               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 23.5.2018
            COM(2018) 420 final
            Aanbeveling voor een
            AANBEVELING VAN DE RAAD
            over het nationale hervormingsprogramma 2018 van Polenen met een advies van de Raad over het convergentieprogramma 2018 van Polen

               Aanbeveling voor een

               AANBEVELING VAN DE RAAD

               over het nationale hervormingsprogramma 2018 van Polen

                  en met een advies van de Raad over het convergentieprogramma 2018 van Polen

               DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

               Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 121, lid 2, en artikel 148, lid 4,

               Gezien Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid
                  1
               , en met name artikel 5, lid 2/artikel 9, lid 2,

               Gezien de aanbeveling van de Europese Commissie
                  2
               ,

               Gezien de resoluties van het Europees Parlement
                  3
               ,

               Gezien de conclusies van de Europese Raad,

               Gezien het advies van het Comité voor de werkgelegenheid,

               Gezien het advies van het Economisch en Financieel Comité,

               Gezien het advies van het Comité voor sociale bescherming,

               Gezien het advies van het Comité voor de economische politiek,

               Overwegende hetgeen volgt:

               (1)Op 22 november 2017 heeft de Commissie haar goedkeuring gehecht aan de jaarlijkse groeianalyse en daarmee de aanzet gegeven tot het Europees Semester 2018 voor coördinatie van het economisch beleid. Er werd terdege rekening gehouden met de Europese pijler van sociale rechten, die op 17 november 2017 door het Europees Parlement, de Raad en de Commissie is afgekondigd. De prioriteiten van de jaarlijkse groeianalyse zijn op 22 maart 2018 door de Europese Raad bekrachtigd. Op 22 november 2017 heeft de Commissie op grond van Verordening (EU) nr. 1176/2011 ook het waarschuwingsmechanismeverslag aangenomen, waarin zij Polen niet heeft genoemd als een van de lidstaten die aan een diepgaande evaluatie zouden worden onderworpen.

               (2)Op 7 maart 2018 is het landverslag 2018 voor Polen gepubliceerd
                  4
               . Daarin werd de vooruitgang beoordeeld die Polen bij de tenuitvoerlegging van de op 11 juli 2017 door de Raad vastgestelde landspecifieke aanbevelingen heeft gemaakt, alsmede het gevolg dat is gegeven aan de aanbevelingen die in de jaren voordien werden goedgekeurd, en de vooruitgang die Polen in de richting van zijn nationale Europa 2020-doelstellingen heeft geboekt.

               (3)Op 26 april 2018 heeft Polen zijn nationale hervormingsprogramma 2018 en zijn convergentieprogramma 2018 ingediend. Om met de onderlinge verbanden tussen beide programma's rekening te houden, zijn deze tegelijkertijd geëvalueerd.

               (4)De betrokken landspecifieke aanbevelingen zijn meegenomen in de programmering van de Europese structuur- en investeringsfondsen voor de periode 2014-2020. Op grond van artikel 23 van Verordening (EU) nr. 1303/2013 van het Europees Parlement en de Raad
                  5
                kan de Commissie een lidstaat verzoeken zijn partnerschapsovereenkomst en de desbetreffende programma's te herzien, en wijzigingen daarop voorstellen, indien dit nodig is om de uitvoering van de betrokken aanbevelingen van de Raad te ondersteunen. De Commissie heeft in richtsnoeren met betrekking tot de toepassing van de maatregelen die de effectiviteit van de Europese structuur- en investeringsfondsen koppelen aan gezonde economische governance, nader aangegeven hoe zij van die bepaling zou gebruikmaken
                  6
               .

               (5)Polen valt momenteel onder het preventieve deel van het stabiliteits- en groeipact. In zijn convergentieprogramma 2018 gaat het kabinet ervan uit dat het nominale saldo stapsgewijs zal verbeteren van een tekort van 1,7 % van het bbp in 2017 tot 0,7 % van het bbp in 2021. De begrotingsdoelstelling op middellange termijn - een structureel tekort van 1,0 % van het bbp - zal naar verwachting niet worden bereikt tegen 2021, d.w.z. binnen de looptijd van het convergentieprogramma. Het herberekende structurele saldo
                  7
                wijst echter nog op een tekort van 1,3 % van het bbp in 2021. Volgens het convergentieprogramma 2018 zal de overheidsschuldquote naar verwachting afnemen van 50,6 % van het bbp in 2017 tot 50,4 % van het bbp in 2018 en tot 46,0 % van het bbp in 2021. Het macro-economische scenario dat aan die begrotingsprognoses ten grondslag ligt, is voor 2018 voorzichtig en voor de periode daarna plausibel.

               (6)Op 11 juli 2017 heeft de Raad Polen de aanbeveling gedaan dat de nominale netto primaire overheidsuitgaven
                  8
                niet meer dan 3,7 % mochten groeien in 2018, hetgeen overeenstemt met een jaarlijkse structurele aanpassing van 0,5 % van het bbp. Terzelfdertijd was aangegeven dat bij de beoordeling van de begrotingsplannen terdege rekening zal moeten worden gehouden met de doelstelling om een begrotingskoers te bereiken die bijdraagt aan zowel het versterken van het voortgaande herstel als aan het waarborgen van de houdbaarheid van de overheidsfinanciën. De Commissie heeft een kwalitatieve beoordeling gemaakt van de vraag hoe stevig de economische situatie in Polen is, zonder daarbij de uitdagingen op het gebied van houdbaarheid uit het oog te verliezen. Op die grondslag wordt geconcludeerd dat geen bijkomende elementen in aanmerking hoeven te worden genomen. Op basis van de voorjaarsprognoses 2018 van de Commissie bestaat het risico dat in 2018 significant zal worden afgeweken van die aanbevolen aanpassing.

               (7)Voor 2019 zou, gezien een voor Polen verwachte output gap van 1,5 %, de nominale groei van de netto primaire overheidsuitgaven op niet meer dan 4,2 % moeten uitkomen, in overeenstemming met de structurele aanpassing van 0,6 % van het bbp die resulteert uit de matrix van vereisten in het kader van het stabiliteits- en groeipact. Op basis van de voorjaarsprognoses 2018 van de Commissie bestaat het risico dat in 2019 significant zal worden afgeweken van dat vereiste. Al met al is de Raad van oordeel dat vanaf 2018 de nodige maatregelen moeten worden genomen om aan de bepalingen van het stabiliteits- en groeipact te voldoen.

               (8)Op de middellange en lange termijn zal Polen in diverse sectoren met uitgavendruk te maken krijgen, met name door de vergrijzing van de bevolking, die nieuwe mechanismen zullen vergen om overheidsuitgaven op hun doelmatigheid en doeltreffendheid te beoordelen en om een nieuwe toewijzing van middelen te bevorderen. Met het oog daarop heeft het kabinet werkzaamheden aangevat om het begrotingsproces te hervormen, met name om het begrotingsraamwerk op middellange termijn te versterken en om uitgaventoetsingen te integreren in het begrotingsproces. Polen is de enige lidstaat zonder een volwaardige onafhankelijke begrotingsraad - en zonder concrete plannen om er een op te richten -, al heeft het wel onafhankelijke instanties die sommige van de taken uitvoeren die doorgaans door begrotingsraden worden uitgevoerd. Het landverslag 2018 komt tot de bevinding dat Polen geen vooruitgang heeft geboekt bij het inperken van het uitgebreide gebruik van verlaagde btw-tarieven. Wel werkt het Poolse ministerie van Financiën aan een vereenvoudiging van de wijze waarop toepasselijke tarieven aan goederen en diensten worden toegekend.

               (9)De Poolse arbeidsmarkt heeft de laatste jaren sterk gepresteerd en de arbeidsparticipatie is verder blijven stijgen. Toch is de participatie van bepaalde groepen werknemers, met name van vrouwen, laaggeschoolden en ouderen, laag gebleven in vergelijking met andere lidstaten. Diverse recente beleidsmaatregelen hebben de prikkels om te werken doorgaans verminderd, met name voor vrouwen en ouderen. Het Poolse socialezekerheidsstelsel geeft onvoldoende prikkels om aan het werk te gaan. De kindertoelage heeft de armoede en ongelijkheid weliswaar verminderd, maar heeft een negatief effect gehad op de arbeidsparticipatie van ouders, meestal vrouwen, doordat de hoogte ervan en de beperkte inkomensafhankelijkheid de in andere sociale uitkeringen ingebouwde prikkels om uit te werken te gaan, te niet doen. Een verdere rem op de arbeidsparticipatie van vrouwen is het feit dat het inschrijvingspercentage in formele kinderopvang van kinderen jonger dan drie jaar, bij de laagste in de EU blijft. De beperkte steun die beschikbaar wordt gesteld voor mensen die langdurige zorg op zich nemen, belet hen de arbeidsmarkt te betreden. De verlaging van de wettelijke pensioenleeftijd heeft sommige oudere werknemers ertoe aangezet om de arbeidsmarkt te verlaten. Migratie uit niet-EU-landen helpt om te voldoen aan de toegenomen vraag naar arbeid.

               (10)Een verdere weg om zowel arbeidsparticipatie als het innovatieve vermogen van de economie te ondersteunen, bestaat erin leerlingen en volwassenen toe te rusten met de nodige vaardigheden en competenties die werkgelegenheid op een snel veranderende arbeidsmarkt ondersteunen. De participatiegraad van volwassenen in onderwijs en opleidingen ligt ruim onder het EU-gemiddelde. Deze omstandigheid, in combinatie met bepaalde zwakke punten voor digitale vaardigheden en lees- en rekenvaardigheid, met name bij volwassenen zonder hoger onderwijsdiploma, is een obstakel voor hun inzetbaarheid. In hoeverre recentelijk geïntroduceerde en nog op stapel staande beleidsmaatregelen, zoals veranderingen in de organisatie van het algemeen vormend onderwijs, het beroepsonderwijs en het hoger onderwijs, een effect zullen hebben op het niveau van de vaardigheden, is nog niet bekend.

               (11)Polen is maatregelen blijven nemen om de segmentatie van de arbeidsmarkt aan te pakken door de mogelijkheden te beperken om misbruik te maken van flexwerk, door de sociale premies te verhogen voor bepaalde atypische arbeidscontracten en door een minimumuurloon in te voeren voor bepaalde van deze contracten. Het aantal en aandeel vaste contracten is sinds eind 2016 toegenomen, hoewel het aandeel tijdelijke contracten nog steeds tot de hoogste in de EU blijft horen. In de hervormde arbeidswetgeving kan misschien een aantal verdere wetswijzigingen worden opgenomen dat van belang is wat betreft de tweedeling op de arbeidsmarkt. De sociale bescherming van werknemers die zelfstandig zijn en bepaalde atypische contracten hebben, kan een potentieel probleem worden, met name uit oogpunt van de toereikendheid van hun toekomstige pensioenen. Sinds 2015 zijn diverse maatregelen ingevoerd om de sociale bescherming voor zelfstandigen en voor atypische werknemers te verbeteren.

               (12)De gemiddelde pensioenleeftijd is de jongste jaren gestegen, mede als gevolg van vroegere hervormingen, zoals het afschaffen van mogelijkheden voor vroegpensioen en een geleidelijke verhoging van de wettelijke pensioenleeftijd. Voor de economische groei op middellange termijn en voor de toereikendheid en de budgettaire houdbaarheid van het pensioenstelsel is het van cruciaal belang dat de gemiddelde pensioenleeftijd verder blijft stijgen. De recente verlaging van de wettelijke pensioenleeftijd tot 60 jaar voor vrouwen en tot 65 jaar voor mannen gaat echter in de omgekeerde richting. Daarentegen is de pensioenleeftijd voor mannelijke en vrouwelijke rechters in gewone rechtbanken gelijkgeschakeld op 65 jaar, zoals de Commissie had gevraagd. Het bijzondere sociale verzekeringsstelsel voor landbouwers, dat wordt gesubsidieerd tegen een kostprijs van bijna 1 % van het bbp, is een van de redenen voor de geringe arbeidsmobiliteit en verborgen werkloosheid in de landbouw.

               (13)Betere toegang tot de zorg en een verhoging van de doeltreffendheid ervan zijn nodig om de gezondheidsresultaten in Polen te verbeteren. Zelfgerapporteerde onvervulde zorgbehoeften behoren tot de hoogste in de EU en de wachtlijsten voor bepaalde ingrepen zijn bijzonder lang. Het aantal ziekenhuisbedden is betrekkelijk hoog en is geografisch niet optimaal gespreid. Ambulante en primaire zorg is doorgaans onderontwikkeld, waardoor artsen geprikkeld worden om voor onderzoek en behandeling door te verwijzen naar medisch specialisten. Deze punten aanpakken is een bijzondere uitdaging, gezien het niveau van overheidsfinanciering en het aantal artsen en verpleegkundigen dat voor bepaalde specialismen in Polen ruim onder het EU-gemiddelde ligt. In 2017 zijn enige inspanningen geleverd om de middelen in de zorg doelmatiger te verdelen, maar de effecten van deze maatregelen moeten nog worden afgewacht.

               (14)Het is van cruciaal belang om het innovatievermogen van de Poolse economie te vergroten zodat het land hogerop kan komen in de mondiale waardeketen en zo het potentieel kan schragen om de levensstandaard te verbeteren. Dit vergt beleidsinitiatieven op talrijke fronten, in een geleidelijk proces van meerdere jaren. De essentiële beleidsterreinen in dit verband zijn onder meer het bouwen aan het vertrouwen in het regelgevingskader, het geven van stimuli om ondernemingen aan te zetten tot onderzoek en ontwikkeling, versterking van de wetenschappelijke basis door onder meer hervormingen van het hoger onderwijs en het aanmoedigen van een sterke kennisstroom en nauwe samenwerking tussen het bedrijfsleven en onderzoeksinstellingen. Voor dit laatste moeten er ook gunstige voorwaarden komen voor de commercialisering van onderzoek dat met overheidsmiddelen is ontwikkeld en gesteund. Op deze terreinen zijn al diverse beleidsmaatregelen ten uitvoer gelegd en het kabinet heeft er nog andere gepland.

               (15)De snelheid waarmee wet- en regelgeving veranderen en het beperkte gebruik van publieke en sociale consultaties over een aantal cruciale wetten drukken op de kwaliteit van wetgeving en doen de onzekerheid voor bedrijven toenemen. In dit verband is het ook van wezenlijk belang om de rechtsstaat en de onafhankelijkheid van de rechterlijke macht te garanderen. De Commissie concludeerde dat de wijzigingen aan het rechtssysteem die zijn goedgekeurd, een duidelijk risico inhouden voor een ernstige schending van de rechtsstaat. Rechtszekerheid en vertrouwen in de kwaliteit en voorspelbaarheid van regelgeving, fiscaliteit en andere beleidstakken en instellingen zijn belangrijke factoren waardoor het investeringspeil zou kunnen toenemen. Stevige effectbeoordelingen vooraf en achteraf en goed vormgegeven en uitgevoerde sociale en publieke consultaties zouden de kwaliteit van wetgeving kunnen helpen te verbeteren, zouden minder wijzigingen achteraf vergen en zodoende de voorspelbaarheid van het regelgevingskader kunnen vergroten. Een en ander zou kunnen helpen om mogelijke negatieve neveneffecten van nieuwe wetten op korte termijn te beperken, zoals bijvoorbeeld de tijdelijke verhoging van regeldruk als gevolg van wijzigingen in belastingregels.

               (16)Het wegennet is dankzij EU-financiering snel ontwikkeld, maar het aantal verkeersdoden is nog steeds bij de hoogste in de Unie. Bovendien staan steden voor toenemende uitdagingen op het gebied van mobiliteit, zoals congestie en luchtvervuiling veroorzaakt door het toenemende aantal auto's en het grote aandeel oude auto's. De bestaande prikkels om gebruik te maken van vormen van collectief vervoer, vervoer met lage emissies en actief vervoer, zijn onvoldoende om deze uitdagingen het hoofd te bieden. De uitvoering van door de EU gecofinancierde spoorwegprojecten blijft kampen met grote knelpunten, in hoofdzaak als gevolg van de beperkte capaciteit van de bouwsector en institutionele zwakke punten van de beheerder van de spoorweginfrastructuur. Over de ontwikkeling op lange termijn van vervoersnetwerken in alle vervoersvormen voor de periode na 2023 ontbreekt het nog steeds aan strategische reflectie, waarin de respectieve rol van die vervoersvormen helder wordt bepaald en toegewezen.

               (17)In de context van het Europees Semester 2018 heeft de Commissie een brede analyse van het economische beleid van Polen verricht. Die analyse is gepubliceerd in het landverslag 2018. Voorts heeft de Commissie zowel het convergentieprogramma 2018 als het nationale hervormingsprogramma 2018 doorgelicht en onderzocht welk gevolg is gegeven aan de aanbevelingen die in eerdere jaren tot Polen zijn gericht. Daarbij heeft zij niet alleen gekeken naar de relevantie ervan voor een houdbaar begrotings- en sociaaleconomisch beleid in Polen, maar is zij ook nagegaan of de Unieregels en -richtsnoeren in acht zijn genomen, gezien de noodzaak de algehele economische governance van de Unie te versterken door middel van een inbreng op Unieniveau in toekomstige nationale besluiten.

               (18)In het licht van deze beoordeling heeft de Raad het convergentieprogramma 2018 onderzocht en zijn advies daarover
                  9
                is met name in de onderstaande aanbeveling 1 weergegeven,

               BEVEELT AAN dat Polen in 2018 en 2019 de volgende actie onderneemt:

               1.Ervoor zorgen dat de nominale groei van de netto primaire overheidsuitgaven in 2019 niet meer dan 4,2 % bedraagt, hetgeen overeenstemt met een jaarlijkse structurele aanpassing van 0,6 % van het bbp. Stappen zetten om de doelmatigheid van de overheidsuitgaven te verbeteren, onder meer door het begrotingsproces te verbeteren.

               2.Stappen zetten om de arbeidsparticipatie te verhogen, onder meer door de toegang tot kinderopvang te verbeteren en door voor de arbeidsmarkt relevante vaardigheden te bevorderen, inzonderheid via volwassenenonderwijs, en door hinderpalen voor vastere vormen van werkgelegenheid uit de weg te ruimen. De houdbaarheid en de toereikendheid van het pensioenstelsel garanderen door maatregelen te nemen om de daadwerkelijke pensioenleeftijd te verhogen en door de gunstige pensioenregelingen te hervormen.

               3.Versterken van het innovatievermogen van de economie, onder meer door nauwere samenwerking tussen het bedrijfsleven en onderzoeksinstellingen te bevorderen. Het regelgevingsklimaat verbeteren, met name door te zorgen voor effectieve publieke en sociale consultaties tijdens het wetgevingsproces.

               Gedaan te Brussel,

                     Voor de Raad

                     De voorzitter

                     (1)

                        PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1.

                     (2)

                        COM(2018) 420 final.

                     (3)

                        P8_TA(2018)0077 en P8_TA(2018)0078.

                     (4)

                        SWD(2018) 219 final.

                     (5)

                        Verordening (EU) nr. 1303/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 17 december 2013 houdende gemeenschappelijke bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds, het Europees Landbouwfonds voor plattelandsontwikkeling en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij en algemene bepalingen inzake het Europees Fonds voor regionale ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds en het Europees Fonds voor maritieme zaken en visserij, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1083/2006 van de Raad (PB L 347 van 20.12.2013, blz. 320).

                     (6)

                        COM(2014) 494 final.

                     (7)

                        Het conjunctuurgezuiverde begrotingssaldo, ongerekend eenmalige en tijdelijke maatregelen, dat de Commissie aan de hand van de gezamenlijk overeengekomen methode heeft herberekend.

                     (8)

                        De netto primaire overheidsuitgaven bestaan uit de totale overheidsuitgaven, ongerekend rente-uitgaven, uitgaven in het kader van Unieprogramma's die volledig met inkomsten uit fondsen van Unie worden gefinancierd en niet-discretionaire veranderingen in de uitgaven voor werkloosheidsuitkeringen. Nationaal gefinancierde bruto-investeringen in vaste activa worden gespreid over een periode van vier jaar. Discretionaire maatregelen aan de ontvangstenzijde of bij wet geregelde stijgingen van de inkomsten worden meegerekend.  Eenmalige maatregelen aan zowel de ontvangsten- als de uitgavenzijde worden niet meegenomen.

                     (9)

                        Op grond van artikel 5, lid 2, van Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad.


               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 23.5.2018
            COM(2018) 432 final
            Aanbeveling voor een
            BESLUIT VAN DE RAAD
            waarbij wordt vastgesteld dat Roemenië geen doeltreffende maatregelen heeft genomen in reactie op de aanbeveling van de Raad van 5 december 2017
            {SWD(2018) 366 final}

               Aanbeveling voor een

               BESLUIT VAN DE RAAD

               waarbij wordt vastgesteld dat Roemenië geen doeltreffende maatregelen heeft genomen in reactie op de aanbeveling van de Raad van 5 december 2017

               DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

               Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

               Gezien Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad
                  1
               , en met name artikel 10, lid 2, vierde alinea,

               Gezien de aanbeveling van de Europese Commissie,

               Overwegende hetgeen volgt:

               (1)Op 16 juni 2017 besloot de Raad overeenkomstig artikel 121, lid 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) dat in Roemenië een significante afwijking van het aanpassingstraject in de richting van de middellangetermijndoelstelling voor de begroting bestond. In het licht van de vastgestelde significante afwijking heeft de Raad op 16 juni 2017 een aanbeveling
                  2
                aangenomen dat Roemenië de nodige maatregelen moet nemen om ervoor te zorgen dat het nominale stijgingstempo van de netto primaire overheidsuitgaven
                  3
                in 2017 niet uitkomt boven 3,3 %, hetgeen overeenstemt met een jaarlijkse structurele aanpassing van 0,5 % van het bbp.

               (2)Op 5 december 2017 heeft de Raad geconcludeerd
                  4
                dat Roemenië geen doeltreffende maatregelen heeft genomen in reactie op de aanbeveling van de Raad van 16 juni 2017. Op basis van die elementen heeft de Raad op 5 december 2017 een herziene aanbeveling
                  5
                aangenomen en Roemenië aangemaand de nodige maatregelen te nemen om ervoor te zorgen dat het nominale stijgingstempo van de netto primaire overheidsuitgaven in 2018 niet uitkomt boven 3,3 %, hetgeen overeenstemt met een jaarlijkse structurele aanpassing van 0,8 % van het bbp. Roemenië werd ook aanbevolen om alle meevallers te benutten om het tekort terug te dringen en in te zetten op budgettaire consolidatiemaatregelen die op groeivriendelijke wijze voor een blijvende verbetering van het structurele overheidssaldo moeten zorgen. De Raad stelde 15 april 2018 vast als uiterste datum waarop Roemenië verslag moest uitbrengen over de naar aanleiding van de aanbeveling genomen maatregelen.

               (3)Op 10 en 11 april 2018 ondernam de Commissie in het kader van artikel 11, lid 2, van Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad een missie voor verscherpt toezicht in Roemenië met als doel monitoring ter plaatse. Na haar voorlopige bevindingen voor commentaar aan de Roemeense autoriteiten te hebben voorgelegd, heeft de Commissie haar bevindingen op [23] mei 2018 aan de Raad gemeld. Deze bevindingen werden vervolgens openbaar gemaakt. In het verslag van de Commissie wordt geconstateerd dat de Roemeense autoriteiten niet van plan zijn gevolg te geven aan de aanbeveling van de Raad van 5 december 2017. De autoriteiten hebben de leden van de missie bevestigd dat zij voor 2018 blijven streven naar een nominaal tekort van iets minder dan 3 % van het bbp. Gezien de positieve en stijgende output gap wijst dit op een verdere verslechtering van het onderliggende structurele tekort, hetgeen indruist tegen de aanbeveling van de Raad en een duidelijk expansief fiscaal beleid weerspiegelt.

               (4)Op 20 april 2018, na de door de Raad vastgestelde termijn, hebben de Roemeense autoriteiten een verslag ingediend over de maatregelen die zijn genomen in reactie op de aanbeveling van de Raad van 5 december 2017. In dat verslag hebben de autoriteiten herhaald dat zij voor 2018 blijven streven naar een nominaal tekort van iets minder 3 % van het bbp. De gevolgen van de genomen maatregelen voor de begroting blijven significant achter bij het vereiste in de aanbeveling van de Raad.

               (5)Volgens de voorjaarsprognose 2018 van de Commissie zal de groei van de netto primaire overheidsuitgaven oplopen tot 10,8 %, veel hoger dan de uitgavenbenchmark van 3,3 %. Het structurele saldo zal in 2018 naar verwachting verslechteren met 0,5 % van het bbp, waardoor het tekort oploopt tot 3,8 % van het bbp. Dit staat haaks op de aanbevolen structurele verbetering van 0,8 % van het bbp ten opzichte van 2017. Beide indicatoren wijzen op een ruime afwijking ten opzichte van de aanbevolen aanpassing. De uitgavenbenchmark wijst op een afwijking van 2,4 % van het bbp. Het structurele saldo bevestigt deze interpretatie en wijst op een iets kleinere afwijking van 1,8 % van het bbp. De omvang van de afwijking die door het structurele saldo wordt weergegeven, wordt in negatieve zin beïnvloed door een iets hogere onderliggende schatting van de potentiële bbp-groei in vergelijking met het over de middellange termijn berekende gemiddelde dat ten grondslag ligt aan de uitgavenbenchmark. Rekening houdend met het bovenstaande, bevestigt de algemene beoordeling dat er een ruimte afwijking is ten opzichte van de aanbevolen aanpassing.

               (6)De verslechtering ten opzichte van 2017 is grotendeels te wijten aan de stijging van de lonen van het overheidspersoneel, die in de zomer van 2017 is goedgekeurd en in januari 2018 in werking is getreden. Sinds de najaarsprognose 2017 van de Commissie, waarop de Aanbeveling van de Raad van 5 december 2017 was gebaseerd, hebben de autoriteiten de systemische pensioenhervormingen uit het verleden deels teruggedraaid door het aandeel van de socialezekerheidsbijdragen dat naar de tweede pensioenpijler wordt overgedragen vanaf 2018 te verlagen. Die verlaging zal een positief kortetermijneffect op de overheidsinkomsten hebben en derhalve op het overheidssaldo. Dit begrotingsvoordeel zal op lange termijn echter wegvallen aangezien de sociale bijdragen die uit de tweede pijler zijn overgeheveld, gepaard gaan met de verplichting om in de toekomst ouderdomspensioenen uit te keren.

               (7)Op grond daarvan luidt de conclusie dat de reactie van Roemenië op de aanbeveling van de Raad van 5 december 2017 ontoereikend is. De begrotingsinspanning blijft achter bij de jaarlijkse structurele aanpassing van 0,8 % van het bbp voor 2018, hetgeen overeenstemt met een nominaal stijgingstempo van de netto primaire overheidsuitgaven van ten hoogste 3,3 % in 2018,

               HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

               Artikel 1

               Roemenië heeft geen doeltreffende maatregelen genomen in reactie op de aanbeveling van de Raad van 5 december 2017.

               Artikel 2

               Dit besluit is gericht tot Roemenië.

               Gedaan te Brussel,

                     Voor de Raad

                     De voorzitter

                     (1)

                        PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1.

                     (2)

                        PB C 216 van 6.7.2017, blz. 1.

                     (3)

                        De netto primaire overheidsuitgaven omvatten de totale overheidsuitgaven zonder rekening te houden met rente-uitgaven, uitgaven in het kader van programma's van de Unie die volledig met inkomsten uit fondsen van Unie worden gefinancierd en niet-discretionaire veranderingen in de uitgaven voor werkloosheidsuitkeringen. Nationaal gefinancierde bruto-investeringen in vaste activa worden gespreid over een periode van vier jaar. Discretionaire inkomstenmaatregelen of inkomstenverhogingen die bij wet worden vastgesteld, tellen mee en eenmalige maatregelen aan zowel de inkomsten- als uitgavenzijde tellen niet mee.

                     (4)

                        PB L 340 van 20.12.2017, blz. 49.

                     (5)

                        PB C 439 van 20.12.2017, blz. 1.


               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 6.6.2018
            COM(2018) 332 final
            Aanbeveling voor een
            BESLUIT VAN DE RAAD
            houdende machtiging tot het openen van onderhandelingen over een overeenkomst met de Verenigde Staten van Amerika inzake de invoer van rundvlees van hoge kwaliteit van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen

               TOELICHTING

               1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

               •Motivering en doel van het voorstel

               Met dit initiatief wordt beoogd de huidige regelingen met de VS inzake de invoer van hormoonvrij rundvlees te wijzigen. Het is niet de bedoeling dat het op enigerlei wijze afbreuk doet aan het EU-verbod op met hormonen bewerkt rundvlees.

               In december 2016 hebben de Verenigde Staten stappen ondernomen om de verhoogde rechten op bepaalde EU-producten opnieuw in te stellen naar aanleiding van door de rundvleesindustrie van de VS geuite bezwaren dat de Europese Unie inbreuk zou plegen op het herzien memorandum van overeenstemming met de Verenigde Staten van Amerika over de invoer van rundvlees van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen en over verhoogde rechten die door de Verenigde Staten op bepaalde producten van de Europese Unie worden toegepast van 21 oktober 2013
                  1
                (het "herziene MvO"). Het herziene MvO is door de Europese Unie en de Verenigde Staten van Amerika gesloten naar aanleiding van een geschillenbeslechtingsprocedure van de WTO in DS26 EC – Measures Concerning Meat and Meat Products (Hormones) en op 14 april 2014 bij het Geschillenbeslechtingsorgaan van de WTO aangemeld als een wederzijds overeengekomen oplossing om het rapport in de geschillenbeslechtingsprocedure ten uitvoer te leggen.

               Overeenkomstig het originele MvO en de herziene versie ervan heeft de EU een jaarlijks tariefcontingent voor rundvlees van hoge kwaliteit geopend
                  2
               .

               Naar aanleiding van de inleiding door de Verenigde Staten in december 2016 van de procedure om de verhoogde rechten op bepaalde EU-producten opnieuw in te stellen, hebben de partijen overleg gepleegd inzake de werking van het herziene MvO als bedoeld in artikel IV daarvan.

               In deze aanbeveling wordt verzocht om een machtiging om te onderhandelen over een overeenkomst met de Verenigde Staten van Amerika, na de genoemde raadplegingen, wat betreft de werking van het tariefcontingent voor rundvlees van hoge kwaliteit en mogelijk de landentoewijzing ervan.

               Mogelijk zijn onderhandelingen met andere leverende landen nodig om te waarborgen dat een met de Verenigde Staten overeengekomen landentoewijzing van het genoemde tariefcontingent de bestaande rechten van die landen in het kader van de WTO/GATT-overeenkomsten eerbiedigt.

               •Verenigbaarheid met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

               Niet van toepassing.

               •Samenhang met andere beleidsgebieden van de Unie

               Niet van toepassing.

               2.RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID

               •Rechtsgrondslag

               Artikel 207 van het VWEU (gemeenschappelijke handelspolitiek) in samenhang met artikel 218, leden 3 en 4.

               •Subsidiariteit (bij niet-exclusieve bevoegdheid)

               Niet van toepassing, aangezien de bevoegdheid van de Unie op het gebied van de gemeenschappelijke handelspolitiek exclusief is (artikel 3, lid 1, onder e), van het VWEU).

               •Evenredigheid

               Niet van toepassing.

               •Keuze van het instrument

               De sluiting van een internationale overeenkomst is de enige methode die waarborgt dat de ondertekenaars in een later stadium hetgeen is overeengekomen niet ter discussie zullen stellen.

               3.RESULTATEN VAN EX-POSTEVALUATIES, RAADPLEGINGEN VAN BELANGHEBBENDEN EN EFFECTBEOORDELINGEN

               •Evaluatie van bestaande wetgeving en controle van de resultaatgerichtheid ervan

               Niet van toepassing.

               •Raadpleging van belanghebbenden

               Van 27 maart tot en met 24 april 2018 is een openbare raadpleging gehouden over de routekaart inzake het initiatief betreffende de machtiging tot het openen van onderhandelingen over een overeenkomst met de Verenigde Staten van Amerika inzake de invoer van rundvlees van hoge kwaliteit van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen. In totaal zijn 37 bijdragen ingediend: 24 van EU-burgers, -ondernemingen of -beroepsorganisaties en 13 van bedrijven en regeringen van buiten de EU.

               In de twaalf bijdragen van EU-burgers (België, Duitsland, Griekenland, Italië, Spanje en Zweden) werd blijk gegeven van steun voor een landbouw die eerbied heeft voor het milieu en voor dierenwelzijn en gezonde producten, en werd het belang van een vleesproductie zonder hormonen en antibiotica benadrukt. Sommige van deze respondenten betoogden dat de vleesconsumptie moet worden teruggedrongen.

               Vier bijdragen waren afkomstig van kleine en middelgrote ondernemingen uit de EU (Griekenland, Italië en het VK), die hetzij voor het EU-initiatief waren of verzochten dat ook het beheerssysteem zou worden herzien, terwijl een andere tot een afwachtende houding opriep. Een onderneming stelde voor ondernemingen die actief zijn in de handel in rundvlees te raadplegen en ze de tijd te geven om zich aan de uitkomsten aan te passen. Een bedrijf betuigde zijn tevredenheid over de huidige aanvoer van rundvlees in het kader van het contingent.

               De laatste acht bijdragen van binnen de EU kwamen van beroepsorganisaties op EU-niveau, en uit Frankrijk, Duitsland, Italië en het VK. Zij herinnerden eraan in de EU hormonen als groeibevorderaars in de veehouderij verboden zijn en waren van oordeel dat de in de EU geldende normen inzake voedselveiligheid en gezondheid moeten worden gehandhaafd. Twee organisaties benadrukten dat de onderhandelingen het volume dat in het kader van het quotum mag worden ingevoerd, niet zouden mogen verhogen. Een organisatie signaleerde ook dat antibiotica ter vervanging worden ingezet als groeibevorderaars. Een beklemtoonde dat een overeenkomst in overeenstemming met het WTO-recht moet zijn. Twee drongen erop aan dat de EU-autoriteiten de rundvleessector van de EU zouden steunen, en twee onderstreepten het belang van het vinden van een oplossing met de VS om een schadelijke handelsoorlog te voorkomen.

               De dertien niet-EU-bijdragen waren voornamelijk afkomstig van Argentijnse bedrijven en beroepsorganisaties die pleitten voor de erkenning van Argentinië als partij in de onderhandelingen. Een door haar regering gesteunde Nieuw-Zeelandse vleesorganisatie benadrukte dat Nieuw-Zeeland weliswaar een kleine leverancier binnen het contingent is, maar dat de uitvoer in kwestie belangrijk is voor de Nieuw-Zeelandse economie en vroeg dat Nieuw-Zeeland zou worden geraadpleegd. De laatste twee bijdragen waren afkomstig van de Australische en Uruguayaanse regering en pleitten voor deelname aan de onderhandelingen overeenkomstig het WTO-recht.

               •Bijeenbrengen en benutten van deskundigheid

               Niet van toepassing.

               •Effectbeoordeling

               Niet van toepassing.

               •Resultaatgerichtheid en vereenvoudiging

               Niet van toepassing.

               •Grondrechten

               Niet van toepassing.

               4.GEVOLGEN VOOR DE BEGROTING

               Geen.

               Aanbeveling voor een

               BESLUIT VAN DE RAAD

               houdende machtiging tot het openen van onderhandelingen over een overeenkomst met de Verenigde Staten van Amerika inzake de invoer van rundvlees van hoge kwaliteit van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen

               DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

               Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 207 en artikel 218, leden 3 en 4,

               Gezien de aanbeveling van de Europese Commissie,

               Overwegende hetgeen volgt:

               (1)Op 21 oktober 2013 heeft de Europese Unie het herzien memorandum van overeenstemming met de Verenigde Staten van Amerika over de invoer van rundvlees van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen en over verhoogde rechten die door de Verenigde Staten op bepaalde producten van de Europese Unie worden toegepast
                  3
                (het "herziene MvO") gesloten.

               (2)Het herziene MvO werd gesloten na een WTO-geschillenbeslechtingsprocedure in DS26 EC – Measures concerning Meat and Meat Products (Hormones) en is op 14 april 2014 bij het geschillenbeslechtingsorgaan van de WTO aangemeld.

               (3)Overeenkomstig het originele MvO en de herziene versie ervan heeft de EU een jaarlijks tariefcontingent voor rundvlees van hoge kwaliteit geopend
                  4
               .

               (4)De Europese Unie en de Verenigde Staten hebben overleg gepleegd over de werking van het herziene MvO, zoals bepaald in artikel IV daarvan.

               (5)Derhalve moet de Commissie worden gemachtigd tot het openen van onderhandelingen met de Verenigde Staten van Amerika over de werking, met inbegrip van de landentoewijzing, van het overeenkomstig het herziene MvO geopende tariefcontingent. De Commissie moet, overeenkomstig de WTO-regels, met betrekking tot de landentoewijzing van het genoemde tariefcontingent, voor zover nodig, ook de instemming van andere belangrijke leverende landen trachten te verwerven,

               HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

               Artikel 1

               De Commissie wordt ertoe gemachtigd namens de Europese Unie onderhandelingen met de Verenigde Staten van Amerika te openen over de werking van het tariefcontingent dat is geopend krachtens het herzien memorandum van overeenstemming met de Verenigde Staten van Amerika over de invoer van rundvlees van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen en over verhoogde rechten die door de Verenigde Staten op bepaalde producten van de Europese Unie worden toegepast van 21 oktober 2013, met inbegrip van de landentoewijzing van datzelfde tariefcontingent. De Commissie wordt er tevens toe gemachtigd namens de Europese Unie onderhandelingen met andere belangrijke leverende landen te openen, teneinde, overeenkomstig de toepasselijke WTO-regels, voor zover nodig, hun instemming met de landentoewijzing van datzelfde tariefcontingent te verwerven.

               Artikel 2

               De onderhandelingen worden gevoerd op basis van de in de bijlage vastgestelde onderhandelingsrichtsnoeren van de Raad.

               Artikel 3

               De Commissie voert de onderhandelingen overeenkomstig de WTO-regels en in overleg met [name of the special committee to be inserted by the Council].

               Artikel 4

               Dit besluit is gericht tot de Commissie.

               Gedaan te Brussel,

                     Voor de Raad,

                     De voorzitter

                     (1)

                        PB L 27 van 30.1.2014, blz. 2.

                     (2)

                        PB L 148 van 8.6.2012, blz. 9.

                     (3)

                        PB L 27 van 30.1.2014, blz. 2.

                     (4)

                        PB L 148 van 8.6.2012, blz. 9.

    ---documentbreak---

               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel,6.6.2018
            COM(2018) 332 final
            BIJLAGE
            bij
            Aanbeveling voor eenBESLUIT VAN DE RAAD
            houdende machtiging tot het openen van onderhandelingen over een overeenkomst met de Verenigde Staten van Amerika inzake de invoer van rundvlees van hoge kwaliteit van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen

               BIJLAGE

               Onderhandelingsrichtsnoeren

               (1)De Commissie moet onderhandelingen openen met de Verenigde Staten van Amerika over een overeenkomst inzake de invoer van rundvlees van hoge kwaliteit van dieren die niet zijn behandeld met bepaalde groeibevorderende hormonen, in het bijzonder betreffende de werking van het in artikel II van het herzien memorandum van overeenstemming van 21 oktober 2013 bedoelde tariefcontingent voor rundvlees van hoge kwaliteit.

               (2)Daartoe mag de Commissie de Verenigde Staten van Amerika met name een landspecifieke toewijzing van een bepaald deel van het jaarlijkse tariefcontingent voor rundvlees van hoge kwaliteit, als bedoeld in artikel II, lid 4, van het herzien memorandum van overeenstemming van 21 oktober 2013, aanbieden. De Commissie is niet gemachtigd om te onderhandelen over een verhoging van de jaarlijkse hoeveelheid van het tariefcontingent voor rundvlees van hoge kwaliteit (45 000 ton, productgewicht), die is vastgesteld in het herzien memorandum van overeenstemming van 21 oktober 2013.

               (3)Een overeenkomst met de Verenigde Staten van Amerika, en met name een landspecifieke toewijzing van hoeveelheden binnen het in artikel II, lid 4, van het herzien memorandum van overeenstemming bedoelde tariefcontingent, moet in overeenstemming zijn met de ter zake relevante WTO-regels, met inbegrip van die welke betrekking hebben op de WTO/GATT-rechten van andere leverende landen die van dat tariefcontingent gebruikmaken.

               (4)De Commissie moet, overeenkomstig de WTO-regels, met betrekking tot de landentoewijzing van het genoemde tariefcontingent, voor zover nodig, de instemming van de andere belangrijke leverende landen trachten te verwerven.

               (5)De Commissie moet bij de Raad verslag uitbrengen over het resultaat van de onderhandelingen en over eventuele problemen die tijdens de onderhandelingen rijzen.


               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 21.11.2018
            COM(2018) 759 final
            Aanbeveling voor een
            AANBEVELING VAN DE RAAD
            over het economisch beleid van de eurozone
            {SWD(2018) 467 final}

               Aanbeveling voor een

               AANBEVELING VAN DE RAAD

               over het economisch beleid van de eurozone

               DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

               Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 136, in samenhang met artikel 121, lid 2,

               Gezien Verordening (EG) nr. 1466/97 van de Raad van 7 juli 1997 over versterking van het toezicht op begrotingssituaties en het toezicht op en de coördinatie van het economisch beleid
                  1
               , en met name artikel 5, lid 2,

               Gezien Verordening (EU) nr. 1176/2011 van het Europees Parlement en de Raad van 16 november 2011 betreffende de preventie en correctie van macro-economische onevenwichtigheden
                  2
               , en met name artikel 6, lid 1,

               Gezien de aanbeveling van de Europese Commissie,

               Gezien de conclusies van de Europese Raad,

               Gezien het advies van het Economisch en Financieel Comité,

               Gezien het advies van het Comité voor de economische politiek,

               Overwegende hetgeen volgt:

               (1)De eurozone staat voor haar zesde jaar van onafgebroken economische groei en de negatieve outputgap gaat dicht, maar de risico's voor de vooruitzichten nemen toe en de groei zal naar verwachting verminderen. De potentiële groei blijft aanzienlijk onder het niveau van voor de crisis en de verschillen tussen de landen ten gevolge van merkbare verschillen tussen de lidstaten qua economische veerkracht blijven hardnekkig. De reële loongroei is nog steeds matig en loopt achter op de productiviteitsontwikkelingen. De nominale loongroei en de kerninflatie nemen toe naarmate de werkgelegenheid stijgt, hoewel er in sommige lidstaten uitzonderingen blijven bestaan van onderbenutting van arbeid of hoge werkloosheid. De eurozone kende de afgelopen vijf jaar een groot overschot op de lopende rekening, wat te maken heeft met de uitvoerdynamiek in de eurozone en een betere concurrentiepositie, terwijl er extern grote verschillen blijven bestaan tussen de landen. Lidstaten die lange tijd grote externe tekorten hadden, kampen nog steeds met grote negatieve internationale netto-investeringsposities die hen kwetsbaar maken, aangezien deze meestal gepaard gaan met hoge particuliere of publieke schulden. Een passend tempo van schuldafbouw, een gunstig klimaat qua groei en inflatie, en de voortzetting van de hervormingen om de productiviteit te verhogen zijn essentieel om het evenwicht in de eurozone met succes te herstellen
                  3
               . Een gunstige vraagdynamiek is eveneens van belang, en landen met een groot overschot zouden ook bijdragen aan het herstel van het evenwicht door het versterken van de voorwaarden voor het stimuleren van de loongroei, alsmede door publieke en particuliere investeringen.

               (2)Om het groeipotentieel op lange termijn te verhogen en nationale en regionale verschillen te overwinnen is het nodig de arbeidsparticipatie verder te verhogen en groeibevorderende structurele hervormingen en materiële en immateriële investeringen uit te voeren om de productiviteit en de innovatie te bevorderen, met name in die lidstaten waar het groeipotentieel duidelijk lager ligt dan het gemiddelde van de eurozone. Dit is van belang om de economische, sociale en territoriale cohesie in de eurozone te versterken.

               (3)Een coherente en evenwichtige macro-economische beleidsmix in de eurozone, met inbegrip van monetair, begrotings- en structureel beleid, is van cruciaal belang om voor een robuuste en duurzame economische groei te zorgen. De afgelopen jaren heeft de Europese Centrale Bank naar onconventionele monetaire beleidsinstrumenten gegrepen om de inflatie tot de middellangetermijndoestelling terug te dringen en tegelijk groei en banencreatie te ondersteunen. Tegen de achtergrond van een geleidelijke normalisering van het monetair beleid, blijven goed gedifferentieerd begrotingsbeleid en aandacht voor structurele hervormingen noodzakelijk om de groei op korte en lange termijn te blijven ondersteunen.

               (4)De versterking van de budgettaire houdbaarheid van de eurozone en de lidstaten vraagt om een gedifferentieerd nationaal beleid dat volledig in overeenstemming is met het stabiliteits- en groeipact en moet rekening houden met de budgettaire ruimte. De coördinatie van het nationale begrotingsbeleid overeenkomstig de gemeenschappelijke begrotingsregels is essentieel voor de goede werking van de economische en monetaire unie (EMU). De gemeenschappelijke begrotingsregels zijn gericht op de houdbaarheid van de schulden op nationaal niveau en tegelijk ruimte te creëren voor macro-economische stabilisatie. De begrotingskoers in de eurozone is in de periode 2015-2018 gemiddeld grotendeels neutraal gebleven en zal volgens de prognose van de Commissie naar verwachting in 2019 enigszins expansief worden hoewel de output boven het potentieel ligt. Vooral in de lidstaten die nog steeds een grote overheidsschuld hebben, is het belangrijk de begrotingsbuffers herop te bouwen. Daardoor zou hun schokgevoeligheid verminderen en zouden de automatische stabilisatoren bij de volgende neergang ten volle kunnen functioneren. De verhoging van de overheidsinvesteringen, met name in de lidstaten met budgettaire ruimte, zou de groei en het herstel van het evenwicht ondersteunen.

               (5)Budgettaire structurele hervormingen blijven cruciaal om de budgettaire houdbaarheid te verbeteren en het economische groeipotentieel te versterken. Beter functionerende nationale begrotingskaders, goed aangepakte uitgavenevaluaties en doeltreffende en transparante overheidsopdrachten kunnen de efficiëntie en de doeltreffendheid van de overheidsuitgaven en de geloofwaardigheid van het begrotingsbeleid versterken. Door de verbetering van de samenstelling van de nationale begrotingen, zowel aan de ontvangsten- als aan de uitgavenzijde, onder meer door middelen naar investeringen te verschuiven, zou het groeibevorderende effect van overheidsbudgetten en de productiviteit op langere termijn verhogen. Het vereenvoudigen en moderniseren van de belastingstelsels en het aanpakken van belastingfraude, -ontduiking en -ontwijking, met name door maatregelen tegen agressieve fiscale planning, zijn onmisbaar om belastingstelsels doelmatiger en rechtvaardiger te maken. Voor de verbetering van het ondernemingsklimaat en de economische veerkracht in lidstaten en in de eurozone is het essentieel dat de belastingstelsels de verdieping van de eengemaakte markt bevorderen en de concurrentie tussen ondernemingen aanmoedigen. De gemeenschappelijke geconsolideerde heffingsgrondslag voor de vennootschapsbelasting (CCCTB) is voor deze doelstelling essentieel.

               (6)De structurele en institutionele aspecten van arbeids- en productmarkten en goed functionerende overheidsdiensten zijn belangrijk voor de veerkracht van de lidstaten in de eurozone. Veerkrachtige economische structuren beletten dat schokken aanzienlijke en langdurige effecten hebben op het inkomen en het arbeidsaanbod. Dit kan de uitvoering van het monetair beleid vergemakkelijken en de verschillen beperken, en tegelijk de voorwaarden scheppen voor duurzame en inclusieve groei. Een betere coördinatie en uitvoering van structurele hervormingen, met name die welke in de landspecifieke aanbevelingen worden gevraagd, kunnen tussen de lidstaten positieve overloopeffecten creëren en de positieve effecten van die hervormingen in de gehele eurozone versterken. Hervormingen die de concurrentie op de productmarkten versterken, efficiënt gebruik van hulpbronnen bevorderen en het ondernemingsklimaat en de kwaliteit van instellingen verbeteren (met onder meer een doeltreffend gerechtelijk apparaat), stimuleren de economische veerkracht van de eurozone en de lidstaten. De eengemaakte markt heeft nog veel onbenut potentieel en er moet nog vooruitgang worden geboekt voor de verdieping ervan, vooral wat betreft financiële diensten, digitale activiteiten, energie en vervoer, om een snelle uitvoering en een betere handhaving van de bestaande wetgeving te waarborgen.

               (7)De Europese pijler van sociale rechten bevat twintig beginselen ter bevordering van gelijke kansen en toegang tot de arbeidsmarkt, eerlijke arbeidsvoorwaarden en sociale bescherming en inclusie. Hervormingen die de arbeidsparticipatie bevorderen, transities ondersteunen en de segmentering verminderen, kunnen bijdragen aan de versterking van de groei, de verbetering van de economische veerkracht en de automatische stabilisatie, het terugdringen van ongelijkheden en kunnen helpen het hoofd te bieden aan de uitdagingen van een veranderende economie. Individuele ondersteuning bij het zoeken naar een baan, opleiding en omscholing kan leiden tot een doeltreffende en snelle activering. Toegang tot onderwijs en opleiding van hoge kwaliteit is van vitaal belang en vergt aangepaste investeringen in menselijk kapitaal, vooral voor laagopgeleiden. Dergelijke hervormingen en investeringen verbeteren inzetbaarheid, innovatie, productiviteit en lonen op middellange en langere termijn, waardoor de veerkracht in de eurozone toeneemt en sociale inclusie en mobiliteit binnen de lidstaten en in de gehele eurozone gewaarborgd wordt. De belastingdruk in de eurozone is relatief hoog en onevenwichtig op arbeid gericht. Door de belastingdruk van arbeid weg te halen en te verschuiven naar belastinggrondslagen die minder schadelijk zijn voor de groei, zoals onroerendgoed-, consumptie- of milieubelastingen, kunnen vraag en aanbod op de arbeidsmarkt worden versterkt. De arbeidsbeschermingswetgeving moet zorgen voor eerlijke en fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden voor alle werknemers, in het bijzonder met het oog op opkomende nieuwe vormen van werkgelegenheid en nieuwe soorten contracten die nieuwe kansen bieden maar tegelijk ook nieuwe uitdagingen meebrengen met betrekking tot werkzekerheid en sociale bescherming. Doeltreffende en houdbare stelsels voor sociale bescherming zijn ook van cruciaal belang om een toereikend inkomen en toegang tot kwalitatieve diensten te waarborgen. Ook pensioenhervormingen en een beleid inzake de balans tussen werk en privéleven zijn van cruciaal belang om participatie op de arbeidsmarkt te bevorderen. Onnodige beperkingen op arbeidsmobiliteit en sectorale en geografische mobiliteit  kunnen de herverdeling binnen de lidstaten en in de gehele eurozone belemmeren. Het is van essentieel belang dat de sociale partners betrokken worden bij hervormingen op het gebied van werkgelegenheid en sociale zaken en de daarmee verbonden economische hervormingen.

               (8)Hoewel de financiële sector in de eurozone robuuster uit de crisis is gekomen, moeten er nog kwetsbare punten worden weggewerkt. De schulden in de particuliere sector blijven hoog en in de belastingstelsels worden schulden nog steeds bevoordeeld. Door aanzienlijke stijgingen van de rendementen op overheidsobligaties dreigt het kapitaal van de banken te eroderen, wat een risico op negatieve overloopeffecten in de gehele eurozone inhoudt. De noodzaak om bedrijfsmodellen van banken aan te passen, de lage rentestand en toegenomen concurrentie van andere vormen van financiering zetten de winstgevendheid van banken verder onder druk. Het percentage niet-renderende leningen op het totaal van de leningen daalt, en bovendien in hoger tempo in de lidstaten met de grootste volumes van dit soort leningen. Doordat in sommige lidstaten de percentages van niet-renderende leningen ver boven het gemiddelde van de eurozone liggen, blijven verdere volgehouden inspanningen echter noodzakelijk. In maart 2018 heeft de Commissie een pakket voorgesteld om de risico's te verminderen bij bestaande niet-renderende leningen en te voorkomen dat zulke leningen in de toekomst zich zouden opstapelen. Dit pakket zou door het Parlement en de Raad volledig moeten worden goedgekeurd. De goedkeuring van het bankenpakket van november 2016 (waarmee de risico's verder worden beperkt door internationaal overeengekomen standaarden inzake kapitaalbuffers en liquiditeiten van banken toe te passen) tegen het einde van 2018 blijft een cruciale stap voor de voltooiing van de bankenunie. Naar aanleiding van ernstige schendingen van de anti-witwasregels heeft de Commissie voorgesteld de Europese Bankautoriteit en de samenwerking op het gebied van toezicht te versterken om de handhaving van het regelgevingskader op dit vlak te verbeteren. Bij de totstandbrenging van de bankenunie is aanzienlijke vooruitgang geboekt, maar het proces blijft onvoltooid. Het ontbreken van een gemeenschappelijk depositoverzekeringsstelsel en een gemeenschappelijk achtervangmechanisme voor het Gemeenschappelijk Afwikkelingsfonds remt de mogelijkheden van de bankenunie af om de banden tussen banken en hun nationale overheden door te knippen.

               (9)Voor het versterken van de architectuur van de economische en monetaire unie (EMU) moeten prioritair de bankenunie en de kapitaalmarktenunie worden voltooid, maar er is ook actie vereist voor alle elementen van de routekaart van de Commissie voor de EMU voor de periode tot 2024. Wegens het gemeenschappelijk monetair beleid en het gedecentraliseerde begrotingsbeleid en met het oog op de gemaakte vorderingen op het vlak van risicobeperking is er meer risicodeling nodig. In december 2017 en mei 2018 heeft de Commissie een reeks voorstellen bekendgemaakt om de volgende stappen te zetten voor de voltooiing van de EMU, met onder meer een Europees stabilisatiemechanisme voor structurele investeringen en een steunprogramma voor hervormingen (voorgesteld als onderdeel van het meerjarig financieel kader). De voorstellen bouwen voort op de discussienota over de verdieping van de EMU van mei 2017 en op het verslag van de vijf voorzitters van juni 2015. In overeenstemming met het akkoord van de ministers van Financiën van de eurozone van juni 2018 moeten over de bankenunie politieke beslissingen worden genomen en concrete stappen worden gezet en moeten onder meer politieke onderhandelingen worden aangeknoopt over het Europees depositoverzekeringsstelsel en voor de verdere versterking van het Europees Stabiliteitsmechanisme dat volgens het akkoord van de leiders het achtervangmechanisme voor het gemeenschappelijk afwikkelingsfonds moet vormen. Al deze hervormingen zullen de internationale rol van de euro mee versterken en die meer in verhouding brengen met het wereldwijde economische en financiële belang van de eurozone. Het is van belang dat hierover op open en transparante wijze met de lidstaten buiten de eurozone wordt gediscussieerd.

               (10)Het Comité voor de werkgelegenheid en het Comité voor sociale bescherming zijn geraadpleegd over de sociale en werkgelegenheidsaspecten van deze aanbeveling,

               BEVEELT AAN dat de lidstaten van de eurozone in de periode 2019-2020 zowel individueel als collectief binnen de eurogroep de volgende actie zouden ondernemen:

               1. De eengemaakte markt verdiepen, het ondernemingsklimaat verbeteren en hervormingen van de product- en dienstenmarkten uitvoeren die de veerkracht versterken. In de lidstaten van de eurozone met tekorten op de lopende rekening de externe schulden afbouwen en hervormingen uitvoeren om de productiviteit te verbeteren en met inachtneming van de rol van de sociale partners de voorwaarden verbeteren die de loongroei ondersteunen, en maatregelen treffen ter bevordering van investeringen in de lidstaten van de eurozone met grote overschotten op de lopende rekening.

               2. De begrotingsbuffers heropbouwen in de landen van de eurozone met een hoge overheidsschuld, publieke en private investeringen ondersteunen en de kwaliteit en de samenstelling van de overheidsfinanciën in alle landen verbeteren.

               3. De belastingen op arbeid verlagen, de onderwijsstelsels versterken, en investeren in vaardigheden en in een doeltreffend actief arbeidsmarktbeleid dat transities ondersteunt. De segmentering van de arbeidsmarkt aanpakken en zorgen voor adequate socialezekerheidsstelsels in de gehele eurozone.

               4. Het achtervangmechanisme voor het Gemeenschappelijk Afwikkelingsfonds operationeel maken, een Europees depositoverzekeringsstelsel oprichten en het Europese regelgevings- en toezichtkader versterken. De ordelijke schuldafbouw van grote volumes particuliere schulden bevorderen. Het aandeel niet-renderende leningen in de eurozone snel afbouwen en voorkomen dat dergelijke leningen worden opgebouwd, onder meer door de bevoordeling van schulden in de belastingheffing weg te werken.

               5. Snel vorderingen boeken bij de voltooiing van de economische en monetaire unie, ook met het oog op het versterken van de internationale rol van de euro, rekening houdend met de voorstellen van de Commissie, met inbegrip van de voorstellen inzake de financiële sector alsmede het steunprogramma voor hervormingen en de Europese stabilisatiefunctie voor investeringen in het voorstel voor het meerjarig financieel kader 2021-2027.

               Gedaan te Brussel,

                     Voor de Raad

                     De voorzitter

                     (1)

                        PB L 209 van 2.8.1997, blz. 1.

                     (2)

                        PB L 306 van 23.11.2011, blz. 25.

                     (3)

                        Europese Commissie (2018), Waarschuwingsmechanismeverslag 2019.


               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 8.1.2018
            COM(2018) 1 final
            Aanbeveling voor een
            BESLUIT VAN DE RAAD
            houdende machtiging van de Commissie om namens de Europese Unie onderhandelingen te openen met het oog op het sluiten van een protocol tot uitvoering van de partnerschapsovereenkomst inzake visserij met het Koninkrijk Marokko
            {SWD(2018) 1 final}{SWD(2018) 2 final}

               TOELICHTING

               1.ACHTERGROND VAN HET VOORSTEL

               •Motivering en doel van het voorstel

               De Commissie stelt voor met het Koninkrijk Marokko te onderhandelen over een nieuw protocol betreffende de uitvoering van de partnerschapsovereenkomst inzake visserij (hierna "POV" genoemd) dat voldoet aan de behoeften van de vloot van de Unie en in overeenstemming is met Verordening (EU) nr. 1380/2013 inzake het gemeenschappelijk visserijbeleid en de conclusies van de Raad van 19 maart 2012 over een mededeling van de Commissie inzake de externe dimensie van het gemeenschappelijk visserijbeleid.

               •Verenigbaarheid met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

               De lopende POV tussen de Europese Unie en het Koninkrijk Marokko is op 28 februari 2007 in werking getreden
                  1
               . Deze overeenkomst is ten uitvoer gelegd door middel van twee opeenvolgende protocollen waarmee op pelagische of demersale soorten vissende vaartuigen van de Unie toegang kregen tot de visserijzone van Marokko tot 14 december 2011; een datum die het einde markeerde van het tweede uitvoeringsprotocol, omdat het Parlement niet heeft ingestemd met de sluiting ervan. Het Europees Parlement heeft vraagtekens geplaatst bij de duurzaamheid, de kosteneffectiviteit en de internationale legitimiteit van het voorgestelde instrument. Een derde protocol, waarin rekening is gehouden met de punten van bezorgdheid van het Europees Parlement, is in 2014 gesloten
                  2
                en zal op 14 juli 2018 aflopen.

               De Marokkaanse visserijzones, die zich dicht bij de EU bevinden en rijk zijn aan visbestanden, zijn essentiële visserijgronden voor zowel de traditionele, kleinschalige visserij door Spanje en Portugal als de industriële vloten uit verder gelegen lidstaten. Deze visserijzones omvatten wateren waarover Marokko soevereiniteit en/of rechtsbevoegdheid bezit, d.w.z. ook de kustwateren van de Westelijke Sahara, waar Marokko de facto bestuur uitoefent (in het huidige protocol werden specifieke verslagleggingsregelingen geïntroduceerd om de sociaaleconomische voordelen voor de plaatselijke bevolking aan te tonen).

               Over het algemeen stelt de POV met Marokko vaartuigen uit elf lidstaten in staat te opereren in zes verschillende categorieën van visserij, die de visserij op pelagische, demersale en sterk migrerende soorten omvatten. De Marokkaanse visserijzone vormt de noordelijke grens van het verspreidingsgebied van de kleine pelagische soort "C", dat zich uitstrekt over de wateren van Mauritanië, Senegal en Guinee-Bissau – staten die allemaal lid zijn van het netwerk van bilaterale partnerschapsovereenkomsten inzake duurzame visserij (hierna "PODV’s" genoemd).

               PODV's helpen de doelstellingen van het GVB op internationaal niveau te bevorderen door ervoor te zorgen dat de visserijactiviteiten van de Unie buiten de wateren van de Unie berusten op dezelfde beginselen en normen als die welke gelden in het kader van het Unierecht. Bovendien versterken PODV's de positie van de Europese Unie in internationale en regionale visserijorganisaties, met name in de Internationale Commissie voor de instandhouding van Atlantische tonijnen (ICCAT). Tot slot zijn PODV's gebaseerd op het beste beschikbare wetenschappelijke advies en dragen zij bij aan een betere naleving van internationale maatregelen, waaronder die ter bestrijding van illegale, ongemelde en ongereglementeerde visserij (IOO-visserij).

               Er zal bijzondere aandacht worden geschonken aan de tenuitvoerlegging van de financiële tegenprestatie die aan Marokko wordt gegeven ter ondersteuning van een duurzaam beheer van de visserij, met name gezien de aanbevelingen van Speciaal verslag nr. 11/2015 van de Europese Rekenkamer over PODV's.

               •Verenigbaarheid met andere beleidsterreinen van de Unie

               De onderhandelingen over een visserijprotocol met het Koninkrijk Marokko sluiten aan bij het externe optreden van de EU ten aanzien van buurlanden en zijn in overeenstemming met de doelstellingen van de Unie op het gebied van de eerbiediging van de democratische beginselen en de mensenrechten.

               Gedurende het hele proces worden onderhandelingen gevoerd in overleg met alle betrokken Commissiediensten en de EDEO, en met de steun van de hiervoor bevoegde EU-delegatie.

               2.RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID

               •Rechtsgrondslag

               De rechtsgrondslag voor het besluit is het vijfde deel van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie (VWEU) "Extern optreden van de Unie", titel V "Internationale overeenkomsten", artikel 218, waarin de procedure is vastgesteld voor het onderhandelen over en het sluiten van overeenkomsten tussen de Unie en derde landen.

               •Subsidiariteit (bij niet-exclusieve bevoegdheid)

               Niet van toepassing, exclusieve bevoegdheid.

               •Evenredigheid

               Het besluit is evenredig met het nagestreefde doel.

               •Keuze van het instrument

               In artikel 218, leden 3 en 4, VWEU is bepaald dat hiervoor een besluit van de Raad vereist is.

               3.RESULTATEN VAN EX-POSTEVALUATIES, RAADPLEGINGEN VAN BELANGHEBBENDEN EN EFFECTBEOORDELINGEN

               •Ex-postevaluaties/geschiktheidscontroles van bestaande wetgeving

               De Commissie heeft in 2017 een ex-post-/ex-ante-evaluatie verricht waarin zij heeft nagegaan of het opportuun is het visserijprotocol met het Koninkrijk Marokko te vernieuwen. De conclusies van die evaluatie staan in een afzonderlijk werkdocument van de diensten van de Commissie
                  3
               .

               In het evaluatieverslag wordt geconcludeerd dat de EU-vloten veel belangstelling hebben om in Marokko te blijven vissen. De vernieuwing van het protocol zal ook leiden tot een betere monitoring, controle en bewaking en tot een betere governance van de visserij in de regio. Eveneens toont de evaluatie aan dat een vernieuwing van het protocol gunstig zou zijn voor Marokko, gelet op het belang dat de financiële tegenprestatie in het kader van het protocol heeft als bijdrage aan "Halieutis", de Marokkaanse ontwikkelingsstrategie voor de visserijsector. Marokko heeft belangstelling getoond voor het openen van onderhandelingen met de Europese Unie over een vernieuwd protocol.

               •Raadpleging van belanghebbenden

               In het kader van de evaluatie, en in het bijzonder in het kader van de adviesraad voor de volle zee, is overlegd met betrokken belanghebbenden, waaronder vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en middenveldorganisaties.

               •Bijeenbrengen en gebruik van expertise

               Niet van toepassing.

               •Effectbeoordeling

               Niet van toepassing.

               •Gezonde regelgeving en vereenvoudiging

               Niet van toepassing.

               •Grondrechten

               In de onderhandelingsrichtsnoeren die worden voorgesteld in de bijlage bij het besluit, wordt aanbevolen machtiging te verlenen tot het openen van de onderhandelingen en een clausule op te nemen waarmee het protocol kan worden opgeschort indien de mensenrechten en de democratische beginselen worden geschonden.

               4.GEVOLGEN VOOR DE BEGROTING

               De gevolgen van het nieuwe protocol voor de begroting bestaan erin dat aan het Koninkrijk Marokko een financiële tegenprestatie zal worden betaald. De overeenkomstige begrotingsmiddelen (vastleggings- en betalingskredieten) moeten elk jaar worden opgenomen in de begrotingslijn voor partnerschapsovereenkomsten inzake duurzame visserij (11 03 01) en moeten verenigbaar zijn met de financiële programmering van het meerjarig financieel kader (MFK) voor 2014-2020. De jaarlijkse bedragen voor vastleggingen en betalingen worden vastgesteld in het kader van de jaarlijkse begrotingsprocedure, onder meer in de reservelijn voor protocollen die niet bij het begin van het jaar in werking zijn getreden
                  4
               .

               Verwacht wordt dat de onderhandelingen zullen worden afgerond vóór het verstrijken van het huidige protocol op 14 juli 2018.

               5.OVERIGE ELEMENTEN

               •Uitvoeringsplanning en regelingen betreffende monitoring, evaluatie en rapportage

               De onderhandeling zullen naar verwachting begin 2018 aanvangen.

               •Artikelsgewijze toelichting

               De Commissie beveelt aan dat:

               - de Raad de Commissie machtigt tot het openen en voeren van onderhandelingen met het oog op het sluiten van een nieuw protocol bij de partnerschapsovereenkomst inzake visserij met het Koninkrijk Marokko;

               - de Commissie in deze kwestie wordt aangewezen als onderhandelaar van de EU;

               - de Commissie deze onderhandelingen voert in overleg met een speciaal comité overeenkomstig de bepalingen van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie;

               - de Raad de bij deze aanbeveling gevoegde onderhandelingsrichtsnoeren goedkeurt.

               Aanbeveling voor een

               BESLUIT VAN DE RAAD

               houdende machtiging van de Commissie om namens de Europese Unie onderhandelingen te openen met het oog op het sluiten van een protocol tot uitvoering van de partnerschapsovereenkomst inzake visserij met het Koninkrijk Marokko

               DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

               Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 218, leden 3 en 4,

               Gezien de aanbeveling van de Commissie,

               Overwegende dat onderhandelingen moeten worden geopend met het oog op de sluiting van een nieuw protocol tot uitvoering van de partnerschapsovereenkomst inzake visserij met het Koninkrijk Marokko,

               HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

               Artikel 1

               De Commissie wordt gemachtigd om namens de Europese Unie onderhandelingen te voeren met het oog op de vernieuwing van het protocol tot uitvoering van de partnerschapsovereenkomst inzake visserij met het Koninkrijk Marokko.

                Artikel 2

               Deze onderhandelingen worden gevoerd in overleg met het door de Raad aangewezen speciale comité en overeenkomstig de in de bijlage opgenomen onderhandelingsrichtsnoeren.

               Artikel 3

               Dit besluit is gericht tot de Commissie.

               Gedaan te Brussel,

                     Voor de Raad

                     De voorzitter

                     (1)

                        PB L 78 van 17.3.2007, blz. 31

                     (2)

                        PB L 349 van 21.12.2013, blz. 1

                     (3)

                        "Evaluation rétrospective et prospective du Protocole à l'accord de partenariat dans le domaine de la pêche durable entre l'Union européenne et le Royaume du Maroc" (Retrospectieve en prospectieve evaluatie van het Protocol bij de Partnerschapsovereenkomst inzake duurzame visserij tussen de Europese Unie en het Koninkrijk Marokko). Eindverslag, september 2017 (F&S, Poseidon en Megapesca).

                     (4)

                        Hoofdstuk 40 (reservelijn 40 02 41) in overeenstemming met het interinstitutioneel akkoord inzake het MFK (2013/C 373/01).

    ---documentbreak---

               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel,8.1.2018
            COM(2018) 1 final
            BIJLAGE
            bij
            Aanbeveling
            voor een besluit van de Raad houdende machtiging van de Commissie om namens de Europese Unie onderhandelingen te openen met het oog op de vernieuwing van het protocol bij de partnerschapsovereenkomst inzake visserij met het Koninkrijk Marokko
            {SWD(2018) 1 final}{SWD(2018) 2 final}

               BIJLAGE

               Onderhandelingsrichtsnoeren

               –Het doel van de onderhandelingen is de sluiting van een protocol bij de partnerschapsovereenkomst inzake visserij tussen de Europese Unie en het Koninkrijk Marokko in overeenstemming met Verordening (EU) nr. 1380/2013 inzake het gemeenschappelijk visserijbeleid en met de conclusies van de Raad van 19 maart 2012 over de mededeling van de Commissie van 13 juli 2011 inzake de externe dimensie van het gemeenschappelijk visserijbeleid.

               –Om een duurzame en verantwoorde visserij te bevorderen, bij te dragen tot de strikte naleving van het internationale recht en er tegelijkertijd voor te zorgen dat de EU en Marokko wederzijdse voordelen halen uit dit nieuwe protocol, streeft de Commissie er tijdens de onderhandelingen naar:

               ·de toegang tot de wateren waarover Marokko de soevereiniteit en/of rechtsbevoegdheid voor visserijaangelegenheden bezit – d.w.z. met inbegrip van de wateren ten zuiden van 27°40' NB – te garanderen en ervoor te zorgen dat de vaartuigen van de EU-vloot die vissen op kleine pelagische, demersale en sterk migrerende soorten, de nodige machtigingen krijgen om in die wateren te vissen, waarbij onder meer het netwerk van partnerschapsovereenkomsten inzake duurzame visserij dat ter beschikking van de marktdeelnemers uit de EU staat, in stand wordt gehouden;

               ·met het beste beschikbare wetenschappelijke advies en de desbetreffende door de betrokken regionale organisaties voor visserijbeheer (ROVB's) vastgestelde beheersplannen rekening te houden teneinde de ecologische duurzaamheid van de visserijactiviteiten veilig te stellen en oceaangovernance op internationale schaal te bevorderen. De visserijactiviteiten moeten exclusief op beschikbare bestanden gericht zijn, waarbij rekening wordt gehouden met de vangstcapaciteit van de lokale vloot, en er moet speciale aandacht worden besteed aan het feit dat het gaat over grensoverschrijdende of over grote afstanden trekkende visbestanden;

               ·een adequaat aandeel in de visbestanden te verkrijgen dat geheel in verhouding staat tot de belangen van de EU-vloot, wanneer ook andere buitenlandse vloten belang hebben bij die bestanden, en de toepassing van uniforme technische voorwaarden op alle buitenlandse vloten;

               ·te garanderen, in het licht van de recentste en beste beschikbare wetenschappelijke evaluaties, dat de toegang tot de visserij gebaseerd is op de activiteiten van de EU-vloot in de regio;

               ·een dialoog aan te gaan met het oog op de versterking van het sectorale beleid om de uitvoering van een verantwoord visserijbeleid aan te moedigen waarbij met de ontwikkelingsdoelstellingen van het land rekening wordt gehouden, met name wat betreft governance op visserijgebied, de bestrijding van illegale, ongemelde en ongereglementeerde visserij, controle, monitoring en bewaking van de visserijactiviteiten en het verstrekken van wetenschappelijk advies;

               ·een clausule op te nemen over de gevolgen van schendingen van de mensenrechten en van de democratische beginselen;

               ·geschikte mechanismen op te nemen om te waarborgen dat de Commissie voldoende wordt geïnformeerd over en betrokken bij de geografische verdeling van de uit hoofde van het protocol verleende sectorale steun, zodat de Commissie redelijkerwijs kan garanderen dat het protocol voordelen oplevert voor de bevolking van het niet-zelfbesturend gebied van de Westelijke Sahara.

               ·In het protocol moet met name het volgende worden omschreven:

               ·de vangstmogelijkheden, per categorie, die aan vaartuigen van de Europese Unie zullen worden verleend;

               ·de financiële tegenprestatie en de voorwaarden voor de betaling daarvan; en

               ·de mechanismen voor een doeltreffende uitvoering en regelmatige monitoring van de sectorale steun.

               –Om een onderbreking van de visserijactiviteiten te voorkomen, moet het nieuwe protocol een clausule bevatten over voorlopige toepassing.


               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel, 20.11.2017
            COM(2017) 670 final
            Aanbeveling voor een
            BESLUIT VAN DE RAAD
            houdende machtiging van de Commissie tot het openen van onderhandelingen met de Zwitserse Bondsstaat over een overeenkomst tot vaststelling van de voorwaarden voor de deelname van de Zwitserse Bondsstaat aan het Europese GNSS-Agentschap

               TOELICHTING

               1.ACHTERGROND VAN DE AANBEVELING

               •Motivering en doel van de aanbeveling

               Het Europese GNSS-Agentschap ("het Agentschap") is opgericht bij Verordening (EU) nr. 912/2010
                  1
               . Het Agentschap is belast met belangrijke taken op het gebied van beveiliging en verkoop in verband met de Europese GNSS-programma's — Galileo en EGNOS — alsook taken op het gebied van het programmabeheer in verband met de exploitatie van die programma's die door de Europese Commissie aan het Agentschap zijn toevertrouwd.

               Het Agentschap staat open voor deelname van derde landen door het sluiten van een internationale overeenkomst tussen de Unie en het desbetreffende land. Noorwegen is het eerste niet-EU-land dat reeds aan het Agentschap deelneemt.

               Als lid van het Europees Ruimteagentschap ("ESA") is Zwitserland reeds sinds de jaren 90 partner van en contribuant aan de Europese GNSS-programma's EGNOS en Galileo. De Zwitserse industrie beschikt over specifieke, soms exclusieve technische kennis op bepaalde gebieden van satellietnavigatietechnologie. Een van de grondstations van EGNOS is gevestigd in Zwitserland.

               Na de nieuwe opzet van de Europese GNSS-programma's in 2008 is de samenwerking tussen de EU en Zwitserland op het gebied van satellietnavigatie gegrond op de samenwerkingsovereenkomst tussen de EU, haar lidstaten en Zwitserland inzake de satellietnavigatieprogramma's ("de GNSS-samenwerkingsovereenkomst"), die in 2013 is ondertekend en sinds 1 januari 2014 voorlopig wordt toegepast
                  2
               .

               Artikel 16 van de GNSS-samenwerkingsovereenkomst bepaalt het volgende: "Zwitserland heeft het recht deel te nemen aan het Europese GNSS-agentschap onder de in een overeenkomst tussen de Europese Unie en Zwitserland vast te leggen voorwaarden. Deze onderhandelingen gaan van start zodra een verzoek hiertoe wordt ingediend door Zwitserland en de nodige procedures aan de kant van de Europese Unie zijn voltooid."

               Op 20 mei 2014 heeft Zwitserland een schriftelijk verzoek tot deelname aan het Agentschap ingediend.

               Bijgevolg bevat dit document een aanbeveling om in onderhandeling te treden met Zwitserland voor het sluiten van een overeenkomst tot vastlegging van de voorwaarden voor de deelname van Zwitserland aan het Agentschap.

               Naar verwachting zal die deelname het langdurige partnerschap tussen de EU en Zwitserland op het gebied van satellietnavigatie versterken.

               Voor de periode 2014-2017 heeft Zwitserland een financiële bijdrage ter waarde van zo'n 240 miljoen EUR geleverd aan de Europese GNSS-programma's.

               •Verenigbaarheid met bestaande bepalingen op het beleidsterrein

               Artikel 23 van Verordening (EU) nr. 912/2010 van het Europees Parlement en de Raad tot oprichting van het Agentschap
                  3
                bepaalt het volgende: "Het Agentschap staat open voor deelname van derde landen en internationale organisaties. Die deelname en de voorwaarden daarvoor worden conform de procedure van artikel 218 van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie vastgelegd in een overeenkomst tussen de Unie en dat derde land of die internationale organisatie."

               Artikel 16 van de GNSS-samenwerkingsovereenkomst bepaalt het volgende: "Zwitserland heeft het recht deel te nemen aan het Europese GNSS-agentschap onder de in een overeenkomst tussen de Europese Unie en Zwitserland vast te leggen voorwaarden."

               •Verenigbaarheid met andere beleidsterreinen van de Unie

               De Europese wereldwijde satellietnavigatiesystemen ("GNSS") zijn belangrijke onderdelen van het beleid van de Europese Unie dat gericht is op een volledige integratie van de infrastructuur voor land-, zee- en luchtvervoer met het oog op een veilige, naadloze, rendabele en milieuvriendelijke navigatie. Als onderdeel van de internationale strategie van de Europese GNSS worden samenwerkingsovereenkomsten inzake satellietnavigatie bevorderd met een aantal landen, waaronder Zwitserland.

               De bijgevoegde onderhandelingsrichtsnoeren hebben als doel om de deelname van Zwitserland, een belangrijke partner van de Europese GNSS-programma's, aan het Agentschap mogelijk te maken. Dit betekent dat een reeks rechten en verplichtingen die van toepassing zijn op deelname aan het Agentschap, worden uitgebreid tot Zwitserland.

               De aanbeveling voorziet niet in de overdacht van eigendom of besluitvormingsrechten aan Zwitserland.

               2.RECHTSGRONDSLAG, SUBSIDIARITEIT EN EVENREDIGHEID

               •Rechtsgrondslag

               Artikel 218, leden 3 en 4, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie.

               •Subsidiariteit (bij niet-exclusieve bevoegdheid)

               De doelstellingen van het voorstel kunnen niet voldoende door de lidstaten worden verwezenlijkt. Het Agentschap is een krachtens het Unierecht ingesteld orgaan en deelname van derde landen aan het Agentschap kan derhalve niet door één enkele lidstaat worden toegestaan. Die deelname moet worden geregeld door middel van een internationale overeenkomst waar de Unie deel van uitmaakt. De overeenkomst is beperkt tot de onderwerpen die noodzakelijk zijn om de deelname van Zwitserland aan het Agentschap mogelijk te maken.

               •Evenredigheid

               N.v.t.

               •Keuze van het instrument

               Een internationale overeenkomst is het enige instrument waarmee EU-brede coherentie en rechtszekerheid kunnen worden gewaarborgd bij de relaties met Zwitserland wat de deelname van dat land aan het Agentschap betreft. Het Verdrag voorziet niet in andere uitvoerbare opties voor het regelen van de relaties met een derde land.

               Daarnaast is de internationale overeenkomst eveneens vereist krachtens artikel 23 van Verordening (EU) nr. 912/2010.

               3.EVALUATIE, RAADPLEGING VAN BELANGHEBBENDEN EN EFFECTBEOORDELING

               •Evaluatie van bestaande wetgeving en controle van resultaatgerichtheid ervan

               N.v.t.

               •Raadpleging van belanghebbenden

               De Commissie heeft de lidstaten van de EU geraadpleegd inzake dit initiatief. Het initiatief werd als voordelig voor de Unie beschouwd, met name voor de verdere uitvoering van de Europese GNSS-programma's en het functioneren van het Agentschap.

               •Bijeenbrengen en gebruik van expertise

               N.v.t.

               •Effectbeoordeling

               N.v.t.

               •Resultaatgerichtheid en vereenvoudiging

               N.v.t.

               •Grondrechten

               N.v.t.

               4.GEVOLGEN VOOR DE BEGROTING

               Zwitserland moet financieel bijdragen aan de begroting van het Agentschap om de volledige kosten in verband met de deelname van dat land aan de werkzaamheden van het Agentschap te dekken.

               Er zullen derhalve geen financiële gevolgen zijn voor de begroting van de Unie.

               5.OVERIGE ELEMENTEN

               •Uitvoeringsplannen en regelingen betreffende controle, evaluatie en rapportage

               N.v.t.

               •Toelichtende stukken (bij richtlijnen)

               N.v.t.

               •Artikelsgewijze toelichting

               De Europese Commissie en Zwitserland hebben de afgelopen jaren meermaals overlegd over manieren waarop de deelname van Zwitserland aan het Agentschap kan worden geformaliseerd.

               Als resultaat van het sluiten van de GNSS-samenwerkingsovereenkomst heeft Zwitserland de mogelijkheid om als waarnemer zonder stemrecht deel te nemen aan het Comité voor de Europese GNSS-programma's.

               De voorgenomen overeenkomst mag het voor Zwitserland niet mogelijk maken om deel te namen aan de fora, werkgroepen of besprekingen in verband met de publiek gereguleerde dienst.

               Tot slot moet de overeenkomst voorzien in een mechanisme om een flexibele aanpassing aan nieuwe ontwikkelingen mogelijk te maken, zoals aan eventuele toekomstige EU-wetgeving met betrekking tot het Agentschap.

               Aanbeveling voor een

               BESLUIT VAN DE RAAD

               houdende machtiging van de Commissie tot het openen van onderhandelingen met de Zwitserse Bondsstaat over een overeenkomst tot vaststelling van de voorwaarden voor de deelname van de Zwitserse Bondsstaat aan het Europese GNSS-Agentschap

               DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,

               Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 218, leden 3 en 4,

               Gezien de aanbeveling van de Europese Commissie,

               Overwegende dat onderhandelingen moeten worden geopend met het oog op de sluiting van een overeenkomst met de Zwitserse Bondsstaat tot vaststelling van de voorwaarden voor de deelname van de Zwitserse Bondsstaat aan het Europese GNSS-Agentschap,

               HEEFT HET VOLGENDE BESLUIT VASTGESTELD:

               Artikel 1

               De Commissie wordt gemachtigd om namens de Unie te onderhandelen over een internationale overeenkomst met de Zwitserse Bondsrepubliek tot vaststelling van de voorwaarden voor de deelname van de Zwitserse Bondsrepubliek aan het Europese GNSS-Agentschap.

               Artikel 2

               De onderhandelingsrichtsnoeren zijn opgenomen in de bijlage.

               Artikel 3

               De onderhandelingen worden gevoerd in overleg met [to be added by the Council: name of the Committee composed of the representatives of the Member States].

               Artikel 4

               Dit besluit is gericht tot de Commissie.

               Gedaan te Brussel,

                     Voor de Raad

                     De voorzitter

                     (1)

                        Verordening (EU) nr. 912/2010 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2010 tot oprichting van het Europese GNSS-Agentschap, tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1321/2004 van de Raad inzake de beheersstructuren van de Europese programma's voor radionavigatie per satelliet en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 683.2008 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 276 van 20.10.2010, blz. 11).

                     (2)

                        PB L 15 van 20.1.2014, blz. 1.

                     (3)

                        Verordening (EU) nr. 912/2010 van het Europees Parlement en de Raad van 22 september 2010 tot oprichting van het Europese GNSS-Agentschap, tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1321/2004 van de Raad inzake de beheersstructuren van de Europese programma's voor radionavigatie per satelliet en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 683.2008 van het Europees Parlement en de Raad (PB L 276 van 20.10.2010, blz. 11).

    ---documentbreak---

               EUROPESE COMMISSIE
            Brussel,20.11.2017
            COM(2017) 670 final
            BIJLAGE
            bij
            Aanbeveling voor een BESLUIT VAN DE RAAD
            houdende machtiging van de Commissie tot het openen van onderhandelingen met de Zwitserse Bondsstaat over een overeenkomst tot vaststelling van de voorwaarden voor de deelname van de Zwitserse Bondsstaat aan het Europese GNSS-Agentschap

               BIJLAGE

               IDOEL VAN DE ONDERHANDLINGEN

               Het doel van de onderhandelingen is het vaststellen van de voorwaarden voor de deelname van Zwitserland aan het Europese GNSS-Agentschap ("het Agentschap").

               IITOEPASSINGSGEBIED VAN DE OVEREENKOMST

               Deze overeenkomst moet, voor zover mogelijk, de volgende elementen met betrekking tot deelname aan het Agentschap omvatten:

               1)de voorwaarden voor de deelname van Zwitserland aan het Agentschap;

               2)de financiële bijdrage van Zwitserland aan het Agentschap;

               3)de voorwaarden voor de deelname van Zwitserse vertegenwoordigers in de Raad van bestuur van het Agentschap, als waarnemers zonder stemrecht;

               4)de voorwaarden waaronder Zwitserse staatsburgers als personeelsleden van het Agentschap in dienst kunnen worden genomen (contractueel);

               5)de toepassing van de bepalingen inzake de financiële controle door de EU;

               6)de duur van de deelname van Zwitserland aan het Agentschap.

               7)de overeenkomst moet overeenstemmen met de relevante EU-wetgeving, met inbegrip van Verordening (EU) nr. 1285/2013 van het Europees Parlement en de Raad van 11 december 2013 betreffende de uitvoering en exploitatie van Europese satellietnavigatiesystemen en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 876/2002 van de Raad en Verordening (EG) nr. 683/2008 van het Europees Parlement en de Raad, alsmede met Verordening (EU) nr. 912/2010 van het Europees Parlement en de Raad tot oprichting van het Europese GNSS-Agentschap
                  1
               ;

               8)de toepassing van het Protocol betreffende voorrechten en immuniteiten van de Unie in Zwitserland.

               IIIONTWIKKELING

               In de overeenkomst moet een vereenvoudigde procedure worden opgenomen die de mogelijkheid biedt tot technische aanpassing van de overeenkomst in het licht van veranderende omstandigheden. Dit kan betekenen dat een comité wordt opgericht om toezicht te houden op de tenuitvoerlegging van de overeenkomst en om te beoordelen en te beslissen of de overeenkomst moet worden gewijzigd.

               IVREGELING VAN GESCHILLEN EN OPZEGGING VAN DE OVEREENKOMST

               In de overeenkomst moet ook een mechanisme voor het regelen van geschillen worden opgenomen. De overeenkomst motook bepalingen bevatten die de partijen in staat stellen de overeenkomst te beëindigen, indien nodig.

                     (1)

                        PB L 276 van 20.1.2010, blz. 11.