query: Muziki wa hip hop ulianza mwaka upi?

pos:
Hip hop
Hip hop ni aina ya muziki unaoelezea aina ya usanii na utamaduni uliyotokana na jamii ya Wamarekani Weusi na Walatino kunako miaka ya 1970 mjini New York City, hasa katika kitongoji cha Bronx.

neg:
Ice Cube
Alizaliwa na kukulia mjini South Central Los Angeles. Akiwa na umri wa miaka kumi na sita, akawa na shauku saana na muziki wa hip hop, na akaanza kuandika nyimbo za rap akiwa shuleni huku akiwa anatumia kinanda cha darasani alipokuwa anasoma.

neg:
Justin Bieber
Bieber alishinda tuzo nyingi katika kazi yake, ikiwa ni pamoja na Tuzo la Muziki wa Marekani kwa Msanii wa Mwaka 2010 na 2012, Tuzo ya Grammy ya Best Dance Recording kwa wimbo "Where Are Ü Now", na Tuzo ya Kilatini Grammy. [7] Amekuwa ameorodheshwa mara tatu na gazeti la Forbes kati ya wasanii kumi wenye nguvu zaidi duniani, mwaka 2011, 2012, na 2013. [8] Mnamo 2016, Bieber akawa msanii wa kwanza kupitisha maoni ya jumla ya video bilioni 10 kwenye Vevo. [9]Baada ya meneja wa vipaji Scooter Braun alimgundua kupitia video zake za YouTube zinazofunika nyimbo mwaka 2008 na alijiunga na RBMG, Bieber alitoa albamu yake ya kwanza ya EP, My World, mwishoni mwa mwaka 2009. Ilikuwa kuthibitishwa platinamu nchini Marekani. Alikuwa msanii wa kwanza kuwa na nyimbo saba kutoka kwenye chati ya kwanza ya rekodi kwenye Billboard Hot 100. [5] Bieber alitoa albamu yake ya kwanza ya studio ya kwanza, My World 2.0, mwaka 2010. Ilianza kwa namba moja katika nchi kadhaa, ilithibitishwa platinum tatu nchini Marekani, [4] na ilikuwa na "Baby" moja.

neg:
Ghana
Nchi ya Ghana ina aina nyingi ya muziki wa kitamaduni na wa kisasa. Midundo hii hutofautiana kutoka kabila moja hadi jingine na eneo moja hadi lingine. Muziki wa Ghana unajumuisha aina nyingi tofauti za vyombo vya muziki kama vile ngoma za talking drum ensembles, zeze ya goje na kinubi cha koloko, muziki wa jumba la mfalme, ikiwemo miziki ya Waakan wa Atumpan, wa Waga wa mitindo ya Kpanlogo, na marimba ya gogo itumikayo katika muziki wa Waasonko. Aina za muziki ambazo zinajulikana zaidi kutoka Ghana ni Afro-jazz ambayo ilifumbuliwa na msanii Mghana Kofi Ghanaba.
na aina ya awali zaidi ya muziki wa kidunia inayoitwa Highlife. Highlife ni muziki uliochimbuka katika miaka ya mwisho ya 1800 na miaka ya mwanzo ya 1900 na kuenea kote Afrika Magharibi hasa Sierra Leone na Nigeria. Katika miaka ya 1900 aina mpya ya muziki ilizinduliwa na vijana huku ikiunganisha jinsi za Highlife, Afro-reggae, Dancehall na Hiphop. Mchanganyiko huu huitwa Hiplife. Wasanii wa Ghana kama vile mwimbaji wa R&B na Soul Rhian Benson, mwimbaji wa Highlife Kojo Antwi na msanii wa rap Tinchy Stryder (Kwasi Danquah) wamekuwa na ufanisi wa kimataifa.

neg:
Fabolous
John David Jackson (amezaliwa tar. 18 Novemba 1977) ni msanii wa rekodi za hip hop kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina la kisanii kama Fabolous. Alikulia mjini Brooklyn huko New York City, alikuwa mmoja kati marapa wa East Coast ambao waliathiriwa na muziki wa Southern hip hop. Moja kati ya kazi zake za awali ambayo ilimletea umaarufu ni pamoja na "Can't Deny It" mnamo 2001, kutoka katika albamu yake ya kwanza ya "Ghetto Fabolous". Fabolous ametoa albamu tano, ambazo zote kwa ujumla zimeuza nakala zaidi ya milioni tatu huko nchini Marekani.

neg:
Back in Business
Back in Business ni albamu ya marejeo kutoka kwa kundi zima la muziki wa hip hop la EPMD, ambalo limevunjia kwa matatizo ya kibinafsi mnamo mwaka wa 1992. Baada ya kutoa albamu nne zenye mafanikio baina ya 1988 na 1992 (zote kati ya hizo zilihesabiwa kuwa za hali ya juu), lakini hao wakarudi tena ulingoni na kitu kipya chenye mafanikio. Kibao kikali cha "Da Joint" kimepata kuwa kibao chao kikali cha pili kuingia kwenye chati za Billboard Hot 100 kwa mwaka wa 1997.

neg:
I am Bad Man
I am Bad Man ni single pekee ya mwimbaji-rapa wa muziki wa hip hop kutoka nchini Tanzania - Dknob. Single ilitolewa ikiwa kama wimbo wa ziada kutoka kwenye albamu ya Bomoa Mipango, lakini haikuweza kuwa kwa kufuatia kuchelewa kwake katika kutoka. Single ilitolewa mnamo tar. 1 Desemba ya mwaka wa 2008, ikiwa imemshirikisha msanii machachari wa hip hop kutoka Kenya Bw. Cannibal.

neg:
Until the End of Time (wimbo)
"Until the End of Time" ni single iliyotolewa mnamo mwaka wa 2001 na msanii wa hip hop 2Pac. Wimbo ulitolewa baada ya kufa kwake na umetoka katika albamu yenye jina sawa na huli la wimbo. Wimbo ulipata mafanikio makubwa kabisa na ulikuwa mchango mkubwa kwa albamu na kuipeleka katika ngazi ya 3x Platinum. Wimbo umemshirikisha msanii R.L. kutoka katika kundi la R&B - Next. Muziki wa video wa wimbo huu umeshirikisha picha mchanganyiko za Shakur ambazo awali hazikutolewa. Wimbo ulifikia nafasi ya #52 kwenye chati za Billboard Hot 100. Biti la wimbo huu limechukua sampuli ya wimbo wa Mr. Mister wa mwaka wa 1985 #1 "Broken Wings".

neg:
Fid Q
Kibao hicho kiliirudisha ile hiphop ya Tanzania katika ramani yake halisi na inasemekana hivyo kwasababu kipindi hicho ni kile ambacho wasaanii wengi wa muziki wa kufokafoka walikuwa wamejiingiza katika masuala ya uimbaji kwasababu kulikuwa na uvumi wa kwamba hip hop haikubaliki kwa watu wa Tanzania.

neg:
Big Flow Music
Big Flow Music ni kundi la hip hop kutoka Uriangato, Guanajuato, Mexiko. Ni moja ya makundi muhimu zaidi ya mtindo wa rap na Mexico ambao umefikia kiwango cha Cartel de Santa. BFM ni kundi pekee ambalo limekuwa "trap" tangu mwaka 2015 na maisha yao yanaheshimiwa na wengi.

neg:
Nash MC
Pamoja na P walifanya mengi ya kupendeza, walipanda wote kwenye majukwaa mbalimbali. Kipindi cha tamasha la wapi ilikuwa kati ya 2009/2010. Mwaka wa 2009 alifanya mahojiano na Saigon wa kipindi hiko alikuwa anaendesha show ya Hip Hop Base. Alifunguka mambo mengi sana yaliyongeza ujulikanaji wa uwepo wa Nash katika mazingira ya Watanzania. Aliielezea hip hop katika misingi yake na namna ya kuishi katika utamaduni wa hip hop.

neg:
Hip hop
Hii baadaye ikaja kusindikizwa na "rap", mtindo wa wizani unaotoa maneno au mashairi yaliyo kwenye vipimo vya mstari ulalo wa nota 16 katika fremu ya muda, ikiwa sambamba na beatboxing, maujanja ya sauti hutumika hasa katika kugezea mfumo wa midundo na elementi za muziki mbalimbali na mautundu na vionjo kadhaa kutoka kwa Ma-DJ wa hip hop.

neg:
Muziki kwenye miaka ya 1990
Mbali na kurap, muziki wa contemporary R&B na urban ulibaki kuwa maarufu mno katika muongo huu; muziki wa urban mwishoni mwa miaka ya 1980 na 1990 mara nyingi ulihusiana na na mitindo kama vile soul, funk na jazz, na kupelekea mitindo mingine kama vile new jack swing, neo-soul, hip hop soul na g-funk ambayo yote ilitamba sana.

neg:
Me Against the World
Me Against the World ni jina la kutaja albamu ya tatu ya msanii wa muziki wa hip hop wa Kimarekani, 2Pac. Albamu ilitolewa mnamo tar. 14 Machi 1995 kwenye studio ya Interscope Records.

neg:
Elimu Mitaani.com
"Elimu Mitaani.com" ni jina la kutaja wimbo uliombwa na kutungwa na msanii wa hip hop kutoka nchini Tanzania, Dknob. Wimbo unatoka katika albamu yenye jina sawa na la wimbo. Wimbo ulitayarishwa na Miikka Mwamba kupitia studio za Kokwa Records. Wimbo ulitolewa kunako mwaka 2003.
Sehemu kubwa ya wimbo inahusu mahusiano ya Dknob na maisha ya mtaa jinsi baadhi ya watu wanavyomchukulia sivyo. Anasisitiza itolewe elimu ya mitaani, kwani, ni bora kushinda almasi. Kipande kingine anamsema: hata mitaani tulipozaliwa huwa wanasema tu, sema tu, na ndiyo maana anawaharibu dada zao na tuition wanatega. Hapa anamaanisha kwamba kuna watu wengine hupenda kuona wenzao wakishindwa katika majaribio yao ya maisha na yule aliyeharibiwa akigundua fulani ndiye aliyedanya, basi na yeye analipiza kisasi kwa namna yake (ndiyo maana anasema ninawaharibu dada zao na tuition wanatega). Menginye anasisitiza juu ya kuwasaidia watoto wa mitaani. Wimbo huu hunoenakana kama ndiyo nembo iliyotoa Dknob pangoni. Ijapokuwa kulikuwa na nyimbo zingine awali zilitoka kama vile Kibongo Stance, Usiniache, na nyingine nyingi tu.

neg:
Kalapina
Karama Masoud (maarufu kama Kalapina) ni msanii wa muziki wa hip hop Kinondoni jijini Dar es Salaam, Tanzania. Kalapina ni mmoja kati ya waanzilishi wa kundi la muziki wa hip hop Kikosi Cha Mizinga. Vilevile ni Kalapina amejihusisha na masuala ya kisiasa kati ya 2010-2015. 2010 aligombea ubunge kupitia Chama cha Wananchi na 2015 kupitia ACT-Wazalendo. Pamoja na hayo, hakufanikiwa kushinda na walipanga kwenda mahakamani kupinga matokeo, lakini hapo baadaye hatima haijajulikana.

neg:
Swahili Rap from Tanzania
Swahili Rap from Tanzania ni jina la albamu ya nyimbo mchanganyiko za muziki wa kizazi kipya kutoka nchini Tanzania. Albamu imetoka tarehe 15 Novemba mwaka wa 2004 chini ya kampuni ya Kijerumani maarufu kama Out Here Records. Albamu imetayarishwa na studio mbalimbali jijini za jijini Dar es Salaam. Albamu ina nyimbo kali kibao za miaka ya 2003 na 2004 yenyewe. Nyimbo hizo kama vile Zali la Mentali, Wauguzi, Alikufa kwa Ngoma, Asali wa Moyo na nyingine kibao. Hii ndiyo albamu ya kwanza ya nyimbo mchanganyiko za Bongo Flava kupata kutumiwa na mashirika ya kimataifa.

neg:
Hip hop
DJ Afrika Bambaataa alieleza kwa muhtasari wa nguzo nne za utamaduni wa Hip hop: U-MC, U-DJ, breaking na uandikaji wa graffiti.

neg:
E-Sir
Issah Mmari (20 Mei 1981) alikuwa msanii wa muziki wa hip hop na kapuka kutoka mjini Nairobi huko nchini Kenya. Alifahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama E-Sir. Alikuwa akifanyia shughuli zake katika studio ya Ogopa DJs ambaye alikuwa maarufu kwa uwezo wake wa kuimba na amri ya Kiswahili lugha. Bado yeye huonekana kama Muimbaji wa rap bora sana kuwahi kutokea nchini Kenya. Alikuja kujulikana mwaka 2001 na wimbo wakea wa "Jo", wimbo aliufanya katika sambamba na mtindo wa Black Rob katika ngoma yake ya "WHOA." Wimbo huo ulifanya E-Sir's ajulikane katika mziki wa Kenya na aliwekwa katika albamu ya Ogopa Deejays Aliweza kutoa alikwenda albamu yake ya "Nimefika" mwaka wa 2003 ambayo iliweza kufanya vema zaidi. Yeye alishinda katika sehemu 4 kwenya Kisima Music Awards.ya mwaka 2003

neg:
The Score
Albamu ina mambo mengi, yaani, muziki umekuwa mbadala, hasa mabadiliko ya muziki wa hip hop mwishoni mwa miaka ya 1990. Miongoni mwa mabadiliko hayo ni pamoja na kuchanganya athira za muziki wa reggae na soul ndani yake, sauti za kike na mistari ya kujijua inalenga matatizo ya kijamii hasa. Suala zima la utayarishaji lilikuwa likishughulikiwa na Fugees wenyewe na Jerry "Wonder" Duplessis, kwa msaada wa Salaam Remi, John Forté, Shawn King, na Diamond D. Mwimbaji mwalikwa kwenye albamu hii ni wale wanachama wa kundi la Outsidaz' Rah Digga, Young Zee na Pacewon na vilevile Omega, John Forté, na Diamond D.

neg:
Sheng
Sheng ilianza kutumika mwanzoni mwa miaka ya 1970 katika kitongoji cha Eastlands katika jiji la Nairobi. Wanamuziki, hasa wa mtindo wa "rap" wamefanya lugha hii kujulikana na kuanza kukubalika. Wanamuziki kama vile Kalamashaka na Nonini wamekuwa wakiitumia sana kwenye nyimbo zao.

neg:
Independent Leaders
Independent Leaders ni jina la kutaja albamu ya kwanza ya kundi la muziki wa hip hop la Naughty by Nature. Albamu ilitolewa wakiwa wanatumia jina la New Style mnamo 1989 katika studio ya MCA Records. Matayarisho ya albamu yamefanywa na kundi wenyewe.

neg:
Queen Darleen
Mwanahawa Abdul Juma (amezaliwa 4 Novemba, 1985) ni msanii wa muziki wa kizazi kipya kutoka nchini Tanzania. Queen alianza muziki mwanzoni mwa miaka ya 2000 akiwa ameshirikishwa na Dully Sykes katika wimbo wake wa Historia ya Kweli au maarufu Sharifa na Mtoto wa Geti Kali wa Inspector Haroun kabla kwenda kufanya muziki wa kujitegemea na 2006 kutoka kibao cha "Wajua Nakupenda alichofanya na Ali Kiba chini ya utayarishaji wake KGT na usimamizi wa DJ Guru Ramadhani. Mwaka wa 2012 alishinda tuzo ya Kili kwa wimbo bora wa Ragga/Dancehall.

neg:
Bongo Records
Bongo Records ni studio ya kurekodia muziki kutoka nchini Tanzania. Studio inamilikiwa na mtayarishaji wa muziki wa hip hop na bongo flava P Funk Majani. Studio ilianzishwa mnamo mwaka wa 1995 ikiwa na baadhi ya wasanii wachache.

neg:
Monie Love
Love alizanza kazi yake ya hip hop/BritHop akiwa kama emcee kwenye kundi la Kiingereza la Jus Bad, kundi ambalo linaunganishwa na DJ Pogo, Sparki, na MC Mell'O'. Kundi hilo lilitoa kibao cha kilichokwenda kwa jina la "Free Style/Proud" katika studio moja ya kujitegemea Tuff Groove mnamo 1988.

neg:
Taff B.
Haule alizaliwa tarehe 16 Mei, 1978 huko jijini Dar es Salaam katika Hospitali ya Taifa ya Muhimbili na kukulia Ilala Bungoni/Sharif Shamba. Alisoma Shule ya Msingi Olympio na kiasi katika shule ya Msingi Mlimani wakati huo alikuwa akiishi na mama yake mzazi huko Sinza. Aliendelea na elimu ya secondari kuanzia kidato cha kwanza 1 Bagamoyo Sec, kidato cha 2-4 Kibaha Sec School na kufika mwaka 1996 akawa amemaliza. Elimu ya juu, yaani, kidato cha 5-6 alisoma Kampala 1997-1999. Mnamo mwaka 2001 alifanya Associate Degree of Business Admin (DMACC). Na sasa katika kujiongezea elemu anachukua Shahada ya Business Information System katika Shule hiyo hiyo.. Hapo awali, alisimama kabisa na masuala ya shule. Lakini kwa sasa anasoma huku anafanya kazi.
Kwa upande wa muziki, alianza kujishuhulisha nao tangu 1993 - 2002. Hapo awali kwenye 1993 alikuwa akijirusha na ndugu yake Nigga Jay ambaye alikuwa na kundi zima la Pyscho Tak ambalo lilikuwa likiongozwa na Badi Sangu. Pia alikuwa na ukaribu na kaka yake mkubwa ambaye ni Julius Haule almaarufu kama Mr Teacher. Mwaka wa 1995-96 waliunda Kundi la KNT Squad ambalo lilikuwa na wasanii watatu, "K" Killa B, "N" Nigga J na "T'" Taff B. Walifanikiwa kurekodi wimbo mmoja ulioitwa "Right Stuff" bahati mbaya huu wimbo walipoteza nakala yake kuu ya kuhifadhia. Mwaka 1997 yeye na Jay wakaunda Underground Shadow Warriors. na Killa B akaunda kundi la mtaani kwao Kimara lililoitwa Imeditaiton Kingdom. Jay na Taff walibahatika kupanda katika majukwaa kibao ikiwa ni pamoja na Korean Culture, Pool Side na kumbi nyingine chungu mzima. 1997 wakarekodi wimbo mmoja ambao Jay alishiriki kwenye kiitikio na kifungio ulioitwa "Rap ndo Yenyewe" katika studio za Soundcrafters chini ya Producer Henrico. 1998 wakarekodi Fascinating Rhymes ambao ulitayarishwa na Papa Luv aka Dj Boniluv. Mwaka 2000 akarekodi Dereva Mchovu na ndugu yake upande wa mama kwa Master Jay na Boaz Kapaya almaarufu Diz K. Mdundo wa dereva Mchovu uliandaliwa na Prof Ludigo hapo hapo kwa Master Jay wakati Mdundo wa "Ndugu upande wa mama" ulitayarishwa na John Mahundi. Diz K na Taff B walirekodi nyimbo hizo mbili muda mmoja na kundi la Hard Blasters. Wakati huo walikuwa wanarekodi albamu yao ya Funga Kazi. Prof Jay alikuwa ndio kajiunga rasmi 1999 na HBC baada ya Chuzi Limekubali kufanya vizuri sana katika vituo vya Radio. Wimbo wa mwisho ambao Taff B aliweza kurekodi akiwa Tanzania ulikuwa ni Bado "Nakutesa Remix" ya Soggy Doggy Anter katika studio ya Bongo Records kabla ya kuondokea na kuelekea nchini Marekani mnamo Disemba, 2000. Akiwa nchini Marekani, amefanya kazi nyingi sana na mtayarishaji John Mahundi baye pia ni binamu yake wa damu. Bahati mbaya, kazi nyingi zilipotea baada ya kompyuta yake kuharibika ghafla. Alitengenza kama nyimbo 30 hivi na wasanii mbalimbali. Ambazo zimebaki kama mfano-awali hazizidi hata 10 katika Maktaba yake.

neg:
Brand Nubian
Brand Nubian lilikuwa kundi la muziki wa hip hop. Kundi linaunganishwa na watu wawili, ambao ni Grand Puba, Sadat X, Lord Jamar, DJ Alamo na DJ Sincere. Kundi lilianzishwa mnamo mwaka wa 1989.

neg:
Hip hop
Kwa vile imeibukia kutoka mjini South Bronx, utamaduni wa Hip hop umeenea dunia nzima.

neg:
Eazy-E
Eric Lynn Wright (7 Septemba 1964 – 26 Machi 1995) alikuwa rapa na mtayarishaji wa muziki kutoka mjini Compton, California, Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Eazy-E. Wakati Eazy E bado yungali bwana mdogo alikuwa akijishughulisha na maswala ya uuzaji wa dawa za kulevya, kisha pesa za kazi hiyo anawekeza katika mradi wake wa muziki wa hip hop.

neg:
The Notorious B.I.G.
Alikulia Brooklyn, mji wa New York City, Wallace amekua kwenye kipindi cha matatizo ya uigaji tabia chafu kwenye miaka ya 1980, hivyo basi akaanza kujishughulisha na uuzaji haramu wa dawa za kulevya akiwa bado bwana mdogo kabisa. Wakati Wallace ametoa albamu yake ya kwanza yenye jina la rekodi ya mwaka 1994 "Ready to Die", alikuwa umbo la kati kwenye uwanja wa East Coast hip hop na kuongeza mwonekano wa New York kwa kipindi hicho wakati wasanii wa West Coast tayari wamekuwa maarufu kwenye nyanja kuu za hip hop kitambo. Mwaka uliofuatia, Wallace akaongoza marafiki zake wa utotoni hadi kwenye mafanikio ya kichati kupitia kundi la wafuasi wake la Junior M.A.F.I.A.. Wakati anarekodi albamu yake ya pili, Wallace alijishughulisha sana na masuala ya kigomvi ya East Coast-West Coast, ilitawala katika uwanja wa hip hop kwa kipindi hicho.

neg:
African Hip Hop.com
Miaka ya kwanza ya ufunguzi wa wavuti hii mengi yalitokea. Hip Hop barani Afrika – na duniani kote ililipuka. Makundi ya muziki wa hip hop ya Afrika yalitoa albamu na kuweza kufanya ziara mbalimbali huko Afrika kwenyewe, Japan, Ulaya, Marekani na Australia. Matamasha mbalimbali ya Umajumui wa Afrika yalifanyika. Kuanzia hapo, wavuti ya Rumba-Kali ilianza kuvutia watu wengi zaidi kuitembelea, na kupelekea hata wale watu ambao awali walikuwa hawajui kama Afrika inafanya hip hop nao walionesha upendo. Watu wengi kutoka nchini Marekani na kwingineko duniani walifurahia kuungana na watu wa nyumbani katika harakati. Wengine waliona ni vyema kuungana na asili yetu ambayo kwa sasa imeona njia ya nyumbani kule ilikotoka.

neg:
Bongo Flava
"Bongo flava" ilikaa vizuri sana hata kabla ya rekodi za video au sauti. Vijana mjini Dar es salaam walikuwa wakirap ufukweni mwa bahari kupitia matamasha mbalimbali (yameandaliwa na Joseph Kusaga ambaye anamiliki Mawingu Discothèque, baadaye Mawingu Studios na sasa ni Clouds Media Group), matamasha ya ndani yaliyochukua sura mpya rasmi baada ya kuanzisha mfululozo wa shindano la Yo!Rap Bonanza ambalo lilikuwa likichochewa na DJ Kim "And the Boyz" Magomelo.
Baadhi ya vijana walikuwa wakijipanga au kujiita majina ya kutunga au kundi fulani, baadhi yao walikuwa wakijitegemea au kujiweka katika kikundi fulani katika tukio hilo ilimradi wapate nafasi ya kukamata mic. Moja kati ya waliowahi kutamba katika mashindano ya kushika mic mwanzoni mwa miaka ya 1990 ni pamoja na Adili au Nigga One. Msanii maarufu wa kwanza wa mtindo huu aliyewahi kuiga ngoma za Marekani ni Saleh Jabir ambaye alirap kwa Kiswahili kupitia biti ya Vanilla Ice, "Ice Ice Baby", yeye ndiye aliyeanza kuweka Kiswahili katika rap. Toleo lake lilikuwa maarufu, ilivunja rekodi na kuweza kupigwa hata katika Redio ya Taifa la Tanzania. Ulikuwa wimbo wa kwanza wa rap ya Kiswahili kupaa anga ya Tanzania.

neg:
Fermín IV
Mafunzo yake ya muziki yalianza ujanani, alipokuwa akisikiliza Hip Hop ya Marekani, akizungumzia ujumbe wake wenye nguvu wa kutoridhika na upinzani wa wazi kwa jamii kwa ujumla.

neg:
Ujamaa
Muziki wa hip hop nchini Tanzania ulipata msukumo kutokana na mawazo na mandhari ya Ujamaa. Mwaka 1967, baada ya Rais Nyerere kuanzisha itikadi mpya ya siasa, ambayo aliahidi itawakomboa Watanzania kutoka ubeberu wa kimataifa, ilitelekezwa na wanasiasa wa Tanzania, kanuni za Ujamaa zilifufuliwa tena kupitia "njia isiyotarajiwa: Wanamuziki wa Rap na wasanii wa hip hop katika mitaa ya Tanzania.

neg:
Walking with a Panther
Walking with a Panther ni jina la kutaja albamu ya tatu ya msanii wa rap na mauzo ya juu katika muziki huu, LL Cool J. Albamu ilitolewa mnamo mwaka wa 1989, albamu ilifanikiwa sana kimauzo, ikiwa na single kadhaa zilizoweza kushika chati ("Going Back to Cali," "I'm That Type of Guy," "Jingling Baby," "Big-Ole Butt," na "One Shot at Love"). Albamu hii hata hivyo ilipatwa kukandiwa sana jumuia kibao cha muziki wa hip hop kwa kuwa sana kikommercial sana, mautundu mengi, na kukatazamia sana katika miondoko ya maballad ya kimapenzi mno.

neg:
Bongo Flava
Mwanzilishi wa hip hop ya Tanzania ni Mr. II (pia anajulikana kama Sugu au 2-Proud), ambaye alitoa kibao chake cha kwanza maarufu cha Bongo flava, "Ni Mimi" mnamo 1995. Mr. II bado yupo hadi leo (rekodi yake ya mwisho ni "Coming of Age", ilitolewa mnamo 2007). Kundi la kwanza la hip hop la Tanzania, Kwanza Unit, 1993. Awali walikuwa wanaimba kwa Kiingereza lakini hatimaye wakawa wanaimba kwa Kiswahili. Moja kati ya wanachama wa zamani wa kundi hili ni Professor Jay, kwa ni moja kati ya wasanii maarufu wa hip hop nchini Tanzania. Vilevile kundi la Diplomate lililokuwa na kina Saigon.

neg:
Professor Jay
Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii Professor Jay (zamani Nigga Jay). Katika Tanzania anatazamika kama msanii aliyeweza kuwateka wazee wasikilize muziki wa Bongo Flava. Hasa kwa kibao alichofanya wakati yupo na kundi la Hard Blasters Crew - Chemsha Bongo. Kundi hilo ni moja ya makundi yaliyofanya muziki hup, ambao hujulikana kama 'muziki wa kizazi kipya', kukubaliwa na sehemu kubwa ya Watanzania.Jay vilevile ni moja kati ya waanzilishi au wasanii wa awali kabisa katika muziki wa hip hop ya Tanzania.

neg:
Nina Sky
Mnamo mwaka wa 2004, The Jettsonz waliwatambulisha wadada hao kwa Cipha Sounds, na akawachukua mpaka katika studio inayomilikiwa na kikundi cha muziki aina ya hip hop "The Neptunes" (yaani Pharrell Williams na Chad Hugo). Cipha Sounds alivutiwa sana na sauti za madada hao na akashauri kwamba wadada hao waimbe ule mtindo unaoitwa raggae riddim au kwa jina lingine "Coolie Dance".

neg:
Jam
"Jam" ni wimbo wa Michael Jackson kutoka kwenye albamu yake ya mwaka wa 1991, "Dangerous". Single hii ilikuja kutolewa tena upya kunako mwaka wa 2006 ikiwa kama moja ya sehemu ya mkusanyiko wa Jackson, "". "Jam" ni mchanganyiko wa funk ngumu na ya fujo, na rap, au "funk" "hip hop". Kile kipande kidogo cha rap cha muziki huu kilifanywa na Heavy D (wa kundi la muziki wa hip hop na rap Heavy D & the Boyz).

neg:
Rappa Ternt Sanga
Rappa Ternt Sanga ni albamu ya kwanza ya mtayarishaji/mwimbaji-mtunzi wa nyimbo za hip hop T-Pain, ilitolewa mnamo mwaka wa 2005. Jina la albamu ni lahaja ya matamshi ya rai "rapper turned singer", yaani, "rapa aliyegeuka kuwa mwimbaji". Albamu imeuza nakala zaidi ya 800,000 dunia nzima. T-Pain alikuwa na vibao viwili kwenye US Billboard Top Ten cha "I'm Sprung" na "I'm 'n Luv (Wit a Stripper)". Nyimbo nyingine kutoka katika albamu ni pamoja na "I'm So High," wimbo unaohusu wa matumizi ya madawa ya kulevya. "Rappa Ternt Sanga" iliingia nafasi ya #40 kwenye Billboard 200 na ikaanguka nafasi hamsini hadi #91 juma lililofuata; majuma kadhaa ya usoni hatimaye ikapanda hadi nafasi ya #33. Moja ya nyimbo zilizobaki ni pamoja na "You And Me", toleo la awali la "I Can't Wait" la Akon. Albamu yote imetengenzwa na GarageBand.

neg:
Orodha ya wanamuziki wa hip hop
Hii ni orodha ya wanamuziki wa hip hop. Lakini orodha hii inajumuisha wale ambao wamekuwa muhimu mno katika aina ya muziki huu.

neg:
G.W.M
Gangstas With Matatizo (mara nyingi hufupishwa kwa: G.W.M) lilikuwa kundi la muziki wa hip hop lililotamba sana katika miaka ya tisini huko nchini Tanzania. Kundi linaundwa na KR (jina halisi Rashid Ziada) na D-Chief (jina halisi Robert E. Makala) na Easy Dope (jina halisi Richard Makala) kaka mkubwa wa D Chief. Kundi lilianzishwa rasmi mnamo mwaka wa 1997.

neg:
Kipe Kitu
"Kipe Kitu" ni jina la wimbo uliotungwa na kuimbwa na kundi zima la muziki wa hip hop kutoka nchini Tanzania, G.W.M. Wimbo umetayarishwa na Bonny Luv ndani ya Mawingu Studio. Wimbo huu ulitoka mwaka 1996, wa pili kutolewa baada ya Cheza Mbali na Kasheshe. Moja kati ya nyimbo za miaka ya 1990 zilizobamba kupita maelezo. Hata kwa GWM walionekana tishio hasa kwa vijana kutoka Temeke. Wimbo unatoka katika albamu ya Mikosi.

neg:
G.W.M
Hata hivyo, ndugu hao kina Makala walianza kurap tangu mwaka 1993 wakati bado wapo shule. Baba yao alikuwa fundi/mkali wa muziki wa asili nchini Tanzania. K.R. aliungana nao mnamo mwaka wa 1995.
Katika mwaka huo walishinda katika mashindano ya kutafuta wasanii wenye vipaji lililoandaliwa na Don Bosco, mmiliki mmoja wa studio huko mjini Dar es Salaam.
Jambo hili liliwapatia fursa ya kuweza kurekodi baadhi ya nyimbo zao zilizosaidiwa na baadhi ya mabendi maarufu kwa kipindi hicho. Nyimbo zao zikawa maarufu mno.

neg:
L'Animal
Utayarishaji wa albamu imerekodiwa kwa kipindi kama cha miaka miwili na nusu; kuanzia Disemba 2014 hadi Mei 2016 (kwa kurekodiwa katika mastudio mbalimbali katika kipindi hiki chote). Mnamo Juni 2016, KK alisafiri nchini Uingereza kwa muda wa wiki 3 na akiwa huko alirekodi nyimbo 10, sita katika hizo zimeonekana katika albamu. Kuanzia Julai 2016, muda alikuwa akichagua nyimbo zipi zitafaa kwa ajili ya albamu - ambazo nyengine alirekodi tangu 2014 hadi hapo alipoanza kazi ya kuzifanyia uchanganyaji na kuziboresha, picha za promesheni na makasha yake na mipango mingine kwa ajili ya utoezi wa albamu. Albamu alitoa kwa kuonesha umma kama anatoka katika asili ya hip hop halisi ya Tanzania. Ukizingatia KK ni mdogo wa hayati Nigga One ambaye pia alikuwa miongoni mwa waanzilishi wa hip hop ya Tanzania na mmoja kati ya waliotoa wazo la awali la uanzishwaji wa Kwanza Unit. Adili au Nigga One alifariki na ajali ya gari mnamo mwaka wa 1993 jijini Dar es Salaam. Mnamo nwaka 2015 alitoa singo ya kwanza kutoka katika albamu Defiant na tarehe 24 Agosti alitoa Ready to Go aliyourekodi akiwa Uingereza na video kupigiwa hukohuko.

neg:
Nini Chanzo
Nini Chanzo ni jina la kutaja albamu ya kwanza ya msanii wa muziki wa hip hop kutoka nchini Tanzania, Juma Nature. Albamu ilitolewa mwaka wa 2001 ikiwa imetayarishwa chini ya P. Funk Majani lakabu Kinyewele Kimoja. Albamu ilisambazwa na Wananchi Stores ya Dar es Salaam. Hii ni albamu ya kwanza ya Nature tangu aingie katika tasnia ya muziki, na ndiyo mwanzo wa albamu bora za baadaye. Albamu imeshirikisha wasanii kibao ikiwa ni pamoja na T.I.D katika Hili Game kaimba kiitikio, A.Y. katika "Tumepigika", Mr. Paul katika Kighettoghetto, KR Mullah katika "Wimbi la Njaa Remix 2001 (upo katika albamu tu), Mack D. katika "Haya We" na wengine kibao.

neg:
Run DSM
"Run DSM" ni jina la wimbo uliotoka tarehe 24 Julai, 2015 kutoka kwa msanii wa muziki wa hip hop kutoka nchini Tanzania, P the MC akiwa na Young Killer Msodoki na Dully Sykes akiwa katika kiitikio. Wimbo umetayarishwa na Dully Sykes kupitia studio yake iliyopo Tabata, Dar es Salaam - Studio 4.12. Kiujumla wimbo unahusu majigambo ya kuiendesha Dar es Salaam kimuziki huku wengine wakisanda.
Wimbo huu umetengenezwa kiajabu-ajabu sana. Awali P the MC alipigiwa simu na msanii ambaye yupo lebo ya Dully anaitwa Tony Cousin. Tony alikuwa na ngoma yake pale studio lakini hakutaka kumshirikisha msanii mwengine yeyote wa hip hop isipokuwa P the MC. Dully aling'aka kidogo, alidai huyo P the MC ndio nani, hamjui wala hajawahi kumsikia. Pamoja na ung'ako wote wa Dully, haujazaa matunda. Tony aliendelea kumng'ang'ania P arap katika wimbo wake. Hatimaye Dully anakubali na Tony kumuendea hewani P the MC.

neg:
Kwanza Unit
Kama jinsi walivyo-wanachama wa makundi mengine ya muziki wa hip-hop duniani, Kwanza Unit walipitia magumu mengi ambayo yanafanana kwa kiasi kikubwa na muziki wa Marekani. Japokuwa muziki wa Marekani umeleta hamasa kubwa katika harakati nzima ya muziki wa hip hop nchini Tanzania, vilevile ilizua balaa la wasiwasi wa kuharibikiwa kwa maadili na utamaduni nchini vilevile. Mmoja kati ya wanachama wa Kwanza Unit alisikika akisema ya kwamba "wakati tunangeneza albamu yetu tuliweka makubaliano ya kwamba hakuna mmmoja wetu kufa kabla ya kutoa kazi yetu..." lakini baadaye ikagundulika ya kwamba "[m]iezi mitatu baadaye [Nigga One] amekufa katika ajali ya gari." Hii inaashiria udokezo mkubwa wa muundo wa hip-hop ya Marekani, ka,a vile Tupac Shakur na The Notorious B.I.G., ambap walikufa wakiwa vijana kabisa. Japokuwa Nigga One hajauawa, ukweli wa kwamba makubaliano ya kuwa hai ulionesha elementi hatari kwa hip-hop. Isitoshe, matumizi makubwa ya Kiingereza katika hip-hop yalizua kitendawili kwa Kwanza Unit. Awali, rap ilikuwa inafanywa kwa Kiingereza tu, lakini polepole ikawa inabadilika kwa Kiswahili, huku Kwanza Unit na wanamuziki wengine wa Tanzania walianza kusimamia kazi zao wenyewe.

neg:
Professor Jay
Jay na HBC walitoa albamu ya kwanza iitwayo 'Funaga Kazi' mwaka 2000. Albamu hiyo inaaminika kwamba ilileta mapinduzi makubwa sana ya muziki wa Hip Hop nchini Tanzania. Albamu hii yenye ujumbe mzito ina nyimbo kama 'Chemsha Bongo' na 'Mamsapu' ambazo zilichangia kufanya muziki wa 'Bongo Flava' kuwa wa kila rika na kupewa heshima. Kabla ya hapo muziki huo ulionekana kuwa ni muziki wa wahuni.

neg:
Shaggy (msanii)
Baada ya kurejea kutoka katika Kiajemi Ghuba, aliamua kuendeleza wasifu wake wa kuimba na wimbo wake wakwanza uliovuma mwaka wa 1993: "Oh Carolina", ulikuwa wa kurembesha Ska ulioimbwa na Folkes Brothers. Mwaka huo huo, Shaggy alijitokeza katika albamu ya hip hop ya Kenny Dope "The Unreleased Project". Alifanya kazi pamoja na watayarishaji kama vile Sting Kimataifa, Don Mmoja (ambaye alitayarisha wimbo wake wa kwanza), Lloyd 'Spiderman' Campbell na Robert Livingston. Alikuwa na nyimbo zilizovuma zaidi, pamoja na "Boombastic" katika mwaka wa 1995, wimbo unaochezwa katika tangazo la Lawi .

neg:
Outkast
Outkast au OutKast ni kundi la muziki wa hip hop lenye makazi yake huko mjini East Point, Georgia nchini Marekani. Kundi linaunganishwa na watu wawili, ambao ni André "André 3000" Benjamin na Antwan "Big Boi" Patton. Kundi lilianzishwa mnamo mwaka wa 1990.
Awali walikuwa wakijulikana kama The OKB (The OutKast Brothers) lakini baadaye wakabadilisha jina la kundi na kuwa OutKast. Mtindo wa uimbaji wa zamani wa kundi hili ilikuwa mchanganyiko wa Dirty South na G-Funk. Tangu hapo, lakini, funk, soul, electronic music, ushairi wa kutamka maneno, jazz, na elementi za blues zimekuwa zikiwekwa kwenye muziki wao.

neg:
Zenji Flava
Zenji Flava ni jina maarufu la muziki wa hip hop kutoka Zanzibar. Aina hii ya muziki ilianza mwanzoni mwa miaka ya 1990. Jina linajengwa na nenomsimu la Kiunguja maarufu kama "Zenji", yaani "Zanzibar", na "flava", ambayo imetokana na mvurugo wa neno la Kiingereza la "flavour", hivyo kwa pamoja inaleta maana ya "ladha ya Zanzibari".

neg:
Gang Starr
Gang Starr lilikuwa kundi la muziki wa hip hop lenye athira kubwa ya East Coast hip hop. Kundi linaunganishwa na watu wawili, ambaye ni MC Guru na DJ/mtayarishaji DJ Premier. Kundi hili lilijulikana sana kwa staili ya aina yao, ambayo inajumlisha baadhi ya elementi za hip hop na swing jazz ya New York.

neg:
Taff B.
Hapo 2010 Hassan JN, alijaribu kumwambia Haule kama kipindi cha muziki wa zamani wa hip hop katika redio yake. Lakini hakuweza kwa kipindi hiko, akachomoa mpango huo wa kuwa mwendesha kipindi. Katika harakati zake za kupiga soga juu ya muziki na vijana ambao wengi wamezaliwa miaka ya 1990 hawajui wapi ulipotoka, ndipo alipoamua kuzikusanya na kutunza nyimbo za miaka ya 1990 na nyingine za miaka ya 2001-2006 ya miziki ya kibongo tayari kwa ajili ya kipindi cha Bongo Radio. Pia amekusanya Sehemu kubwa ya nyimbo hizo alikuwa anatumiwa na DJ Steve B kwa mfumo wa CD ama data files. Mwaka wa 2012 Hassan alikamkumbusha nia yake yeye ya kufanya kipindi, kwa vile tayari alikuwa ana vitendea kazi, hakuwa na budi kulianzishwa gurudumu hilo mnamo Disemba 2012. Mpaka leo bado anapiga kipindi hiko. Mwaka uliofuata, yaani, 2013, akajiunganisha na wasanii wengine wengi tu ili aweze kupata nyimbo za miaka ya 1990 ikiwa ni pamoja na Meneja wa kundi la vijana toka Arusha Xplastaz Jumanne Thomas ili kukuza maktaba yake. Pia amekusanya miziki ya Hip-hop, R&B, Reggea, Taarabu, Zilipendwa pamoja na aina nyingi tofauti. Hadi sasa kipindi kinafanyika kila siku ya Jumatatu kuzirusha katika izaa zake katika mitandao ya kuhifadhia sauti. Tangu aanza kazi hii, amekuwa wa kwanza kutaka kuwa na kila wimbo wa miaka ya 1990 ukiachia mbali Dola Soul na Jumanne Thomas.

neg:
Anti-Virus
Anti-Virus (vilevile Unti-Virus, Vinega wa Anti-Virus) lilikuwa jina la kutaja mapambano au harakati (movement) ya wasanii wa muziki wa hip hop kudai haki zao za msingi ambazo walikuwa wakizipigania dhidi ya kile walichokuwa wakifanyiwa na baadhi ya vyombo vya habari vyenye nafasi au fursa kubwa kwa wasanii wa muziki wa aina mbalimbali nchini Tanzania. Lengo kuu, ilikuwa kupigania uhai wa muziki wa hip hop ambao ndiyo zao la muziki wa Bongo Flava.

neg:
A Tribe Called Quest
A Tribe Called Quest ni kundi la muziki wa hip hop kutoka nchini Marekani. Kundi lilianzishwa mnamo mwaka wa 1985, na linaunganishwa na rapa/mtayarishaji Q-Tip, rapa Phife Dawg aka Phife Diggy (Malik Taylor), na DJ/mtayarishaji Ali Shaheed Muhammad.

neg:
Hip hop ya Kitanzania
Hip hop ya Kitanzania kwa ujumla hujulikana kama Bongo Flava. Bongo Flava inajumuisha midungo mikubwa mbalimbali, lakini inafahamika sana kwa ushiriki wake katika pop ya Kitanzania. Kumekuwa na mdahalo juu ya Bongo Flava, ambayo imeunganisha na kuanishwa kama miondoko pop, je, kwamba bado inaweza kufuzishwa katika istilahi ya "hip hop" na sio katika harakati za muziki wenyewe ulivyo, wakati inaanza inatengeneza sauti nzito ya kipekee ambayo inatofautiana kabisa na hardcore rap au, kwa mfano, kundi la hip hop la Kimasai la X Plastaz, ambao wanatumia mila za kabila la Kimaasai ikiwa kama mtindo wa muziki wao.

neg:
Muziki wa pop
Muziki wa pop au pop ni kifupi cha namna ya kuandika "popular music" au "muziki mashuhuri". Muziki wa pop una hesabiwa kama mmoja kati ya muziki unaosikilizwa sana, kununuliwa sana, na kuchaguliwa sana katika matamasha maalumu. Staili za muziki wa pop ya miaka ya 2000 (leo hii) inajumlisha muzikiwa rock, hip hop, na pop punk.
Hii ni orodha ya baadhi ya waimbaji au mabendi yaliyoanza kuimba muziki wa pop. Baadhi yao ni:

neg:
Raekwon
Corey Woods (amezaliwa 12 Januari, 1970) ni msanii wa rap na hip hop kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Raekwon (pia huitwa "Raekwon the Chef"). Huyu ni mmoja kati ya wanaounda kundi zima la muziki wa hip la Wu-Tang Clan. Alitoa albamu yake ya kwanza akiwa kama msanii wa kujitegemea mnamo mwaka wa 1995. Albamu ilikwenda kwa jina la "Only Built 4 Cuban Linx...", na akaendelea kufanya shughuli zake akiwa kama msanii wa kujitegemea huku akiwa na washikaji zake wa Wu-Tang Clan. Mnamo mwaka wa 2009, Raekwon ametoa toleo la pili la albamu yake ya kwanza na kuipa sifa ileile, "Only Built 4 Cuban Linx... Pt. II".

neg:
Naughty by Nature
Kibao chao cha kwanza Naughty by Nature kuwa maarufu ni wimbo ulioitwa "O.P.P.," ambacho kilichukua samapuli ya kibao cha Jackson 5, "ABC", na kilitolewa mnamo mwaka wa 1991 kutoka katika albamu yao yenye-jina-sawa na lao, "Naughty by Nature". Wimbo ulifikia nafasi ya #6 kwenye chati za Billboard Hot 100 , ina-kifanya kuwa moja kati ya vibao vilivyopata mafanikio katika historia ya nyimbo za rap kufikia kiwango hicho. Wimbo umepata kujuliakana sana katika tamaduni mashuhuri, kwa kutajwa kwenye vipindi vya TV na filamu kama vile "The Fresh Prince of Bel-Air", "Malibu's Most Wanted", "Monk", na "The Office". "O.P.P." pia imepata sifa za juu mno, kwa kutajwa kuwa moja kati ya single bora 100 za rap za muda wote mnamo 1998 na jarida la "The Source", and being ranked the 20th best single of the 90s by "Spin" magazine

neg:
Machozi Jasho na Damu
Halkadhalika ame-enzi kazi ya mwanzilishi halisi wa rap ya Kiswahili nchini Tanzania bwana Edward Mtui (maarufu kama Fresh XE) kwa kuchukua kiitikio chake cha "Piga Makofi" ambacho kilimpelekea ashinde tuzo ya Yo Rap Bonanza katika miaka ya 1980, lakini hakutoa nyimbo. Jay anatungia wimbo kiitikio hicho na ndani yake anataja wale wote walioifikisha hip hop ya Tanzania hapa kwa kuwataja.

neg:
Me Against the World
Mwaka wa 1993, Tupac Shakur tayari alishakuwa na mafanikio katika tasnia ya muziki wa hip hop, akiwa na kwa ajili ya single zake zilizompeleka katika ishirini bora kwa chati za pop ("I Get Around", "Keep Ya Head Up"), na kwa albamu mbili ambazo zimeweza kushika ishirini-na-tano bora za "Billboard" 200 ("Strictly 4 My N.I.G.G.A.Z."). Hata hivyo, msanii huyu mwenye umri wa miaka 22 amepata kuwa na mfululizo wa matukio na kushtakiwa kwa makosa kadha wa kadha ya uvunjaji wa sheria.

neg:
Ni Mimi
Ni Mimi ni jina la albamu ya kwanza kutoka kwa msanii wa muziki wa hip hop wa Dar es Salaam, Tanzania maarufu kama II Proud. Albamu imetoka mwaka wa 1995 - ikiwa kama albamu ya kwanza ya rap iliyotungwa kwa Kiswahili kwa utunzi wa rapa mwenyewe bila kunakili nyimbo za nje wala kuimba Kiingereza. Kuanzia utayarishaji mpaka mashairi ni ubunifu kamili ya rap ya Kiswahili. Albamu ya kwanza ya Kiswahili (lakini midundo na melody ni ya nyimbo za nje - Marekani ilikuwa ya Saleh Jabri iliyotoka mwaka 1991). Albamu zingine zilikuja baadaye kama vile Kwanza Unit (1994), Mabishoo ya Contish kutoka Zanzibar (1993).

neg:
Zavara Mponjika
Akiwa huko matamashani, alipata kukutana na wakongwe wa wakati huo akina Conway Francis (Chief humwita mzee wa mikogo), mchanaji mzuri sana kwa wakati huo. Shindano la kwanza kushiriki lilikuwa Kimara.  Hapa alikuwa msanii wa kujitegemea - na kundi lililokuwa linavuma wakati huo ni Three Power Crew - kiongozi alikuwa Conway Francis mtoto wa Ilala na vilevile alikuwa DJ na vilevile anachana. Na kwa sifa zake kulingana na Chief, Con alikuwa mtu poa sana. Vilevile kulikuwa na mtu mmoja anaitwa Usungu a.k.a Young Millionaire, Fresh XE (Edward Mtui a.k.a King Edo). Kwa pamoja wanaunda "Three Power Crew". Sifa nyingine ya wakati ilikuwa lazima utaje eneo unalotoka katika michano kuishiria wewe wa wapi. Baadaye akataka kushiriki katika mashindano ya Kim and the Boyz (Abdulhakheem Magomero, huyu mtu muhimu katika hip hop ya TZ, alikuwa mratibu wa mashindano ya kudansi, U-DJ na baadaye hip hop Yo Raps Bonanza). Lakini Kim alimisihi Chief aungane na wenziwe ili waweze kushiriki katika shindano - kwa sababu mashindano wakati huo yalikuwa yanataka kundi na si mtu mmoja-mmoja.
Ndipo hapo alifikiria kujiunga na mtu mmoja aliyekuwa anafahamiana nae katika harakati za hip hop maarufu kama MC Eddy - wakaunda Villain Gangstas wakiwa pamoja na D-Ray, G.O.D, P.G. Remmy MC a.k.a Nigga Base na wengine wengi. Baada ya muungano huu, wakawa wanatingisha hapa na pale na mashindano yalikuwa makali sana na kina Raiders Posse (watoto wa O-Bay na Kinondoni). Ungano hilo liliwezesha kushiriki katika tamasha la Kim. Watu walikuwa wanajulikana, japo magazeti yalikuwa hayaungi mkono harakati hizo kwa kile walichokiona ni kwamba ulikuwa uigizaji (hiyo 1989/90). Lakini mioyoni mwao walijua nini kitatokea hapo baadaye. Tazama leo hip hop ya TZ imezaa vijiana kama Bongo Flava, singeli na nyinginezo ambazo awali zilikuwa hazina fursa ya kusikika katika jamii ya wajamaa wa Tanganyika.
Baada ya kushiriki katika matamasha mbalimbali ya rap hatimaye wakaona heri waungane ili kutengeneza heshima ya pamoja badala ya kuwa wahasimu kama awali. Mwanzoni ilikuwa uhasimu mkubwa sana wa makundi ya rap. Ili kufika wanapopataka, Chief akaona kwanini tusiungane tukawa familia moja yenye fikra za Kikwanza ili tuondoe dhiki miongoni mwetu. Bila kusahau hata wakati huo mambo yakitokea katika ghorofa ya saba ya New Africa Hotel. Wengi waliona akina Chief mabishoo, hawana lolote bila kujua ya kwamba kuna jambo wanalianzisha kwa manufaa ya vijana wa baadaye. Hata wale waliokuwa wanabeza wakati huo hakika sasa hivi sura zao wanatafuta pa kuziweka. Chuki za kuwaona hawafanyikitu lilipelekea kutengeneza KU Crew mara moja. Wa kwanza kufuatwa ili kujenga kundi la pamoja alikuwa Adili (Nigga One - mtu matata sana katika kipaza), walivyokutana mtaa wa Mkwepu Chief akampa dodoso Adili juu ya uanzishwaji wa kundi la pamoja litakaolenga sio kutoa burudani, bali pia kuondoa hali duni ya vijana katika mtaa. Adili alikubali kwa mikono miwili jambo hili (hiyo ilikuwa katikati mwa mwaka 90). Ajabu iliyoje, katika kutekeleza azimio la kuanzisha kundi, walikuja watu karibia 20 ambao wote walikuwa na nia moja ya kuanzisha kundi. Ili kuazimia, ulipita mchujo wa kidemokrasia ili waache kila mtu katika hali ya furaha. Waliochaguliwa hasa walikuwa marapa (waghani), ma-DJ na watu wengine wawili ambao hao walihusika hasa na masuala ya kibiashara - hii ilinuia mzunguko wa kile watakacho kifanya hapo baadaye.

neg:
Kalamashaka
Kalamashaka (kwa jina lingine K-Shaka) ni kundi la hip hop lenye makao yake katika mtaa wa Dandora, kitongoji katika mji wa Nairobi, Kenya. Kinajumuisha wasanii watatu: Oteraw, Kama na Johny. Kikundi hiki kiliundwa katika miaka ya katikati ya 1990. Walikuwa maarufu kwa wimbo wao Tafsiri Hii uliovuma sana mwaka wa 1997. Kundi hili lilifungua pazia kwa wasanii nyota kadhaa wa kimataifa kati yao Coolio na Lost Boyz na wameimba pamoja na Dead Prez na wasanii wengine wa kimataifa. Wametumbuiza katika nchi kadhaa kama vile Nigeria, Uswidi, Uholanzi, Afrika Kusini, Norway miongoni mwa nyingine. Kalamashaka walifungua njia kwa hip hop katika lugha ya Kiswahili na ikawa inatawala nchini Kenya. Kikundi hiki ni maarufu na mashabiki wake kwa muziki wake wa hardcore rap na wenye ujumbe wa kijamii na kisiasa. Albamu yao ya kwanza Ni Wakati iliyotolewa mwaka wa 2001 ilivuma sana na Channel O ya Afrika Kusini ilicheza mmoja ya video "Fanya Mambo" kutoka katika albamu hii. Albamu hii iliangazia uhalifu mitaani, ukabila, siasa na migogoro ya Afrika. Umaarufu wao ulianza kupungua wakati mitindo ya Genge na Kapuka ilipoibuka ambayo ilikuwa inaweza kuchezeka kwa urahisi na yenye tasfoa ambayo asilimia kubwa ya vijana wanapendelea kusikiliza kuliko muziki wa kifalsafa. Stesheni za redio za FM husita kucheza miziki yenye mpigo wa kijamii kama unaochezwa na Kalamashaka na kupelekea kupungua kwa umaarufu wao. Hata hivyo, kikundi hiki kimeendelea kufanya kazi na kukataa kubadili mtindo kulingana na nyakati na kufanya biashara ya muzik. Kundi hili lilisukuma makundi mengine kama Mashifta, Gidi Gidi Maji Maji, K-South, Necessary Noize na wasanii wengine wengi.
Kikundi hiki kimesaidia vijana wengine wa Dandora kuanza kuimba muziki wa rap. Wanajulikana pia kwa kuanzisha kikundi cha Ukoo Flani Mau Mau ambacho ni mkusanyiko wa takribani wanamuziki wa rap 24 kutoka Nairobi na Mombasa pamoja na Watanzania wachache. Ukoo Flani Mau Mau ilitoa albamu ya Kilio Cha Haki mwaka wa 2004 na kufiuatia na Dandora Burning iliyotolewa mwaka wa 2006. Hawapati kupewa usikizaji mkubwa katika redio au muziki wao kuchezwa kama wanamuziki wa genge na kapuka lakini bado wana mashabiki wengi.
Kama (jina halisi Kamau Ngigi) alitoa albamu yake ya kwanza peke yake, Kamaa mwaka wa 2009. Albamu ilitayarishwa na Ambrose Akwabi wa Mandugu Digital. Wakati huo huo, Kalamashaka wanaifanyia kazi albamu ya Hakuna Case. Albamu hii itatayarishwa na mwanamuziki mkenya mkaazi wa Uswidi Ken Gonga, ambaye alikuwa katika wimbo wa Kalamashaka "Fanya Mambo" [0]

neg:
Keep Ya Head Up
"Keep Ya Head Up" ni jina la kutaja kibao kikali cha mwaka wa 1993, ambacho kilitolewa na msanii wa muziki wa hip hop Tupac Shakur. Kina gusia hasa masuala yanayohusiana na ukosefu wa nidhamu kwa jinsia ya kike, hasa kwa wale wakina-mama maskini - weusi. Kibao kina ujumbe maridhawa na mara kwa mara hutumiwa kama mfano wa upande mwepesi au laini wa Shakur.

neg:
Kwanza Unit
Kwanza Unit (vilevile KU Crew) lilikuwa kundi la mwanzo kabisa la muziki wa hip hop kutoka nchini Tanzania. Kundi lilianzishwa mnamo mwaka wa 1990 kwa muunganiko wa makundi kadhaa na wasanii wa rap. Awali walikuwa wanarap kwa Kiingereza, lakini baadaye wakawa wanatumia Kiswahili vilevile.
Wanachama waanzilishi wa Kwanza Unit ikiwa ni pamoja na makundi matatu makuu ya hip-hop kwa kipindi hiko – Villain Gangsters, Raiders Posse, na Tribe-X. Kwa mujibu wa Rhymson, mwanachama mwanzilishi wa kundi la Villain Gangsters, lengo la kuanzisha Unit ilikuwa ilikuwa kuifanya Tanzania kama "taifa la hip hop." Vilevile walitazamia kuondoa vijana katika maisha ya mtaani, hasa yale ya hali duni na kuweza kujitegemea na kuondokana na hali hiyo kabisa.

neg:
Bongo Flava
Istilahi ya "bongo flava" ilitajwa kwa mara ya kwanza mnamo 1996 na Radio One 99.6 FM (moja kati ya redio za kwanza kabisa za binafsi nchini Tanzania) DR wa Redio Mike Mhagama ambaye alikuwa akijaribu kutofautisha kati ya muziki wa R & B na hip hop wa Marekani kupitia lipindi chake maarufu cha redio - 'DJ Show' ambapo enzi hizo vijana chipukizi walikuwa hawajaanza kutamba kwa mitindo yao wenyewe. DJ Show kilikuwa kipindi cha kwanza cha redio kukubali wanamuziki vijana wa Kitanzania wenye athira ya muziki wa Marekani - wakijieleza wenyewe kupitia uimbaji wa rap. Alisema hewani, "Baada ya kusikiliza kibao cha "R & B Flava" kilichoitwa 'No Diggity' kutoka Marekani, sasa inakuja "Bongo Flava" kutoka kwa Unique Sisters, kutoka hapa nyumbani." Baada ya kusema hivyo katika kipindi, istilahi hii ya "Bongo Flava" ikanasa hadi leo hii.

neg:
Dknob
Innocent Cornel Sahani (amezaliwa tar. 12 Februari 1980) ni msanii wa hip hop na Bongo Flava kutoka nchini Tanzania. Anafahamika zaidi kwa jia lake la kisanii kama "Dknob". Dknob ametoa nyimbo nyingi tu zenye kuwika sana katika Afrika ya Mashariki. Nyimbo hizo ni kama vile, Elimu Mitaani.com, Sauti ya Gharama, Ingewezekana, Kitu Gani, Mr. Sahani, Bora Tumeachana, na Nishike Mkono ambayo kaimba na Mwasity.

neg:
50 Cent
50 Cent alizaliwa mjini South Jamaica, Queens ndani ya New York, Marekani.
50 Cent ameanza kujishughulisha na masuala ya uuzaji wa dawa za kulevya toka akiwa na umri wa miaka 12, hiyo ilikuwa kwenye miaka ya '80', akiwa anajushughulisha na masuala ya uuzaji wa dawa za kulevya. 50 Cent pia akawa anajaribu kidogo masuala ya muziki wa rap na hip hop.

neg:
Dancehall
Dancehall ni aina ya muziki maarufu sana huko nchini Jamaica na ulimwenguni kwa ujumla. Aina hii ya muziki ilianza mwishoni mwa miaka ya 1970 na kuendelezwa vyema katika miaka ya 1980 na kuja kutambulikana ulimwenguni kote kwenye miaka ya 1990. Muziki huu ni kombinenga la muziki wa reggae, hip hop, na R&B.

neg:
Big Pun
Christopher Rios (9 Novemba 1971 - 7 Februari 2000) alikuwa msanii wa muziki wa hip hop kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Big Punisher au Big Pun. Huyu alikuwa Mpuerto Rico-Mwamerika na alianza kupata umaarufu mwanzoni kabisa mwa miaka ya 1990 akiwa mjini The Bronx.

neg:
Muziki wa Tanzania
Mambo hayo yaliitwa "TeamFulani" mara fulani. Lakini timu zilizokuwa na ushandani mkubwa ni za Ali Kiba na Diamond. Kipindi hiki ndicho walichovuma akina Ben Pol, Top C., Bob Junior, Darassa, One Incredible, Nikki Mbishi, Nikki wa Pili, Geez Mabovu, Baraka da Prince, Galatone Tena, Samir, Belle 9, Kassim Mganga, Nuh Mziwanda, Z. Anthony, Dullayo, Sam wa Kweli, Barnaba, Marlaw, Izzo Business, Mabeste, Linah, Gosby, Godzilla na wengine wengi tu. WCB lebo ya muziki iliyozalisha wasanii wapya kama Harmonize na Rayvanny. Vile imechukua wasanii wengine maarufu kama Richie Mavoko. Kwa pamoja wameweza kuutingisha muziki wa kizazi kipya kwa mwaka wa 2015/2016. Vilevile kuanzia Agosti 2015, Darassa ameonekana kuutawala muziki wa kizazi kipya kwa kiasi kikubwa sana. Hasa kwa kufuatia yeye anafanya hip-hop. Huenda Darassa ni msanii pekee wa hip-hop aliyeweza kufikisha watazamaji wengi kwa muda mfupi katika Youtube kuliko msanii yeyote yule wa hip-hop ya Kitanzania hasa kwa kufuatia kibao chake cha Muziki na Too Much kilichotoka Julai 15 na Muziki Novemba 23, 2016. Vilevile kipindi hiki ndicho kulipozaliwa muziki wa Singeli. Wanamuziki maarufu wa Singeli ni pamoja na Man Fongo, Msaga Sumu, Sholo Mwamba na wengine wengi.

neg:
Jors Bless
Pia amewahi kufanya kazi katika studio mbali mbali nyinginge ikwemo studio iliyofahamika zaidi kwa kutengeneza muziki wa hip hop tanzania Pasu kwa Pasu ambako ndiko alikoanzia kazi ya utayarishaji wa muziki kwa mara ya kwanza akiwa na umri wa miaka 18 tu ambako alipelekwa na wasanii Mapacha 50-50 baada ya kupata kusikia baadhi ya midundo yake aliyokuwa akiitengezea nyumbani, Jors bless anasema kufanya kazi pasu kwa pasu studios ndiko kulikomfungulia milango mingi ya ndoto zake za kufanya muziki kwani alipata nafasi ya kukutana na watu mbali mbali ambao walionyesha kukubali kazi zake na kumpa moyo akiwemo mtayarishaji mkongwe wa muziki Professor Ludigo ambaye hadi sasa wanafanya kazi pamoja katika studio za Sababisha Records.

neg:
3 Feet High and Rising
3 Feet High and Rising ni jina la albamu ya kwanza ya mwanamuziki wa hip hop wa De La Soul, ambayo ilitolewa mnamo mwaka wa 1989.23 Oktoba 2001 Tommy Boy Records reissue wa pamoja na bonus disc:

neg:
The Firm
The Firm lilikuwa kundi bab-kubwa la muziki wa hip hop ambalo limeanzishwa mjini New York City, Marekani mnamo 1996. Lilianzishwa na rapa Nas, meneja wake Steve Stoute, mtayarishaji Dr. Dre na kikosi kizima cha watayarishaji Trackmasters. Kundi linaunganisha na marapa wenye-chimbuko la marapa wa East Coast- Nas, Foxy Brown, AZ na Nature, ambaye amechukua nafasi ya Cormega baada ya kutolewa katika kundi.

neg:
Q-Tip
Kamaal Ibn John Fareed (amezaliwea na jina la Jonathan Davis manmo tar. 10 Aprili 1970), anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Q-Tip, ni msanii wa muziki wa hip hop kutoka mjini St. Albans, Queens, New York huko nchini Marekani. Ni mmoja kati ya wanachama matata kabisa wa kundi zima la hip hop la A Tribe Called Quest.

neg:
Nate Dogg
Nathaniel Dwayne Hale (Clarksdale, 19 Agosti 1969 - Long Beach, 15 Machi 2011) anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Nate Dogg, alikuwa rapa na mwimbaji wa muziki wa hip hop na R&B kutoka nchini Marekani. Alifahamika sana kwa uwanachama wake katika kundi la rap lililokuwa na wasanii watatu la 213 na kazi zake za kujitegemea ambapo amepata kushirikiana na Dr. Dre, Warren G, Tupac na Snoop Dogg katika matoleo kadha wa kadha bab-kubwa ya wasanii hao. Nate Dogg ametoa albamu tatu za kujitegemea, "G-Funk Classics, Vol. 1 & 2" mnamo 1998, "Music and Me" mnamo 2001 na "Nate Dogg" mnamo 2008.

neg:
Mariah Carey
Kufuatia kuachana na Mottola mwaka 1997, Carey alianza kuingiza vionjo vya hip hop katika albamu zake, na kufanikiwa kwa wastani. Umaarufu wake aulianza kuisha baada ya kuondoka Columbia mwaka 2001. Baadae alisaini mkataba na studio ya Virgin Records lakini baadae aliachishwa kutoka katika studio hizo, hii ikiwa ni baada ya kupata matatizo ya akili yaliyotangazwa katika vyombo mbalimbali vya habari, lakini pia ikiwa ni baada ya filamu yake ya "Giltter" kushindwa kufanya vizuri. Mwaka 2002 Carey alisaini mkataba na studio ya Island Records na baada ya kupata matokeo mabaya katika kipindi cha nyuma, hatimaye alirejea katika chati ya muziki wa pop. hii ikiwa ni mwaka 2005..

neg:
Justin Bieber
Justin Drew Bieber (alizaliwa tarehe 1 Machi 1994) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo kutoka Kanada.Baada ya meneja wa vipaji Scooter Braun alimgundua kupitia video zake za YouTube zinazofunika nyimbo mwaka 2008 na alijiunga na RBMG, Bieber alitoa albamu yake ya kwanza ya EP, My World, mwishoni mwa mwaka 2009. Ilikuwa kuthibitishwa platinamu nchini Marekani. Alikuwa msanii wa kwanza kuwa na nyimbo saba kutoka kwenye chati ya kwanza ya rekodi kwenye Billboard Hot 100. [5] Bieber alitoa albamu yake ya kwanza ya studio ya kwanza, My World 2.0, mwaka 2010. Ilianza kwa namba moja katika nchi kadhaa, ilithibitishwa platinum tatu nchini Marekani, [4] na ilikuwa na "Baby" moja.

neg:
N.W.A
N.W.A (kifupisho cha Niggaz Wit Attitudes) lilikuwa kundi la muziki wa hip hop kutoka mjini Compton, California, nchini Marekani. Kundi hili hutazamiwa kama miongoni mwa makundi yaliyochochea mtindo wa gangsta rap, wakati mwingine hutazamiwa tena kama kundi muhimu sana katika historia nzima ya muziki wa hip hop. Lilianza kazi zake tangu mwaka wa 1986 hadi 1991, kundi lilizua minong'ono ya hapa na pale hasa kwa hali halisi ya mashairi yao makali, na hatimaye kufungiwa nyimbo zao zisipigwe katika vituo kadha wa kadha huko nchini Marekani. Licha ya hilo kutokea, kundi liliuza nakala zaidi ya milioni 10 ya CD kwa Marekani pekee.

neg:
Nalenale
Hassan Abdallah Jongo (amezaliwa tar. 16 Aprili 1977) ni msanii wa muziki wa hip hop na bongo flava kutoka nchini Tanzania. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Nalenale. Anafahamika zaidi kwa kuwa kama mmoja kati ya waliokuwa waanzilishi na waendelezi wa kundi la muziki wa hip hop ngumu - Free Dogs Camp (F.D.C.). Sasa hivi ni mmoja kati ya wanakundi la muziki wa hip hop maarufu kama Wanaume Halisi.

neg:
Ice Cube
Ice Cube alianza shughuli zake za kimuziki kama mmoja wa waanzilishi wa kundi la muziki aina ya hip hop maarufu kama N.W.A., baadae akaanza shughuli za kuimba muziki akiwa peke yake bila ushirika wowote ule huku kwa mbali anaigiza filamu, kitu ambacho kilimpa mafanikio makubwa sana. Mnamo mwaka wa 1992, akamuoa Kimberly Woodruff, kwa pamoja wamezaa watoto wanne.

neg:
Guru (rapa)
Guru (amezaliwa kama Keith Edward Elam, mnamo 17 Julai 1966 - 19 Aprili 2010), mjini Roxbury, ni rapa wa muziki wa hip hop kutoka nchini Marekani. Huyu ni mmoja kati ya waanzilishi na mwandishi mkuu wa kundi la hip hop la Gang Starr, akiwa pamoja na DJ Premier.

neg:
Bongo Flava
Moja kati ya makundi ya mwanzo kabisa kurekodi na kupeleka CD Radio One ili irushwe ilikuwa bendi ya Mawingu, kundi ambalo lilitamba sana mwanzoni mwa miaka ya 1994. Walirekodia katika Studio za Mawingu. Wanachama wake walikuwa kina Othman Njaidi, Eliudi Pemba, Columba Mwingira, Sindila Assey, Angela, Robert Chuwa, Boniface Kilosa (a.k.a. Dj Boni Love) na baadaye Pamela ambaye aliimba kibao chao kilichovunja rekodi cha RnB/Rap "Oya Msela". Wimbo ulikuwa maarufu mno na baadaye hilo neno likabaki hadi leo. Bendi ya Mawingu hujadilika kama waanzilishi wa ladha aina ya RnB ya Bongo flava.
Dar Young Mob lilikuwa kundi la kwanza la hip hop ya kweli kurekodi na Mawingu Studios chini ya utayarishaji wake Dj Boni Love. Lilikuwa kundi la kwanza kupigiwa kibao chao katika redio ya binafsi nchini Tanzania.

neg:
Mayestron
Mwaka wa 2013 Mayestron alihamia Ulaya na kuanza kazi za muziki huko, alianza kurekodi muziki wa hip hop na pop, akiendelea na shule ya sekondari iitwayo "Patrician High School".

neg:
All Hail the Queen
All Hail the Queen ni jina la kutaja albamu ya kwanza ya msanii wa hip hop kutoka nchni Marekani - Queen Latifah. Albamu ilitolewa mnamo tar. 7 Novemba 1989 kupitia studio za Tommy Boy Records. Albamu ilikuwa na mafanikio sio ya kawaida kwa upande wa rekodi za hip hop kwa kipindi hicho, ilichangamshwa na kibao chake kikali cha "Wrath of My Madness". Ule usemi wa kike wa "Ladies First" (akiwa na Monie Love) ulibaki kuwa kama alama kuu katika nyimbo za Latifah.

neg:
Illmatic
Illmatic ni jina albamu ya kwanza ya rapa wa Kimarekani Nas. Albamu ilitolewa mnamo tar. 19 Aprili 1994, kupitia studio za Columbia Records. Kufuatia kwake kuingia mkataba na Columbia kwa msaada wa MC Serch, kipindi cha kurekodi albamu hii kimechukua nafasi baina ya mwaka wa 1992 hadi 1993 katika studio za Chung King Studios, D&D Recording, Battery Studios, na Unique Recording Studios huko mjini New York City. Utayarishaji wake ulishughulikiwa na Nas, Large Professor, Pete Rock, Q-Tip, L.E.S., na DJ Premier. Staili na albamu ya kigumu ya hip hop, "Illmatic" inakashda za Nas za kuingiza silabi ndani ya vina vinavyoelezea maudhui na hali ya mahali anapotoka huko mjini Queensbridge, New York.

neg:
Bad Boy Records
Bad Boy Records (jina kamili ni Bad Boy Entertainment) ni studio ya kurekodia muziki ya East Coast Hip-Hop/R&B iliyoanzishwa na mtayarishaji/rapa maarufu wa Kimarekani Bw. Sean "Diddy" Combs kunako mwaka wa 1993. Leo hii inaendesha shughuli zake za muziki ikiwa chini ya kampuni ya muziki ya Warner Music Group, na kazi zake zinasambazwa na studio ya Atlantic Records.

neg:
Beatboxing
Beatboxing ni jina la kutaja aina ya upigaji ngoma kwa kutumia mdomo - hasa kwa kuhusisha sanaa ya utayarishaji wa midundo ya ngoma, wizani, na sauti za kimuziki kwa kutumia mdomo wa mtu, midomo, ulimi, na sauti. Pia inaweza kuhusisha kuimba, sauti za mwigo wa hali ya turntable, na pia uigaji wa honi, nyuzi za gitaa, na vyombo vingine vya muziki. Leo hii beatboxing inahusiana na utamaduni wa hip-hop, ikiwa kama moja kati ya "elementi" zake, ijapokuwa mwisho wake si muziki wa hip hop tu. Mkali wa kupiga beatboxing kwa sana ni Michael Winslow kutoka katika filamu ya Police Academy.

neg:
Poor Righteous Teachers
Poor Righteous Teachers lilikuwa kundi la muziki wa hip hop lenye athira kubwa ya East Coast hip hop. Wanachama wa kundi hili ni Wise Intelligent, Culture Freedom na Father Shaheed. Kundi lilianzishwa mnamo mwaka wa 1989.

neg:
Muziki kwenye miaka ya 1990
oni! Tone!, Tara Kemp, Brownstone, Shanice, Usher, SWV, Aaliyah, Keith Sweat, R. Kelly, TLC, Xscape, Brandy, Monica, na Tevin Campbell. Kwa kutofautisha na kazi za Boyz II Men, Babyface na wasanii wa namna hii wanaofanana, wasanii wengine wa R&B kutoka katika kipindi hiki walianza hata kuongeza zaidi midundo ya hip hop katika kazi zao.

neg:
Terror Squad (studio)
Terror Squad (zamani iliitwa Terror Squad Entertainment) nis tudio ya kurekodia muziki wa hip hop na R&B iliyoanzishwa na msanii wa hip hop maarufu kama Fat Joe, mjini The Bronx, New York, Marekani. Studio ilianzishwa mnamo mwaka wa 1992. Kazi za studio hiyo zilikuwa zikisambazwa na studio ya Relativity Records na Atlantic Records, lakini sasa, kazi za DJ Khaled zinasambazwa na studio ya Imperial Records na Virgin Records ya EMI.

neg:
Birdman
Mnamo mwaka 1991, Baby na kaka yake mkubwa - Ronald "Slim" Williams walianzisha studio ya muziki wa hip-hop maarufu kama Cash Money Records. Hapo awali alikuwa akitumuia jina la B-32 (Baby With The 32 Golds) na akatumia jina hilohilo kwa kutoa albamu yake ya kwanza ilioyokwendakwa jina la "I Need a Bag of Dope" kunako mwaka wa 1993.

neg:
Muziki kwenye miaka ya 1990
Katikati mwa miaka ya 90 kulijulikana sana kwa vifo vya marapa wa West Coast, 2Pac, na East Coast, The Notorious B.I.G., ambao wanadaiwa kuuawa na kupelekea Uhasimu wa hip hop ya East Coast–West Coast.

neg:
East Coast hip hop
East Coast hip hop ni jina la fomu ya muziki wa hip hop ambao unaasili na kukuzwa mjini New York City, Marekani, mwanzoni mwa miaka ya 1970 na 1980. Mtindo huu ulianza kujulikana hasa baada ya wasanii wengine kutoka sehemu mbalimbali za Marekani na kuongezea staili tofauti.
East Coast hip hop ulifahamika sana kama ndiyo fomu halisi ya muziki wa hip hop.

neg:
Muziki kwenye miaka ya 1990
Mwaka wa 1998, Lauryn Hill ametoa albamu yake ya kwanza "The Miseducation of Lauryn Hill", ambayo iliingia moja kwa moja hadi nafasi ya kwanza kwenye chati za Billboard 200. Mwaka wa 1999, "The Miseducation" ilipata kuchaguliwa mara 10 katikaa tuzo za Grammy, imeshinda tano (ambapo kwa kipindi hicho haijawahi kusikika kwa msanii wa hip-hop) na hatimaye imeenda kuuza nakala miliono 19 kwa hesabu ya dunia nzima.

neg:
Music of the Sun
Music of the Sun ni albamu ya kwanza kutoka kwa mwimbaji wa Kibarbados - Rihanna. Ilitolewa mnamo tar. 30 Agosti 2005 ikiwa chini ya Def Jam Records nchini Marekani. Rihanna amefanya kazi na watayarishaji kadhaa kwa ajili ya albamu yake wa kwanza, hasa ni Carl Sturken na Evan Rogers ambaye ametayarisha na kuanda nyimbo nyingi kutoka katika albamu hii. Kimuziki, imechanganya aina kadhaa za muziki wa Kikaribi hasa kwa ajili ya asili ya maisha yake ya awali. Albamu ilitolewa ikiwa na ripoti mchanganyiko ambao wengine wanaponda na kusema kwamba bado msanii mdogo katika nyanja za R&B na kuna wengine wanadai kwamba albamu ina athira kubwa ya Kikaribi.

neg:
Professor Jay
Mpya imewahi kuteuliwa kuwa albamu bora ya Hip Hop, mtunzi bora wa nyimbo za Hip Hop, na Nyimbo bora ya Hip Hop ya mwaka kwenye Kili Music Awards. 2006."Nikusaidieje" na baadaye Kisima Music Awards ya Kenya ilikuwa Nyimbo bora ya Hip Hop na Video bora ya Hip Hop kutoka nchini Tanzania.Hizi ni sehemu ya albamu za muziki alizotoa Nigga Jay
Professor Jay Tovuti Binafsi
Kwetu Bongo
Tovuti ya Swahili Remix

neg:
Mabreka
Mabreka (vilevile Majoka, kutoka Kiing. Breakdance, breaking, b-boying au b-girling) ni aina ya dansi ambayo inachezwa na watu ambao huwa sehemu ya utamaduni wa hip hop. Mtindo huu wa mabreka ulianzishwa mwanzoni mwa miaka ya 1970 na watu wenye asili ya Puerto Rico na Wamarekani Weusi huko South Bronx jijini New York City. Mtindo huu wa kudansi ulianza kushika hatamu sana katika miaka ya 70 mwishoni na 80 yake katika miji mikubwa ya nchini Marekani.

neg:
Whitney Houston (albamu)
Whitney Houston ni jina la kutaja albamu ya kwanza ya mwimbaji wa muziki wa pop na R&B wa Kimarekani Bi. Whitney Houston. Albamu ilitolewa mnamo tar. 4 Februari 1985 kwenye studio ya Arista Records. Awali albamu ilikuwa na matokeo madogo ya kibiashara, lakini imeanza kukusanya mafanikio yake kunako 1986 kwa msaada wa vikali vikali vitatu vilivyoingia kwenye chati za "Billboard" Hot 100 vikiwa nafasi ya kwanza. Albamu inabaki kuwa kama albamu iliouza vizuri kwa upande Houston mpaka leo hii, kwa kuuza kopi zaidi ya milioni 25 kwa dunia nzima, na pia ni miongoni mwa albamu zilizouza vizuri nchini Marekani na pande zingine za dunia kwa muda wote. "Whitney Houston"


query: Je,idadi ya watu nchini Ghana ni ngapi?

pos:
Ghana
Nchi ya Ghana ina idadi ya watu inayokadiriwa kuwa milioni 27.

neg:
Kigwandara
Kigwandara ni lugha ya Kiafrika-Kiasia nchini Nigeria inayozungumzwa na Wagwandara. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kigwandara imehesabiwa kuwa watu 27,300. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigwandara iko katika kundi la Kichadiki.

neg:
Ghana
Nchi ya Gold Coast ilijinyakulia uhuru kutoka kwa Uingereza mwaka wa 1957, ikawa taifa la kwanza la Afrika Kusini mwa Sahara (Sub-Saharan Africa) kufanya hivyo

neg:
Tamale, Ghana
Tamale ina maendeleo na kubadilishwa haraka sana katika miaka michache iliyopita na mara nyingi hutajwa ya kama mji unaokua kwa kasi zaidi katika Afrika Magharibi. Sasa inavyotumika kama lango la Sahel kwa kuzingatia nafasi yake ya kimkakati kama kituo kati ya Ghana na majirani zake kama vile Burkina Faso, Niger, Mali, Benin, Cote D'voire na Togo. Iko na Uwanja wa Ndege wa Kimataifa ambao unaweza kufanya Tamale uwe kitovu cha kanda za anga. Mamlaka ya mji pia inatengeneza bahari kuendeleza biashara ndogo katika maeneo ya karibu. Pia ni lango la maeneo yote muhimu ya utalii kaskazini mwa Ghana.

neg:
Kibuli (Ghana)
Kibuli ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wabuli. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kibuli imehesabiwa kuwa watu 150,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibuli iko katika kundi la Kigur.

neg:
Umaskini
Kati yao, milioni 347.1 hivi walikuwa Afrika Kusini kwa Sahara (35.2% za wakazi) na 231.3 Asia Kusini (13.5%), lakini ufukara ni changamoto kwa nchi zote duniani.

neg:
Ghana
Kiwango cha kujua kusoma na kuandika kwa watu wazima kilikuwa 65% mnamo 2007, huku wanaume wakiwa 71.7% na wanawake wakiwa 58.3%.

neg:
Kichala
Kichala ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wachala. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kichala imehesabiwa kuwa watu 3000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kichala iko katika kundi la Kigur.

neg:
Ghana
Ingawa Ghana ni kiambo cha zaidi ya makabila 100 tofauti, haijashuhudia migogoro ya kikabila ambayo imesababisha vita vya wenyewe kwa wenyewe katika nchi nyingi za Kiafrika.
Makabila nchini Ghana ni Akan (ambalo linajumuisha Fante, Akyem, Ashanti, Kwahu, Akuapem, Nzema, Bono, Akwamu, Ahanta na makabila mengine) 49.3%, Mole-Dagbon 15.2%, Ewe 11.7%, Ga-Dangme (likijumuisha Ga, Adangbe, Ada, Krobo na makabila mengine) 7.3%, Guan 4%, Gurma 3.6%, Gurunsi 2.6%, Mande-Busanga 1%, makabila mengine 1.4%, mengine (Wahausa, Zabarema, Wafula) 1.8% (sensa ya 2000).

neg:
Ghana
Kuna ushahidi kutoka kwa maarifa ya mambo ya kale ambao unaonyesha kwamba watu wameishi katika eneo linalojulikana siku hizi kama Ghana kutoka karibu miaka ya 1500 KK (Kabla ya Kristo).

neg:
Historia ya Ghana
Licha ya hayo, hakuna ushahidi wa kuonyesha kuwa wakazi hao wana uhusiano na wale wa eneo hili kwa sasa. Kwa mujibu wa mapokeo simulizi, mengi kati ya makabila ya Ghana, leo kama vile watu wa chimbuko la makabila kadhaa kama Waakan, Waga na Waewe, walifika Ghana mnamo karne ya 13.

neg:
Dola la Ghana
Utamaduni wake haukuwa wa Kiislamu bali wa Kiafrika asilia.

neg:
Ghana
Kufikia mwaka wa 2009, matarajio ya urefu wa maisha (life expectancy) wakati wa kuzaliwa ni takriban miaka 59 kwa wanaume na 60 kwa wanawake huku makisio ya vifo vya watoto wachanga yakiwa 51 kwa watoto 1000 waliozaliwa hai .

neg:
Historia ya Ghana
Kuna ushahidi kutoka kwa maarifa ya mambo ya kale ambao unaonyesha kwamba watu wameishi katika eneo linalojulikana siku hizi kama Ghana kutoka karibu miaka ya 1500 KK (Kabla ya Kristo).

neg:
Ghana
Ghana ni nchi ambayo inapatikana katika Ghuba ya Guinea, nyusi chache kaskazini mwa Ikweta, jambo ambalo linaipa nchi hii hali ya joto. Nchi hii inapatikana katika eneo la kilomita mraba 238,500 (maili mraba 92,085). Eneo hili limezungukwa na Togo kwa upande wa mashariki, Cote d’Ivoire upande wa magharibi, Burkina Faso upande wa kaskazini na Ghuba ya Guinea (Bahari ya Atlantiki) upande wa kusini. Laini ya Greenwich Meridian hupita ndani ya Ghana, katika jiji la viwanda la Tema. Kijiografia Ghana inapatikana karibu zaidi ya sehemu ya “katikati” mwa ulimwengu kuliko nchi yoyote ile ingawa sehemu halisi ya katikati, (0°, 0°) inapatikana katika Bahari ya Atlantiki kwa makadirio kilomita 614 (maili 382) kusini mwa Accra, Ghana, katika Ghuba ya Guinea.

neg:
Ghana
Sera za kiuchumi zisizofaa za serikali za kijeshi zilizopita na masharti ya vikosi vya kulinda usalama katika maeneo ya kanda vimechangia mfumuko katika fedha za nakisi, kushuka thamani kwa Sidi, na kuongezeka kwa kutoridhika kwa umma katika maswala ya hatua za kupunguza ugumu wa maisha. Hata hivyo, Ghana inabakia kuwa mojawapo baina ya nchi za Afrika nzima ambazo zina ustawi wa kiuchumi.

neg:
Ghana
Jamhuri ya Ghana ni nchi ya Afrika Magharibi inayopakana na Côte d'Ivoire (Ivory Coast) upande wa magharibi, Burkina Faso upande wa kaskazini, Togo upande wa mashariki, na Ghuba ya Guinea upande wa kusini.

neg:
Ghana
Ingawa wataalamu wengine wanasema nchini Ghana huzungumzwa zaidi ya lugha na lugha ndogo 250, "Ethnologue" inaziorodhesha 79 tu (angalia pia orodha ya lugha za Ghana). Lugha za asili za Ghana zimegawanywa katika jamii mbili ndogo kutokana na jamii ya lugha za Kiniger-Kongo.

neg:
Ghana
Nchi ya Ghana, ikijulikana kwa dhahabu yake katika enzi za ukoloni, bado ni kati ya wazalishaji wakuu ulimwenguni wa dhahabu. Mauzo yake mengine nje ya nchi kama vile kakao, mbao, umeme, almasi, bauxiti, na manganisi ni uzalishaji mkuu wa fedha za kigeni. Kiwanja cha mafuta kinachoripotiwa kuwa na hadi pipa bilioni 3 (480,000,000 m3 za mafuta mepesi kiligunduliwa mnamo mwaka wa 2007. Utafutaji wa mafuta bado unaendelea na kiasi cha mafuta kinaendelea kuongezeka.

neg:
Ghana
Mwaka wa 2009, John Atta Mills alichukua mamlaka huku kukiwa na tofauti ndogo sana ya kura 40,000 ambazo ni 0.46% kati ya chama chake, National Democratic Congress, na kile cha New Patriotic Party, tukio hili likiwa la pili la ubadilishanaji wa mamlaka kutoka kwa kiongozi mmoja aliyechaguliwa kihalali kwa mwingine, na hivyo kuimarisha hadhi ya Ghana kama demokrasia iliyo imara.

neg:
Ghana
Ghana ni nchi ya pili baina ya nchi zinazozalisha mmea wa kakao ulimwenguni kote, pia ni kiambo cha Ziwa Volta, ambalo ndilo ziwa kubwa zaidi ulimwenguni kuundwa na binadamu.

neg:
Historia ya Ghana
Baada ya Waholanzi kuondoka mwaka wa 1874, Uingereza iliiweka Gold Coast chini ya himaya yake. Kufuatia ushindi wa Uingereza mwaka wa 1896, hadi unyakuzi wa uhuru mnamo Machi 1957, eneo la Ghana ya sasa ghairi ya sehemu ya Volta Region (British Togoland), lilikuwa likijulikana kama Gold Coast.

neg:
Ghana
Mabadiliko hayo yalisababisha kusimamishwa kwa katiba ya nchi mnamo 1981 na kupigwa marufuku kwa vyama vya kisiasa. Uchumi ulishuka sana punde baadaye, na Waghana wengi walihamia nchi zingine. Ingawa wengi wa Waghana waliohama walienda Nigeria, serikali ya Nigeria iliwarudisha Ghana karibu Waghana milioni moja mwaka wa 1983.

neg:
Kikrache
Kikrache ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wakrache. Mwaka wa 2004 idadi ya wasemaji wa Kikrache imehesabiwa kuwa watu 58,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikrache iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Demografia ya Afrika
Kwa sasa ongezeko ni la asilimia 2.6 kwa mwaka na wakazi wa Afrika wamekuwa 1,225,080,510 (2016), sawa na 15% za watu wote duniani. Umoja wa Mataifa unatabiri kwamba wanaweza kufikia 26% mwaka 2050 (2,500,000,000) na 39% mwaka 2100 (4,400,000,000).

neg:
Ewe
Kwa jumla kuna takriban wasemaji 3,300,000. Kati yao wako 2,250,000 Ghana (2003) na 860,000 in Togo (1991).
Lugha yao hufundishwa katika shule za msingi, Ghana hata katika shule za sekondari.
Katika Togo ni lugha ya kitaifa na lugha ya kwanza ya mawasiliano ya Togo Kusini.
WaEwe wanasemekana wametoka katika Nigeria. Utaratibu wa kijamii hufuata baba.

neg:
Ghana
Chuo Kikuu cha zamani zaidi nchini Ghana, Chuo Kikuu cha Ghana, ambacho kilianzishwa mnamo mwaka wa 1948, kilikuwa na takriban jumla ya wanafunzi 29,754 katika mwaka wa 2008. Tangu unyakuzi wa uhuru wa Ghana, nchi hii imekuwa mojawapo ya vitovu vya elimu katika eneo la Afrika Kusini mwa Sahara na imekuwa mwenyeji wa watu maarufu kama vile Rais Robert Mugabe wa Zimbabwe, Alhaji Sir Dauda Jawara wa The Gambia na Cyprian Ekwensi wa Nigeria baina ya wengine. Chuo Kikuu cha Sayansi na Teknolojia cha Kwame Nkrumah, ambacho ndicho chuo kikuu cha pili kuanzishwa nchini Ghana, ndicho chuo cha kwanza cha masomo ya sayansi na teknolojia nchini humo na katika ukanda wa Afrika Magharibi.

neg:
Kianyin
Kianyin ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire na Ghana inayozungumzwa na Waanyin. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kianyin nchini Cote d'Ivoire imehesabiwa kuwa watu 610,000. Tena mwaka wa 2003 kumehesabiwa wasemaji 250,000 nchini Ghana. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kianyin iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Ghana (Mbeya mjini)
Ghana ni jina la kata ya Mbeya Mjini katika Mkoa wa Mbeya, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 4,885 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 53102.

neg:
Guinea Bisau
Wakazi walikuwa 1,515,000 mwaka 2010, wakati walikuwa 518,000 tu mwaka 1950.

neg:
Kifarefare
Kifarefare ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wafarefare. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kifarefare nchini Ghana imehesabiwa kuwa watu 820,000. Pia kuna wasemaji 25,100 nchini Burkina Faso. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kifarefare iko katika kundi la Kigur.

neg:
Historia ya Ghana
Ingawa lengo lake la muungano wa Afrika halikuwahi kuafikiwa, Osagyefo Dr. Kwame Nkrumah, kama ajulikanavyo sasa, alishiriki kwa kiwango kikubwa katika kuzinduliwa kwa Shirika la Umoja wa Afrika, ambalo lilifuatwa mnamo 2002 na Umoja wa Afrika (African Union). Ingawa Nkrumah aliheshimika sana ng’ambo, hakuwa akipendwa katika masuala ya ndani ya nchi.

neg:
Kwame Nkrumah
Aliendelea kuongoza serikali na mwaka 1957 wakati wa uhuru alibadilisha jina la nchi kuwa Ghana. Hii ilikuwa koloni la kwanza kupata uhuru katika Afrika ya Magharibi, baada ya Liberia. Mwaka huohuo alifunga ndoa na Fathia Helen Ritzk, Mkristo wa Kikopti kutoka nchi ya Misri.

neg:
Demografia ya Afrika
Katika miaka 1982–2009 idadi ya watu imekuwa maradufu tena ukihesabu miaka 1955–2009 imekuwa mara nne zaidi.

neg:
Uwanja wa Ndege wa kimataifa wa Kotoka
Uwanja wa ndege wa Kimataifa wa Kotoka uko mjini Accra, Ghana ni uwanja zaidi hewandege za kimataifa na ina uwezo mkubwa wa ndege kama vile aina ya Airbus A380. Shughuli za Uwanja huu wa ndege zinaendelezwa na Shirika la Ghana la uwanja za ndege .Kwa kimombo linajulikana kama (GACL) ambalo lilianzishwa kama matokeo ya kuvunjwa kwa wa Shirikala Mamlaka ya Urobani Ghana ,linalojulikana kama (GCAA) kulingana na mwenendo wa kisasa katika sekta ya anga.
Kampuni hii ya uwanja wa ndege ilisajiliwa Januari 2006 na kuanza biashara tarehe 1 Januari 2007 kwa kuwa na wajibu wa kupanga, kuendeleza, kusimamia na kudumisha viwanja vya ndege na viwanja vidogo vya ndege nchini Ghana katika Uwanja wa Ndege wa Kimataifa wa Kotoka (KIA) na viwanja vya ndege vya kikanda yaani Kumasi, Tamale, Sunyani vilevile airstrips.
Uwanja wa Ndege wa Kotoka au ACC inatumika kama kitovu cha kanda ya Magharibi ya Afrika na ina vifaa vya hewa vya usafiri na huduma kwaongezeko la thamani ya wadau. Mwaka wa 2006, uwanja huu wa ndege ulihudumia abiria 1,083,431 na takwimu hii itapanda hivi karibuni kwa kuwa kuna marekebisho na vifaa na utendajiwa kisasa unaoendelea .
Kama sehemu ya madhumuni ya uwanja wa ndege, KIA inafanya kazi na jamii, sekta ya viwanda na watunga sera ili kuhakikisha renare mbinguni na kupunguza athari zozote za anga juu ya mazingira. Mwaka wa 2007, usimamizi pia uliweka wazi lengo la kutumia teknolojia ya kubadili uendeshaji wa operesheni za uwanja wa ndege na kuwa shirika lisilokuwa na makaratasi kwa msaada wa Hourglass Consulting (http://www.hourglass-group.com), KIA - kama sehemu ya nyanja nne zinazoendeshwa na GACL - inaweza kujivunia kuwa wuwanja wa kwanza Afrika kutumia mfumo wa Cloud Computing.
Mwaka wa 2008 - hal ya mawasiliano ya uwanja huu uliweza kusalia katika tuzo la Tovuti bora za huduma ya ndege - kigezo muhimu katika kiwanda na Uuwanja wa kwanza wa Afrika kutumia kigezo hiki. Se http://www.flightglobal.com/awards
Mnamo Februari 2008, Uwanja wa ndege wa Kimataifa wa Kotoka ulitumika kama kitovu kwa ajili ya kupeleka wanajeshi wa Marekani kutoka 621 Contingency Response Wing, McGuire AFB, New Jersey, miongoni mwa vikundi vingine, wakati wa ziara ya Rais Bush na nchi katika Afrika.

neg:
Ghana
Wanadiplomasia na wanasiasa wengi Waghana wana vyeo katika mashirika ya kimataifa. Hawa ni pamoja na mwanadiplomasia Mghana na Katibu Mkuu wa zamani wa Umoja wa Mataifa, Kofi Annan, Jaji wa Mahakama ya Kimataifa ya Jinai Akua Kuenyehia, na rais wa zamani Jerry Rawlings, ambaye alichaguliwa kuwa mwenyekiti wa Jumuiya ya Kiuchumi ya Mataifa ya Afrika Magharibi (Economic Community of West African States).

neg:
Ghana
Baada ya kujinyakulia uhuru, serikali na vyombo vya habari vimekuwa mara kwa mara vikiwa na uhusiano ulio na mvutano, huku mashirika ya kibinafsi yakifungwa wakati wa mapinduzi ya kijeshi na sheria kali ili kuzuia ukosoaji wa serikali. Uhuru wa vyombo vya habari ulirejeshwa mnamo mwaka wa 1992, na baada ya uchaguzi wa 2000 wa John Kufuor mivutano kati ya vyombo vya habari vya kibinafsi na serikali ilipungua. Kufuor alikuwa mtetezi mkubwa wa uhuru wa vyombo vya habari na alifuta sheria ya masingizio, ingawa alisisitiza kuwa ni lazima vyombo vya habari vifanye kazi kwa uwajibikaji. Vyombo vya habari vya Ghana vimeelezwa kuwa “baadhi ya vile visivyo na uthibiti mkubwa na serikali mwingi” barani Afrika, huku vikifanya kazi vikiwa na masharti machache mno kwa vyombo vya habari vya kibinafsi. Vyombo vya habari vya kibinafsi mara kwa mara hukosoa sera za serikali.
Vyombo vya habari vilifanya kazi kwa bidii wakati wa uchaguzi wa rais wa Ghana wa mwaka wa 2008, na Chama cha Wanahabari wa Ghana (Ghanaian Journalists Association (GJA)) kilimpongeza John Atta Mills kwa ushindi wake, huku kikinuia kukuza uhusiano mwema baina ya vyombo vya habari na serikali.

neg:
Albert Adomah
Albert Danquah Adomah (alizaliwa 13 Desemba 1987) ni mchezaji wa soka wa Ghana ambaye anacheza katika klabu ya Aston Villa na timu ya taifa ya Ghana.

neg:
Historia ya Ghana
Sehemu kubwa ya eneo la sasa la kusini na kati mwa Ghana ilikuwa imeungana chini ya Himaya ya Ashanti ya Waashanti, tawi la Waakan wa karne ya 16.

neg:
Ghana
Lugha rasmi ni Kiingereza; hutumika sana katika masuala ya serikali na biashara. Lugha hiyo vilevile ndiyo inayotumika katika mafundisho ya elimu. Hata hivyo, Waghana wengi pia huzungumza kwa kiasi lugha moja ya kikabila.

neg:
Ghana
Vilevile, Ghana ni nchi inayojulikana sana katika ulimwengu wa soka. Tarehe 16 Oktoba 2009, Ghana lilikuwa taifa la kwanza la Kiafrika kushinda Kombe la Dunia la FIFA kwa walio chini ya umri wa miaka 20 (FIFA U-20 World Cup) kwa kushinda nchi ya Brazil kwa mabao 4 kwa 3 kupitia mikwaju ya penalti.

neg:
Kisekpele
Kisekpele ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wasekpele. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kisekpele imehesabiwa kuwa watu 23,400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisekpele iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Ghana
Eneo la Gold Coast lilijulikana kwa karne nyingi kama ‘Kaburi la Mtu Mweupe’ kwa sababu wengi kati ya Wazungu walioenda huko kutoka Ulaya walikufa kutokana na malaria na magonjwa mengine ya eneo la hari.

neg:
Ghana
Kwa mujibu wa Fahirisi ya Mataifa Yaliyoanguka (Failed States Index), Ghana inaorodheshwa katika nambari ya 53 baina ya mataifa ambayo hayajaanguka huku likiorodheshwa kwa nafasi ya pili baina ya mataifa ya Afrika baada ya Mauritius. Taifa la Ghana liliorodheshwa katika nafasi ya 124 baina ya nchi 177 katika fahirisi hii na liliainishwa kama taifa la wastani. Vilevile, nchi ya Ghana imo katika nafasi ya 7 baina ya nchi 48 za Afrika zilizo Kusini mwa Sahara katika fahirisi ya mwaka wa 2008 ya Ibrahim Index of African Governance ambayo ilitokana na hakiki za mwaka wa 2006. Fahirisi ya Ibrahim ni kipimo chenye uchanganuzi mwingi kuhusu maswala ya utawala barani Afrika, kinachotokana na maswala ya mabadiliko tofautitofauti ambayo huashiria kufuzu kwa serikali wakati wa kutoa huduma muhimu za kisiasa kwa wananchi wao.

neg:
Historia ya Ghana
Kwame Nkrumah, Waziri Mkuu wa kwanza na baadaye Rais wa nchi ya sasa ya Ghana, hakuwa tu kiongozi wa Kiafrika wa kupigana dhidi ya ukoloni ila alikuwa pia mtu aliyekuwa na ndoto ya muungano wa Afrika ambayo haingejipata katika ukoloni mamboleo. Alikuwa kiongozi wa serikali ya kwanza Afrika kukuza Muungano wa Waafrika (Pan-Africanism), wazo ambalo alilipata wakati wa masomo yake katika Chuo Kikuu Cha Lincoln lililoko Pennsylvania (Marekani), wakati ambapo Marcus Garvey alikuwa anapata umaarufu kwa harakati zake za “Back to Africa Movement." Aliunganisha ndoto za Macus Garvey na zile za mwanachuo mashuhuri Mmarekani Mweusi W.E.B. Du Bois ili kuandaa Ghana kisasa.

neg:
Ghana
Mnamo 1998, kiwango cha kodi kilikuwa ni 10% na na kilirekebishwa mnamo mwaka wa 2000 na kuwa 12.5%. Hata hivyo baada ya kupitishwa kwa Sheria ya 734 (Act 734) ya mwaka 2007, kodi ya usawa ya 3% (a 3% VAT Flat Rate Scheme (VFRS) ) ilianza kufanya kazi kwa sekta ya usambazaji wa rejareja. Hii inawezesha wauzaji wa rejareja wa bidhaa zinazotozwa ushuru chini ya Sheria ya 546 (Act 546) kotoza ushuru wa pambizoni wa 3% kwa mauzo yao na kuhesabu ushuru huu pamoja na ule wa VAT. Hii inanuia kurahisisha utaratibu wa uchumi na kuongezeka kwa maafikiano.

neg:
Kigikyode
Kigikyode ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wagikyode. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kigikyode imehesabiwa kuwa watu 10,400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigikyode iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Kiselee
Kiselee ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Waselee. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiselee imehesabiwa kuwa watu 11,300. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiselee iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Kibirifor-Kusini
Kibirifor-Kusini ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wabirifor. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kibirifor-Kusini nchini Ghana imehesabiwa kuwa watu 125,000. Pia kuna wasemaji zaidi ya 4000 nchini Cote d'Ivoire. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibirifor-Kusini iko katika kundi la Kigur.

neg:
Ghana
Serikali: Taifa la Ghana lilianzishwa kama demokrasia ya bunge wakati wa kupata uhuru mnamo mwaka wa 1957, ikifuatiwa na ubadilishanaji wa serikali za kijeshi na za kiraia. Mnamo Januari 1993, serikali ya kijeshi iliondoka na kuipisha Jamhuri ya Nne baada ya uchaguzi wa urais na ubunge mnamo mwisho wa mwaka wa 1992. Katiba ya 1992 inagawa mamlaka kati ya Rais, Bunge, Baraza la Mawaziri, Baraza la Taifa na mahakama huru. Serikali huchaguliwa na upigaji kura wa haki kwa wote; ingawa bunge halina uwiano kabisa kwani wilaya zilizo na watu wachache hupata wawakilishi wengi kwa kila mtu zikilinganishwa na wilaya ambazo zina idadi ya juu ya wakazi.

neg:
Utamaduni wa Nigeria
Utamaduni wa Nigeria umeumbwa na kabila nyingi za Nigeria. Nchi hii ina zaidi ya lugha 250 na tamaduni mbalimbali. Hata hivyo, kabila kubwa ni Hausa - Fulani ambao ndio wengi kaskazini, Igbo ambao ndio wengi kusini-mashariki na Yoruba ambao ndio wengi kusini.
Makabila ya Benin yamejaa katika kanda kati Yorubaland na Niger Delta. Asilimia 80 ya Benin huwa Wakristo wakati asilimia 20 iliyobaki huwabudu Ogu. Wanafuatwa na Ibibio / Annang / Efik watu wa pwani ya kusini mashariki mwa Nigeria na Ijaw wa Niger Delta.
Makabila mengine ya Nigeria (wakati mwingine huitwa "mini-minorities") hupatikana nchini kote lakini hasa katika limekaliwa na watu wengi wa kusini. Hausa huwa Waislamu na Igbo, Wakristo. Wengi wa Efik, Ibibio, Annang watu ni Wakristo kwani Ukristo na mfumo wa Magharibi uliingia Nigeria kupitia mji mkuu wa Calabar. Wafuasi wote wa Ukristo na Uislamu wanapatikana miongoni mwa Yoruba. Dini za awali zimebakia muhimu, hasa katika kusini, na mara nyingi ni hurembeshwa na imani ya Kikristo.
Nigeria ni maarufu kwa Maandiko lugha ya Kiingereza muziki wake maarufu. Tangu mwaka wa 1990 Kiwanda cha Filamu cha Nigeria, wakati mwingine kilijulikana kama "Nollywood" kimeibuka kama kikosi cha kitamaduni kinachonea kwa haraka kote bara. Kote nchini, na hata katika kaskazini,muziki wa magharibi , nguo na sinema ni maarufu.

neg:
Bendera ya Ghana
Bendera ya Ghana ina milia mitatu ya kulala ya rangi nyekundu, dhahabu na kijani pamoja na nyota nyeusi katikati. Hizi ni rangi za Ethiopia zinazoitwa pia rangi za Umoja wa Afrika. Bendera ya Ethiopia ilikuwa ya kwanza katika Afrika ya kurudia rangi hizi na nchi nyingi zilifuata.

neg:
Afrika
Mwaka 2010 idadi ya wakazi wa nchi zote za Afrika ilipita bilioni 1. Ni kwamba idadi yao imeongezeka sana katika miaka 40 iliyopita, ikipiku zile za Ulaya na Amerika.

neg:
Mali
Dola la kwanza lilikuwa Dola la Ghana. Kuanzia karne ya 8 BK hadi mwaka 1076 lilitawala biashara ya dhahabu, pembe za ndovu na chumvi. Mji mkuu ulikuwa Kumbi Sale wenye wakazi 30,000 katika Mauretania ya leo.

neg:
Kimampruli
Kimampruli ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wamampruli. Mwaka wa 2004 idadi ya wasemaji wa Kimampruli nchini Ghana imehesabiwa kuwa watu 220,000. Pia kuna wasemaji wachache nchini Togo. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimampruli iko katika kundi la Kigur.

neg:
Nigeria
Nigeria hukadiriwa kuwa na wakazi takriban milioni 180. Inasemekana nusu ya wakazi wote wana umri wa chini ya miaka 14. Hata hivyo ni vigumu kupata namba halisi kwa sababu ya umuhimu wake katika siasa.

neg:
Kitafi
Kitafi ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Watafi. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kitafi imehesabiwa kuwa watu 4400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kitafi iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Dola la Ghana
Dola hilo lilistawi tangu karne ya 8 BK hadi mwaka 1076, likitawala biashara ya dhahabu, pembe za ndovu na chumvi.

neg:
Ghana
Huku ikiundwa kutoka kwa muungano wa maeneo ya Gold Coast na British Togoland kufuatia matokeo ya kura ya maoni ya watu yaliyodhaminiwa na Umoja wa Mataifa mnamo 1956, Ghana ilikuwa nchi ya kwanza ya Afrika Kusini mwa Sahara kunyakua uhuru mnamo 1957.

neg:
Ghana
Ghana imegawiwa katika maeneo ya utawala kumi, ambayo yamegawiwa zaidi katika wilaya 138, kila moja ikiwa na Bunge la Wilaya (District Assembly). Chini ya wilaya kuna aina kadhaa za mabaraza, yakiwemo mabaraza 58 ya miji au maeneo, mabaraza 108 ya kanda na mabaraza 626 ya maeneo. Kamati za vitengo 16,000 huwa katika daraja ya chini zaidi.

neg:
Ghana (Unguja Kati)
Ghana ni kata ya Wilaya ya Kati katika Mkoa wa Unguja Kusini, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2002, kata ina wakazi wapatao 1,555 waishio humo.

neg:
Georgia
Georgia ina wakazi milioni 3.7. Zaidi ya milioni 1 hukaa mjini Tbilisi.

neg:
Ghana
Hesabu ya watoto wanaozaliwa pia ni takriban watoto wanne kwa kila mwanamke. Kuna takriban madaktari 15 na wauguzi 93 kwa watu 100,000.

neg:
Ghana
Lugha tisa zina hadhi ya kuwa lugha zinazodhaminiwa na serikali: Akan, hasa Ashanti Twi, Fanti, Akuapem Twi, Akyem, Kwahu, Nzema; Dagaare/Wale, Dagbani, Dangme, Ewe, Ga, Gonja na Kasem.

neg:
Ghana
Kwa mujibu wa sensa ya serikali ya 2000, mgawanyiko wa kidini ni: Wakristo 69%, Waislamu 16%, dini asilia za Kiafrika 15%.

neg:
Kigua
Kigua ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wagua. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kigua imehesabiwa kuwa watu 60,200. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kigua iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Kiakan
Kiakan (pia Kitwi) ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Waakan. Mwaka wa 2004 idadi ya wasemaji wa Kiakan nchini Ghana imehesabiwa kuwa watu zaidi ya milioni nane. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiakan iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Historia ya Ghana
Baada ya mazungumzo na Uingereza, hatimaye tarehe 6 Machi 1957 saa sita usiku, Kwame Nkrumah alitangaza Ghana kuwa “huru milele”.

neg:
Ghana
Huku ikiwa na asilimia 83 ya watoto wake shuleni, kwa sasa nchi ya Ghana ni baina ya nchi zilizo na viwango vya juu zaidi vya uandikishaji shuleni katika eneo la Afrika Magharibi.

neg:
Guinea Bisau
Waafrika ni 99%: makundi makubwa ni Wabalanta 30%, Wafulbe 20%, Wamanjaca 14%, Wamandinka 13%, Wapapel 7%). Wazungu na machotara chini ya 1%.

neg:
Gabon
Karibu Wagabon wote ni wa jamii ya Bantu. Gabon hasa ina makabila 40 ambayo yana utamaduni na lugha tafauti.

neg:
Nigeria
Kwa sasa ni nchi ya Afrika yenye watu wengi na uchumi mkubwa kuliko zote. Kimataifa, ni ya 7 kwa idadi ya watu na ya 20 kwa uchumi.

neg:
Ghana
Ngoma (densi) ya Ghana ina tofauti mithili ya muziki wake. Kila kabila lina ngoma zake za kitamaduni na kuna ngoma tofauti tofauti kwa hafla tofauti tofauti. Kuna ngoma za mazishi, sherehe za maadhimisho, usimulizi wa hadithi, sifa na kuabudu na kadhalika. Baadhi ya ngoma hizi ni:

neg:
Kenya
Idadi ya watu imeongezeka sana katika miaka ya karibuni na kufikia milioni 49.

neg:
Kibissa
Kibissa ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Burkina Faso, Ghana na Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wabissa. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kibissa nchini Burkina Faso imehesabiwa kuwa watu 350,000. Pia kuna wasemaji 166,000 nchini Ghana (2003), 63,000 nchini Cite d'Ivoire (Wabissa wahamiaji tu) na 3000 nchini Togo. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibissa iko katika kundi la Kimande.

neg:
Ghana
Kabla ya ukoloni Ghana ilikaliwa na idadi ya watu wa kale, hasa wa Falme za Akan, wakiwemo Waakwamu upande wa mashariki, Himaya ya Ashanti ya bara na falme kadha wa kadha za Kifante, pia falme zisizo za Kiakan kama Waga na Waewe waliokuwa pwani na bara.

neg:
Ghana (Mbeya mjini)
Eneo la Ghana mjini Mbeya ni moja wapo ya maeneo ya zamani katika mji wa Mbeya. Eneo hili lilipewa jina la "Ghana" baada ya nchi ya Ghana kupata uhuru wake mwaka 1957. Wananchi wengi wa mji wa Mbeya wa wakati huo walihamasika sana kusikia habari za uhuru wa koloni ya kwanza ya Afrika na kulipa jina lile sehemu hiyo. Sehemu hii ilikuwa kwa ajili ya wafanyakazi wenye kipato kwa wakati huo wa mkoloni.

neg:
Ghana
Adowa
Ngoma ya watu wa Ashanti wa Ghana. Ngoma hii inatajika hasa kwa madaha na weledi wa mzunguko wa wachezaji. Upigaji ngoma pia unasifika kwa weledi wa mfuatano wa sauti zinazochanganyika na ngoma mbili za atumpan ambazo zinatumika kama ngoma za kuongoza au ngoma simamizi. Ngoma hii ilikuwa awali ikichezwa katika mazishi, lakini kwa sasa inachezwa pia katika tamasha za kila mwaka na mikusanyiko ya kijamii.

neg:
Kiawutu
Kiawutu ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Waawutu. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiawutu imehesabiwa kuwa watu 180,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiawutu iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Ghana
Sarafu mpya ya Sidi ya Ghana iko imara kwa kiwango kikubwa na katika mwaka wa 2008 ilibadilishwa kwa ujumla kwa thamani ya dola moja ya marekani kwa Sidi 1.1 ya Ghana.
Kodi ya Ongezeko la Thamani ni kodi ya matumizi itozwayo nchini Ghana. Utaratibu huu wa kodi ambao ulianza mnamo 1998 ulikuwa wa kiwango kimoja lakini tangu Septemba 2007 utaratibu wa viwango kadhaa ulizinduliwa.

neg:
Senegal
Kuna wakazi milioni 13.5 na idadi kubwa ni wa chini ya umri wa miaka 20. Wameongezeka sana, mnamo mwaka 1985 idadi ilikuwa milioni 5 tu.

neg:
Ghana
Kpanlongo
huchezwa na watu wa Ga wa Ghana. Ngoma hii ya Kpanlongo ambayo mara nyingi huitwa “ngoma ya vijana,” ilianza kuchezwa punde tu baada ya unyakuzi wa Uhuru wa Ghana kama aina ya muziki wa burudani jijini Accra. Kpanlongo huchezwa kwa sasa kwa matukio yanayohusu maisha, tamasha na mikutano ya kisiasa.

neg:
Kiwali (Ghana)
Kiwali ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wawali. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiwali imehesabiwa kuwa watu 138,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiwali iko katika kundi la Kigur.

neg:
Kiewe
Kiewe ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana na Togo inayozungumzwa na Waewe. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiewe nchini Ghana imehesabiwa kuwa watu 2,250,000. Pia kuna wasemaji 862,000 nchini Togo. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiewe iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Nana Akufo-Addo
Tangu kurudi Ghana alishiriki katika harakati ya kidemokrasia ya "People’s Movement for Freedom and Justice" iliyolenga kumaliza serikali ya kijeshi iliyokuwepo Ghana hadi kurudi kwenye siasa ya vyama vingi kwa miaka michache kuanzia 1979.

neg:
Nana Akufo-Addo
Tangu tarehe 9 Desemba 2016 ni rais mteule wa nchi baada ya kushinda uchaguzi dhidi ya rais mtendaji John Dramani Mahama. Akufo-Addo alikuwa anagombea urais wa Ghana mara ya tatu baada ya majaribio ya awali miaka 2008 na 2012.

neg:
Kinyangbo
Kinyangbo ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wanyangbo. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kinyangbo imehesabiwa kuwa watu 6400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinyangbo iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Kikasem
Kikasem ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana na Burkina Faso inayozungumzwa na Wakasem. Mwaka wa 2004 idadi ya wasemaji wa Kikasem nchini Ghana imehesabiwa kuwa watu 130,000. Pia kuna wasemaji 120,000 nchini Burkina Faso. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikasem iko katika kundi la Kigur.

neg:
Ghana
Kusini mwa Ghana kuna misitu ambayo daima ni ya kijani kibichi na ile ambayo hupoteza majani yake wakati fulani wa mwaka ikiwa na miti kama mikangazi, odumu na mipingo. Sehemu hii inayo pia mingi ya mitende ya mafuta na mikoko. Miti ya Shea, mibuyu na mikakaya hupatikana kwa kawaida katika maeneo ya Volta na kaskazini mwa nchi.

neg:
Buganda
Watu wake huitwa Waganda (kwa Kiganda: ""Baganda"") wanotumia lugha ya Kibantu. Wako takriban milioni tatu ambao ni kabila kubwa la Uganda lenye 16.7% ya wakazi wote wa nchi. Kuna koo 52 kati ya Waganda.

neg:
Ghana
Vyombo vya habari vya Ghana ni mojawapo ya vile vilivyo na uhuru zaidi barani Afrika. Hapo awali, vilikuwa vimewekewa vizuizi vingi wakati wa mfululizo wa mapinduzi ya serikali na viongozi wa jeshi. Sura ya 12 ya katiba ya 1992 ya Ghana inatoa hakikisho la uhuru na kujisimamia kwa vyombo vya habari huku Sura ya 2 ikizuia uthibiti.

neg:
Kideg
Kideg ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wadeg. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kideg nchini Ghana imehesabiwa kuwa watu 26,400. Pia kuna wasemaji 1100 nchini Cote d'Ivoire. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kideg iko katika kundi la Kigur.

neg:
Ghana
Baada ya kuongezeka kwa maandamano mnamo 1948, wanachama wa chama cha United Gold Coast Convention walikamatwa, akiwemo Waziri Mkuu na Rais wa baadaye, Kwame Nkrumah. Baadaye, Nkrumah aliunda chama chake mwenyewe, the Convention People's Party (CPP) ambacho kiliongozwa na usemi ‘serikali ya kujitegemea sasa’ (self government now). Alianzisha kampeni ya ‘Vitendo Chanya’ na kupata ufuasi wa watu wa sehemu za mashambani na wa daraja la wafanyakazi.

neg:
Kisiwu
Kisiwu ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wasiwu. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kisiwu imehesabiwa kuwa watu 27,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kisiwu iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Ghana
Nchi ya Ghana ina mfumo wa elimu ya msingi wa miaka 6 kuanzia umri wa miaka sita, na, chini ya mageuzi ya elimu yaliyotekelezwa mnamo 1987 na kurekebishwa mnamo 2007, watoto huingia katika mfumo wa miaka mitatu wa elimu ya upili ya daraja la chini.

neg:
Kinawuri
Kinawuri ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Ghana inayozungumzwa na Wanawuri. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kinawuri imehesabiwa kuwa watu 14,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kinawuri iko katika kundi la Kikwa.

neg:
Ghana
"Ghana" lilichaguliwa kuwa jina rasmi la nchi ya Gold Coast nchi hii iliponyakua uhuru mnamo tarehe 6 Machi 1957; hata hivyo, Ghana haikuweza kutangaza uhuru wake kamili kutoka kwa Uingereza hadi tarehe 1 Julai 1960 ambapo pia nchi ilianza kujulikana kama "Jamhuri ya Ghana."

neg:
Historia ya Ghana
Historia ya Ghana ilianzia mbali sana, hata kabla ya ukoloni tunaweza kuizunguzia Ghana katika nyanja mbalimbali ikiwemo uchumi, utawala au jamii.