Kutuplarda yeryuvarlağının ortasında bulunduğundan çok daha büyük su kütleleri bulunduğuna ve yeryuvarlağının ortasında bulunan suların ise doğuda Hindistan ile batıda İspanya arasında uzanmakta olduğuna inancı kime aittir? 
Albertus Magnus
İslamda bilim ve teknik
Matematiksel coğrafyanın basit yöntemleri ve Arvupa’nın el-Fergani’nin astronomi elkitabının defalarca çevirisi yoluyla öğrendiği sayısal değerleri Albertus Magnus (yaklaşık 1200-1280)’da açıkça görülmektedir. De caelo et mundo isimli eserinde onun, Halife el-Me’mun tarafından yaptırılan yeryüzü ölçümlerini bildiği görülmektedir. Albertus bu ölçümlerde elde edilen bir meridyen derecesinin uzunluğunun 56 2/3 mil olduğunu ve ayrıca Arap ve Latin milleri arasındaki farkı bilmektedir. Yine onda, yedi iklimin el- Me’mun coğrafyasından tanıdığımız kuzey ve güney sınırlarının derece bilgilerine rastlamaktayız. Albertus Magnus’un burada sadece tam derece rakamlarını almış ve dakikaları bırakmış olduğu açıkça görülmektedir.

7./13. Yüzyıl
İspanya’dan  Bağdat’a  kadar  uzanan  çok  büyük  coğrafi  bir  bölgenin  koordinatlarının  böylesine  derinden  ve  hassas  şekilde  düzeltilmesinin  tek  bir  insan  tarafından  başarılamayacağı  ve  bir  insan  ömrü  içerisinde  yapılamayacağı  bir  gerçektir.  Ebū  el-Ḥasan  el-Marrākuşī  de zaten  bunu  iddia  etmemektedir.  Tam  tersine  o,  bizzat  kendisi  tarafından  belirlenen  koordinatları,  daha  önceden  beri  varolanlardan  ayırmak  için,  kırmızı  mürekkeple  belirgin  ve  tanınır  hale  getirdiğine  işaret  etmektedir.  Bu  koordinatların  önemini,  19.  yüzyılın  ortalarında  coğrafya  tarihçisi  Joachim  Lelewel gereği  ile  takdir  etmiş,  bunu  bir  «coğrafya  reformu»  diye  değerlendirmiştir:  «İspanya  çok  faydalı  bir  doğrultmayla  daha  önceki  kartografyada  çok  büyük  olarak  abartılan  boyutlarından  kurtuluyor;  bu  abartmanın  sonucu  olarak  Afrika’nın  kuzey  batı  tarafı  aşağıya  doğru  itilmiş    ve  İspanya’nın  büyük  bir  kısmı  kuzeye  çıkmış  ve  de  batıya  doğru  uzatılmıştı».  el-Marrākuşī’nin  tashihleri  sonucunda  Mağrip’teki  bütün  yerler  enlemsel  olarak  yukarı  doğru  çıkarılmış  ve  böylelikle  de  gerçekte  olmaları  gereken  pozisyona  kavuşmuşlardır. Kopernik
Kopernik, düşünce tarihinde bir dönüm noktasını simgeler. Onun adıyla anılan sistem yalnız modern bilimin doğuşuna değil, insanın evren içindeki yerini saptamada yeni ve daha ölçülü bir görüşün ortaya çıkmasına da başlangıç sayılır. Gerçekten de Kopernik’le birlikte insanoğlunun kendini evrenin merkezinde sayma iddiası yıkılmış, doğanın bir uzantısı, bir parçası olduğu düşüncesi doğmuştur. Bu devrimin kaynağı “Göksel Kürelerin Dolanımı Üzerine” adlı yapıtıdır. Kopernik sistemi birçok yönlerden Aristoteles görüşünden ayrılmaz. Kitabının ilk bölümünün başlıkları bu gerçeği göstermeye yeter: Evrenin küresel olduğu, Arzı’ın küresel olduğu, Göksel cisimlerin hareketlerinin düzgün dairesel, ve sürekli olduğu… gibi Onun sistemine devrimci niteliği veren şey yerküreyi evrenin merkezi olmaktan çıkarıp, Güneş çevresinde dolanan sıradan bir gezegen saymasıdır. 6./12. Yüzyıl
el-Ḫāzinī’nin,  bir  cismin  daha  ince  havada  ağırlık  kazandığını  ve  daha  yoğun  havada  veya  suda  ise  ağırlığının  azaldığını  bilmesi  hayli  ilginçtir.  Onun  şu  düşüncesi  de  oldukça  dikkate  değerdir:  «Sıvılar  bir  kapta,  eğer  bu  kap  yerin  merkezine  daha  yakın  ise  daha  büyük  bir  hacim,  eğer  daha  uzak  ise  daha  küçük  bir  hacim  kaplarlar.»  E.  Wiedemann  1890  yılında  Roger  Bacon’ın (13. yüzyıl) Opus  majus isimli  kitabında  aynı  düşünceyi  bulmuş  ve  her  iki  yazarın  delillerinin  birbirlerine  yakın  olduğunu  ve  Bacon’ın  argümantasyonunun  «Arab’ınkine  oranla  biraz  daha  çapraşık»  bulunduğunu  tespit  etmiştir.  el-Ḫāzinī’nin  Mīzān  el-Ḥikme’si  kelimenin  tam  anlamıyla  bir  fizik  kitabıdır  ve  bize  6./12.  yüzyılda  Arap-İslam  bilginlerinin  bildiği  birçok  fiziksel  yasaları  öğretmektedir.  Onun,  deneylerin  İbn  el-Heysem  ve  el-Bīrūnī’den  de  alışık  olduğumuz  yüksek  değerli  anlatımları  ve  deneyi  çalışma  sırasında  sistematik  olarak  kullanılacak  bir  elaman  diye  tanıması  göze  çarpıyor. İspanyol - Arap Saatleri
İslam dünyasının doğu ve merkezi bölgelerinde yürütülen, çok hızlı bir şekilde bu kültür çevresinin batı kesimine ulaşan ve orada yayılma ve genişleme bulan teknolojilerden birisi de hiç kuşkusuz saatçiliktir. Günümüzde hâlâ, saat yapımcılığının önceki kültür çevrelerinin başarılı çalışmalarına bağlı kalarak İslam'ın doğu ve de batı bölgelerinde elde ettiği gelişim basamaklarını sadece yaklaşık bir kesinlikle de olsa tam olarak tanımlayabilmekten çok uzağız. Bu bağlamda, Toledo'da 1267-68 civarında Kastilya Kralı X. Alfons (ö. 1284)'un emriyle oluşan Libros del saber de astronomía adlı ansiklopedik eserde- esas itibariyle İber Yarım Adası'nda yürütülmüş olan Arap-İslam bilimlerinin bir derlemesini sunuyor- özel bir bölümde beş saatin, bir su saati, bir civayla çalışan saat, bir mum saati ve iki güneş saati, tarif edilmiş olması çok önemlidir. Battani

Battani, gelişmiş ay ve güneş tabloları kullanarak yaptığı gözlemler boyunca, Güneş'in dışmerkez kuvvetinin değiştiğini, modern astronomide Dünya'nın Güneş etrafındaki bir eliptik yörünge üzerindeki hareketinin eşitliğini keşfetmiştir.

Kopernik, Kopernik Devrimi'ni başlatan De Revolitionibus Orbium Coelestium adlı kitabında Battani'ye olan minnetini dile getirmiş ve birçok yerde O'ndan alıntılar yapmıştır. İspanyol-Arap Su Saati
Libros del saber de astronomía’da sunulan beş saatten birisi relogio dell agua’dır. Bu saatin ayrıntılı ele alınışı bir taslakla donatılmıştır.Kitabın derleyicisi, kaynaklarının bu saati anlatan tariflerinin «oldukça yetersiz » olduğunu söylemektedir. Buna göre su haznesi zeminde basitce delinmiştir, bu yüzden su düzenli değil,aksine küçülen hacimde düşen basınç nedeniyle devamlı zayıflayarak boşalır. Bu yetersizliği o [derleyen] kendi «incelikli buluşları» sayesinde bertaraf etmiştir. Gerçekte, düzenli boşalan su düzeneği sadece su saatleri için değil, aynı zamanda diğer hidrolik otomatlar için Arapİslam kültür dairesinde, daha önce Yunanlarda olduğu gibi, tanınmış ve prensipte kullanılmıştır.Böylece gün uzunluklarına göre ayarlanan saatlerde ölçülmekteydi. Gök Kuşağı Teorisine Dair
Günümüze ulaşan, daha doğrusu araştırılan kay-nakların bilgisinin ulaştırdığı kanaate göre, Ebū ʿAlī İbn Sīnā (ö. 428/1037)1 gök kuşağı öğretisin-de2 büyük üstaddan (Aristo’dan) hiç de önem-siz sayılamayacak ölçüde uzaklaşmaya başlamış Aristoculardan birisiydi3. İbn Sīnā’nın gök kuşağı görüşü sonraları Avrupalı ardılları üzerinde geniş ölçüde etkide bulunmuştur4. İbn Sīnā diyor ki5: «Gök kuşağının diğer durumlarını henüz nihai ola-rak incelememiş olmakla beraber bazı durumları net bir şekilde kavradım. Çoğu kez, bu kavisin [gök kuşağı] göğün yoğun bulutlarla olduğu sıralarda belirmediğini tespit ettim. Benim de ait olduğum peripatetik ekolün gökkuşağı hakkındaki öğretile-ri beni çok az tatmin etmektedir. Herşeyden önce gökkuşağının kesif bulutların olmadığı yerde nasıl göründüğünü bizzat gözlemlediğim şekliyle anlat-mak istiyorum. Daha sonra, gökkuşağının neden dolayı sadece bir yarım daireden veya daha küçü-ğünden oluştuğu meselesini münakaşa edeceğim. Aynı zamanda gökkuşağının yazları niçin günün her vaktinde ortaya çıkmadığını, fakat muhteme-len kışın her vaktinde ortaya çıkabildiğini gösteri-yorum. Gökkuşağının renkleri hususunda henüz bir açıklığa kavuşmuş değilim. Nedenlerini bilmi-yorum, başkalarının tam anlamıyla yanlış ve akıl dışı öğretileri de beni tatmin etmemektedir. c. Astronomi
Bu dönemde en önemli gelişme astronomi alanında olmuştur. Kopernik, Yunan Dönemi’nden beri yürürlükte bulunan Yer Merkezli Evren Kuramı’nın yerine, Güneş Merkezli Evren Kuramı’nı kurmuş ve Yer’in, Güneş’in çevresinde dairesel bir yörünge üzerinde dolanan bir gezegen olduğunu savunmuştur. Böylece, Yer’in evrenin merkezinden kaldırılmasına bağlı olarak insanın evrendeki konumu da yeniden sorgulanmaya başlanmıştır. Tycho Brahe ise Yer’i evrenin merkezinden kaldırmanın doğuracağı bilimsel ve dinsel sakıncaları göz önünde bulundurmuş ve Yer-Güneş Merkezli Evren Kuramı ile Kopernik’e karşı çıkmıştır. Zekeriya el-Kazvinî
Zekeriyyâ bin Muhammed el-Kazvînî (Farsça: أبو يحيئ زكريا بن محمد القزويني) (d. 1202 - ö. 1283), 13. yüzyıl'da yaşamış Fars asıllı matematik,  fizik, astronomi, coğrafya ve jeoloji bilgini.== Hayatı ==Tahran'a 150km. uzaklıktaki Kazvin'de doğan Zekeriya bin Muhammed çok kısa zamanda tarih, astronomi ve jeoloji de söz sahibi oldu.Ortaçağda jeoloji'nin otorite kabul edilen isimlerinden birisiydi. Batı O'nu Müslümanların Pilinus'u olarak tanımıştır. == Eserleri == Acaibu'l-Mahlukat ve Garaibu'l-Mevcudat, (Tuhaf Yaratıklar ve Acayip Varlıklar), (عجائب المخلوقات و غرائب الموجودات) isimli, Türkçe ve Farsça'ya da tercüme edilmiş olan Arapça astronomi eseri, Asar-ül Bilad ve Ahbar-ül İbad, isimli coğrafya eseri yazan Kazvini, Dünya'nın küre şeklinde olduğunu belirtmiş, hava, su, bitki, hayvan ve madenlerden detaylı olarak bahsetmiş, dağ, dere, ada, deniz ve nehirlerin oluşumu hakkında görüşler belirtmiştir.Batı'da ancak 1920'de inceleme konusu olan kaya manyetizması ve fosil manyetizma, yedi asır önce Kazvini tarafından ele alınmış,modern jeolojinin keşiflerinden sayılan Reversal Manyetizma (ters dönümlü manyetik alan) daha o zaman, bu müslüman ilim adamı tarafındanortaya konmuştur. Eserinde, dağların oluşumunu ve sebeblerini de inceleyen Kazvinî, ...Her 36.000 (otuzaltıbin) yılda, yıldızlar dolaşımlarını tamamlarlar ve Yeryüzünde büyük değişiklikler olur; karalar denizlere dönüşür, denizler kurur,  dağlar ova, ovalar dağ olur. Kuzey güney olur... gibi modern bilimlerin vardığı neticelere uygun görüşlerini dile getirmektedir. Ayrışma, aşınma, birikim alanına taşınma ve depolanmayı, ...dağlar güneş ısısıyla toprağa ve kuma dönüşür ki,  rüzgarların tesiriyle nehirlere, buradan da denizlere taşınır ve zamanın geçmesiyle aralarda tepeler meydana gelir; böylece denizlerde çıkıntılar görürüz... şeklinde ifade eden Kazvinî, 1950'lerde Airy ve Pratt tarafından ileri sürülen izostazi'yi  (dağların kabukta, yoğunluk farklarına göre ovalık kısımlarla bir denge oluşturması) ...dağlar yeryüzünde doğrudan denge sağlarlar...  sözleriyle asırlar öncesinden haber veriyordu.  Depremleri volkanizma ve mağmatizmaya bağlayan Kazvini, yer altındaki basınç için buharı örnek vererek şunları yazmaktadır: Buğular ve buharlar yeraltı çukurlarında su halinde yoğunlaşmadığı veya sıcaklık sebebiyle dağıtmadığı zaman çıkış bulamazlarsa, bir kimsenin vücudunu ateşin titretmesi gibi, onlar da yeryüzünü titretirler. El-Biruni
Biruni Güneşin yüksekliği ve şehrin boylamını hesapladı, Güneşin hareketlerinden mevsimlerin ne zaman başladığını belirledi. Dünyanın çapını, bugünkü değere çok yakın olarak buldu. Jeodezi biliminin ise kurucusu oldu. Biruni ayrıca Hindistan'dayken öğrendiği trigonometrinin astronomiden ayrı bir bilim olarak görülmesi gerektiğini savundu. Trigonometrik fonksiyonlarda yarıçapın birim olarak kullanılmasını önerdi.