query: Je,jina Haile Selassie ina maana gani?

pos:
Rastafari
Mfalme wa zamani wa Ethiopia, Haile Selassie, anapewa umuhimu wa pekee. Marasta wengi humuona kama mwili wa Jah duniani na kama ujio wa pili wa Yesu Kristo. Wengine humwona kama nabii wa kibinadamu ambaye alitambua kikamilifu uungu wa ndani ya kila mtu.

neg:
Fallout (Heroes)
Mr. Bennet anamwabia Sylar kwamba huo ni uwendawazimu, kuwa na nguvu nyingi za DNA za kigeni na kupelekea kuharibu akili yake. Mr. Bennet anamwita Sylar kwa jina lake halisi, Gabriel, kitendo ambacho kimemkera vibaya sana - akajibamiza mwenyewe kwenye vioo na kupiga makelele, "My name is Sylar!" Mr. Bennet anamhabarisha kwamba atamegwa vipande-vipande na kuchambuliwa, akimfananisha na kitendo cha Sylar pindi anapokarabati saa zake, na kutambua kipi kinamfanya aweze "kutiki".

neg:
Kasi ya Masakini (kundinyota)
Jina la Kasi ya Masakini limepokelewa kutoka kwa Waarabu walioona hapa “Bakuli ya maskini” قَصْعَة المَسَكينَ "qas'a al-masakin" yaani bakuli inayotumiwa na waombaomba kupokea chakula kutoka kwa wenye huruma. Jina nyingine kati ya Waarabu ilikuwa pia "al-fakka" yaani "iliyovunjika" wakiona bakuli iliyokatika maana duara ya nyota si kamili, lakini sasa jina hili hutumiwa kwa nyota angavu zaidi tu inayoitwa Faka kwa Kiswahili au "" kwa Kilatini na Kiingereza. Jina rasmi la Corona Borealis kwa maana ya “taji ya kaskazini” ni Kilatini na tafsiri ya Kigiriki Στέφανος βόρειος stefanos boreios. Wagiriki wa Kale waliona hapa shada la heshima la majani jinsi walivyowapa washindi wa michezo. Shada la heshima liliendelea baadaye kutazamiwa kama taji na hapo asili ya jina la kimataifa “Corona” linalomaanisha taji. Wagiriki walisimulia hapa hadithi ya mitholojia yao ambako mungu Dioniso alimpa Ariadne taji na baadaye kuirusha angani kama kumbukumbu ya upendo wake.

neg:
Haile Selassie
Njaa kubwa ya 1972–73 katika majimbo ya Wollo na Tigray ikafuatwa na mapinduzi ya kijeshi ya 1974. Kamati ya kijeshi ya Derg ikamkamata tarehe 12 Septemba 1974.

neg:
Syria
Syria au Siria (kwa Kiarabu: سوريا au سورية ) ni nchi ya Mashariki ya Kati au Asia ya Magharibi.

neg:
Haile Selassie
Baada ya kuondolewa kwa Derg mabaki ya maiti ya Kaisari yalipatikana mwaka 1992 chini ya sakafu ya choo cha jumba la kifalme alikokamatwa. Tarehe 5 Novemba 2000 mabaki hayo yalipewa mazishi ya kifalme katika kanisa kuu la Kiorthodoksi la Addis Ababa.

neg:
Zauditu wa Ethiopia
Zauditu (29 Aprili 1876 – 2 Aprili 1930) alikuwa malkia mtawala wa Uhabeshi kuanzia 27 Septemba 1916 hadi kifo chake. Alimfuata Iyasu V. Jina lake la kubatizwa lilikuwa "Askala Maryam". Alikuwa mtoto wa kwanza wa Menelik II. Mwanzoni utawala wake ulisumbuliwa na uasi wa Iyasu aliyekuwa ameuzuliwa. Malkia huyu anajulikana kwa jinsi alivyopenda dini na alivyokuwa mpinzani mkubwa wa mabadiliko aliyokuwa akiyafanya Ras Tafari Makonnen. Zauditu aligombana sana naye Makonnen, kuhusu mambo ya siasa lakini alishindwa. Naye Tafari alimfuata kama mfalme chini ya jina la Haile Selassie.

neg:
Jina takatifu la Yesu
Jina takatifu la Yesu (kwa Kiebrania יֵשׁוּעַ, Yēšū́aʿ, 'Yeshua; yaani "YHWH anaokoa", hivyo "Mungu Mwokozi") ni namba jina la Yesu linavyotajwa pengine na wafuasi wake.

neg:
Haile Mariam Desalegne
Haile Mariam ni kiongozi wa kwanza wa kitaifa anayetoka katika kusini ya Ethiopia na pia mkristo wa kiprotestant wa kwanza katika uongozi wa juu.

neg:
Satelaiti
Satelaiti (pia setelaiti, setilaiti, kutoka Kilatini "satelles", "msindikizaji", kupitia Kiingereza "") ni kitu kinachofuatana na kitu kingine. Neno linatumiwa kwa maana mbili ambayo ni:

neg:
Saidi (nyota)
Beta Pegasi ni jina la Bayer ; Beta ni herufi ya pili katika Alfabeti ya Kigiriki na Saidi ni nyota angavu ya pili katika Farasi - Pegasus.

neg:
Hagia Sophia
Hagia Sophia ni jina la Kigiriki la kanisa kubwa mjini Istanbul - Konstantinopoli lililobadilishwa kuwa msikiti tangu 1453 na halafu kuwa makumbusho mwaka 1934.
Jina linatokana katika Kigiriki Ἅγια Σοφία "("hekima takatifu")" na kwa Kituruki inaitwa Ayasofya.

neg:
Haile Selassie
Kifo chake kikatangazwa tarehe 28 Agosti 1975 na haieleweki kama aliuawa au kama alikufa kutokana na ugonjwa.

neg:
Haile Selassie
Kwa njia hii Ras Tafari akawa kiongozi muhimu zaidi nchini. 1928 Zauditu akampa cheo cha negus chini yake mwenyewe. Baada ya kifo cha Zauditu 1930 Ras Tafari akapokea taji na cheo cha Negus Negeste (au mfalme wa wafalme) wa Ethiopia akajiita Haile Selassie.

neg:
Mengistu Haile Mariam
Mengistu Haile Mariam (Amhaars: ሊየተና ኮሎኔል መንግስቱ ኃይለ ማርያም), *21 Mei 1937), ni mwanajeshi na mwanasiasa kutoka nchi ya Ethiopia aliyewahi kuwa rais wa Ethiopia hadi kupinduliwa mwaka 1991.

neg:
Selous
Jina limetokana na Mwingereza Frederick Selous aliyekuwa mwindaji wakati wa kuanzishwa kwa ukoloni katika Afrika ya Kusini na Mashariki na ambaye aliuawa katika Tanzania ya leo akiwa mwanajeshi wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia.

neg:
Lalibela, Ethiopia
Kundi la Makanisa ya upande wa kaskazini: Bete Medhane Alem ambapo ni nyumbani kwa Msalaba wa Lalibela ambalo ndilo linaloaminika kuwa kubwa kuliko yote ya namna hiyo duniani, pengine nakili ya lile la Mtakatifu Maria wa Zion St. Mary of Zion la Aksum. Limeungana na kanisa la Bete Maryam (pengine kanisa kongwe kuliko yote). Bete Golgotha (linalojulikana kama lenye Kaburi la Mfalme wa Lalibela) kanisa dogo la Selassie na kaburi la Adam.

neg:
Chasasa wete
CHASASA ni mji miongoni mwa mitaa ya wete kisiwani Pemba .
CHASASA ndio mji uliyo na jina lenye maana ya MUDA ULIOPO.
hata hivyo mji huu una watu zaidi ya 10000 kutokana na sensa ya 2012. Wenyeji wa mji huu ni watu waliohamia kabla ya mapinduzi
Vitongoji vya ndani ya mji huuni kama vile kifumbikai ,mabandani,ndovu,kwabuchi,sheli,
sudishabani,jendele or kwamaryam ,mkwajuni ,pia tangi ya maji na kwasalum rabia.
Watu maarufu no ,sudy shaban ,pera,salehe abdi, Ali Hussein kwa upande wa kati .na kwa nyuma ya mtaa ni jendele ama italy nako ni masuudi kigoma na Said Ali wakaazi wa mtaa huu wanatamaduni ya ujirani mwema uislam pia bendi ya asili ikiitwa benabena sound watu hufurahi nayoo nasasa hucheza ngoma itwayo ngevu ...tafazali nakubali kukosolewa kama nimekosea.

neg:
Negus Negesti
Negus Negesti ilikuwa cheo cha mfalme mkuu au Kaisari wa Ethiopia. Maana yake ni "mfalme wa wafalme".

neg:
Unexpected (Heroes)
Nje kidogo ya jangwa la Nevada, Ted Sprague anaishi kwenye kijumba kidogo mbali kabisa ya makazi ya watu wa kawaida. Alishangazwa alivyoona kuna mtu anawasiliana naye kupitia ujumbe wa haraka kwenye laptop yake, japokuwa hajaunganisha kwenye Internet. Yule mtu asiyejulikana kajitambulisha yeye mwenyewe kama Hana Gitelman, mwanamke wa Kissraeli mwenye uwezo wa kufungua na kutumia mawasiliano ya redio na mitandao mingine kwa kutumia fikra zake. Amemfumbua mambo Ted kwamba zile alama walizonazo kwenye shingo zinatumiwa kuwasaka na Primatech Paper Co. Hana anamshawishi waongozane wote, kwa sababu yeye ana uwezo wa kumpata Mr. Bennet, halafu wa mlipue.

neg:
Kiteso
Habari --- yoga
U hali gani? --- Ijai biai "(umoja)"
Ijaasi biai "(wingi)"
Salama salmini, na wewe je? Ejokuna, arai ijo?
Njema --- ejokuna
Waitwaje? ---
Ingai bo ekon'kiror?
Jina langu ni ... ---
Eka'kiror ...
Jina ---
Ekiror
Ni vizuri kukujua. ---
Eyalama ewanyun "(pia:" Eyalama aanyun)
Tutaonana baadaye tena ---
Awanyunos Bobo
Kitabu --- Eitabo
Sababu --- Naarai

neg:
Howard Lindsay
Howard Lindsay (29 Machi 1889 – 11 Februari 1968) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Herman Nelke. Mwaka wa 1946, pamoja na Russel Crouse, Lindsay alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa tamthiliya yao "State of the Union".

neg:
Mashambulio ya kigaidi ya 7 Agosti 1998 katika Afrika ya Mashariki
Mnamo saa nne na nusu asubuhi ya siku ya Ijumaa 7 Agosti watu wawili walioendesha lori dogo kilogramu 700 za baruti walifika mbele ya ubalozi wa Marekani iliyokuwepo njiapanda ya barabara za Moi na Haile Selassie karibu na kituo cha reli. Dereva Azzam aliingia kwenye njia ya kutoka katika maegesho ya magari akajaribu kufikia gereji chini ya ubalozi. Hapa alizuiliwa na mlinzi Benson Okuku Bwaku aliyekataa kufungua geti ya gereji. Gaidi wa pili Mohamed Rashed Daoud Al-Owhali alimtupia kombora ya mkononi lakini alimkosea. Bwaku alifaulu kukimbia na kufikia kona ya jengo akajiokoa. Hapo Azzam alianza kufyatua risasi hovyo. Hapo Al-Owhali alikimbia kuelekea mtaa wa Haile Selassie akajiokoa wakati Azzam akajilipusha kwa baruti kwenye lori. Mlipuko mkubwa ulitikisisha ubalozi na jengo jirani la Ufundi Building. Mshtuko wa mlipuko uliharibu pia vyoo vya madirisha katika kipenyo cha kilomita 1 na sauti yake ilisikika kwa umbali wa kilomita 16.

neg:
Sirili wa Yerusalemu
Kumbe, alikuwa hatumii neno “homousios” lililopitishwa na Mtaguso I wa Nisea, kwa sababu hakupenda kutumia maneno yasiyopatikana katika Biblia, tena aliogopa litatafsiriwa vibaya.

neg:
Kisoli (ukoo)
Ufalme wa Sulemani, pia inajulikana kama 'Nyumba ya Sulemani', ni tawala la zamani Imperial House Ufalme wa Ethiopia. Wanachama [wa nasaba] wanadai asili ya patrilineal kutoka kwa Mfalme Solomon na Malkia wa Sheba. Hadithi inasema kuwa Malkia] alimzaa [Menelik I baada ya biblically kuelezea ziara ya Sulemani huko [Jerusalem]]. Mnamo 1270, Ufalme wa Zagwe wa Ethiopia uliangamizwa na Okuno Amlak, ambaye alidai asili kutoka kwa Solomoni na kuanzisha zama za Solomonia za Ethiopia. Ufalme huo utaendelea hadi 1974, ukamalizika na coup d'état na uhamisho wa mfalme Haile Selassie.

neg:
Mke wa Kurusi (kundinyota)
Mke wa Kurusi ilijulikana kwa jina hili kwa miaka mingi na mabaharia Waswahili walioitumia kupata njia baharini wakati wa usiku.
Jina la Mke wa Kurusi lina sehemu mbili; “mke” ni kifupi cha mwanamke na “kurusi” linamaanisha “kiti” kutokana na jina la Kiarabu كرسي kursi. Jina lote ni tafsiri ya Kiarabu ذات الكرسي "dhat al-kursi" yani “Bibi wa kiti” ambayo tena ni tafsiri tu ya Kilatini “mulier sedis” yenye maana hiyihiyo. Yote inarejelea mitholojia ya Ugiriki ya Kale iliyoona hapa picha ya malkia maridadi Cassiopeia akikalia kiti chake cha kifalme. Cassiopeia alikuwa mke wa mfalme Kifausi (Cepheus) akajivunia kuwa yeye mwenyewe na binti yake Mara (Andromeda) ni wazuri kushinda mabinti wa Poseidon mungu wa bahari. Hapo Poseidon aliamua kumwadhibu kwa kutuma dubwana Kestusi dhidi yake. Cassiopeia pamoja na mumewe mfalme Kifausi waliamua kumtua binti Mara-(Andromeda) kama sadaka kwa Ketusi kwa kumfunga kwenye ufuko wa bahari ili aliwe na dubwana huyu lakini shujaa Farisi (Perseus) akaingia kati na kumwokoa. Baadaye wote waliinuliwa angani kama nyota kwa hiyo tunaona Mke wa Kurusi (Cassiopeia) jirani na kundinyota za Kifausi na Mara, halafu Ketusi na Farisi aliyekuja kumwokoa Mara katika simulizi ya mitholojia..

neg:
Haiti
Jina la "Haiti" lina asili katika lugha ya Kitaino ya wakazi asilia; linamaanisha "nchi ya milima", na kweli kisiwa kina milima mingi.

neg:
Haile Selassie
Haile Selassie (23 Julai 1892 – 27 Agosti 1975) alikuwa Kaisari au Negus Negeste wa Ethiopia. Alizaliwa katika kijiji kiitwacho Ejersa. Kabla ya kuwa mfalme aliitwa Ras Tafari Makonnen. Jina lake la kifalme lina maana ya "Utukufu wa Utatu (Mtakatifu)". Pia anafahamika kwa jina la "Simba wa Yuda, Mfalme wa wafalme" (H.I.M).

neg:
Ethiopia
Milki ya Haile Selassie ilikoma mwaka 1974, ambapo Wakomunisti wa "Derg" walimpindua na kuanzisha serikali ya kikomunisti.

neg:
Uingereza
Asili ya jina la Kiswahili ni neno "إنجليزي injilisi "(matamshi ya Kimisri: ingilisi)"" katika lugha ya Kiarabu na kwa namna ya Kibantu sauti ya "l" ikawa "r"; Waarabu walipokea jina kutoka kwa Kihispania "Ingles" ambalo ni neno lao kwa Mwingereza.

neg:
Odiseo
Odiseo (gir. Ὀδυσεύς "odise-ús", ing. "Odysseus", pia kwa umbo la Kilatini "Ulysses") ni mhusika mashuhuri katika masimulizi ya Mitholojia ya Kigiriki. Alikuwa mfalme wa kisiwa cha Ithaka, mume wa malkia Penelope na baba wa Telemachos. Anajulikana hasa kama mhusika muhimu katika utenzi wa Ilias na Odisei.

neg:
Mashambulio ya kigaidi ya 7 Agosti 1998 katika Afrika ya Mashariki
Pamoja na watu waliojeruhiwa katika majengo ya karibu sana kuna wengi waliouawa na kujeruhiwa kwenye barabara ya Haile Selassie kwa sababu moto na mshtuko wa bomu zilielekezwa kati ya kuta za ubalozi na Ufundi Building. Basi iliyokwama kwenye msongamano wa magari mbele ya kiingilio cha ubalozi ilichomwa kabisa pamoja na abiria zake.

neg:
Masiya
Masiya (au Masiha), kutoka Kiebrania מָשִׁיחַ, Māšîăḥ mashiakh, maana yake Mpakwamafuta ni jina la heshima ambalo Biblia inampa mfalme au kuhani aliyewekwa wakfu kwa Mungu kwa kupakwa mafuta atende kwa niaba yake kazi ya kusaidia taifa lake hasa kwa kulikomboa.

neg:
Simba wa Yuda
Mila ya Ethiopia , iliandikwa na kufafanua katika mkataba karne ya 13, "Kebre Negest", inadai kuwa Waisraeli walirejea na Malkia wa Sheba kutoka kumzuru Mfalme Sulemani katika Yerusalemu, na ambaye alikuwa na mimba ya Solomoni mwanzilishi nasaba , Menelik 1. Wote Wakristo na Wayahudi kutoka Ethiopia wanakubaliana kuwa wahamiaji hawa walikuwa hasa katika makabila ya Dani na Yuda; hivyo Ge'ez Motto "Mo `a 'Anbessa Ze'imnegede Yihuda" (" Simba wa kabila la Yuda ameshinda "), pamoja na majina ya Kaisari (Mfalme wa Wafalme) katika Nasaba ya Solomoni. Haijulikani kama Yohane wa Patmos alifahamu kuhusu uniliki wa jina hile alipoandika katiaka maandiko ya unabii.
Alama ya Simba wa Yuda ni maarufu katika bendera , sarafu, nk na bado inaonekana kote mjini mkuu kama ishara ya kitaifa. Baada ya kuanguka kwa Kikomunisti Derg mwaka wa 1990 na ongezeko la Sera za Magharibi katika vikundi huru vya kisiasa , Kikundi cha kisiasa kwa jina "Mo'a Anbessa" kiliweza kujitokeza.

neg:
Kiwelisi
Kiwelisi kimejulikana kwa nafasi ya kuwa na majina marefu sana, kwa mfano Llanfairpwllgwyngyllgogerychwyrndrobwllllantysiliogogogoch "(sauti ya jina hili lasikika hapa") ambacho ni jina la kituo cha reli kwenye kisiwa cha Anglesey.

neg:
Belzebuli
Belzebuli (kwa Kiingereza: "Beelzebub" au "Beelzebul", kutoka Kiebrania בַּעַל זְבוּב, "Baʿal Zəvûv") ni jina lililotokana na lile la mungu mmojawapo wa Wafilisti wa Ekron, ambalo tena linahusiana na Baal, mungu mkuu wa Kanaani.

neg:
Mengistu Haile Mariam
Mengistu alitumwa Addis Ababa kama mwakilishi wa kikosi chake. Katika majadiliano ya kamati aliweza kujipatia nafasi muhimu akachaguliwa kuwa makamu wa mwenyekiti. Chini ya uongozi wake mtawala Haile Selassie alikamatwa na kufungwa ndani nadi kifo chake mwaka uliofuata 1975.
Mengistu aliendelea kishika madaraka akahakikisha kuuawa kwa majenerali wa jeshi la Haile Selassie na pia maafisa kadhaa waliompinga ndani ya Derg.
Tangu mwaka 1977 Mengistu aliweza kuua wapinzani wake wote ndani ya jeshi na Derg akatangaziwa kuwa mkuu wa dola.

neg:
Mengistu Haile Mariam
Mwaka 1974 serikali ya kaisari Haile Selassi ilishindwa kutatua matatizo ya ukame, njaa na mvurugo wa wananchi waliosikitika serikali. Sehemu za jeshi zilianza kukataa utekelezaji wa amri. Kamati ya maafisa wa ngazi iliundwa Addis Ababa kwa shabaha ya kurudisha utaratibu nchini. Baada ya miezi ya kwanza walipanusha kamati yao kwa wawakilishi kutoka kila kikosi cha jeshi na kamati ilijulikana kwa kifupi chake cha "Derg".

neg:
Simba wa Yuda
Katika RASTAFARI, "The Simba wa Yuda" huwakilisha Mfalme Haile Selassie I wa Ethiopia,aliyepokea taji 2 Novemba 1930 na vyeo kama Mfalme wa Wafalme, Bwana wa Mabwana,na kubwaga Simba wa kabila la Yuda, Mteule wa Mungu na Nguvu ya Utatu. Warasta huchukulia kwamba Selassie ni mjukuu wa ukoo wa Israeli na kabila la Yuda kupitia ukoo wa Mfalme Daudi na Suleiman, na kwamba yeye pia ni Simba wa Yuda aliyetajwa katika Kitabu cha Ufunuo.

neg:
Haile Selassie
Baba yake alikuwa mkabaila Mwethiopia aliyeitwa Ras Makonnen akawa gavana wa Harar, familia yake ina watoto 11. Alikuwa Mkristo muumini wa madhehebu ya Orthodoksi ya Ethiopia.

neg:
Dennis Haysbert
Dennis Dexter Haysbert (amezaliwa tar. 2 Juni 1954) ni mwigizaji wa filamu na televisheni kutoka nchini Marekani. Anafahamika zaidi kwa kucheza kama Nelson Mandela katika filamu ya "Goodbye Bafana", mchezaji baseball Pedro Cerrano katika seti ya mfululizo wa filamu ya "", Rais David Palmer katika mfululizo wa kipindi cha televisheni cha "24", na Sajenti Meja Jonas Blane katika seti ya "The Unit". Pia, anafahamika sana kwa sauti yake iliozito.

neg:
Bessie Head
Kwa njia Fulani, Bessie Head alibaki akiwa ametengwa katika nchi aliyohamia, na kuna watu wanaotazama kana kwamba aliipenda na kuichukia nchi hiyo kwa wakati mmoja. Wakati mwingine aliathirika na shida za kiakili na wakati mmoja aliweka tangazo hatharani akitangaza madai ya kutisha kuhusu aliyekuwa rais Seretse Khama, ambayo ilimfanya akae kwa kipindi kifupi katika Hospitali ya Watu Wenye Ugonjwa wa Kiakili ya Lobatse. "A Question of Power" (Swali la Nguvu) ina msingi wake katika baadhi ya matukio haya.

neg:
Saidi (nyota)
Jina la Saidi ilijulikana kwa mabaharia Waswahili tangu miaka mingi wakifuata njia yao baharini wakati wa usiku kwa msaada wa nyota. . Walipokea jina hili kutoka kwa Waarabu wanaosema kwa kawaida الساعد "as-sa’id" inayomaanisha “mkono" (au mguu wa farasi). Walitafsiri kwa njia hii maelezo ya Ptolemaio asiyetumia jina lakini alieleza “nyota kwenye mbega wa kulia pale ambako mguu unaanza”.

neg:
Takadini
Jina TAKADINI lina maana ya "Sisi tumefanya nini?" Jina hili limetokana na kitendo cha Sekai wakati anajiandaa kutoroka kijijini kwao na kwenda mahali asikokujua, kwa ajili ya kukimbia adhabu ya kuuawa kwa mwanawe. Mwandishi anasema kuwa, Sekai alikwishaamua aondoke asubuhi inayofuata, uamuzi wake wa kutoroka ulikamilika kwa usahihi na ushwari. Alimfunika mtoto wake katika gudza na kumtia mkekani. Kisha akafanya maandalizi ya safari yake. Alichukua mkuki pamoja na ngao na nyama iliyokaushwa kwa ajili ya safari yake. Sauti ya jogoo aliyewika katika eneo hilo ilimuamsha. Sekai alimnyonyesha mtoto wake, kisha aliketi kuiambia mizimu matatizo yake akaomba akingwe na watu na wanyama katika safari yake ya hatari. Wakati akiwasiliana na mizimu, punde jina likamjia moyoni taratibu, TAKADINI. Ni jina ambalo hakuwahi kulisikia mahali popote. Huo ulikuwa ndio mwanzo wa Sekai kuanza safari ya kutoroka kijijini kwao.

neg:
Kisoli (ukoo)
[[File: Lion of Judah.svg|thumb|right|200px|Simba wa kabila la Yuda.]]
Nguo ya Imperial ya silaha ilipitishwa na Haile Selassie I, na kwa sasa imesimamiwa na mrithi wake wa moja kwa moja katika mstari wa kiume, Prince Zera Yacob, na [Baraza la Mahakama ya Ethiopia]. Mikononi inajumuisha Kiti cha enzi cha kifalme kilichopigwa na malaika wawili, mmoja mwenye upanga na mizani miwili, mwingine akiwa na fimbo ya kifalme. Kiti cha enzi mara nyingi kinaonyeshwa na [msalaba wa Kikristo], na [[Nyota ya Daudi], (inayowakilisha mila ya Kikristo na ya Kiyahudi). Inakabiliwa na vazi nyekundu na [vyombo vya taji # Ethiopia] Mtawala wa Imperial], na mbele ya kiti cha enzi ni [[Simba la Yuda # Simba la Yuda huko Ethiopia] Simba la kabila la Yuda]]. Simba la Yuda lilikuwa ishara kuu ya [[Bendera ya Ethiopia]] bendera ya rangi ya Ethiopia] wakati wa utawala wa ufalme, na sasa hutumika kama ishara kuu ya [[Monarchism | Ethiopia]. Simba la Yuda pia limekubaliwa kama ishara ya kidini inayoongoza kwa harakati ya [[Rastafari]] ambayo inahusu Mfalme Haile Selassie kama Mungu.

neg:
Basilika
Jina ni la Kigiriki ("aulè basilikè", yaani ukumbi wa kifalme), hivyo linaelekeza kuona asili ya majengo hayo upande wa mashariki wa Bahari ya Kati

neg:
Farisi (kundinyota)
Jina la Farisi ni tafsiri ya jina lake la Kigiriki Περσεύς_Perseus na .Wagiriki wa Kale walitumia jina hili kwa kumtaja mtu kutoka “Persia” au “Fars” ilivyoitwa na Waarabu wasiojua herufi “P” na hapo Waswahili walipokea jina.

neg:
Wahehe
Kutokana na wapiganaji wengi kuuawa na Mwamubambe, wapiganaji wengine walikuwa wakilia na kupiga kelele; “Hee Hee Hee! Mtwa tuisila!” wakimaanisha; “Hee Hee Hee! Mtwa tunakwisha!” Hapa hasa ndipo lilipoanza jina la kabila la Wahehe kutokana na kelele walizokuwa wakizipiga.

neg:
Nembo ya Kenya
Nembo ya Kenya huonyesha simba wawili wanaoshika mishale na ngao ya Maasai. Ngao huoneyesha rangi za taifa zilizogawanyika katika sehemu nne.Sehemu nyekundu huonyesha jogoo anayeshika shoka; hii humaanisha maisha bora.
Ngao na simba wamesimama juu ya Mlima Kenya. Chini ya ngao kimeandikwa Harambee.

neg:
Selene
Selene ni jina la mungu wa mwezi katika mitholojia ya Ugiriki wa Kale. Jina latokana na neno Σελήνη "selene" „mwezi“ katika lugha ya Kigiriki.

neg:
Ethiopia
Nchi yenyewe ilijulikana kwa muda mrefu wa historia yake kwa jina la Habasha. Habasha ilikuwa jina la Kiarabu kwa ajili ya nchi ikaingia kama "Uhabeshi" katika Kiswahili au "Abisinia" katika lugha za Ulaya. Asili ya jina hilo haliko wazi; wengine husema ni katika lugha ya kale ya nchi yenyewe kumaanisha "nchi kwenye nyanda za juu"; tena wengine wanadai kwamba jina limetoka Uarabuni wa kusini lilipokuwa jina la kabila moja lililohamia na watu walioleta lugha za kisemiti Ethiopia.

neg:
Haiti
Lakini mmnamo mwaka 1802 siasa ya Paris ilibadilika na mtawala Napoleon Bonaparte aliamua kurudisha Hispaniola kwa hali ya awali akatuma jeshi kubwa la askari 40,000. L'Ouverture alikamatwa alipokubali kushauriana na jenerali Mfaransa akapelekwa kama mfungwa Ulaya. Lakini makamu wake Jean-Jacques Dessalines aliposikia khusu mipango ya Ufaransa ya kurudisha utumwa alianza vita upya. Katika vita vikali Wafaransa walishindwa na Dessalines alitangaza uhuru wa koloni tarehe 1 Januari 1804 kwa jina la "Haiti" kama "Jamhuri ya watu weusi".

neg:
Walarasi
Neno la "walarasi" linatoka neno la Kiingereza "walrus" litokalo labda maneno ya Kiholanzi "walvis" (nyangumi) na "ros" (farasi) lakini inawezekana zaidi kwamba "walrus" linatoka neno la Kinorwei cha Kale "hrossvalr". Jina la "nguva aktiki" linatoka neno la nguva kwa sababu mara nyingi mnyama huyu amechanganyikwa na nguva halisi. Huitwa "sili-pembe" kwa sababu mnyama huyu ana mnasaba na sili (wako pamoja katika kundi la kitaksonomia la Pinnipedia).

neg:
Alhaji
Neno latokea pia katika lugha kadhaa zilizoathiriwa na utamaduni wa Kiislamu kama sehemu ya majina ya watu wasio Waislamu. Kuna Wagiriki na Wabulgaria wengi wenye Χατζής ("Khatzís") kwa Kigiriki na Хаджи ("Khadji") au Хаджия ("Khadjiya" - ya kike) kwa Kibulgaria kama sehemu ya majina ya familia yao. Hii ni dalili ya kwamba babu fulani wa ukoo huu alifanya hija ya kwenda Yerusalemu penye mahali patakatifu pa Ukristo.

neg:
Negus
Negus ni cheo cha kifalme katika historia ya Uhabeshi au Ethiopia. Maana ya neno hili ni "mfalme".

neg:
New South Wales
Jina la jimbo limetokana na mpelelezi Mwingereza James Cook aliyekuwa Mzungu wa kwanza wa kupitia pwani hili na na kulitolea jina la "New South Wales" kwa heshima ya Welisi ambayo ni nchi jirani ya Uingereza ndano ya Ufalme wa Muungano kwenye kisiwa cha Britania.

neg:
Hali ya hatari
Hali ya hatari katika nchi ya Uhabeshi ilitangazwa Oktoba mwaka 2016 na aliyekuwa waziri mkuu, Hailemariam Desalegn, baada ya Waoromo kuandamana. Sheria ya hali ya hatari iliwataka wanadiplomasia kutosafiri zaidi ya km 40 kutoka Addis Ababa, na kutokuwa na mawasiliano na vikundi vilivyosemwa kuwa magaidi. Pia, sheria hiyo ilipiga marufuku mikutano ya hadhara na kuwapa majeshi ya usalama nguvu za kuwatia ndani waliokiuka sheria hiyo bila idhini ya mahakama. Ilikatizwa Agosti mwaka 2017.

neg:
You Can't See Me
Inashirikisha uonekanaji maalumu wa rapper kutoka Boston Esoteric katika ngoma moja na Bumpy Knuckles]] katika ngoma zaidi ya moja. Lebo ya nje inatokana na Taji la WWE lililopambwa upya na John Cena, huku jina la albamu likitokana na msemo wake maarufu ‘’You Can’t See Me’’.

neg:
Kinshasa
Kinshasa ilipewa jina "Kin la Belle" (Kinshasa yenye urembo), lakini tangu kuanguka kwa huduma za umma na kuacha baadhi ya wakazi wake walibadili jina likawa "Kin la Poubelle" (Kinshasa takataka).

neg:
Kamusi Hai ya Kiswahili Mtandaoni
Huu ni mradi ulioanzishwa kwenye Chuo Kikuu cha Yale (Marekani) hasa katika idara yake ya lugha za Kiafrika. Mradi huu unakusanya maneno ya Kiswahili pamoja na maana zake kwa Kiingereza. Unaongozwa na mwanzilishi na mhariri wake, Martin Benjamin.

neg:
Money Mondays
Mazungumzo juu ya albamu yalianza miaka mingi. Lakini tarehe19 Aprili, 2015, Vanessa alifunguka kiasi kuhusu jina la albamu na nia ya kuita hivyo katika kipindi cha "The Playlist" cha Times FM - katika mahojiano yake na Lil Ommy. Nessa alisema kwa vile wanamwita Vee Money, na alitaka kutengeneza albamu ambayo itaelezea pilika zake za muziki tangu alikotoka hadi sasa. Hasa ukitazamia Monday ni siku ya kwanza katika wiki za kazi, na kila mtu huenda mihangaikoni kujitafutia riziki. Yeye hasa aliona kila Jumatatu, yaani, Monday, ni fursa mpya katika kubadilisha maisha yako. Halkadhalika imetumika kama sitiari ya kutokata tamaa, kwani ikiwa umekosa Jumatatu iliyopita, basi Jumatatu hii ile fursa unaweza kujaribu tena na tena.
Nessa, anaona safari yake ya kimuziki inaanza rasmi baada ya kutoa albamu. Katika mahoajiano hayo, alitaja baadhi ya nyimbo zitakazo kuwepo katika albamu. Nyimbo hizo ni pamoja na Closer, No Body But Me, Come Over, Siri na Hawajui. Lakini baada ya kutoka albamu nyimbo zilizotajwa hazikuwepo zote, bali moja tu "No Body But Me". Nayo iliwekwa kama wimbo wa ziada ikiwa imeongozana na "Juu" ambayo kaimba na mpenzi wake Juma Jux.

neg:
Ethiopia
Ethiopia mara nyingi linaelezwa kuwa neno la Kigiriki cha Kale Αἰθιοπία "Aithiopia" lililotokana na Αἰθίοψ "Aithiops" ; maana yake "uso" (ὄψ) "kuwaka" (αιθw) hivyo labda "uso uliochomwa" ama sura nyeusi. Lakini jina hili halikumaanisha hasa nchi ya Ethiopia ya leo lakini nchi zote zenye watu wenye rangi nyeusinyeusi. Kwa muda mrefu watu wa Ulaya waliita Afrika yote kwa jina "Ethiopia". Pia si wazi kama neno la Kiafrika lenye maana tofauti limechukuliwa na Wagiriki kwa maana ya neno lao la "aithiops".

neg:
Lalibela, Ethiopia
Katika kipindi cha uongozi cha Mtakatifu Gebre Mesqel Lalibela (aliyekuwa wa nasaba ya Zangwe, iliyoongoza kuanzia karne ya 12 hadi karne ya 13) mji wa sasa wa Lalibela ulikuwa ukijulikana kama Roha. Mfalme huyo mtakatifu aliupa mji huo jina hilo kutokana na mambo yaliyotokea wakati wa kuzaliwa kwake, ambayo ndiyo yaliyomfanya mama yake kujua mambo yatakayotokea katika maisha yake ya baadaye kama mfalme wa Ethiopia (Negus).

neg:
Fasihi simulizi
Ni semi za muda na mahali maalum ambazo huzuka na kutoweka kutegemea mazingira maalum. Msimu ukipata mashiko ya kutosha katika jamii huweza hatimaye kuingia katika kundi la methali za jamii hiyo.
Ni semi za maonyo au mawaidha ambazo maana zake za ndani zimefichika. Fumbo hubuniwa na msemaji kwa shabaha na hadhira maalum, hivyo ni tofauti na methali au vitendawili ambavyo ni semi za kimapokeo.
Haya ni majina ya kupanga ambayo baadhi ya watu hupewa au hujipatia kutokana na sifa zao za kimwili, kinasaba, kitabia au kimatendo. Majina haya huwa ni maneno au mafungu ya maneno yenye maana iliyofumbwa. Mara nyingi majina haya huwa ni sitiari. Baadhi ya majina haya humsifia mhusika, lakini mengine humkosoa au hata kumdhalilisha; Mifano: simba wa yuda- Hali Selassie, Baba wa taifa – Mwl Nyerere.

neg:
Ethiopia
Asili ya jina "Ethiopia" haijulikani. Kuna maelezo mbalimbali lakini yote yanakosa uhakika. Hilo ni sawa pia kwa jina la pili la kihistoria ambalo ni "Habasha" ilikuwa "Uhabeshi".

neg:
Waamhara
Wanahistoria kwa ujumla wana imani ya kuwa, watu wa kabila la Amhara, kuwa ndilo linaloongoza kwa kutoa viongozi wengi katika nafasi mbalimbali, kuanzia Haile Selassie, mfalme wa mwisho wa Ethiopia. Lakini wachangiaji wengine kama vile Marcos Lemma wanaona kuwa si hivyo, kwani hata makabila mengine yameonekana kuchangia katika siasa za nchini humo.

neg:
Hospitali
Jina linatokana na neno la Kilatini "hospes", likiwa na maana ya "mgeni", halafu neno "hospitium" lenye maana ya "mapokezi". Ni kwa sababu nyumba za huduma zilikuwa zikipokea wageni wa kila aina, wakiwemo wagonjwa.

neg:
Negus
Negus wa mwisho alikuwa tangu 1928 Ras Tafari Makonnen aliyeendela kuwa Kaisari Haile Selassie I tangu 1930. Alipinduliwa na kuuawa na wanajeshi wa Derg waliomaliza utawala wa kifalme katika Ethiopia.

neg:
Riz Khan
Alipoulizwa na mtangazaji wa CNN anayeitwa Frank Sesno "Je Hamas ni shirika la kigaidi?", Khan alijibu "Mimi si mtu wa kuhukumu." Wakati alipoulizwa "Je Hezbollah ni shirika la kigaidi?", Alisema, "Vile vile, mimi siwezi kuhukumu." Kauli hii ya Khan imesababisha upinzani mkali kutoka kwa mchambuzi wa habari za kihafidhina wa kutoka Marekani anayeitwa Yale Brent Bozell III. Mashirika ya habari makubwa kote duniani huwasihi wanahabari wao waepuke na neno 'kigaidi' au 'ugaidi,' ikionekana kama kikwazo cha maelewano.http://thebrowser.com/books/interviews/riz-khan

neg:
Idris I wa Libya
Jina lake la kiraia lilikuwa Muhamad Idris bin as-Sayyid ibn Muhamad as-Senussi (kwa Kiarabu: محمد إدريس بن السيد المهدي ابن محمد السنوسي ). Alikuwa mjukuu wa Muhamad ibn Ali as-Senussi aliyeanzisha jumuiya ya Wasufi wa Senussi. Muhamad alirithi cheo cha babu yake. Alikubaliwa kama Emir wa Cyrenaika na Uingereza na Italia baada ya Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia. Baada ya Italia kuvamia Libya (1911) aliongoza vita vya porini.

neg:
Shehia
Asili ya jina ni neno "shehe" inayommannisha mzee mheshimiwa katika mazingira ya utamaduni wa Kiislamu na "sheha" kwa matumizi ya kisiasa Zanzibar.

neg:
Kinshasa
Mwaka 1965 Mobutu Sese Seko alipata kuwa rais wa Kongo katika mapinduzi yake ya pili akaanzisha sera ya kubadilisha majina ya watu na maeneo nchini kuwa ya Kiafrika . Mwaka wa 1966, Léopoldville ukabadilishIwa jina ukawa Kinshasa kufuatia jina la kijiji lililokuwa karibu na eneo hilo.

neg:
Rastafari
Imani ilikua baada ya wahubiri kama Leonard Howell kutangaza kuwa kuvikwa taji la ufalme kwa Haile Selassie kama Mfalme wa Ethiopia mwaka 1930 kulitimiza unabii wa Biblia.

neg:
Rakisi (kundinyota)
Hercules ilikuwa moja ya kundinyota 48 zilizoorodheshwa na Klaudio Ptolemaio kwa jina la εν γόνασιν en gonasin yaani "mwenye kupiga goti". Ilipokelewa na Umoja wa Kimataifa wa Astronomia katika orodha ya kundinyota 88 za kisasa iliyotolewa mwaka 1930. Kifupi rasmi ni ‘Her’.

neg:
Caesi
Caesi ni elementi na metali alikali yenye namba atomia 55 kwenye mfumo radidia na uzani atomia 132.9054519. Alama yake ni Cs. Jina latokana na Kilatini "caesius" inayomaanisha buluu kwa sababu ya mistari taswirangi yake iliyo upande wa buluu ya taswirangi.

neg:
Haile Mariam Desalegne
Haile Mariam alizaliwa mwaka 1965 katika wilaya ya Boloso Sore kwenye kanda la Wolayita lililopo katika kusini ya Ethiopia. Familia yake ni sehemu ya kundi la Wawolayta na wakristo; tofauti na asilimia kubwa ya Wawolayta Haile Mariam anafuata aina ya ukristo wa kipentekoste katika kanisa la Hawariyat (Kanisa la kimitume la Ethiopia)

neg:
Vielezi
Kielezi (alama yake ya kiisimu ni: E, ing. "adverb") ni neno au maneno yanayotoa taarifa ihusuyo kitenzi. Maneno hayo (vielezi) huelezea/"hufafanua" na kupambanua au kuongeza maana zaidi ya namna au jinsi tendo linavyotendeka - idadi au kiasi cha kutendeka kwa tendo hilo, mahali ambapo tendo linatendeka.

neg:
Beyoncé Knowles
Knowles amekuwa akihusishwa na masuala ya kijamii tangu akiwa mtoto mdogo, kwani babake wakati mwingine angempeleka kutagusana na jamii, ikiwa ni pamoja na wamarekani walio wa asili ya kiafrika. Knowles na Rowland, pamoja na familia ya Knowles, walianzisha shirika la 'Survivor Foundation', lililoanzishwa kusaidia kuwapatia makazi ya mpito waathiriwa wa Hurricane Katrina wa 2005 pamoja na wale walioathiriwa na dhoruba katika eneo la Houston, mjini Texas. Shirika hili la 'The Survivor Foundation' lilipanua wito wake wa uhisani kwa kuanzisha kituo cha vijana cha 'Knowles-Rowland Center for Youth', kinachushughulikia maswala mbalimbali ya jamii katika eneo la Houston. Knowles alichangia $ 100.000 kwa 'Gulf Coast Ike Relief Fund', shirika ambalo huwafaidi waathiriwa wa Hurricane Ike katika eneo la Houston. Yeye pia ana andaa hafla ya kukusanya pesa za kuwasaidia waathiriwa wa 'Hurricane Ike' kupitia shirika lake la 'Survivor Foundation'.

neg:
Ibuti la Jauza
Jina la kitaalamu la kisasa ni "Alpha Orionis" (α Orionis) kwa sababu ilionekana kuwa nyota angavu zaidi katika kundiyota yake.. Betelgeuse ilikubaliwa na kuthibitishwa na UKIA kuwa jina maalum..

neg:
Salibu
Jina "Salibu" latokana na Kiarabu صليب "(salib)" ambalo ni tafsiri ya kilatini Crux inayomaanisha "msalaba". Jina lilibuniwa na mabaharia kutoka Ulaya walipoanza kuzunguka kwenye nusutufe ya kusini ya Dunia baada ya safari ya Magellan wakafurahi kuona ishara ya dini yao angani.

neg:
Hela
Hela ni jina kwa pesa lililo kawaida katika Tanzania. Asili ya neno ni lugha ya Kijerumani. "Heller" ilikuwa kitengo cha pesa ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani au Tanzania bara kuanzia 1904 hadi 1918. Waingereza baada ya kuchukua utawala wa koloni walibadilisha sarafu kuwa shilingi na senti lakini jina la "hela" lilibaki kwa ajili ya pesa kwa jumla.

neg:
Historia ya Ethiopia
Milki ya Haile Selassie ilikoma mwaka 1974, ambapo wazalendo Wakomunisti ("Derg") walimpindua na kuanzisha serikali ya kikomunisti. Hii ilifuatwa na msukosuko wa kupindua serikali, vita na migogoro pamoja na ukame na shida za wakimbizi.

neg:
Nabii Eliya
Hapo Mungu akamtuma Eliya wa Tishbi (1Fal 17-18) ambaye jina lake lina maana ya kwamba, “Mungu wangu ni YHWH” na linajumlisha kazi yake ya kutetea kwa ari zote imani ya kweli hata akaiokoa. Ili kuondoa utata wa kuabudu pande mbili, Eliya kwanza alizuia mvua isinyeshe nchini miaka mitatu na nusu, ibada kwa Baali zisifanikiwe hata kidogo, halafu akashindana na manabii hao hadhara ya Israeli yote juu ya mlima Karmeli. Tofauti na mbinu za manabii 450 wa Baali, waliofikia kujichanja na kutoka damu ili kuvuta moto kutoka mbinguni wasifaulu, Eliya aliomba tu kwa unyofu kwamba Mungu ajitokeze ili kugeuza mioyo ya watu wake wamrudie. Kwa kuteremsha moto toka mbinguni juu ya sadaka yake YHWH alithibitisha kuwa ndiye Mungu pekee na kuwa anaendelea kuwaokoa watu wake. Baada ya Eliya kuwachinja wote aliruhusu mvua inyeshe tena. Ndiyo sababu anasifika kwa nguvu ya sala yake (Yak 5:17-18).

neg:
Hayley Williams
Williams ni mwimbaji mgeni kwa nyimbo kama vile "Fallen" by Death In the Park (ambayo aliimba mara kwa mara na bendi yake), "Then Came to Kill" ya Oktoba Fall, "Keep Dreaming Upside Down" ya[[Kuanguka Oktoba, "Tangled Up" ya New Found Glory, na "The Church Channel" ya "Plea" ya [[Say Anything, na "The Few That Remain" ya Set Your Goals, na alionekana katika video muziki ya "Kiss Me" iliyoimbwa na New Found Glory. Mwaka wa 2007, katika kura ya wasomaji wa "Kerrang!" alimaliza wa pili baada ya Evanescence' s Amy Lee kwa kitengo cha "Mwanamke mrembo kabisa", akaendelea na kushinda nafasi ya kwanza katika kitengo hio hio mwaka mmoja baadaye katika uchaguzi wa 2008. Pia anatokea kama mhusika ambaye anweza kuchezwa kwenye video game "Guitar Hero World Tour." Mwezi wa Oktoba tarehe 2, wakati wa ziara ya brand new eyes, ilitangazwa kuwa tarehe za ziara kadhaa zitahairishwa kutokana na Hayley Williams kuambukizwa na laryngitis.

neg:
Addis Ababa
Mji huu uko kwa tako la Mlima Entoto na ni makazi maalum ya Chuo Kikuu cha Addis Ababa. Chuo Kikuu cha Addis Ababa kilijulikana kama Chuo Kikuu cha Haile Selassie I, kutokana na jina la Mfalme wa mwisho wa Ethiopia, ambaye alitoa jumba la mfalme (Jumba Guenete Leul) liwe makao maalum ya Chuo Kikuu cha Addis Ababa mwaka wa 1961.

neg:
Salif Keïta
Keita alizaliwa katika mji wa Djoliba. Akatupwa na familia yake na jamii kwa sababu ya uzeruzeru wake, iliyochukuliwa kama ishara ya bahati mbaya katika utamaduni wa Mandinka. Alitoka Djoliba kuelekea Bamako mwaka 1967, ambapo yeye alijiunga na bendi iliyodhaminiwa na serikali iitwayo Super Rail Band de Bamako. Mwaka 1973 Keita alijiunga na kundi, "Les Ambassadeurs". Keita na "Les Ambassadeurs" walikimbia kutoka nchini kwa sababu za rabsh za kisiasa nchini Mali wakati wa miaka ya 1970 hadi Abidjan, Cote d'Ivoire na hatimaye walibadilisha jina la kundi lao kuwa les "Les Ambassadeurs internationales." Sifa ya "Les Ambassadeurs internationales" ilivuma hadi wakajulikana kimataifa katika miaka ya 1970 na mwaka 1977 Keita alipokea "Tuzo la Taifa" kutoka rais wa Guinea, Sékou Toure.

neg:
Kisoli (ukoo)
Nasaba ya Sulemani iliendelea kutawala Ethiopia na kuvuruga kwache hadi mwaka wa 1974, wakati mfalme wa mwisho, Haile Selassie I, amewekwa. Familia ya kifalme kwa sasa haijaswali. Wajumbe wa familia huko Ethiopia wakati wa mapinduzi ya 1974 walifungwa; wengine waliuawa na wengine walihamishwa. Mnamo mwaka wa 1976, wajukuu kumi wa Haile Selassie I waliondolewa kutoka Ethiopia katika jitihada iliyofuata baadaye katika kitabu cha Jodie Collins yenye jina la " Neno la Kanuni: Catherine ". Wanawake wa nasaba waliachiliwa na serikali kutoka jela mwaka 1989, na wanaume hao waliachiliwa mwaka wa 1990. Wanachama kadhaa waliruhusiwa kuondoka nchini katikati ya 1990, na wengine waliondoka mwaka 1991 wakati wa kuanguka kwa Mfumo wa Kikomunisti. Wajumbe wengi wa familia ya Imperial tangu wakati huo wamerejea kuishi Ethiopia.

neg:
Addis Ababa
Baadaye Waitaliano walipingwa na wazalendo wa Ethiopia na pia kushindwa vitani na Waethiopia kwa usaidizi wa Waingereza kwa kampeni ya Afrika Mashariki na pia ukombozi wa Ethiopia, Mfalme Haile Selassie alirudi Addis Ababa tarehe 5 Mei 1941, baada ya miaka mitano kamili, na kuanza kazi ya kuendeleza Mji Mkuu, Addis Ababa.

neg:
Al-Qaeda
Al-Qaeda ni nini hasa, au ilikuwa, inabakia katika mzozo. Mwandishi na mwanahabari Adam Curtis anaamini kuwa wazo la al-Qaeda kama shirika rasmi kimsingi ni uvumbuzi wa Marekani. Curtis anaamini jina "al-Qaeda" mara ya kwanza uliletwa kwa usikivu wa umma katika kesi ya 2001 Osama Bin Laden na watu wanne wanaotuhumiwa katika ulipuaji mabomu wa mwaka wa 1998 katika ofisi za ubalozi wa Marekani katika Afrika Mashariki.

neg:
Haile Selassie
Habari zake zikaenea kote duniani zikasababisha kutokea kwa dini mpya ya Rastafari iliyopokea jina kutoka kwake, ingawa mwenyewe alibaki mwamini wa Kanisa la Orthodoksi, akiwa na daraja ya shemasi. Watu weusi kisiwani Jamaika, waliokuwa wajukuu wa watumwa wa asili ya Afrika, walisikia kwa mara ya kwanza ya kwamba Mwafrika anaheshimiwa na wafalme wa Ulaya, wakaona yeye ni mwokozi wa Mungu aliyerudi duniani kwa ajili ya watu weusi.

neg:
Historia ya Wokovu
Hapo Mungu akamtuma Eliya (1Fal 17-18) ambaye jina lake lina maana ya kwamba, “Mungu wangu ni YHWH” na linajumlisha kazi yake ya kutetea kwa ari zote imani ya kweli hata akaiokoa. Ili kuondoa utata wa kuabudu pande mbili, Eliya kwanza alizuia mvua isinyeshe nchini miaka mitatu na nusu, ibada kwa Baali zisifanikiwe hata kidogo, halafu akashindana na manabii hao hadhara ya Israeli yote juu ya mlima Karmeli. Tofauti na mbinu za manabii 450 wa Baali, waliofikia kujichanja na kutoka damu ili kuvuta moto kutoka mbinguni wasifaulu, Eliya aliomba tu kwa unyofu kwamba Mungu ajitokeze ili kugeuza mioyo ya watu wake wamrudie. Kwa kuteremsha moto toka mbinguni juu ya sadaka yake YHWH alithibitisha kuwa ndiye Mungu pekee na kuwa anaendelea kuwaokoa watu wake. Baada ya Eliya kuwachinja wote aliruhusu mvua inyeshe tena. Ndiyo sababu anasifika kwa nguvu ya sala yake (Yak 5:17-18).

neg:
Hoteli ya Queen Elizabeth
Jina la Kifaransa, "Le Reine Elizabeth", inaweza kusumbua mtu akili kwa sababu ya matumizi ya neno la kuashiria wanaume "le". Maelezo yake ni kuwa neno hilo halitumiki hapo kwa ajili ya nomino "Reine" bali ni kwa nomino "Hôtel".

neg:
Ethiopia
Machi 2006, Waethiopia wawili walitamalaki mbio za masafa marefu, kwa jina wakiwa: Haile Gebreselassie (Bingwa wa Dunia na Olimpiki) aliyevunja rekodi ya kilometa 10 na sasa pia kilomita 20, NusuMarathoni, na rekodi ya kilomita 25, na kijana Kenenisa Bekele (bingwa wa dunia, mbio za majira (bara), na pia bingwa wa olimpiki), anayeshikilia Rekodi za Dunia za mita 5,000 na 10,000.

neg:
Oasisi
Maeneo yenye oasisi yamekuwa muhimu kwa biashara na njia za usafiri katika maeneo ya jangwa. Misafara hulazimika kupitia karibu na oasisi ili kujiongezea hazina zao za maji na chakula. Hivyo, kudhibiti kisiasa au kijeshi Oasisi mara nyingi kuna maanisha kudhibiti biashara ya misafara fulani. Kwa mfano, oasisi ya Awjila, Ghadames na Kufra iliyoko katika Libya ya leo, kwa nyakati mbalimbali zimekuwa muhimu kwa biashara za Kaskazini-Kusini na Mashariki-Magharibi katika biashara ya Sahara. Neno "Oasisi" lilikuja kuingia katika Kiingereza kutoka neno la Kigiriki "ὄασις Oasis" , lililotoholewa moja kwa moja kutoka neno la Misri "wḥ3t" au Demotic "wḥỉ" . Haikutoholewa kutoka kwa Coptic "ouaḥe" (* / waħe /), kama inavyopendekezwa wakati mwingine; neno la Kigiriki limedhibitishwa karne kadhaa kabla ya Coptic kuwepo kama lugha iliyoandikika.

neg:
Al-Qaeda
Osama Bin Laden alielezea asili ya jina hilo katika mahojiano na mwandishi wa habari wa Al Jazeera Tayseer Alouni katika Oktoba 2001:
Imesemekana kuwa hati mbili zilizochukuliwa kutoka ofisi ya Sarajevo ya Benevolence International Foundation zinathibitisha kwamba jina halikuchukuliwa tu na wanaharakati hao wa mujahid na kwamba kundi linaloitwa al-Qaeda lilianzishwa mwezi Agosti 1988. Hati zote mbili zina dakika za mikutano iliyofanyika kuanzisha kikundi kipya cha kijeshi zenye jina "al-Qaeda".

neg:
Hastings Banda
Mwaka 1964 aliongoza nchi kwenye uhuru kamili. Banda aliamua kubadilisha jina kutoka Nyasaland kuwa "Malawi".

neg:
Waamhara
Kutokea kwa jina la ""Amhara"" bado ni swala linalojadiliwa. Kwa mujibu wa baadhi ya watu wanadai kuwa, neno "amari" linamaanisha "kuridhisha" ""kukubali" "uzuri" au "asante". Baadhi ya wanahistoria wa nchini Ethipia kwa mfano Gatachew Makonnen Hasen wanadai kuwa jina hilo lina lina uhusiano la jina la Himyarites.. Huku wengine wakidai kuwa, jina hilo likiwa na uhusiano na kabila la Ge'ez likimaanisha "watu huru", yaani ዓም ""ʿam"" ikimaanisha "watu" ሓራ ""h.ara"" ikimaanisha "huru" au "mwanajeshi". Huku kwa upande mwingine waandishi kama Donald Levine akipinga mawazo haya juu ya historia ya jina hili. .

neg:
Haile Selassie
Baada ya kupokea taji akafanya ziara ya Ulaya.


query: Je, Kulungu aktiki ana urefu kiasi gani?

pos:
Kulungu Aktiki
Kwa kawaida majike hupima 162-205cm kwa urefu na 80-120kg kwa uzito. Madume (au “fahali”) kwa kawaida wakubwa zaidi wakipima 180-214 kwa urefu na kwa kawaida 159-192kg kwa uzito ingawa madume walio wakubwa sana waweza kuwa na uzani wa 318kg.

neg:
Milima ya Lugeti
Kilele kina urefu wa mita 1,267 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kulungu pembe-nne
Kulungu pembe-nne ni miongoni mwa wanyama wadogo zaidi wa familia bovidae wa Asia, akiwa na kimo cha sm 55–64 tu mabegani, na uzito wa kilo 17–22. Ana umbo dogo wenye miguu myembamba na mkia mfupi. Manyoya yake ni kahawia au kahawianyekundu, yakibadili kuwa meupe katika sehemu za ndani za miguu. Mchirizi mweusi wa nywele upo nje ya kila mguu, na ana maeneo meusi puani na sehemu za nyuma za masikio. Majike wana matiti manne, yaliyopo nyuma katika fumbatio.

neg:
Kuku
Idadi ya kuku duniani inakadiriwa kuwa zaidi ya bilioni 10 (mpaka kufikia bilioni 24 mwaka 2003) na wengi wanafugwa kwa wingi wakiotamiwa na kuishi zizini. Kwa njia ya ufugaji aina nyingi za kuku zimeendelezwa kwa kuchagua wale wenye tabia maalumu na kuzaliana. Wanaofugwa siku hizi ni aina zinazotoa hasa nyama na aina nyingine zinatoa hasa mayai.
Kuku dume huitwa jogoo na jike ni tembe; mtoto wa kuku ni kifaranga. Kutokana na ufugaji uwezo wa kuruka umepotea.

neg:
Angkor Wat
Eneo lote la hekalu la Angkor Wat lina urefu wa km 1.5 na upana wa km 1.3. Lote limezungukwa na mfereji wa maji mwenye upana wa mita 190. Kwa hiyo hekalu liko kwenye kisiwa kilichotengenezwa na binadamu. Mawe makubwa ya ujenzi yalisafirishwa kwenye maji kwa njia ya boya.

neg:
Kizambarau
Nyoka hawa ni warefu kiasi, zaidi m moja kwa kipeo lakini chini ya sm 60 kwa kawaida. Rangi yao ni nyeusi, kijivu au kahawia yenye mng'ao zambarau, hasa wakiwa wameambua ngozi hivi karibuni. Pengine rangi ya tumbo ni pinki au hudhurungi na spishi kadhaa zina milia njano.

neg:
Kitunguu saumu
Kitunguu saumu au kitunguu thumu (kwa jina la kisayansi "Allium sativum") ni aina ya tunguu la kulika ambalo hupandwa mahali pengi duniani.

neg:
Milima ya Ukinga (Iringa)
Kilele kina urefu wa mita 1,327 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kabungu
Kabungu ni jina la kata ya Wilaya ya Mpanda Vijijini katika Mkoa wa Katavi, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 22,676 waishio humo.

neg:
Kulungu Mwekundu wa Atlas
Kulungu huyu ni mdogo kuliko yule wa Ulaya. Rangi ya mwili ni kahawia na kuna madoa meupe kwenye mbavu na mgongo. Hakuna tawi la pili juu ya pembe zake.

neg:
Kulungu pembe-nne
Kulungu pembe-nne ni mnyama mdogo wa spishi "Tetracerus quadricornis" katika familia Bovidae, anayefanana na kulungu na kuishi msituni wazi kwa Uhindi na Nepal. Huyo ndiye mnyama pekee katika jenasi "Tetracerus". Akiwa na kimo cha sm 55–64 tu mabegani, huyo ni mnyama mdogo kabisa katika familia Bovidae huko Asia (suni wa Afrika ni wadogo zaidi). Madume wa spishi hiyo ndio wa pekee miongoni mwa mamalia wote kwa kuwa wana pembe nne za kudumu.

neg:
Nyungunyungu
Nyungunyungu ni wanyama wadogo wenye umbo la neli wa oda Megadrilacea katika faila Annelida.

neg:
Nyungunyungu
Nyungunyungu ni mahuntha na hubeba ogani zote za kiume na za kike. Hawana mifupa, lakini hudumisha muundo wa mwili kwa njia ya vyumba vya silomi vilivyojaa na giligili na ambavyo hufanya kazi ya kiunzi cha mtuamomaji.

neg:
Milima ya Nyakatuntu
Kilele kina urefu wa mita 1,653 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Morta
Morta (au morita, pia futuri) ni kipimo cha urefu cha takriban cm 18 - 20.

neg:
Zohali
Siku hizi imejulikana ya kwamba bangili ni vipande vya barafu, vumbi na mawe. Vipande vyake vina ukubwa kati ya milimita chache hadi mita kadhaa kama motokaa. Unene wa bangili ni mita mamia kadhaa.

neg:
Mlima Makungwini
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Milima ya Gologolo
Kilele kina urefu wa mita 1,252 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Screen Actors Guild Awards
Screen Actors Guild Awards ni jina la kutaja tuzo zinazotolewa kila mwaka na Screen Actors Guild (SAG) kutambulisha au kupambanua kazi zilizofanywa na wanachama wake (yaani, hutolewa kwa ajili ya wanachama wa SAG tu, basi). Kijisanamu kinachotolewa, kinamwonesha mwanaume aliye-mtupu kashikilia visanamu viwili - kimoja cha kuchekesha na kingine cha kusikitisha, kinaitwa Actor. Kina urefu wa inchi 16, uzani wa ratili 12, na ni kalibu ya shaba nzito.

neg:
Milima ya Mpangla
Kilele kina urefu wa mita 1,734 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Nilgai
Madume wana pembe nyeusi mbili zenye umbo la pia zitokazo kichwa kwa kukaribiana tu nyuma ya macho. Pembe hizo huendelea juu, lakini hupinda mbele kidogo; zina urefu wa sm 15–24 kwa nilgai mzima. Ingawa kwa kawaida pembe hizo ni laini, pembe za madume wazee zaidi zinaweza kuwa na migongo ya duara karibu na tako lao.

neg:
Fungo (familia)
Fungo, paka-zabadi au paka wa zabadi ni wanyama mbua wa ukubwa mdogo hadi wastani katika familia Viverridae. Spishi nyingine huitwa kanu, oyani na binturongi, lakini fungo-miti wa Afrika hana mnasaba sana na fungo na yumo katika familia yake binafsi Nandiniidae. Fungo wanatokea Afrika, Asia na Rasi ya Iberia katika maeneo kama savana, milima na misitu, hususa misitu ya mvua. Hawa ni miongoni mwa wanyama wa asili wa oda Carnivora. Mifupa yao ni takriban sawa na ile ya visukuku vya Eocene hapo ilikuwa miaka milioni 50. Wanafanana na paka wenye pua ndefu na mkia mrefu. Wana kucha zinazoweza kurudiwa ndani, mfupa katika mboo wao na tezi za harufu kando ya mkundu. Ukubwa wao unatofautiana kutoka ule wa oyani (mwili wa sm 30 na uzito wa g 650) hadi fungo wa Afrika (sm 84 na kg 18), lakini binturongi anaweza kuwa kg 25.

neg:
Mlima Mughunga
Una urefu wa mita 1506 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mlima Kilanga
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Milima ya Byonge
Kilele kina urefu wa mita 1,435 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kulungu pembe-nne
Kulungu pembe-nne kwa kawaida ni wanyama wa upweke, ingawa mara chache wako katika makundi ya hadi wanne. Wao hupendelea kukaakaa, badala ya kuhamahama, na mara nyingi wakinga eneo lao kuwatimua wanyama wengine. Madume huweza kuwa wagomvi kwa madume wengine wakati wa misimu ya kupandisha. Wanyama wazima hufanya mlio wa kugutusha ulio na sauti kama "froank", na sauti tulivu zaidi nyingine kuwasiliana na watoto au wazima wengine. Wao huwasiliana pia kutumia harufu, wakiacha chungu za kinyesi katika eneo lao na kutia alama uoto kwa kutumia tezi za harufu zilizopo mbele ya macho yao. Kulungu pembe-nne hula majani laini, matunda na maua.

neg:
Kulungu Aktiki
Aina za kulungu aktiki hutofautiana kwa rangi na ukubwa. Kwa kawaida jinsia mbili huzaa pembeshada, ingawa pembeshada za madume ni kubwa kuliko zile za jike. Hata hivyo, kuna idadi chache za kulungu aktiki ambazo jike wao hawana pembeshada kabisa.

neg:
Mdudu-kijiti
Wadudu hawa ni wembamba na warefu isipokuwa spishi za Phylliidae ambazo ni pana. Spishi kadhaa ni wadudu warefu kabisa katika dunia. Jike la "Phobaeticus chani" ni mrefu kuliko wote wengine na ana urefu wa sm 36 (57 kama miguu ikinyumbulika). Muundo wa mwili ni kamafleji na unafanana na kijiti au jani. Spishi nyingi hazina mabawa au zina mabawa yameyopunguka. Mabawa ya mbele ni membamba na magumu lakini yale ya nyuyma ni mapana yakiwa yamekunjuka.

neg:
Kiboko (mnyama)
Kimo cha mbegani kinafikia mita 1.5 na urefu wake hadi mita 4.5. Uzito wake ni kati ya kilogramu 2700 na 4500 kg. Hivyo kiboko inashindana na kifaru juu ya cheo cha kuwa mnyama mzito wa pili kwenye nchi kavu baada ya tembo. Akikimbia hufikia mwendo wa kilomita 48 kwa saa ingawa kwa muda mdogo tu. Viboko huishi majini na nchi kavu, hasa kwenye maziwa na mito ambako viboko dume huishi kwenye sehemu kubwa ya mto na jike na watoto 5 mpaka 30. Wakati wa mchana hubaki wametulia kwa kukaa ndani ya maji au matope; kuzaliana na kuzaa watoto vyote hutokea ndani ya maji. Hujitokeza nyakati za giza kula nyasi. Wakati viboko hupumzika pamoja ndani ya maji, wakati wa kula nyasi hutawanyika na hakuna mipaka.
Licha ya kufanana kimaumbile na nguruwe na wanyama wengine wenye kwato nne, wanyama ambao wanachimbuko moja la karibu la uhai ni "sesataseani", (nyangumi, porpoises nk.) ambako walitoka zaidi ya miaka milioni 55 iliyopita. Mnyama wa kale asili ya nyangumi na kiboko aligawanyika kutoka jamii nyingine za wanyama wenye kwato nne mnamo miaka milioni 60 iliyopita. Mabaki ya kale zaidi ya kiboko ni ya jenasi Kenyapotamus katika Afrika, wa tangu miaka milioni 16 iliyopita.

neg:
Anelidi
Anelidi ni faila ya wanyama wafananao na minyoo wenye mapingili kwa umbo wa pete. Katika faila hii kuna nyungunyungu, ruba na mwata. Wanatokea baharini, majini baridi na ardhini. Spishi nyingine huchimba katika ardhi au matope, nyingine huogelea majini. Ukubwa wao unaenda kutoka mm ≤1 hadi m 3.

neg:
Milima ya Katazi
Kilele kina urefu wa mita 1,826 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mamalia
Ukubwa unatofautiana sana, kuanzia spishi ndogo aina ya popo mwenye urefu wa sentimita 4 pekee hadi spishi kubwa nyangumi buluu mwenye urefu wa mita 33.

neg:
Milima ya Karurumpeta
Kilele kina urefu wa mita 1,474 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Milima ya Changuge
Kilele kina urefu wa mita 1,258 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Wengu
Wengu ya mtu mzima huwa na ukubwa wa takriban sentimita 11 × 7 × 4 na uzito wa gramu 150-200.

neg:
Milima ya Tikatupu
Kilele kina urefu wa mita 1,690 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kongo (mto)
Tawimito inaorodheshwa kuanzia mdomo kulekea chanzo. Kma namba zinatajwa zinaeleza urefu wa mwendo kwa kilomita (=km), eneo la beseni ya tawimto kwa kilomita za mraba (=km²) na mshuko wa maji yaani kiasi cha maji kinachotoka mdomoni kwa mita za ujazo kwa sekunde (=m/s)Juu ya Miporomoko ya Boyoma karibu na Kisangani mto kongo hujulikana kwa jina la mto Lualaba.

neg:
Kulungu pembe-nne
Kulungu pembe-nne wengi sana wa pori wapo Uhindi, na makundi ya wanyama wachache yapo Nepal. Usambazaji wao huenea kusini ya tambarare ya Gangetic mpaka jimbo la Tamil Nadu, na mashariki mpaka Odisha. Wapo pia katika Hifadhi ya Taifa ya Msitu wa Gir, ya Uhindi ya magharibi.

neg:
Lambo la Kidatu
Lambo la Kidatu lina urefu wa mita 350 na kimo cha mita 40. Lilijengwa kwa kutumia m³ 40,000 za zege pamoja na m³ 800,000 za udongo na mawe. Inaweza kushika hadi m³ milioni 125 za maji kwa kusudi la kuzipitisha kwa njia ya mabomba yenye urefu wa jumla ya kilomita 10 kwenda rafadha zinazosukuma jenereta 4 zenye uwezo wa kuzalisha megawati 200.

neg:
Milima ya Buliguru
Kilele kina urefu wa mita 1,609 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mlima Nankungulu
Una urefu wa mita 1,930 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Papa Mbingusi
Aina inayojulikana inaanzia kutoka m 0.9 hadi m 6 (futi 3.0 kwa 19.7) kwa urefu na uzito kuanzia kilo 3 hadi 580 (lb 6.6 kwa 1,278.7). Wao kwa kawaida ni kijivu hafifu na kivulivuli cha ukijani. Matumbo yao ni myeupe inayowaruhusu kujichanganya kwenye bahari wakati wakiangaliwa kutoka chini na kunyemelea mawindo yao. vichwa vyao vina michomozo ya pembeni ambayo huwapa umbo kama nyundo.

neg:
Milima ya Katutu
Kilele kina urefu wa mita 1,834 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Futi
Futi (kiing. "foot") ni kipimo cha urefu wa 30.48 sentimita au inchi 12. Asili yake ni urefu wa sehemu ya kanyagio ya mguu wa mwanadamu. Si kipimo sanifu cha kimataifa bali ni kizio cha vipimo vya Uingereza.

neg:
Mdudu-gamba
Wadudu-gamba ni wadogo. Kwa kawaida kiwiliwili chao kina urefu wa mm 1-5, lakini spishi za familia kadhaa ni kubwa zaidi, hata mpaka mm 35. Majike huchoza kifuniko cha nta ambacho kinaweza kikubwa kuliko mdudu mwenyewe. Kifuniko hiki kinafanana mara nyingi na gamba la samaki au reptilia (asili ya jina lao), lakini nta inaweza kutoka kama nyuzi nyeupe nyembamba, kama kwa Pseudococcidae (vidukari-sufu). Majike hawana mabawa wala miguu lakini madume wana miguu angalau, na pengine mabawa pia, kwa sababu wanaihitaji ili kutafuta majike. Kwa kweli majike huhifadhi umbo wa lava ambayo huitwa neotenia (neoteny). Kama madume wakiwa na mabawa yale ya nyuma yamepungua, mara nyingi mpaka alama tu.

neg:
Mlima Mkinga
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kuku Mashuhuri Tanzania
Kuku wa kienyeji wanatofautiana kwa umbo na rangi lakini wote wanafanana kwa mambo yafuatayo. Kwanza woteni wadogo kwa umbo na wana wastani wa uzito wa kilo 1 hadi kilo 2 wanapofika umri kamili. Kutaga kwao huwa kwa kipindi, na kwa wastani hutaga mara tatu kwa mwaka. Wataalam wachunguzi walifanya majaribio na wakaona kuwa kuku wa kienyeji alitaga wastani wa mayai 72 kwa mwaka ambapo kuu wa kigeni alitoa wastani wa mayai 182 na zaidi kwa mwaka.

neg:
Mlima Kumbaku
Una urefu wa mita 1,207 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Milima ya Chibendenga
Kilele kina urefu wa mita 393 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mlima Ipungulu
Una urefu wa mita 1,203 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mlima Bukulu
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Zoraki (kundinyota)
Nyota angavu zaidi ni Ankaa au α Alfa Phoenicis yenye uangavu unaoonekana wa mag 2.37 ikiwa na umbali wa Dunia wa miaka ya nuru 77. Hii ni nyota jitu nyekundu . Ni sehemu ya mfumo pamoja na nyota ya pili ndogo inayoizunguka. Jina la Ankaa ni tahajia ya Kilatini kwa kiarabu عنقاء ankaa ambayo ni tafsiri ya "Phoenix" ya Kigiriki; lakini Waarabu wenyewe kiasili hawakutumia jina hili lilitungwa na wanaastronomia wa Ulaya waliotumia majina mengi ya Kiarabu kwa kutaja nyota.

neg:
Mlima Lugaba
Una urefu wa mita 1,415 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kilimanjaro (Volkeno)
Uhuru Peak ni sehemu ya juu kwenye ukingo wa kasoko la Kibo. Taasisi ya Tanzania National Parks Authority na UNESCO vinataja kimo cha Uhuru Peak kuwa mita 5895. Kipimo hiki kimetokana na upimaji wakati wa ukoloni wa Uingereza mwaka 1952. Tangu upimaji ule kimo cha mlima kimepimwa tena: kinaonyesha kuwa mlima unapungua polepole. Kipimo kilikuwa mita 5892 mwaka 1999 na mita 5891 mwaka 2014.

neg:
Mlima Karenga
Kilele kina urefu wa mita 2,244 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Ndovu
Kama ilivyo kwa binadamu, wanapokuwa wanazoea kutumia sana mkono wa kulia ama kwa wengine wa kushoto, vivyo hivyo tembo nao huwa na ubobezi katika kutumia aidha pembe ya kushoto au kulia. Pembe inayotumika sana, huitwa penge kuu, kuwa fupi kidogo, na iliyolika kidogo kwenye ncha yake kutokana na matumizi. Tembo wote wa Afrika, dume na jike, huwa na pembe kubwa zinazoweza kufikia mita 3 kwa urefu na uzito wa kilo tisini. Tembo wa Asia huwa na pembe kwa dume pekee, lakini pembe zao huwa nyembamba na nyepesi, huku nzito kuliko zote kwao ilikuwa na uzito wa kg 39 Pembe kwa spishi zote huundwa kwa kalsiamu fosfeti, huku sehemu ya tishu hai ikiwa ni ndogo mno. Watu hutaka kupata pembe za tembo kwa wingi nao kumepelekea sana kuadimika kwa tembo hao kutokana na uwindaji wa tembo.

neg:
Ndulungu
Ndulungu ni jina la kata ya Wilaya ya Iramba katika Mkoa wa Singida, Tanzania yenye msimbo wa posta 43316. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 10,380 waishio humo.

neg:
Kuku Mashuhuri Tanzania
Kuku hawa ni wakubwa kuliko kuku wa mayai, lakini ni wadogo kuliko kuku wa nyama. Utagaji wao ni wastani wa mayai 212 kwa mwaka. Wastani huu wa mayai unaweza kumpatia faida mfugaji. Baada ya kutaga wanaweza kutumiwa kwa nyama kwa sababu wanakuwa na umbile kubwa.

neg:
Milima ya Mungai
Ina urefu wa mita 1,391 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Karani tamba
Karani tamba anafahamika wazi kutokana na mwili wake unaofanana wa tai, na miguu yake inayofanana ya korongo, inayomfanya aonekana mrefu zaidi hata kufikia urefu wa mita 1.3 (futi 4). Ndege huyu mwenye urefu wa sentimita 140 (futi 4.5) ana kichwa kinachofanana cha tai na mdomo uliojipinda kwenda chini, lakini ana mabawa ya mviringo.

neg:
Milima ya Mugongo
Kilele kina urefu wa mita 1,325 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kulungu pembe-nne
Kulungu pembe-nne huishi katika makazi mbalimbali mahali kokote ndani ya usambazaji wao, lakini hupendelea misitu wazi, mikavu, na ya kupukutika majani milimani. Kulungu pembe-nne hubaki katika maeneo yenye uoto mwingi wa manyasi marefu au vichaka vizito, na karibu na maji. Wao hukaa mbali na maeneo ya binadamu. Wanyama wawawindao kulungu pembe-nne ni pamoja na chui milia, chui, na dhole (mbwa pori wa Uhindi).

neg:
Mlima Kavuma
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mlima Zumbu
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mkunga (samaki)
Mikunga ni samaki waliorefuka wenye urefu wa sm 5 katika Mkunga Taya-moja ("Monognathus ahlstromi") hadi m 4 katika Mkunga-chui Mkubwa Mwembamba. Waliokomaa wana uzito kutoka g 30 hadi zaidi ya kg 25.

neg:
Milima ya Nchuzi
Kilele kina urefu wa mita 1,696 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mweru (ziwa)
Urefu wa ziwa ni kilomita 118 na upana wake km 45 likielekea kutoka kaskazini mashariki kwenda kusini magharibi. Uso wa ziwa uko mita 917 juu ya UB kwa hiyo uko juu kuliko Ziwa Tanganyika kwa m 763. Ni moja ya maziwa ya bonde la ufa likiwa katika mkono wa pembeni wa Bonde la Ufa la Afrika ya Mashariki. Mwambao wa magharibi ni mtelemko mkali jinsi ilivyo mara nyingi kwenye maziwa ya bonde la ufa unaopaa hadi milima ya Kundelungu.

neg:
Swala pala
Swala pala hurukaruka huku na huko ili kuwavuruga wanyama ambao wanaweza kuwala. Wao wanaweza kuruka kwa umbali wa zaidi ya mita 10 (futi 33) na urefu wa mita 3 (futi 9). Chui, duma, simba na mbwa mwitu ndio wanyama ambao huwawinda Swala pala. Swala pala wanaweza kufikia kasi ambao wastani wake ni maili 50 hadi 55 kwa saa moja (kilomita 80 hadi 90 kwa saa moja) ili kuwaepuka wanyama ambo wanaweza kuwala.
Swala pala wa kike na swala pala wale wachanga kufomu vikundi vya swala pala mia moja au mia mbili. Wakati wa chakula upo kwa wingi, swala pala wazima wa kiume wataimarisha wilaya na kuwazunguka swala pala wa kike na kuwafukuza swala pala wa kike ambao si wa jamii ya kundi hilo, pamoja na wanyama wengine ambao wanaweza kuwala. Pia wao huwafukuza swala pala wa kiume wengine ambao wamebalehe. Swala pala wa kiume hujaribu kuzuia swala pala yeyote wa kike anayejaribu kuondoka katika wilaya ambao walikuwa wameutenga. Katika misimu wa ukavu, wilaya hizi hutelekezwa na kuachwa kwani vikundi hivi vya swala pala husafiri mbali ili kutafuta chakula. Vikundi vikubwa vya swala pala huanzishwa na hujumuisha swala pala wa kike na wa kiume.

neg:
Mlima Kenya
Mlima Kenya ni volkeno rusu iliyokuwa hai kati ya miaka milioni 2.6 na 3.1 iliyopita. Kasoko ya awali ilikuwa pengine katika urefu wa m 6,000; juu kuliko Kilimanjaro. Tangu izimike, kumekuwa na vipindi viwili vya barafu. Barafuto za leo hazipiti m 4,650 .

neg:
Furukombe wa Afrika
Furukombe ni ndege mkubwa, na ule wa kike ana uzani wa kilo 3.2-3.6 (paundi 7-8) na ni mkubwa kuliko ule wa kiume ambaye ana uzani wa 2-2.5kg (paundi 4.4-5.5). Ndege wa kiume kawaida huwa na mabawa yenye upana wa mita 2 (futi 6), huku ndege wa kike wakiwa na mabawa yenye upana wa mita 2.4 (futi8). Urefu wao ni sentimita 63-75 (incha 25-30). Wao huweza kutofautishwa rahisi sana na ndege wengine huku miili yao ikiwa ya rangi ya kahawia, na mabawa yao meusi huwa na nguvu nyingi. Kichwa, kifua na mkia ya furukombe wote ina rangi nyeupe kama theluji na mdomo uliojipinda, ambao mara nyingi ni wa rangi ya samawati lakini ncha yake huwa nyeusi.

neg:
Kula Kangri
Kula Kangri ni mlima mrefu, wenye kimo cha m 7,554 juu ya usawa wa bahari. Ni sehemu ya safu ya milima ya Himalaya.

neg:
Mlima Mkululu
Kilele kina urefu wa mita 1,838 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kuku
Kuku huweza kuishi kwa miaka mitano mpaka kumi na moja kadiri ya spishi husika. Kuku wa biashara hukua kwa wiki sita tu kabla ya kuchinjwa. Kuku wanaokula kwa kutangatanga huweza kuchinjwa kuanzia wiki ya 14 na kuendelea. Kuku maalumu wa mayai huweza hata kutaga mayai 300 kwa mwaka kila mmoja. Baada ya mwaka mmoja uwezo wa kuku kutaga hupungua na kuku hao huchinjwa kwa ajili ya nyama. Kuku aliyevunja rekodi ya dunia, ni yule aliyeishi kwa zaidi ya miaka 16.

neg:
Milima ya Kabare
Kilele kina urefu wa mita 1,334 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Nyangumi
Nyangumi wa bluu ndiye mamalia mkubwa zaidi aliyepata kuishi, na pia mnyama mkubwa, kufikia mpaka mita 35 kwa urefu na uzito wa tani 150.

neg:
Msikiti wa Sultan Ahmed
Ukumbi mkuu una umbo ambalo unakaribia mraba akiwa na mita 53 x 51. Kuba kubwa una kipenyo cha mita 23.5 na kufikia kina cha mita 43. Kuba kubwa linashikwa kwa tao nne zinazolala juu ya nguzo nene nne zenye kipenyo cha mita 5.

neg:
Milima ya Sarakaputa
Kilele kina urefu wa mita 1,132 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mlima Karatu
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Gulumungu
Gulumungu ni kata ya Wilaya ya Misungwi katika Mkoa wa Mwanza, Tanzania. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 11,638 waishio humo.
Msimbo wa posta ni 33526.

neg:
Kuku Mashuhuri Tanzania
Kuku wa kienyeji hutaga mayai madogo yenye uzito wa gram 28 hadi 42, ambapo kuku wa kigeni hutaga mayai makubwa kati ya gramu 56 hadi 70. Kuku wa kienyeji huanza kutaga wakati amefikia kwenye umri wa majuma 20. Kuku hawa wa kienyeji huchelewa kukua. Wanafikia uzito wa kilo moaja na robo wakati wana umri wa majuma 21, ambapo baadhi ya kuku wa kigeni wanaweza kufikia uzito wa kilo moja na nusu kati ya majuma 8 hadi 12.

neg:
Mlima Kigombe
Una urefu wa mita ? juu ya usawa wa bahari.

neg:
Nungunungu
Nungnungu au nungu ni wanyama wagugunaji wenye ngozi yenye miiba iliyochongoka wanayotumia kujilinda na maadui. Walienea katika ulimwengu wa sasa na ulimwengu wa zamani. Katika wanyama wagugunaji ni watatu kwa ukubwa, wakitanguliwa na capybara na buku. Nungu wana urefu kati ya sm 20–25. Uzito wao wakaribia kg 5.4–16. Wana umbo la duara, wakubwa na wataratibu kweli. Nungu huwa katika rangi mbalimbali ya kijivu, na mara chache nyeupe. Kujihami kwa miiba kwa nungu hufanana na kule kwa kalunguyeye (Erinaceomorpha) na ekidna (Monotremata).

neg:
Kuzi (samaki)
Kuzi ni wadogo, spishi kubwa kabisa, kuzi wa Kalifornia ("Atherinopsis californiensis"), anafikia urefu wa sm 44 lakini wengi zaidi ni chini ya sm 20 na kadhaa hazikuandikwa kwa zaidi ya sm 5. Kwa kawaida mwili umerefuka. Hulka bainifu zinajumuiya mapezimgongo mawili yaliyojitokeza sana, lile la kwanza likiwa limeundwa kwa miiba kinamo na lile la pili likiwa na mwiba mmoja unaofuatiwa na tindi laini. Pezimkungu pia lina mwiba mmoja unaofuatiwa na tindi laini. Mapeziubavu huwa juu na hakuna mrabafahamu. Kuna mlia mpana wa rangi ya fedha mbavuni. Magamba ni makubwa kiasi.

neg:
Twiga
Twiga wana miguu mirefu sana, kwa kadiri ya 10% zaidi ya miguu ya nyumbu. Mwendo wa twiga ni wa maringo, lakini akiwa anafukuzwa hukimbia sana, mpaka kufikia mwendokasi wa km. 55 kwa saa. Twiga ni kazi kuwindwa, na ni hatari. Wanapendwa hujihami kwa teke la nguvu. Teke la twiga mkubwa ni laweza kupasua fuvu la kichwa cha simba au hata kuvunja uti wa mgongo. Simba pekee ndio wanyama wanaoweza kuwa tishio kwa twiga.

neg:
Nyakatu
Nyoka hawa ni wafupi na wembamba, sm 46 kwa kipeo lakini sm 10-30 kwa kawaida. Wana mkia mrefu kiasi. Macho yao yamepunguka mpaka madoa meusi chini ya gamba yanayoweza kulinganua nuru na giza tu. Rangi yao ni nyeusi, kijivu, kahawia au pinki. Rangi hiyo ya mwisho inaonekana wakati ngozi ni kavu.

neg:
Mlima Iwungi
Kilele kina urefu wa mita 1,935 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kulungu Aktiki
Rangi ya manyoya inatofautiana sana kutegemea majira na nususpishi. Idadi za kaskazini zilizo dogo zaidi ni nyeupe, hata hivyo idadi za kusini ni kubwa zaidi zenye manyoya ya rangi iliyoiva zaidi.

neg:
Nilgai
Nilgai wana kimo cha mita 1.1–1.5 mabegani, urefu wa kichwa-mwili wa mita 1.7–2.1, na urefu wa mkia wa sm 45–50. Madume ni wakubwa kuliko majike, wakiwa na uzito wa kilo 109–288, hata hadi kilo 308, kulinganishwa na uzito wa majike wazima wa kilo 100–213.

neg:
Nungunungu
Nungu ni miongoni mwa spishi 29 za wanyama wagugunaji (rodent) wa familia ya Erethizontidae au Hystricidae. Nungu wanatofautiana kwa ukubwa. Nungu aitwaye Rothschild's Porcupine wa Amerika ya Kusini ana uzito pungufu ya kilo moja; wa Afrika anaweza kukua mpaka kufikia kilo 10. Familia mbili hizi za nungu ni tofauti kabisa na ingawa wote wapo kwenye tawi la Hystricognathi wa oda ya Rodentia, hawahusiani sana. Nungu kumi na moja wa Dunia ya kale, wengi walikuwa ni wa nchi kavu huku wakiwa wakubwa kidogo na wana miiba iliyojikusanya kwa makundi. Inaaminika kuwa wametokana na hystricognaths wengine takribani miaka milioni 30 mapema zaidi kuliko nungu wa dunia ya leo.
Nungu wa dunia ya leo wana umbo ndogo kwa kawaida (japokuwa nungu wa Amerika ya Kaskazini wanafikia kama sm 85 kwa urefu na uzito wa kilogramu 18), huku miiba yao ikiwa imejishikiza mmoja mmoja badala ya kwa makundi na ni wakweaji wazuri, na hutumia muda wao mwingi juu ya miti. Nungu wa dunia ya leo miiba yao ilijitokeza na kukua kwa kujitegemea na wanahusiana zaidi na familia nyingine za wanyama wagugunaji kuliko namna wanavyofahamiana na nungu wa dunia ya kale. Nungu kwa wastani wana uwezo wa kuishi muda mrefu na wanashikilia rekodi miongoni mwa familia yao ya rodent kwa kuishi kwa kiasi cha muda mrefu zaidi, ambayo imevunjwa hivi karibuni na panya aina ya Naked Mole Rat (Heterocephalus glaber).

neg:
Mto Kurungu
Mto Kurungu ni korongo linalopatikana kaskazini-magharibi mwa Kenya, karibu na ziwa Turkana.

neg:
Volcán Antuco
Urefu wa volkeno hiyo ni mita 3,585 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kifaru
Faru wa Sumatra wana kimo cha urefu wa sentimeta 130 mpaka mabegani, na mwili wake wa urefu sentimeta 240 – 315, na wana uzito wa kilogramu 700, japo baadhi yao wana uzito hata kufikia kilogramu 1000. Kama faru wa Afrika, hao wana pembe mbili zenye urefu mpaka sentimeta 25 – 27 na ile pembe ya pili ni ndogo na huwa ndogo kufikia sentimeta 10. Faru dume wana pembe kubwa kuliko faru jike. Nywele/manyoya ya miili yao hupungua kadiri wanavyoongezeka umri. Rangi ya faru hawa ni kahawia – nyekundu. Mwili wao ni mfupi na miguu yao pia na midomo yao ina nguvu sana.

neg:
Tegu
Mategu ni aina za minyoo yaliyo bapa (minyoo-bapa) katika oda Cestoda na faila Platyhelminthes. Mategu waliokomaa huishi kama vidusia katika mfumo wa mmeng'enyo wa chakula wa vertebrata ambapo hufyunda virutubishi katika giligili ya utumbo. Lava wa takriban spishi zote hukua katika spishi nyingine ya mwenyeji kuliko yule wa wazazi na mara nyingi katika arithropodi. Wenyeji wakubwa wana spishi kubwa za mategu, k.m. "Polygonoporus giganticus" wa nyangumi ana urefu wa m 30, na wenyeji wadogo wana mategu wadogo, k.m. "Vampirolepis murini" wa virukanjia ana urefu wa mm 8-15. Tegu anayedusia mwanadamu mara nyingi, "Taenia saginata" (Tegu wa Ng'ombe), ana urefu wa 20 m.

neg:
Sungura wa Kizungu
Masikio marefu ya sungura wa Kizungu, karibu sentimeta 10 pengine ni mahususi kwa ajili ya kutambua adui. Wana miguu ya nyuma yenye nguvu, kila mguu una vidole vitano, huku kidole kimoja kikiwa kidogo mno. Ukubwa wao ni takribani sm 20 mpaka 50 na uzito wa kilogramu 0.4 mpaka 2. Manyoya yao huwa marefu laini na rangi kati ya kahawia kijivu na manjano hafifu. Mkia wao huwa mfupi, uliojaa manyoya.

neg:
Ilungu
Ilungu ni jina la kata ya Wilaya ya Mbeya Vijijini katika Mkoa wa Mbeya, Tanzania. Wakati wa wa sensa iliyofanyika mwaka wa 2012, kata ilikuwa na wakazi wapatao 12,095 walioishi humo. Msimbo wa posta ni 53202.

neg:
Ngole
Nyoka huyu ni mrefu kiasi, kwa wastani sentimeta 100-160 lakini anaweza kufika zaidi ya sm 180. Kichwa chake kina umbo wa yai na macho makubwa. Magamba ya mgongo ni membamba na yana miinuko mikubwa kiasi. Rangi ya madume ni kijani na kingo za magamba ni nyeusi au buluu, lakini majike wanaweza kuwa kahawia. Kuna namna nyeusi pia.

neg:
Kasoko ya Olokurta Lukunya
Mlima una kimo cha mita 1,631 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Mwakanuru
Katika mwaka mmoja umbali huo unafika mita 9.461  × 10.

neg:
Milima ya Kalyamukogote
Kilele kina urefu wa mita 1,432 juu ya usawa wa bahari.

neg:
Kulungu Mwekundu wa Atlas
Kulungu mwekundu wa Atlas ni mnyama mkubwa wa jenasi "Cervus" katika familia Cervidae anayetokea Afrika ya kaskazini magharibi na visiwa vya Korsika na Sardinia. Zamani alifikiriwa kuwa nususpishi ya kulungu mwekundu wa Ulaya ("Cervus elaphus barbarus"), lakini wanyama wa Afrika wana mnasaba karibu na wale wa Korsika na Sardinia. Uchunguzi wa ADN unapendekeza kwamba wanyama hawa ni spishi tofauti.

neg:
Nyangumi
Spishi nyingi za nyangumi ni kubwa sana. Nyangumi buluu (Blue whale) anaweza kufikia uzito wa tani 200 na urefu wa mita 33. Nyangumi wadogo ni hasa familia ya pomboo ambao wale wadogo wanafikia urefu wa mita na nusu tu.


query: Sudan ilijitenga na Sudan Kusini mwaka gani?

pos:
Sudan Kusini
Sudan Kusini (jina rasmi: Jamhuri ya Sudan Kusini, kwa Kiingereza Republic of South Sudan) ni nchi huru iliyojitenga rasmi na Sudan tarehe 9 Julai 2011, ikiwa ni ya 54 katika bara la Afrika na ya 193 duniani.

neg:
Sudan Kusini
Mnamo Machi 2016 nchi imefaulu kujiunga na Jumuia ya Afrika Mashariki kama mwanachama wa sita.

neg:
Afrika ya Kusini-Magharibi
Baada ya mapatano ya kumpumzisha silaha mwaka 1988, majadiliano kati ya pande mbalimbali yalianzishwa rasmi na mwaka 1990 nchi ilipata uhuru wake kwa jina la Namibia.

neg:
Fashoda (jimbo)
Fashoda State ni mojawapo kati ya majimbo 32 yanayounda Sudan Kusini.

neg:
Muungano wa Afrika Kusini
Tarehe 31 Mei 1961 nchi ilitangaza uhuru wake kama Jamhuri ya Afrika Kusini.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Salva Kiir Mayardit, naibu wake, aliapishwa kama Makamu wa Kwanza wa Rais wa Sudan na Rais wa Serikali ya Sudan Kusini tarehe 11 Agosti 2005. Riek Machar aliingia mahala pake kama Makamu wa Rais.

neg:
Rhodesia ya Kaskazini
Pande zote mbili ziliunganishwa chini ya kampuni kama "Northern Rhodesia" mwaka 1911.
Mwaka 1923 serikali ya Uingereza iliamua kuchukua utawala mikononi mwake. Rhodesia ya Kusini ikawa koloni lenye kiwango cha kujitawala kwa ajili ya walowezi Wazungu wa huko. Rhodesia ya Kaskazini lilikuwa na walowezi wachache tu, ikawekwa chini ya idara ya makoloni ya Uingereza kama nchi lindwa kuanzia 1924 hadi uhuru mwaka 1964. Kampuni ya Kiingereza ya Afrika Kusini iliendelea kibiashara hasa kuchimba madini kwenye migodi ya kanda la shaba hadi uhuru uliolazimishwa kukabidhiwa mali yake kwa serikali ya nchi huru.

neg:
Sudan Kusini
Imepakana na Sudan kaskazini, Ethiopia mashariki, Kenya, Uganda, na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo kusini, na Jamhuri ya Afrika ya Kati upande wa magharibi.

neg:
Sudan
Ina eneo la kilomita mraba 1,886,068 (728,215 sq mi).

neg:
Korea Kusini
Upande wa kaskazini imepakana na Korea ya Kaskazini. Korea zote mbili zilikuwa nchi moja hadi mwaka 1945 chini ya utawala wa kikoloni wa Japani.
Ng'ambo ya bahari iko Uchina upande wa magharibi na Japani upande wa kusini-mashariki.

neg:
Juba, Sudan
Kutoka 1899-1956, ya Juba ilikuwa katika Anglo-Misri Sudan pamoja unasimamiwa na Uingereza na Misri. Uingereza inatarajia kujiunga na sehemu ya kusini ya Sudan na Uganda walikuwa dashed mwaka 1947 kwa makubaliano ya Juba, pia inajulikana kama Mkutano wa Juba, kuunganisha kaskazini na kusini mwa Sudan. Mwaka 1955, na uasi wa kusini mwa askari katika mji ulisababisha Sudan Kwanza Civil War, ambao hawakuwa mwisho hadi 1972. Wakati wa Vita ya Pili Civil Sudan, Juba ilikuwa ni mkakati hatiani kwamba mara nyingi mtazamo wa mapigano.
Mwaka 2005, Juba ilikuwa mitupu juu ya Sudan People's Liberation Army. Mtumishi wa mji kama mji mkuu wa kudumu wa mikoa ya Kusini mwa Sudan, ingawa mji mkuu wa mpito mara Rumbek.

neg:
Tambura (jimbo)
Tambura State ni mojawapo kati ya majimbo 32 yanayounda Sudan Kusini.

neg:
Historia ya Afrika
Aidha, katika mwaka wa 1974 Guinea ya Kireno (Guinea-Bissau) ikapata uhuru wake, na katika mwaka wa 1975 Angola, Cape Verde, Mozambique, Sao Tome na Principe zikapata uhuru. Hispania vilevile ikaitoa Sahara ya Magharibi kwa Morocco na Mauritania katika mwaka wa 1976, lakini wananchi wakakataa kuwa chini ya nchi mbili hizi, kukazuka vita. Mauritania ukaitoa sehemu yake na kuipa Morocco katika mwaka wa 1979, tatizo ambalo mpaka sasa linaendelea baina ya Morocco na Sahara ya Magharibi, na Umoja wa Mataifa unajaribu kutatua tatizo hili. Waingereza wakawapa uhuru Shelisheli katika mwaka wa 1976, na Ufaransa ukatoa uhuru kwa visiwa vya Ngazija (Comoro).

neg:
Sudan Kusini
Pande zote mbili za Khartoum na Sudan Kusini zimewahi kujaribu kudai uwezo wa kutia saini makubaliano chini ya haki ya "self determination" iliyopewa upande wa kusini ambayo ilitangaza mnamo 19 Septemba 2009 katika nchi zaidi ya 105 duniani kote.

neg:
Sudan
Dola la Mahdi (kwa Kiarabu المهدية, "mahdiyya") lilianzishwa na Muhammad Ahmad Al-Mahdi mwaka 1881 alipojitangaza kuwa mahdi kufuatana na imani ya Kiislamu akaongoza uasi dhidi ya Misri iliyotawala Sudan ikisimamiwa yenyewe na Uingereza.

neg:
Shirikisho la Afrika ya Kati
Rhodesia ya Kusini ilibaki peke yake ikitangaza uhuru wake miaka kadhaa baadaye na baada ya vita vya ukombozi kuwa nchi ya Zimbabwe.

neg:
Sudan Kusini
Inakadiriwa kwamba Sudan Kusini ina wakazi 12,340,000 (2015), lakini kutokana na ukosefu wa sensa kwa miongo kadhaa, makisio haya yaweza kuwa si sahihi.

neg:
Darfur
Muundo huo wa maendeleo uliokuwa umekunjwa uliendelea kufuatia uhuru wa kitaifa wa Sudan mwaka wa 1956. Suala la mgogoro wa kisiasa lilisababishwa na mbadala wa vita kati ya Sudan, Libya na Chad. Ushawishi wa itikadi ya ukuu wa Kiarabu ulienezwa na kiongozi wa Libya Muammar al-Gaddafi na ulianza kutendwa na watu wa Darfur, pamoja na wale waliotambuliwa kama "Waarabu" na "Waafrika".

neg:
Afrika Kusini
Afrika Kusini ni shirikisho. Katiba mpya ya mwaka 1997 iliendeleza muundo huu uliundwa kama "Umoja wa Afrika Kusini" baada ya vita ya makaburu dhidi Uingereza.

neg:
Historia ya Afrika Kusini
Siasa hiyo ilisababisha farakano kati ya nchi nyingi za dunia na Afrika Kusini. Upinzani kutoka Uingereza na Jumuiya ya Madola ulisababisha kuondoka kwa Afrika Kusini katika jumuiya hiyo na kutangazwa kwa Jamhuri ya Afrika Kusini.

neg:
Mkimbizi
Nchi za Afrika ambapo wakimbizi 5,000 au zaidi walitoka kufikia mwisho wa mwaka 2004, zimeorodheshwa hapa kwa mpangilio wa kupungua wa idadi ya wakimbizi. (Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi, Mwelekeo wa Wakimbizi Duniani wa mwaka 2004, Jedwali ya 3.) Idadi kuu ya wakimbizi ni kutoka nchi ya Sudan na wamekimbia Vita vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Sudan vilivyoendelea kwa kipindi kirefu kabla ya kuisha hivi majuzi na hivi karibuni mgogoro wa Darfur na wengi wao wanapatikana nchini Chad, Uganda, Ethiopia, na Kenya.

neg:
Afrika ya Kusini-Magharibi
Afrika ya Kusini-Magharibi (au kwa Kiingereza South-West Africa) ilikuwa jina la eneo la Namibia ya leo kuanzia mwaka 1922 hadi uhuru wa nchi ya Namibia mwaka 1990.

neg:
Sudan
Kadiri ya sensa za mwaka 1993, wakazi walihesabiwa kuwa milioni 26. Hakuna sensa nyingine ya hakika iliyofanyika baada ya mwaka huo kwa sababu ya vita vya wenyewe kwa wenyewe.

neg:
Korea Kusini
Tangu maungano ya kitaifa ya Korea yote mwaka 668 KK ilikuwa nchi moja hadi mwaka 1910 ilipofanywa koloni la Japani.

neg:
Sudan
Katika milenia ya 5 KK watu walizidi kuhama Sahara ikigeuka jangwa wakasogea katika eneo la Sudan ya sasa (bonde la mto Nile).

neg:
Kura ya maoni ya uhuru wa Sudan Kusini, 2011
Kura ya maoni ilichukua nafasi Kusini mwa Sudan kuanzia tarehe 9 hadi 15 Januari 2011, katika hali ya aidha kanda ya kusini ibaki kuwa sehemu ya Sudan au iwe huru. Kura hii ya maoni ni moja kati ya tokeo la 2005 la Mkataba wa Naivasha baina ya Khartoum na serikali kuu ya Sudan People's Liberation Army/Movement (SPLA/M).

neg:
Darfur
Wakati wa Vita Kuu ya kwanza ya Dunia Waingereza, kuwa na wasiwasi kwamba huenda Usultani ungeanguka chini ya ushawishi wa Dola la Osmani, walilivamia na kulibadilisha Darfur kuwa sehemu ya Sudan ya Uingereza na Misri mwaka wa 1916. Chini ya utawala wa kikoloni, rasilimali za kifedha na utawala zilielekezwa kwa makabila ya kati ya Sudan, karibu na Khartoum, kwa hasara ya mikoa ya mipakani kama vile Darfur.

neg:
Sudan Kusini
Zaidi ya watu milioni 2.5 wameuawa, zaidi ya milioni 5 kuachwa bila makao na wengine kuwa wahamiaji wa ndani, na kuwa wakimbizi kwa sababu ya vita vya wenyewe kwa wenyewe na sababu zingine zinazohusiana na vita.

neg:
Kura ya maoni ya uhuru wa Sudan Kusini, 2011
Wakati huohuo kulikuwa na kura ya maoni ambayo ilipaswa ifanyike mjini Abyei katika hali ya aidha iwe sehemu ya Sudan Kusini lakini zoezi lilighairishwa kwa kutokana na mgogoro juu ya haki ya makazi na mipaka.

neg:
Somaliland
Koloni likapewa uhuru wake tarehe 26 Juni 1960 kama Nchi ya Somaliland, ikaungana baada ya siku tano na Somalia ya Kiitalia kuwa Jamhuri ya Somalia.

neg:
Sudan
Nchi ilikuwa na makazi ya kudumu kuanzia milenia ya 8 KK.

neg:
Kura ya maoni ya uhuru wa Sudan Kusini, 2011
Mnamo tarehe 7 Februari 2011, tume ya kura ya maoni iliwasilisha matokeo ya mwisho wa kura hizo, ambapo asilimia 98.83 walipigia kura kuwa huru. Wakati huohuo zoezi la upigaji kura lilisitishwa katika baadhi ya wilaya kati ya 10 ya 79 kwa kuzidi asilimia 100 ya mahitaji ya kura zilizotakikana, idadi ya kura zilizidi kabisa hitaji la asilimia 60.

neg:
Sudan
Khalifa mwenyewe alitoroka akajenga jeshi upya na kutawala kusini mwa Sudan, lakini akauawa mwaka 1899 katika mapigano ya Umm Diwaykarat.

neg:
Sudan Kusini
Baada ya kifo cha John Garang, majeshi ya Southern Sudan Army na South Sudan Defense Force (SSDF) yalisitisha uhasama wao na kuungana mnamo Januari 2006, chini ya Azimio la Juba. SSDF ilianzishwa na Makamu wa Rais wa sasa wa Sudan Kusini, Dkt. Riek Machar.

neg:
Historia ya Afrika
Katika mwaka wa 1977 Jibuti (Nchi ya Afars na Issas) iliyokuwa ikitawaliwa na Wafaransa ikarudi kwa wenyewe. Rhodesia (Zimbabwe) ikapata uhuru halisi mwaka wa 1980, na South West Africa, iliyokuwa ikitawaliwa na Afrika ya Kusini ikapata uhuru katika mwaka 1990 na kuitwa Namibia.

neg:
Juba, Sudan
Kwa sababu ya vita vigumu Juba anaweza kuitwa "Usafiri Hub" tena. Barabara na bandari sasa si katika matumizi kutokana na mbaya. Umoja wa Mataifa na serikali ya Sudan ya Kusini ni ukarabati wa barabara, lakini matengenezo kamili unatarajiwa kuchukua miaka mingi. Schweiziska Foundation Mine Action (FSD) kwenye 2003 ulianza kwa wazi barabara Juba kupelekea kutoka Uganda na Kenya, inatarajiwa kwamba barabara hizi utakuwa na demined upya kabisa katika mwendo wa 2006-2008. The kujengwa upya wa barabara, wengi un-lami, inachukua kiasi ya jitihada kubwa na muda kwa sababu ya ugumu wa kazi kutokana na msimu wa mvua, ambao unadumu kuanzia Machi hadi Oktoba. Barabara ya kwanza kwamba imeanza kuwa upya ni barabara ya Uganda. Barabara hii ni muhimu hasa kama wengi wa asili ya habitants Juba walikimbia na Uganda wakati wa vita. Barabara ni muhimu mno kwa mchakato wa amani nchini Sudan haja yao kama watu kurudi majumbani mwao na regain gani wanahisi ni maisha ya kawaida tena.

neg:
Afrika ya Kusini-Magharibi
Hivyo tangu 1922 ilikuwa eneo la kudhaminiwa na kukabidhiwa kwa Afrika Kusini.

neg:
John Garang
Mwaka wa 1983, Garang alikwenda Bor, kwa minajili ya kupatanisha askari wa serikali ya kusini wapatao 500 katika Battalion 105 ambao walikuwa wakipinga kuwekwa doria katika vituo vya kaskazini. Hata hivyo, Garang tayari alikuwa mmoja wa baadhi ya maafisa waliokuwa na njama katika amri ya Kusini kwa ajili ya kupanga kuhama Battalion 105 na kuunga mkono waasi waliopinga serikali. Wakati serikali iliposhambulia Bor mwezi wa Mei, Battalion ilijitoa nje, Garang akaenda kwa njia nyingine na kujiunga nao katika ngome ya waasi nchini Ethiopia. Kufikia mwisho wa Julai, Garang alileta askari waasi zaidi ya 3000 chini ya utawala wake kupitia vuguvugu mpya la Sudan People's Liberation Army / Movement (SPLA / M), ambalo lilikuwa linapinga utawala wa kijeshi na kutwaliwa kwa sehemu kubwa ya nchi na Uislamu, na kuzihimiza ngome nyingine za jeshi kuasi dhidi ya sheria ya Kiislamu juu ya nchi na serikali. Hatua hii ilikuwa ndio mwanzo unaokubaliana wa Vita Kuu vya Pili vya weneyewe kwa wenyewe vya Sudan, ambavyo vilisababisha vifo milioni mmoja na nusu katika kipindi cha miaka ishirini ya migogoro. Ingawa Garang alikuwa Mkristo na eneo kubwa la kusini mwa Sudan sio la Waislamu (wengii ni animist), mwanzoni hakuzingatia masuala ya kidini ya vita.

neg:
Amerika ya Kusini
Tangu mwaka 1808 Simon Bolivar aliongoza kikosi cha wanamgambo na kupigana na jeshi la kikoloni hadi kushinda mwaka 1813. Argentina ilifuata mwaka 1816 na kujitangazia uhuru, Chile na Kolombia zikafuata mwaka 1818. Mapigano ya mwisho yalitokea mwaka 1824 huko Peru: waasi walishinda na Hispania iliondoka katika Amerika ya Kusini ikibaki kwenye visiwa vya Karibi.

neg:
Afrika ya Kusini-Magharibi
Mwaka 1971 Mahakama ya Kimataifa ya Haki ikaamua ya kwamba utawala wa Afrika Kusini si wa haki. Hapo serikali ya Afrika Kusini ikaanza kuchukua hatua za kuandaa uhuru wa eneo hili, lakini vita kati ya jeshi lake, SWAPO na wanajeshi wa Angola na Kuba iliendelea.

neg:
Jimbo la Sokoto
Tangu uanzishi wake kama jimbo mwaka wa 1976 (kutokana na kugawanywa kwa jimbo la kaskazini-magharibi kuwa majmbo mawili ya Sokoto na Niger, jimbo la Sokoto limetawalwa na magavana na maafisa wengi wa kijeshi wa zamani, kila mmoja wao akipata muda mfupil kutawala.
Sokoto, kama eneo, lina historia ndefu. Wakati wa utawala wa himaya ya Fulani katika karne ya 19, Sokoto lilikuwa jimbo muhimu la Fula na pia lilikuwa mji mkuu wa sehemu lililokuwa linajulikana kama magharibi ya kati ya Sudan.
Kutoka ca. 1900, wakati Waingereza walianza ukoloni, Sokoto, ambayo ililkuwa inazunguka sehemu nzima ya kona ya kaskazini-magharibi ya Nigeria, ikawa mkoa wa "British protectorate" wa Nigeria. Hii haikuwa muda mrefu baada Gando kuongezwa kama mkoa mdogo wa Sokoto. Mikoa hii miwili kisha ilifunlika eneo a eneo maili elfu 35 (eneo a eneo kilomita elfu 90) na wakazi walikadiriwa kuwa zaidi ya laki 5. Mikoa hii ilijumuisha falme za Zamfara na Argunga, au Kebbi.
Ifuatayo kutoka "Encyclopaedia Britannica" ya mwaka wa 1911 inatoa baadhi ya taarifa kutoka mtazamo wa Waingereza waliokuwa katika utawala:

neg:
Sadd
Kwa hiyo kumekuwa na mipango tangu miaka ya 1930 kuchimba mfereji mkubwa kando la Sadd kwa nia ya kuharakisha mwendo wa maji na kupunguza upotevu wa uvukizaji. Mfereji wa Jonglei yenye urefu wa 360 km ungeunganisha miji ya Bor na Malakal na kubeba takriban 20% ya maji yanayoingia katika Sadd kutoka kusini. Kazi zilianzishwa mwaka 1974 lakini zilikwama 1984 kutokana na hali ya vita katika Sudan Kusini. Takriban 240 km zimeshachimbwa.

neg:
Historia ya Sudan
Hivyo Waingereza walitawala Sudan pamoja na Misri hadi 1956, na Kitchener akawa gavana mkuu wa kwanza.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Wakati wa uhuru wa Sudan mwaka 1956 viongozi wa kusini walidai haki ya kujitawala ndani ya taifa jipya, lakini mapatano yalishindikana na hali hiyo ilisababishwa kutokea kwa vita ya Anyanya kati ya 1956 na 1972.

neg:
Sudan Kusini
Nchi imeathiriwa vibaya na vita vya kwanza vya Anya-nya (1) na vya pili Anya (2) na pia Vita vya Pili vya Wenyewe kwa Wenyewe vya Sudan vya SPLA / M kwa karibu miaka 21 tangu historia ya mwanzo wa SPLA / M mwaka wa 1983 - na kupelekea kutelekezwa vibaya, ukosefu wa miundomsingi ya maendeleo, na uharibifu mkubwa na kuhama kutoka makazi yao.

neg:
Mali
Mali ikawa koloni la Ufaransa kuanzia mwaka 1895. Ilikuwa sehemu ya Afrika ya Magharibi ya Kifaransa, na kuanzia 1920 ya Sudan ya Kifaransa.
Mwaka 1960 Mali pamoja na Senegal zilipata uhuru kama "Shirikisho la Mali". Baada ya Senegal kuacha umoja huo, Jamhuri ya Mali chini ya rais wa kwanza Modibo Keïta ikawa nchi ya kujitegemea.

neg:
Historia ya Sudan
Khalifa mwenyewe alitoroka akajenga jeshi upya na kutawala kusini mwa Sudan, lakini akauawa mwaka 1899 katika mapigano ya Umm Diwaykarat.

neg:
Sudan Kusini
Nchi ina muundo wa shirikisho.

neg:
Soka kwa ajili ya Urafiki
166. Jamhuri ya Sudan Kusini

neg:
Sudan Kusini
Mbali na Katiba ya Mpito ya Jamhuri ya Sudan , Katiba ya Mpito ya Sudan Kusini ya 2005 iliwekwa kuwa sheria kuu ya Sudan Kusini.

neg:
Osama bin Laden
Mwaka 1995 wanajihadi wa Al-Jihad ya Misri walijaribu kumwua rais Mubarak wa Misri kwenye mkutano wa Umoja wa Muungano wa Afrika mjini Addis Ababa. Hapo Umoja wa Mataifa ilidai Sudan kuwakabidhi kwa mahakama watendaji waliotoka huko na kutangaza hatua dhidi ya taifa hili. Sudan ilijaribu kuepukana na kuadhibiwa na jumuiya ya kimataifa haikutaka kuonekana kama msaidzi wa ugaidi ikalazimisha wanajihadi wa kimataifa kuondoka. Tarehe 18 Mei 1996 Osama bin Laden alipelekwa tena Afghanistan.

neg:
Sudan
Al-Mahdi alianzisha mji mkuu mpya ng'ambo ya mto Nile kwa kuunda Omdurman. Wamisri na Waingereza wakatoka nje ya Sudan.

neg:
Sudan Kusini
Hatua hiyo ilitokana na kwamba mwezi wa Januari 2011 wakazi wa Sudan Kusini walipiga kura juu ya swali la kujitenga na Sudan wakaamua karibu kwa kauli moja (98.83%) kuwa nchi huru.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Katika kipindi cha kati ya karne ya 15 na karne ya 19, uhamiaji wa makabila, hasa kutoka eneo la Bahr al Ghazal, ulileta watu hawa katika maeneo yao ya sasa. Makabila yasiyo Niloti yaani Waazande, ambao waliingia Sudan Kusini katika karne ya 16, waliunda jimbo kubwa zaidi katika kanda hii.

neg:
Jamhuri ya Afrika ya Kati
Imepakana na Chadi upande wa kaskazini, Sudan na Sudan Kusini upande wa mashariki, Jamhuri ya Kongo na Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo upande wa kusini na Kamerun upande wa magharibi.

neg:
Sudan
Muhammad Ahmad Al-Mahdi alifaulu kukusanya wafuasi wengi na kushinda Wamisri. Tarehe 26 Januari 1885 jeshi lake lilitwaa mji mkuu Khartum na kumwua gavana Gordon Pasha.

neg:
Dola la Mahdi
Dola la Mahdi (kwa Kiarabu المهدية, "mahdiyya") lilikuwa kipindi katika historia ya Sudan mwisho wa karne ya 19. Lilianzishwa na Muhammad Ahmad Al-Mahdi mwaka 1881 alipojitangaza kuwa mahdi kufuatana na imani ya kiislamu akaongoza uasi dhidi ya Misri iliyotawala Sudan ikisimamiwa yenyewe na Uingereza.

neg:
Modibo Keïta
Baada ya kuanguka kwa shirikisho, US-RDA ilitangaza uhuru kamili wa Jamhuri ya Sudan kama Jamhuri ya Mali. Keita akawa rais wake wa kwanza, na baada ya muda mfupi alitangaza US-RDA kuwa chama pekee halali cha siasa.
Katika ngazi ya kisiasa, Modibo Keïta aliwafunga haraka wapinzani kama Fily Dabo Sissoko. Uchaguzi wa kwanza baada ya uhuru mwaka 1964, Keita alichaguliwa tena kuwa rais na bunge. Kuanzia 1967, alisimamisha katiba kwa kuunda [Kamati ya Taifa ya Ulinzi wa Mapinduzi]] (CNDR).

neg:
Khartoum
Wakati wa uhuru 1956 Khartoum ikawa mji mkuu wa Sudan huru.

neg:
Sudan Kusini
Katika miaka ya hivi karibuni, uchimbaji wa kiasi muhimu na makampuni ya kigeni umeanza huko Sudan Kusini, na kuinua hadhi yake ya kijiografia na ya kisiasa. Khartoum ilipogawanya Sudan katika vitalu, takriban asilimia 85 ya mafuta zilitoka Kusini.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Chini ya Azimio la Juba, Jenerali Matip akawa Naibu Kamanda Mkuu wa Jeshi la Sudan Kusini, na vikosi vyake vya SSDF kuingizwa katika Jeshi la Sudan Kusini, na kuongezea safu yake kutoka 50,000 hadi 309,000. Jumla ikawa askari 359,000. Wote sasa ni jeshi moja linalojulikana kama Jeshi la Sudan Kusini.

neg:
Ghana
Nchi ya Gold Coast ilijinyakulia uhuru kutoka kwa Uingereza mwaka wa 1957, ikawa taifa la kwanza la Afrika Kusini mwa Sahara (Sub-Saharan Africa) kufanya hivyo

neg:
Sudan Kusini
"Sensa ya Tano ya Watu na Makazi ya Sudan" nzima, ilifanywa mwezi Aprili 2008. Hata hivyo matokeo ya sensa yalikataliwa na viongozi wa Sudan ya Kusini kwa makisio kuwa "Ofisi kuu ya Takwimu mjini Khartoum ilikataa kutoa takwimu za kitaifa za sensa ya Sudan kwa kituo cha Sudan kusini cha Sensa, takwimu na tathmini."

neg:
Umoja, Sudan
Umoja ("Kar. الوحدة al-wahda") ni moja ya majimbo ("wilayat") 10 ya Sudan Kusini. Lina ukubwa wa eneo la 22,122 km 2 na wakazi wanaokadiriwa kuwa 4,700,000 (2000). Bentiu ndio mji mkuu wa jimbo hili. Lina wilaya tisa na ni eneo la mafuta baadhi ya mashamba yenye utajiri mkubwa wa mafuta.

neg:
Sudan
Majimbo ya Kaskazini hasa ndio makubwa nchini Sudan, na pia miji mikubwa iko katika majimbo haya. Zaidi ya milioni 22 wanaoishi katika majimbo haya ni Waislamu-Waarabu na wanaongea Kiarabu, lakini wengi pia huongea lugha 70 za kikabila hasa Kinubi, Kibeja, Kifur, Kinuban, Kiingessana, kwa kikundi hiki kuna wale wavutia zaidi kama: Wa-Kababish kutoka kaskazini Kordofan, watu hawa wanaofuga ngamia; Ga’alin (الجعلين), Rubatab (الرباطاب), Manasir (المناصير) and Shaiqiyah (الشايقيّة); makabila ambao kikao chao ni karibu na mito ni kama Baggara wa Kurdufan na Darfur; Wakiham Beja eneo ya bahari ya Shamu na Wanubi wa kaskazini Nile, ambao wengine wamehamishwa karibu na mto Atbara. Eneo la Shokrya kwa Wa-butana, Wa-bataheen wamepakana na Waga’alin na Washorya, upande wa kusini-magharibi eneo ya Butana. Pia kuna Warufaa, Wahalaween na makabila mengine mingi eneo la Gazeera na kwa ufuo wa Bluu Nile na eneo ya Dindir. Hata Wanubi kusini mwa eneo la Kurdufan na Wafur upande wa magharibi.

neg:
Afrika ya Kusini-Magharibi
Wakati wa kuvunjwa kwa Shirikisho la Mataifa mwaka 1946, Umoja wa Mataifa ulichukua wajibu wa kuratibu maeneo ya kudhaminiwa.

neg:
Omar al-Bashir
Mwaka 2004 Bashir alikubali mkataba wa amani uliomaliza vita ya wenyewe kwa wenyewe katika Sudan Kusini akaipa sehemu hii ya nchi haki ya kujitawala. Lakini vita ya ndani nyingine ilianza katika Darfur (Sudan magharibi). Kutokana na mauaji mengi na matendo ya kinyama dhidi ya watu raia Al-Bashir ameshtakiwa mbele ya mahakama ya kimataifa ya jinai kama mkosaji wa jinai dhidi ya binadamu.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Kabla ya wakati huo, habari zote zinapatikana kwa misingi ya historia simulizi. Kulingana na mila hizo, watu wa Niloti (Wadinka, Nuer, Shilluk) na wengine waliingia kusini mwa Sudan kwa mara ya kwanza wakati fulani kabla ya karne ya 10.

neg:
Historia ya Afrika
Katika mwaka huu wa 1956, Sudan na Tunisia vile vile walipata uhuru wao, na Ghana katika mwaka wa 1957, Guinea katika mwaka wa 1958, na vile vile Morocco wakarudishiwa Spanish Morocco.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Kuna nyaraka chache sana za historia ya mikoa ya kusini mpaka mwanzo wa utawala wa Misri upande wa kaskazini mapema 1820 na baadaye kuendelezwa kwa biashara ya utumwa kuingia kusini.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Katiba imeweka Tawi Kuu linaloongozwa na Rais ambaye ni Mkuu wa Nchi, Mkuu wa Serikali, na Kamanda Mkuu wa Sudan People's Liberation Army. John Garang, mwanzilishi wa SPLA / M alikuwa Rais wa kwanza hadi kifo chake tarehe 30 Julai 2005.

neg:
Cape Town
Mwaka 1910 Muungano wa Afrika Kusini ulianzishwa baada ya ushindi wa Uingereza juu ya jamhuri za Makaburu. Hapo Cape Town ilikuwa mji mkuu wa bunge la Muungano.

neg:
Muungano wa Afrika Kusini
Ilianzishwa kama muungano wa koloni 4 za Kiingereza zilizokuwa Koloni ya Rasi, Natal, Transvaal na Dola Huru la Oranje. Nchi mpya iliundwa kama dominion ya milki ya Uingereza na kupewa serikali yake pamoja na mamlaka ya kujiamulia katika siasa ya ndani na kuwa na jeshi la kitaifa.

neg:
Muungano wa Afrika Kusini
Siasa ya apartheid tangu 1948 ilisababisha hali gumu kati ya Uingereza, nchi mpya za Afrika na Maungano ya Afrika Kusini. Hapo bunge liliamua kujitenga kabisa na Uingereza na kutangaza jamhuri nje ya Jumuiya ya Madola.

neg:
Sudan
Sudan ina aina mbili za utamaduni — Waafrika walio na Uarabu na Waafrika wasio Waarabu — na maelfu ya makabila na migao ya kabila, lugha tofautitofauti kwa makundi au kabila – migawanyiko hii uleta siasa za utengo na ubaguzi.

neg:
Historia ya Sudan
Khalifa alifaulu kupanua utawala wake juu ya maeneo karibu yote ya Sudan ya leo lakini alishindwa kufikia jimbo la Ikweta ambako Emin Pasha aliendelea kutetea mabaki ya Sudani ya Kimisri.
Itikadi ya kupanua utawala wa mahdiyya kwa njia ya jihad ilimsababisha khalifa kushambulia nchi jirani ya Ethiopia iliyotawaliwa na kaisari wa Kikristo. Mwaka 1887 akaongoza jeshi la askari 60,000 hadi Gondar. Waethiopia wakajibu kwa kushambulia Sudan mwaka 1889. Kifo cha Kaisari Yohane IV katika mapigano ya Metemma tarehe 9 Machi 1889 ililazimisha Waethiopia kurudi kwao. Lakini jeshi la mahdiyya lilipoteza wanajeshi wengi pia likadhoofika.

neg:
Aweil (jimbo)
Aweil State ni mojawapo kati ya majimbo 32 yanayounda Sudan Kusini.

neg:
Historia ya Sudan
Majaribio ya vita za jihadi dhidi ya Wabelgiji katika jimbo la Ikweta na dhidi ya Waitalia katika Eritrea yalishindikana pia.
Mwaka 1895 mkuu wa jeshi la pamoja la Misri na Uingereza, jenerali Horatio Kitchener aliamua kulipiza kisasi kwa vita ya 1885 akaongoza jeshi kubwa dhidi ya Sudan. Kwa kutumia meli za mvuke kwenye mto Nile na kujenga reli akasongea mbele hadi Omdurman.

neg:
Aweil East (jimbo)
Aweil State (pia: Abiem State) ni mojawapo kati ya majimbo 32 yanayounda Sudan Kusini.

neg:
Sudan Kusini
Ilisemekana pia kuwa watu wengi wa Sudan Kusini hawakuhesabiwa "kutokana na hali ya hewa mbaya, hali mbaya ya mitandao ya mawasiliano na usafirishaji, na baadhi ya maeneo yalikuwa hayafikiki, na watu wengi kutoka Sudan Kusini walikuwa uhamishoni katika nchi jirani na kupelekea 'matokeo yasiyokubalika', kulingana [na] mamlaka ya Sudan Kusini.

neg:
Historia ya Sudan
Baadaye makao makuu yalikuwa Meroe, ambapo ufalme uliendelea hadi karne ya 4 BK ukiwa maarufu kwa uhunzi kwa jina la Ethiopia.

neg:
Sudan
Baadaye makao makuu yalikuwa Meroe, ambapo ufalme uliendelea hadi karne ya 4 BK ukiwa maarufu kwa uhunzi kwa jina la Ethiopia.

neg:
Rhodesia ya Kusini
Rhodesia ya Kusini lilikuwa jina la koloni la Uingereza katika nchi ya Kusini mwa Afrika iliyopata uhuru kwa jina la "Zimbabwe" tangu mwaka 1980.

neg:
Umoja, Sudan
Wakati serikali ya kitaifa mjini Khartoum inatambua jina la Alwahda = Umoja, serikali mpya ya sehemu ya Sudan Kusini inatambua jimbo hili kama Nile ya juu ya Magharibi (Western Upper Nile). Kabla ya mpangilio wa kiutawala wa mwaka wa 1994, Umoja ilikuwa sehemu jimbo kubwa la Upper Nile.

neg:
KwaZulu
Buthelezi alikataa kukubali hali ya kujitawala kwa KwaZulu kama mabantustan mengine yaliyotangazwa kuwa nchi za pekee nje ya Afrika Kusini hata kama uhuru huu ulikuwepo tangazo tu lisilokubaliwa na jumuiya ya kimataifa. Hata hivyo mwaka 1977 KwaZulu ilipata kiwango cha kujitawala kama eneo chini ya Afrika Kusini.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Maasi ya Mahdist ya miaka ya 1880 yaliuyumbisha mkoa huu mchanga, na Equatoria ilikoma kuwepo kama milki ya Misri mwaka 1889. Makazi muhimu katika Equatoria yalikuwa pamoja na Lado, Gondokoro, Dufile na Wadelai.

neg:
Sudan Kusini
Lugha tatu kubwa za Kiafrika zinazotumika Sudan Kusini ni Thongjieng (wazungumzaji 3,000,000), Thok Naadh (wazungumzaji 1,599,000), na Shilluk (zaidi ya wazungumzaji 1,000,000).

neg:
Sudan Kusini
Tangu upatikane uhuru, nchi imeendelea kuvurugwa na vita vya wenyewe kwa wenyewe na kwa sasa inashika nafasi ya kwanza katika orodha ya nchi dhaifu.

neg:
Sokotra
Baada ya kuondoka kwa Wareno funguvisiwa ikatawaliwa na masultani wa Mahra katika kusini ya Bara Arabu tangu 1511. Pamoja na usultani huu kisiwa kilifika chini ya utawala wa Kiingereza baada ya 1866. Wakati wa uhuru wa Yemen ya Kusini mwaka 1966 usultani ulifutwa ukawa sehemu ya Yemen Kusini pamoja na Sokotra. Leo hii imekuwa sehemu ya Yemen iliyounganishwa.

neg:
Historia ya Sudan Kusini
Nchi ina muundo wa shirikisho.

neg:
Omdurman
Waingereza walipoteka Sudan mwaka 1898 Omdurman ilirudi nyuma lakini wakati wa miaka ya mwisho wa karne ya 20 ilikua tena kupita Khartoum kutokana na kufika kwa wakimbizi wengi mjini kutoka nchi jirani kama Chad, Eritrea, Ethiopia na Uganda, pia wakimbizi kutoka vita ya Sudan ya Kusini. Wakimbizi hawa walijenga mitaa mikubwa ya vibanda.

neg:
Jumuiya ya Afrika Mashariki
Mara baada ya kupata uhuru mwaka 2011, Sudan Kusini iliomba kujiunga na Jumuia, lakini haikukubalika hadi Machi 2016 kutokana na hali ya vita vya wenyewe kwa wenyewe nchini humo.