 NA OSCAR KAKAI MAMLAKA ya Ukusanyaji Ushuru nchini (KRA) imewaacha wakazi wa Kapenguria, Pokot Magharibi vinywa wazi baada ya kumdai fundi wa kushona nguo ushuru wa Sh1.7 milioni.  Maafisa hao kutoka tawi la Kitale, wanamwandama Bw Joseph Omondi Oyomo, anayemiliki duka la kushona nguo pamoja na kituo cha kutoa mafunzo kwa vijana kuhusu ushonaji nguo. KRA inasema Bw Oyomo hajalipa ushuru kwa miaka mitatu iliyopita, akiwa miongoni mwa wafanyibiashara wenye mapato madogo wanaokwepa kulipa ushuru. Zikiwa zimesalia siku saba kabla ya siku ya mwisho kwa Wakenya kuorodhesha ushuru waliolipa kwa mwaka mzima, wafanyibiashara hao wadogo wanadai kutozwa kiwango cha juu cha ushuru baada ya kukataa ‘kuwaona’ kando maafisa wa KRA. Mwanzoni mwa mwaka huu 2023, mfanyibiashara kutoka mjini Makutano alilazimika kufunga biashara yake alipolazimishwa kulipa ushuru wa Sh7 milioni. Mwanasheria wa kike aliyetaka jina lake libanwe kwa kuhofia kudhalilishwa, alisema KRA kwa sasa inamdai Sh500,000. Bw Omondi ambaye hushona nguo za akina mama, suti na sare za shule, anasema biashara yake ni ndogo sana ikilinganishwa na ushuru ambao KRA inataka. “KRA inatumika kama chombo cha kukandamiza biashara ndogondogo. Tunapambana kuhakikisha hatuzamishwi na gharama ya maisha, lakini sasa tunaandamwa kutoka kila upande,” akasema. Alianzisha biashara hiyo mnamo 2021 lakini akaondolewa kutoka kwa mfumo wa kukusanya ushuru na KRA yenyewe. “Nilienda kwenye ofisi ya KRA, mjini Kitale kutaka kujua shida ilikuwa wapi lakini sikusaidiwa. Nilimaliza miaka miwili bila kusaidiwa. Nilienda ofisi ya Eldoret na shida hiyo ikatatuliwa kwa dakika chache. Nikaanza kulipa ushuru mwezi jana (Mei),” akasema. Hata hivyo maafisa kutoka ofisi ya KRA mjini Kitale majuzi waliitisha rekodi zake za biashara kwa miaka mitatu iliyopita. “Walitaka rekodi za M-Pesa na benki kwa miaka mitatu. Nilienda kwa ofisi ya Kitale kujieleza. Kwanza, walitaka niwape Sh166,000 ambazo nilipaswa kulipa kwa miezi sita na nikakubali. Lakini walitaka mlungula. Nilikataa. Waliongeza ushuru na kutaka Sh292,000 lakini nikakataa kulipa. Sasa wanataka Sh1.74 milioni,” akasema. Alishangaa ikiwa kuna msukumo kutoka kwa watu fulani ambao wanataka kumuangamiza kibiashara. “Wanataka nilipe malimbikizo ya ushuru kutoka 2020, 2021, 2022 na 2023 ilhali kuna wakati sikuwa kwenye mfumo. Lazima tulipe ushuru. Lakini wajue mimi ni mlalahoi asiyekuwa na mdhamini,” akasema. Hata hivyo, mkaguzi wa hesabu katika ofisi ya KRA mjini Kitale Bw Brian Wekesa, alisema Bw Omondi hakulipa ushuru kuanzia mwaka wa 2018 ndiposa ushuru huo ukagonga Sh1.7 milioni. Alikanusha madai kuwa, maafisa wa KRA walitaka mlungula akisema hicho ni kisingizio cha mfanyabiashara huyo kukwepa kulipa ushuru. “Tumetuma barua pepe mbili pekee kwake na wala hatujadai hongo wala kuongeza malimbikizo,” akasema. Kutokana na nvutano huo, wakazi kadhaa wa Kapenguria wameelezea hisia zao ambapo Ashiono Wendo anataka KRA ihamasishe watu kuhusu mfumo mpya wa kulipa ushuru. “Tunataka umma ujumuishwe. Watu wengine walikuwa wanafanya kazi na wakafutwa lakini bado wanalazimishwa kulipa ushuru kila mwezi. Wafanyabiashara wengine wako na bidhaa kidogo lakini wanalazimika kulipa ushuru wa juu. Huwezi kulipa ushuru kushinda kile unauza. Hatutaki vitisho kwenye simu. Hawafai kutumia kutofahamu kwa watu kuchukua mlungula kutoka kwao,” akasema. Sammy Abuyanza anaitaka KRA iwe na urafiki na watu. “Kwa sasa ukiona watu wa KRA unatoroka kwa sababu ya hofu. Lazima tulipe ushuru lakini tunafaa kuelimishwa jinsi ya kujaza fomu kuelezea mapato yetu. Ingefaa wanabodaboda na mama mboga wahamasishwe kwanza,” akasema. You can share this post!  Be our fan Follow us Join us Subscribe our newsletter to stay updated © Copryright 2023 Taifa Leo. All Rights Reserved  