid kwa vifo 122, 100, matatizo ya utumiaji wa amphetamine kwa vifo 12,200, na matatizo ya utumiaji wa kokeini kwa 11,000.

neg:
Mshubiri
Mimea hii ina shina fupi au haina shina kabisa, isipokuwa spishi zilizo miti. Majani ni marefu na manono na yanatoka shina karibu na wenziwe; yana miiba kingoni mwao. Maua yana umbo wa mrija mfupi na rangi yake ni nyekundu, pinki, ya machungwa, njano au nyeupe. Yapo mwishoni mwa kikonyo chenye vitawi au bila vitawi. Utomvu utokao mwenye majani hutumika kutengeneza dawa.

neg:
Dawa ya Kibiolojia
Dawa za kibiokemikali zinaweza kuwa na misindiko ya mimea iliyo na alkaloidi, terpenoidi na fenoli ndani yao. Mfano unaojulikana sana ni mafuta ya mwarobaini (Kiing.: neem oil). Dawa nyingine zina vifundiro vya kuchachuka kama Spinosad. Hata wadudu wanatengeneza molekuli ambayo zinaweza kutumika kama dawa, mahususi feromoni. Molekuli hizi haziui lakini zinatafiri kupandana kwa wadudu.

neg:
Uraibu
Uraibu hutazamwa kama ugonjwa au utumwa wa ndani. Katika jamii inaeleweka kwa kawaida kama uraibu wa dawa yaani dutu zinazomfanya mtu kurudia matumizi hata kama inaharibu afya, hali yake katika jamii na hata kuvunja sheria. Hapo ni hasa dawa za kulevya zinazojulikana kuwa zinaunda uraibu.

neg:
Asenia
Kampaundi za asenia hutumiwa kama madawa katika tiba ya watu lakini pia madawa ya kuua wadudu. Madawa yaliwahu kuleta hasara ya kiafya hata kuua watu.

neg:
Chungwa
Sharubati ya machungwa ndiyo bidhaa kuu kuliko zote ya machungwa. Huweza kuzalishwa kwa matumizi ya nyumbani lakini hasa hufanywa kwa minajili ya biashara. Sharubati ya kugandishwa ya machungwa hutengenezwa kutokana na majimaji ya machungwa pia.
Mafuta ya machungwa ni bidhaa ndogo inayotengenezwa kwa kukamua maganda ya machungwa. Hutumika kwa kuongeza ladha ya chakula na zaidi kwenye utengenezaji wa manukato.
Maua ya machungwa nayo hupendwa kwa harufu yake nzuri na hutumika mara nyingi nyakati za harusi na huhusishwa na bahati njema.
Majani ya michungwa yanaweza kutumika kutengenezea chai. Maga

neg:
Mpupu (Fabaceae)
Mipupu ni mimea yenye nywele zinazowasha au zinazochoma. Ile ya nusufamilia Faboideae katika familia Fabaceae (miharagwe) ni aina ya mharagwe unaotoa majani machanga na makaka yenye nywele zinazowasha. Makaka na mbegu zake huitwa upupu. Mpupu hukuzwa sana kama gubiko la udongo ili kuzuia magugu na kukauka. Mimea iliyokomaa hulimwa mara nyingi katika udongo kama mbolea kijani. Upupu huliwa pengine, hasa wakati wa njaa.

neg:
Tiba
Tiba (au: Uganga) ni elimu kuhusu magonjwa ya watu mwilini na rohoni, jinsi ya kuzuia magonjwa na kuhusu njia ya kurudisha uzima.
https://sw.wikipedia.org/wiki/Tiba
Elimu hii inafuata mbinu za kisayansi, tofauti na uganga wa kienyeji au wa kimila.

neg:
Homa ya matumbo
Mara nyingi, homa ya matumbo haiui binadamu. Dawa kama ampicillin, chloramphenicol, trimethoprim-sulfamethoxazole, amoxicillin and ciprofloxacin hutumika kutibu wagonjwa katika nchi zilizoendelea.Mnamo mwaka 2004-2005, janga la homa ya matumbo lilizuka katika nchi ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo iliyoathiri watu 42,000 na kuua watu 214 (kulingana na ripoti ya shirika la World Health Organization).

neg:
Utegemezi wa dawa za kulevya
"Uzoevu wa dawa (tabia) ni hali inayosababishwa na matumizi ya mara kwa mara ya dawa za kulevya. " "Sifa zake ni pamoja na (i) utashi (lakini siyo ya kimazoea) wa kuendelea kutumia dawa za kulevya kwa minajili ya kuhisi ustawi wa kihali ambayo huibushwa; (ii) tabia ya kuongeza kiwango kidogo au kutoongeza , (iii) kiasi fulani cha utegemeaji wa kiakili kwa athari za dawa za kulevya, lakini bila ya utegemezi wa kimwili na hivyo ni wa dalili za kuacha [kujiondoa], na (iv) madhara mabaya, iwapo yapo, hasa kwa mtu binafsi."
Katika mwaka wa 1964, kamati mpya ya WHO iligundua kuwa fafanuzi hizi ni duni, na kupendekeza matumizi ya istilahi ya kijumla ya "utegemezi wa dawa za kulevya":
"Ufafanuzi wa neno kulevya ulipata ukubalifu, lakini utata katika matumizi ya istilahi matumizi ya dawa za kulevya na uzoevu na matumizi mabaya uliendelea. " "Aidha, orodha ya dawa za zilizotumika vibaya iliongezeka kiidadi na kwa wingi. " "Utata huu umezidi kubainika wazi na jitihada mbalimbali zimefanywa kutafuta istilahi inayoweza kutumika kwa ujumla kuelezea matumizi mabaya ya dawa za kulevya . " "Dhana ya kimsingi katika yote mawili inaonekana kuwa utegemezi, ama wa kiakili au wa kimwili . " "Kwa hivyo, matumizi ya neno 'utegemezi wa dawa , yanayojumuisha awamu ya kimpito huihusisha na aina mahususi ya dawa ili kutofautisha aina moja ya dawa ya kulevya na nyingine, yalipewa uzingativu wa makini sana. " "Kamati ya wataalamu inapendekeza matumizi ya neno 'utegemeaji wa dawa' badala ya 'matumizi ya dawa za kulevya' na 'uzoevu wa dawa za kulevya'."

neg:
Dawa za mfadhaiko
"Vizuia magonjwa ya akili" kama vile risperidoni (Risperdal), olanzapini (Zyprexa), na kwetiapini (Seroqueli) yanaagizwa kama vidhibiti halihisi ya moyo na kwa kutibu wasiwasi. Matumizi yao kama vidhibiti halihisi ya moyo ni jambo la hivi karibuni, na limeibua utata kati ya wagonjwa wengine. Vizuia magonjwa ya akili, viwe ni vya kawaida au visokawaida vinaweza pia kuagizwa ili kukuza dawamfadhaiko, kuongeza ukolezi kwenye damu wa dawa nyingine, au kupunguza dalili za kichaa au za wazimu ambazo mara nyingi huandamana na mfadhaiko wa kimawazo. Hata hivyo, vinaweza kusababisha madhara makubwa, hasa vikichukuliwa kwa vipimo vya juu. Madhara ni pamoja na Kiwaa,mkazoghafla wa misuli, kutotulia, kutoweza kusongeza viungo kwenye dalili zinazoonekana polepole, na kuongezeka kwa uzito.

neg:
Dawa
Dawa (kwa Kiingereza "drug") ni dutu lolote -kama si chakula- ambalo linabadilisha hali ya mwili au ya roho ya mtu baada ya kuingizwa mwilini mwake.

neg:
Matende
Matibabu hayo kwa kawaida yanachukua muda wa miaka sita.
Dawa zitumiwazo ni pamoja na “albendazole” pamoja na “ivermectin” au “albendazole” pamoja na “diethylcarbamazine” Dawa hizo haziwaui minyoo wazima bali zinazuia kusambaa zaidi kwa maradhi hadi minyoo wenyewe wanapokufa. Jitihada za kuzuia umo wa mbu zinapendekezwa zikiwa na jitihada za kupunguza idadi ya mbu pamoja na kuhimiza matumizi ya chandarua.
Idadi ya watu walioambukizwa na matende inazidi milioni 120.
Takriban watu bilioni 1.4 wa nchi 73 wanakabiliwa na hatari ya kuambukizwa. Maeneo ambayo yanaathirika zaidi yako katika Afrika na Asia.

neg:
Kisukuku
Makaa yote yaliyopo chini ya ardhi ni matokeo ya mchakato huo; ndani ya makaa wakati mwingine sehemu za miti bado zinaonekana lakini zimebadilishwa kuwa makaa. Hivyo asili ya makaa ni hasa misitu ya kale na miti yake.

neg:
Malaria
Maambukizi ya malaria hutibiwa kwa kutumia dawa ya malaria, kama vile kwinini au vizalika vya atemisinin. Hata hivyo, vimelea vimekuwa sugu kwa nyingi ya dawa hizo. Kwa hivyo, katika baadhi ya maeneo ya dunia, dawa chache tu ndizo zilizo na uwezo wa kutibu malaria kwa ufanisi.

neg:
Mafua ya kawaida
Dalili za kawaida dalili za mafua ni pamoja na kikohozi, mafua, kuziba kwa pua, na koo linalouma.Dalili zingenezo ni pamoja na kuumwa misuli (myalgia), kuwa mchovu, kuumwa na kichwa, na kupoteza hamu ya kula. Kuumwa koo huwa ni hali inayowapata karibia asilimia 40% ya watu. Kikohozi ni hali inayowapata asilimia 50% ya watu Kuumwa misuli hutokea kwa nusu ya watu. Homa sio dalili ya kawaida inayowapata watu wazima, lakini ni kawaida kwa watoto wachanga, na watoto wadogo Kikohozi kinachosababishwa na mafua ya kawaida si kali sana ukilinganisha na kikohozi kinachosababishwa na homa ya mafua (homa). Kikohozi na homa zinaonyesha dalili kubwa ya homa ya mafua (Influenza) kwa watu wazima Idadi kubwa ya virusi vinavyosababisha mafua ya kawaida, vinaweza visiwe na dalili yoyote Rangi ya kamasi wakati wa kukohoa hupita katika njia ya hewa na kamasi na inaweza kuwa na rangi tofauti/3} (kamasi) zinaweza kutofautiana kwa rangi nyeupe hadi kuwa ya njano au kijani. Rangi ya kamasi haionyeshi kama ugonjwa huo umesababishwa na bakteria au na virusi.

neg:
Wamasai
Supu pengine ni mmojawapo ya matumizi muhimu zaidi ya mimea kwa chakula cha Wamasai. Acacia nilotica ni mmea wa supu unaotumika mara nyingi. Mzizi au shina huchemshwa katika maji na kutumiwa peke yake au huongezwa kwa supu. Wamasai hupenda kuichukua kama dawa, na inajulikana kuwafanya jasiri, wenye nguvu na washindani. Wamasai hunywa supu yenye gome na mizizi inayopungua mafuta moyoni; wale Wamasai mijini ambao hawana mimea hii hupatwa na maradhi ya moyo. Ingawa yanatumiwa kama vitafunio, matunda huwa sehemu kubwa ya chakula cha watoto na wanawake wanaochunga wanyama na pia moran jangwani.

neg:
Upigaji picha za kimatibabu
Dawa za kinyuklia hujumuisha picha za utambuzi na matibabu ya ugonjwa, na pia zinaweza kujulikana kama dawa za kimolekuli au upigaji picha na utabibu wa kimolekuli . Dawa za kinyuklia hutumia tabia fulani za isotopu na chembe zenye nishati zinazotolewa kutoka kwa vifaa vinavyonururisha ili kutambua au kutibu magonjwa mablimbali. Tofauti na dhana ya kawaida ya radiolojia ya kianatomu, dawa za kinyuklia huwezesha utathmini wa fiziolojia. Njia hii ya tathmini za kimatibabu inayozingatia utendaji kazi ina matumizi muhimu katika vijitaaluma vingi, hasa onkolojia, nyurolojia, na kadiolojia. "Gamma kamera s" hutumika katika mfano skintigrafia, SPECT na PET ili kuchunguza maeneo ya shughuli za kibiolojia ambayo yanaweza kuhusishwa na ugonjwa. Mgonjwa hupewa Isotopu zilizo na maisha mafupi, kama vile I. Mara nyingi isotopu kufyonzwa kwa mapendeleo na tishu zinazofanya kazi kibiolojia katika mwili, na zinaweza kutumika kutambua vivimbe au sehemu zilizovunjika katika mfupa. Picha hupatikana baada ya fotoni zilizowekwa sambamba zimepatwa na chembechembe ambayo hutoa ishara ya mwangaza, ambayo kisha hukuzwa na kubadilishwa kuwa data ya kuhesabu.. Miale ya gamma yenye kunururisha hutolewa kupitia kwa mwili wakati utaratibu wa kawaida wa kuoza kwa isotopu hizo unafanyika. Uzalishaji wa miale ya gamma kuonekana na vigunduzi ambavyo huuzunguka mwili. Kimsingi jambo hili lina maanisha kwamba binadamu kwa sasa ndiye chanzo cha unururishaji, kuliko vifaa vya upigaji picha za kimatibabu kama vile eksirei, CT, au Ultrasaundi.Upigaji picha kwa mbinu inayotumia sauti na mwangaza ni namna ya upigaji picha mahuluti wa kimatibabu iliyobuniwa hivi karibuni inayotegemea athari ya sauti na mwangaza. Mbinu hii huchanganya manufaa ya tofauti za ufyonzaji kwa macho na azimio la sauti ndogo isiyosikika kwa masikio ya binadamu kwenye anga ili kupata picha za ndani (macho) katika diffusive au quasi-diffusive serikali. Tafiti za hivi karibuni zimeonyesha kuwa upigaji picha kwa mbinu inayotumia sauti na mwangaza unaweza kutumiwa katika vivo (utafutaji wa ndani ya mwili) wa ufuatiliaji wa uvimbe wa anjiojenesisi, ramani ya uwekaji oksijeni katika damu, picha ya jinsi ubongo unavyofanya kazi, na ugunduzi wa melanoma ya ngozi, nk.

neg:
Antibiotiki
Vivyo hivyo, "plasmodia", kijidudu kinachosababisha malaria, kimejenga ukinzani dhidi ya antibiotiki mbalimbali, wakati huo huo, mbu ambao wanabeba "plasmodia" katika miili yao, wamekuwa pinzani dhidi ya dawa za kuua wadudu ambazo zilikuwa zinatumika kuwaua. Matokeo yake ingawa malaria iliwahi kuonyesha dalili ya kupotea, sasa imeenea sana Afrika, Mashariki ya Kati, Asia Kusini na sehemu za Amerika ya Kilatini. Zaidi ya yote ugunduzi wa antibiotiki mpya sasa umekuwa siyo aghalabu kama ilivyokuwa zamani.

neg:
Malaria
Malaria ni ugonjwa wa kuambukiza ambao unaambukizwa na mbu wa jenasi "Anopheles" na kusababishwa na kidubini aina ya protisti "Plasmodium". Mara nyingi ugonjwa huo huitwa "homa" tu, ingawa homa ni dalili yake mojawapo tu, pia kuna magonjwa mengi yanayosababisha homa.

neg:
Waridi
Waridi ni maua mazuri sana na walio wengi huvutiwa nayo sana kwa sababu ya rangi yake au kwa namna yalivyoumbwa na Mwenyezi Mungu au hata harufu yake tu.

neg:
Dawa ya meno
Dawa ya kusugulia meno ni kemikali inayotumika pamoja na mswaki wa kisasa kusafishia meno yazidi kupendeza na kuwa na afya.

neg:
Jua
Nishati ya mnururisho huu ni msingi wa maisha ya mimea na viumbe hai katika dunia. Nuru ya Jua inabadilishwa na mimea kwa njia ya usanisinuru kuwa nishati ya kikemia inayojenga miili yao itakayokuwa lishe tena ya mimea na wanyama.

neg:
Dawa ya famasia
Dawa ya famasia (kwa Kiingereza pharmaceutical, medicament au drug) ni dawa inayotumika kwa upimaji, tiba na kinga ya maradhi.

neg:
Tiba asilia ya homoni
DHEA ni mtangulizi wa androjeni ambayo inakosa kibali cha FDA na Afya Kanada kwa ajili ya matumizi ya wanawake, na kwa sasa haipatikani Kanada kama maandalizi ya famasia lakini huuzwa kama dawa ya kawaida katika maduka ya dawa au kuingizwa katika maandalizi yaliyochanganywa nchini Marekani . Katika mwili hugeuzwa na kuwa Testosteroni, na kisha estrojeni, hakuna matokeo ya kisayansi thabiti yanayounga mkono matumizi yake, au habari za usalama na viwango vya juu vya DHEA vimehusishwa na kansa ya matiti.

neg:
Malaria
Usambazaji wa vyandarua vilivyotiwa viuadudu kama vile [[Pamethrin]] au deltamethrin umeonyesha kuwa ni mbinu madhubuti mno katika kuzuia malaria, na pia ni mojawapo ya mbinu yenye gharama nafuu zaidi. Vyandarua hivi vinaweza kupatikana kwa dola zipatazo 2,50-$ 3,50 (kati ya euro 2-3 ) kutoka kwa [[Umoja wa Mataifa]], Shirika la Afya Duniani (WHO) na mashirika mengine. Vyandarua vilivyotiwa dawa (ITN) vimedhibitishwa kuwa mbinu yenye gharama nafuu zaidi katika kuzuia malaria na ni sehemu ya Malengo ya Maendeleo ya Milenia (Millennium Development Goals;MDGs) za WHO.

neg:
Makaa mawe
Asili ya makaa ni mabaki ya mimea iliyokufa miaka mingi iliyopita. Kama mabaki ya mimea yanafunikwa kwa maji au kuzama katika matope hayaozi jinsi ilivyo katika kutokea kwa mboji. Kinachotokea ni ganda la nyuzi za mimea zinazokauka wakati maji yanapungua tena. Maganda haya ni kitangulizi ya makaa mawe. Mabaki haya yalifunikwa tena na mashapo yaliyokuwa kanda la mawe juu yao. Uzito wao ulileta kanieneo na pia joto na hapo nyuzi za mimea zilikandamizwa kuwa mawe mashapo. Kama maganda ya mashapo juu ya makaa changa yaliongezeka sana kanieneo iliweza kutosha kuubadilisha mwamba kuwa mwamba metamofia.

neg:
Homa ya mafua
Hakuna tiba ya homa ya mafua isipokuwa kupumzika na kuepukana na kazi zote na kusubiri hadi kinga ya mwili imepambana na virusi. Kuna madawa yanayoweza kupunguza dalili kama homa au maumivu.

neg:
Utegemezi wa dawa za kulevya
"Istilahi matumizi mabaya" na "uzoelevu wa dawa za kulevya" zimeweza kufafanuliwa na kufafanuliwa upya kwa miaka mingi. Kamati ya Wataalamu wa Shirika la Afya Duniani ya 1957 Shirika la Afya Duniani(WHO) kuhusu dawa zinazosababisha utegemeaji wa kulevya walifafanua-utegemezi kwa vileo na uzoevu kama sehemu ya matumizi mabaya ya dawa za kulevya:
"Matumizi ya dawa za kulevya" "ni hali ya ulevi wa muda au wa kila mara unaotokana na matumizi ya mara kwa mara ya dawa (asili au sanisi)." "Sifa zake ni pamoja na: (i) utashi mkubwa au uhitaji (wa kimazoea) wa kuendelea kutumia dawa ya kulevya na kuitafuta kwa njia yoyote ile; (ii) tabia ya kuongeza kiwango, (iii) utegemeaji wa kiakili (kisaikolojia) na wa kimwili kwa jumla kwa athari za dawa za kulevya, na (iv) athiri mbaya kwa mtu binafsi na kwa jamii."

neg:
Kwinini
Kwinini ni alkaloidi ambayo inaweza kupunguza homa, inayofanya kazi dhidi ya malaria, maumivu na uvimbe. Gome la mti wa familia ya "Cinchona" imejaliwa kwinini ya asili. Mti huo unapatikana huko Andes, Amerika ya Kusini, Indonesia, na Kongo.

neg:
Msitu wa mvua
Misitu ya mvua ya kitropiki imeitwa "duka la madawa ya dunia" kwa sababu kiasi kikubwa cha dawa asilia kutokana na mimea imepatikana hapo.

neg:
Miraa
Miraa ni majani na vitawi ya mrungi, mti ulio na asili ya Pembe ya Afrika na Rasi ya Uarabuni inayojulikana pia kwa jina lake la Kiarabu Khat (قات, "Catha edulis"). Majani changa ya miraa hutafuniwa na kutumika kama kichochezi cha mwili na akili. Shirika la Afya Duniani (WHO) limeiweka miraa kwenye kundi la madawa ya kulevya.

neg:
Mshumaa
Mshumaa (kwa Kiingereza "candle", kutokana na Kilatini "candēla", neno ambalo linategemea kitenzi "candēre", "kuangaza".) ni kifaa cha kuletea mwanga gizani kinachotengenezwa kwa nta au kemikali fulani.

neg:
Mmoyomoyo
Mimoyomoyo, miharita au mimwaka ni miti ya jenasi "Sapindus" katika familia Sapindaceae ambayo matunda yake, inayoitwa moyomoyo, hutumika kwa kutengeneza aina ya sabuni. Uziduzi wa matunda hutumika kwa kulevya samaki au kuua konokono wa maji ambao wanaambukiza kichocho. Jenasi hii ni jenasi-mfano ya Sapindaceae.

neg:
Fundumaji
Mizizi na matunda hupikwa na maji yake hutumika kama dawa ya asili na kutengenezea kinywaji. Matumizi ni kama tiba ya kisukari na kujisikia kizunguzungu.

neg:
Mitishamba
Kunaweza kuwa na athari kidogo inapotumiwa katika kiasi kidogo kama vile "kuunga" kwenye upishi, na baadhi ya mitishamba huwa sumu ikitumiwa kwa kiasi kikubwa. Kwa mfano, baadhi ya aina za mitishamba, kama vile dondoo ya St John's-Wort "(Hypericum perforatum)" au ya Kava "(Piper methysticum)" yanaweza kutumika kwa madhumuni ya matibabu ya unyogovu na kupunguza fikira. Hata hivyo, kiasi kikubwa cha mitishamba hii inaweza kusababisha sumu, na lazima itumike kwa hadhari. Dutu moja inayofanana na mitishamba, iitwayo Shilajit inaweza hasa kusaidia kupunguza vipimo vya sukari kwenye damu ambako ni muhimu hasa kwa wale wanaosumbuliwa na kisukari.
Mitishamba kwa muda mrefu imekuwa ikitumika kama msingi wa Madawa ya mimea ya Kichina, na imetumiwa tangu karne ya kwanza BK.

neg:
Uvumba
Kuna pia matumizi kama dawa ya kumeza kwa kusudi la kuimarisha akili na kumbukumbu lakini pia kwa kupambana na ugonjwa wa jongo.

neg:
Kimiao cha Maua Makubwa
Kimiao ya Maua Makubwa (pia Kia-Hmao) ni lugha ya Kihmong-Mien nchini Uchina inayozungumzwa na Wamiao. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kimiao ya Maua Makubwa imehesabiwa kuwa watu 300,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kimiao ya Maua Makubwa iko katika kundi la Kihmongiki.

neg:
Ua
Maua ni majani ya pekee kwenye sehemu za uzazi wa mimea. Mara nyingi kwa nje huwa na rangi za kuvutia na kwa sababu hii maua yanapendwa pia na wanadamu kama mapambo. Katika lugha ya kila siku neno "ua/maua" linataja pia mmea wote wenye maua.

neg:
Kafeini
Kafeini (kutoka Kiingereza "caffeine") ni dutu ya alkaloidi katika mimea mbalimbali hasa mbuni na mchai. Inaathiri neva za mwanadamu ikiondoa uchovu na kuamsha ubongo.

neg:
Mitishamba
Mimea ina kemikali aina ya phytochemicals ambayo ina athari kwa mwili. Katika historia, kutoka katika Bibilia, Kurani, mashairi ya Siddhar kutoka Tamils, Vedas na maandiko mengine ya zamani, faida za mitishamba za dawa zimetajwa.

neg:
Ndovu
Kibiolojia ni mamalia. Sehemu ya pekee mwilini ni mwiro ambao hali halisi ni pua la tembo lililorefuka na kufanya kazi pia kama mkono, yaani kwa kutumia mwiro ndovu hushika vitu na kufanya utafiti kwa kugusagusa.

neg:
Homa ya mafua
Siku hizi kuna pia madawa ya antiviral yanayopunguza ukali wa ugonjwa yenyewe bila kuitibu moja kwa moja. Madawa yale yatumiwe tu baada ya kumwona daktari atakayeamua kama yanafaa au yanaweza kuwa hatari kwa mgonjwa.

neg:
Utegemezi wa dawa za kulevya
Utegemezi wa dawa za kulevya ni ugonjwa sugu lakini unaotibika. Hubainika kwa utashi wa kimazoea wa dawa za kulevya, utafutaji dawa, na matumizi ambayo huendelezwa hata licha ya madhara yake makubwa. Kwa watu wengi, matumizi ya dawa za kulevya hugeuka sugu, na kurejelea matumizi huwezekana hata baada ya muda mrefu wa kuacha. Kama ugonjwa sugu, unaorejearejea, kulevya kunaweza kuhitaji matibabu endelevu ili kuongeza vipindi baina ya urejeleaji na upunguzaji athari yake. Kupitia kwa matibabu yanayoambatana na mahitaji ya mtu binafsi, watu wanaotegemea dawa za kulevya wanaweza kupona na kuishi maisha bora. Lengo kuu la matibabu ya kulevya ni kumwezesha mtu binafsi kufikia kuacha ambako kutadumu, lakini malengo ya muda mfupi ni kupunguza matumizi mabaya ya kileo, kuboresha uwezo wa kutenda kazi wa mgonjwa na kupunguza matatizo ya kimatibabu na kijamii ya utumiaji mbaya na utegemeaji wa dawa za kulevya. Sawa na watu wenye ugonjwa wa kisukari au ugonjwa wa moyo, watu wanaotibiwa kwa utegemeaji wa dawa za kulevya huhitaji mabadiliko ya tabia ili kuzingatia maisha yanayolenga afya bora zaidi.

neg:
Kifua kikuu
tiba si rahisi na inabidi kupewa dawa nyingi za kinga mwili kwa kipindi kirefu. Mawasiliano ya kijamii pia yanapimwa na kutibiwa kama inavyotakiwa. Dawa zinazoshindwa kutibu magonjwa ni tatizo kubwa la maambukizi sugu mengi ya kifua kikuu]] (MDR-TB).

neg:
Malaria
Dutu kutoka katika mmea "[[Artemisia annua]]," ulio na msombo wa [[artemisinin]] au vizalika sanisi vyake (dutu isiyohusiana na kwinini), hutoa umadhubuti wa zaidi ya 90%, lakini kutolewa kwao hakutimizi mahitaji. Utafiti mmoja nchini [[Rwanda]] ulionyesha kuwa watoto waliokuwa na maambukizi yasiyo kali ya P. falciparum walionyesha dalili na ishara chache za kuwa na vimelea katika siku ya 28 ya baada ya matibabu wakati walipopewa mchanganyiko wa amodiaquine na [[artesunate]], badala ya kutolewa pekee (AU = 0.34). Hata hivyo, kuongezeka kwa usugu dhidi ya amodiaquine katika kipindi hiki cha utafiti pia ulibainisha.

neg:
Mafua ya kawaida
Hakuna tiba ya mafua ya kawaida, lakini dalili zinaweza kutibiwa. Ni ugonjwa unaombukiza sana binadamu. Kwa kawaida watu wazima wanaambukizwa mara mbili au tatu kwa mwaka. Kwa kawaida watoto huwa wanapata mafua mara sita au mara kumi na mbili kwa mwaka. Ugonjwa huu umekua ukiambukiza binadamu tangu zamani.

neg:
Afyuni
Utomvu wa mpopi ni majimaji meupe yanayoganda haraka hewani kuwa dutu yenye rangi ya kahawia-nyeusi inayofanana na mpira. Katika hali hii huitwa afyuni bichi na ilitumiwa tangu kale kama dawa ya kutuliza maumivu likawezesha waganga wa Wahindi, Wachina na Waroma wa Kale kutekeleza upasuaji wa watu. Pamoja na matumizi hayo ilijulikana pia kama dawa la kulevya lakini hii ilikuwa matumizi ya pembeni tu hadi karne ya 15 BK.

neg:
Madawa ya kulevya
Mfano wa madawa hayo ni kama kokaini, heroini, bangi na miraa.

neg:
Mtunguja
Mitunguja ina sumu lakini kuna namna ambazo majani na matunda yake huliwa baada ya kupikwa. Yote hutumika kama mitishamba, k.m. dhidi ya magonjwa ya ngozi, ya koo, ya meno na ya tumbo na dhidi ya maumo ya nyoka.

neg:
Jeraha sugu
Kuondoa tishu iliokufa au tishu iliodhoofika pia ni lengo la tiba ya kutukia mabuu, kuwekwa kimakusudi kwa mabuu waliosafishwa na daktari wa afya, kwa majeraha yasiyopona. Mabuu huyeyusha tishu zilizokufa tu, tishu zilizoambukizwa; husafisha jeraha kwa kuua bakteria na kuchochea kupona kwa jeraha. Tiba ya mabuu imeonekana kuharakisha kuondoa tishu iliyokufa ya majeraha na kupunguza kiwango cha bakteria cha jeraha, na hivyo kusababisha kupona mapema, kupunguza harufu jeraha na maumivu kidogo. Mchanganyiko na mwingiliano wa hatua hizi hufanya mabuu chombo chenye nguvu sana katika matibabu ya majeraha sugu.

neg:
Mpopi
Mpopi "(kutoka Kiing. "poppy"; jina la kitaalamu: Papaver somniferum)" ni mmea wenye asili katika nchi za Mashariki ya Kati. Inakua hadi urefu wa mita 1 ikiwa na maua meupe, manjano na mara nyingi mekundu. Mpopi ni asili ya madawa ya kulevya ya afyuni na heroini yanayotumiwa pia kama madawa ya tiba hasa kwa kutuliza maumivu makali.

neg:
Dawa za mfadhaiko
Dawamfadhaiko ni dawa za ugonjwa wa akili zinazotumika kupunguza mivurugo ya halihisi ya moyo, kama vile mfadhaiko mkubwa na ukataji tamaa na hali ya wasiwasi kama vile woga wa kuingiliana na watu. Dawa kama vile vizuia oksidesi vya monoamini(MAOIs), dawa dhidi ya mfadhaiko aina ya trisaikliki (TCAs), dawa dhidi ya mfadhaiko aina ya tetrasaikliki (TeCAs), vizuizi vya uchukuzi wa serotonini kinachochagua (SSRIs), na vizuizi vya uchukuzi wa serotonini-norepinefrini(SNRIs) ndizo zinazohusishwa kwa kawaida na neno hilo. Dawa hizi ni mojawapo kati ya zile ambazo kwa kawaida huagizwa na wataalamu wa magonjwa ya akili na madaktari wengine, na ufanifu pamoja na athari zao ni mada ya tafiti nyingi na madai mengi yanayoshindana. Dawa nyingi husababisha athari za dawamfadhaiko, lakini vikwazo kuhusu matumizi yao yameleta utata unaosababishwa na matumizi yao kwa kutibu maradhi mengine mbali na yale yaliyokusudiwa hatari, licha ya madai kuwa yana ufanisi wa kiwango cha juu.

neg:
Dawa ya Kibiolojia
Dawa nyingi za vidubini zina kuvu viuawadudu ndani yao, kama spishi za "Metarhizium", "Beauveria", "Isaria" na "Lecanicillium". Dawa hizi hazina haja ya kumezwa kwa sababu kuvu hizi zinapenya kiunzi nje cha wadudu. Kuna spishi nyingi za virusi zinazotumika katika dawa za vidubini, lakini ni lazima dawa hizi zimezwe. Kinyume na virusi na kuvu nematodi viuawadudu, kama spishi za "Steinernema" na "Heterorhabditis", huingia wenyewe kupitia tundu yoyote ya kiwiliwili (kinywa, mkundu, spirakulo n.k.) lakini spishi kadhaa zinaweza kupenya kiunzi nje. Dawa za kudhibiti magonjwa ya mimea zina kuvu kama spishi za "Trichoderma" au bakteria kama spishi za "Bacillus" ("B. subtilis" hasa). Mwishowe kuna dawa za kiuamagugu zilizo na kuvu kama spishi za kuvu-kutu.

neg:
Kipandauso
[[Picha:Butterbur.jpg|thumb|160px|[[Dawa ya Petasites|Petasites hybridus]] inayotolewa kwenye mizizi ya mti wa (butterbur) imedhibitishwa kuwa bora kwa kuzuia kipandauso.]]
[[Akupancha]] ni matibabu bora ya kipandauso. Matumizi ya akupancha "halisi" siyo bora kuliko matumizi ya akupancha "bandia". Hata hivyo, aina zote zimegunduliwa kuwa bora kuliko utunzanji kidesturi, kwani zinaandamana na mathara machache zaidi kuliko matumizi ya dawa ya profilaktiki. Tibamwili, tibamaungo, kupapasa na kupumzika huwa bora sawa na matumizi ya dawa ya [[propranolol]] au [[topiramate]] kwa kuzuia maumivu ya kichwa yanayohusiana na kipandauso; hata hivyo mbinu iliyotumika kwa utafiti huu ina walakini. Kuna ushahidi ulio na tashwishi wa ubora wa: [[magnisiamu]], [[enzaimu pacha Q10]], [[riboflavin]], [[Vitamini B12|vitamini B(12)]], and [[feverfew|Fever-few]], ingawa majaribio mwafaka yanafaa kufanywa ili kuthibitisha matokeo haya ya mwanzo.Matumizi ya [[butterbur]] yamethibitiwa kuwa bora kati ya matibabu mbadala.

neg:
Kwinini
Hata leo, kwinini hutumiwa kutibu aina fulani za malaria, wakati dawa nyingine zinashindwa au hazipatikani. Kwa njia hiyo, kwinini kwa sasa ni mojawapo ya tiba bora zaidi ya malaria, ambayo husababishwa na plasmodiamu aina ya "falciparum". Kwa aina nyingine za malaria, kwinini haitumiki tena.

neg:
Kuvu
Kuvu zinashirikiana na mimea. Takriban asilimia 80-90 za mimea yote zina kuvu kwenye mizizi yao. Hapa inaishi pamoja katika simbiosi au mtoshelezano. Maana yake nyuzi za kungunyanzi za kuvu inaingia ndani ya ardhi kushinda mizizi midogo ya mmea. Hivyo kuvu inasaidia kupata madini na mata ya lishe kutoka ardhi kuchinda mmea mwenyewe. Usaidizi huu unaonekana hsasa kwa mazao kwenye ardhi isiyo na rutba nzuri sana; kuvu huboresha lishe ya mimea. Kwa upande mwingine kuvu inavuta hidrati kabonia kutoka mzizi zinazojengwa na mmea kwa njia ya usanisinuru.
Kuvu zina athira pia kwa binadamu.

neg:
Ua
Mimea mingi huunganisha sehemu za kike na za kiume ndani ya ua moja; mfano ni ua la waridi. Kuna pia mimea yenye maua ambayo ni ama ya kike au ya kiume, kwa mfano maua ya mtango au mboga.


query: Je,Miroslav Klose ana watoto wangapi?

pos:
Miroslav Klose
Klose alizaliwa katika mji wa Opole, katika mkoa wa Silesia nchini Poland. Baba yake na mama yake walikuwa wanariadha; mama yake, Barbara Jez, alikuwa mchezaji katika timu ya taifa ya mpira wa mikono ya Poland. Baba yake Josef Klose alicheza mpira wa miguu wa kulipwa katika klabu ya Odra Opole, kabla ya kuacha nchi ya Poland nakuelekea Ufaransa kucheza katika klabu mashuhuri Ufaransa ya AJ Auxerre.
Katika mwaka 1985 Miroslav na mama yake walielekea kujiunga na baba yake Klose ambae alihahamia kuishi katika mji wa Kusel, Ujerumani huko Ujerumani ndio walifika wanaishi moja kwa moja, Klose alijifunza Lugha ya Kijerumani katika shule inayopatikana katika mji wa Kindergarten, Klose alimuoa mwanamke mwenye asili ya Poland aitwae Sylwia Klose na anawatoto wa wili Luan na Noah.

neg:
Tom Mboya
Baba Mboya Leonard Ndiege alikuwa mwangalizi katika katani mashamba katika Kilima Mbogo [9]. Pamela Mboya Mboya kuolewa katika 1962 (mwenyewe binti wa mwanasiasa Walter Odede). Walikuwa na watoto watano, ikiwa ni pamoja na binti Maureen Odero, juu ya jaji katika mahakama ya Mombasa, na Susan Mboya, en Coca-Cola mtendaji ambao unaendelea airlift mpango wa elimu ulioanzishwa na Tom Mboya. Watoto wao ni Luka na ndugu pacha Petro (alikufa mwaka 2004 katika ajali ya pikipiki) na Patrick (alikufa wazee nne). Baada ya Tom kifo, Pamela alikuwa na mtoto mmoja, Tom Mboya Jr, na Alphonse Okuku, ndugu wa Tom Mboya [10]. Pamela alifariki ya ugonjwa katika Januari 2009 wakati wakitafuta tiba katika Afrika ya Kusini [5].

neg:
William Wordsworth
1805 alimwoa Mary Hutchinson akazaa naye watoto 5.

neg:
Akon
Akon ni Mwislamu, na anasema hajawahi kulewa pombe kutokana na imani yake. Kumekuwa na madai kuwa ana wake watatu, hata hivyo amebaini kuwa anaye mmoja tu, aitwaye Tomeka. Akon alidai kuwa amepata watoto sita na wanawake watatu tofauti katika mahojiano na jarida la Blender. Akon pia anadai kuwa na uhusiano mzuri sana na watoto wake wote, na kwamba yeye anataka kukinga familia yake kutokana na jicho la umma. Yeye pia anasema kwamba dini yake ilimfanya kuwa mtu bora, na inampa mwongozo wa jinsi ya kutagusana na watu wengine maishani.

neg:
Klod
Watu walimuomba askofu ampe upadrisho (551). Halafu alitoa huduma kwa muda fulani, halafu akarudi upwekeni, na hatimaye akaanzisha abasia karibu na Versailles.

neg:
T.I.
Pia anafahamika kwa mtindo wake wa kutembea na "Rababendi" na kujitangazia kuwa yeye ndiyo "Mfalme wa Kusini" (ambapo imeleta matatizo mengi ya hapa na pale na baadhi ya marapa wengine waishio kusini humo). T.I. ana watoto watano. Majina yao ni Messiah Ya'Majesty Harris, Domani Uriah Harris, Deyjah Harris, Clifford Joseph "King" Harris III, na Major Harris.

neg:
Jennifer Mgendi
Baba yake anaitwa Fanuel Mgendi na mama yake anaitwa Mwendapelu Nalaila. Pia ana ndugu zake wa damu watatu ambao ni Mao Mgendi, Mlenge Mgendi na Noel Mgendi. Amefunga ndoa na Dr. Job Chaula mwaka 1998 na wamefanikiwa kupata watoto watatu.

neg:
Elizabeti wa Hungaria
Elizabeti aliolewa na Ludwig IV wa Thuringia akiwa na umri wa miaka 14, akazaa watoto watatu, akabaki mjane alipokuwa na miaka 20. Hapo aliwagawia mafukara mali yake, akajenga hospitali, akawa kielelezo cha matendo ya huruma hadi kifo chake alipokuwa na miaka 24 tu.

neg:
Lauryn Hill
Baada ya miaka minne ya mapumziko, akatoa albamu ya "MTV Unplugged No. 2.0" iliyorekodiwa mnamo 21 Julai 2001 katika studio za MTV. Hill ameshinda tuzo nane za Grammy na pia ni mama wa watoto watano aliozaa na Rohan Marley, mtoto wa nne wa mwanamuziki wa raggae wa zamani - Bob Marley.

neg:
Richard Limo
Alimwoa kipenzi chake cha moyo Rose Tarus na wana watoto wawili, ambao walizaliwa miaka 2000 na 2002. Ana urefu wa mita 1.67 na uzito wa kilogramu 52. Hana uhusiamo wowote na Benjamin Limo au Felix Limo, ambao ni wanariadha wa nchi ya Kenya.

neg:
Vladimir Nabokov
Tangu 1933 hali ya familia ilikuwa vigumu baada ya chama cha Nazi kuchukua serikali ya Berlin kwa sababu mke wake Vera alikuwa Myahudi. 1934 mtoto wa pekee Dimitri alizaliwa. 1936 waliondoka Ujerumani wakakaa Ucheki na baadaye Ufaransa. Vladimir alianza kuandika kwa Kiingereza.

neg:
Nicolas Sarkozy
Mwezi wa Oktoba 2007 Sarkozy alitangaza talaka na mke wake Cécilia Sarkozy atakayeendelea kulea mtoto wao wa pamoja.

neg:
Mukhisa Kituyi
Dr. Kituyi amemuoa Ling Kituyi na wana watoto wanne. Ivar Makari Kituyi, Sitati Kituyi, Laila Kituyi na Masalule Kituyi. Mnamo Juni 28, 2015, Ivar Makari Kituyi alikufa akiwa na umri wa miaka 30. Inatuhumiwa kwamba alipata shambulizi la kisukari wakati alipokuwa nje nyakati za usiku ma marafiki. Ivar alikuwa ameoa, lakini mke wake alikuwa mbali wakati wa kifo cha mumewe. Ivar alizikwa kwenywe shamba la baba yake.

neg:
Sklerosisi ya sehemu nyingi
Aina za kawaida za sklerosisi ya sehemu nyingi yameelezwa; nayo ni Ugonjwa wa Devic, Sklerosisi ya ukatikati mmoja ya Balo, Sklerosisi inayosambaa ya Schilder na Sklerosisi ya sehemu nyingi ya Marburg. Kuna mjadala kuhusu iwapo ni aina za sklerosisi ya sehemu nyingi au ni magonjwa tofauti. Sklerosisi ya sehemu nyingi hujitokeza tofauti kwa watoto, ikichukua muda zaidi kufika kiwango cha uendelevu. Hata hivyo, wao bado hufikia kiwango hicho katika umri mdogo kiwastani kuliko watu wazima.

neg:
Marcel Pagnol
Mwaka 1922, alihamia katika jiji la Paris ambapo alikua akifundisha kiingereza hadi mwaka 1927 , ambao aliamua kujitolea maisha yake kwa ajili ya kuandika michezo ya kuigiza au tamthilia. Katika kipindi hili alikua akifanya kazi na kundi dogo la waandishi , ambapo baadae alishirikiana na mmoja wao aliyefahamika kwa jina la Paul Nivoix ambapo waliandika tamthilia ya "Merchants of Glory" ambayo iliweza kuzalishwa mwaka 1924. . Baadae aliamua kuondoka katika mji wa Paris na kurejea katika eneo alilozaliwa ambapo aliendelea kutunfa tamthilia mbalimbal ikiwamo ile ya "Marius" ambayo baadae ilikuja kuwa filamu yake ya kwanza iliyotoka mwaka 1921
Akiwa yupo mbali na Simone Collin (mkewe wa pili) japokuwa ilikuwa si kwa talaka hadi 1941, alianzisha uhusiano na mchezaji muziki wa kiingereza aliyefahamika kama Kitty Murphy, na kupata mtoto mmoja aluyeitwa Jacques Pagnol, aliyezaliwa tarehe 24 Septermber 1930. (Jacques later became his father's assistant and subsequently a cameraman for France 3 Marseille.)

neg:
Anne Curtis
Baada ya miezi sita ya uchumba, Curtis aliingia kwenye uhusiano wa miaka miwili na aliyekuwa mpenzi wake "Oyo Boy Sotto", mtoto wa mwanamitindo maarufu Vic Sotto na Dina Bonnevie. Oyo 'Boy' Sotto ni muigizaji. Curtis ananuelezea uhusiano wake na Sotto kama mara yake ya kwanza kuwa kwenye mapenzi sahihi, akimuongelea Sotto: "Yeye ndiye ambaye nilimpenda kwa dhati." Ilipofika Juni 2003, uhusiano wao ulivunjika rasmi. Katika mahojiano baadaye, Sotto alilaumu "Utoto na wazimu" kama chachu ya wao kushindwa kulilea penzi lao.

neg:
Anna Tibaijuka
Baada ya huduma kwenye Jeshi la Kujenga Taifa akajiunga na Chuo Kikuu cha Dar es Salaam, Kitivo cha Kilimo, Morogoro 1972 - 1975 hadi digrii ya kwanza. Akaajiriwa kama Mhadhiri Mzaidizi kwenye Idara ya Uchumi. Mwaka huohuo akafunga ndoa na Wilson Kamuhabwa Tibaijuka, aliyekuwa kwa wakati huo afisa katika ubalozi wa Tanzania nchini Uswidi. Alizaa naye watoto wanne, Muganyizi (1976), Kemilembe (1979), Kagemulo (1986) na Kankiza (1991). Wakati wa kukaa Uswidi alisoma hadi digrii ya pili kwenye Chuo Kikuu cha Kilimo, Uppsala.

neg:
Mickey Mouse
Akishirikiana na rafiki zake Minnie Mouse na Goofy, mbwa Pluto na mpwa zake Morty and Ferdie hupigania haki dhidi ya watu wabaya lakini pia dhidi ya matata madogo ya kila siku.

neg:
Rafael Correa
Correa alimwoa Anne Malherbe. Wana mabinti wawili Sofía Correa Malherbe, Anne Dominique Correa Malherbe, na mwana Rafael Miguel Correa Malherbe.

neg:
My Wife and Kids
Kipindi hiki kilianzishwa na Don Reo, Chris Scantelli, na Damon Wayans. Vipindi vyake huonyeshwa nchini Marekani, Ulaya, Australia, Ubelgiji, Canada, Brazil, Samoa, Afrika Kusini, Kenya, Singapore, Tanzania, India, Pakistan, Ufilipino, Bangladesh, United Arab Emirates, Qatar, Italia, Netherlands, Kupro, New Zealand, Ufaransa, Ujerumani, Uholanzi na Hungary.

neg:
Klod
Bibi yake alikuwa mtakatifu Klotilda.

neg:
Joseph Narcis Mloka
Mloka alizaliwa katika kijiji cha Utunu, Matombo, wilaya ya Morogoro Vijijini, mwaka 1930, akiwa mtoto wa kwanza katika familia ya watoto wanne: Sabina Narcis, (Balozi) Daniel Narcis Mloka (1938 – 1994), na Andrew Narcis Mloka (1942 – 2010).

neg:
Rosebud Kurwijila
Ameolewa na pia ana watoto wanne (4).

neg:
Mfalme Manase
Mfalme Manase alimuoa Meshullemeth, nao walikuwa na mwana aliyeitwa Amoni.

neg:
Miroslav Klose
Miroslav Klose (jina kamili: Miroslaw Marian Klose; amezaliwa Opole, Poland, 9 Juni 1978) ni mchezaji wa mpira wa miguu kutoka nchini Ujerumani, mshambuliaji katika Timu ya Taifa ya Ujerumani na S.S. Lazio katika Serie A (Ligi kuu ya Italia).

neg:
Usher Raymond
Usher amemwoa Bi. Tameka Foster mnamo mwaka wa 2007, akiwa pamoja naye, wamezaa mtoto wa kiume mmoja aitwaye Usher Raymond V, aliozaliwa mwaka huohuo wa 2007. Mnamo tar. 9 Septemba 2008, ilitangazwa kuwa wawili hao wanategemea kupata mtoto wao mwingine. Mnamo tar. 10 Desemba katika mwaka wa 2008, Foster amezaa mtoto wa pili, aitwaye Naviyd Ely Raymond.

neg:
David Palmer
Palmer ana watoto wawili: wa kiume anaitwa Keith, na wa kike anaitwa Nicole. Palmer ni mwanachama wa Chama cha Kidemokrasia cha Marekani.

neg:
Mad Ice
Mad Ice alikutana na mwanamke Mzungu amabaye ni raia wa Finland na kufunga naye ndoa huko huko nchini Finland, Mad Ice sasa ana mke na Mtoto Mmoja na pia Mad Ice ana watoto wengine wawili aliowapata katika mahusiano yake yaliyopita, Wa kwanza ana miaka saba allimpata akiwa shule ya sekondari nchini Uganda na wa pili ana miaka mitatu... huyo alimpata nchini Tanzania, kama unavyojua tena vijana wanakuwa na mambo mengi, lakini baadaye akamua kuoa, msanii huyu Mad Ice aliyeweka kambi yake nchini Finland.Tovuti Binafsi ya Mad Ice

neg:
Matt Damon
Damon amekuwa akijishughulisha na kazi za kihisani mara kwa mara, kazi hizo ni pamoja na lujitolea kwa ONE Campaign na H2O Africa Foundation. Pamoja akiwa na mke wake, Bi. Luciana Bozán Barroso, Damon amepata watoto wawili wa kike, mmoja anaitwa Isabella na mwingine anaitwa Gia, na pia ana mtoto wa kufkia Alexa kutoka katika ndoa ya awali aliyofunga Bi. Barroso.

neg:
Miroslav Klose
Katika kombe la dunia 2002 katika Korea na Japani Alifunga magoli ma 5 kwa timu yake ya Ujerumani ambayo yalimfanya achukue na fasi ya pili ya mfungaji bora akiambatana na mchezaji mashuhuri kutoka Brazil Rivaldo miongoni mwa magoli hayo alifunga magoli matatu (hat-trick) katika mechi Ujerumani ilimcharaza Saudi Arabia magoli ma 8 kwa sifuri, na magoli yake yote matano katika kombe la dunia 2002 yalikua ni ya kutumia kichwa.

neg:
Wanjiru Kihoro
Alifunga ndoa na Wanyiri Kihoro wakawa na watoto wanne Wangui, Pambana, Amandla and Wairimu.

neg:
Mario Das Neves
Das Neves,hadi sasa ,amemaliza 80% ya kusomea digrii ya somo la sheria. Amemwoa Raquel Di Perna na wana watoto wawili.

neg:
Salomon Kalou
Kalou ana kaka watano na dada wanane na hawa wote ni wa mama mmoja Kakake, Bonaventure Kalou, pia anacheza kandanda ya utaaluma, na kwa sasa anaichezea timu ya Heerenveen kutoka Uholanzi.

neg:
James Morrison
Yeye na mkewe wanaishi mjini Los Angeles na mtoto wao wa kiume, Seamus, ambaye alizaliwa mnamo mwaka wa 1999.

neg:
Natalie Grant
Natalie aliolewa na mzalishaji wa muziki Bernie Herms na alijifungua mapacha wasichana, Grace Ana na Isabella Noelle, tarehe 16 Februari 2007. Alikuwa msemaji na mtendaji kwenye ziara ya "Revolve", mkutano kwa wasichana waliobaleghe ulioandaliwa na Wanawake wa Imani.

neg:
Khalila Mbowe
Khalila Mbowe ni mama wa watoto wawili; Raphael, alizaliwa 2009 na Belle, alizaliwa 2014.

neg:
Kabila la Yosefu
Kabila la Yosefu ni mojawapo kati ya makabila ya Israeli ambayo kwa jumla ni 12, kutokana na watoto wa kiume 12 wa Yakobo Israeli. Liligawanyika pande mbili: kabila la Manase na kabila la Efraimu.

neg:
Thor
Alimuoa mungu wa dhahabu mwenye rangi ya dhahabu anayeitwa Sif na wana binti aitwaye Þrúðr na Ullr ambaye ni wa kiume. Kwa Jötunn mpenzi wake Járnsaxa, Thor alikuwa na wana wawili kwa mke mwingine, Móði na Magni.

neg:
Joyce Kiria
Joyce ni kifungua mimba katika familia ya Emmanuel Kiria na mkewe Tharisila Mboya, yenye watoto saba.

neg:
Cheche Mtungi
Cheche ni mtu wa wanawake sana, lakini pia anampenda sana mkewe na watoto zake. Cheche ni baba wa watoto watatu watundu balaa. Katika suala zima la kupenda wanawake, Cheche ameonekana kushindwa kabisa kujizuia anapoona totozi. Mkewe anafahamu kama Cheche mtu wa wanawake, lakini ana mvumilia kwa sababu wanapendana kwa dhati licha ya madhila ya kutoka nje ya ndoa. Jambo hili la Cheche kupenda wanawake, lilipelekea mkewe Cheusi Mtungi kujiunga na programu ya uzazi wa mpango na kuwekewa kitanzi cha kuzuia mimba hadi hapo atakapokuwa tayari.

neg:
Kristie Lu Stout
Yeye alijifungua mtoto hivi karibuni na ndiye mtangazaji wa kipindi cha "CNN Today," kinachoonyeshwa kila siku na kilichomfanya ashinde tuzo kutoka Asia Television Award kama Mtangazaji Bora. Kabla ya hapo, aliwahi kutangaza kwenye kipindi cha CNN kinachohusisha teknolojia kiitwacho "Spark," kipande chao cha kila siku "Tech Watch" , na kipindi cha "Global Office" . Yeye pia alikuwa akiandika "Beijing Byte" kwenye gazeti la "South China Morning Post," na alikuwa mhariri wa "Wired.com" na mwanachama mwanzilishi wa Sohu.

neg:
Kirsten Prout
Baada ya kumaliza elimu ya juu, Prout alijiunga na Chuo Kikuu cha McGill kwa mwaka mmoja, ambapo alijikita zaidi katika masuala ya fasihi katika Kiingereza. Kiangazi kilichofuata alijiandikisha katika miradi mipya miwili, na hatimaye kuacha kusoma chuo kikuu. Prout ana mdogo wake wa kike anaitwa Jennifer.

neg:
Casper Van Dien
Wakati wa kutengeneza filamu ya The Collectors, Van akaonana na Catherine Oxenberg. Wakaja kufanya kazi tena katika filamu ya kutisha ya kikristo iliyokuwa inajulikana kama The Omega Code. Wawili hao baadae waliona mnamo Mei mwaka 1999. Oxenberg alikuwa na mtoto mmoja wa kike aitwae India, kutoka katika ndoa yake ya kwanza. Van Dien na Oxenberg kwa sasa wana watoto wawili wa kike, Maya na Celeste.

neg:
Henry Fonda
Henry Fonda alioa mara tano. Kwa mara ya kwanza alimuoa "Margaret Sullavan" mnamo mwaka 1931 hawakukaa muda mwingi wakatengana, kisha taraka rasmi ikawa mwaka 1933. Mnamo mwaka 1936, Fonda akamuoa Frances Ford Seymour, wakazaa watoto wawili, ambaye ni "Peter Fonda" na "Jane Fonda".

neg:
Mzee Small
Mzee Small kwa sasa ana watoto watano, watatu wakiume na wawili wakike, ambapo anawasisitizia watoto wake kusoma na kama wanataka kujiingiza katika sanaa, “huo utakuwa ni uamuzi wao baada ya kumaliza masomo.”
Mzee Small anatoa ushauri wake kwa wasanii chipukizi wanaoibuka, Mzee Small aliwataka kutobweteka na kubuni vitu vipya kila wakati ili vichekesho au maigizo yao yapendwe kila kukicha, sio kuridhika na walipofikia.

neg:
Barnabas Kinyor
Ana mtoto mmoja wa Kiume Job Kinyor aliyezaliwa 1990).
Mwana huyu ni mwanariadha chipukizi wa Masafa ya katikati.
Pamoja na bibiye Salina Kosgei ambaye pia ni mwanariadha, wana watoto wawili: Billy (aliyezaliwa 1996) na Ruth (aliyezaliwa mnamo 2001).

neg:
Ibzan
Alikuwa na watoto 30 wa kiume na 30 wa kike.

neg:
Miroslav Klose
Klose ni mchezaji maarufu duniani kwa kufunga magoli kwakutumia kichwa na hata umaliziaji wake kwakutumia miguu ni mkali pia, lakini zaidi hujulikana kwakutumia kichwa, na umaarufu wake kuhusu kutumia kichwa ni katika kombe la dunia lililofanyika Korea Kusini na Japani maana magoli mengi aliyoyafunga alifunga kwakutumia ufundi wa kichwa na alichukua na fasi ya pili baada ya Ronaldo kwakufunga magoli mengi katika shindano hilo.

neg:
Emmanuel Macron
Alipokuwa mwanafunzi wa shule ya sekondari alianzisha uhusiano wa karibu na mwalimu wake wa kike Brigitte Trogneux aliyemzidi kiumri miaka 24; wazai wake ambao hawakubali uhusiano huu walimtuma kijana kusoma shule nyingine mjini Paris lakini kijana na mwalimu waliendelea na uhusiano na hatimaye walifunga ndoa mwaka 2007. Hawakuzaa watoto wa pamoja lakini Brigitte ana watoto watatu kutoka kwa ndoa yake ya awali na wawili ni wakubwa kumshinda mumewe.

neg:
Plies
Plies alizaliwa Algernod Lanier Washington tarehe 1 Julai 1976, katika Fort Myers, Florida na kukulia katika Mashariki Dunbar, Florida. Wakati alikua Fort Myers Junior High School, yeye alicheza katika timu ya mpira, iliyonyakua taji la Mfalme, na alichaguiwa kama "Mwanafunzi aliyeng'ara zaidi" katika darasa lake. Yeye alihudhuria Chuo Kikuu Miami kwa mwaka na kucheza katika timu yake ya mpira wa kikapu, kisha kuhamishiwa Chuo Kikuu cha Florida Kuu kwa mwaka na kjichuja mwihoni mwa mwaka. Katika miaka ya 1990, Plies na ndugu yake Ronnell Lawrence Lavatte, pia anajulikana kama Big Gates, walianzisha studio ya kujitegemea, Rekodi ya Big Gates. Ingawa mwanzoni alikataa Plies rap, baada ya maandamano kwa wasanii wake mmoja, Big Gates aliamua kushika Plies 'mstari kwenye wimbo "Tell Den Krackers dat". Plies na Big Gates kukuzwa kwa moja na mara nyingi alisafiri hadi Miami, ambayo hatimaye ilisababisha mpango Plies tarehe kuingizwa Rekodi ya Slip-n-Slide . Mpenzi wa Pliers Brandy Lacole Lyons aliyemzalia mwana, Nijier Lanier Washington, katika Hospitali ya University Community iliyoko Tampa, Florida tarehe 20 Oktoba 2003. Baada ya kutia mkataba na kuingizwa Slip-n-Slide mwaka 2004, Plies alitoa tepu za kuchanganya kadhaa.

neg:
Wahehe
Mtwa Maliga naye akazaa watoto watano wa kiume ambao ni Kitova, Mudegela, Mgayavanyi, Mkini na Kigwamumembe.

neg:
My Wife and Kids
Ni kuhusu baba aitwaye Michael Kyle, anayempenda mkewe kwa dhati na aliye na mfumu wa kulea watoto wake kwa makini, uerevu na wa kuchekesha.

neg:
Michael Dell
Dell alimuoa Susan Lieberman mwaka 1989 na wana watoto wanne.

neg:
Günter Grass
1954 alifunga ndoa na Mswisi Anna Schwarz akaishi naye Paris, Ufaransa kati ya 1956 hadi 1960. Alizaa naye watoto wanne wakaachana 1972 na kuwa na talaka ya mwaka 1978. Baada ya kuaachana na Anna akawa na uhusiano wa kimapenzi na Veronika Schröter halafu Ingrid Kruger akazaa watoto nao pia. 1979 alimwoa Ute Grunert akakaa naye hadi mwisho. Wakati wa kifo chake alikuwa na wajukuu 18.

neg:
Mahabharata
Wakati Vichitravirya anapokufa vila warithi wowote, Satyavati anamuomba mwanawe wa kwanza anayeitwa Vyasa kupata watoti na wajane. Ambika ambaye sasa ni mzee anafunga macho yake anapomuona, na mwanawe Dhritarashtra anazaliwa kipofu. Ngozi ya Ambalika inabadilika kuwa rangi ya kijivu na bila damu, na mwanawe Pandu anazaliwa akiwa na rangi ya kijivu na afya mbaya (neno Pandu huenda likamaanisha pia kuwa na ugonjwa ambapo mwili unabadilika rangi ). Kutokana na changamoto za watoto wawili wa kwanza, Satyavati anamuuliza Vyasa kujaribu tena. Hata hivyo, Ambika na Ambalika wanamtuma mjakazi wao kwa chumba cha Vyasa. Vyasa anamfanya mjakazi kumzalia mwana wa tatu anayeiywa Vidura. Anzaliwa na afya nzuri na anakuwa mojawapo wa wahusika waadilifu zaidi katika Mahabharat. Anakuwa Waziri Mkuu (Mahamantri au Mahatma)kwa mfalme Pandu na Mfalme Dhritarashtra.

neg:
Cheche Mtungi
Cheche ana mahusiano mazuri sana na mkewe. Licha ya kuwa na mashindano ya hapa na pale. Cheche anaipenda sana familia yake, lakini pia anapenda wanawake wengi. Cheche ana watoto watatu, Maua, Mkuki na Tea. Anaipenda sana familia yake. Ana mapenzi mazito na mkewe. Japo mara kwa mara hulumbana kwa mambo tofauti hasa kuhusu umalaya wa Cheche na nongwa za mama mkwe wake.

neg:
Leonard Mbotela
Mbotela alimuoa Alice Mwikali mwaka 1970 na pamoja wamezaa watoto watatu - Ida, Jimmy na George.

neg:
Christophe Maé
Amefunga ndoa na Nadège Maé.. Mwana wao wa kwanza, anayejulikana kama Jules, alizaliwa mwezi wa Machi 2008.

neg:
Papa Alexander VI
Alizaliana watoto na mke wake wa kando Vannozza dei Cattani akaendelea kuwaangalia na kuwatunza hata alipokuwa papa. Arusi ya binti yake Lucrezia Borgia ilisheherekewa rasmi katika jumba la Kipapa la Vatikano.

neg:
Pierce Brosnan
Brosnan na Harris walizaa mtoto mmoja wa kiume aliyeitwa "Sean" (Alizaliwa, 1983).
Ilivyofika mwaka 1991 Harris alifariki dunia kwa ugonjwa wa Saratani, Miaka kumi na Moja toka waoane.

neg:
Bruce Lee
Bruce alikuwa mtoto wa nne kati ya watoto watano: Phoebe Lee (李秋源), Agnes Lee (李秋鳳), Peter Lee (李忠琛), na Robert Lee (李振輝). Lee na wazazi wake walirudi Hong Kong akiwa na umri wa miezi mitatu.

neg:
Dwight D. Eisenhower
Tarehe 1 Julai 1916, alifunga ndoa na Mamie Geneva Doud. Mtoto wao wa kwanza alizaliwa tarehe 23 Septemba 1917, jina lake Doud Dwight Eisenhower lakini aliitwa "Icky" na wote. Alifariki na homa ya vipele vyekundu tarehe 2 Januari 1921, akiwa na miaka mitatu tu. Mtoto wa pili, John Sheldon Eisenhower, alizaliwa mwaka wa 1922.

neg:
2Face Idibia
Two-Baba, kama yeye anavyoitwa nchini Nigeria, ni ishara ya wale wanawake wote ambao amewapa mimba. Hivi sasa yeye anashindana na msanii wa Amerika - Lil Wayne kuona ni nani aliye na idadi ya watoto wengi kupitia wanawake tofauti katika maisha yao. Two-baba, mimi nakutambua oooooh. - Petmee

neg:
Diamond Platnumz
Amezaliwa Dar es Salaam tarehe 2 Oktoba 1989 akiwa na asili ya mkoani Kigoma ni mwimbaji na mtunzi wa kitanzania ambaye ana uwezo mkubwa wa kiushindani dhidi ya wasanii wa mataifa mengine. Pia ni rafiki wa kila mtu Ana watoto watatu ambao ni Dylan Abdul(Kamzaa na Hamisa Mobeto) na Lattifah na nillan Nasibu Abdul(Kawazaa na Zarina Hassan). Pia ana mashabiki wengi ndani ya nchi yake na nje.

neg:
Bruce Willis
Willis heshima ilikuja kuwa kubwa pale alipoigiza filamu ya Die Hard mnamo mwaka 1988, na kutumia jina la John McClane. Willis amemuoa mwgizaji filamu mwenzake bi.Demi Moore na wana watoto watatu kabla ya kutarikiana mnamo mwaka wa 2000, hiyo ilikuwa baada ya miaka kumi na tatu ya ndoa.

neg:
Miroslav Klose
Kombe la dunia lilolofanyika Ujerumani,Klose alichukua tuzo ya mfungaji magoli mengi katika shindano hilo la kombe la dunia kwakupewa zawadi ya (Kiato cha Dhahabu) kwakufunga magoli ma 5 katika kombe la dunia 2002 alifunga magoli ma 5 pia na akachukua na fasi ya pili baada ya mshambuliaji maarufu kutoka Brazil aitwae Ronaldo, Kutokana na magoli hayo aliyofunga yalimfanya awe na magoli 10 katika shindano hizo alizoshiriki za mwaka 2002 na 2006.

neg:
Randy Jackson (mwanamuziki)
Mwaka wa 1998, Jackson alifungua studio yake mwenyewe iitwayo Modern Records. Tarehe 25 Juni 2009, ndugu Michael alikufa baada ya kukabwa na ugonjwa wa moyo katika nyumba yake. Tarehe 7 Julai 2009, Jackson alihudhuria Michael's Ibada ya michael pamoja na ndugu zake na familia. Jackson ana watoto 3.

neg:
Birgita wa Sweden
Sehemu ya kwanza ya maisha yake ni ya mke mwenye watoto 8, ambao wa pili kati yao anaheshimiwa pia kama mtakatifu Katerina wa Uswidi. Pamoja na mume wake, sharifu Ulf Gudmarsson, alisoma Biblia, alianzisha hospitali na kuhudumia maskini.

neg:
Miroslav Klose
Hakuchelewa kufaanikisha haraka nakuonekana mchezaji mzuri zaidi katika baadhi ya mechi za kirafiki alizozicheza na klabu yake mpya hiyo.
Klose mechi yake rasmi ilikua dhidi ya timu yake ya zamani ya Werder Bremen katika kombe liitwalo DFB-Ligapokal (Kiswahili ni: Kombe la ligi ya Ujerumani),kombe hilo huanza kabla ya ligi ya UjerumaniBundesliga mechi hiyo iliisha kwa kufungwa Werder Bremen magoli ma 4 kwa moja lakini Klose hakuweza kucheza nusu fainali ya kombe hilo dhidi ya timu mashuhuri nyingine ya VfB Stuttgart kwani aliumia kwenye mechi ya Werder Bremen lakini alipona haraka nakuweza kushiriki fainali dhidi ya timu nyingine mashuhuri ya FC Schalke 04 na alifunga goli la ushindi katika mechi hiyo na ndio lilikua goli lake la kwanza katika mechi rasmi.

neg:
Bebe Cool
Bebe Kool ni mume wa aliyekuwa mshindani wa Miss Uganda Zuena Kirema na sasa ana watoto wawili.

neg:
Leo Tolstoy
Mwaka 1862 alimwoa Sofia Andreevna Bers akazaa naye watoto 13.

neg:
Judi Dench
Mnamo mwaka wa 1971, Dench ameolewa na mwigizaji filamu wa Kiingereza Michael Williams na walizaa mtoto mmoja tu mwenye jina la Tara Cressida Williams, ambaye anajulikana kisanii kama Finty Williams, aliyezaliwa mnamo tar. 24 Septemba 1972.

neg:
Arsene Wenger
Wenger ameoa aliyekuwa mchezaji zamani wa mpira wa kikapu Annie Brosterhous, ambaye ana binti mmoja, na sasa anaishi katika Totteridge, London. Yeye pia ni balozi wa ulimwengu kwa ajili ya mdhamini wa FIFA World Cup, Castrol, na kama sehemu ya utaratibu wake amepeana mafunzo kadhaa makambini kwa timu ya vijana ya kimataifa duniani kote, na vilevile kupeana ushauri na kutoa maoni na utendekazi wa Castrol, hili ni mfumo rasmi wa FIFA wa kuwapima ufanisi wa timu na wachezaji katika mashindano mbalimbali. Yeye pia amajapisha kitabu juu ya usimamizi wa soka kwa minajili ya soko laUjapani, ilichapishwa na kampuni ya uchapishaji wa japan Broadcast (kampuni ndogo yaNHK) katika Septemba 1997, ambapo yeye alidhihirisha falsafa,maadili na ujuzi wake usimamizi na vilevile mawazo yake juu ya soka la Kijapani na mchezo kwa ujumla.

neg:
Pierce Brosnan
Mwaka 2001 Brosnan akamuoa Mwandishi wa habari wa kimarekani Keely Shaye Smith, Wamezaa watoto wawili wa Kiume Mmoja Dylan Thomas (Aliz. 1997) na mwingine Paris Beckett (Aliz. 2001).

neg:
Shilole
Kimaisha, Shilole na Diamond Platnumz ni wasanii ambao wanapenda sana au hawaoni tabu kuweka maisha yao halisi hadharani ukilinganisha na wasanii wengine. Shilole amepitia maisha ya dhiki mno, hadi kufikia hapa si kingine bali juhudi binafsi. Ni miongoni mwa wasanii waliolewa katika umri mdogo, kuyapita mazima madhila ya dunia hadi kuwa msanii mkubwa. Mwingi wa masikhara, asiyendekeza kununa ovyo.

neg:
Miroslav Klose
Alivyoonekana kua ni mfungaji mzuri wakati anaichezea klabu ya 1. FC Kaizerslautern, mwaka 2001 kocha wa Poland alimuomba kujiunga na timu ya taifa ya Poland baada ya yeye kusafiri kwenda Ujerumani nakumshauri kijana Klose kujiunga na timu hiyo, lakini Klose alikataa nakusema kua yuko na Paspoti ya Kijerumani na alisema kua kama mambo yatakwenda vizuri "Kwa dhati nitapendelea kuichezea timu ya taifa ya Ujerumani chini ya kocha Rudi Völler". Sio mbali kocha wa timu hiyo ya taifa ya Ujerumani alimuitisha kushiriki mechi dhidi ya timu ya taifa ya Albania mechi hiyo Ujerumani ilishinda 2-1.
Klose alisema kuchagua kuichezea Ujerumani badala ya Poland haikua vyepesi alisema kama watu wa Poland wangeliharakia kuna uwezekano angeliichezea timu ya Taifa ya Poland,lakini alirejea nakusema kua hajuti hata kidogo kuamua kuichezea timu ya taifa ya Ujerumani.

neg:
Marianne Koch
1970 alipokuwa na umri wa miaka 39 akaamua kuacha uigizaji filamu akarudi chuo kikuu na kumaliza masomo yake ya tiba. 1974 akapata cheo cha daktari na kuanzisha kliniki yake ya tiba ya ndani mjini München. Alistaafu 1997. Ana watoto wawili wa kiume.

neg:
Joatham Mporogoma Mwijage Kamala
Joatham alifariki tarehe 18 Juni 1998 kwa tatizo la kansa ya shavu. Ameacha mjane Florence Kamala na watoto Emmanuel na Peter Kamala.

neg:
Wole Soyinka
Wole Soyinka amemwoa mke wake Laide akazaa naye watoto wanne. Aliwahi kuwa na watoto wawili kabla ya kuoa.

neg:
Alfred Gomis
Ana ndugu wawili ambao pia ni wavulana: Lys na Maurice.

neg:
Louis Armstrong
Ilikuwa ni tarumbeta yake ya kwanza kuinunua na ilitokana na pesa zake za mkopo alizopata kutoka kwa akina Karnofsky (hii ni jamii ya wahamiaji wenye asili ya Kiyahudi na Kirusi). Louis alipenda kusikiliza wanamuziki wa kizamani kila alipopata nafasi, alijifunza kutoka kwa Bunk Johnson, Buddy Petit na yote kuhusu Joe "King" Oliver ambaye alikuwa kama mshauri wake na aliyempa uzoefu na zaidi alimjenga kijana Louis. Louis baadaye alihudhuria brasi bendi zinazotumbuiza kwenye meli za mto Mississippi. Kwanza alianza kutembea na benndi ya The Wellregarded band iliyokuwa ikivinjari kwa meli kwenye mto wa Mississipi hiyo ilimfanya kutumia muda wake vizuri kama aliyekwenda chuo kikuu, na tangu hapo ilimpa uwezo na uzoefu wa kufanya kazi kwa kuziandika na kupanga mipango ya kazi zake, wakati Oliver alipoondoka New Oleans 1919, Louis alichukua nafasi yake kwenye bendi ya Kid Ory's band, hii ilikuwa ni bendi iliyokuwa kali na ya kiwango cha juu mjini hapo. 19 Machi,1918 Louis alimuowa Daisy Parker, huyu alitoka Gretua, Louisiana, walipata mtoto wa kulea wa miaka mitatu waliyemuita Clarence Armstrong, Daisy Parker hakuweza kudumu kwenye ndoa na Louis, hiyvo wakatengana mapema. Mwaka 1922 Louis alijiunga na Creole Jazz Band iliyo mjini Chicago baada ya kupata mualiko kutoka kwa Joe "King" Oliver hii ilikuwa ni bendi ya Oliver na iliyokuwa bora na kali mjini Chicago, mwanzoni mwa miaka ya 1920 katika wakati huo Chicago ilipokuwa makao ya Jazz. Louis alitoa rekodi zake za kwanza na wakati huo alikuwa akipuliza tarumbeta ya pili kwenye bendi ya Oliver mwaka 1923 Louis alifurahi kufanya kazi na Oliver lakini mke wake mwengine aliyekuwa mpiga piano Lil Hardin Armstrong alimfanya ajisikie kuwa mtu muhimu zaidi katika bendi hivyo Louis na Oliver wakatengana bila migongano hiyo ilkuwa ni mwaka 1924 Louis aliondoka nakuelekea jiji la New York kupiga na kundi la Fletcher Henderson Orchestra hii ilikuwa ni bendi bora ya Waamerika wenye asili ya Afrika kwa wakati huo. Louis alianza kupuliza tarumbeta kwa mitindo tofauti na mvuto wa aina yake akiwa na wanamuziki wengine kwenye nafasi yake na alimumbukiza aina ya upulizaji wake mpuliza saksi muongozaji Coleman Hawkins na hii utaweza kukubali au kukataa iwapo utasikiliza rekodi zilizopigwa na bendi hiyo kwa kipindi hicho, na toka wakati huo alitoa rekodi nyingi kwa kufanya mpango na rafiki zake wa zamani wa New Orleans kama mpiga piano Clarence Williams pia alishirikiana na waimba Blues na wapiga Jazz kama Duke Ellington, Louis alifariki kwa ugonjwa wa moyo tarehe 4 Julai 1971 akiwa na umri wa miaka 69.

neg:
Jannik Vestergaard
Binti yake Mika Schröers anacheza timu ya vijana wa Borussia Mönchengladbach.

neg:
Chuchu Hans
Ana mahusiano na mwigizaji wa filamu aitwaye "Vicent Kigosi" ambaye anafahamika kama Ray; wamefanikiwa kupata mtoto mmoja wa kiume anayefahamika kwa jina la jaden. Pia alikwishawahi kuzaa mtoto mwingine na mume wake wa zamani.

neg:
Flora Mbasha
Mwaka 2003 mwezi juni walipata mtoto wao wa kwanza wa kike waliomuita Elizabeth.

neg:
Gustav Kirchhoff
Mwaka 1857 alifunga ndoa na Clara Richelot, binti wa profesa wake Richelot. Wanandoa hawa walikuwa na watoto watano. Clara alikufa mwaka 1869. Alifunga ndoa kwa mara ya pili na Luise Brömmel mwaka 1872.

neg:
Steve Biko
Ntsiki na Biko kwa pamoja walizaa watoto wawili: mtoto wa kwanza alikuwa wa kike aliyejulikana kwa jina la Lerato, alizaliwa mnamo mwaka 1974, ambaye baadae alifariki akiwa na umri wa miezi miwili tu. Mtoto wa pili alikuwa wa kiume, allitwa Hlumelo, alizaliwa mnamo mwaka 1978, baada ya kifo cha Biko.

neg:
Msese (Scolopacidae)
Wasese hawa ni ndege wa jenasi "Limosa" katika familia ya Scolopacidae (kusoma kuhusu wasese wengine tazama Msese (Recurvirostridae)). Ndege hawa wana rangi ya kahawa au kijivu na wakati wa majira ya kuzaa rangi inakuwa nyekundu zaidi. Wana mdomo na miguu mirefu na mdomo ni mnyofu au umepindika juu kidogo. Katika Afrika huonekana kando ya bahari, viziwa au mito ambapo hutafuta chakula kwa kutumia kuingiza mdomo wao katika matope. Hula nyungunyungu, wadudu na lava za wadudu. Hutaga mayai matatu hadi sita ardhini katikati ya manyasi mafupi.

neg:
Achieng Oneko
Oneko aliacha nyuma mjane Loice Anyango. Mkewe mkubwa, Jedida, alikufa mwaka wa 1992. Oneko aliacha nyuma watoto 11, wana saba na binti wanne. Mwana wake mkongwe ni Dk Ongonga Achieng.

neg:
Waalagwa
Katika taarafa ya Kolo kulikuwa na mmiliki aliyeitwa sultani Salim Kimolo (toka enzi za ukoloni). Sultani huyo alikuwa anaongea sana lugha hiyo, ukizingatia yeye alikuwa mtu kama jamii ya Wamang'ati au Wairaqw. Alipofika Kondoa - Kolo na lugha hiyo ilipochukua nafasi akapaita Kolo kama Kolowasi. Alikuwa na watoto 43, na watu wote walimuheshimu na kutumia lugha hiyo hata katika kutoa maamuzi wakati wa kesi mbalimbali. Watu wengi wa jamii hii ni Waislamu na ni kutokana na mahusiano kati ya sultani Salim Kimolo na Waarabu hapo zamani.

neg:
Desperate Housewives
Ilianza mnamo 28 Septemba 2008. Mada kuu ni kuhusu mumewe Edie Britt anayeitwa Dave Williams. Dave anataka kulipiza kisasi kwa mtu anayeishi Wisteria Lane. Lynette na Tom wanagundua kuwa mwana wao anapendana na mwanamke aliyeolewa. Carlos na Gabrielle wanakabiliana na watoto wawili: Juanita na Celia. Bree na Orson wanapata tabu kwenye ndoa yao. Orson anaanza tabia ya kuiba kutoka kwa majirani.

neg:
Teofilo Kisanji
Kisanji aliolewa akazaa watoto 15 na mke wake Perpetua.

neg:
Michael Jackson
Maisha binafsi ya Jackson yamezua utata kwa miaka kadhaa. Kujibadilisha kwa mwonekano wake ilianza kutambulika tangu mwishoni mwa miaka ya 1970 na kuendelea, kwa kubadilisha pua yake, na rangi ya ngozi yake, imesababisha makisio kadha wa kadha katika vyombo vya habari. Mnamo mwaka wa 1993 alishtakiwa kwa kosa la udhalilishaji wa kijinsia kwa mtoto, ingawa hakuna mashtaka yoyote yaliyotolewa dhidi yake. Mnamo mwaka wa 2005 amejaribu kuachana na mashtaka kama yale ya awali. Ameoa mara mbili, kwanza alioa mnamo 1994 na akaja kuoa tena mnamo 1996. Amepata watoto watatu, mmoja alizaliwa kwa mama mwenye kuchukua mimba kwa ajili ya familia fulani.

neg:
Patrick Garcia
Alikuwa na mahusiano ya muda mrefu na mwigizaji Jennylyn Mercado na wamebahatika kupata mtoto mmoja Agosti 2008, mtoto wao anaitwa Jazz.

neg:
Heal the World
"Heal the World" ni wimbo wa Michael Jackson kutoka katika albamu yake kali ya "Dangerous", iliyotolewa mnamo mwaka wa 1991. muziki wa video wa wimbo huu unaonyesha watoto wadogo wanaoshi katika maisha magumu na ya tabu - hasa yale yasiyopumzika katika hali ya kivita. Na ni video pekee ambayo Michael Jackson hakuonekana yeye mwenyewe, nyingine yake ni "Cry", "HIStory" na "Man in the Mirror". (Vipande vya kwenye wimbo wa "HIStory" na "Man in the Mirror" imemwonyesha Michael Jackson kidogo sana hasa kama kwenye kihifadhio). Video pia unamaarufu kwa kuonekana kwa 50 Cent wakati yuko bwana mdogo .

neg:
TomKat
Cruise, aliyepata talaka mara mbili, alimwita Holmes kwa mkutano wa kibinafsi kwenye ofisi yake. Inasemekana kuwa wawili hawa walianza kupendana baada ya mkutano huu wa masaa manne. Mnamo 27 Aprili 2005, Cruise na Holmes walionekana kwa mara ya kwanza wakiwa pamoja nchini Rome kwenye sherehe ya David di Donatello Awards. Baada ya mwezi mmoja, Cruise alijulikana kwa kuruka juu ya kochi kwenye kipindi cha "Oprah Winfrey" akipiga kelele kuwa anampenda Holmes kwa dhati. Baada ya miezi miwili tu ya kujuana, Cruise alimposa Holmes na kuwa mchumba wake katika mkahawa wa "Jules Verne" iliyo kwenye "Eiffel Tower" akimvisha pete ya almasi. Mnamo 6 Oktoba 2005, walitangaza kuwa wanatarajia mtoto. Mnamo 18 Aprili 2006, wawili hawa Holmes alijifungua mtoto wa kike anayeitwa Suri. Mnamo 18 Novemba 2006, miezi saba baada kuzaliwa kwa Suri, wawili hawa walioana mjini Bracciano, Italy.

neg:
When You Tell Me That You Love Me
Video ya muziki huu ilitoka ikiwaonesha Ross akiwa katika gauni la jioni, akiwa anaimba katika jukwaa, na kuingiza picha zingine zikimwonesha Ross akiwa na watoto wake wawili wa kiume, Ross & Evan.

neg:
Kronos
Kronos alikuwa mwana wa mwisho wa Uranos na Gaia na kwa kufuata ushauri wa mamake Gaia alimhatinisha babake Uranos kwa mundu. Baadaye aliogopa ya kwamba mmoja wa watoto wake angempindua pia hivyo alimeza watoto wake aliyezaa na dadake na mke Rhea. Mwishoni Rhea alifauli kumficha mwana wake wa mwisho Zeus maana wakati Kronos alitaka kummeza Zeus alipewa jiwe iliyoviringishwa katika vitambaa vya mtoto na kuimeza.

neg:
Britney Spears
Mnamo mwezi wa Septemba ya tarehe 18 katika mwaka 2004, Spears akaolewa tena na bwana Kevin Federline. Kwa pamoja wakabahatika kupata mtoto wa kiume aliojulikana kwa jina la Sean Preston Spears Federline, aliz. tar. 14 Septemba 2005. Kunako 12 Septemba mwaka 2006, Britney akajaaliwa kupata mtoto mwigine wa kiume aliyejulikana kwa jina la Jayden James Spears Federline.

neg:
Marcia Cross
Cross aliolewa na Tom Mahoney mnamo 24 Juni 2006. Mnamo 6 Septemba 2006, alitangaza kuwa yeye ni mjamzito. Mnamo 20 Februari 2007 Cross alijifungua pacha: Eden na Savannah katika hospitali mjini Los Angeles.

neg:
David Beckham
Beckham ni miongoni mwa wachezaji matajiri zaidi,mwaka 2013 alitangazwa kuwa mchezaji anayelipwa zaidi.amemuoa Victoria Beckam tangu mwaka 1999 na wana watoto wanne. Alikuwa balozi wa UNICEF kwa Uingereza tangu mwaka 2005.Mwaka 2014 alikuwa miongoni mwa wawekezaji watakaoimiliki klabu ya Inter Miami CF,ambapo mkataba wake utaanza mwaka 2020

neg:
Salma Kikwete
Mwaka 2012, Salma Kikwete, Rais wa zamani wa Botswana Festus Mogae na watu wengine kumi mashuhuri barani Afrika waliungana na UNESCO na UNAIDS kuunga mkono mkakati wa Mashariki na Kusini mwa Afrika wa Kuzuia Maambukizi ya Virusi vya UKIMWI na Afya ya Kijinsia kwa Watoto Wadogo, ambayo ilianzishwa tangu Novemba 2011.