query: Christopher Colombus alizaliwa mwaka upi?

pos:
Kristoforo Kolumbus
Kristoforo Kolumbus (kwa Kiitalia: Cristoforo Colombo; kwa Kihispania: Cristóbal Colón; kwa Kilatini: Columbus; Genova, 1451; Valladolid, 20 Mei 1506) alikuwa mfanyabiashara na mpelelezi aliyegundua njia ya usafiri kati ya Hispania na Amerika.

neg:
Patrice Lumumba
Patrice Lumumba (2 Julai 1925 – 17 Januari 1961) alikuwa mwanasiasa mwanamapinduzi wa nchi ya Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo. Mwaka wa 1958 alikuwa miongoni mwa waanzishaji wa Chama cha Taifa la Kongo (kwa Kifaransa: "Mouvement National Congolais"). Mwaka wa 1960 alipata kuwa Waziri Mkuu wa kwanza wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo baada ya kuongoza harakati za kugombea uhuru toka kwa utawala wa kikoloni wa Wabelgiji. Baada ya miezi miwili tu ya kuwa Waziri Mkuu, Lumumba alipinduliwa na baadaye kutiwa ndani kabla ya kuuawa katika mazingira ya kutatanisha katika eneo la Katanga upande wa kusini wa Kongo.

neg:
DJ Premier
Christopher Edward Martin (amezaliwa tar. 21 Machi 1966) ni mtayarishaji wa rekodi na DJ kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama DJ Premier, na mtengenezaji wa muziki wa kundi la watu wawili Gang Starr, akiwa pamoja na rapa/mwimbaji Guru.

neg:
Winston Churchill
Winston Leonard Spencer Churchill (30 Novemba 1874 – 24 Januari 1965) alikuwa mwanasiasa, mwanajeshi na mwandishi kutoka nchi ya Uingereza. Mara mbili alikuwa Waziri Mkuu wa Uingereza, miaka ya 1940-45, na 1951-55. Mwaka wa 1953 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi. Pia, mwaka wa 1953 alipewa cheo cha "Sir" cha Uingereza.

neg:
Historia ya Hispania
Wiki chache kabla ya kushinda huko Granada wafalme wa Hispania walimkubalia nahodha Kristoforo Kolumbus kutafuta njia ya kufika Bara Hindi kupitia magharibi. Badala ya kufika India Kolumbus alifika kwenye visiwa vya Amerika ya Kati.

neg:
Erasmus wa Rotterdam
Desiderius Erasmus wa Rotterdam (Rotterdam, leo nchini Uholanzi, 27 Oktoba 1466 – Basel, leo nchini Uswisi, 12 Julai 1536), anayejulikana kifupi kama Erasmus tu, alikuwa Mholanzi aliyechangia sana tapo la Renaissance, pia padri na mwanateolojia wa Kanisa Katoliki aliyehimiza urekebisho wake.

neg:
Chris Brown (mwimbaji)
Christopher Maurice Brown alizaliwa 5 Mei 1989, katika mji mdogo wa Tappahannock, Virginia na Joyce Hawkins, aliyekuwa mkurugenzi wa kituo cha kuwachunga watoto, na Clinton Brown, afisa wa ukusanyaji katika gereza la hapo mtaani. Yeye ni kitinda mimba, na ana dada mkubwa anayefanya kazi katika benki. Tangu utoto mwake,Brown alikuwa anapenda muziki, ingawa hakuna mtu katika familia yake aliyehusiana na muziki; yeye alikuwa akisikiliza Albamu za muziki wa 'soul' zilizokuwa za wazazi wake, lakini hatimaye, Brown alianza kupendelea muziki wa hip-hop.

neg:
Cornelis Langenhoven
Cornelis Jacobus Langenhoven (13 Agosti 1873 - 15 Julai 1932) alikuwa mwandishi wa Afrika Kusini, hasa upande wa mashairi na insha. Yeye huonekana kama mwandishi mkuu wa fasihi ya Kiafrikaans mwanzoni mwa karne ya 20. Anajulikana kwa kutunga maneno ya wimbo wa taifa wa kwanza wa Afrika Kusini, "Die Stem" ("Mwito").

neg:
Bahamas
Inaaminiwa ya kwamba mahali pa kwanza pa Amerika alipofika Kristoforo Kolumbus kilikuwa kisiwa kimoja cha Bahamas, labda San Salvador.

neg:
Carl Bosch
Carl Bosch (27 Agosti 1874 – 26 Aprili 1940) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa alichunguza njia za usanisi kwa kanieneo kubwa. Mwaka wa 1931, pamoja na Friedrich Bergius alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

neg:
Conquistador
Katika karne baada ya Kristoforo Kolumbus Maconquistador walikuwa watu waliotafuta utajiri na heri katika "dunia mpya" ya Amerika. Mara nyingi walikuwa wanajeshi wa kustaafu waliokosa nafasi katika maisha ya kawaida Hispania. Walifanya misafara yao kwa gharama zao bila msaada wa serikali ya Hispania au Ureno.

neg:
Morgan Freeman
Morgan Freeman (amezaliwa tar. 1 Juni mwaka 1937) ni mshindi wa tuzo ya Oscars (Academy Award) kama mwigizaji, mwongozaji na mtunzi bora wa filamu. Morgan alikuja kufahamika zaidi kuanzia miaka ya 1990, baada ya kuonekana katika mfulilizo wa filamu zenye mafanikio huko Hollywood.

neg:
Stan Winston
Stanley Winston (7 Aprili 1946 – 15 Juni 2008) alikuwa mtaalamu wa vionjo maalumu, msanii wa vipodozi, na mwongozaji wa filamu kutoka nchini Marekani. Alifahamika sana kwa kutengeneza mfulululizo wa filamu za "Terminator", mfululizo wa filamu za "Jurassic Park", "Aliens", na mfululizo wa filamu za "Predator", "Iron Man (filamu)" na "Edward Scissorhands". Ameshinda jumla ya tuzo nne za Academy Awards kwa kazi yake aliyokuwa akiifanya.

neg:
Jim Cummings
James Jonah "Jim" Cummings (amezaliwa tar. 3 Novemba 1952) ni mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka nchini Marekani.

neg:
Babyface
Kenneth Brian Edmonds (amezaliwa 10 Aprili, 1959), anajulikana sana kwa jina lake la kisanii kama Babyface, ni mwimbaji, mtunzi wa nyimbo na myatarishaji wa rekodi kutoka nchini Marekani. Ametunga na kutayarisha zaidi ya vibao 26 vilivyoshika nafasi ya kwanza tangu kuanza kazi yake ya muziki wa R&B, na ameshinda tuzo 11 za Grammy Awards.

neg:
Bruce Willis
Walter Bruce Willis (amezaliwa tar. 19 Machi 1955) ni mwgizaji wa filamu na mwimbaji kutoka nchi ya Marekani. Alianza kupata umaarufu kuanzia maiaka ya 1980 hivi, na akabaki kuwa kama mwigizaji kiongozi pia mwigizaji msaidizi katika baadhi ya filamu zilizo kuwa zinaigizwa huko Hollywood.

neg:
Steven Spielberg
Steven Allan Spielberg (amezaliwa tar. 18 Desemba 1946 mjini Cincinnati, Ohio) ni mwongozaji na mtayarishaji wa filamu kutoka nchini Marekani. Alianza kujibebea umaarufu kuanza miaka ya 1980, baada kuongoza na kutaarisha mfululizo wa filamu ya Indiana Jones. Baadae akaja na mfululizo wa filamu ya Jurassic Park. Vilevile Steve amewahi kushinda tuzo mara tatu ya Academy Award, kama mwongozaji na mtayarishaji bora wa filamu. Pia Steve ni miongoni mwa waongozaji wa filamu na watengenezaji wanaosifika kwa kutumia gharamama kubwa za utengenezaji wa filamu duniani.

neg:
Christopher Nolan
Christopher Edward Nolan (alizaliwa 30 Julai 1970) ni mkurugenzi wa filamu wa Kiingereza, mwandishi wa habari, na mtayarishaji ambaye ana uraia wa nchi mbili, Uingereza na Marekani. Yeye ni mmoja wa wakurugenzi wa juu zaidi katika historia, na miongoni mwa watengenezaji wa filamu waliofanikiwa zaidi na wenye sifa ya karne ya 21.
Baada ya kufanya mazungumzo yake ya kwanza na Kufuatilia 1998,Nolan alipatakipaumbele
kikubwa kwa kipengele chake cha pili,Memento(2000), ambalo alipokea uteuzi wa Tuzo la Academy la Best Original Screenplay. Utukufu uliopangwa na filamu zake za kujitegemea Nolan alitoa fursa ya kufanya sherehe kubwa ya bajeti Insomnia (2002) na mchezo wa siri The Prestige (2006). Alipata ufanisi zaidi na muhimu zaidi na The Dark Knight Trilogy (2005-2012); Kuanzishwa 2010, ambayo imemfanya awe mteuzi wa tuzo la Academy kwa Picha Bora na ya pili ya uteuzi wa awali wa Screenplay; Interstellar (2014) na Dunkirk (2017). Filamu zake kumi zimeongezeka zaidi ya dola bilioni 4.7 duniani kote na zimepata jumla ya 26 uteuzi wa Oscar na mafanikio saba. Nolan ameandika maandishi kadhaa ya filamu zake na ndugu yake, Jonathan, na anaendesha kampuni ya uzalishaji Syncopy Inc. na mkewe, Emma Thomas. Mbali na ufanisi wake wa filamu, yeye ni mtetezi wa sauti kwa ajili ya uhifadhi wa filamu na upatikanaji unaoendelea wa hisa za filamu.

neg:
Ashton Kutcher
Christopher Ashton Kutcher (amezaliwa tar. 7 Februari 1978) ni mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka nchini Marekani.

neg:
Rudolf Clausius
Rudolf Julius Emanuel Clausius (2 Januari 1822 - 24 Agosti 1888) alikuwa mwanafizikia na mwanahisabati wa Ujerumani, mwanzilishi wa sayansi ya themodanamikia.

neg:
Enugu
Dr Alban (Alban Nwapa), mwandishi wa ngomailiyofuma "it's my life," alizaliwa Enugu tarehe 26 Agosti 1957.
Mchezaji wa kadanda wa Amerka Kikristo Okoye pia alikuwa amezaliwa katika Enugu.

neg:
Konstantino Mkuu
Konstantino Mkuu (jina kamili: Flavius Valerius Constantinus; Niš, 27 Februari 272 – İzmit, 22 Mei 337) alikuwa Kaisari wa Dola la Roma tangu mwaka 306 akitawala peke yake tangu 324.

neg:
Kristo Mfalme
Katika Kanisa Katoliki sikukuu hiyo ilianzishwa na Papa Pius XI mwaka 1925, na inaadhimishwa Jumapili ya mwisho ya Mwaka wa Kanisa, kama kilele chake.

neg:
James Dewey Watson
James Dewey Watson (amezaliwa 6 Aprili 1928) alikuwa mwanafizikia wa biolojia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza virusi na mfumo wa molekuli mbalimbali, hasa DNA. Mwaka wa 1962, pamoja na Francis Crick na Maurice Wilkins alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.

neg:
Colby O'Donis
Colby O'Donis Colón (amezaliwa tar. 14 Machi 1989) ni mtunzi wa nyimbo za pop, R&B, na hip hop kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Colby O'Donis.

neg:
William England
Vyanzo hawakubaliani tarehe yake ya kuzaliwa, lakini imenukuliwa na waandishi mbalimbali kwamba ilikuwa kati ya mwaka 1816 na 1830 . mwaka 1840's Uingereza ilikuwa na studio ya daguerreotype potrait mjini London Mwaka 1854 alijiunga na London Stereoscopic Company (LSC), ambapo mpiga picha Stereoscopic maarufu mwingine Thomas Richard Williams pia alikuwa hai wakati huo. baada ya muda England ikawa LSC's mpiga picha mkuu. Mwaka 1859 alisafiri kwenda Marekani kwa LSC na kuleta mfululizo wa stereoviews za USA na Kanada ambazo ziliwapa watazamaji wa Ulaya baadhi ya maoni Stereoscopic ya kwanza ya Amerika ya Kaskazini Mwaka 1862 LSC ililipa guineas 3000 ili wapewe haki ya kipekee ya kupiga picha Maonyesho ya Kimataifa yaliyo kuwa yakifanyika Kensington Kusini, London. William England aliongoza timu ya LSC stereographers, ambayo ni pamoja na William Russell Sedgfield na Stephen Thompson, kuzalisha mfululizo wa stereoviews 350 za maonyesho . Mwaka 1863 England alipiga picha Maonyesho ya Kimataifa ya Dublin, lakini baadaye mwaka huo aliacha kazi LSC na aka anza kujitegemea. Hatimaye alisafiri kote Ujerumani, Uswisi na Italia, akizalisha vitazamwe mfululizo zilizokusanywa kwenya mfululizo wa Alpine views 'iliyochapishwa chini ya mwamvuli wa Alpine Club'

neg:
Engelbert wa Cologne
Engelbert wa Cologne (pia: Engelbert II of Berg; Schloss Burg, 1185/1186 – Gevelsberg, karibu na Schwelm, 7 Novemba 1225) alikuwa askofu mkuu wa Cologne ambaye alijihusisha sana na mambo ya siasa akiwa pia mtawala wa sehemu ya Ujerumani.

neg:
Richard Strauss
Richard Strauss (alizaliwa mjini Munich tar. 11 Juni 1864 na kufariki mjini Garmisch-Partenkirchen, Bavaria, 8 Septemba 1949) alikuwa mtunzi wa Opera na mwelekezi mashuhuri kutoka nchini Ujerumani. Huyu alipata bahati ya kuwa mashuhuri tangu yungali bwana mdogo na toni zake zilitumika katika mabendi mbalimbali katika Ulaya nzima.

neg:
Jamhuri ya Dominika
Kristoforo Kolumbus alikanyaga ardhi ya Amerika mara ya kwanza katika eneo la Jamhuri ya Dominika.

neg:
50 Cent
Curtis James Jackson III (amezaliwa tar. 6 Juni 1975) ni mwanamuziki wa rap-hip hop, mwigizaji na mtayarishaji kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama 50 Cent.

neg:
Kaswende
Mwanzo halisi wa kaswende haijulikani Kuna nadharia tete mbili za kimsingi:. Moja inapendekeza kuwa kaswende ililetwa Ulaya na wafanyikazi wa meli kutoka Christopher Columbus safari kuelekea Marikani, na nyingine inapendekeza kwamba kaswende ilikuwepo Ulaya hapo awali, lakini haikuwa imetambuliwa. nadharia hizi hujulikana kama nadharia "Columbian" na "kabla ya Columbian", mtawalio. Nadharia ya Columbia inathibitiswa na ushahidi uliopo. Taarifa ya kwanza iliyoandikwa kuhusu mlipuko wa kaswende katika Ulaya iliyotokea katika mwaka wa 1494/1495 katikaNaples, Italia, wakati waliingiliwa na Ufaransa. Kutokana na kuenezwa na kundi la wapiganaji wafaransa waliporudi, hapo awali ilijulikana kama "ugonjwa wa Kifaransa". Mwaka wa 1530, jina "kaswende" lilitumiwa kwanza na daktari Mwitaliano na mshairi GirolamoFracastoro kama kichwa chaKilatini shairi lake kuelezea ongezeko la ugonjwa huo Italia. Kaswende pia ilijulikana kihistoria kama "Poksi Kuu".

neg:
Historia ya Amerika
Safari za baharia Christopher Columbus kuanzia mwaka 1492, zilivuta hasa Hispania, Ureno na halafu Uingereza, Ufaransa na Uholanzi kujianzishia makoloni ili kunyonya maliasili nyingi za "Dunia mpya".

neg:
Chuck Norris
Carlos Ray "Chuck" Norris (alizaliwa Machi 10, 1940) ni msanii wa michezo ya mapigano wa Marekani na mwigizaji wa filamu.

neg:
Lloyd Banks
Christopher Charles Lloyd (Amezaliwa tar. 30 Aprili 1982), anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Lloyd Banks, ni rapa wa kimarekani na mmoja wa kundi la G-Unit.

neg:
Constantine John Kanyasu
Constantine John Kanyasu (amezaliwa 17 Oktoba 1969) ni mwanasiasa Mtanzania na mwanachama wa Chama cha kisiasa cha Chama Cha Mapinduzi (CCM). Amechaguliwa kuwa mbunge wa Geita Mjini kwa miaka 2015 – 2020.

neg:
Pierce Brosnan
Pierce Brendan Brosnan (amezaliwa tar. 16 Mei 1953, Drogheda, Ireland) ni mwigizaji filamu na mtaarishaji wa Kiireland-Marekani. Labda anafahamika zaidi kwa kuigiza kama 'James Bond' katika filamu nne alizocheza kuanzia mwaka 1995 hadi 2002, ambazo ni
"GoldenEye", "Tomorrow Never Dies", "The World Is Not Enough" na "Die Another Day".
Tangu atumie jina James bond Brosnan, pia amecheza filamu zingine tofauti ikiwemo ile ya "Evelyn" na "Seraphim Falls".

neg:
Chris Pratt
Chris Pratt (amezaliwa tar. 21 Juni 1979) ni mwigizaji wa filamu na tamthilia kutoka nchini Marekani.

neg:
Naomi Campbell
Naomi Elaine Campbell (amezaliwa tar. 22 Mei 1970, London, Uingereza) ni mwanamitindo kutoka Ufalme wa Muungano.

neg:
Christopher Plummer
Arthur Christopher Orme Plummer (amezaliwa tarehe 13 Desemba, 1929) ni mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka nchini Kanada.

neg:
Maurice Odumbe
Maurice Omondi Odumbe (amezaliwa mnamo 15 Juni 1969) ni mchezaji wa kriketi mwenye uraia wa Kikenya ambaye alipigwa marufuku kutoshiriki katika mchezo wa kriketi mnamo Agosti 2004 baada ya kupatikana na hatia ya kupokea fedha kutoka kwa wayu wasiohalali.

neg:
Baada ya Kristo
Dionysio baada ya kufanya utafiti alidhani Yesu alizaliwa mwaka 754 tangu kuanzishwa kwa Roma.

neg:
Chris Brown (mwimbaji)
Christopher Maurice "Chris" Brown (amezaliwa 5 Mei 1989) ni msanii anayerekodi muziki na mwigizaji filamu kutoka Marekani.

neg:
Lorenzo Ruiz
Lorenzo Ruiz (Binondo, Manila, Ufilipino 1600 hivi – Nagasaki, Japani 29 Septemba 1637), ni Mfilipino wa kwanza kutangazwa mtakatifu na Kanisa Katoliki.

neg:
Christina Milian
Christine Flores (amezaliwa tar. 26 Septemba 1981) ni mtunzi, mwimbaji wa muziki wa pop na R&B, mtayarishaji, mnenguaji, na mwigizaji wa filamu kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Christina Milian. Alizaliwa mjini Jersey City, New Jersey, halafu baadaye akahamia zake mjini Los Angeles. Akiwa na umri wa miaka ipatayo kumi na tatu, Milian akaanza kutamani kuwa mwigizaji.

neg:
Horst Störmer
Horst Ludwig Störmer (amezaliwa 6 Aprili 1949) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Ujerumani akiwa ni profesa nchini Marekani. Hasa anajulikana kwa kugundua kanuni fulani ya kifizikia (kwa Kiingereza: "quantum Hall effect"). Mwaka wa 1998, pamoja na Robert Laughlin na Daniel Tsui alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.

neg:
William Phillips
William Daniel Phillips (amezaliwa 5 Novemba 1948) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza atomu kupitia kwa mionzi ya leza. Mwaka wa 1997, pamoja na Steven Chu na Claude Cohen-Tannoudji alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.

neg:
Steven Chu
Steven Chu (amezaliwa 28 Februari 1948) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Marekani akiwa na asili ya Kichina. Hasa alichunguza atomu kupitia kwa mionzi ya leza. Mwaka wa 1997, pamoja na Claude Cohen-Tannoudji na William Phillips alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia. Tarehe 21 Januari 2009 ameteuliwa kuwa Waziri wa Nishati katika serikali ya Rais Barack Obama.

neg:
Robert Koch
Heinrich Hermann Robert Koch (11 Desemba 1843 – 27 Mei 1910) alikuwa daktari kutoka nchi ya Ujerumani. Hasa alichunguza virusi visababishavyo magonjwa mbalimbali. Mwaka wa 1882 aligundua kirusi kinachosababisha kifua kikuu, na mwaka wa 1883 kirusi kinachosababisha kipindupindu. Mwaka wa 1905 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.

neg:
Thomas More
Thomas More alizaliwa katika mji wa London tarehe 7 Februari mwaka 1478.

neg:
Moïse Katumbi
Moïse Katumbi Chapwe (alizaliwa 28 Desemba 1964) ni mwanasiasa na mfanyabiashara wa Kongo.

neg:
Francois Englert
Francois Baron Englert (amezaliwa 6 Novemba, 1932) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Ubelgiji. Hasa amechunguza chembe za atomu. Mwaka wa 2013, pamoja na Peter Higgs, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.

neg:
Kolumbani
Kolumbani abati (540 – 23 Novemba 615; , maana yake "Njiwa mweupe") alikuwa mmonaki mmisionari kutoka Ireland, maarufu kwa kuanzisha monasteri nyingi na kueneza Ukristo wa Kiselti katika nchi mbalimbali za Ulaya bara, ukiwa ni pamoja na kanuni kali ya kitawa, malipizi, na maungamo ya binafsi kwa padri.

neg:
Historia ya Kanisa
Yakaanza kusambaa tena mafundisho ya kale kuwa dunia si tambarare lakini mviringo kama chungwa. Alijitokeza nahodha Mwitalia kwa jina Kristoforo Kolombo aliyetaka kujaribisha mafundisho hayo. Ikiwa dunia kweli ina umbo la chungwa inawezekana kuelekea magharibi kutoka Hispania na kufika mashariki katika Bara Hindi. Kwa njia hiyo inawezekana kufanya biashara moja kwa moja na nchi tajiri za mashariki bila kuwapa faida wafanyabiashara Waarabu. Mfalme wa Hispania akampa Kolombo fedha za kuandaa meli tatu.

neg:
Colombo
Colombo ni mji mkubwa wa Sri Lanka wenye wakazi 647,100 (2001). Ilikuwa mji mkuu wa nchi hii tangu mwaka 1814 mpaka mwaka 1978.

neg:
Chris Brown (mwimbaji)
Alirekodi albamu yake ya kwanza mwishoni mwa mwaka wa 2005 na aliita "Chris Brown" , akiwa na umri wa miaka 16. Albamu hii ilihusisha wimbo wake wa kwanza "Run It!", Ambao uliongoza kwenye "Bango" la nyimbo 100 mashuhuri, na kumfanya msanii wa kwanza wa kiume tangu Montell Jordan kuwa na wimbo wake ukiongoza kwenye chati. Albamu hii imeuza zaidi ya nakala milioni mbili katika Marekani na imethibitishwa kuhitimu kiwango cha platinamu kwa mara mbili na shirika la Recording Industry Association la Marekani (RIAA).

neg:
Christiaan Huygens
Christiaan Huygens (14 Aprili 1629 – 8 Julai 1695) alikuwa mtaalamu wa fizikia, hisabati na astronomia kutoka nchini Uholanzi aliyezaliwa mjini Den Haag.

neg:
Christian Karembeu
Christian Karembeu (alizaliwa tarehe 3 Desemba 1970) alikuwa mchezaji wa soka wa Ufaransa na alikuwa mshauri wa mkakati wa Olympiacos FC, pia alishiriki katika muungano wa Paris ili kupanua A-League na Timu za Kisiwa cha Pacific.

neg:
Ukristo barani Afrika
Mwaka 1630 kijana kwa jina Jerome Chungulia akapokea cheo cha Mfalme wa Mombasa kwa msaada wa Wareno. Alikuwa mtoto wa Sultani Mwislamu. Wareno walimwua baba vitani na kumlea mwanaye. Baada ya masomo kule Goa (Bara Hindi) alirudi kama Mkristo.

neg:
Kris Kross
Kris Kross lilikuwa kundi la muziki wa hip hop lililoundwa mwanzoni mwa miaka ya 1990, likiongozwa na James Christopher "Mac Daddy" Kelly (Agosti 11, 1978 – Me 1, 2013) na Christopher "Daddy Mac" Smith (amezaliwa Januari 10, 1979). Kundi linatoka nchini Marekani. Kundi lilitamba sana na kibao chao cha 1992 "Jump", ambacho kilishika nafasi ya kwanza kwenye chati za Billboard Hot 100 kwa majuma manane mfululizo na kutunukiwa platinum.

neg:
Amerika ya Kilatini
Kipaumbele cha lugha za Kirumi kimetokana na historia. Baada ya Kristoforo Kolumbus nchi hizi zilikuwa koloni ama za Hispania au za Ureno hadi karne ya 19. Wakazi wengi ni watoto wa wahamiaji kutoka Ulaya au chotara kati ya wahamiaji wale na wakazi asilia.

neg:
Santo Domingo
Santo Domingo imekaliwa na Wahispania tangu 1496 ikaundwa kama mji mwaka 1498 na Bartolomeo Kolumbus (kakaye Kristoforo Kolumbus) kwenye mdomo wa mto Ozama gegründet ikapewa jina "La Nueva Isabela" kwa heshima ya malkia ya Hispania. Ikaharibika na tufani mwaka 1502 na kujengwa upya upande wa magharibi ya mto.

neg:
Christian de Duve
Christian de Duve (amezaliwa 2 Oktoba 1917) alikuwa mwanabiolojia kutoka nchi ya Ubelgiji. Hasa alichunguza sehemu za chembe hai. Mwaka wa 1974, pamoja na Albert Claude na George Palade alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.

neg:
Kristoforo Kolumbus
Nchi hii mpya ilikuwa bahati yake. Katika mipango yake alifanya kosa la kukadiria umbali kati ya Ulaya na Asia kuwa mdogo mno. Akiba za chakula na maji katika jahazi zake zisingetosha kufika Uchina. Kukuta nchi mpya njiani ambayo hakutegemea kulimwokoa.

neg:
Nicolaas Bloembergen
Nicolaas Bloembergen (amezaliwa 11 Machi 1920) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Uholanzi. Mwaka wa 1958 alikata uraia wa Marekani. Hasa alichunguza mnururisho na usumaku wa kiini cha atomu. Mwaka wa 1981, pamoja na Arthur Schawlow na Kai Siegbahn alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.

neg:
Keylor Navas
Keylor Antonio Navas Gamboa alizaliwa tarehe 15 Disemba 1986 nchini Costa Rica anajulikana kama Keylor Navas ni mchezaji wa mpira wa miguu anayecheza nafasi ya golikipa katika klabu ya Real Madrid na timu ya taifa ya Costa Rica.

neg:
Kristie Lu Stout
Kristie Lu Stout (amezaliwa 7 Desemba 1974) ni mwandishi na ntangazaji wa habari wa kutoka Marekani anayefanya kazi CNN International.

neg:
Alexander Chambers
Chambers alizaliwa Cattaraugus, New York. Alihitimu kutoka West Point na darasa la 1853 (ambalo pia lilijumuisha John Schofield na Philip Sheridan), na aliamuru alileta jeshi la pili.
Alipigana katika vita vya Seminole kutoka mwaka wa 1855.Mnamo Mei 1861 ,muda mfupi baada ya vita kuanza, alipandishwa kuwa nahodha, na kufanya kazi ya kuajiri huko Iowa.

neg:
Sean Connery
Sir Thomas Sean Connery (amezaliwa tar. 25 Agosti, 1930) (pia inasemekana kazaliwa 1922) ni mwigizaji na mtaarisha wa filamu mstaafu kutoka nchini Scotland, ambaye huenda akawa anafahamika kama mwigizaji wa kwanza kuigiza katika mfululizo wa filamu za James Bond, aliyecheza katika filamu sita. Mnamo mwaka wa 1987 ameshinda tuzo ya Oscar kama mwigizaji msaidizi kutoka katika filamu ya The Untouchables. Mwaka wa 2000 amepewa cheo cha "Sir" cha Uingereza.

neg:
Ushairi wa Christopher Richard Mwashinga
Christopher Mwashinga, aliyezaliwa tarehe 9 Januari 1965, ni mshairi kutoka nchi ya Tanzania, Afrika Mashariki. Amekuwa akiandika na kughani mashairi ya Kiswahili tangu mwaka 1978 alipokuwa mwanafunzi wa darasa la nne katika Shule ya msingi ya Ngare-Nairobi iliyoko Siha Magharibi, katika wilaya ya Hai, Mkoa wa Kilimanjaro, nchini Tanzania.

neg:
Chuo Kikuu cha Columbia
Chuo Kikuu Cha Columbia ni chuo chenye masomo ya shahada katika mji wa New York. Kilibuniwa mwaka 1754 na Kanisa la Uingereza kikiitwa King's College (Chuo Cha Mfalme), baada ya kupata idhini ya kutoa mafunzo kutoka kwake mfalme George II wa Uingereza.
Miongoni mwa waliofuzu kutoka katika chuo hiki ni rais wa Marekani, Barack Obama, rais wa Estonia Toomas Hendrik Ilves, na wasanii waimbaji Alicia Keys na Lauryn Hill.

neg:
Patrice Lumumba
Mnamo mwezi wa Octoba, mwaka 1959, Lumumba, kama kiongozi wa chama cha MNC, alikamatwa kwa kosa la kuchochea vurugu za kupinga serikali ya kikoloni katika mji wa Stanleyville ambapo watu takriban 30 waliuawa na yeye alihukumiwa kwenda jela kwa muda wa miezi sita. Mnamo tarehe 18 ya mwezi Januari 1960 ambayo ilikuwa siku ya majaribio na hapohapo katika siku ya kwanza ya mkutano wa wa kuzungumzia hatma ya nchi ya kidemokrasia ya Kongo itakumbukwa kwamba licha ya Lumumba kuwa jela katika kipindi hicho cha chake cha MNC kilifanikiwa kuwashawishi wananchi kwenye uchaguzi uliofanyika mwezi Decemba na kushinda katika jamhuri ya Congo. Kutokana na nguvu ya umma iliyokuwa ikifanywa na wananchi wa Congo dhidi ya kuachiliwa kwa Lumumba kutoka kila kona, aliachiliwa na kuruhusiwa kuhudhuria katika mkutano wa Brussels. Mkutano huo ulifikia kilele tarehe 27, June 1960 kwa azimio la uhuru wa nchi ya Kongo na kupanga uchaguzi tarehe 30 ya mwaka huo huo wa 1960 Uchaguzi Mkuu wa Congo 11–25 May 1960. Lumumba na chama chake cha MNC walipata ushindi uliowawezesha kuunda serikali kwa tangazo la tarehe 23 June 1960 na Patrice Lumumba anapata cheo cha uwaziri mkuu akiwa na umri wa miaka 34 na Joseph Kasa-Vubu akiwa ndie Rais wake wa kwanza. Kwa mujibu wa katiba ya Congo mnamo tarehe 24 June serikali ilipitisha kura ya kijasiri ambayo iliamuliwa na baraza la maseneta kwamba tarehe 24 iwe ni siku ya ya kuadhimisha uhuru wa Congo.

neg:
Matias Mulumba Kalemba
Matias Mulumba Kalemba (1836 hadi 27 Mei 1886, Kampala) ni mfiadini mmojawapo kati ya Wakristo 22 wa Kanisa Katoliki wanaojulikana na kuheshimiwa duniani kote kama Wafiadini wa Uganda.

neg:
Gerard Butler
Gerard James Butler (amezaliwa tar. 13 Novemba 1969) ni mwigizaji filamu wa Kiscotland. Huenda akawa anafahamika kwa jina la Mfalme Leonidas kutoka katika filamu ya 300 na The Phantom ya mwaka wa 2004.

neg:
Chris Evans
Christopher Evans (alizaliwa Boston, 13 Juni 1981) ni muigizaji wa Marekani anayejulikana sana kwa jina la "Captain America" kama shujaa katika filamu zake.

neg:
Chingis Khan
Chingis Khan (pia: "Genghis Khan", * takriban 1162 – + 18 Agosti 1227) alikuwa kiongozi wa Wamongolia aliyeunda Milki ya Wamongolia iliyoendelea kutawala eneo kubwa kuanzia China pamoja na Asia ya Kati hadi Urusi na Mashariki ya Kati.

neg:
Seth Rollins
Colby Lopez (aliyezaliwa Mei 28, 1986) ni mchezaji wa mieleka wa Marekani. Anashiriki kwenye WWE. Anashindana chini ya jina la ulingoni Seth Rollins. Mnamo Machi 29, 2015, alishinda WWE "World Heavyweight Championship". Rollins ni mwanachama wa zamani wa "The Shield" na wakati alikuwa pamoja nao, alikuwa kwenye lebo ya WWE na Roman Reigns. Kabla ya kuitwa kwenye orodha kuu, Rollins alishinda kwa mpango wa maendeleo wa WWE na NXT alikuwa mchezaji wa kwanza wa NXT.

neg:
Theodor Mommsen
Christian Matthias Theodor Mommsen (30 Novemba 1817 – 1 Novemba 1903) alikuwa mwanahistoria na mwandishi kutoka nchi ya Ujerumani. Anafahamika hasa kwa kitabu chake "Historia ya Roma" (kwa Kijerumani: "Römische Geschichte"). Mwaka wa 1902 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.

neg:
Ukristo barani Afrika
Hapo alijitokeza nahodha Mwitalia kwa jina Kristoforo Kolombo aliyetaka kujaribisha mafundisho haya mapya. Ikiwa dunia kweli ina umbo la chungwa inawezekana kuelekea magharibi kutoka Hispania na kufika mashariki katika Bara Hindi. Kwa njia hiyo inawezekana kufanya biashara moja kwa moja na nchi tajiri za mashariki bila kuwapa faida wafanyabiashara Waarabu. Mfalme wa Hispania akampa Kolombo fedha za kuandaa meli tatu.

neg:
Kristoforo Kolumbus
Kolumbus aliondoka Hispania kwa jahazi tatu tarehe 3 Agosti 1492. Tarehe 12 Oktoba 1492 alikanyaga mara ya kwanza eneo la Amerika katika kisiwa kimoja kisichojulikana ni kipi kwa hakika katika funguvisiwa ya Bahama. Akaendelea hadi Kuba na kisiwa cha Dominica akarudi Hispania mwaka 1493.

neg:
Heribert wa Cologne
Heribert wa Cologne (kwa Kijerumani: Heribert von Köln; Worms, 970 hivi; Cologne, 16 Machi 1021) alikuwa Askofu mkuu wa Cologne, Ujerumani, na Chansella wa Dola Takatifu la Roma chini ya kaisari Otto III.

neg:
Nicolaus Copernicus
Nicolaus Copernicus (kwa Kijerumani Nikolas Koppernigk,kwa Kipolandi: Mikołaj Kopernik; 19 Februari 1473 – 24 Mei 1543) alikuwa mtaalamu wa fani mbalimbali.

neg:
Amerigo Vespucci
Mwaka 1499 alichukua nafasi yeye mwenyewe na kibali cha akina Medici akajiunga na safari kwenda Amerika kufuata nyayo za safari ya tatu ya Kolumbus kwa kusudi la kugundua zaidi ya pwani. Mbele ya pwani ya Guyana (leo: Surinam) aliachana na wenzake akaendelea kusini akafika hadi mdomo wa mto Amazonas akiamini ya kwamba amefika Uhindi jinsi ilivyokuwa imani ya kawaida wakati ule.

neg:
Edward Moss
Edward Moss (amezaliwa tar. 11 Julai 1977) ni mwigizaji wa filamu na mchekeshaji kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa kuigiza na kucheza kama hayati Michael Jackson kwenye filamu na vipindi vya TV. Awali alikuwa anafanya katika kampuni ya McDonald's mwanzoni mwa miaka ya 1990, ambapo wafanyakazi wenzake walikuwa wakimwambia kama anafanana sana na mwimbaji Michael Jackson; hivyo basi Moss akaingia katika shindano la kutafuta watu wenye vipaji na kubahatika kushinda, na kadiri muda unavyokwenda, ameamua kujitafutia riziki yake kwa kujifanya kama Jackson.

neg:
Christina Aguilera
Christina Maria Aguilera (amezaliwa tar. 18 Desemba 1980) ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo za pop dansi kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Christina Aguilera.

neg:
Matias Mulumba Kalemba
Hao walikuwa wahudumu wa ikulu ya kabaka wa Buganda Mwanga II (1884 - 1903) ambao waliuawa kati ya tarehe 15 Novemba 1885 na tarehe 27 Januari 1887 kwa sababu ya kumwamini Yesu Kristo baada ya kuhubiriwa Injili na Wamisionari wa Afrika walioandaliwa na kardinali Charles Lavigerie.

neg:
Constantius Chlorus
Flavius Valerius Constantius (31 Machi, 250 – 25 Julai, 306) alikuwa Kaizari wa Dola la Roma Magharibi kuanzia mwezi wa Mei 305 hadi kifo chake. Aliitwa Chlorus kwa ajili ya rangi ya uso wake kuwa nyeupe. Alimfuata Maximian. Alikuwa baba wa Konstantin Mkuu.

neg:
Roger Guillemin
Roger Charles Louis Guillemin (amezaliwa 11 Januari 1924) alikuwa mwanafiziolojia kutoka nchi ya Ufaransa. Baadaye alihamia Marekani ambako alipata uraia 1963. Hasa alichunguza homoni mbalimbali. Mwaka wa 1977, pamoja na Andrew Schally na Rosalyn Yalow alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.

neg:
Ice Cube
O'Shea Jackson (amezaliwa tar. 15 Juni 1969), anajulikana sana kwa jina lake la kisanii kama Ice Cube, ni rapa wa Kimarekani, mwigizaji na pia mwongozaji wa filamu. Anatazamika kama ni msanii mkubwa duniani wa muziki aina ya hip hop.

neg:
Bartolomeo Dias
Bartolomeu Dias (1451 hivi – 29 Mei 1500 ), sharifu wa ukoo wa kifalme wa Ureno, ni maarufu kama Mzungu wa kwanza kuzunguka bara la Afrika toka kaskazini magharibi hadi mashariki kwa Rasi ya Tumaini Jema (1488), akifungua njia ya kwenda India kupitia baharini.

neg:
Charlize Theron
Charlize Theron (amezaliwa tar. 7 Agosti 1975) ni mwigizaji wa filamu na mwanamitindo wa zamani wa Kiafrika Kusini-Kimarekani. Huenda akawa anafahamika kwa jina la Stella Bridger kutoka katika filamu ya The Italian Job, Aileen Wuornos kutoka katika filamu ya Monster, ambayo ilimwezesha kujipatia Tuzo ya Academy.

neg:
Noam Chomsky
Noam Chomsky (*7 Desemba 1928) ni mtaalamu wa isimu (sayansi inayochunguza lugha) nchini Marekani. Tangu 1955 amekuwa profesa kwenye chuo cha Massachusetts Institute of Technology (MIT).

neg:
Oscar Romero
Óscar Arnulfo Romero y Galdámez (15 Agosti 1917– 24 Machi 1980) alikuwa askofu mkuu wa Kanisa Katoliki huko San Salvador, nchini El Salvador kuanzia tarehe 21 Juni 1970 hadi kifodini chake.

neg:
Stanley Cohen
Stanley Cohen (amezaliwa 17 Novemba 1922) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza vipengele mbalimbali vya ukuaji wa chembe hai. Mwaka wa 1986, pamoja na Rita Levi-Montalcini alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.

neg:
Washington, D.C.
Jina la mji mkuu limechaguliwa kwa heshima ya kiongozi wa uhuru na rais wa kwanza George Washington. Jina la "District of Colombia" likachaguliwa kwa heshima ya Kristoforo Kolumbus mpelelezi wa Amerika.

neg:
Amerika ya Kusini
Neno "Amerika" limetokana na jina la kwanza la Mwitalia Amerigo Vespucci (1451-1512). Vespucci alikuwa baharia na mfanyabiashara katika utumishi wa familia ya Medici kutoka Firenze (Italia). Tangu mwaka 1499 alisafiri kwenye pwani za Amerika ya Kusini na Amerika ya Kati akaandika kitabu juu ya safari zake. Humo aliandika ya kwamba hakukubaliana na Kristoforo Kolumbus ya kwamba visiwa na nchi zilizofikiwa na Kolumbus zilikuwa sehemu ya Uhindi. Amerigo alipendekeza ya kwamba zilikuwa sehemu za "dunia mpya" au bara jipya akiwa mtu wa kwanza kuandika hivyo.

neg:
Orlando Bloom
Orlando Jonathan Blanchard Bloom (amezaliwa tar. 13 Januari 1977, mjini Canterbury, Uingereza) ni mwigizaji filamu kutoka nchini Uingereza. Anafahamika zaidi kwa kucheza kama Legolas Greenleaf kwenye seti nzima ya filamu ya The Lord of the Rings.

neg:
Robert Grubbs
Robert Howard Grubbs (amezaliwa 27 Februari 1942) ni mwanakemia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza mambo ya usanisi. Mwaka wa 2005, pamoja na Richard Schrock na Yves Chauvin alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

neg:
Thibaut Courtois
Thibaut Nicolas Marc Courtois (kwa Kiholanzi: [tiˈboː kuːrˈtʋaː]; kwa Kifaransa: [tibo kuʁtwa]; alizaliwa tarehe 11 Mei 1992) ni mchezaji wa mpira wa miguu anayecheza nafasi ya golikipa katika klabu ya Chelsea na timu ya taifa ya Ubelgiji.

neg:
Richard Stallman
Richard Stallman (* 16 Machi 1953) ni mtaalamu wa programu za tarakilishi (kompyuta) aliyeanzisha harakati ya kuunda programu huria.

neg:
Stanley Kubrick
Stanley Kubrick (26 Julai 1928 - 7 Machi 1999) alikuwa mwongozaji wa filamu wa Kimarekani. Kubrick anafikiriwa kuwa mmoja kati ya waongozaji filamu wakubwa wa karne ya 20.

neg:
Richard Zsigmondy
Richard Zsigmondy (1 Aprili 1865 – 23 Septemba 1929) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Austria. Hasa alichunguza koloidi. Mwaka wa 1925 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.


query: Je,msitu mkubwa zaidi Kenya ni gani?

pos:
Msitu wa Mau
Msitu wa Mau ni misitu tata katika Bonde la Ufanchini Kenya. Ni msitu asili wa milimani ulio mkubwa zaidi katika Afrika Mashariki. Msitu tata wa Mau una eneo wa hektari 273300 [0]

neg:
Hifadhi ya Serengeti
Hifadhi ya Serengeti ni eneo kubwa la mbuga na misitu katika Tanzania ya kaskazini hasa katika mikoa ya Mara na Arusha ikipakana na nchi ya Kenya. Jina Serengeti limechukuliwa kutoka lugha ya Kimasai hasa: "Serengit" humaanisha "Kiwara kisichoisha".

neg:
Mlima Kenya
Wameru wanaishi Mashariki na Kaskazini mwa mlima. Walilima na kufuga katika sehemu yenye rutuba nyingi nchini Kenya. Jina la Mt. Kenya kwa Kimeru ni "Kirimara" (kutokana na weupe wa theluji).
Wazungu wa kwanza kutembelea Mlima Kenya mara nyingi walileta wajumbe wa makabila mengine kama marafiki na mabawabu. Wengi wao hawakuwa na uzoefu wa baridi, au kuwahi kuona theluji. Maitikio yao mara nyingi zilikuwa za woga na tuhuma.

neg:
Ziwa Elementaita
Ziwa Elmenteita (pia: Elmentaita, Elementaita) ni ziwa la magadi, katika eneo la mashariki la Bonde la Ufa la Afrika Mashariki, kilomita 120 kaskazini magharibi mwa jiji la Nairobi, Kenya.

neg:
Mto Laga Tulu-Bor
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Safu ya Ruwenzori
Baada ya Kilimanjaro na mlima Kenya, Ruwenzori ni mlima mkubwa wa tatu barani Afrika. Pamoja na hiyo miwili ndiyo milima pekee yenye barafuto za kudumu kwenye bara hilo.

neg:
Utalii nchini Kenya
Mbuga ya wanyama ya kitaifa ya Ziwa Nakuru, lililoanzishwa mwaka wa 1961 karibu na Ziwa Nakuru, liko karibu na mji wa Nakuru. Inajulikana sana kwa maelfu, na wakati mwingine mamilioni ya ndege wa aina ya flamingo wanaokusanyika ufuoni mwa ziwa Nakuru. Wajihi wa ukame wa ziwa hili ni vigumu kujulikana kwa sababu ya flamingo wengi. Idadi ya flamingo katika ziwa hutegemea maji na hali ya chakula. Pahali bora kuwatazama ndege hawa ni juu ya mwinuko unaoitwa "Baboon Cliff".

neg:
Mlima Kenya
Majina ya barafuto za Mlima Kenya kwa mzunguko wa akrabu kutoka kaskazini ni ni:
Jalidi usiku hufanya kuwe na miundo ya kingo za kingo za barafuto. Kuna sentimita chache ardhi jalidi chini ya uso wa ardhi. Kupanuka na kupunguka kwa ardhi kwa sababu ya halijoto, hufanya mimea isiweze kumea katika kingo.
Mlima Kenya ni eneo kuu la vyanzo vya maji vya mito miwili mikubwa nchini Kenya; Mto Tana na Mto Ewaso Ngiro Kaskazini. Mfumo wa ekolojia wa Mlima Kenya hupatia watu zaidi ya milioni 2 maji. Wiani wa vijito ni kubwa hasa katika miteremko ambayo haijawahi kuwa na barafuto. Vijito na mito inayoanza Mlima Kenya humwaga maji ndani ya Mto Sagana, Mto Tana na Mto Ewaso Ngiso Kaskazini moja kwa moja au kupitia mito mingine.
Eneo la Mlima Kenya lina kanda tofauti za kiekolojia. Kila ukanda una sifa zake na spishi kuu ya mimea. Spishi nyingi zinazopatikana katika sehemu zilizo juu ya mlima zinapatikana pia katika maeneo mengine ya mlima na Afrika Mashariki.

neg:
Mlima Kenya
Spishi za ndege, k.v. chozi, kwenzi, tai na tumbusi hupatikana katika ukanda wa alpi ya kiafrika. Ndege ni muhimu katika mfumo wa ekolojia hiyo kwa kuwa wao husaidia katika mchavusho.
Tabianchi ya Mlima Kenya ni ya milima ya ikweta ambayo Hedberg alieleza kuwa ni 'majira ya baridi kila usiku, majira ya joto kila mchana"'." Mlima Kenya mojawapo ya vituo vya uchunguzi wa angahewa vya Global Atmospheric Watch.
Mlima Kenya hushuhudia misimu miwili tofauti, misimu ya joto na misimu ya mvua, kama maeneo mengine ya Kenya. Miteremko ya mashariki kaskazini hupata mvua kubwa zaidi kwa kuwa uko katika upande wa pepo za kusi ambazo huleta mvua kutoka Bahari Hindi. Mvua hii huwezesha msitu uliosongamana katika upande huo. Katika miinuko ya juu, usimbishaji hufanyika kama theluji na kutengeneza barafuto.

neg:
Ziwa Ol Bolossat
Ziwa Ol Bolossat linapatikana katika kaunti ya Nyandarua, katikati ya nchi ya Kenya.

neg:
Wagikuyu
Wagikuyu (pia: Wakikuyu) ni kabila kubwa nchini Kenya lenye watu milioni 7.5 au asilimia 22 za Wakenya wote. Wenyewe hujiita Agĩkûyû. Neno Gikuyu linatokana na mti wa mkuyu (kwa Kik: "mũkũyũ)". Lakabu ya Wakikuyu ni "Nyũmba ya Mũmbi", tafsiri yake ikiwa ni: nyumba ya Muumba.

neg:
Wakisii
Kitambo, Kisii ilikuwa na misitu mikubwa, pamoja na miti iliyozeekana yenye matawi pana. Ilikuwa ni sehemu ya msitu wa Bonde la Kongo. Mabaki ya pekee ya msitu huu Kenya ni msitu Kakamega, ambao ni pembe magharibi zaidi ya msitu wa Equator.Maeneo mawili ya misitu huo yalikuwa yanaunganishwa kupitia Nandi na Kericho, kabla ya maeneo ya Nandi na Kericho kukatwa miti ili chai ipandwe na matu wakae pale.

neg:
Shirika la Huduma kwa Wanyama Pori ya Kenya
Kenya ina mbuga na hifadhi 35 teule za kitaifa:KWS inaendesha mipango maalum kusaidia viumbe na makazi ya Kenya ambayo yako kwenye hatari hasa. Wana mipango ya uhifadhi wa sehemu za chemchemi na misitu,na miradi maalum ya tembo na kifaru kusaidia kuwaokoa kutoka kwa wawindaji. Hirola, ambayo iko katika hatari ya kupotea, pia inafuatiliwa.

neg:
Mto Natudau
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mto Kaitio
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Kaunti ya Tharaka-Nithi
Kaunti ya Tharaka Nithi imepakana na kaunti za Meru, Embu, Kirinyaga, Nyeri na Kitui. Ina sehemu ya Msitu wa Mlima Kenya katika upande wa magharibi. Mto Tana hupitia katika kaunti hii. Mito inayotiririsha maji ndani ya Mto Tana na hupitia Tharaka Nithi kutoka Mlima Kenya ni: Mto Mutonga, Mto Thingithu, Mto Kathita, Mto Thanantu, Mto Thangatha, Mto Kithinu and Mto Ura.

neg:
Hifadhi ya Taifa ya Nairobi
Mbuga hii ina wanyamapori wengi tofauti. Ni ugo tu unaotenganisha mbuga hii ya wanyama kutoka mji mkuu. Wanyama walao mimea hujaa sana katika mbuga hii wakati wa kiangazi. Ni mojawapo kati ya makimbilio ya vifaru yaliyofanikiwa sana nchini Kenya.

neg:
Mto Aino
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Msitu
Ndiyo tofauti kati ya misitu ya asili na isiyo ya asili.

neg:
Ziwa Viktoria
Ziwa Viktoria (pia: Viktoria Nyanza, Ziwa Nyanza) ni ziwa kubwa la Afrika ya Mashariki lililopo baina ya Tanzania, Kenya na Uganda. Ni ziwa kubwa kuliko yote barani Afrika, na la pili duniani, baada ya Ziwa Superior ambalo lipo Amerika ya Kaskazini.

neg:
Mto Naekitoenyala
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Msitu
Msitu ni eneo kubwa linaloongozwa na miti. Maana ya ufafanuzi sahihi zaidi wa msitu hutumiwa duniani kote, kuhusisha mambo kama vile mti wa wiani, urefu wa mti, matumizi ya ardhi, usimamaji wa kisheria na kazi ya mazingira. Kwa mujibu wa ufafanuzi wa Chakula na Kilimo uliotumiwa sana , misitu ilifunika hekta bilioni 4 (ekari 9.9 × 109) (kilomita za mraba milioni 15) au asilimia 30 ya eneo la ardhi duniani mwaka 2006.

neg:
Msitu mweusi
Mlima mkubwa ni Feldberg mwenye kimo cha mita 1,493m.

neg:
Ziwa Bogoria
Ziwa Bogoria ni ziwa alkali la chumvi, lililoko katika kanda la volkeno katika nusu-graben bonde la kusini la Ziwa Baringo, Kenya, kaskazini kidogo ya ikweta. Ziwa Bogoria, kama vile Ziwa Nakuru, Ziwa Elmenteita, na Ziwa Magadi kusini zaidi katika Bonde la Ufa, na Ziwa Logipi kaskazini, ni nyumbani kwa wakati mmoja kwa ukubwa duniani wakazi wa mindre heroe. Ziwa ni tovuti Ramsar na imekuwa hifadhi ya taifa imekuwa inalindwa tangu 29 Novemba 1973. Ziwa Bogoria ni vifupi (mita 10 kina juu), na inapata urefu wa kilomita 34 kwa kilomita 3.5 upana, pamoja na bonde la mifereji ya 700 km ².

neg:
Meru, Kenya
Kaunti ya Meru ni mahali pa kuzuru Ili kutembelea eneo za kuhifahia wanyama ambazo ni Samburu na Buffalo Springs Lewa Downs, ambazo ziko mbali kiasi kaskazini mwa Meru, pamoja na Samburu na Buffalo Springs kupitia Isiolo, na Hifadhi ya Taifa ya Meru, katika kaskazini mwa Meru, kupitia Maua katika vilima vya Nyambeni.

neg:
Ziwa Kamnarok
Ziwa Kamnarok lilikuwa kati ya maziwa ya Kenya hadi mwaka 2015 lilipokauka. Kabla ya hapo lilienea katika km² 1.

neg:
Mto Thiba
Mto Thiba unapatikana nchini Kenya. Ni tawimto la mto Tana ambao ndio mrefu kuliko yote nchini na unaishia katika Bahari ya Hindi.

neg:
Msitu wa Kakamega
Ikiwa ni pamoja na hifadhi ya wanyama pori, misitu huu umezingira takribani kilomita 230 za mraba, ambapo ni chini ya nusu ambayo kwa sasa inabakia kama misitu ya asili. Kuna maeneo mengi nyasi ilikokatwa na maeneo yaliyo bure Utajiri wa msitu huu kwa aina tofauti za ndege, wadudu na wanyama wa aina ya reptiles huifanya kuwa kivutio kikuu cha watalii wanaopenda kutazama ndege wapiga picha za wanyamapori. Hakuna shughuli kuu za kiutalii na Msitu Kakamega siyo kivutio kikuu cha watalii. Wanyama wakubwa ni nadra. Sehemu ya msitu pia ina makaazi ya wanyama ya kipekee ya aina ya nyanda za juu, lakini kwa ujumla, mimea na wanyama kwenye Msitu huu hazichapta kuchambuliwa kwa upana na sayansi. Hali ya hewa ni ya mvua sana kukiweko za zaidi ya mita mbili za mvua kwa mwaka. Misimu za mvua ni Aprili hadi Mei na Agosti hadi Septemba.

neg:
Mlima Kenya
Makabila makuu wanaoishi kuzunguka Mlima Kenya ni Wakikuyu, Wameru, Waembu na Wamaasai. Hao wote huona mlima huo kama kipengele muhimu cha tamaduni zao.

neg:
Kaunti ya Marsabit
Kaunti ya marsabit ni kavu. Ina Jangwa la Chalbi ambalo ni jangwa kweli la pekee katika Kenya. Kaunti za Marsabit, Turkana na Samburu hushiriki Ziwa Turkana. Mbuga ya Kitaifa ya Sibiloi hupatikana katika fuo za Ziwa Turkana katika upande wa Marsabit. Hifadhi ya Kitaifa ya Losai hupatikana katika mpaka wa Kaunti ya Marsabit na Samburu. Mlima Marsabit uko katika Hifadhi ya Kitaifa ya Marsabit. Mlima Kulal na Vilima vya Huri hupatikana katika kaunti hii.

neg:
Utalii nchini Kenya
Tsavo Mashariki hujumlisha eneo la kilometamraba 13,747 Mashariki Kusini mwa Kenya. Mazingira murua ndiyo yanayowavutia watu zaidi kuzuru mbuga hii.

neg:
Bandari ya Kilindini
Bandari ya Kilindini ni hori kubwa asili ya maji yenye urefu kwenda chini unaoendelea barani kutoka Mombasa, Kenya. Inatumika kama bandari ya Mombasa, na inayo uendelezaji mikoani hadi Uganda na Sudan. Bandari ya Kilindini ni sehemu kuu ya Bandari ya Mombasa, bandari ya kimataifa ya pekee nchini Kenya. Inasimamiwa na Mamlaka ya Bandari ya Kenya (KPA). Mbali na upakuaji na upakiaji mizigo, bandari ya Mombasa ni hupokea meli za kitalii kwa mara nyingi.

neg:
Ziwa Magadi (Kenya)
Ziwa Magadi lipo kusini mwa Kenya katika mkoa wa Bonde la Ufa, kaskazini mashariki mwa Ziwa Eyasi. Wakati wa kiangazi 80% ya ziwa hili huwa limejaa Sodium kabonati na ni maarufu kwa aina mbali mbali za ndege zinazoishi kando kando ya ziwa hilo kwa mfano flamingo.

neg:
Nanyuki
Maji ya mfereji katika Nanyuki ni baina ya maji safi kabisa katika Kenya, kwa sababu maji haya yanatoka mto wa Mlima Kenya. Maji yajiri kwa mifereji chini ya ufadhili wa uvutano kutoka mwanzo mpaka mafereji ya maji machafu.

neg:
Mombasa
Mombasa ni mji mkubwa wa pili wa Kenya na wenye bandari muhimu zaidi Afrika Mashariki. Mji huu uko kwenye mwambao wa Bahari Hindi.

neg:
Hifadhi ya Serengeti
Bara la Maasai lina mbuga ya wanyama bora zaidi Afrika Mashariki. Serikali za Tanzania na Kenya hutunza idadi kadhaa ya maeneo yaliyochunwa: mbuga, maeneo ya hifadhi, mapori ya akiba, n.k., ambayo hutoa ulinzi wa kisheria kwa zaidi ya 80% ya Serengeti.

neg:
Ziwa Nakuru
Hifadhi hii ya wanyama sasa (2009) ina zaidi ya vifaru weusi 25, moja ya viwango vya ukubwa nchini, pamoja na takriban vifaru weupe 70. Pia kuna idadi fulani ya twiga aina ya Rothschild, ambazo ziliamishwa kwa usalama kutoka magharibi mwa Kenya mwanzo wa mwaka 1977. Waterbuck ni ya k Kati ya wanyama wanaokula wenzao ni simba na chui, lakini ni chui ambayo imekuwa ikionekana sana hivi karibuni. Hifadhi hii pia ina nyoka wakubwa ambao wanaishi ndani ya msitu na uonekana ya kivuka barabara ama kurukaruka mitini.

neg:
Jiografia ya Kenya
Eneo hili la milima ndilo la juu zaidi nchini Kenya (na la pili kwa urefu barani Afrika): Mlima Kenya, unaofikia urefu wa mita 5,199 (futi 17,0570) na ni eneo lenye mito ya barafu. Ng'ambo ya mpaka wa Tanzania Mlima Kilimanjaro () huweza kuonekana upande wa kusini.

neg:
Elgon (mlima)
Elgon ni mlima mkubwa wa pili nchini Kenya baada ya Mlima Kenya. Upande wa Uganda ni mlima mkubwa wa mashariki ya nchi lakini milima ya safu ya Ruwenzori ni mirefu kushinda Elgon.

neg:
Mto Kimunya
Mto Kimunya unapatikana katika kaunti ya Kitui, mashariki mwa Kenya.

neg:
Mto Tiya
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Uganda
Milima ya Ruwenzori ni kati ya milima mikubwa kabisa ya Afrika baada ya Kilimanjaro na Mlima Kenya.

neg:
Mto Nasorr
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Hifadhi ya Taifa ya Nairobi
Hifadhi ya Taifa ya Nairobi ilikuwa mbuga ya kwanza nchini Kenya ilipoanzishwa mwaka wa 1946. Iko takriban kilomita 7 kusini mwa katikati ya Nairobi, mji mkuu wa Kenya, na ni ndogo ikilinganishwa na mbuga nyingine za wanyama barani Afrika. Majumba marefu jijini Nairobi yaweza kuonekana kutoka kwenye mbuga.

neg:
Msitu
Msitu ni mkusanyiko wa uoto asilia unaojumuisha miti mingi ya aina mbalimbali (kwa mfano: mipingo, mikoko n.k.) mimea na nyasi ambazo huweza kuwa fupi au ndefu.

neg:
Msitu
Chini ya ufafanuzi wa matumizi ya ardhi, kuna tofauti kubwa juu ya mahali ambapo cutoff pointi ni kati ya msitu, kuni, na savanna. Chini ya ufafanuzi fulani, misitu yanahitaji viwango vya juu sana vya kifuniko cha miti, kutoka 60% hadi 100%, ukiondoa savanna na misitu ambayo miti ina chini ya kifuniko. Maelekezo mengine yanaona savanna kuwa aina ya misitu, na ni pamoja na maeneo yote yenye mti wa juu ya 10%.

neg:
Chuo Kikuu cha Nairobi
Chuo Kikuu cha Nairobi (UoN) ni chuo kikuu kikubwa zaidi nchini Kenya. Ingawa historia yake kama taasisi ya elimu ilianza 1956, hakikufanya kuwa chuo kikuu huria mpaka 1970 wakati Chuo Kikuu cha Afrika Mashariki kiligawanywa katika vyuo vikuu huria: Chuo Kikuu cha Makerere nchini Uganda, Chuo Kikuu cha Dar es Salaam nchini Tanzania, na Chuo Kikuu cha Nairobi.

neg:
Msitu wa Mau
Maeneo ya misitu yana baadhi ya viwango vya juu kabisa ya mvua nchini Kenya Misitu ya Mau ni eneo kubwa ya vyanzo vya maji nchini Kenya Mito kadhaa huanza kutoka misitu hii, ikiwemo mto wa Ewaso Ng'iro (kusini), mto Sondu, Mto Mara na Mto Njoro. Mito hizi hulisha Ziwa Victoria, Ziwa Nakuru na Ziwa Natron Miteremko ya mashariki ya bonde la Mau imejazwa msitu wa Mau

neg:
Jiografia ya Kenya
Mvua ya masika hunyesha kuanzia Aprili hadi Juni. Mvua ya vuli nayo hunyesha kuanzia Oktoba hadi Desemba. Wakati mwingine mvua hii huwa nyingi na aghalabu hunyesha wakati wa alasiri na jioni. Majira ya joto jingi ni kuanzia Februari hadi Machi nayo ya baridi ni Julai hadi Agosti.

neg:
Mto Nauruto
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mto Napeitau
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Tana (mto)
Tana ni jina la mto mrefu kuliko yote ya Kenya ukiwa na urefu wa takriban km 650.

neg:
Utalii nchini Kenya
Hifadhi ya taifa ya Nairobi ilikuwa mbuga ya kwanza nchini Kenya ilipoanzishwa mwaka wa 1946. Iko takriban kilomita 7 kusini mwa katikati ya Nairobi, mji mkuu wa Kenya, na ni ndogo ikilinganishwa na mbuga nyingine za wanyama barani Afrika. Majumba marefu jijini Nairobi yaweza kuonekana kutoka kwenye mbuga.

neg:
Kericho
Chanzo cha maji cha msitu mau ambacho ni kikubwa kuliko zote nchini Kenya kinapatikana mjini Kericho. Mji huu ni makao makuu ya sekta kubwa ya kilimo cha chai nchini Kenya. Makampuni makubwa ya chai kwa mfano Unilever Kenya' James Finlay na Williamson tea zinapatikana hapa. Chai inayokuzwa hapa huwa inasafirishwa na kuuzwa nchi za Uropa hasa Uingereza. Idadi ya watu wote kwenye kaunti hii ni 752,396 (sensa 2009).

neg:
Mlima Kenya
Waembu wanaishi kusini-mashariki mwa Mlima Kenya, na kuamini kuwa mlima ni nyumba ya Mungu wao, "Ngai"  au "Mwene Njeru." Mlima ni takatifu, na walikuwa wakijenga nyumba zikiwa na milango iliyokuwa ikitazama mlima. Waembu wanauita "kiri Njeru", maana yake, mlima mweupe.
Wamasai ni wahamahamaji ambao walitumia ardhi kaskazini ya mlima kulisha mifugo wao. Wanaamini kuwa mababu zao walishuka kutoka mlima mwanzoni mwa wakati. Wamasai waliuita "Ol Donyo Keri", ambalo linamaanisha 'mlima wa bakora au rangi nyingi' kudokeza theluji, misitu na mengineyo vinavyoonekana kutoka tambarare ya kandokando. Sala moja ya Wamasai kuhusu Mlima Kenya:

neg:
Utalii nchini Kenya
Hifadhi ya Masai Mara ni mojawapo kati ya maskani bora zaidi ambapo wanyamapori wengi wamehifadhiwa. Hapa ndipo wanapoishi zaidi wanyama wenye kutambulika kama ‘watano wakubwa’: simba, chui, ndovu, nyati na kiboko. Hapa watalii hasa watoto hufurahishwa sana na mazingira na maajabu mengi wanayoyaona.

neg:
Orodha ya mito ya kaunti ya Kisumu
Orodha ya mito ya kaunti ya Kisumu inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Kenya magharibi (kwenye ziwa Nyanza).

neg:
Mto Lazuli
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Hifadhi ya Taifa ya Meru
Huku kuna wanyama si haba ambao hutokea misitu iliyokaribia Mlima Kenya.

neg:
Mlima Kenya
Juu ya misitu ni ukanda wa mianzi asilia. Ukanda huu huzunguka mlima isipokuwa sehemu ya kaskazini ambapo kuna upungufu wa mvua. Ni vigumu kupata spishi nyingine za mimea hapo kwa sababu uoto wa mianzi ni mzito na huzuia mimea mingine kumea.

neg:
Jangwa la Chalbi
Jangwa la Chalbi ni jangwa dogo katika kaskazini ya Kenya kusini ya mpaka wa Ethiopia. Jangwa liko mashariki mwa Ziwa Turkana ambalo ni ziwa kubwa duniani linalodumu ndani ya jangwa. Mji wa North Horr umo katika jangwa hili. Mji mkubwa wa karibu ni Marsabit.

neg:
Meru, Kenya
Mji huu uko umbali wa maili tano kaskazini mwa ikweta, urefu wa futi 5000, katika eneo la mchanganyiko wa misitu mahali wazi, miji midogo, vijiji, mashamba vijijini na wengi wa wakazi ni wa Ameru.

neg:
Mto Edzawa
Mto Edzawa ni jina la miwili kati ya mito inayopatikana magharibi mwa Kenya.

neg:
Turkana (ziwa)
Ziwa Turkana ni ziwa katika kaskazini yabisi ya Kenya. Halina mto unaotoka, hivyo maji yanayoingia yanapotea kwa njia ya uvukizaji. Ni ziwa kubwa la Kenya lakini ncha ya kaskazini iko ndani ya Ethiopia. Ni pia ziwa la jangwani liliko kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Ruiru
Una eneo la km 292 na umezungukwa na mashamba ya Kahawa. Ruiru ni mmoja kati ya miji inayotambulika zaidi nchini Kenya, ambao unaweza kufikika kwa urahisi kupitia barabara au reli.

neg:
Orodha ya mito ya kaunti ya Nakuru
Orodha ya mito ya kaunti ya Nakuru inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Kenya (katika Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki).

neg:
Kenya
Eneo hili la milima ndilo la juu zaidi nchini Kenya (na la pili kwa urefu barani Afrika): Mlima Kenya, unaofikia urefu wa mita 5,199 (futi 17,0570) na ni eneo lenye mito ya barafu. Mlima Kilimanjaro () huweza kuonekana upande wa kusini, ng'ambo ya mpaka wa Kenya na Tanzania .

neg:
Mlima Kenya
Vilele vyake vya juu vinaitwa Batian (m 5,199), Nelion (m 5,188) na Lenana (m 4,985). Kuna barafuto nane mlimani lakini zinapungua kila mwaka kutokana na kupanda kwa halijoto duniani na kupungua kwa usimbishaji kwa sababu ya kukatwa kwa miti mingi.

neg:
Wilaya ya Mto Tana
Wilaya ya Mto Tana inatoa kesi ya kuvutia kati ya mgogoro na usalama wa chakula. Utafiti wa hivi karibuni ulioandaliwa na ALMRP, Wilaya ya Mto Tana na kukabiliwa kwa Kamati ya Maendeleo ya Wilaya ya Tana River (2004), iligundua kuwa wilaya hii ina 79% ukosefu wa chakula na huku kiwango cha umaskini kikifika hadi 62% (Interim Poverty Strategy Paper (I-PSP) , 2000-2003, Kenya). Wilaya ya Tana inajumuisha maeneo kadhaa ya misitu, vichaka na mapori ambayo ni maeneo madogo ya makaazi. Misitu huteuliwa kama Hifadhi ya Kitaifa ikiwa ina zaidi ya aina nne ya mimea mikuu na zaidi ya aina saba ya wanyama wakubwa (IUCN, 2003). Licha ya udhahiri wa maliasili ya kutosha, eneo hili bado limetengwa katika maeneo mengine ya nchi. Juhudi za maendeleo daima huzunguka eneo kubwa la Mto Tana, licha ya kutokuweko kwa mafanikio katika miradi ya awali ya kunyunyisha maji katika wilaya, yaani,miradi za kunyunyishia maji za Bura, Hola na mradi wa kukuza mpunga wa Tana delta ambao haukufanikiwa baada ya kuharibiwa na maji ya mvua za El Nino mwaka wa 1998.

neg:
Masai Mara
Masai Mara (ambayo pia huendelezwa kama Maasai Mara) ni hifadhi kubwa ya mbuga ya wanyamapori Kusini Magharibi mwa Kenya, ambayo ni muendelezo wa Kaskazini wa hifadhi ya mbuga ya wanyapori ya Serengeti iliyoko nchini Tanzania. Jina hili linatokana na jamii ya Wamaasai (wenyeji wa tangu jadi wa eneo hilo) na Mto Mar unaoigawa, ni maarufu kwa wanyama wake wa kipekeewaporini na uhamaji mbuaga hiyo unajulikana kwa wingi wa wanyamapori na kuhama kwa pundamilia, swala wa aina ya Thomson, na kongoni kutoka Serengeti kila mwaka kuanzia Julai hadi Oktoba, uhamaji mkubwa sana uitwao "Uhamaji Mkuu".

neg:
Msitu wa Amazon
Msitu wa Amazon ni msitu mkubwa uliopo katika bonde la tropiki la Mto Amazon.

neg:
Afrika ya Mashariki
Tanzania, Kenya na Uganda zina ukubwa wa eneo la maili za mraba; Tanzania 360,000 ikifuatiwa na Kenya 224,960 na Uganda 93,980 upande wa mashariki nchi hizi zimepakana na bahari ya Hindi na upande wa kaskazini mashariki zimepakana na Somalia, upande wa kaskazini zimepakana na Ethiopia na Sudan Kusini upande wa magharibi ni Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na jamuhuri ya Rwanda na Burundi, kusini ni Zambia, Malawi na Msumbiji.

neg:
Kaunti ya Mombasa
Mombasa ina misitu asilia mitatu ambayo ni 6% ya misitu ya mikoko ya Kenya. Misitu hii ni mojawapo ya makazi ya wanyamapori katika kaunti hii. Hata hivyo, uvunaji kupindukia wa miti, maeneo taka na kupanua ardhi baharini kumeharibu misitu hii na kuathiri wanyamapori wa majini na ardhini.

neg:
Ziwa Nakuru
Ziwa Nakuru, ziwa ndogo yenye maji ya chumvi kusini mwa mji wa Nakuru inapatikana takriba kilomita 160 kutoka Nairobi. Hivyo basi inaweza kutumbelewa katika ziara ya siku moja kutoka mji mkuu.Au zaidi, kama sehemu ya mzunguko inayohusisha Masai Mara au Ziwa Baringo na Samburu mashariki. Ziwa hili ni maarufu sana duniani kama eneo kubwa ya kusanyiko ya ndege aina ya flamingo ambayo idadi yao ni zaidi ya milioni moja- ama hata milioni mbili!Wao hula mwani, ambayo hupatitakana kwa wingi katika ziwa hili.

neg:
Mto Mtulu
Mto Mtulu unapatikana katika kaunti ya Kilifi, kusini mashariki mwa Kenya (eneo la pwani).

neg:
Msitu wa mvua
Imekadiriwa ya kwamba zaidi ya nusu, labda theluthi mbili za spishi zote za mimea na wanyama duniani hupatikana kwenye misiti ya mvua. Mamilioni ya spishi hazikutambuliwa bado.

neg:
Shirika la Riadha la Kenya
Mashindano mengine yanayoandaliwa na Shirika la Riadha la Kenya ni kama mfululizo wa mbio za nyika na zingine za barabarani. Kenya husimamia matukio ya mbio mara tatu kila mwaka. Mbio za nyika za Nairobi ilianza majuzi, lakini sasa inaongoza katika ushindani na ushiriki. Zingine ni Mbio za nyika za Mombasa na ile ya Ziwa Kuu, inayofanyika mjini Kisumu. Isitoshe, kuna ushindani unaojulikana kama , ambayo inahusisha mashindano mawili sawa na (42 km) na nusu Mbio za nyika, lakini ni mbio ya nyika kwa hivyo haiwezi linganishwa na Mbio za nyika. Hata hivyo, tukio la Mbio za nyika za Lewa limewavutia wakenya wakimbiani wengi wa kimataifa na limeshindwa na Paul Tergat, Catherine Ndereba na Joyce Chepchumba katika miaka iliyopita.

neg:
Mto Komakatae
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mlima Kenya
Barafuto zinazidi kudidimia kila mwaka. Kila mwaka, theluji inayolimbikika katika majira ya baridi ni kidogo kuliko inayoyeyuka katika majira ya joto. Inabashiriwa kuwa hali ikiendelea hivyo, Mlima Kenya hautakuwa na theluji miaka 30 itakayokuja. Kupungua kwa barafuto kunasababishwa na kuongezeka kwa halijoto au kubadilika kwa tabia ya usimbishaji. Eneo la barafuto lilipimwa rasmi mara ya kwanza mwaka 1980 na kubainika kuwa ni 0.7 km .

neg:
Mto Ekebekebyeke
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mto Aguli
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mto Rututu
Mto Rututu unapatikana katika kaunti ya Embu, katikati ya Kenya.

neg:
Mkoa wa Magharibi (Kenya)
Mlima mkubwa wa pili wa Kenya, Mlima Elgon, uko ndani ya eneo hilo, kwenye mpaka wa Uganda. Msitu wa Kakamega ni kati ya misitu asilia ya mwisho wa Kenya.

neg:
Mlima Kenya
Miteremko ya kitako cha mlima haijawahi kuwa na barafuto. Ni misitu na baadhi ya sehemu zikalimwa. Miteremko hiyo ina mabonde yenye umbo la V na vijito vingi. Juu mlimani, katika eneo ambalo ni nyika, mabonde yenye umbo la U na vina vifupi. Mabonde hayo yaliumbwa na barafuto.

neg:
Kenya
Kenya imepakana na Ethiopia (kaskazini), Somalia (kaskazini mashariki), Tanzania (kusini), Uganda na Ziwa Victoria (magharibi), kisha Sudan Kusini (kaskazini magharibi).

neg:
Hifadhi ya Serengeti
Mazingira ya Serengeti ni kanda ya kijiografia katika kaskazini-magharibi mwa Tanzania na inaenea kusini-magharibi mwa Kenya kati ya latitude 1 na 3 Kusini na longitude 34 na 36 Mashariki. Inaenea kiwango cha mraba kilometa 30,000

neg:
Mto Kamuma
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mto Nabergoit
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mlima Kenya
Ukanda ulio juu ni ambapo barafuto zimedidimia. Mimea bado haijaweza kuota hapo.
Mimea ya mlima hutofautiana na mwinuko na mwelekeo wa mlima. Mwinuko unapoongezeka, mimea huwa na marekebisho spesheli ili kuhimili jalidi na miale ya urujuanimno. Kwa mfano, mimea ya jenasi "Carduus", katika ukanda wa alpi ya kiafrika, hutumia majani kulinda jicho la ua kutokana na jalidi.

neg:
Kaunti ya Kirinyaga
Mlima kenya na msitu unaouzunguka uko kaskazini mwa kaunti. Theluji ambayo huyeyuka kutoka Mlima Kenya hutengeneza mito, k.v. Mto Thiba na Mto Kiganjo. Mito mingine iliyo katika kaunti hii ni Mto Sagana, Mto Nyamindi, Mto Rupingazi, Mto Thiba, Mto Rwamuthambi and Mto Ragati.

neg:
Utalii nchini Kenya
Vivutio vikuu vya utalii ni safari za picha kupitia mbuga za kitaifa na michezo ya uhifadhi ambayo idadi yao ni 19. Vivutio vingine ni pamoja na misikiti katika jiji la Mombasa; mandhari inayojulikana ya Bonde la Ufa; shamba la kahawa mjini Thika; mtazamo wa Mlima Kilimanjaro, ukivuka mpaka kuingia Tanzania; na fukwe zake kando ya Bahari ya Hindi. Hata hivyo kuna mapato mengi ya kitalii nchini Kenya .

neg:
Mto Kathunguru
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Mto Nakilima
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko maziwa yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Ziwa Naivasha
Ziwa Naivasha ni moja ya maziwa makubwa nchini Kenya.

neg:
Mto Orobo Mkubwa
Mto Orobo Mkubwa unapatikana magharibi mwa Kenya.

neg:
Utalii nchini Kenya
Hifadhi ya Taifa ya Amboseli, ambayo zamani ilikuwa inaitwa hifadhi ya wanyama ya Maasai Amboseli, iko katika Wilaya ya Kajiado, Mkoa wa Bonde la Ufa, nchini Kenya. Mbuga hii ina ukubwa wa eneo wa kilomita 390 katika msingi wa eneo la kilomita 8,000 na inaenea mpakani mwa Kenya na Tanzania.

neg:
Mto Akukuth
Maji yake yanaishia katika ziwa la magadi linaloitwa Turkana na lililo kubwa kuliko yote ya Kenya. Ni pia ziwa la jangwani lililo kubwa kuliko yote duniani.

neg:
Msitu wa mvua
Maeneo makubwa yako hasa Brazil katika beseni ya Amazonas, Afrika katika beseni ya mto Kongo, Asia ya Kusini-Mashariki na kaskazini ya Australia.

neg:
Mlima Kenya
Kimo kinapoongezeka, halijoto hupungua zaidi na hewa hupungua, katika ukanda unaojulikana kama Alpi ya Kiafrika. Mazingira ya ukanda huo yanafanana tu na yale ya Safu ya Aberdare. Mimea mingi ya ukanda huo imejirekebisha ili kuweza kukabili halihewa.

neg:
Kenya
Mazingira ya Kenya yanatishiwa na ongezeko kubwa la idadi ya watu na athari zake.
Mabaki ya mamba mkubwa ajabu wa zamani za Mesozoic Era, ambayo ni miaka milioni 200 iliyopita, yaligunduliwa nchini Kenya katika chimbo zilizochimbwa na wataalamu kutoka Chuo Kikuu cha Utah na Makavazi ya Kitaifa nchini Kenya miezi ya Julai hadi Agosti 2004 katika bonde la Lokitaung, karibu na Ziwa Turkana.

neg:
Nakuru
Nakuru ni mji wa Kenya ambao ni makao makuu ya kaunti ya Nakuru. Ukiwa na wakazi 307,990 (sensa ya 2009) ni mji mkubwa wa nne nchini Kenya baada ya Nairobi, Mombasa na Kisumu.