query: Alizeti ni maua ya rangi gani?

pos:
Alizeti
Ua lake hali halisi ni "kichwa" au mkusanyiko ya maua madogomadogo yanayokaa kwa pamoja kama duara juu ya kombe kubwa. Maua madogo ya nje huonekana kama petali juwa kubwa zaidi na kuonyesha rangi ya manjano, wakati mwingine hata ya machungwa. Yale maua petali huzai mbegu.
Kila ua mdogo ndani ya duara huwa na mbegu. Mbegu huwa na ganda gumu na ndani yake uko mbegu mwenyewe mwenye kiwango kikubwa cha mafuta.

neg:
Hudihudi
Hudihudi au ndututu ni ndege wa familia Upupidae wenye ushungi mrefu na domo refu na jembamba. Hudihudi wa Afrika huitwa jogoo-mwitu au kwembe kisunzu pia. Mwili una rangi ya machungwa lakini mabawa ni meusi yenye miraba myeupe na mkia pia ni mweusi na una mraba mweupe mmoja. Ndege hawa wanatokea maeneo wazi wa Afrika, Asia na Ulaya. Hutafuta chakula chini wakipenya ardhi kwa domo lao, pengine hukamata wadudu hewani. Hula wadudu hasa lakini watambaachi na vyura wadogo, mbegu na beri pia. Tago lao ni tundu mtini, katika ukuta wa nje au mwamba au ndani ya kando ya mchanga. Jike huyataga mayai 6-10.

neg:
Albatrosi
Albatrosi (kutoka Kiing.: albatross) ni ndege wakubwa wa bahari katika familia Diomedeidae. Baina ya spishi hizi yuko ndege wenye mabawa marefu kabisa kuliko ndege wote duniani. Albatrosi Mlizi ana mabawa ambayo mawili pamoja yana urefu wa sm 310 kwa wastani na urefu mkubwa kabisa uliopimwa ulikuwa sm 370. Rangi zao zinatofautiana kutoka nyeupe na mabawa kijivu hafifu hadi mwili wote kijivucheusi. Wana domo kubwa sana lenye ncha kwa umbo la kulabu. Mirija miwili ya pua inapitia pande zote mbili za domo.

neg:
Mtini
Mtini ("Ficus carica") ni mti mkubwa, kama kichaka au mdogo wenye asili ya kusini magharibi mwa Asia na pande za mashariki mwa Mediteranea (kutoka Afghanistani mpaka Ugiriki). Huwa na kimo cha mita 6.9 mpaka 10, na shina laini la kijivu. Majani yana urefu wa sm 12-15 kwa urefu na sm 10 -18 kwa upana, yakiwa yamegawanyika katika vipande vitatu au vitano. Matunda yake, matini huwa na urefu wa sm 3-5 na ngozi ya kijani, wakati mwingine huwa na kuwa ya zambarau au kahawia. Majimaji ya tini huwasha ngozi ya binadamu.

neg:
Mkesha (Modulatricidae)
Mikesha wa familia ya Modulatricidae ni spishi tatu zilizowekwa pamoja kwa muda katika familia yao. Zamani ziliainishwa katika Timaliidae, Pycnonotidae, Turdidae na Muscicapidae lakini utafiti wa hivi karibuni imeonyesha kwamba spishi hizi zina asili ya zamani sana. Wana mnasaba na ndegesukari. Ndege hawa wanafanana na mikesha wengine bila rangi kali. Mgongo una rangi ya kahawa au kijivucheusi na chini ina rangi ya kijivu isiyoiva na madoa meusi. Hawa ni ndege wa misitu ya Afrika. Hula wadudu na pengine beri. Hujenga tago lao kwa umbo wa kikombe katika mti au kichaka au ardhini (mkesha kidari-kijivu). Jike huyataga mayai 2-4.

neg:
Algae
Algae hazina majani, mizizi na viungo vyingine vya mimea.

neg:
Zeruzeru
Ualbino huo unaweza kuathiri watu wa kila rangi lakini kwa sababu zisizoeleweka bado unapatikana Afrika Mashariki zaidi kuliko sehemu nyingine za dunia. Kwa mfano, nchini Tanzania kuna albino 1 kwa wakazi 1,400, kumbe wastani wa kimataifa ni 1 kwa 20,000.

neg:
Muazuki
Muazuki ("Vigna angularis") ni mmea wa nusufamilia Faboideae katika familia Fabaceae. Mbegu zake huitwa azuki. Asili yake ni Asia ya Mashariki, Japani hasa. Katika Afrika ya Mashariki mmea huu hukuzwa mahali pachache, huko Somalia hasa. Azuki ni kiambato muhimu cha chakula cha Kisomali.

neg:
Msitu ya Amani
Uhifadhi huo kwa sasa umekuwa ni kivutio kizuri cha utalii kwani kimezidi kukua na kuongezeka.
Eneo hili lina makundi makubwa ya ndege, vipepeo na miti ambayo mingine hupatikana katika hifadhi hii tu. Pia kuna nyani weupe, weusi na wa rangi ya bluu.
Pia kuna aina tisa za mimea jamii ya "violet" ("African violet") na ndege kam bundi na tai"Nduk Eagle owl" ambao wanapatikana katika hifadhi hii pekee.

neg:
Kukuziwa
Kukuziwa ni ndege wa jenasi mbalimbali katika familia Rallidae. Wana mnasaba na viluwiri lakini ni ndege wa maji wa kweli (tazama shaunge pia). Wanaachana na viluwiri kwa kuwa na kigao kidogo juu ya domo. Rangi yao ni nyeusi au kijivu nzitu na mabawa ya spishi nyingi yana rangi ya kahawa. Rangi ya domo na kigao ni nyeupe au nyekundu. Vidole vyao vina ndewe, siyo ngozi kama mabata, ili kusogeza mbele kwa urahisi majini. Hula mimea, wanyama wadogo na mayai. Hujenga tago kubwa kwa mimea majini au ardhini na huyataga mayai 6-12.

neg:
Bendera ya Jibuti
‘’’Bendera ya Taifa la Jiibuti’’’ ina mistari miwili ikatayo kushoto hadi kulia, rangi ya Samawati (juu) na Kijani ikiwa na umbo la Pembe tatu la rangi Nyeupe ikikalia sehemu ya kuinulia, ikiwa na nyota ya sehamu tano ya rangi Nyekundu (ikiashiria sehemu tano Wasomali waishiko katika eneo hilo) katikati. Sehemu hizi tano ni British somaliland (Somalia), Italian Somaliland (Somalia), French Somaliland (Jibuti), Ogaden na Mkoa wa Kaskazini Mashariki (Kenya).

neg:
Panya-miti
Panya-miti ni wanyama wadogo wa familia Gliridae. Spishi nyingi hupanda miti na huishi katika matundu ya mti au matago ya ndege. Wanyama hawa wanafanana na kindi wadogo. Urefu wa mwili wao ni kutoka mnamo sm 8 hadi sm 20 na wana mkia wenye urefu karibu na mwili. Rangi yao ni kahawia, kijivu au nyeusi na chini nyeupe kwa kawaida. Spishi nyingine zina mabaka. Hula beri, matunda na makokwa hasa lakini maua, majani, gamba la mti, wadudu na mayai pia. Jike huzaa hadi zaidi ya watoto 10.

neg:
Mchenza
Mchenza ("Citrus reticulata" na "C. × tangerina") ni mti wa jamii ya mchungwa unaozaa machenza.

neg:
Metali alikali
Zote ni metali zinazong'aa kwa rangi kifedha-nyeupe zenye elektroni moja tu katika mzingo elektroni wa nje yaani zina valensi moja.
Kwa sababu hiyo humenyuka haraka na dutu nyingi hazipatikana kwa umbo safi kiasili. Kama zimesafishwa katika maabara zatunzwa katika angahewa ya gesi adimu au ndani ya mafuta bila kugusana na oksijeni.

neg:
Mshubiri
Mimea hii ina shina fupi au haina shina kabisa, isipokuwa spishi zilizo miti. Majani ni marefu na manono na yanatoka shina karibu na wenziwe; yana miiba kingoni mwao. Maua yana umbo wa mrija mfupi na rangi yake ni nyekundu, pinki, ya machungwa, njano au nyeupe. Yapo mwishoni mwa kikonyo chenye vitawi au bila vitawi. Utomvu utokao mwenye majani hutumika kutengeneza dawa.

neg:
Jeri
Jeri ni ndege wadogo wa jenasi "Neomixis" katika familia Cisticolidae. Wanafanana na videnenda lakini hawana michirizi mizito. Ndege hawa wana rangi ya kahawa au zaituni mgongoni na nyeupe au kijivu chini na pengine njano pia. Wanatokea misitu ya Madagaska. Hula wadudu. Tago lao ni donge la majani, manyasi na vigoga katikati ya vitawi lenye mwingilio juu kwa upande. Jike huyataga mayai 3-5.

neg:
Bendera ya Tanzania
Pembetatu ya juu ina rangi ya majani, pembetatu ya chini ni ya buluu.

neg:
Mbolea za chumvichumvi
N.P.K ni ufupisho wa maneno yafuatayo; N-naitrojeni, P-fosfati na K-potashi.kazi ya naitrogeni ni kukuza mmea na kushamiri vizuri na kutoa suke pana na kazi ya fosfati ni kutengeneza rangi ya kijani(chanikiwiti) na kutengeneza shia na virutubisho vya mmea na potashi ni kufanya mmea kukua kwa kasi na kustawisha mmea.

neg:
Mjoho kaki
Mjoho kaki ni mti mkubwa kiasi ambao huzaa matunda yenye rangi ya machungwa. Majoho yana ukubwa wa chenza hadi chungwa. Mti huu ni miongoni mwa miti iliyopandwa tangu zamani sana. Asili yake ni katika Uchina.

neg:
Nikeli
Nikeli ni dutu sahili ya metali na elementi. Namba atomia yake ni 28 katika mfumo radidia, uzani atomia ni 58.6934. Katika mazingira ya kawaida ni metali ngumu yenye rangi nyeupe. Alama yake ni Ni.

neg:
Mrasiberi
Mirasiberi ("Rubus" subg. "Idaeobatus") ni mimea mitambaa ya familia Rosaceae yenye miiba ingawa kuna aina zikuzwazo bila miiba. Matunda yao huitwa rasiberi. Zinatofautiana na matoje kwa nususi kwamba mwisho wa kikonyo unakaa ndani ya toje likikonyolewa ilhali unatoka kwa rasiberi.

neg:
Ugonjwa wa Alzheimer
Dalili nyingine nzuri katika utambuzi wa ugonjwa ni ichunguzi wa maji ya serebali ya uti wa mgongo kwa uwepo wa amiloidi beta au protini ya tau,yaani protini ya tau na protini ya tau iliyo na fosforasi Kutafuta protini hizo kwa kufyonza uti wa mgongo unaweza kutabiri kuanza kwa ugonjwa wa Alzeima na usahihi kwa kati ya 94% na 100%. Inapotumika na mbinu zilizopo za upigaji picha za ubongo, madaktari wanaweza kutambua wagonjwa wa kupoteza kumbukumbu ambao tayari wameanza kuugua ugonjwa huu. Uchunguzi wa maji ya uti wa mgongo unapatikana kwa kulipia, tofauti na teknolojia ya kisasa ya kupiga picha za akili. Ugonjwa wa Alzeima ulitambuliwa katika kila mmoja ya watu watatu ambao hawakuwa na dalili yoyote katika utafiti wa 2010, ina maana kuwa ugonjwa huanza kuota kabla ya dalili kutokea.

neg:
Goregore
Goregore, gegemela au vinuka ni ndege wa jenasi "Phoeniculus" katika familia Phoeniculidae. Hawa ni ndege weusi wenye mkia mrefu na domo refu jekundu au jeusi lililopindika. Mwangani kwa jua manyoya yao yana mng'ao kijani au zambarau wa metali. Kuna mabaka meupe kwa mabawa na mkia. Hupenda kuwa kwa makundi na hupiga kelele pamoja mara kwa mara wakitetea. Inaelekea kama sauti yao ni asili ya jina “gegemela”. Hula wadudu ambao wanawatafuta katika nyufa za miti kama vigong'ota. Jike huyataga mayai 2-4 ndani ya tundu asilia ya mti au tundu ya zuwakulu au kigong'ota. Baina ya kundi la kama ndege kumi ipo jozi moja tu inayozaa. Ndege wengine wasaidia hawa wawili kutunza makinda.

neg:
Zeruzeru
Albino huzaliwa na hali ya kukosa uwezo wa kujenga pigmenti ya melanini ambayo ni muhimu kama kinga dhidi ya mnururisho wa jua. Watu wenye ualbino huwa na nywele nyeupe au njano, na ngozi nyeupenyeupe. Macho yao ni buluu au hata pinki.

neg:
Kipozamataza
Vipozamataza ni ndege wadogo wa familia Alaudidae; spishi nyingine zinaitwa tuju au kindoro. Takriban spishi zote zina rangi ya kahawa na michirizi myeusi. Hawa ni ndege wa nyanda, spishi kadhaa tu zinapatikana misituni. Wanatokea mabara yote isipokuwa Amerika; spishi moja tu imefika huko. Hula mbegu hasa na wadudu pia. Madume huimba vizuri sana ili kuvutia majike na kuhadharisha madume mengine. Tago lao ni kikombe cha manyasi ardhini na jike huyataga mayai 2-6.
[[Jamii:Shomoro na jamaa]]

neg:
Pweza mwigaji
Pweza mwigaji ni pweza mdogo, anayekua kufikia [urefu]] wa karibu sentimita 60 (futi 2), ikiwa ni pamoja na mikono, yenye kipenyo kinachokaribia penseli katika upana. Rangi ya asili ya pweza ni kahawia ang’avu/rangi ya mchanga, lakini kawaida huonekana na rangi liko zaidi ya mistari myeupe na kahawia kuwaogofya mahasimu kwa kuiga spishi zenye sumu na viumbe wa baharini wa matata wenye mipaka kwa maeneo yao. Uwezo wake wa kubadili umbo ndio sababu ya kupewa jina pweza "mwigaji", na ndio ulinzi wake mkuu licha ya kamafleji.

neg:
Mdanzi
Mdanzi au mdaranzi ("Citrus aurantium") ni mti wa jamii ya mchungwa unaozaa madanzi (pia madaranzi).

neg:
Illizi
Illizi (Kiarabu:إليزي) (wakazi. 10,163) ni mji uliopo kusini-mashariki mwa sehemu ya nchi ya Algeria. Huu ni mji mkuu wa Jimbo la Illizi. Ni moja kati ya milango ya kuingilia katika Hifadhi ya Taifa ya Tassili N'Ajjer kwenye mapango ya mchanga yaliyo na na tarehe kuanzia miaka 6 000 KK. Kuna hoteli na sehemu mbili ya kuwa kambi za watalii, na vilevile mawakala kibao wa watalii.
Mji pia una uwanja wa ndege wa Illizi.www.fjexpeditions.com

neg:
Kurumbiza
Kurumbiza ni ndege wa jenasi mbalimbali katika familia ya Muscicapidae. Spishi nyingine zinaitwa madende. Zamani waliainishwa katika familia ya mikesha (Turdidae). Mkia wao ni mrefu kuliko ule wa zuwanende. Wana rangi ya kijivu, nyeusi, buluu au kahawa mgongoni na spishi nyingi wana koo na kidari ya rangi ya machungwa au nyekundu. Hawa ni ndege wa misitu ya Afrika na Asia. Madume ya spishi kadhaa waimba vizuri sana (k.m. Kurumbiza wa Ulaya). Hula wadudu hasa lakini spishi nyingine hula buibui, nyungunyungu na vyura na mijusi wadogo pia, na pengine hata beri. Hujenga tago lao kwa umbo wa kikombe katika mti, kichaka au tundu ya asili. Jike huyataga mayai 2-6.

neg:
Mkalatusi
Majani mapya na majani yenye umri mrefu zaidi mara nyingi huonekana tofauti kwa rangi na umbo.

neg:
Kibibimlima
Mmea wenye maua haya huwa na mizizi midogo inayomea ardhini lakini si kwa kuchimba sana ndani. Mmea wa maua haya una matawi madogo ya mviringo au matawi yenye kufanana kijiko yenye refi wa sentimita 2-5, ambayo hupatikana karibu sana na ardhi. Maua yenyewe ni sentimita 2-3 kwa upana yakiwa na sehemu nyeupe iliyozunguka sehemu nyingine ya samawati;kibibimlima ni daikoti.

neg:
Yangeyange (Jenasi)
Yangeyange ni ndege wakubwa wa jenasi mbalimbali ya nusufamilia Ardeinae katika familia Ardeidae wenye miguu mirefu, shingo ndefu na domo refu na jembamba. Hupinda shingo yao wakiruka angani. Ndege hawa ni weupe au weusi au rangi hizi mbili (pengine kijani au buluu). Spishi nyingine huitwa kulasitara au dandala. Yangeyange wengine hupenda kula samaki, wengine hula wadudu na wanyama wadogo kama vyura na mijusi. Hujenga matago yao kwa matawi juu ya miti, matete au mafunjo.

neg:
Miraa
Miraa hukua kama kichaka au mti mdogo kwa urefu wa mita 1-5 na wakati mwingine huweza kufika urefu wa mita 10 penye tabianchi ya ikweta. Kwa kawaida mimea inakua katika mazingira yenye ukame, kwa kiwango cha joto la 5-35 ° C (41-95 ° F). Majani yake ni ya kijani, yenye urefu wa sentimeta 5-10 (inchi 2-4) na upana wa sentimeta 1-4 (inchi 0.39-1.6).

neg:
Asenia
Asenia (pia: arseniki, aseniki; kutoka kigiriki αρσενικόν "arsenikon" iliyotaja kampaundi ya elementi) ni nusumetali au metaloidi yenye namba atomia 33 katika mfumo radidia. Uzani atomia ni 74.9216.
Asenia ina tabia ya alotropia kwa hiyo kuna maumbo na rangi mbalimbali. Kuna hasa maumbo yenye rangi za kijivu, nyeusi, njano na kahawia. Asenia ya kijivu ina fuwele na tabia za kimetali. Asenia nyeusi hupatikana kwa umbo hobela kama kioo.

neg:
Tali
Tali ni elementi. Namba atomia yake ni 81 kwenye mfumo radidia na uzani atomia ni 204.3833. Jina limepatikana kutoka kwa Kigiriki θαλλος "thallos" „chipuko bichi“ au „chipuko chenye rangi ya kijani" kutokana na rangi ya kijani ya moto kama tali imo.

neg:
Pigmenti
Pigmenti ni dutu inayobadilisha rangi ya nuru kwa kusharabu sehemu za spektra.

neg:
Amikto
Amikto (kutoka Kilatini "amictus", "vazi") ni kitambaa cheupe cha kitani chenye mikanda ambacho katika madhehebu mbalimbali ya Ukristo makleri au watumishi wengine wanavaa kabla ya mavazi mengine ya ibada.

neg:
Msese (Scolopacidae)
Wasese hawa ni ndege wa jenasi "Limosa" katika familia ya Scolopacidae (kusoma kuhusu wasese wengine tazama Msese (Recurvirostridae)). Ndege hawa wana rangi ya kahawa au kijivu na wakati wa majira ya kuzaa rangi inakuwa nyekundu zaidi. Wana mdomo na miguu mirefu na mdomo ni mnyofu au umepindika juu kidogo. Katika Afrika huonekana kando ya bahari, viziwa au mito ambapo hutafuta chakula kwa kutumia kuingiza mdomo wao katika matope. Hula nyungunyungu, wadudu na lava za wadudu. Hutaga mayai matatu hadi sita ardhini katikati ya manyasi mafupi.

neg:
Mstroberi
Mstroberi ("Fragaria x ananassa") ni mmea mdogo wa familia Rosaceae unaotoa matunda mekundu (stroberi). Maua ni meupe. Mmea huu ni mvyauso kati ya "Fragaria chiloensis" na "F. virginiana" na kwa hivyo unatoa matunda makubwa zaidi.

neg:
Alizeti
whorl.jpg
Alizeti inafikia urefu hadi mita 3 na ua lake upana hadi 30 cm.

neg:
Mforosadi
Miforosadi (pia mifurusadi) ni miti ya jenasi "Morus" katika familia Moraceae. Kwa kawaida miti hii si mikubwa sana. Matunda yao huitwa maforosadi na yale ya spishi kadhaa huliwa sana duniani. Majani ya mforosadi mweupe, na spishi nyingine pia, hutumika kwa kulisha viwavi wa nondo wa hariri.

neg:
Maharagwe
Maharagwe ya kawaida ni spishi kubwa yenye historia ndefu. Mmea wake huwa na ukubwa wa sentimita 20 – 60. Aina zote hutoa majani ya kijani au zambarau, yaliyogawanyika katika sehemu tatu, kila moja likiwa na urefu wa sentimita 6 – 15 na upana wa sentimita 3 – 11. Hutoa maua meupe, ya pinki au ya hudhurungi yenye urefu wa sentimita 1, ambayo hukuwa na kuwa ganda lenye urefu wa sentimita 8 – 20. Ganda hili huweza kuwa na rangi ya kijani, njano, nyeusi au ya hudhurungi, na kila moja huwa na mbegu 4 – 6. Maharagwe huwa laini, yaliyotuna na umbo la mafigo, yakiwa na urefu mapaka wa sentimita 1.5, huku yakiwa na rangi mbalimbali, na mara nyingi huwa na mchanganyiko wa rangi mbili au zaidi.

neg:
Ugonjwa wa Alzheimer
Ingawa sababu za hatari za moyo na mishipa, kama vile haipakolesterolemia , shinikizo la damu ugonjwa wa kisukari, na uvutaji sigara, zinahusishwa na hatari kubwa zaidi na mwanzo na mkondo wa Alzeima,statini, ambayo ni madawa ya kupunguza kolestroli, hayajakuwa na ufanisi katika kuzuia au kuboresha mkondo wa ugonjwa huo. Vipengele vya vyakula vya Mediterenia, ambayo ni pamoja na matunda na mboga, mikate, unga wa ngano na nyinginezo, mafuta, samaki, na mvinyo mwekundu, vyote kwa kibinafsi au kwa pamoja vinaweza kupunguza hatari au mkondo wa ugonjwa huo wa Alzeima. Athari yake ya manufaa kwa moyo na mishipa imependekezwa kama utaratibu wa utekelezaji. Kuna ushahidi mdogo kwamba kutumia pombe kwa wastani , hasa mvinyo mwekundu, kunahusiana na hatari ya chini ya Alzeima.

neg:
Mtipitipi
Mtipitipi (pia mturituri, mchechepwa, kikwajuzi, kitimutimu, sindamu na songu; kwa lugha ya kisayansi "Abrus precatorius") ni mmea mtambaa wa familia Fabaceae. Mbegu zake nyekundu na nyeusi huitwa matipitipi na hutumika kama shanga.

neg:
Teluri
Teluri (kutoka kilatini tellus "ardhi") ni nusumetali au metaloidi yenye namba atomia 53 katika mfumo radidia. Uzani atomia ni 127.60.
Telluri ni elementi haba duniani. Ikitokea kwa umbo la fuwele ina rangi nyeupe-kifedha. Ni kechu lakini si gumu sana hivyo huvunjika haraka hadi kuwa vumbi. Hutokea pia kwa umbo la unga kahawia.

neg:
Kikuche
Vikuche ni ndege wakubwa kiasi wa jenasi "Bocagia" na "Tchagra" katika familia Malaconotidae. Wanatokea Afrika kusini kwa Sahara tu. Ndege hawa wana rangi ya kijivu mgongoni, rangi ya kahawiachekundu mbawani na rangi ya kijivu au nyeupe chini; mlia mweusi unapitia macho. Wana domo nene lenye ncha kwa kulabu. Hula wadudu wakubwa hasa na vertebrata wadogo pia, kama vyura, mijusi na nyoka wadogo. Hulijenga tago lao kwa umbo wa kikombe mtini au kichakani na jike huyataga mayai 2-3.

neg:
Ugonjwa wa Alzheimer
Kesi zaidi za ugonjwa wa Alzeima hazionyeshi dalili za ugonjwa wa kurithi na hujulikana kama Alzeima ya mtawanyiko . Hata hivyo tofauti za kijenetiki zinaweza kuwa ishara ya hatari. Ishara ijulikanayo vyema zaidi ni urithi wa aleli ya ε4 apolipoprotini E (APOE). Kati ya 40 na 80% ya wagonjwa walio na Alzeima wanayo aleli ya apoE4. Aleli ya APOE4 huongeza hatari ya ugonjwa huo kwa mara tatu katika heterozigoti na kwa mara 15 katika homozigoti. Wanasayansi wa jenetiki wanakubaliana kwamba jeni nyingine nyingi pia huwa kama sababu za hatari au zina athari za kinga zinayoshawishi kuanza kwa kuchelewa ugonjwa wa Alzeima. Zaidi ya jeni 400 zimepimwa kuonyesha uhusiano na Alzeima ya mtawanyiko inayoanza kwa kuchelewa,nyingi bila matokeo.

neg:
Mjafari
Mjafari (pia mlungu, mbambangoma au mwambangoma) ("Erythrina abyssinica") ni mti mwenye miiba na maua mekundu ambayo huchanua kabla ya majani.

neg:
Fenesi
Fenesi ni tunda kubwa sana linalomea mtini mfenesi na ambalo lina kokwa nyingi ndani. Ganda lake ni la rangi ya kijani na lina kama mibamiba.

neg:
Mfenesi
Mfenesi (jina la kisayansi "Artocarpus heterophyllus"; kwa Kiingereza "Jackfruit", "Jack tree" n.k.) ni mti wa familia Moraceae.

neg:
Almasi
Kikemia almasi ni umbo moja la kaboni (C) tupu katika hali ya fuwele ni dutu ileile kama makaa. Ila tu kaboni huwa almasi katika mazingira ya joto kali na shindikizo kubwa. Badiliko hili latokea kwa kawaida katika ganda la dunia kwenye kina cha kilomita 150 karibu na volkeno.

neg:
Karatasi ya picha
Katika karatasi za black-and-white, emalshani ya kawaida huhamasisha mwanga wa bluu na kijani, lakini haihisi urefu wa wimbi mkubwa zaidi ya nm (nautical mile) 600 ili kurahisisha utunzaji wa rangi nyekundu au rangi ya machungwa wakati wa safelighting. Katika karatasi ya rangi Chromogenic, tabaka emalshani ni nyeti kwa nuru nyekundu, kijani na bluu, mtiririko huo huzalisha rangi ya Bluu-kijani (cyan), damu ya mzee (magenta), na njano wakati wa usindikaji.

neg:
Alizeti
Alizeti au kifuata-jua au mkabilishamsi ("Helianthus annuus") ni mmea unaodumu mwaka mmoja mwenye ua kubwa. Asili yake iko Amerika lakini imeenea pande nyingi za dunia.

neg:
Jore
Jore au jole ni ndege wa tropiki wa jenasi "Eurystomus" katika familia Coraciidae. Wanafanana na viogajivu wenye rangi sawasawa na hawa: kahawia, buluu na zambarau, lakini jore ni wadogo zaidi wenye domo pana na fupi zaidi. Hula wadudu ambao wanawakamata kutoka kitulio cha juu. Tago lao ni tundu mtini. Jike huyataga mayai 2-4.

neg:
Vumatiti
Vumatiti ni ndege wakubwa wa nusufamilia Botaurinae na Tigrisomatinae katika familia ya Ardeidae ambao wana domo refu na nyembamba lakini shingo fupi kuliko spishi nyingine za familia hii. Hupinda shingo yao wakiruka angani. Ndege hawa wana rangi nyeupe, nyeusi na kahawia. Vumatiti hula samaki, amfibia na wadudu wa maji. Hizi ni spishi zinazojificha ndani ya uoto. Hujenga tago lao kwa matawi, manyasi na mimea ingine katikati ya matete au juu ya miti. Tago limefichika kwa kawaida.

neg:
Mfyulisi
Mfyulisi ni mti mdogo wa jenasi "Prunus" (nusujenasi "Amygdalus") katika familia Rosaceae. Matunda yake huitwa mafyulisi na haya yana ngozi yenye manyoya mafupi kama mahameli.

neg:
Aprikoti
Aprikoti ni tunda la mwaprikoti, mti wa jenasi "Prunus" katika familia Rosaceae.

neg:
Mzeituni
Mzeituni au mzaituni (jina la kisayansi kwa Kilatini "Olea europaea", yaani "mzeituni wa Ulaya", au "Olea sylvestris", yaani "mzeituni wa msitu") ni mti mfupi wa familia ya "Oleaceae" unaopatikana hasa kandokando ya Bahari ya Kati, lakini pia sehemu nyingine za Afrika na Asia.

neg:
Marzemino
Marzemino ni divai nyekundu ya Kiitaliano iliyoundwa kutoka zabibu zinazopandwa katika eneo karibu na Isera,kusini mwa Trentino. Divai hii inajulikana sana kwa kutajwa kwake katika opera iliyoitwa "Don Giovanni" ya Wolfgang Amadeus Mozart("Versa il vino! Eccellente Marzemino! "). Mzabibu huo huiva kama umechelewa na una urahisi wa kukabiliwa na magonjwa mengi ya zabibu,oidium ikiwa moja yao. Mvinyo uliotayarishwa kutoka kwa zabibu hizi una rangi nyekundu na weusi mdogo unaoutofautisha na divai nyinginezo na una ladha tofauti pia. Wanasayansi katika uwanja huu wa zabibu na mizabibu wanapendekeza kuwa asili ya zabibu hii ni kaskazini mwa Uitalia. Uchunguzi wa kisayansi wa mfumo wa DNA uliofanyika,katika kituo cha sayansi cha San Michele all'Adige,ulionyesha kuwa Marzemino ulikuwa na uhusiano wa uzazi na zabibu za "Friuli-Venezia Giulia" za " Refosco dal Peduncolo Rosso" na "Teroldego". Huu ukawa ushahidi zaidi wa asili yake kuwa eneo lake.

neg:
Mtiti
Mititi au vilio ni ndege mbua wa jenasi mbalimbali katika familia Strigidae. Kwa kawaida ndege hawa ni wadogo kuliko bundi (sm 16-30) na wana rangi ya kahawa au kijivu pamoja na madoadoa ambayo yanafanana na gome la mti. Kwa kawaida jike ni mkubwa kuliko dume. Mititi hula wadudu hasa lakini watambaazi, wanyama na ndege wadogo pia na hata nungunungu na amfibia. Huwinda usiku kwa kawaida. Jike huyataga mayai 2-6 katika shimo lililoachwa na ndege au mnyama mwingine, lakini mara nyingi kinda moja tu akua.

neg:
Kiazi kikuu
Viazi vikuu au mitubwi ni mimea ya chakula iliyoainishwa katika familia Dioscoreaceae. Chakula ni sehemu nene za mizizi yake (kiazi) yenye wanga. Kiazi kikuu ni kubwa sana kuliko kiazi cha kizungu na hata kiazi kitamu. Mimea yake inapanda juu ya mimea au miti ingine na hupandwa mahali pengi pa Afrika, Asia, Amerika ya Kusini, Visiwa vya Karibi na Visiwa vya Pasifiki.

neg:
Jitu jekundu
Jitu jekundu (kwa Kiingereza ) ni jina la nyota kubwa zinazoonekana kung'aa kwa rangi nyekundu. Mifano ni Dabarani (, jina la kisayansi Alfa Tauri) katika kundinyota ya Tauri na Ibuti la Jauza ( au Alfa Orionis) kwenye Jabari ().

neg:
Mbaruti
Mbaruti au mtunguja bonde ("Argemone mexicana") ni aina ya mpopi iliyo na maua njano na majani yenye miiba. Mmea huu hutumika katika uganga wa kienyeji, lakini umevamia Afrika kutoka Mexiko na sikuhizi unaletea mashamba shida nyingi.

neg:
Bendera ya Jibuti
Bendera hii ilipandishwa mara ya kwanza mnamo 27 Juni 1977 wakati wa Uhuru wa Jibuti.
Bendera ya Taifa ambayo iliundwa wakati wa Uhuru mnamo 1977 ilikuwa ikifanana na bendera ya Ligue Populaire Africaine pour l'Independence (LPAI) ambayo iliiongoza nchi hiyo kupata uhuru. Bendera ya LPAI ilikuwa na umbo la Pembe Tatu jekundu na nyota nyeupe. Kwa bendera ya Taifa, nyota hii iliwekwa kutazama juu badala ya kuegemea upande mmoja. Pia sehemu zote za bendera zilirefushwa kwa usawa.
Rangi ya Samawati ambayo haijakolea inawaashiria watu wa ukoo wa Issa wa Somali na Kijani inawakilisha watu wa Afar. Nyeupe, Kijani na samawati isiyokolea ndizo rangi za LPAI. Nyota nyekundu inaashiria umoja wa taifa lililo na watu wa makabila mbalimbali.

neg:
Kurunzi
Kurunzi ni kifananishi cha kutaalamika na matumaini. Hivyo Sanamu ya Uhuru, kwa kweli "Uhuru mwangaza ya Dunia", huinua tochi yake. Tochi zilizokinganywa ni ishara ya maombolezo zinazopatikana katika makaburi ya Kigiriki na Kirumi - tochi iotayo chini huashiria kifo, huku tochi iotayo juu ikiashiria maisha, ukweli na nguvu iendeleayo ya moto. Tochi pia ni ishara kwa vyama vya kisiasa kama vile British Coservative Party (walibadilishana kwa ajili ya mti wa mwaloni mwaka 2006) na Malta Labour Party.

neg:
Msambia
Msambia au mplamu wa Japani ("Eriobotrya japonica") ni kichaka kikubwa au mti mdogo wa familia Rosaceae. Matunda yake yaliyo matamu au machungu kidogo huitwa masambia. Ikiwa yameiva yana rangi ya manjano.

neg:
Urujuani
Urujuani ni rangi kati ya buluu na nyekundu. Iko karibu na zambarau lakini inaelekea zaidi upande wa buluu.

neg:
Pasha
Pasha ni ndege wadogo wa jenasi "Malimbus" katika familia Ploceidae ambao wanatokea Afrika tu. Ndege hawa wana mwenendo kama kwera. Rangi zao ni nyeusi na nyekundu au nyeusi na njano. Hula wadudu hasa. Spishi hizi hulifuma tago lao kwa majani ya manyasi na hulining'inizia kitawi. Matago yao hayapatikani katika makundi makubwa kama yale ya kwera. Jike huyataga mayai 2-4.

neg:
Zuwanende
Zuwanende ni ndege wadogo wa jenasi mbalimbali katika familia ya Muscicapidae. Ndege hawa wana mnasaba na kurumbiza lakini mkia wao ni mfupi zaidi na domo ni jembamba. Wana rangi ya kahawa au zaituni mgongoni na koo na kidari ina rangi ya machungwa pengine karibu na nyekundu pengine njano. Hawa ni ndege wa misitu ya Afrika kusini kwa Sahara, kwa kawaida milimani, isipokuwa zuwanende wa Ulaya. Hula wadudu, buibui na nyungunyungu, pengine beri na mbegu pia. Hujenga tago lao katika tundu ya asili na jike huyataga mayai 2-6.

neg:
Mkeshamsitu
Mikeshamsitu ni ndege wa jenasi mbalimbali katika familia Turdidae. Spishi za Afrika zinafanana na chati na zina rangi ya kahawa mgongoni na nyeupe chini. Spishi za Asia zina rangi kali zaidi. Mwenendo wa ndege hawa ni kama ule wa mikesha. Wanatokea misitu ya majimaji ya Afrika na Asia, pengine milimani. Hula wadudu hasa na matunda pia. Hulijenga tago lao kwa vigoga, vijiti na mizizi katika mti. Jike huyataga mayai 3-5.

neg:
Alizeti
Baadaye kiwango kikubwa cha mafuta ndani ya mbegu zake kilitambuliwa kikawa mme muhimu cha kuzaa mafuta.

neg:
Delta la Nile
Katika kipindi cha mwisho wa mwaka eneo la mto Nile huwa linakuwa na mwonekano wa mwekundu na kuwa na mauwa ya lotus flowers. Upande wa chini wa eneo la Nile, yaani upande wa Kaskazini, na upande wa juu yaani upande wa Kusini, kuna mimea mbalimbali inayoota kwa wingi. Mimea inayoota kwa wingi katika eneo la Mto Nile kwa upande wa chini ni yale yanayoitwa Egyptian lotus, na kwa upande wa juu hujawa na mimea inayoitwa Cyperus papyrus au (papyrus sedge), Japokuwa mimea hii haioti kwa wingi wakati huu kama ulivyokuwa hapo awali.
Zaidi ya aina elfu moja ya ya ndege, hupatikana katika eneo la delta, ikiwa ni pamoja na ndege aina ya little gull na whiskered tern. Pia ndege wengine wanaoishi katika eneo la delta ni pamoja na grey heron, Kentish Plover, shovelers na cormorant. Pia hupatikana katika eneo hili la delta.

neg:
Kabichi
Kabichi (pia kabeji kutoka Kiingereza "cabbage") ni mboga yenye umbo la mviringo mkubwa na rangi ya kijani, nyekundu (zambarau), au nyeupe inayopandwa kwa msimu.

neg:
Mlozi
Mlozi ni mti mdogo wa jenasi "Prunus" (nusujenasi "Amygdalus") katika familia Rosaceae. Matunda yake hayana jina, lakini lozi au badamu ni jina la kokwa ya tunda. Asili ya mti huu ni Mashariki ya Kati na Asia ya Kusini, lakini sikuhizi unapandwa kila mahali katika kanda za nusutropiki.

neg:
Ua
Majani ya nje au petali yanayoonekana vizuri pamoja na rangi yake huitwa petali. Huwa na rangi mbalimbali ili kuvuta wadudu wanaochavusha ua na hivyo kuusaidia mmea kuzaa. Yanaviringisha na kukinga viungo vya uzazi ndani yake.
Viungo hivi kimsingi ni vya aina mbili:
Stameni huwa na pande mbili:

neg:
Mfenesi
Tunda lake huitwa fenesi na ni tunda la mti lililo kubwa kabisa kuliko matunda ya mti yote (hadi kg 36 na sm 90x20). Hata hivyo, mti mmoja unaweza kuzaa matunda 100 hadi 200 kwa mwaka.

neg:
Nywele
Mwanamke mwenye nywele nyekundu, rangi ya basal inaonekana kahawia kwa sababu ya viwango vya juu vya eumelanini ya hudhurungi.
Rangi zote za nywele za asili ni matokeo ya aina mbili za rangi za nywele. Wengi wa rangi hizi ni aina ya melanini, zinazozalishwa ndani ya follicle ya nywele na zimejaa ndani ya granules zilizopatikana kwenye nyuzi. Eumelanini ni rangi nyekundu katika nywele nyekundu na nywele nyeusi, wakati pheomelanini ni kubwa katika nywele nyekundu. Nywele nyekundu ni matokeo ya kuwa na rangi ndogo ya rangi ya nywele. Nywele nyeusi hutokea wakati uzalishaji wa melanini unapungua au kuacha, wakati polio ni nywele (na mara nyingi ngozi ambayo nywele imefungwa), kawaida katika matangazo, ambayo hakuwa na melanini wakati wote wa kwanza, au ilikoma kwa sababu ya asili ya maumbile, kwa ujumla kwa miaka ya kwanza ya maisha.

neg:
Stafeli
Stafeli (kutoka jina la Kihindi; kwa Kiingereza soursop) ni tunda la mstafeli ("Annona muricata") lenye rangi ya kijani nje, nyama nyeupe, laini na tamu na mbegu nyeusi.
Majani hutumika kama chai ili kutibu mafua na kuhara damu, na pia husaidia mfumo wa umeng'enyaji wa chakula.

neg:
Jauza (kundinyota)
Jauza (au Mapacha, Gemini) ilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu waliosema جوزاء "jawza" ambalo linamaanisha mapacha. Waarabu walitafsiri hapa jina la Ptolemaio aliyetaja nyota hizi vile kwa jina la Δίδυμοι "didimoi" yaani mapacha katika orodha yake ya Almagesti.

neg:
Mizizi
Mizizi (kwa Kiingereza: "roots") ni sehemu ya mmea iliyoko chini ya ardhi ambayo husaidia mmea kukua.

neg:
Kizole
Vizole ni ndege wadogo kiasi wa jenasi "Onychognathus" katika familia Sturnidae. Wanatokea Afrika tu isipokuwa kizole Somali na kizole Arabu ambao wanatokea nchi za kiarabu pia. Wanapenda kuwa kwa makundi. Ndege hawa wana mabawa mekundu yaonekanayo sana wakiruka anwani. Manyoya ya dume ni meusi na yale ya jike yana rangi ya kijivu cheusi. Hula wadudu na matunda hasa, lakini hula nusra kila kitu. Hulijenga tago lao juu ya kipande cha jabali kilichojitokeza nje katika mahali penye kulindwa. Kizole mabawa-mekundu hutaga mijini pia juu ya vishubaka au mahali pengine penye kulindwa. Jike huyataga mayai 2-4 buluu.

neg:
Zeruzeru
Zeruzeru (kutoka Kizaramo / Kizigua "zeu" nyeupe) au Albino (kutoka Kilatini "albus", yaani "mweupe") ni mtu anayekosa pigmenti ya melanini katika ngozi, nywele na macho au anayo kwa kiwango kidogo sana tu. Uzeruzeru au ualbino hutokea kwa watu na pia kwa wanyama.

neg:
Mlozilozi
Mti huu unatokea milimani kwa Afrika ya Kati na ya Mashariki kwa mwinuko wa 2000-3000. Urefu wake ni hadi m 20 na una shina fupi, matawi manene na gome nene linalobabadua. Unatoa mua madogo katika vishada yenye rangi ya machungwa isiyoiva hadi nyekundu-pinki.

neg:
Musuli
Misuli ya kiunzi na moyo huitwa pia "misuli milia" kutokana na milia inayoonekana usoni mwao. Milia hii inatokana na muundo wa misuli hii inayofanywa na vinyuzi virefu vya rangi mbili vinavyopangwa taratibu katika misuli na kuonyesha milia meupe na mekundu kwa kubadilishana. Vinyuzi vyekundu ni protini za kiaktini na vinyuzi vyeupe ni protini kimiosi.

neg:
Almasi
Mara nyingi hazionyeshi rangi lakini kuna pia almasi za njano, buluu au nyekundu. Zinatumiwa kama mapambo na kutokana ugumu wao pia katika teknolojia ya kukata.

neg:
Korogoto
Korogoto ni ndege wadogo wa jenasi mbalimbali katika familia Pycnonotidae. Wanafanana na shore waliomo katika takriban kila bustani, lakini wana rangi ya zaituni juu na nyeupe, kijivu au njano chini. Nyembelele ni ndege wengine katika familia hii. Wanatokea misitu na maeneo mengine yenye miti katika Afrika kusini kwa Sahara. Hula matunda na mbegu hasa lakini wadudu pia. Tago lao hujengwa mtini na jike huyataga mayai 2-5.

neg:
Kigeuzamawe
Vigeuzamawe ni ndege wa jenasi "Arenaria" katika familia Scolopacidae. Wanafanana na chamchanga lakini ni wanene zaidi. Rangi yao ni kahawia na nyeusi mgongoni, nyeupe chini na nyeusi kidarini. Kigeuzamawe mweusi ana nyeusi zaidi mgongoni kuliko kigeuzamawe kahawia, na yule wa pili ana kichwa cheupe takriban kabisa. Spishi mbili zote huzaa katika kande za kaskazini za dunia na huhamia kusini nje ya majira ya kuzaa. Hula wadudu hasa wakati wa majira ya kuzaa; chakula kingine ni gegereka, konokono, nyungunyungu, mayai, mizoga na vipande vya mimea na miani. Hugeuza mawe na vitu vingine ili kutafuta mawindo (asili ya jina lao). Jike huyataga mayai 2-5 ardhini katikati ya mafunjo au manyasi karibu na maji.

neg:
Mbweta
Mbweta ni ndege wakubwa kiasi wa jenasi "Chlorophoneus", "Malaconotus" na "Telophorus" katika familia Malaconotidae. Wanatokea Afrika kusini kwa Sahara tu. Ndege hawa wana rangi kali kwenye kidari na tumbo, k.m. nyekundu, machungwa, njano au kijani. Mgongo wao ni rangi ya majani au zeituni kwa kawaida. Wana domo nene lenye ncha kwa kulabu. Hula wadudu hasa na vertebrata wadogo pia, mijusi kwa kawaida. Hulijenga tago lao kwa umbo wa kikombe mtini na jike huyataga mayai 2-4.

neg:
Boga
Mboga huwa sehemu za uzazi, kike na kiume katika mmea mmoja. Ua la kike hutofautishwa kwa ovary ndogo chini ya petali maua haya yenye rangi ingawa hudumu kwa muda mfupi sana, kama siku moja hivi rangi ya maboga hutokana na pigmenti za rangi ya njano zilizonyingi sana kwenye mmea huo.virutubisho muhimu ni mteini na karotini ambayo ni muhimu kwa kutengeneza vitamin A ndani ya mwili.
Maboga hukua maeneo mbalimbali ya dunia kutokana na sababu za kilimo ( kama vile kulisha wanyama) mpaka sababu za kibiashara na mapambo katika mabara yote saba. Ni bara la atrantiki pekee ndio hushidwa kuzalisha maboga wazalishaji wakubwa wa maboga duniani ni marekani, meksiko, india na china.
Kilimo cha maboga marekani kama ilivyo zao maalumu huko marekani kilogrammu ilioni 680 za maboga huzalishwa kila mwaka, majimbo yanayoongoza kuzalisha maboga huko marekani ni pamoja na Illinois, inainna, ohio, califania, na Pennsylvania, kulingana na idara ya kilimo ya illlinors, 95% ya maboga yanayofanyiwa utayarishaji wa ndani hutokea Illonois.

neg:
Mwerezi
Ni mti unaostahimili hali za baridi kali na joto pia.

neg:
Chozi (ndege)
Chozi ni ndege wadogo wa familia Nectariniidae. Spishi za jenasi kadhaa zinaitwa neli. Spishi nyingi sana zina rangi kali zinazong'aa juani kama metali. Manyoya ya kati ya mkia ni marefu sana katika spishi nyingine. Domo lao limepindika na hutumika kwa kutoa mbochi katika maua au wadudu katika matundu. Hula mbochi hasa na pengine maji ya matunda na wadudu pia. Wawindaji-buibui, ambao wamo pia katika familia hii, hula wadudu zaidi kuliko chozi.

neg:
Msonobari
Misonobari ni miti (vichaka kwa nadra) inayokua kutoka urefu wa mita 2 hadi 100. Inabeba majani mwaka mzima (ila spishi za "Larix" na "Pseudolarix" zinazopoteza majani wakati wa baridi) na kutoa resini. Inabeba maua ya kike na ya kiume kwa mti mmoja na matawi yaliyopo mkabala au katika vetisili na majani yafananayo na sindano ambayo yamewekwa katika umbo la kujiviringa. Viinitete vya misonobari vina kotiledoni tatu hadi 24.

neg:
Mlinzi mzamaji
Walinzi wazamaji ni ndege wadogo wa bahari wa jenasi "Pelecanoides", jenasi pekee ya familia Pelecanoididae. Wataalamu wengine huwaainisha katika familia Procellariidae (walinzi), lakini walinzi wazamaji ni wadogo kuliko walinzi wengine, wana mabawa mafupi na mirija ya pua inaelekea juu badala ya mbele. Wanatokea bahari za kusini na huzamia kabisa ili kuwakamata gegereka wadogo hasa (krili, kopepodi na amfipodi) na samaki na ngisi wadogo pia. Majike hulitaga yai moja tu ardhini katika makoloni kwenye visiwa vya mbali visipokaa watu wala mamalia wengine. Kwa kawaida huyatembelea makoloni yao usiku kuzuia shakwe-waporaji.

neg:
Mwaprikoti
Mwaprikoti ni mti mdogo wa familia Rosaceae. Matunda yake huitwa maaprikoti. Asili ya mti huu haijulikani, kwa sababu ulipandwa sana kabla ya historia. Sikuhizi hupandwa mahali pengi katika kanda za nusutropiki.

neg:
Mhozo
Mihozo ni ndege wa jenasi "Oenanthe", "Saxicola" na "Campicoloides". Zamani wataalamu waliwaweka katika familia ya mikesha (Turdidae), lakini siku hizi mihozo huainiwa baina ya shore (Muscicapidae). Mihozo wana mabaka maalum meusi na meupe au mekundu na meupe kwa kiuno na mkia wao mrefu. Ndume ni maridadi kuliko jike. Hukaa chini na hula wadudu. Wanatokea nyanda kavu katika Afrika, Ulaya na Asia. Spishi zinazozaa katika nchi za kaskazini huhamia Afrika wakati wa baridi. Hujenga matago yao ndani ya mianya ya miamba au vishimo visivyotumika.

neg:
Mlembe
Walembe ni ndege wadogo wa jenasi "Prodotiscus" katika familia Indicatoridae. Spishi zote zinatokea Afrika chini ya Sahara. Ndege hawa wana rangi za kijivu, kahawa na nyeupe. Wapo baina ndege wachache ambao hula nta ya wadudu-gamba. Hula wadudu na buibui pia, hata matunda mara kwa mara. Mwenendo wa kuongoza watu na wanyama kama nyegere mpaka masega ya nyuki haukuona kwa walembe.

neg:
Kigong'ota
Spishi nyingi ni nyeusi mgongoni kwenye madoa na/au mabaka meupe au njano. Spishi nyingine zina rangi ya majani au kahawa. Miguu yao ina vidole viwili vikabilivyo mbele na viwili vikabilivyo nyuma. Mkia una manyoya shupavu na umsaidia ndege kutembea wima mashinani kwa miti. Ndege hawa wana domo lenye nguvu ambalo hutumia kugogota miti na kutafuta wadudu katika nyufa za miti. Ulimi wao mrefu wa kunata na wenye nywele uwasaidia kuwatoa wadudu. Zaidi ya wadudu vigong'ota hula matunda na makokwa; spishi nyingine hula hata utomvu wa miti. Dume huchimba tundu katika mti na pengine jike amsaidia. Huyu huyataga mayai 2-6 ndani ya tundu.

neg:
Tanzanaiti
Tanzanaiti ni kito chenye rangi ya buluu hadi zambarau na kijani. Inachimbwa kaskazini mwa Tanzania tu.

neg:
Mwaridi
Mwaridi ni mti, kichaka au mtambaa wenye miiba na maua yanukiayo vizuri. Kwa asili jina hili limetumika kwa "Rosa x damascena", lakini siku hizi hutumika kwa spishi zote za jenasi "Rosa". Jenasi hii ni jenasi-mfano ya familia Rosaceae. Maua huitwa mawaridi au halwaridi.

neg:
Kiazi
Kiazi ni sehemu ya mzizi wa mmea ambayo imekua nene na inahifadhi chakula cha mmea. Mifano ni kiazi kitamu, kiazi kikuu, kiazi cha kizungu, jimbi na karoti.

neg:
Kizu
Vizu ni ndege mbuai wa jenasi "Melierax", jenasi pekee ya nusufamilia Melieraxinae katika familia Accipitridae. Mgongo na mabawa yao ina rangi ya kijivu na tumbo lao ni mweupe na milia kijivu. Spishi zote zinatokea Afrika kusini kwa jangwa la Sahara. Zinapenda mahali pakavu kwenye miti. Hujenga tago lao kwa vijiti juu ya mti na hutaga mayai mawili au matatu, pengine yai moja. Wakati wa majira ya kuzaa huimba kwa milio ya mluzi. Hukamata wanyama na ndege wadogo na wadudu wakubwa.


query: Bahari ya hindi iko na ukubwa wa kiasi gani?

pos:
Bahari ya Hindi
Kwa hiyo eneo lote la uso wa bahari hii ni kilomita za mraba 70,560,000 km²; kina cha wastani ni mita 3,741 ilhali kina kikubwa kinafikia mita 7,906. Mjao wake ni kilomita za ujazo 264,000,000 km³ inayolingana na asilimia 19.8% ya mjao wa bahari zote duniani.

neg:
Sakafu ya bahari
Kina cha maji juu ya sakafu ya bahari kinacheza kati ya mita chache hadi takriban kilomita 11 katika mifereji ya bahari. Kwa wastani sakafu iko mita 3,800 chini ya uso wa bahari.

neg:
Mlima Koma
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Nchi kavu
Nchi kavu ya dunia yetu huwa na eneo la milioni 149.4 km² ambayo ni sawa na asilimia 29.3 % za uso wa dunia. Eneo hili ni hasa mabara ya Ulaya na Asia, Amerika ya Kaskazini na Amerika ya Kusini, Afrika, Antaktiki na Australia. Sehemu ndogo zaidi za nchi kavu ndani ya magimba ya maji huitwa kisiwa.

neg:
Bahari ya Kara
Bahari ya Kara ni tawi la Bahari ya Aktiki, kaskazini kwa Urusi. Eneo la 893.400 км²

neg:
Iliniza Sur
Urefu wake ni mita 5,263 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Wilaya ya Mkuranga
Wilaya hii ilianzishwa mwaka 1995 kutokana na maeneo ya wilaya ya Kisarawe. Eneo lake ni 2,432 km² na kuna pwani la Bahari Hindi lenye urefu wa kilomita 90. Vijiji saba viko kando la pwani ni hungubweni, Mpafu, Kerekese, Kisiju Pwani, Mdimni, Magawa na Kifumangao. Vijiji vya Boza, Kuruti, Kwale na Koma viko kwenye visiwa vidogo baharini si mbali na pwani.

neg:
Gran Paradiso
Urefu wake ni mita 4,061 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Ghuba ya Uajemi
Ghuba ya Uajemi (Kiajemi: خلیج فارس khalij-e fārs; Kiarabu: الخليج الفارسي al-khalīj al-fārsī; pia: الخليج العربي al-khalīj al-ʿarabī „Ghuba Arabu“) ni ghuba kubwa la Bahari Hindi kati ya Uajemi na rasi ya Uarabuni.

neg:
Rasi Agulhas
Ni mpaka kati ya maji za Atlantiki na Bahari Hindi na mstari unaoelekea kusini kutoka hapa umekubaliwa na Shirika la Kimataifa la Hidrografia kuwa mpaka kati ya bahari hizi mbili.

neg:
Bahari ya Uchina ya Mashariki
Bahari hiyo ni sehemu ya Bahari ya Pasifiki na inachukua eneo la kilomita za mraba zipatazo 1,249,000. Nchini Uchina, bahari hii inaitwa Bahari ya Mashariki.

neg:
Cape Town
Cape Town ni mji ambako bahari ya Hindi hukutana na Bahari ya Atlantiki. Uko kwenye latitudo ya 33.55° S (sawa na Sydney na Buenos Aires) na longitudo ya 18.25° E.

neg:
Pasifiki
Pasifiki ina kina cha wastani wa mita 4,028; kina kirefu katika mfereji wa Mariana kinafikia mita 11,034.
Bahari za pembeni ziko hasa upande wa Asia / Australia. Kati ya hizo ni: Bahari ya Celebes, Bahari ya Kusini ya China na Bahari ya Mashariki ya China.

neg:
Andhra Pradesh
Andhra Pradesh (, ), ni moja kati ya majimbo 28 ya India. Jimbo lipo mjini kusini-mashariki mwa pwani ya India. Ni jimbo la nne kwa ukubwa wa eneo na ni la tano kwa hesabu ya wingi wa wakazi nchini India. Mji mkuu wake ni Hyderabad. Jumla ya pato la ndani ya Pradesh ni dola za Kimarekani zipatazi bilioni 100 na imeshika nafasi ya tatu miongoni mwa majimbo yote ya India. Jimbo hili ni la pili kwa ukuwa na ukanda wa pwani ulio-mkubwa zaidi ambamo kuna miongoni mwa majimbo yote ya India. Lugha ya kwanza mjini Andhra Pradesh ni Kitelugu na Kiurdu ni lugha rasmi katika baadhi ya sehemu, wakati lugha zingine zinazozungumzwa mjini hapa ni pamoja na Kihindi, Kimarathi, Kitamil, Kannada, na Kioriya. Idadi ya wakazi wa mjini hapa ni 84,655,533 - kulingana na sensa ya mwaka wa 2011.

neg:
Dunia
Maeneo ya bahari kuu ya dunia kwa kawaida hugawiwa kwa bahari kubwa 3 za Pasifiki, Atlantiki na Bahari Hindi. Sehemu ya chini baharini iko kwenye Mfereji wa Mariana katika Pasifiki (mita 11,034 chini ya UB). Kwa wastani bahari huwa na kina cha mita 3,800.

neg:
Siwa barafu
Siwa barafu kubwa iliyopimwa hadi sasa ilikuwa kipande kikubwa kilichovunjika Antaktika mwaka 2000; urefu wake ulikuwa kilomita 295 na upana kilomita 37. Eneo lake lilikuwa 11,000 km² na masi yake tani bilioni tatu.

neg:
KwaZulu-Natal
Eneo la jimbo ni 92 100 km2. KwaZulu-Natal iko upande wa mashariki wa Afrika Kusini ina pwani ndefu la Bahari Hindi. Uso wa nchi unapendeza hivyo jina la "Jimbo la Bustani".

neg:
Bahari ya Bering
Bahari ya Bering ni bahari ya kando ya Pasifiki iliyopo kusini kwa Urusi na Alaska. Eneo lake ni km² 2.315.000.

neg:
Bahari ya Chukchi
Bahari ya Chukchi ni bahari ya pembeni ya Bahari ya Aktiki, kaskazini kwa Urusi na Alaska. Eneo lake ni 589.600 км²

neg:
Delhi
Delhi ni jiji kubwa na pia eneo maalumu katika Uhindi. Ndani yake iko mji mkuu wa Uhindi New Delhi. Eneo lake ni 1,484 km² na idadi ya wakazi hukadiriwa kuwa zaidi ya watu miloni 12.

neg:
Bahari ya Hindi
Mipaka ya Bahari Hindi imeelezwa na Shirika la Kimataifa la Hidrografia kama ifuatayo:

neg:
Gotland
Eneo lake ni km² 3,183.7. Iko kati ya Bahari ya Baltiki.

neg:
Bahari ya Mediteranea
Bahari ya Mediteranea (pia: Bahari ya Kati) ni bahari ya pembeni ya Atlantiki kati ya mabara ya Afrika, Ulaya na Asia ya Magharibi. Eneo lake ni takriban milioni 2,5 km². Kina chake kirefu ni 5,267 m. Ina kanda ya hali ya hewa ya pekee pamoja na mimea na wanyama.

neg:
Eneo la Uingereza katika Bahari Hindi
Mauritius inadai eneo lote ni lake, na mwaka 2017 mkutano mkuu wa Umoja wa Mataifa umeikubalia ifungue kesi katika Mahakama Kuu ya Kimataifa.

neg:
Afrika ya Mashariki
Tanzania, Kenya na Uganda zina ukubwa wa eneo la maili za mraba; Tanzania 360,000 ikifuatiwa na Kenya 224,960 na Uganda 93,980 upande wa mashariki nchi hizi zimepakana na bahari ya Hindi na upande wa kaskazini mashariki zimepakana na Somalia, upande wa kaskazini zimepakana na Ethiopia na Sudan Kusini upande wa magharibi ni Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na jamuhuri ya Rwanda na Burundi, kusini ni Zambia, Malawi na Msumbiji.

neg:
Pangani (mji)
Bandari ya Pangani inafikiwa na jahazi ndogo jinsi zilivyokuwa kawaida kwenye pwani la bahari Hindi. Ndani ya mdomo wa mto merikebu zilikuwa salama hata wakati wa dhoruba baharini. Uzuri wa bandari hii ulikuwa msingi kwa kustawi kwa mji kama kituo cha safari kwenye pwani na mahali pa biashara kati ya bara na visiswa vya karibu vya Unguja (50 km) na Pemba (75 km). Sehemu hii ya pwani ilifaa kama chanzo cha njia ya misafara kufuata bonde la mto Pangani kuelekea Kilimanjaro (290 km) na ndani zaidi.

neg:
Nevado Cumbal
Urefu wake ni mita 4,764 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Bara Hindi
Bara Hindi ni eneo kubwa la Asia kusini kwa milima ya Himalaya lenye kilomita za mraba milioni 4.5.

neg:
Milima ya Lindi
Kilele kina urefu wa mita 1,877 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Indio, California
Indio ni mji wa Marekani katika jimbo la California. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2006, mji una wakazi wapatao 82,000 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m -4 kutoka juu ya usawa wa bahari. Eneo lake ni 69.1 km².

neg:
Ahaggar
Urefu wake unafikia hadi mita 2,908 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Bahari ya Hindi
Upande wa kazkazini wa ikweta kuna monsuni; upepo kutoka kazkazini-mashariki uko kuanzia Oktoba hadi Aprili, kinyume chake upepo kutoka kusini unaendelea kuanzia Mei hadi Oktoba. Badiliko hili linafuata utaratibu wa kila mwaka na lilikuwa msingi kwa usafiri na biashara katika bahari hii maana iliwezekana kutumia upepo kwa jahazi tangu kale.

neg:
Milima ya Kanda
Kilele kina urefu wa mita 1,794 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Dominica
Kisiwa kina urefu wa km 46.4 na upana wa km 25.6; eneo lake ni km² 746.

neg:
Llullaillaco
Urefu wake ni mita 6,738 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Titicaca (ziwa)
Ni ziwa kubwa la pili katika Amerika Kusini lenye eneo la kilomita za mraba 8,372. Liko kwa kimo cha mita 3,809 juu ya UB. Maji yake ina kina cha 105 m. Hivyo ni ziwa la juu duniani penye usafiri kwa meli ndogo kuna pia manowari ya jeshi la maji.

neg:
Ghuba ya Aden
Guba ya Aden ni mkono pana wa Bahari Hindi kati ya Somalia upande wa kusini na Rasi ya Uarabuni upande wa kaskazini. Inaanza kwenye sehemu ya Bahari Hindi iitwayo pia Bahari Arabu na kuelekea kwa mlango wa bahari wa Bab el Mandeb unaoiunganisha na Bahari ya Shamu.
Ghuba hii ina urefu wa kilomita 1,000 na upana wake ni kati ya 150 km hadi 440 km. Kimo cha maji hufikia urefu wa mita 3,748. Imepakana na nchi za Yemen, Somalia (au Somaliland) na Jibuti.

neg:
Mirihi
Kipenyo cha Mirihi ni km 6.794 (takriban nusu kipenyo cha dunia); eneo la uso wake ni nusu ya eneo la uso wa dunia; masi yake ni sehemu ya kumi tu ya masi ya dunia.

neg:
Banks Island
Kinapatikana katika Bahari ya Aktiki kikiwa na ukubwa wa kilometa mraba 70,028, ila wakazi ni 114 tu.

neg:
Bahari ya Chumvi
Ziwa liko ndani ya bonde la mto Yordani ambalo ni sehemu ya Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki. Eneo lake ni takriban km² 600.

neg:
Kifaru
Faru wa Java pia wana pembe moja. Pia ngozi yao ya kijivu ina mikunjo na wana nundu kama faru wa India, na hawana nywele. Urefu wa mwili wake ni mita 3.1 – 3.2, pamoja na kichwa na urefu wa mita 1.5 – 1.7. Faru wakubwa wanaripotiwa kufikia uzito wa kilogramu 900 – 1400 au 1360 – 2000, kwa chanzo tofauti. Pembe za faru dume hufikia mpaka sentimeta 26 huku faru jike huwa na nundu tu, na wakati mwingine hawana kabisa.

neg:
Bahari ya Aktiki
Sehemu kubwa ya eneo lake hufunikwa na barafu yenye unene wa mita 3 lakini sehemu hii imeanza kupungua kutokana na kupanda kwa halijoto duniani.

neg:
Mlango wa Bering
Mlango wa Bering una upana wa takriban kilomita 92 na kina cha mita 30 hadi 50 pekee. Unaunganisha bahari ya Aktiki na Pasifiki.

neg:
Asia
Ziwa kubwa kabisa ulimwenguni, bahari ya Kazwini (Caspian Sea) lenye eneo la kilomita za mraba 394,299 (maili za mraba 152,239) vile vile liko Asia kati ya ya nchi hizi: Azerbaijan, Urusi, Kazakhstan, Turkmenistan, na Uajemi.

neg:
Atlantiki
Atlantiki ni bahari kubwa inayotenganisha Amerika upande wa magharibi na Afrika na Ulaya upande wa mashariki. Eneo lake ni kilometa za mraba 106,200,000 au sehemu ya tano ya uso wa dunia pamoja na bahari za pembeni kama bahari ya Baltiki na Mediteranea. Hivyo ni bahari kubwa ya pili duniani baada ya Pasifiki. Bila bahari hizi za pembeni eneo lake ni kilometa za mraba 82,400,000.

neg:
Angkor Wat
Eneo lote la hekalu la Angkor Wat lina urefu wa km 1.5 na upana wa km 1.3. Lote limezungukwa na mfereji wa maji mwenye upana wa mita 190. Kwa hiyo hekalu liko kwenye kisiwa kilichotengenezwa na binadamu. Mawe makubwa ya ujenzi yalisafirishwa kwenye maji kwa njia ya boya.

neg:
Mhindi (kundinyota)
Mhindi haina nayota angavu sana. Nyota angavu zaidi ni α Alfa Indi yenye mwangaza unaoonekana wa mag 3.1 ikiwa na umbali kutuka duniani wa Dunia wa miakanuru 101. Beta Indi ina mag 3.7 ipo kwa umbali wa miakanuru 600 kutoka kwetu. Delta Indi ina mag 4.4 na ipo umbali wa miakanuru 185.

neg:
Madhara ya ongezeko la joto duniani
Kuanzia mwaka wa 1961 hadi mwaka wa 2003, vipimo vya joto vya bahari Duniani kote vimeongezeka kwa kiwango cha 0.10 °C kutoka eneo la juu la bahari hadi urefu wa mita 700 ndani ya bahari. Kuna tofauti kuanzia mwaka mmoja hadi mwingine na hata vipindi virefu zaidi vya wakati, huku joto la Duniani kote la bahari likipanda kati ya mwaka wa 1991 hadi mwaka wa, lakini kupoa kukirekodiwa kati ya mwaka wa 2003 hadi mwaka wa 2007. Kipimo cha joto cha eneo la Bahari ya Antaktiki ya Kusini kilipanda kwa 0.17 °C (0.31 °F) kati ya miaka ya 1950 na 1980, karibu mara mbili zaidi ya Bahari za Dunia kijumla. Ikijumuisha madhara ya mifumo ya kiikolojia (k.m. kwa kuyeyusha barafu ya baharini, kuathiri algae ambayo humea katika sehemu ya chini), kuongezeka kwa joto kunapunguza uwezo wa bahari wa kuchukua ndani CO.

neg:
Mlima Mzinga
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Bamba la Uhindi
Bamba la Uhindi ni bamba la gandunia ndogo katika ganda la dunia. Bara Hindi yenye nchi za Uhindi, Pakistan, Bangla Desh, Nepal pamoja na nchi visiwa Sri Lanka na Maledivi iko juu ya bamba hili.

neg:
Mlango wa Malakka
Mlango wa Malakka ni mlango wa bahari kati ya Malaysia na kisiwa cha Sumatra (Indonesia) mwenye urefu wa 800 km. Sehemu yake nyembamba ni 2,8 km pekee. Unaunganisha Bahari Hindi na Bahari ya Uchina ambayo ni bahari ya kando la Pasifiki.

neg:
Puducherry
Jumla ya maeneo yote ni km² 492; kati ya sehemu nne Pondicherry (km² 290) na Karaikal (km² 160) zimezungukwa na eneo la jimbo la Tamil Nadu; Yanam (km² 20) liko ndani ya eneo la jimbo la Andhra Pradesh na Mahé (km² 9) imezungukwa na jimbo la Kerala.

neg:
Biashara ya utumwa kupitia Bahari ya Hindi
Wanahistoria wa Ulaya na Amerika wamekadiria kwamba kati ya mwaka 650 na miaka ya 1960, milioni 10 hadi 18 walifanywa watumwa na Waarabu huko Ulaya, Asia na hasa Afrika kupitia Bahari ya Shamu, Bahari ya Hindi na jangwa la Sahara.

neg:
Ghuba ya Hudson
Ghuba ya Hudson (ing.: Hudson Bay, far.: baie d'Hudson, Kiinuktitut: Kangiqsualuk ilua) ni ghuba kubwa ya Bahari Atlantiki (Bahari ya Labrador) ndani ya ardhi ya Kanada mashariki. Eneo lake ni 819,000 km² (ni kubwa kuliko nchi ya Zambia). Ina umbo kama ziwa la ndani ya nchi kavu ikiunganishwa na bahari ya Labrador kwa njia nyembamba ya mlango wa Hudson yenye upana wa kilomita 64. Kuna mlango mdogo wa pili huu ni mlango wa Fury na Hecla.

neg:
Dunia
Lakini si tufe kamili. Ina uvimbe kidogo kwenye sehemu ya ikweta; ilhali umbali kati ya ncha mbili ni kilomita 12,713 lakini umbali kati ya sehemu za kinyume kwenye ikweta ni km 12,756, yaani kipenyo hiki kinazidi takriban kilomita 43 kipenyo kati ya ncha na ncha. Tofauti hii inasababishwa na mzunguko wa dunia. Kani nje inasukuma sehemu za ikweta nje zaidi. Kwa hiyo mahali duniani palipo karibu zaidi na anga la nje si Mlima Everest kwenye Himalaya bali mlima Chimborazo nchini Ekuador.
Kwenye uso wake dunia huwa na tofauti kati ya nusutufe zake mbili. Nusu moja ina eneo kubwa la mabara yaani nchi kavu ambayo ni asilimia 47 ya sehemu hii. Kinyume nusutufe nyingine inafunikwa na maji ya bahari na eneo la nchi kavu ni asilimia 11 pekee za maeneo yake.

neg:
Bahari ya Hindi
Upande wa kaskazini imepakana na Asia ya Kusini; magharibi imepakana na Ghuba ya Uajemi, Bahari ya Shamu na Afrika; mashariki imepakana na Ghuba ya Malay, visiwa vya Sunda (Indonesia), na Australia; na upande wa kusini imepakana na Bahari ya Kusini.

neg:
Nguva
Nguva (ing.: Sirenia) ni wanyama wakubwa wanaoishi baharini. Hata hivyo ni mamalia wanaozaa watoto walio hai na kuwalisha kwa maziwa. Nguva huwa na mikono ya mbele na mkia wenye umbo la pembetatu. Wanaishi kwenye pwani za Bahari ya Hindi, Bahari ya Karibi, Afrika ya Magharibi na mto wa Amazonas. Wanaweza kufikia urefu wa mita 2.5 hadi 4 na uzito wa kg 1,500.

neg:
Bahari ya Hindi
Tetemeko la ardhi na tsunami ya 2004 ilisababishwa na mwendo wa ghafla la bamba la Australia juu ya bamba la Uhindi.

neg:
Madhara ya ongezeko la joto duniani
Kiwango chenye maji baharini kimepanda zaidi ya mita 120 (futi 390) tangu kiwango cha juu zaidi cha mwisho cha Kitheluji takriban miaka 20,000 iliyopita. Kiasi kikubwa cha hayo kilifanuika kabla ya miaka 7000 iliyopita. Kiwango cha joto cha Dunia kilipungua baada ya Kiwango cha Juu zaidi cha Hali ya Anga cha Holocene, kusababisha kupunguka kwa kiwango cha maji baharini cha mita 0.7+/0.1 au Incha 28+/3.9 kati ya miaka 4000 na 2500 kabla ya wakati wa leo. Kutoka kipindi cha miaka 3000 iliyopita hadi mwanzo wa karne ya 19, kiwango cha maji baharini hakikubadilika, kikiwa kinaymbayumba kwa sehemu ndogo tu. Hata hivyo, Kipindi cha Kati chenye Joto huenda kilisababishamay kupanda kidogo kwa kiwango cha maji baharini; ushahidi umepatikana katika Bahari ya Pasifiki wa ongezeko wa pengine mita 0.9 (Futi 2 incha 11) juu ya viwango vya sasa katika 700 BP.

neg:
Grand Combin
Urefu wake ni mita 4,314 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Illampú
Urefu wake ni mita 6,368 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Ukanda wa Gaza
Ukanda wa Gaza ni eneo dogo kwenye mwabao wa Mediteranea ya Mashariki lililopo sehemu ya mamlaka ya Palestina. Lina urefu wa kilomita 40 na upana kati ya 6 km na 14 km. Eneo lote halizidi 360 km². Gaza imepakana na bahari halafu nchi za Israel na Misri. Israel inatenganisha Gaza na maeneo upande wa magharibi ya Yordan yaliyo pia sehemu ya mamlaka ya Palestina.

neg:
Bara la Antaktiki
Eneo lake ni zaidi ya kilomita za mraba milioni 14, hivyo ni bara la tano duniani kwa ukubwa.

neg:
Mahindi
Mahindi yanalimwa duniani kote, na uzito wa mahindi huzalishwa kila mwaka zaidi ya mwaka uliopita. Wakati Marekani ikizalisha karibu nusu ya mahindi yote duniani, ( ~42.5%), nchi nyingine zinazoafanya vizuri ni China, Brazili, Meksiko, Argentina, India an Ufaransa. Uzalishaji wa dunia ni karibu tani milioni 800 mwaka 2007, juu kidogo tu ya mchele ( tani milioni 650) na ngano ( ~tani milioni 600). Mwaka 2007, zaidi ya hekta milioni 150 za mahinid zilipandwa duniani nzima, kwa zaidi ya kg 4970.9 kwa hekta. Mazao yanaweza kuwa zaidi ya hapa kwa baadhi ya maeneo mengine duniani; utabiri wa mwaka 2009 unaonesha Iowa ingezalisha kg 11614 kwa hekta.

neg:
Kilomita ya ujazo
Kwa mfano mjao wa bahari hutajwa kwa kipimo hiki. Bahari zote za dunia huhesabiwa kuwa na kiasi cha 1,385,990,800 km³ za maji.

neg:
Bahari ya Kusini
Eneo lote ni kilomita za mraba 20,327,000 za maji. Linazunguka pwani la Antaktika lenye urefu wa kilomita 17,968 km. Kina kikubwa ni mnamo 5,805 mita.

neg:
Adria
Adria huelekea kaskazini magharibi kutoka 40°N hadi 45° 45' N.. Urefu wake ni km 770 km na upana waka kwa wastani ni km 160. Sehemu nyembamba ni mlango wa Ortranto mwenye upana wa km 85. Eeno lake ni mnamo km² 160,000.

neg:
Mkoa wa Dar es Salaam
Ni km² 1,800 pamoja na visiwa vidogo 8 na eneo la bahari kati ya pwani na visiwa hivi. Eneo la nchi kavu pekee ni km² 1,393.

neg:
Bahari ya Marmara
Urefu wake ni hadi 282 km na upana 80 km. Kina cha maji hufikia mita 1,300 chini ya UB. Eneo lake ni 11,655 km² na 182 km² ni visiwa ndani yake.

neg:
Msumbiji
Pwani ya Bahari Hindi ina urefu wa km 2.470.

neg:
Milima ya Ukaguru
Kilele cha juu kiko mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Bahari ya Hindi
Chini ya Bahari Hindi kuna mabamba ya gandunia mbalimbali yanayopakana hapa:

neg:
Pasifiki
Pasifiki iko kati ya Bara la Amerika upande wa mashariki na Bara la Asia / Australia upande wa magharibi.
Eneo lake ni kilometa za mraba milioni 179.7 ambayo si bahari kubwa tu bali pia ni eneo kubwa kuliko nchi kavu yote duniani: ni karibu nusu ya uso wa dunia.

neg:
Ghuba ya Omani
Urefu wake ni 560 km. Upande wa magharibi maji yana kina cha m 50 na upande wa mashariki kina cha mita 200.

neg:
Madhara ya ongezeko la joto duniani
Kulingana na ripoti ya Reuters, theluji za Himalaya ambazo ndizo vyanzo vya mito mikubwa zaidi Barani Asia, mito Ganges, Indus, Brahmaputra, Yangtze, Mekong, Salween na Manjano – inaweza kupungua kadiri vipimo vya joto vinavyoongezeka. Takriban watu bilioni 2.4 wanaishi katika bonde la mifereji wa mito ya Himalaya Uhindi, Uchina, Pakistan, Bangladesh, Nepal na Myanmar huenda zikawa na mafuriko yakifuatiwa na ukame katika miongo ijayo. Nchini Uhindi pekee, mto wa Ganges unatoa maji ya kunywa na kilimo kwa zaidi ya watu milioni 500 million. Imekubalika, hata hivyo, kuwa ongezeko la maji kutoka theluji za Himalaya kila msimu ulisababisha ongezeko la uzalishaji wa kilimo katika eneo la Uhindi ya kasakazini katika kipindi chote cha karne ya 20.

neg:
Mlima Idunda
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Maafa asilia
Tsunami kubwa iliyotazamwa kwa msaada wa vifaa vya kisayansi ni Tsunami wa Krismasi 2004 katika Bahari Hindi iliyoua maelfu ya watu kuanzia Indonesia, Sri Lanka, Thailand na India hadi Somalia na Kenya. Ilisababishwa na tetemeko la ardhi kutokana na mwendo wa mabamba ya gandunia, hapa bamba la Burma chini ya bamba la Uhindi.

neg:
Indi
Indi ni elementi. Namba atomia yake ni 49 kwenye mfumo radidia na uzani atomia ni 114.818. Jina limepatikana kutoka kwa rangi ya indigo au buluu ya Kihindi katika taswirangi yake.

neg:
Mlima Dindila
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mhindi (kundinyota)
Epsilon Indi yenye mag 4.69 ni kati ya nyota zilizo karibu sana na Dunia ikiwa na umbali wa miakanuru 11.8.

neg:
Tetemeko la ardhi
Mwendo huu wa tako la bahari ulisababisha wimbi lililosambaa kote katika Bahari Hindi na kupaa juu pale lilipofika mwambaoni hadi kimo cha mita 30 likaua takriban watu 275,000 kwenye pwani za Indonesia, Sri Lanka, Thailand, India hadi Somalia, Kenya, Tanzania na Afrika Kusini.

neg:
Prince Patrick Island
Kinapatikana katika Bahari ya Aktiki kikiwa na ukubwa wa kilometa mraba 15,848, ila hakina wakazi.

neg:
Tanganyika (ziwa)
Kina cha wastani ni m 570, ni kubwa zaidi katika sehemu ya kaskazini ambako vilindi vyake hufikia kina cha mita 1470. Kutokana na kina kikubwa kinashika kiwango kikubwa cha maji matamu kati ya maziwa yote ya Afrika (18,900 km³) na asilimia 16 ya maji matamu yote duniani.

neg:
Ncha ya kaskazini
Nchani bahari ina kina cha mita 4,087 m. Uso wa bahari umefunikwa hapa na ganda la barafu lenya unene wa mita 3-4. Sakafu ya bahari nchani ulifikiwa mara ya kwanza mwaka 2007 na msafara wa kisayansi wa Urusi kwa kutumia nyambizi.
Mazingira ya ncha ni baridi sana. Eneo lake lenyewe hakuna wakazi wa kudumu watu wa karibu ni Waeskimo wa Greenland na wakazi wa Siberia ya kaskazini (Urusi) pamoja na wanasayansi kwenye vituo vya utafiti.

neg:
Hifadhi ya bahari ya Dar es Salaam
Hifadhi ya bahari ya Dar es Salaam inajumlisha maeneo kadhaa kwenye Bahari Hindi karibu na Dar es Salaam, Tanzania. Kwa jumla kuna visiwa tisa visivyokaliwa na watu pamoja na sehemu za bahari kati ya visiwa hivi. Kuna visiwa vinne upande wa kusini wa Dar es Salaam ambavyo ni Bongoyo, Mbudya, Pangavini na Fungu Yasini, halafu vitano upande wa kusini ambavyo ni (Makatumbe, Finda na Kenda). Hifadhi hii inalinda sehemu za matumbawe, za miti ya mikoko na mimea mingine chini ya uso wa maji.

neg:
Prince of Wales Island (Nunavut)
Kinapatikana katika Bahari ya Aktiki kikiwa na ukubwa wa kilometa mraba 33,339, ila hakina wakazi.

neg:
Jamaika
Kisiwa kina urefu wa km 240 na upana hadi km 85. Eneo lake ni km² 10.991.

neg:
Bamba la Uhindi
Tar. 26 Desemba 2004 lilitokea tetemeko kubwa la ardhi chini ya Bahari Hindi kwenye mstari ambako bamba la Uhindi linajisukuma chini ya bamba ndogo la Burma. Siku ile 1,200 km za pembizo la bamba la Uhindi zilisogea mbele katika muda wa dakika chache kwa urefu wa takriban 15 m chini ya bamba la Burma. Bamba la juu lilisukumwa na kupaa juu takriban mita 30. Mshtuko huu ulianzisha wimbi kubwa chini ya bahari lililotokea juu kwa umbo la tsunami lililoua takriban watu 275,000.

neg:
Kisiwa Vancouver
Kisiwa Vancouver (kwa Kiingereza: Vancouver Island) kiko katika bahari ya Pasifiki, karibu sana na pwani ya Kanada. Ni sehemu ya British Columbia. Urefu unafikia km 460 na upana km 100. Eneo lake lote ni km2 32134.

neg:
Bangladesh
Imepakana na Uhindi pande zote barani isipokuwa mpaka mfupi wa km 193 na Myanmar upande wa kusini-mashariki na pwani ya Ghuba ya Bengali.

neg:
Mlima Kama
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Tungurahua
Urefu wake ni mita 5,023 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kristoforo Kolumbus
Kolumbus alitaka kufika Uhindi kwa meli bila kupitia maeneo ya Waislamu upande wa mashariki. Alitaka kufanya majaribio: kama dunia ilikuwa kweli tufe ya mviringo -jinsi walivyoanza kufundisha wataalamu- ni lazima kuwe na njia kufika mashariki kwa kuelekea magharibi. Alijua taarifa ya msafiri Marco Polo aliyewahi kufika Uchina akaona bahari kubwa upande wa mashariki. Kolumbus aliamini ya kwamba bahari ile ingekuwa ileile ya Atlantiki inayoanza upande wa magharibi ya Ulaya. Hakutegemea ya kwamba angekuta nchi mpya kabisa kati ya Ulaya na Uhindi.

neg:
Atlantiki
Beseni yake ina umbo kama "S". Kina ya wastani ni mita 3,332; kina kikubwa katika mfereji wa Puerto Rico kinafikia mita 8,605. Upana wa bahari ni kati ya km 2,648 kati ya Brazil na Liberia hadi km 4,830 kati ya Marekani na Afrika ya Kaskazini.

neg:
Bahari kuu
Bahari Kuu (ing. "w:ocean") ni jina linalotumika kutaja jumla ya maeneo makubwa ya maji ya chumvi duniani yanayopakana na kufuatana kama gimba moja. Kwa maana hii bahari kuu inafunika zaidi ya theluthi mbili za uso wa dunia.

neg:
Hori ya Chesapeake
Eneo lake ni 12,000 km² na inapokea maji ya beseni za mito inyoishia humo zenye jumla ya 165,800 km². Kijiolojia hori ni mwendo wa kale wa mto Susquehanna uliochimbwa miaka 15,000 iliyopita wakati wa enzi ya barafu ambako uwiano wa bahari ulikuwa mita 100 chini ya uwiano wa leo. Baada ya kupanda kwa uso wa bahari maji yake yalijaa bonde la mto na kulifanya kuwa hori la Atlantiki.