title: Aanbeveling (EU) 2021/1170 van de Raad van 15 juli 2021 tot wijziging van Aanbeveling (EU) 2020/912 over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke opheffing van die beperking

text:
                  16.7.2021

                  NL

                  Publicatieblad van de Europese Unie

                  L 255/3

         AANBEVELING (EU) 2021/1170 VAN DE RAAD
         van 15 juli 2021
         tot wijziging van Aanbeveling (EU) 2020/912 over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke opheffing van die beperking
         DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
         Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 77, lid 2, punten b) en e), en artikel 292, eerste en tweede zin,
         Overwegende hetgeen volgt:

                     (1)

                     Op 30 juni 2020 heeft de Raad een aanbeveling aangenomen over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke opheffing van die beperking (1).

                     (2)

                     Sindsdien heeft de Raad de Aanbevelingen (EU) 2020/1052 (2), (EU) 2020/1144 (3), (EU) 2020/1186 (4), (EU) 2020/1551 (5), (EU) 2020/2169 (6), (EU) 2021/89 (7), (EU) 2021/132 (8), (EU) 2021/767 (9) (EU) 2021/892 (10), (EU) 2021/992 (11) en (EU) 2021/1085 (12) tot wijziging van Aanbeveling (EU) 2020/912 van de Raad over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke opheffing van die beperking, aangenomen.

                     (3)

                     Op 20 mei 2021 heeft de Raad Aanbeveling (EU) 2021/816 tot wijziging van Aanbeveling (EU) 2020/912 over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke opheffing van die beperking aangenomen (13), met als doel de criteria te actualiseren die worden gehanteerd om te beoordelen of niet-essentiële reizen vanuit derde landen veilig zijn en moeten worden toegestaan.

                     (4)

                     De aanbeveling van de Raad stelt dat de lidstaten voor de ingezetenen van de in bijlage I bij de aanbeveling van de Raad genoemde derde landen de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU vanaf 1 juli 2020 op gecoördineerde wijze geleidelijk zouden moeten opheffen. Voorts zou de Raad de lijst van derde landen in bijlage I om de twee weken na nauw overleg met de Commissie en de ter zake bevoegde EU-agentschappen en -diensten moeten evalueren — en zo nodig actualiseren — aan de hand van een algehele beoordeling op basis van de in de aanbeveling van de Raad bedoelde methode, criteria en informatie.

                     (5)

                     Sindsdien heeft de Raad in nauw overleg met de Commissie en de ter zake bevoegde EU-agentschappen en -diensten besprekingen gehouden over de evaluatie van de lijst van derde landen in bijlage I bij de aanbeveling van de Raad en daarbij de criteria en de methode van de aanbeveling van de Raad (als gewijzigd bij Aanbeveling (EU) 2021/816) gebruikt. Uitkomst van deze besprekingen is dat de lijst van derde landen in bijlage I dient te worden gewijzigd. Meer bepaald zouden Rwanda en Thailand van de lijst moeten worden geschrapt en zou Oekraïne in de lijst moeten worden opgenomen.

                     (6)

                     Grenstoezicht is niet alleen in het belang van de lidstaat aan de buitengrenzen waarvan het toezicht wordt uitgeoefend, maar ook in het belang van alle lidstaten die de controles aan de binnengrenzen hebben afgeschaft. De lidstaten zouden er daarom voor moeten zorgen dat de maatregelen aan de buitengrenzen worden gecoördineerd om zo de goede werking van het Schengengebied te garanderen. Daartoe zouden de lidstaten vanaf 15 juli 2021 voor de ingezetenen van de derde landen, de speciale administratieve regio's en de andere territoriale entiteiten en autoriteiten die worden genoemd in bijlage I bij de aanbeveling van de Raad, als gewijzigd bij deze aanbeveling, de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU op gecoördineerde wijze moeten blijven opheffen.

                     (7)

                     Overeenkomstig de artikelen 1 en 2 van Protocol nr. 22 betreffende de positie van Denemarken, gehecht aan het Verdrag betreffende de Europese Unie en aan het VWEU, neemt Denemarken niet deel aan de aanneming van deze aanbeveling; deze is bijgevolg niet bindend voor, noch van toepassing op deze lidstaat. Aangezien deze aanbeveling voortbouwt op het Schengenacquis, beslist Denemarken overeenkomstig artikel 4 van het bovengenoemde protocol binnen een termijn van zes maanden nadat de Raad heeft beslist over deze aanbeveling, of het deze zal uitvoeren.

                     (8)

                     Deze aanbeveling vormt een ontwikkeling van de bepalingen van het Schengenacquis waaraan Ierland niet deelneemt, overeenkomstig Besluit 2002/192/EG van de Raad (14). Ierland neemt derhalve niet deel aan de aanneming van deze aanbeveling en deze is niet bindend voor, noch van toepassing op deze lidstaat.

                     (9)

                     Wat IJsland en Noorwegen betreft, vormt deze aanbeveling een ontwikkeling van de bepalingen van het Schengenacquis in de zin van de Overeenkomst tussen de Raad van de Europese Unie en de Republiek IJsland en het Koninkrijk Noorwegen inzake de wijze waarop IJsland en Noorwegen worden betrokken bij de uitvoering, de toepassing en de ontwikkeling van het Schengenacquis die vallen onder het gebied bedoeld in artikel 1, punt A, van Besluit 1999/437/EG van de Raad (15).

                     (10)

                     Wat Zwitserland betreft, vormt deze aanbeveling een ontwikkeling van de bepalingen van het Schengenacquis in de zin van de Overeenkomst tussen de Europese Unie, de Europese Gemeenschap en de Zwitserse Bondsstaat inzake de wijze waarop Zwitserland wordt betrokken bij de uitvoering, de toepassing en de ontwikkeling van het Schengenacquis die vallen onder het gebied bedoeld in artikel 1, punt A, van Besluit 1999/437/EG van de Raad (16), in samenhang met artikel 3 van Besluit 2008/146/EG van de Raad (17).

                     (11)

                     Wat Liechtenstein betreft, vormt deze aanbeveling een ontwikkeling van de bepalingen van het Schengenacquis in de zin van het Protocol tussen de Europese Unie, de Europese Gemeenschap, de Zwitserse Bondsstaat en het Vorstendom Liechtenstein betreffende de toetreding van het Vorstendom Liechtenstein tot de Overeenkomst tussen de Europese Unie, de Europese Gemeenschap en de Zwitserse Bondsstaat inzake de wijze waarop Zwitserland wordt betrokken bij de uitvoering, de toepassing en de ontwikkeling van het Schengenacquis die vallen onder het gebied bedoeld in artikel 1, punt A, van Besluit 1999/437/EG (18), in samenhang met artikel 3 van Besluit 2011/350/EU (19),

               HEEFT DE VOLGENDE AANBEVELING VASTGESTELD:
         Aanbeveling (EU) 2020/912 van de Raad, zoals gewijzigd bij de Aanbevelingen (EU) 2020/1052, (EU) 2020/1144, (EU) 2020/1186, (EU) 2020/1551, (EU) 2020/2169, (EU) 2021/89, (EU) 2021/132, (EU) 2021/767, (EU) 2021/816, (EU) 2021/892, (EU) 2021/992 en (EU) 2021/1085 over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke opheffing van die beperking, wordt als volgt gewijzigd:

                     1)

                     In punt 1 van de aanbeveling van de Raad wordt de eerste alinea vervangen door:

                                 “1.

                                 Vanaf 15 juli 2021 zouden de lidstaten voor de ingezetenen van de in bijlage I genoemde derde landen de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU op gecoördineerde wijze geleidelijk moeten opheffen.”.

                     2)

                     Bijlage I bij de aanbeveling wordt vervangen door:

                           “BIJLAGE I
                           Derde landen, speciale administratieve regio's en andere territoriale entiteiten en autoriteiten waarvan de ingezetenen niet zouden mogen vallen onder de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU aan de buitengrenzen:

                                       I.

                                       STATEN

                                                   1.

                                                   ALBANIË

                                                   2.

                                                   ARMENIË

                                                   3.

                                                   AUSTRALIË

                                                   4.

                                                   AZERBEIDZJAN

                                                   5.

                                                   BOSNIË EN HERZEGOVINA

                                                   6.

                                                   BRUNEI DARUSSALAM

                                                   7.

                                                   CANADA

                                                   8.

                                                   ISRAËL

                                                   9.

                                                   JAPAN

                                                   10.

                                                   JORDANIË

                                                   11.

                                                   LIBANON

                                                   12.

                                                   MONTENEGRO

                                                   13.

                                                   NIEUW-ZEELAND

                                                   14.

                                                   QATAR

                                                   15.

                                                   REPUBLIEK MOLDAVIË

                                                   16.

                                                   REPUBLIEK NOORD-MACEDONIË

                                                   17.

                                                   SAUDI-ARABIË

                                                   18.

                                                   SERVIË

                                                   19.

                                                   SINGAPORE

                                                   20.

                                                   ZUID-KOREA

                                                   21.

                                                   OEKRAÏNE

                                                   22.

                                                   VERENIGDE STATEN VAN AMERIKA

                                                   23.

                                                   CHINA ((*))

                                       II.

                                       SPECIALE ADMINISTRATIEVE REGIO'S VAN DE VOLKSREPUBLIEK CHINA

                                                   Speciale Administratieve Regio Hongkong

                                                   Speciale Administratieve Regio Macau

                                       III.

                                       TERRITORIALE ENTITEITEN EN AUTORITEITEN DIE DOOR TEN MINSTE ÉÉN LIDSTAAT NIET ALS STAAT WORDEN ERKEND

                                                   Kosovo (*)

                                                   Taiwan

                     .
                        ((*))  Onder voorbehoud van wederkerigheid."

                        (*)  Deze benaming laat de standpunten over de status van Kosovo onverlet, en is in overeenstemming met Resolutie 1244/1999 van de VN-Veiligheidsraad en het advies van het Internationaal Gerechtshof over de onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo."

            Gedaan te Brussel, 15 juli 2021.

                  Voor de Raad

                  De voorzitter

               G. DOVŽAN

            (1)  PB L 208 I van 1.7.2020, blz. 1.

            (2)  PB L 230 van 17.7.2020, blz. 26.

            (3)  PB L 248 van 31.7.2020, blz. 26.

            (4)  PB L 261 van 11.8.2020, blz. 83.

            (5)  PB L 354 van 26.10.2020, blz. 19.

            (6)  PB L 431 van 21.12.2020, blz. 75.

            (7)  PB L 33 van 29.1.2021, blz. 1.

            (8)  PB L 41 van 4.2.2021, blz. 1.

            (9)  PB L 165 I van 11.5.2021, blz. 66.

            (10)  PB L 198 van 4.6.2021, blz. 1.

            (11)  PB L 221 van 21.6.2021, blz. 12.

            (12)  PB L 235 van 2.7.2021, blz. 27.

            (13)  PB L 182 van 21.5.2021, blz. 1.

            (14)  Besluit 2002/192/EG van de Raad van 28 februari 2002 betreffende het verzoek van Ierland deel te mogen nemen aan bepalingen van het Schengenacquis (PB L 64 van 7.3.2002, blz. 20).

            (15)  PB L 176 van 10.7.1999, blz. 31.

            (16)  PB L 53 van 27.2.2008, blz. 52.

            (17)  Besluit 2008/146/EG van de Raad van 28 januari 2008 betreffende de sluiting namens de Europese Gemeenschap van de Overeenkomst tussen de Europese Unie, de Europese Gemeenschap en de Zwitserse Bondsstaat inzake de wijze waarop Zwitserland wordt betrokken bij de uitvoering, de toepassing en de ontwikkeling van het Schengenacquis (PB L 53 van 27.2.2008, blz. 1).

            (18)  PB L 160 van 18.6.2011, blz. 21.

            (19)  Besluit 2011/350/EU van de Raad van 7 maart 2011 betreffende de sluiting namens de Europese Unie van het Protocol tussen de Europese Unie, de Europese Gemeenschap, de Zwitserse Bondsstaat en het Vorstendom Liechtenstein betreffende de toetreding van het Vorstendom Liechtenstein tot de Overeenkomst tussen de Europese Unie, de Europese Gemeenschap en de Zwitserse Bondsstaat inzake de wijze waarop Zwitserland wordt betrokken bij de uitvoering, de toepassing en de ontwikkeling van het Schengenacquis betreffende de afschaffing van controles aan de binnengrenzen en het verkeer van personen (PB L 160 van 18.6.2011, blz. 19).


title: Aanbeveling (EU) 2020/2243 van de Commissie van 22 december 2020 over een gecoördineerde aanpak van reizen en vervoer in reactie op de in het Verenigd Koninkrijk waargenomen variant van SARS-CoV-2

text:
               28.12.2020

               NL

               Publicatieblad van de Europese Unie

               L 436/72

      AANBEVELING (EU) 2020/2243 VAN DE COMMISSIE
      van 22 december 2020
      over een gecoördineerde aanpak van reizen en vervoer in reactie op de in het Verenigd Koninkrijk waargenomen variant van SARS-CoV-2
      DE EUROPESE COMMISSIE,
      Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 292,
      Overwegende dat:

                  (1)

                  Op 13 oktober 2020 heeft de Raad Aanbeveling (EU) 2020/1475 (1) betreffende een gecoördineerde aanpak van de beperking van het vrije verkeer in reactie op de COVID-19-pandemie aangenomen.

                  (2)

                  Aanbeveling (EU) 2020/1475 heeft tot doel te zorgen voor meer coördinatie tussen de lidstaten met het oog op de vaststelling, op nationaal niveau, van maatregelen die het vrije verkeer om redenen van volksgezondheid beperken. Die aanbeveling biedt het noodzakelijke kader ter coördinatie van de vaststelling van specifieke maatregelen om de verspreiding van COVID-19 in te dammen, die evenredig en niet-discriminerend moeten zijn. Zo wordt bijvoorbeeld voorzien in maatregelen die kunnen worden toegepast op reizigers die uit een gebied met een hoog risico aankomen, en welke vrijstellingen daarop nodig zijn. Voorts moet het publiek tijdig geactualiseerde informatie ontvangen over nieuw ingevoerde maatregelen.

                  (3)

                  Aanbeveling (EU) 2020/1475 is tot alle lidstaten gericht. Zoals bepaald in artikel 126 van het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (2), en overeenkomstig artikel 127 van dat akkoord, blijft tijdens de overgangsperiode het recht van de Unie, met inbegrip van Aanbeveling (EU) 2020/1475, van toepassing op het Verenigd Koninkrijk. Tijdens de overgangsperiode moeten onderdanen van het VK als EU-burgers worden beschouwd en moeten ingezetenen van het VK als ingezetenen van de Unie worden beschouwd, met name om het recht van vrij verkeer te genieten krachtens het Unierecht en voor de toepassing van die aanbeveling.

                  (4)

                  In 2020 heeft de Commissie een aantal documenten over green lanes goedgekeurd, waaronder haar mededeling van 28 oktober 2020, waarin het concept van de green lanes wordt versterkt, zodat deze niet alleen wegvervoer, maar ook vervoer per spoor, over water en door de lucht omvatten, om ervoor te zorgen dat essentiële toeleveringsketens blijven functioneren en om verstoringen van het vrachtververkeer en de logistiek in de EU tijdens de tweede golf van de pandemie te voorkomen.

                  (5)

                  Op 30 juni 2020 heeft de Raad Aanbeveling (EU) 2020/912 (3) over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de eventuele opheffing van een dergelijke beperking aangenomen. In die aanbeveling heeft de Raad een gemeenschappelijke aanpak aangenomen met betrekking tot de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen tot de EU, zoals op 17 maart 2020 is overeengekomen door de staatshoofden en regeringsleiders van de EU, en de geleidelijke opheffing van een dergelijke beperking.

                  (6)

                  Aanbeveling (EU) 2020/912 bevat twee bijlagen: bijlage I met een lijst van derde landen waarvan de ingezetenen niet zouden mogen vallen onder de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU aan de buitengrenzen, en bijlage II met een lijst van specifieke categorieën reizigers met een essentiële functie of behoefte.

                  (7)

                  Na het verstrijken van de overgangsperiode waarin artikel 126 van het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie (4) voorziet, wordt het Verenigd Koninkrijk voor de toepassing van Aanbeveling (EU) 2020/912 als een derde land beschouwd. Tenzij wordt besloten het Verenigd Koninkrijk op te nemen in de lijst van derde landen in bijlage I bij die aanbeveling of tenzij vooraf anders is overeengekomen tussen de Europese Unie en het Verenigd Koninkrijk, zijn niet-essentiële reizen van het Verenigd Koninkrijk naar de Europese Unie vanaf 1 januari 2021 niet mogelijk. Tegelijkertijd moeten EU-burgers die in het Verenigd Koninkrijk verblijven, ook na 1 januari 2021 blijven genieten van de regels en waarborgen van punt 5, onder a), van Aanbeveling (EU) 2020/912.

                  (8)

                  De afgelopen weken heeft het Verenigd Koninkrijk te maken gehad met een snelle toename van het aantal gevallen-van COVID-19 in Zuidoost-Engeland, wat heeft geleid tot uitgebreider epidemiologisch en virologisch onderzoek. Uit analyse van gegevens met betrekking tot virusgenoomsequenties is gebleken dat bij een groot deel van de gevallen een nieuwe variant van SARS-CoV-2 is vastgesteld, die wordt gekenmerkt door veelvuldige mutaties in het spike-eiwit en door mutaties in andere delen van het genoom. Hoewel bekend is en verwacht wordt dat virussen voortdurend veranderen door mutaties die leiden tot het ontstaan van nieuwe varianten, wijst een voorlopige analyse in het Verenigd Koninkrijk erop dat deze variant aanzienlijk gemakkelijker overdraagbaar is dan voorheen circulerende varianten, met een geschatte toename van de overdraagbaarheid met tot 70 %. Niets wijst er op dit moment op dat de nieuwe variant de ernst van de ziekte zou doen toenemen.

                  (9)

                  Deze nieuwe variant is ontstaan in een periode van het jaar tijdens dewelke er traditioneel meer contacten zijn tussen familieleden en vrienden en bekenden. In reactie op deze ontwikkelingen kondigde de regering van het Verenigd Koninkrijk op 19 december 2020 strengere beperkingen aan voor grote delen van Zuidoost-Engeland, en adviseerde zij met name dat mensen niet naar of uit die gebieden reizen en dat mensen in die gebieden, behoudens beperkte uitzonderingen, niet naar het buitenland reizen.

                  (10)

                  België, Denemarken, Italië en Nederland hebben tot op heden enkele gevallen met de nieuwe variant gemeld. Andere landen die dergelijke gevallen hebben gemeld, zijn onder meer IJsland en Australië. De variant circuleert waarschijnlijk al in andere EU-lidstaten. Om de huidige verspreiding van deze stam binnen de EU vast te stellen, is verder epidemiologisch en virologisch onderzoek noodzakelijk.

                  (11)

                  Gezien het risico van verdere invoer van deze variant, waardoor het aantal gevallen en dus het aantal ziekenhuisopnames zouden stijgen, hebben de lidstaten in afwachting van een gemeenschappelijke aanpak tijdelijke preventieve maatregelen genomen met betrekking tot reizen vanuit het Verenigd Koninkrijk. Wanneer een lidstaat in de specifieke context van de situatie tussen de EU en het VK en in de komende dagen snelle antigeentests voor werknemers in de vervoerssector vereist, mag dit niet tot verstoringen van het vervoer leiden. Binnen de EU blijft de “green lanes”-benadering van fundamenteel belang.

                  (12)

                  Tijdens de vergadering van de geïntegreerde politieke crisisrespons (IPCR) van 21 december 2020 pleitten veel lidstaten voor een gecoördineerde aanpak,

            BEVEELT AAN dat:

                  1.

                  Tot het einde van de overgangsperiode als bedoeld in artikel 126 van het Akkoord inzake de terugtrekking van het Verenigd Koninkrijk van Groot-Brittannië en Noord-Ierland uit de Europese Unie en de Europese Gemeenschap voor Atoomenergie, te weten 31 december 2020, moeten de lidstaten de beginselen en mechanismen van Aanbeveling (EU) 2020/1475 blijven toepassen wanneer zij maatregelen vaststellen die het vrije verkeer van het Verenigd Koninkrijk naar de Europese Unie beperken.
                  Overeenkomstig punt 17 van Aanbeveling (EU) 2020/1475 mogen de lidstaten in beginsel de inreis van personen die vanuit een andere lidstaat of, tijdens de overgangsperiode, het Verenigd Koninkrijk reizen, niet weigeren.

                  2.

                  Met name moeten alle lidstaten uitvoering geven aan de punten 19 tot en met 21 van Aanbeveling (EU) 2020/1475 betreffende het gemeenschappelijk kader voor mogelijke maatregelen voor reizigers uit gebieden met een hoger risico. De lidstaten moeten in het licht van het voorzorgsbeginsel alle niet-essentiële reizen naar en van het Verenigd Koninkrijk tot nader order ontmoedigen. Overeenkomstig Aanbeveling (EU) 2020/1475 moeten de volgende groepen van alle tijdelijke beperkingen worden vrijgesteld, mits zij binnen 72 uur voor het vertrek een RT-PCR-test of een snelle antigeentest ondergaan, of tien dagen quarantaine in acht nemen en op dag 10 een RT-PCR-test ondergaan en de uitslag daarvan negatief is:

                              a)

                              burgers van de Unie in de zin van artikel 20, lid 1, VWEU en onderdanen van derde landen die op grond van overeenkomsten tussen de Unie en haar lidstaten, enerzijds, en die derde landen anderzijds, rechten van vrij verkeer genieten die gelijkwaardig zijn aan die van burgers van de Unie die naar hun lidstaat of land van nationaliteit reizen;

                              b)

                              burgers van de Unie in de zin van artikel 20, lid 1, VWEU, onderdanen van derde landen die op grond van overeenkomsten tussen de Unie en haar lidstaten, enerzijds, en die derde landen, anderzijds, rechten van vrij verkeer genieten die gelijkwaardig zijn aan die van burgers van de Unie, en onderdanen van het Verenigd Koninkrijk, die naar hun lidstaat of land van verblijf reizen;

                              c)

                              onderdanen van derde landen die langdurig ingezetene zijn op grond van de richtlijn langdurig ingezetenen, personen die hun verblijfsrecht aan andere EU-richtlijnen of nationale wetgeving ontlenen of over een nationaal visum voor verblijf van langere duur beschikken, en die zich naar de lidstaat van verblijf begeven;

                              d)

                              de gezinsleden van de onder a) tot en met c) bedoelde personen.

                  3.

                  Reizigers met een essentiële functie of behoefte als omschreven in punt 19 van Aanbeveling (EU) 2020/1475, met uitzondering van werknemers in de vervoerssector, moeten verplicht worden binnen 72 uur voor vertrek een RT-PCR-test of een snelle antigeentest te ondergaan, maar mogen niet worden verplicht om tijdens de uitoefening van deze essentiële functie aan quarantaine te worden onderworpen.

                  4.

                  De doorreis van passagiers, met name van personen die essentiële reizen maken, moet worden vergemakkelijkt zonder quarantaine. Indien voor doorreis een negatief RT-PCR-testresultaat vereist is, moeten reizigers van deze eis in kennis worden gesteld voordat zij met hun reis beginnen, of tijdens hun tussenlanding tests zonder onnodige vertraging aangeboden krijgen.

                  5.

                  Aangezien het vervoer van personen die tot bovengenoemde categorieën behoren, moet worden gewaarborgd, moeten verboden op vervoersdiensten, zoals vliegverboden of treinverbod, worden opgeheven (5).

                  6.

                  Vervoerspersoneel, met inbegrip van vrachtwagen- en treinbestuurders, binnenvaartbemanning en boordpersoneel, worden vrijgesteld van elk reisverbod over enige grens. Ook het reizen en de doorreis van zeevarenden moeten worden vergemakkelijkt. Vervoerspersoneel en zeevarenden moeten worden vrijgesteld van tests en quarantaine-eisen wanneer zij een grens overschrijden van en naar een schip, voertuig of vliegtuig, hoewel zij de ter plaatse toegepaste algemene beschermings- en distantiëringsmaatregelen in acht moeten nemen. Wanneer een lidstaat in de specifieke context van de situatie tussen de EU en het Verenigd Koninkrijk in de komende dagen snelle antigeentests voor werknemers in de vervoerssector vereist, mag dit niet tot verstoringen van het vervoer leiden. Tot slot moet de connectiviteit voor essentiële reizen, met inbegrip van de terugkeer naar huis van onderdanen en ingezetenen, worden gehandhaafd, met inachtneming van de desbetreffende voorzorgsmaatregelen.

                  7.

                  Vrachtstromen moeten ook ononderbroken worden voortgezet, in overeenstemming met de green lanes en de luchtvrachtmededeling (6), niet in de laatste plaats om ervoor te zorgen dat COVID-19-vaccins en aanvullende benodigdheden tijdig worden gedistribueerd.

                  8.

                  In alle nieuwe maatregelen die de lidstaten ten aanzien van het Verenigd Koninkrijk nemen, moet uitdrukkelijk worden vermeld dat zij aan het eind van de overgangsperiode, d.w.z. op 31 december 2020, aflopen.

                  9.

                  De lidstaten moeten ervoor zorgen dat het publiek via alle beschikbare communicatiekanalen tijdig en volledig wordt geïnformeerd.

                  10.

                  De volksgezondheidsautoriteiten en -laboratoria van de lidstaten moeten, met volledige inachtneming van de grondrechten:

                              a)

                              de sequencinginspanningen opvoeren en virusisolaten tijdig analyseren om gevallen van de nieuwe variant snel op te sporen, met name virusisolaten van personen die onlangs zijn bezocht of een band hebben met landen waar de variant aanwezig is;

                              b)

                              onmiddellijk gevallen opsporen waarbij personen betrokken waren die de afgelopen 14 dagen naar of vanuit het Verenigd Koninkrijk zijn gereisd om te testen met RT-PCR, isoleren, en te worden onderworpen aan verbeterde tracering van contacten. Virusisolaten uit dergelijke gevallen moeten tijdig worden gefaseerd om gevallen van de nieuwe variant op te sporen;

                              c)

                              onmiddellijk gevallen identificeren waarbij personen betrokken zijn die nauwe contacten onderhouden met een bevestigd geval van de nieuwe variant of met een reisgeschiedenis naar het Verenigd Koninkrijk teneinde hun contacten te testen, te isoleren en op te volgen en de verspreiding van de nieuwe variant een halt toe te roepen. Virusisolaten uit dergelijke gevallen moeten tijdig worden gefaseerd om gevallen van de nieuwe variant op te sporen.

                  11.

                  Met ingang van 1 januari 2021 zullen de lidstaten Aanbeveling (EU) 2020/912 betreffende de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de eventuele opheffing van een dergelijke beperking (7) ten aanzien van onderdanen van het Verenigd Koninkrijk en andere onderdanen van derde landen die in het Verenigd Koninkrijk verblijven en die het recht van vrij verkeer krachtens het Unierecht genieten, toepassen tot het einde van de overgangsperiode. Dit betekent dat alleen essentiële reizen van het Verenigd Koninkrijk naar het Schengengebied mogen plaatsvinden zolang het Verenigd Koninkrijk niet op de lijst in bijlage I bij die aanbeveling staat.

                  12.

                  Overeenkomstig punt 5 van Aanbeveling (EU) 2020/912 moeten de volgende categorieën personen worden vrijgesteld van de reisbeperking, ongeacht het doel van de reis, op voorwaarde dat zij binnen 72 uur voor het vertrek een RT-PCR-test of een snelle antigeentest ondergaan of tien dagen in quarantaine worden gehouden en op dag 10 een RT-PCR-test met negatief resultaat ondergaan:

                              a)

                              burgers van de Unie in de zin van artikel 20, lid 1, VWEU, onderdanen van derde landen die op grond van overeenkomsten tussen de Unie en haar lidstaten, enerzijds, en die derde landen, anderzijds, rechten van vrij verkeer genieten die gelijkwaardig zijn aan die van burgers van de Unie, en onderdanen van het Verenigd Koninkrijk, die naar hun lidstaat of land van verblijf reizen;

                              b)

                              onderdanen van derde landen die langdurig ingezetenen zijn uit hoofde van de richtlijn langdurig verblijf (8), personen die hun verblijfsrecht ontlenen aan andere EU-richtlijnen of nationale wetgeving of die in het bezit zijn van een nationaal visum voor verblijf van langere duur, alsmede hun respectieve familieleden. Dit moet ook gelden voor personen die hun verblijfsrecht in de EU ontlenen aan het terugtrekkingsakkoord.

                  13.

                  Onderdanen van het Verenigd Koninkrijk die niet legaal in de EU verblijven, vallen met ingang van 1 januari 2021 niet onder de vrijstelling van punt 5, onder b), van Aanbeveling (EU) 2020/912. Dit betekent dat Britse onderdanen die niet door het terugtrekkingsakkoord worden beschermd en ook niet legaal in de Unie verblijven noch familieleden van burgers van de Unie zijn, zich niet kunnen beroepen op punt 5, onder b), van Aanbeveling (EU) 2020/912. Dergelijke onderdanen van het Verenigd Koninkrijk kunnen echter wel onder de uitzondering inzake essentiële reizen (essentiële functie of noodzaak) vallen, zoals uiteengezet in bijlage II bij Aanbeveling (EU) 2020/912.

                  14.

                  De lidstaten en de geassocieerde Schengenlanden moeten alle maatregelen op gecoördineerde en coherente wijze nemen en de Commissie en de andere lidstaten zo spoedig mogelijk in kennis stellen van de nationale maatregelen die zij hebben genomen. Zij moeten alle toekomstige maatregelen vóór de inwerkingtreding ervan meedelen. Beperkingen van luchtdiensten moeten worden gemeld overeenkomstig de artikelen 21 en 21 bis van Verordening (EG) nr. 1008/2008.

         Gedaan te Brussel, 22 december 2020.

               Voor de Commissie

            Ylva JOHANSSON

               Lid van de Commissie

         (1)  PB L 337 van 14.10.2020, blz. 3.

         (2)  PB L 29 van 31.1.2020, blz. 7.

         (3)  Aanbeveling (EU) 2020/912 van de Raad van 30 juni 2020 over de tijdelijke beperking van niet-essentiële reizen naar de EU en de mogelijke opheffing van die beperking (PB L 208 I van 1.7.2020, blz. 1).

         (4)  Zie voetnoot 2.

         (5)  Er zij aan herinnerd dat Verordening (EG) nr. 1008/2008 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 293 van 31.10.2008, blz. 3) hoe dan ook de mogelijkheid voor de lidstaten om vluchten te verbieden, zeer strikt beperkt, zie artikel 21 en artikel 21 bis (van toepassing tot en met 31 december 2020).

         (6)  Mededeling van de Europese Commissie — Richtsnoeren: Faciliteren van luchtvrachtactiviteiten tijdens de uitbraak van COVID-19, C/2020/2010 (PB C 100 I van 27.3.2020, blz. 1).

         (7)  Zie voetnoot 3

         (8)  Richtlijn 2003/109/EG van de Raad van 25 november 2003 betreffende de status van langdurig ingezeten onderdanen van derde landen (PB L 16 van 23.1.2004, blz. 44).


title: Aanbeveling (EU) 2020/2245 van de Commissie van 18 december 2020 betreffende relevante producten- en dienstenmarkten in de elektronische-communicatiesector die aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen overeenkomstig Richtlijn (EU) 2018/1972 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van het Europees wetboek voor elektronische communicatie (Kennisgeving geschied onder nummer C(2020) 8750) (Voor de EER relevante tekst)

text:
               29.12.2020

               NL

               Publicatieblad van de Europese Unie

               L 439/23

      AANBEVELING (EU) 2020/2245 VAN DE COMMISSIE
      van 18 december 2020
      betreffende relevante producten- en dienstenmarkten in de elektronische-communicatiesector die aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen overeenkomstig Richtlijn (EU) 2018/1972 van het Europees Parlement en de Raad tot vaststelling van het Europees wetboek voor elektronische communicatie

            (Kennisgeving geschied onder nummer C(2020) 8750)

      (Voor de EER relevante tekst)
      DE EUROPESE COMMISSIE,
      Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 292,
      Gezien Richtlijn (EU) 2018/1972 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2018 tot vaststelling van het Europees wetboek voor elektronische communicatie (1) (hierna “het wetboek” genoemd), en met name artikel 64, lid 1,
      Overwegende hetgeen volgt:

                  (1)

                  Richtlijn (EU) 2018/1972 beoogt — naast de drie hoofddoelstellingen om de mededinging, de interne markt en de belangen van de eindgebruikers te stimuleren — de bevordering van de connectiviteit, de toegang tot en het gebruik van netwerken met zeer hoge capaciteit, waaronder zowel vaste, mobiele als draadloze netwerken, ten behoeve van alle burgers en bedrijven in de Unie.

                  (2)

                  Geschikte stimulansen voor investeringen in nieuwe netwerken met zeer hoge capaciteit, die de innovatie in inhoudrijke internetdiensten ondersteunen, zullen het internationale concurrentievermogen van de Unie versterken en tegelijkertijd voordelen opleveren voor haar consumenten en bedrijven. Daarom is het van cruciaal belang dat duurzame investeringen in de ontwikkeling van netwerken met zeer hoge capaciteit worden bevorderd door middel van een daarop afgestemd en voorspelbaar regelgevingskader.

                  (3)

                  Een van de doelstellingen van het nieuwe regelgevingskader is om specifieke sectorregels ex ante steeds meer terug te brengen, naarmate de concurrentie in de markt zich ontwikkelt, en dat de elektronischecommunicatiemarkt uiteindelijk volledig wordt geregeld door het mededingingsrecht. In overeenstemming met dit doel wordt met deze aanbeveling beoogd vast te stellen voor welke producten- en dienstenmarkten regelgeving ex ante gerechtvaardigd kan zijn.

                  (4)

                  De bepaling van relevante markten kan mettertijd veranderen, aangezien de kenmerken van producten en diensten die op dergelijke markten worden aangeboden, en de mogelijkheden voor vraag- en aanbodsubstitutie kunnen veranderen als gevolg van technologische ontwikkelingen en ontwikkelingen in de markt en de regelgeving. Daarom moet deze aanbeveling de aanbeveling van 2014 (2) vervangen.

                  (5)

                  Op grond van artikel 64, lid 1, van het wetboek dient de Commissie een aanbeveling aan te nemen met vermelding van de markten in de elektronische-communicatiesector waarvan de kenmerken zodanig kunnen zijn dat het opleggen van regulerende verplichtingen overeenkomstig de beginselen van het mededingingsrecht gerechtvaardigd kan zijn. In deze aanbeveling worden derhalve de beginselen van het mededingingsrecht gehanteerd om relevante productenmarkten in de elektronische-communicatiesector te definiëren.

                  (6)

                  De uiteindelijke doelstelling van regelgevende maatregelen is de eindgebruikers voordelen te bieden op het gebied van prijs, kwaliteit en keuze door duurzame concurrentie op retailniveau tot stand te brengen. Het uitgangspunt voor het bepalen van relevante markten in deze aanbeveling zou de definitie van retailmarkten moeten zijn vanuit een toekomstgericht perspectief over een bepaalde tijdshorizon, op basis van het mededingingsrecht. Wanneer retailmarkten daadwerkelijk concurrerend zijn zonder wholesaleregulering, moeten de nationale regelgevende instanties concluderen dat regelgeving op verwante wholesalemarkten niet langer nodig is.

                  (7)

                  Overeenkomstig artikel 67, lid 1, van het wetboek kan het opleggen van regelgevende verplichtingen ex ante alleen gerechtvaardigd zijn op markten waar cumulatief aan de drie criteria van artikel 67, lid 1, onder a), b) en c), wordt voldaan. In deze aanbeveling zijn de producten- en dienstenmarkten opgenomen waarvan de Commissie op basis van de algemene tendensen die zij in de Unie waarneemt, heeft geconstateerd dat deze aan elk van de drie criteria voldoen. De Commissie is derhalve van oordeel dat deze markten kenmerken vertonen die het opleggen van wettelijke verplichtingen in ieder geval in bepaalde geografische gebieden en voor een afzienbare tijd kunnen rechtvaardigen. Het moet de taak van de nationale regelgevende instanties zijn om in hun analyses van deze markten na te gaan of aan de verdere vereisten van artikel 67, lid 2, is voldaan.

                  (8)

                  Het eerste criterium betreft de aanwezigheid van hoge en niet-tijdelijke toegangsbelemmeringen. Dit criterium heeft tot doel vast te stellen of, wanneer en in welke mate markttoegang mogelijk is, en de relevante factoren voor een succesvolle toetreding tot een elektronischecommunicatiemarkt vast te stellen. Vanuit statisch oogpunt zijn twee soorten toegangsbelemmeringen van bijzonder belang voor de toepassing van deze aanbeveling: structurele belemmeringen en wettelijke of regelgevende belemmeringen.

                  (9)

                  Structurele toegangsbelemmeringen zijn het gevolg van verschillende kosten- of vraagomstandigheden die leiden tot zodanig asymmetrische voorwaarden voor gevestigde exploitanten en voor nieuwkomers dat de markttoegang van die laatsten wordt belemmerd of verhinderd. Zo kan er sprake zijn van hoge structurele belemmeringen wanneer de markt wordt gekenmerkt door absolute kostenvoordelen of aanzienlijke schaalvoordelen en/of netwerkeffecten, capaciteitsbeperkingen en/of grote initiële investeringen. Structurele belemmeringen kunnen ook bestaan wanneer voor de levering van de dienst een netwerkcomponent nodig is die technisch gesproken niet kan worden gedupliceerd, of waarvan de duplicatie economisch niet rendabel is.

                  (10)

                  Wettelijke of regelgevende belemmeringen kunnen rechtstreeks van invloed zijn op de toegangsvoorwaarden en/of de positionering van exploitanten op de relevante markt. In gereguleerde sectoren kunnen machtigingsprocedures, territoriale beperkingen, veiligheids- en beveiligingsnormen en andere wettelijke voorschriften de toegang tot de markt ontmoedigen of vertragen. De relevantie van wettelijke en regelgevende belemmeringen op de elektronischecommunicatiemarkten neemt echter af. Wettelijke of regelgevende belemmeringen waarvan wordt verwacht dat zij binnen de relevante periode van vijf jaar worden opgeheven, dienen in de regel niet als toegangsbelemmeringen te worden beschouwd om er aldus voor te zorgen dat aan het eerste criterium is voldaan.

                  (11)

                  Op door innovatie gedreven markten die worden gekenmerkt door voortdurende technologische vooruitgang, zoals de elektronischecommunicatiemarkten, kunnen toegangsbelemmeringen geleidelijk minder relevant worden. Op dergelijke markten vloeit de concurrentiedruk voornamelijk voort uit de bedreiging die uitgaat van potentiële innovatieve concurrenten die zich niet op de markt bevinden. Daarom moet bij het aanwijzen van de relevante markten die voor regelgeving ex ante in aanmerking komen, ook rekening worden gehouden met de mogelijkheid dat toegangsbelemmeringen binnen de relevante tijdshorizon worden overwonnen. Deze aanbeveling wijst markten aan waarvan wordt verwacht dat de toegangsbelemmeringen gedurende de volgende 5 à 10 jaar zullen blijven bestaan.

                  (12)

                  Verschillende toegangsbelemmeringen moeten niet afzonderlijk, maar cumulatief worden bekeken. Een toegangsbelemmering kan op zichzelf niet als hoog worden beschouwd, maar samen met andere belemmeringen gevolgen hebben die cumulatief de toegang tot de markt verhinderen of belemmeren.

                  (13)

                  Het tweede criterium heeft betrekking op de vraag of er een marktstructuur is die neigt naar daadwerkelijke mededinging binnen de relevante periode, gezien de toestand en toekomstige ontwikkeling van de op infrastructuur gebaseerde mededinging en andere bronnen van mededinging die aan de toegangsbelemmeringen ten grondslag ligt. Een analyse van daadwerkelijke mededinging duidt er ofwel op dat de markt bij afwezigheid van regelgeving ex ante binnen de beoordelingsperiode daadwerkelijk concurrerend zal worden, ofwel dat de markt deze status na die periode zal bereiken, op voorwaarde dat duidelijk wordt aangetoond dat de markt reeds tijdens de beoordelingsperiode een positieve dynamiek vertoont. De convergentie van producten die via verschillende netwerktechnologieën worden geleverd, kan bijvoorbeeld leiden tot concurrentiedruk die wordt uitgeoefend door exploitanten die op verschillende productmarkten actief zijn, en kan leiden tot convergentie van markten.

                  (14)

                  Zelfs als een markt door hoge toegangsbelemmeringen wordt gekenmerkt, kunnen andere structurele factoren op die markt erop wijzen dat deze binnen de desbetreffende periode naar daadwerkelijke mededinging neigt. Op markten waar in de toekomst een groter aantal netwerken kan worden verwacht, houdt de toepassing van dit criterium in de eerste plaats in dat wordt gekeken naar de toestand en de verwachte toekomstige ontwikkeling van de op infrastructuur gebaseerde mededinging.

                  (15)

                  Bij het beoordelen van de toereikendheid van de mededinging en de noodzaak van maatregelen van regelgevende aard, moeten de nationale regelgevende instanties ook rekening houden met de vraag of wholesaletoegang voor elke belangstellende onderneming op redelijke commerciële voorwaarden beschikbaar is, waardoor duurzame concurrentie-uitkomsten voor eindgebruikers op de retailmarkt mogelijk zijn. Commerciële overeenkomsten, zoals overeenkomsten inzake wholesaletoegang, overeenkomsten inzake mede-investeringen en overeenkomsten inzake wederzijdse toegang tussen exploitanten, die op permanente basis worden gesloten en duurzaam zijn, kunnen de concurrentiedynamiek verbeteren en kunnen uiteindelijk mededingingsbezwaren op de verwante retailmarkt wegnemen en zo leiden tot deregulering van de wholesalemarkten. Op voorwaarde dat dergelijke overeenkomsten in overeenstemming zijn met de beginselen van het mededingingsrecht, moeten deze dus in aanmerking worden genomen wanneer wordt beoordeeld of een markt in de toekomst concurrerend zal worden.

                  (16)

                  Technologische ontwikkelingen of de convergentie van producten en markten kunnen leiden tot concurrentiedruk tussen exploitanten die op verschillende productmarkten actief zijn. In dit verband kunnen over-the-top-diensten (OTT-diensten), die momenteel over het algemeen niet worden beschouwd als directe alternatieven voor traditionele diensten van aanbieders van elektronische-communicatiediensten, en die in ieder geval geen fysieke en dataconnectiviteit bieden, in de komende jaren als gevolg van verdere technologische ontwikkelingen en hun voortdurende expansie niettemin een belangrijkere rol spelen op bepaalde retailmarkten en vervolgens indirecte druk op wholesalemarkten uitoefenen.

                  (17)

                  Het besluit om een markt te definiëren als markt die aan regelgeving ex ante kan worden onderworpen, moet ook afhangen van een beoordeling van de mate waarin het mededingingsrecht volstaat om het vastgestelde marktfalen adequaat aan te pakken. Dit derde criterium heeft tot doel te beoordelen in hoeverre een vastgesteld aanhoudend marktfalen kan worden aangepakt door middel van het mededingingsrecht, er met name van uitgaande dat inbreuken op het mededingingsrecht op doeltreffende wijze kunnen worden voorkomen door regelgevende verplichtingen ex ante. Interventies op grond van het mededingingsrecht zullen waarschijnlijk meestal ontoereikend zijn wanneer veelvuldige en/of tijdige interventies onontbeerlijk zijn om aanhoudend marktfalen te verhelpen. In dergelijke omstandigheden moet regelgeving ex ante worden beschouwd als een passende aanvulling op het mededingingsrecht. De toepassing van algemene voorschriften inzake mededinging op markten die worden gekenmerkt door duurzame en doeltreffende concurrentie op basis van infrastructuur, moet over het algemeen afdoende zijn.

                  (18)

                  De toepassing van deze drie cumulatieve criteria zou moeten resulteren in een beperking van het aantal gereguleerde markten in de elektronische-communicatiesector en zou zo moeten bijdragen tot het geleidelijk terugdringen van sectorspecifieke regelgeving ex ante naarmate de concurrentie op die markten tot ontwikkeling komt. Als aan één van de drie criteria niet wordt voldaan, moet worden geconcludeerd dat een markt niet aan regelgeving ex ante kan worden onderworpen. Het is van essentieel belang dat regelgevende verplichtingen uitsluitend worden opgelegd aan een wholesalemarkt om duurzame mededinging te waarborgen wanneer er één of meer ondernemingen met aanmerkelijke marktmacht zijn en wanneer corrigerende maatregelen op grond van het mededingingsrecht niet volstaan om het probleem te verhelpen.

                  (19)

                  Nieuwe opkomende markten worden geacht betrekking te hebben op producten en diensten waarvoor het wegens de nieuwheid ervan moeilijk is de vraagomstandigheden of de voorwaarden voor markttoegang en de leveringsvoorwaarden te voorspellen, en het dus ook moeilijk is de toetsing aan de drie criteria toe te passen. Dergelijke markten mogen, om innovatie te bevorderen, niet worden onderworpen aan ongerechtvaardigde regelgevende verplichtingen ex ante, en tegelijkertijd moet worden voorkomen dat anderen door een marktleider van de markt worden afgesneden (3). Een gestage verbetering van bestaande netwerkinfrastructuur leidt zelden tot het ontstaan van een nieuwe of opkomende markt. De niet-substitueerbaarheid van een product moet uit het oogpunt van zowel de vraag- als de aanbodzijde worden aangetoond voordat kan worden geconcludeerd dat het product geen deel uitmaakt van een reeds bestaande markt. De opkomst van nieuwe retaildiensten kan tot het ontstaan van een nieuwe afgeleide wholesalemarkt aanleiding geven indien deze retaildiensten niet met gebruikmaking van bestaande wholesaleproducten kunnen worden geleverd.

                  (20)

                  Gezien de ontwikkeling van de mededinging, waaronder de op infrastructuur gebaseerde mededinging, worden in deze aanbeveling uitsluitend relevante markten op wholesaleniveau aangewezen, zoals in de aanbeveling van 2014 het geval was. Regelgeving ex ante die op wholesaleniveau wordt opgelegd, moet als afdoende worden beschouwd om eventuele mededingingsproblemen op de aanverwante stroomafwaartse retailmarkt(en) aan te pakken.

                  (21)

                  Overeenkomstig overweging 165 van het wetboek moeten de nationale regelgevende instanties ten minste de markten analyseren die in de aanbeveling zijn opgenomen, inclusief de markten die zijn opgenomen, maar in de specifieke nationale of lokale context niet meer worden gereguleerd. Nationale regelgevende instanties kunnen op basis van specifieke nationale omstandigheden vaststellen dat het passend is met betrekking tot de in de bijlage bij deze aanbeveling opgenomen markten een toetsing aan de drie criteria te verrichten. Nationale regelgevende instanties kunnen tot de conclusie komen dat de toetsing aan de drie criteria in de specifieke nationale omstandigheden niet is doorstaan. Als een specifieke in de aanbeveling opgenomen markt niet aan de drie criteria voldoet, dienen de nationale regelgevende instanties op die markt geen regelgevende verplichtingen op te leggen.

                  (22)

                  De nationale regelgevende instanties moeten ook markten analyseren die niet in deze aanbeveling zijn opgenomen, maar die op basis van voorafgaande marktanalysen binnen hun bevoegdheidsgebied worden gereguleerd, of andere markten als zij voldoende redenen hebben om ervan uit te gaan dat wellicht aan de drie criteria is voldaan. De nationale regelgevende instanties kunnen dus ook andere relevante product- en dienstenmarkten definiëren die niet in deze aanbeveling zijn opgenomen, indien zij kunnen aantonen dat de markten in hun nationale context aan de drie criteria voldoen.

                  (23)

                  Bij het uitvoeren van een marktanalyse uit hoofde van artikel 67 van het wetboek moeten zowel de nationale regelgevende instanties als de Commissie voor de analyse beginnen bij de retailmarkten. Een markt moet op prospectieve wijze worden beoordeeld bij afwezigheid van regelgeving op basis van de constatering van aanmerkelijke marktmacht en uitgaande van de bestaande marktomstandigheden. Bij de analyse moet worden beoordeeld of de markt in de toekomst concurrerend zal zijn en of een eventueel gebrek aan mededinging blijvend is, gelet op te verwachten of te voorspellen marktontwikkelingen. Bij de analyse moet rekening worden gehouden met de effecten van andere soorten regelgeving die van toepassing zijn op de relevante retailmarkten en de aanverwante wholesalemarkt(en) ten aanzien van de desbetreffende regelgevingsperiode.

                  (24)

                  Als de desbetreffende retailmarkt in de toekomst bij afwezigheid van regelgeving ex ante niet daadwerkelijk concurrerend zal zijn, moet/moeten de bijbehorende wholesalemarkt(en) die overeenkomstig artikel 67 van het wetboek aan regelgeving ex ante kan/kunnen worden onderworpen, worden gedefinieerd en geanalyseerd. Bovendien moet bij het analyseren van de grenzen en de marktmacht op één of meer bijbehorende relevante wholesalemarkten om te bepalen of deze daadwerkelijk concurrerend is/zijn, rekening worden gehouden met directe en indirecte concurrentiedruk, ongeacht of die druk al dan niet voortvloeit uit elektronische-communicatienetwerken, elektronische-communicatiediensten of andere soorten diensten of toepassingen die vanuit het oogpunt van de eindgebruiker gelijkwaardig zijn.

                  (25)

                  Bij het bepalen van de relevante wholesalemarkten die aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen, moeten de nationale regelgevende instanties beginnen met het analyseren van de markt die stroomopwaarts het verst is verwijderd van de retailmarkt waarop mededingingsproblemen zijn vastgesteld. Nationale regelgevende instanties moeten de markten die zich stroomafwaarts bevinden ten opzichte van een input waaraan regelgeving is opgelegd, analyseren om te bepalen of deze daadwerkelijk concurrerend zouden zijn bij regelgeving stroomopwaarts totdat de retailmarkt wordt bereikt.

                  (26)

                  De markt die stroomopwaarts het verst ligt, kan, afhankelijk van de nationale omstandigheden, geheel of gedeeltelijk bestaan uit meer generieke marktoverschrijdende wholesaleproducten, zoals toegang tot fysieke infrastructuur (bv. toegang tot kabelgoten) of passieve toegangsproducten. Met name wanneer civieltechnische infrastructuur bestaat en herbruikbaar is, kan effectieve toegang tot dergelijke infrastructuur de uitrol van netwerken met zeer hoge capaciteit aanzienlijk vergemakkelijken en de ontwikkeling van op infrastructuur gebaseerde mededinging aanmoedigen ten voordele van de eindgebruikers.

                  (27)

                  Om deze redenen heeft de Commissie onderzocht of het passend is in deze aanbeveling een afzonderlijke markt voor toegang tot fysieke infrastructuur op te nemen. Aangezien er in de Unie echter aanzienlijke verschillen zijn in netwerktopologieën, beschikbaarheid van algemene kabelgoten en het niveau van de vraag naar toegang tot kabelgoten en palen, is de Commissie tot de conclusie gekomen dat momenteel geen afzonderlijke markt voor toegang tot fysieke infrastructuur op het niveau van de Unie kan worden aangewezen en derhalve niet dient te worden opgenomen in de lijst van markten die aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen.

                  (28)

                  Bovendien biedt artikel 72 van het wetboek de nationale regelgevende instanties de mogelijkheid, als op zichzelf staande oplossing, om elke relevante wholesalemarkt te verplichten toegang tot civieltechnische voorzieningen te verlenen. Een dergelijke verplichting om toegang te verlenen tot civieltechnische voorzieningen kan gerechtvaardigd zijn, ongeacht of de fysieke infrastructuur waartoe toegang wordt verleend deel uitmaakt van de gereguleerde relevante markt, en moet door de nationale regelgevende instanties worden overwogen voordat andere toegangsverplichtingen stroomafwaarts worden opgelegd, indien dit evenredig en toereikend is om de mededinging te bevorderen ten voordele van de eindgebruikers.

                  (29)

                  Met betrekking tot wholesalebreedbandmarkten kunnen virtuele toegangsproducten zodanig worden ontworpen dat zij soortgelijke of gelijke productkenmerken vertonen, ongeacht de locatie van het overdrachtspunt voor toegang. Daarom kan het technisch mogelijk zijn om op centraal of lokaal niveau wholesalebreedbandtoegang te bieden van vergelijkbare kwaliteit, zowel vanuit het oogpunt van de toegangvragende partij als vanuit het oogpunt van de eindgebruikers. In dit verband moeten in het kader van de substitueerbaarheidsanalyse zowel de productkenmerken als de bereidheid van toegangvragende partijen om tussen toegangspunten te migreren of gebruik te maken van verschillende overdrachtspunten binnen de netwerkarchitectuur, worden geanalyseerd.

                  (30)

                  Veel alternatieve exploitanten hebben de investeringsladder beklommen en hebben hun eigen netwerken tot het lokale toegangspunt ontwikkeld. Deze exploitanten zouden producten voor centrale toegang waarschijnlijk niet als substituut voor lokale toegang beschouwen, aangezien deze de investeringen in hun eigen netwerkinfrastructuur zouden doen stranden. Tegelijkertijd moet worden erkend dat het toegangsnetwerk het moeilijkst te repliceren deel van het netwerk is vanwege de grote initiële uitrolkosten in verhouding tot het aantal klanten dat van de uitrol kan profiteren.

                  (31)

                  Ondanks de waargenomen toename van op infrastructuur gebaseerde mededinging heeft lokale toegang nog steeds te kampen met hoge toegangsdrempels en wordt deze in de meeste lidstaten gereguleerd. De wholesalemarkt voor lokale toegang doorstaat nog steeds de driecriteriatoets, aangezien het toegangsnetwerk het moeilijkst te repliceren deel van het netwerk is. Met het oog op de toekomst kunnen de belemmeringen voor toegang tot de markt voor centrale toegang op Unieniveau echter niet langer als hoog en niet-tijdelijk worden beschouwd, aangezien de markt naar daadwerkelijke mededinging neigt vanwege de aanwezigheid van alternatieve platforms, de ruime commerciële beschikbaarheid van trunkcapaciteit en de mogelijkheid voor lokaal geïnterconnecteerde exploitanten om centrale toegang te verlenen. Wanneer toegangsproducten die op verschillende overdrachtspunten worden geleverd, onder specifieke nationale omstandigheden als alternatieven worden aangemerkt, moet worden vastgesteld dat de markt al die producten omvat. Of een dergelijke brede markt de driecriteriatoets doorstaat, moet per geval worden vastgesteld.

                  (32)

                  De grotere capaciteit van elektronische-communicatienetwerken die massaproducten aanbieden, kan zelfs aan de connectiviteitsbehoeften van bepaalde zakelijke klanten voldoen. Er zijn echter ook specifieke verbindingen nodig voor een belangrijk segment van de zakelijke markt, alsook om tegemoet te komen aan de nieuwe vraag die voortvloeit uit de digitalisering van het bedrijfsleven en van sociaaleconomische actoren zoals openbare diensten (bijv. ziekenhuizen en scholen). Daarom hebben bepaalde bedrijven nog steeds behoefte aan producten met andere kenmerken dan die van massaproducten.

                  (33)

                  Om de grenzen van de markt voor specifieke capaciteit en andere zakelijke toegangsproducten af te bakenen, moeten de nationale regelgevende instanties ervoor zorgen dat de relevante wholesaleproducten overeenstemmen met het vastgestelde probleem op de retailmarkt, maar ook rekening houden met verschillende factoren, zoals verschillende productfunctionaliteiten en het beoogde gebruik, de prijsontwikkeling in de tijd en kruiselingse prijselasticiteit. De onderscheidende kenmerken van producten voor specifieke capaciteit zijn hun vermogen om specifieke en niet-gedeelde verbindingen en symmetrische snelheden aan te bieden en deze moeten, net als voor producten op andere markten, worden beoordeeld door middel van een substitueerbaarheidsanalyse.

                  (34)

                  De uitrol van alternatieve infrastructuur voor specifieke zakelijke glasvezelconnectiviteit is aanzienlijk toegenomen, met name in dichtbevolkte gebieden, commerciële centra en bedrijfsdistricten. Er kunnen echter gebieden zijn waar de uitrol van een alternatieve infrastructuur voor massaconnectiviteit economisch haalbaar kan zijn, maar waar het vanwege de omvang van de bereikbare markt economisch minder haalbaar is om netwerken te dupliceren die geïsoleerde specifieke verbindingen bieden. In deze minder dichtbevolkte gebieden bestaat door het ontbreken van op infrastructuur gebaseerde mededinging het risico dat er bij gebrek aan regulering geen concurrerend aanbod voor specifieke capaciteit zou zijn.

                  (35)

                  De mededingingsproblemen in beide hierboven vermelde markten voor wholesaletoegang zullen binnen een lidstaat waarschijnlijk niet op een uniforme manier aanhouden en dergelijke markten moeten aan een grondige geografische analyse worden onderworpen. Bij het definiëren van relevante markten overeenkomstig artikel 64, lid 3, van het wetboek dienen de nationale regelgevende instanties dan ook geografische gebieden aan te wijzen waarin sprake is van voldoende homogene mededingingsvoorwaarden en die van de aangrenzende gebieden kunnen worden onderscheiden doordat daarin duidelijk afwijkende mededingingsvoorwaarden gelden, waarbij met name wordt bekeken of de potentiële exploitant met aanmerkelijke marktmacht in zijn hele netwerkgebied op uniforme wijze te werk gaat of dat deze wordt geconfronteerd met duidelijk afwijkende mededingingsvoorwaarden, waardoor zijn activiteiten in bepaalde gebieden worden belemmerd, maar in andere gebieden niet.

                  (36)

                  Tot op heden hebben de nationale regelgevende instanties vastgesteld dat de meeste markten nationaal waren omdat het kopernetwerk van de gevestigde exploitant een nationale dekking had. Naarmate de uitrol van alternatieve netwerken vordert, kunnen de mededingingsvoorwaarden echter aanzienlijk en duurzaam variëren tussen de verschillende gebieden van eenzelfde lidstaat (bijvoorbeeld tussen stedelijke en landelijke gebieden), waardoor het noodzakelijk is afzonderlijke geografische markten te definiëren.

                  (37)

                  Met het oog op de definitie van geografische markten moeten de nationale regelgevende instanties een geografische basiseenheid vaststellen als uitgangspunt voor de beoordeling van de mededingingsvoorwaarden. Deze eenheid kan de netwerktopologie of administratieve grenzen volgen, afhankelijk van de nationale omstandigheden. In alle gevallen moet de geografische eenheid, overeenkomstig de praktijk van de Commissie (4), a) van een passende omvang zijn, d.w.z. klein genoeg om duidelijk afwijkende concurrentievoorwaarden binnen elke eenheid te voorkomen, maar groot genoeg om een microanalyse die veel middelen vergt, lasten met zich meebrengt en kan leiden tot marktversnippering te vermijden; b) de netwerkstructuur van alle betrokken marktdeelnemers weerspiegelen, en c) duidelijke en stabiele grenzen hebben in de loop van de tijd. Wat voorwaarde b) betreft, moeten de nationale regelgevende instanties zich, in voorkomend geval, baseren op het geografische onderzoek van netwerken overeenkomstig artikel 22 van het wetboek.

                  (38)

                  Overeenkomstig de beginselen van het mededingingsrecht en op basis van de analyse van de eerder beschreven geografische eenheden moeten de nationale regelgevende instanties vervolgens een eerste definitie van het toepassingsgebied van de geografische markten vaststellen door eenheden met vergelijkbare concurrentievoorwaarden samen te voegen. De nationale regelgevende instanties moeten de concurrentievoorwaarden toekomstgericht beoordelen door te kijken naar structurele en gedragsindicatoren, waarbij zij met name overeenkomstig artikel 64, lid 3, van het wetboek rekening houden met het belang van op infrastructuur gebaseerde mededinging. Dergelijke indicatoren kunnen onder meer de dekking van netwerken, het aantal concurrerende netwerken, hun respectieve marktaandelen, trends in marktaandelen, lokaal of uniform prijsstellingsgedrag, kenmerken van de vraag en het overstappen van klanten en marktverlaters. De daaruit voortvloeiende definitie van geografische markten moet worden getoetst aan een analyse van de substitueerbaarheid aan vraag- en aanbodzijde. Niet aan elkaar grenzende geografische markten met vergelijkbare concurrentievoorwaarden kunnen in dit stadium samen worden geanalyseerd.

                  (39)

                  Bij het definiëren van de markt moet op prospectieve basis rekening worden gehouden met aanzienlijke verschillen in concurrentievoorwaarden. Segmentatie van corrigerende maatregelen kan worden gebruikt om minder significante of minder stabiele variaties in concurrentievoorwaarden aan te pakken, onder meer door de corrigerende maatregelen periodiek of gericht aan te passen, zonder de voorspelbaarheid van de regelgeving te ondermijnen.

                  (40)

                  Artikel 75 van het wetboek verleent de Commissie de bevoegdheid om een gedelegeerde handeling vast te stellen waarbij een enkel maximumtarief voor mobiele gespreksafgifte voor de hele Unie en een enkel maximumtarief voor vaste gespreksafgifte voor de hele Unie worden vastgesteld (samen “Uniebrede tarieven voor gespreksafgifte”). De Uniebrede tarieven voor gespreksafgifte zijn rechtstreeks van toepassing op alle aanbieders van vaste en mobiele afgiftediensten in de Unie. De Uniebrede tarieven voor gespreksafgifte worden gebaseerd op de efficiënte kosten van het aanbieden van afgiftediensten. De toepassing van de Uniebrede tarieven voor gespreksafgifte moet het vermogen van mobiele en vaste exploitanten om buitensporige afgiftetarieven te hanteren, beperken. Zo zou het risico van buitensporige afgiftetarieven, de ernstigste bedreiging voor de mededinging op deze markten, verdwijnen. Door de strikte kostenoriëntatie die wordt toegepast bij de vaststelling van de Uniebrede tarieven voor gespreksafgifte, zoals vereist door het wetboek, moeten de afgiftetarieven vergelijkbaar zijn met de afgiftetarieven die worden verwacht in geval van concurrerende markten. Bijgevolg zouden de afgiftemarkten niet langer voldoen aan de driecriteriatoets op het niveau van de Unie.

                  (41)

                  Niettemin kunnen specifieke omstandigheden de regulering van bepaalde aspecten van de afgiftemarkten in sommige lidstaten rechtvaardigen. Specifieke nationale omstandigheden kunnen erop wijzen dat deze markten niet neigen naar mededinging in de toekomst of dat er concurrentieproblemen blijven bestaan. Dit kan het geval zijn wanneer exploitanten interconnectie is geweigerd of wanneer zij problemen hebben ondervonden met de afgifte van gesprekken vanuit hun netwerk op netwerken van andere exploitanten. De nationale regelgevende instanties moeten dergelijke problemen aanpakken, hetzij door andere op aanmerkelijke marktmacht gebaseerde verplichtingen dan prijscontrole op te leggen indien aan de driecriteriatoets is voldaan, hetzij door gebruik te maken van andere passende regelgevingsinstrumenten overeenkomstig artikel 61, lid 2, van het wetboek, indien aan de daarin vermelde voorwaarden is voldaan.

                  (42)

                  In de lijst met markten in de bijlage bij deze aanbeveling staan niet langer drie markten die in de aanbeveling van 2014 werden vermeld, omdat zij niet voldoen aan de driecriteriatoets, namelijk de markten voor wholesalegespreksafgifte op afzonderlijke openbare telefoonnetwerken op een vaste locatie (markt 1), wholesalegespreksafgifte op afzonderlijke mobiele netwerken (markt 2) en centrale toegang op wholesaleniveau, op een vaste locatie voor massaproducten (markt 3 b)).

                  (43)

                  Voor de overige markten uit de aanbeveling van 2014, namelijk markt 3 a) (lokale toegang op wholesaleniveau, op een vaste locatie) en markt 4 (hoogwaardige toegang op wholesaleniveau, op een vaste locatie), waarvan de laatste gedeeltelijk opnieuw is vastgelegd, is regelgeving ex ante nog steeds gerechtvaardigd aangezien zij voldoen aan de driecriteriatoets op het niveau van de Unie. De nationale regelgevende instanties moeten bij het afbakenen van deze markten rekening houden met de desbetreffende nationale omstandigheden, met name wat hun geografische dimensie betreft.

                  (44)

                  Om ervoor te zorgen dat bij het bepalen of regelgeving ex ante van een bepaalde markt gerechtvaardigd is, voldoende aandacht wordt besteed aan de impact van aan aanverwante markten opgelegde regelgeving, dienen de nationale regelgevende instanties te waarborgen dat verwante markten op consistente wijze, en tegelijkertijd of zo snel mogelijk achter elkaar, worden geanalyseerd.

                  (45)

                  Wanneer nationale regelgevende instanties bekijken of bestaande regelgevende verplichtingen moeten worden gewijzigd of gehandhaafd, moeten zij ook de driecriteriatoets toepassen op de markten die zijn opgenomen in de bijlagen bij Aanbeveling 2003/311/EG (5), Aanbeveling 2007/879/EG (6) en Aanbeveling 2014/710/EU van de Commissie, maar niet langer in de bijlage bij deze aanbeveling zijn opgenomen.

                  (46)

                  Het Orgaan van Europese regulerende instanties voor elektronische communicatie is geraadpleegd in overeenstemming met artikel 64, lid 1, van Richtlijn (EU) 2018/1972 en heeft op 16 oktober 2020 advies uitgebracht,

            HEEFT DE VOLGENDE AANBEVELING VASTGESTELD:

                  1.

                  Bij het bepalen overeenkomstig artikel 64, lid 3, van Richtlijn (EU) 2018/1972 van de relevante markten die overeenkomen met de nationale omstandigheden, zouden de nationale regelgevende instanties de producten- en dienstenmarkten moeten analyseren die in de bijlage zijn opgenomen.

                  2.

                  Als nationale regelgevende instanties vaststellen dat één of meer van de in de bijlage opgenomen markten op grond van specifieke nationale omstandigheden niet aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen, zouden zij de driecriteriatoets moeten uitvoeren en aantonen dat er aan ten minste één van de in artikel 67, lid 1, van Richtlijn (EU) 2018/1972 vastgestelde criteria niet is voldaan, hetgeen door de Commissie zal worden gecontroleerd.

                  3.

                  Bij het bepalen van relevante geografische markten binnen hun grondgebied overeenkomstig artikel 64, lid 3, van het wetboek zouden de nationale regelgevende instanties een gedetailleerde analyse moeten uitvoeren van de substitueerbaarheid aan vraag- en aanbodzijde, waarbij van een geschikte geografische eenheid wordt uitgegaan en dergelijke eenheden met vergelijkbare concurrentievoorwaarden worden samengevoegd. De beoordeling van de concurrentievoorwaarden zou toekomstgericht moeten zijn en zou onder meer gebaseerd moeten zijn op het aantal concurrerende netwerken en de kenmerken ervan, de distributie van en trends in marktaandelen, prijzen en gedragspatronen.

                  4.

                  Deze aanbeveling laat de marktbepalingen, de resultaten van marktanalyses en de regelgevende verplichtingen onverlet die nationale regelgevende instanties hebben goedgekeurd in overeenstemming met het regelgevingskader dat vóór de datum van aanneming van deze aanbeveling van kracht was.

                  5.

                  Deze aanbeveling is gericht tot de lidstaten.

         Gedaan te Brussel, 18 december 2020.

               Voor de Commissie

            Thierry BRETON

               Lid van de Commissie

         (1)  PB L 321 van 17.12.2018, blz. 36.

         (2)  Aanbeveling 2014/710/EU van de Commissie van 9 oktober 2014 betreffende relevante producten- en dienstenmarkten in de elektronische-communicatiesector die aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen overeenkomstig Richtlijn 2002/21/EG van het Europees Parlement en de Raad inzake een gemeenschappelijk regelgevingskader voor elektronische-communicatienetwerken en -diensten (PB L 295 van 11.10.2014, blz. 79).

         (3)  Zie overweging 23 van de richtsnoeren voor de marktanalyse en de beoordeling van aanmerkelijke marktmacht in het bestek van het EU-regelgevingskader voor elektronischecommunicatienetwerken en -diensten (PB C 159 van 7.5.2018, blz. 1) en overweging 163 van het wetboek.

         (4)  Met name mededeling van de Commissie C/2018/2374 — Richtsnoeren voor de marktanalyse en de beoordeling van aanmerkelijke marktmacht in het bestek van het EU-regelgevingskader voor elektronischecommunicatienetwerken en -diensten (PB C 159 van 7.5.2018, blz. 1).

         (5)  Aanbeveling 2003/311/EG van de Commissie van 11 februari 2003 betreffende relevante producten- en dienstenmarkten in de elektronischecommunicatiesector die overeenkomstig Richtlijn 2002/21/EG van het Europees Parlement en de Raad inzake een gemeenschappelijk regelgevingskader voor elektronischecommunicatienetwerken en -diensten aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen (PB L 114 van 8.5.2003, blz. 45).https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/?uri=CELEX:32003H0311

         (6)  Aanbeveling 2007/879/EG van de Commissie van 17 december 2007 betreffende relevante producten- en dienstenmarkten in de elektronischecommunicatiesector die overeenkomstig Richtlijn 2002/21/EG van het Europees Parlement en de Raad inzake een gemeenschappelijk regelgevingskader voor elektronischecommunicatienetwerken en -diensten aan regelgeving ex ante kunnen worden onderworpen (PB L 344 van 28.12.2007, blz. 65).https://eur-lex.europa.eu/legal-content/NL/TXT/?uri=celex:32007H0879

         BIJLAGE
         Markt 1: Lokale toegang op wholesaleniveau, op een vaste locatie
         Markt 2: Specifieke capaciteit op wholesaleniveau


               21.1.2021

               NL

               Publicatieblad van de Europese Unie

               C 23/146

      P8_TA(2019)0172
      Reikwijdte en mandaat voor speciale vertegenwoordigers van de EU
      Aanbeveling van het Europees Parlement van 13 maart 2019 aan de Raad, de Commissie en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid over de reikwijdte en het mandaat voor speciale vertegenwoordigers van de EU (2018/2116(INI))
      (2021/C 23/23)

         Het Europees Parlement,

                  —

                  gezien de artikelen 2, 3, 6, 21, 33 en 36 van het Verdrag betreffende de Europese Unie (VEU),

                  —

                  gezien het besluit van de Raad van 26 juli 2010 tot vaststelling van de inrichting en werking van de Europese dienst voor extern optreden (1),

                  —

                  gezien de verklaring van de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid (VV/HV) over politieke verantwoordingsplicht (2),

                  —

                  gezien de jaarverslagen van de hoge vertegenwoordiger van de Europese Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid aan het Europese Parlement, over de uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid,

                  —

                  gezien de jaarverslagen van de EU over mensenrechten en democratie in de wereld,

                  —

                  gezien het Interinstitutioneel Akkoord van 20 november 2002 tussen het Europees Parlement en de Raad over de toegang van het Europees Parlement tot gevoelige gegevens van de Raad op het gebied van het veiligheids- en defensiebeleid,

                  —

                  gezien de handleiding inzake de benoeming, het mandaat en de financiering van de speciale vertegenwoordigers van de EU van 9 juli 2007 en de desbetreffende nota van de Raad van 11 maart 2014 (7510/14),

                  —

                  gezien zijn resolutie van 8 juli 2010 over het voorstel voor een besluit van de Raad tot vaststelling van de inrichting en werking van de Europese dienst voor extern optreden (3),

                  —

                  gezien de mondiale strategie van de Europese Unie voor buitenlands en veiligheidsbeleid, op 28 juni 2016 gepresenteerd door de VV/HV, en de daaropvolgende uitvoeringsverslagen,

                  —

                  gezien de EU-richtsnoeren ter bevordering en bescherming van het genot van alle mensenrechten door lesbiennes, homoseksuelen, biseksuelen, transgenders en interseksuelen (LHBTI), die de Raad in 2013 heeft aangenomen,

                  —

                  gezien de Slotakte van Helsinki van de Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa (OVSE) uit 1975 en alle beginselen daarvan, als gronddocument voor de Europese en bredere regionale veiligheidsorde,

                  —

                  gezien zijn resoluties over de jaarverslagen van de hoge vertegenwoordiger van de Europese Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid aan het Europees Parlement, over de uitvoering van het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid,

                  —

                  gezien zijn resoluties over de jaarverslagen van de EU over mensenrechten en democratie in de wereld,

                  —

                  gezien zijn aanbeveling van 15 november 2017 aan de Raad, de Commissie en de EDEO over het Oostelijk Partnerschap, in aanloop naar de top in november 2017 (4),

                  —

                  gezien zijn resolutie van 4 juli 2017 over de bestrijding van mensenrechtenschendingen in de context van oorlogsmisdrijven, en misdrijven tegen de menselijkheid, met inbegrip van genocide (5),

                  —

                  gezien zijn resoluties over Oekraïne waarin wordt aangedrongen op de benoeming van een speciale vertegenwoordiger (SVEU's) van de EU voor de Krim en de regio Donbas,

                  —

                  gezien zijn aanbeveling aan de Raad van 13 juni 2012 over de speciale vertegenwoordiger van de EU voor de mensenrechten (6),

                  —

                  gezien de artikelen 110 en 113 van zijn Reglement,

                  —

                  gezien het verslag van de Commissie buitenlandse zaken (A8-0171/2019),

                  A.

                  overwegende dat de EU de ambitie heeft een sterkere mondiale speler te worden, zowel op economisch als op politiek gebied, die er in haar optreden en beleid naar streeft een bijdrage te leveren aan de instandhouding van internationale vrede en veiligheid en een op regels gebaseerde wereldorde;

                  B.

                  overwegende dat de speciale vertegenwoordigers van de EU (SVEU's) door de Raad worden benoemd op voorstel van de VV/HV, met het mandaat om specifieke doelstellingen met een thematisch of geografisch gebonden politieke of veiligheidsdimensie te bevorderen; overwegende dat zij een waardevol en flexibel instrument voor de EU-diplomatie zijn gebleken, aangezien zij in cruciale gebieden en situaties de EU verpersoonlijken en vertegenwoordigen, met de steun van alle lidstaten; overwegende dat de flexibiliteit van het mandaat van de SVEU's ervoor zorgt dat zij als operationeel instrument snel kunnen worden ingezet zodra er in bepaalde landen of rond bepaalde thema's bezorgdheid ontstaat;

                  C.

                  overwegende dat de SVEU's vanwege hun veelvuldige aanwezigheid op het terrein in een bevoorrechte positie verkeren om een dialoog met het maatschappelijk middenveld en lokale actoren aan te knopen en onderzoek op het terrein te verrichten; overwegende dat zij door deze directe ervaring in staat zijn op constructieve wijze bij te dragen aan beleidsvorming en de ontwikkeling van strategieën;

                  D.

                  overwegende dat er momenteel vijf regionale SVEU's zijn (voor de Hoorn van Afrika, de Sahel, Centraal-Azië, het vredesproces in het Midden-Oosten, de zuidelijke Kaukasus en de crisis in Georgië), twee landspecifieke SVEU's (Kosovo en Bosnië en Herzegovina) en één thematische SVEU die verantwoordelijk is voor de mensenrechten;

                  E.

                  overwegende dat momenteel slechts twee SVEU's vrouwen zijn;

                  F.

                  overwegende dat in het geval van SVEU's met mandaten voor specifieke landen, hun dubbele functie (de SVEU is tevens het hoofd van de EU-delegatie in het betrokken land) heeft bijgedragen aan de samenhang en efficiëntie van de aanwezigheid van de EU in de wereld; overwegende dat de inzet van meer landspecifieke SVEU's in overeenstemming moet zijn met de strategieën voor het extern optreden van de EU, gezien de versterking van de EU-delegaties via het Verdrag van Lissabon, waardoor zij de verantwoordelijkheid hebben gekregen voor de coördinatie van alle EU-maatregelen ter plaatse, inclusief het beleid in het kader van het GBVB;

                  G.

                  overwegende dat er andere gebieden en conflicten zijn die een hoge prioriteit moeten krijgen, onder meer in het onmiddellijke nabuurschap van de EU, en dat deze bijzondere aandacht, een grotere betrokkenheid en een grotere zichtbaarheid van de EU vereisen, zoals in het geval van de Russische agressie in Oekraïne en illegale bezetting van de Krim;

                  H.

                  overwegende dat de SVEU's met name hun nut hebben bewezen bij het voeren van politieke dialogen op hoog niveau en door hun vermogen om partners op hoog niveau te bereiken in een uiterst gevoelig politiek klimaat;

                  I.

                  overwegende dat de SVEU's worden gefinancierd uit de GBVB-begroting, zoals in de medebeslissingsprocedure is vastgesteld door het Parlement, en dat zij verantwoording moeten afleggen tegenover de Commissie over de uitvoering van de begroting;

                  J.

                  overwegende dat de VV/HV zich ertoe heeft verbonden positief te reageren op verzoeken van het Europees Parlement om de nieuw benoemde SVEU's eerst te horen voor ze geïnstalleerd worden, en om regelmatige briefings aan het Parlement door de SVEU's te vergemakkelijken;

                  K.

                  overwegende dat de selectie van SVEU's plaatsvindt onder personen die eerder een hoog diplomatiek of politiek ambt bekleedden in hun eigen land of binnen een internationale organisatie; overwegende dat SVEU's een aanzienlijke mate van flexibiliteit en beslissingsvrijheid krijgen wat betreft de wijze waarop zij hun mandaat uitvoeren, wat bevorderlijk kan zijn om gestelde doelen te verwezenlijken, strategieën uit te voeren en de EU een toegevoegde waarde te bieden;

                  L.

                  overwegende dat de SVEU's in de eerste plaats moeten bijdragen aan de eenheid, consistentie, samenhang en doeltreffendheid van het externe optreden en de externe vertegenwoordiging van de EU; overwegende dat zij blijk geven van de belangstelling van de EU voor een bepaald land, bepaalde regio of een bepaald thematisch gebied en de zichtbaarheid van de EU vergroten, en dat zij bijdragen aan de uitvoering van bepaalde strategieën of beleid van de EU ten aanzien van het land, de regio of het thema waarop hun mandaat betrekking heeft;

                  1.

                  beveelt de Raad, de Commissie en de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid het volgende aan:

                              (a)

                              een strategische bezinning voor te bereiden over de inzet, de rol, het mandaat en de bijdrage van de SVEU's in het licht van de uitvoering van de integrale EU-strategie;

                              (b)

                              ervoor te zorgen dat er alleen SVEU's worden benoemd als het gebruik van dit instrument een duidelijke toegevoegde waarde heeft, d.w.z. als hun taken niet doeltreffend kunnen worden vervuld door bestaande structuren binnen de EDEO, met inbegrip van EU-delegaties, of binnen de Commissie;

                              (c)

                              ervoor te zorgen dat de SVEU's in de eerste plaats worden ingezet om de inspanningen van de EU op het gebied van conflictpreventie en -oplossing en uitvoering van de EU-strategieën op te voeren, in het bijzonder door middel van bemiddeling en de facilitering van dialoog, en om de beleidsdoelstellingen van de EU te bevorderen op specifieke thematische gebieden die alle onder de bevoegdheid van externe betrekkingen vallen en onder naleving van het internationaal recht;

                              (d)

                              te voorkomen dat er een wildgroei van SVEU's en een versnippering van hun mandaten optreedt hetgeen tot overlappingen met andere EU-instellingen en tot hogere coördinatiekosten zou leiden;

                              (e)

                              ervoor te zorgen dat de mandaten en werkzaamheden van SVEU's op het gebied van regionale veiligheid en conflictpreventie, -bemiddeling en -oplossing uitgaan van de beginselen van het internationaal recht zoals vastgelegd in de Slotakte van Helsinki uit 1975 en andere essentiële normen van het internationaal recht, alsook van de vreedzame oplossing van conflicten, als essentieel onderdeel van de Europese veiligheidsorde en zoals benadrukt in de integrale EU-strategie; en dat deze in overeenstemming zijn met alle door de EU vastgestelde regels en beleidsmaatregelen ten aanzien van de regio of het conflict dat onder hun verantwoordelijkheid valt;

                              (f)

                              alle mogelijke middelen in overweging te nemen die de rol van de SVEU's als doeltreffend instrument van het externe beleid van de EU versterken, een instrument om initiatieven voor het buitenlands beleid van de EU te ontwikkelen en uit te voeren, en om synergiën te bevorderen, met name door ervoor te zorgen dat SVEU's vrij kunnen reizen binnen het gebied dat onder hun mandaat valt, met inbegrip van conflictgebieden, om hun taken op doeltreffende wijze te kunnen uitvoeren;

                              (g)

                              te zorgen voor grotere transparantie en zichtbaarheid van het werk van de SVEU's, onder meer door hun bezoeken aan landen, hun werkprogramma en hun prioriteiten bekend te maken en afzonderlijke websites tot stand te brengen om openbaar toezicht op hun optreden mogelijk te maken;

                              (h)

                              de elementen te versterken die de toegevoegde waarde van de SVEU zijn, namelijk legitimiteit op basis van de steun van de VV/HV en de lidstaten, nationale, regionale en thematische verantwoordelijkheden, politiek gewicht, flexibiliteit, en een betere aanwezigheid en zichtbaarheid van de EU in partnerlanden, zodat het profiel van de EU als doeltreffende internationale speler wordt versterkt;

            Mandaat

                  (i)

                  voor een passende lengte van het mandaat te zorgen, hetgeen de aanwerving van gekwalificeerd hoger personeel mogelijk maakt en ruimte laat voor de uitvoering van het mandaat, evenals het opbouwen van vertrouwen met partners, het opzetten van netwerken en het beïnvloeden van processen; te zorgen voor een regelmatige evaluatie die aansluit bij de ontwikkelingen in het land, de regio of het onderwerp in kwestie, en het ook mogelijk te maken dat het mandaat wordt verlengd indien de omstandigheden dit vereisen;

                  (j)

                  bij te dragen aan de uitvoering van EU-beleid of EU-strategieën ten aanzien van het gebied waarop het mandaat betrekking heeft, en aan de opstelling of herziening van strategieën of beleid;

                  (k)

                  ervoor te zorgen dat conflictpreventie en -oplossing, bemiddeling en facilitering van dialoog, alsook fundamentele vrijheden, mensenrechten, democratie, de rechtsstaat en gendergelijkheid, worden gezien als horizontale prioriteiten en bijgevolg als hoekstenen van het mandaat van SVEU's, en dat passende verslaglegging over de genomen maatregelen op deze gebieden wordt gewaarborgd;

                  (l)

                  evaluatie- en toezichtprocedures verplicht te stellen met aandacht voor behaalde resultaten, ondervonden obstakels, belangrijkste uitdagingen, bijdragen aan beleidsformulering en de beoordeling van de coördinatie van de activiteiten van de SVEU met andere EU-actoren, om uitwisselingen van beste praktijken te bevorderen tussen SVEU's, evenals om de prestaties te beoordelen en te overwegen de mandaten te verlengen en te evalueren;

                  (m)

                  ervoor te zorgen dat het mandaat voor Centraal-Azië in samenhang is met de EU-strategie voor Centraal-Azië van 2007, die in 2015 is herzien om de doeltreffendheid en zichtbaarheid van de Unie in de regio te vergroten;

                  (n)

                  een aanzienlijke “afkoelingsperiode” in te voeren voor SVEU's, om te waarborgen dat de hoogst mogelijke ethische normen inzake belangenvermenging worden gehanteerd;

                  (o)

                  ervoor te zorgen dat de Commissie buitenlandse zaken van het Parlement wordt betrokken bij de opstelling van de mandaten van de SVEU's, zowel de nieuwe als de verlengde;

            Instrumenten

                  (p)

                  de flexibiliteit en autonomie te handhaven die de SVEU's momenteel ervaren als een onderscheidend GBVB-instrument met een afzonderlijke financieringsbron en een bevoorrechte relatie met de Raad; tegelijkertijd de coördinatie- en rapportageverbindingen met de betrokken EDEO-directoraten (regionaal, thematisch, GVDB en crisisrespons) en met de betrokken DG's van de Commissie te versterken; te zorgen voor een snelle en transparante benoemings- en bekrachtigingsprocedure;

                  (q)

                  de tekortkomingen bij het in stand houden van het institutionele “geheugen” en de continuïteit tussen uitgaande en binnenkomende SVEU's aan te pakken door de logistieke en administratieve ondersteuning van de EDEO te versterken, met inbegrip van archivering, en hoofdzakelijk door beleidsadviseurs van de EDEO en andere EU-instellingen, waar nodig, te detacheren naar de SVEU-teams;

            Persoonlijk profiel

                  (r)

                  personen met uitgebreide diplomatieke en politieke expertise en een passend profiel tot SVEU te benoemen, waarbij zij in het bijzonder politiek gewicht in de schaal moeten kunnen leggen om banden en wederzijds vertrouwen met hooggeplaatste gesprekspartners op te bouwen; in dit verband te profiteren van de bestaande pool van personen met politieke en diplomatieke ervaring in de EU; genderevenwicht en geografisch evenwicht in acht te nemen; ervoor te zorgen dat de besluitvorming om een specifieke persoon te benoemen op transparante wijze verloopt en het besluit pas valt nadat de aanvaardbaarheid van de kandidaat is bevestigd, met name wat eventuele belangenconflicten betreft en om ervoor te zorgen dat de kandidaat voldoet aan de normen inzake ethisch handelen;

                  (s)

                  ervoor te zorgen dat de benoeming van SVEU's pas wordt bekrachtigd wanneer zij een positieve evaluatie van de Commissie buitenlandse zaken van het Parlement hebben gekregen;

                  (t)

                  te zorgen voor eenvoudiger toegang tot informatie en motiveringen betreffende geselecteerde kandidaten;

            Bestreken gebieden

                  (u)

                  de mandaten van de SVEU's te richten op versterking van de regionale veiligheid en op conflictpreventie en -oplossing, in het bijzonder door facilitering van dialoog en bemiddeling waarbij EU-betrokkenheid een toegevoegde waarde kan zijn; ervoor te zorgen dat in geval van een thematische focus, de benoeming van een SVEU niet met de rol van de Commissie en de EDEO overlapt of deze ondermijnt;

                  (v)

                  gezien de rol van de SVEU's als specifiek diplomatiek instrument in het extern optreden van de EU en het belang van stabiliteit in het Europees nabuurschap, SVEU's aan te moedigen steeds nauwere betrekkingen tot stand te brengen met de landen die door langdurige conflicten worden getroffen, waarbij het accent erop ligt hoe belangrijk het is dat SVEU's bijdragen aan de vreedzame oplossing van conflicten in het nabuurschap van de EU;

                  (w)

                  tevredenheid te uiten over de benoeming van de nieuwe SVEU voor de mensenrechten, alsook erkenning voor het werk van de vorige SVEU op dit gebied, die zijn taak om de doeltreffendheid en zichtbaarheid van het mensenrechtenbeleid van de EU te verbeteren, met succes heeft vervuld; merkt op dat het nu ook de taak van deze SVEU is om de naleving van het internationaal humanitair recht en de ondersteuning van het internationaal strafrecht, te bevorderen;

                  (x)

                  de capaciteit en de rol van de SVEU voor de mensenrechten te versterken, en er hierbij rekening mee te houden dat deze functie een wereldwijd mandaat inhoudt en bijgevolg politieke dialoog met derde landen, relevante partners, de bedrijfswereld, het maatschappelijk middenveld en internationale en regionale organisaties vereist en omvat, alsook een optreden in de desbetreffende internationale fora;

                  (y)

                  ermee rekening houdend dat het aantal SVEU's niet aanzienlijk moet toenemen, zodat de bijzondere aard van deze functie niet uit het oog wordt verloren, de mandaten van de bestaande landspecifieke SVEU's geleidelijk af te bouwen en, in afwachting van de algemene verdeling van de verantwoordelijkheden in de komende Commissie en de EDEO, de benoeming van regionale SVEU's te overwegen; de benoeming van thematische SVEU's te overwegen voor de internationale coördinatie van de bestrijding van klimaatverandering, voor het internationaal humanitair recht en internationale rechtspraak en voor ontwapening en non-proliferatie, in het laatst genoemde geval om het werk van de huidige speciale gezant van de EU op dit gebied over te nemen;

                  (z)

                  een nieuwe SVEU te benoemen voor Oekraïne, in de eerste plaats gericht op de Krim en de regio Donbas, die verantwoordelijk is voor het toezicht op de mensenrechtensituatie in de bezette gebieden, de tenuitvoerlegging van de Minsk-akkoorden, een de-escalatie in de Zee van Azov en de uitoefening van de rechten van intern ontheemden, in overeenstemming met eerdere oproepen van het Parlement in zijn resoluties;

            Interactie en samenwerking

                  (aa)

                  de interactie en coördinatie van SVEU's met de verschillende EU-instellingen, het maatschappelijk middenveld en de lidstaten te versterken, teneinde te zorgen voor maximale synergie en samenhangende inzet van alle actoren; de betrokkenheid van SVEU's bij het EU-systeem voor vroegtijdige waarschuwing bij conflicten te vergroten; ervoor te zorgen dat er geen overlappingen ontstaan met andere diplomatieke functies op hoog niveau, zoals de speciale gezanten van de EU; te zorgen voor samenwerking met andere gelijkgezinde partners en gezanten, waaronder die van de VN, de NAVO en de VS;

                  (ab)

                  gezien het feit dat het Europees Parlement medewetgever is voor de burgerlijke aspecten van de GBVB-begroting, die wordt beheerd door de dienst Instrumenten voor het buitenlands beleid (FPI), het toezicht van het Parlement op de activiteiten van de SVEU's te versterken, alsook de verantwoordingsplicht van de SVEU's en de transparantie van hun werk te vergroten, waarbij eraan wordt herinnerd dat dit doel kan worden bereikt door regelmatig informatie uit te wisselen over de uitvoering door de SVEU's van hun mandaat, over hun werk, hun successen en de uitdagingen waarmee zij worden geconfronteerd, door middel van regelmatige en tenminste jaarlijkse bijeenkomsten en gedachtewisselingen tussen SVEU's en de betrokken organen van het EP, in het bijzonder de Commissie buitenlandse zaken, de Subcommissie mensenrechten en de Subcommissie veiligheid en defensie, en door het systematisch delen met het EP van verslagen en landspecifieke strategieën die de SVEU's aan het Politiek en Veiligheidscomité (PVC) van de Raad en aan de EDEO hebben gestuurd; en er hiertoe op aan te dringen dat deze documenten worden opgenomen in het interinstitutioneel akkoord op het gebied van het GBVB;

                  (ac)

                  de interactie met het maatschappelijk middenveld en de burgers te stimuleren en de dialoog met deze partners te faciliteren, in de regio's die worden gedekt door SVEU's, als onderdeel van de preventieve diplomatie en bemiddelingsprocessen, maar ook om de zichtbaarheid van de EU te vergroten; er in het bijzonder voor te zorgen dat SVEU's zich proactief opstellen ten aanzien van actoren uit het maatschappelijk middenveld, mensenrechtenverdedigers en personen met een afwijkende mening die mogelijk worden bedreigd of in het vizier worden genomen door de lokale autoriteiten;

                  2.

                  beveelt aan dat het volgende Europees Parlement van de nieuwe VV/HV verlangt om binnen de eerste zes maanden van zijn of haar mandaat te komen met een strategische bezinning op het inzetten van SVEU's, in de context van de uitvoering van de mondiale strategie en in overeenstemming met de hierboven uiteengezette beginselen en aanbevelingen;

                  3.

                  verzoekt zijn Voorzitter deze aanbeveling te doen toekomen aan de Raad, de Commissie, de vicevoorzitter van de Commissie/hoge vertegenwoordiger van de Unie voor buitenlandse zaken en veiligheidsbeleid, en de speciale vertegenwoordigers van de EU.

         (1)  PB L 201 van 3.8.2010, blz. 30.

         (2)  PB C 210 van 3.8.2010, blz. 1.

         (3)  PB C 351 E van 2.12.2011, blz. 454.

         (4)  PB C 356 van 4.10.2018, blz. 130.

         (5)  PB C 334 van 19.9.2018, blz. 69.

         (6)  PB C 332 E van 15.11.2013, blz. 114.