Avis juridique important

|

31991L0155

Richtlijn 91/155/EEG van de Commissie van 5 maart 1991 houdende beschrijving en vaststelling van de wijze van uitvoering van het systeem voor specifieke informatie inzake gevaarlijke preparaten krachtens artikel 10 van Richtlijn 88/379/EEG van de Raad

Publicatieblad Nr. L 076 van 22/03/1991 blz. 0035 - 0041 Bijzondere uitgave in het Fins: Hoofdstuk 15 Deel 10 blz. 0059  Bijzondere uitgave in het Zweeds: Hoofdstuk 15 Deel 10 blz. 0059

RICHTLIJN VAN DE COMMISSIE  van 5 maart 1991  houdende beschrijving en vaststelling van de wijze van uitvoering voor het systeem voor specifieke informatie inzake gevaarlijke preparaten krachtens artikel 10 van Richtlijn 88/379/EEG van de Raad   ( 91/155/EEG ) DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,  Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap,  Gelet op Richtlijn 88/379/EEG van de Raad van 7 juni 1988 betreffende de onderlinge aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen van de Lid-Staten inzake de indeling, de verpakking en het kenmerken van gevaarlijke preparaten ( 1 ),  laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 90/492/EEG van de Commissie ( 2 ), inzonderheid op artikel 10, tweede alinea,  Overwegende dat de in Richtlijn 88/379/EEG voorgeschreven etikettering de gebruikers van gevaarlijke preparaten elementaire informatie verschaft, doordat deze etikettering hun een duidelijke en beknopte aanwijzing geeft omtrent de mogelijke gevaren; dat  deze etikettering moet worden aangevuld met een gedetailleerder informatiesysteem voor professionele gebruikers;  Overwegende dat in artikel 10 van Richtlijn 88/379/EEG wordt bepaald dat er een systeem moet worden opgebouwd voor informatie over gevaarlijke preparaten in de vorm van veiligheidsinformatiebladen ( material safety data sheets ); dat verder volgens dit  artikel deze informatie voornamelijk voor professioneel gebruik is bestemd en de betrokkenen in staat moet stellen maatregelen te treffen die noodzakelijk zijn voor de bescherming van de gezondheid en van de veiligheid op de arbeidsplaats;  Overwegende dat Richtlijn 88/379/EEG en Richtlijn 67/548/EEG van de Raad van 27 juni 1967 betreffende de aanpassing van de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen inzake de indeling, de verpakking en het kenmerken van gevaarlijke stoffen ( 3 ),  laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 90/517/EEG ( 4 ), nauw met elkaar samenhangen; dat het derhalve uiterst wenselijk is een systeem voor veiligheidsinformatiebladen vast te stellen dat zowel voor gevaarlijke stoffen als voor gevaarlijke preparaten geldt;  dat de uitvoeringsbepalingen voor gevaarlijke stoffen te zijner tijd zullen worden vastgesteld;  Overwegende dat het bij Besluit 74/325/EEG van de Raad ( 5 ), zoals laatstelijk gewijzigd bij de Akte van Toetreding van Spanje en Portugal, opgerichte Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats is  geraadpleegd;  Overwegende dat de in deze richtlijn vastgestelde maatregelen in overeenstemming zijn met het advies van het Comité voor aanpassing aan de vooruitgang van de techniek van de richtlijnen tot opheffing van technische handelsbelemmeringen in de sector  gevaarlijke stoffen en preparaten,  HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD :  Artikel 1  1 . De in de Gemeenschap gevestigde persoon die verantwoordelijk is voor het in de handel brengen van een gevaarlijke stof of van een gevaarlijk preparaat, dat wil zeggen de fabrikant, de importeur of de tussenhandelaar, moet de afnemer, dat  wil zeggen de professionele gebruiker van de stof of het preparaat, een veiligheidsinformatieblad ( material safety data sheet ) verstrekken dat de in artikel 3 genoemde informatie bevat .  2 . De informatie wordt gratis verstrekt uiterlijk bij de eerste levering van de stof of het preparaat en vervolgens na elke herziening naar aanleiding van significante nieuwe informatie inzake veiligheid en inzake bescherming van de gezondheid en van  het milieu .  De nieuwe gedateerde versie, voorzien van de vermelding  "Herziening van . . . ( datum )", wordt gratis verstrekt aan alle afnemers die het produkt in de aan de herziening voorafgaande periode van een jaar hebben ontvangen .  3 . Het veiligheidsinformatieblad hoeft niet te worden verstrekt voor aan het grote publiek aangeboden of verkochte gevaarlijke stoffen of preparaten die vergezeld gaan van voldoende informatie om de gebruikers in staat te stellen de nodige maatregelen  op het gebied van bescherming van de veiligheid en gezondheid te nemen . Indien een professionele gebruiker daarom verzoekt, dient echter toch een veiligheidsinformatieblad te worden verstrekt .  Artikel 2  De Lid-Staten kunnen het in de handel brengen van gevaarlijke stoffen of preparaten op hun grondgebied doen afhangen van de voorwaarde dat het in artikel 1 genoemde veiligheidsinformatieblad in hun officiële taal of talen is gesteld .  Artikel 3  Het in artikel 1 genoemde veiligheidsinformatieblad omvat de volgende verplichte rubrieken :  1 . Identificatie van de stof of het preparaat en van de vennootschap/onderneming .  2 . Samenstelling en informatie over de bestanddelen .  3 . Risico's .  4 . Eerstehulpmaatregelen .  5 . Brandbestrijdingsmaatregelen .  6 . Maatregelen bij accidenteel vrijkomen van de stof of het preparaat .  7 . Hantering en opslag .  8 . Maatregelen ter beheersing van blootstelling/persoonlijke bescherming .  9 . Fysische en chemische eigenschappen .  10 . Stabiliteit en reactiviteit .  11 . Toxicologische informatie .  12 . Ecologische informatie .  13 . Instructies voor verwijdering .  14 . Informatie met betrekking tot het vervoer .  15. Wettelijk verplichte informatie .  16 . Overige informatie .  De verantwoordelijkheid voor de informatie in deze rubrieken berust bij de persoon die verantwoordelijk is voor het in de handel brengen van de stof of het preparaat . De informatie wordt overeenkomstig de toelichting in de bijlage opgesteld . Het  veiligheidsinformatieblad wordt gedateerd .  Artikel 4  Voor de gevaarlijke stoffen worden de uitvoeringsbepalingen van deze richtlijn te zijner tijd vastgesteld .  Artikel 5  1 . De Lid-Staten stellen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast en maken deze bekend om uiterlijk op 30 mei 1991 aan deze richtlijn te voldoen . Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis .  2 . Zij passen deze bepalingen toe vanaf 8 juni 1991 .  Bij wijze van uitzondering mogen de bestaande informatiesystemen van het type veiligheidsinformatieblad, die in de Lid -Staten in gebruik zijn, tot en met 30 juni 1993 worden toegepast .  3 . Wanneer de Lid-Staten deze bepalingen aannemen, wordt in de bepalingen naar de onderhavige richtlijn verwezen of wordt hiernaar verwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen . De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de  Lid-Staten .  Artikel 6  Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten . Gedaan te Brussel, 5 maart 1991 . Voor de Commissie  Martin BANGEMANN  Vice-Voorzitter  ( 1 ) PB nr . L 187 van 16 . 7 . 1988, blz . 14 . ( 2 ) PB nr . L 275 van 5 . 10 . 1990, blz . 35 . ( 3 ) PB nr . 196 van 16 . 8 . 1967, blz . 1 . ( 4 ) PB nr . L 287 van 19 . 10 . 1990, blz . 37 . ( 5 ) PB nr . L 185 van 9 . 7 . 1974, blz . 15 .    BIJLAGE  RICHTSNOEREN VOOR DE SAMENSTELLING VAN DE KAARTEN MET GEGEVENS OMTRENT DE VEILIGHEID  De volgende toelichting dient als richtsnoer . Op die manier wordt verzekerd dat de inhoud van elk van de in artikel 3 genoemde verplichte rubrieken zodanig wordt samengesteld dat professionele gebruikers aan de hand daarvan de nodige maatregelen op het  gebied van de bescherming van de gezondheid en de veiligheid op de arbeidsplaats kunnen nemen .  De informatie moet duidelijk en beknopt zijn .  In een aantal gevallen kan wegens de brede scala van eigenschappen van de stoffen en preparaten bijkomende informatie noodzakelijk zijn. Indien in andere gevallen de informatie met betrekking tot bepaalde eigenschappen niet ter zake blijkt te doen of om  technische redenen niet kan worden verstrekt, moet dit duidelijk worden gemotiveerd .  Hoewel de in artikel 3 aangehouden volgorde van de rubrieken niet verplicht is, wordt deze toch aanbevolen .  Wanneer een veiligheidsinformatieblad is herzien, moeten de wijzigingen onder de aandacht van de ontvanger worden gebracht .  1 . Identificatie van de stof of het preparaat en van de vennootschap/onderneming  1.1 . Identificatie van de stof of het preparaat  De voor de identificatie gebruikte naam moet gelijk zijn aan de naam op het etiket en in overeenstemming zijn met bijlage VI, deel II, van Richtlijn 67/548/EEG .  Indien er andere identificatiemiddelen bestaan, kunnen deze worden aangegeven .  1.2 . Identificatie van de vennootschap/onderneming  - Identificatie van de in de Gemeenschap gevestigde persoon die verantwoordelijk is voor het in de handel brengen van de stof of het preparaat, namelijk de fabrikant, de importeur of de distributeur.  - Volledig adres en telefoonnummer van deze persoon .  1.3 . Naast bovenvermelde informatie moet ook het telefoonnummer voor noodgevallen van het bedrijf en/of van een officieel adviesorgaan overeenkomstig artikel 12 van Richtlijn 88/379/EEG worden opgegeven .  2 . Samenstelling en informatie over de bestanddelen  Aan de hand van de gegeven informatie moet de ontvanger gemakkelijk de aan de stof of het preparaat verbonden risico's kunnen identificeren .  Voor een preparaat gelden de volgende voorschriften :  a ) de volledige samenstelling ( aard en concentratie van de bestanddelen ) hoeft niet te worden vermeld;  b ) evenwel moeten de volgende stoffen met hun concentratie of concentratiebereik worden vermeld wanneer zij aanwezig zijn in concentraties die gelijk zijn aan of hoger dan die genoemd in artikel 3, lid 6, onder a ), van Richtlijn 88/379/EEG, behalve  indien een lagere grens meer aangewezen wordt geacht :  - voor de gezondheid gevaarlijke stoffen in de zin van Richtlijn 67/548/EEG, en  - ten minste stoffen waarvoor overeenkomstig de communautaire bepalingen erkende grenswaarden voor de blootstelling gelden, maar die niet onder bovengenoemde richtlijn vallen;  c ) voor de bovenbedoelde stoffen moet de indeling worden opgegeven, hetzij overeenkomstig artikel 5, lid 2, hetzij overeenkomstig bijlage I van Richtlijn 67/548/EEG, dus met behulp van de symbolen en R-zinnen die daaraan zijn toegewezen op basis van hun  gevaren voor de gezondheid;  d ) indien krachtens artikel 7, lid 1, van Richtlijn 88/379/EEG de identiteit van bepaalde stoffen vertrouwelijk moet blijven, moet de chemische aard daarvan worden omschreven, ten einde een veilige hantering te waarborgen .  De gebruikte naam moet dezelfde zijn als die welke overeenkomstig bovenbedoelde bepalingen moet worden gebruikt .  3 . Risico's  Duidelijk en beknopt de belangrijkste aan de stof of het preparaat verbonden risico's, inclusief de belangrijkste risico's, vermelden ten aanzien van mens en milieu .  De belangrijkste gevaarlijke effecten voor de menselijke gezondheid en symptomen beschrijven die veroorzaakt kunnen worden door gebruik en redelijkerwijs te verwachten verkeerd gebruik van de stof of het preparaat .  Deze informatie moet in overeenstemming zijn met de aanduidingen op het etiket van het produkt, maar hoeft geen herhaling daarvan te zijn .  4 . Eerstehulpmaatregelen  De eerstehulpmaatregelen beschrijven, maar eerst en vooral aangeven of onmiddellijke medische verzorging vereist is .  De informatie over eerstehulp moet kort en gemakkelijk te begrijpen zijn voor het slachtoffer, omstanders en EHBO'ers . De symptomen en effecten moeten kort worden opgesomd en de instructies moeten aangeven wat ter plaatse gedaan moet worden bij een  ongeval en of na blootstelling effecten kunnen worden verwacht die pas op langere termijn zichtbaar worden .  De informatie op grond van de verschillende manieren van blootstelling, d.w.z . inhalatie, contact met huid en ogen en inslikken, in verschillende rubrieken onderverdelen . Vermelden of professionele bijstand door een dokter nodig of wenselijk is .  Voor sommige stoffen of preparaten kan het van belang zijn nadrukkelijk te vermelden dat speciale voorzieningen voor specifieke en onmiddellijke verzorging beschikbaar moeten zijn op de werkplek .  5 . Brandbestrijdingsmaatregelen  Verwijzen naar voorschriften voor de bestrijding van een brand, veroorzaakt door of in de nabijheid van de stof of het preparaat, met vermelding van :  - de geschikte blusmiddelen;  - de blusmiddelen die om veiligheidsredenen niet gebruikt mogen worden;  - speciale chemische blootstellingsrisico's die veroorzaakt worden door de stof of het preparaat zelf, de verbrandingsprodukten of de vrijkomende gassen;  - speciale beschermende uitrusting voor brandweerlieden .  6 . Maatregelen bij accidenteel vrijkomen van de stof of het preparaat  Afhankelijk van de stof of het preparaat kunnen gegevens nodig zijn over :  - persoonlijke voorzorgsmaatregelen, zoals verwijdering van ontstekingsbronnen, maatregelen voor doeltreffende ventilatie/bescherming van de ademhalingswegen, tegengaan van stofvorming, preventie van contact met huid en ogen;  - milieuvoorzorgsmaatregelen, zoals vermijden dat het produkt terechtkomt in afvoerkanalen, oppervlaktewater, grondwater en bodem; eventuele noodzaak om de buurt te waarschuwen;  - reinigingsmethoden, zoals gebruik van absorberend materiaal ( b.v . zand, kiezelgoer, zuurbindmiddel, universeel bindmiddel, zaagsel ), gedeeltelijk wegvangen van gassen /dampen met water, verdunning .  Ook rekening houden met de noodzaak van aanwijzingen zoals  "nooit gebruiken bij . . .",  "neutraliseren met . . .".  NB : Indien nodig, verwijzen naar de rubrieken 8 en 13 .  7 . Hantering en opslag  7.1 . Hantering  Voorzorgsmaatregelen voor het veilig hanteren van de stof of het preparaat vermelden, inclusief advies over technische maatregelen zoals plaatselijke en ruimtelijke ventilatie, maatregelen ter voorkoming van aërosol - en stofvorming en brand, alsook  eventuele specifieke eisen of voorschriften voor de betrokken stof of het betrokken preparaat ( bij voorbeeld aanbevolen of verboden apparatuur en gereedschap, procedures voor het gebruik ), indien mogelijk met een korte beschrijving .  7.2 . Opslag  De voorwaarden voor een veilige opslag vermelden, zoals specifieke ontwerpen voor opslagruimten of -vaten ( inclusief tussenschotten en ventilatie ), scheiding van chemisch op elkaar inwerkende materialen, opslagomstandigheden ( temperatuur en vochtgehalte  met minima en maxima, blootstelling aan licht, opslag onder inert gas, enz .), speciale elektrische voorzieningen en voorkoming van accumulatie van statische lading .  Indien relevant, adviseren over de maximale hoeveelheid die in bepaalde omstandigheden mag worden opgeslagen .  Met name alle speciale eisen vermelden, bij voorbeeld wat betreft het type materiaal dat moet worden gebruikt voor de verpakking/houders van de stof of het preparaat .  8 . Maatregelen ter beheersing van blootstelling/persoonlijke bescherming  In dit document wordt onder maatregelen ter beheersing van blootstelling verstaan de hele scala van maatregelen die tijdens het gebruik moeten worden genomen om blootstelling van het personeel tot een minimum te beperken .  Eerst moet bekeken worden of technische maatregelen genomen kunnen worden, voordat persoonlijke beschermingsmiddelen worden gebruikt . Daarom moet informatie worden verstrekt over het ontwerp van een geschikt systeem, bij voorbeeld afscherming van de  bron . Deze informatie moet een aanvulling vormen op die welke reeds is vermeld in punt 7.1 .  Alle specifieke controleparameters, zoals grenswaarden of biologische normen, aangeven met vermelding van de referentie . Informatie verstrekken over meetprocedures, met vermelding van de referentie .  Wanneer persoonlijke beschermingsmiddelen noodzakelijk zijn, het type voorzieningen specificeren dat vereist is om een doeltreffende bescherming te bieden :  - Bescherming van de ademhalingswegen  In geval van gevaarlijke gassen, dampen of stof, de noodzaak van passende beschermende uitrusting, zoals onafhankelijke ademhalingsapparatuur, doeltreffende maskers en filters, aangeven .  - Bescherming van de handen  Het soort handschoenen dat gedragen moet worden wanneer met het chemische produkt gewerkt wordt, nader specificeren . Zo nodig melding maken van aanvullende maatregelen voor de bescherming van huid en handen .  - Bescherming van de ogen  Specificatie van het type van voorziening ten behoeve van de bescherming van de ogen, zoals veiligheidsbrillen, veiligheidsstofbrillen, gezichtsschermen .  - Bescherming van de huid  Voor andere lichaamsdelen dan de handen, het soort en de kwaliteit van de beschermende uitrusting, zoals schort, laarzen, veiligheidskleding, specificeren .  Zo nodig specifieke hygiënische maatregelen vermelden .  9 . Fysische en chemische eigenschappen  Dit hoofdstuk omvat de volgende informatie, indien van toepassing, over de stof of het preparaat :    Voorkomen :   De fysische toestand ( vast, vloeibaar, gas ) en de kleur van de geleverde stof of het geleverde preparaat aangeven .   Geur :  Indien een geur merkbaar is, een korte beschrijving ervan geven .  pH :  Verwijzen naar de pH van de stof of het  preparaat zoals geleverd of in een waterige oplossing; in het laatste geval de concentratie vermelden .  Kookpunt/kooktraject  Smeltpunt/smelttraject :  Vlampunt :  Ontvlambaarheid ( vast, gas ):  Zelfontbranding :  Ontploffingseigenschappen :  Oxidatie-eigenschappen :  Dampspanning :  Relatieve dichtheid :  Oplosbaarheid : - wateroplosbaarheid : - vetoplosbaarheid ( oplosmiddel specificeren ):  Verdelingscoëfficiënt n-octanol/water :  in de  zin van  Richtlijn  67/548/EEG  Andere gegevens :  Verwijzen naar belangrijke veiligheidsparameters, zoals dampdichtheid, mengbaarheid, verdampingssnelheid, geleidingsvermogen, viscositeit, enz . Bovengenoemde eigenschappen worden bepaald overeenkomstig bijlage V, deel  A, van Richtlijn 67/548/EEG of volgens elke andere vergelijkbare methode .   10 . Stabiliteit en reactiviteit  Verwijzen naar de stabiliteit van de stof of het preparaat en de mogelijkheid van onder bepaalde omstandigheden voorkomende gevaarlijke reacties .  Te vermijden omstandigheden  Omstandigheden die een gevaarlijke reactie kunnen veroorzaken, zoals temperatuur, druk, blootstelling aan licht en schokken, opsommen, indien mogelijk met een korte beschrijving .  Te vermijden substanties  Substanties die een gevaarlijke reactie kunnen veroorzaken zoals water, lucht, zuren, basen, oxiderende stoffen of enige andere specifieke substantie, opsommen, indien mogelijk met een korte beschrijving .  Gevaarlijke ontledingsprodukten  Riskante, bij ontleding in gevaarlijke hoeveelheden geproduceerde substanties opsommen .  NB : In voorkomend geval specifiek wijzen op :  - de noodzaak of aanwezigheid van stabilisatoren,  - de mogelijkheid van een gevaarlijke exotherme reactie,  - de betekenis voor de veiligheid van een verandering in fysisch voorkomen van de stof of het preparaat,  - de mogelijke vorming van riskante ontledingsprodukten bij contact met water,  - de mogelijke afbraak tot onstabiele produkten .  11 . Toxicologische informatie  In deze rubriek moet een beknopte maar volledige en begrijpelijke beschrijving worden opgenomen van de verschillende toxische effecten die zich kunnen voordoen indien de gebruiker in contact komt met de stof of het preparaat .  De gevaarlijke effecten voor de gezondheid van blootstelling aan de stof of het preparaat, gebaseerd op ervaring en conclusies uit wetenschappelijke proefnemingen, vermelden . Informatie opnemen over de verschillende manieren van blootstelling  ( inhalatie, inslikken, contact met huid en ogen ), gevolgd door een beschrijving van de symptomen die corresponderen met de fysische, chemische en toxicologische karakteristieken . Acute effecten als gevolg van kortstondige of langdurige blootstelling  alsook chronische effecten van kortstondige en langdurige blootstelling vermelden, bij voorbeeld sensibilisatie, carcinogene werking, mutagene werking, toxische effecten op de reproduktie inclusief teratogene werking, en versuffing .  Rekening houdend met de reeds in rubriek 2  "Samenstelling en informatie over de bestanddelen" opgenomen gegevens, kan het nodig zijn melding te maken van eventuele specifieke effecten van bepaalde bestanddelen van preparaten op de gezondheid .  12 . Ecologische informatie  Een prognose geven van de effecten en het gedrag van de stof of het preparaat en van wat er verder mee gebeurt in het milieu .  De belangrijkste met de aard van de stof of het preparaat en de meest voor de hand liggende gebruiksmethoden samenhangende karakteristieken beschrijven die van invloed kunnen zijn op het milieu :  - mobiliteit;  - persistentie en afbreekbaarheid;  - vermogen tot bioaccumulatie;  - toxiciteit voor het aquatische milieu en andere gegevens inzake ecotoxiciteit, bij voorbeeld gedrag in installaties voor afvalwaterzuivering .  NB  In afwachting van criteria voor de milieu-effectbeoordeling van een preparaat, moet informatie over bovengenoemde eigenschappen worden verstrekt voor de in dat preparaat aanwezige stoffen die als gevaarlijk voor het milieu zijn ingedeeld .  13 . Instructies voor verwijdering  Indien verwijdering van de stof of het preparaat ( surplus of bij het te verwachten gebruik ontstaan afval ) gevaar oplevert, moeten een beschrijving van deze residuen en informatie over een veilige hantering daarvan worden gegeven .  Passende methoden vermelden voor de verwijdering van zowel de stof of het preparaat als de besmette verpakking ( verbranding, recycling, storten, enz .).  NB  Melding maken van alle desbetreffende communautaire bepalingen inzake afval . Indien deze ontbreken, is het nuttig de gebruiker eraan te herinneren dat ter zake mogelijk nationale of regionale bepalingen gelden .  14 . Informatie met betrekking tot het vervoer  Alle speciale voorzorgsmaatregelen aangeven waarvan een gebruiker op de hoogte moet zijn of waaraan hij moet voldoen met betrekking tot het vervoer binnen of buiten zijn bedrijf .  Informatie, overeenkomstig de aanbeveling van de Verenigde Naties en andere internationale overeenkomsten, inzake het vervoer en de verpakking van gevaarlijke goederen kan als aanvulling worden verstrekt .  15 . Wettelijk verplichte informatie  De informatie herhalen die op het etiket wordt vermeld overeenkomstig de richtlijn inzake de indeling, de verpakking en het kenmerken van gevaarlijke stoffen en preparaten .  Wanneer de stof of het preparaat van dit veiligheidsinformatieblad onderworpen is aan bijzondere communautaire bepalingen inzake bescherming van mens en milieu ( restricties voor het op de markt brengen en het gebruik, grenswaarden voor blootstelling op  de arbeidsplaats ), zouden deze, voor zover mogelijk, moeten worden vermeld . De ontvangers zouden in voorkomend geval moeten worden gewezen op het bestaan van nationale wetten ter uitvoering van deze bepalingen .  Tevens wordt aanbevolen op de kaart met gegevens de ontvangers te wijzen op het feit dat zij tevens onderworpen zijn aan nader te noemen nationale verplichtingen omtrent maatregelen die ter zake relevant kunnen zijn .  16 . Overige informatie  Alle andere informatie vermelden die van belang kan zijn voor de veiligheid en gezondheid, bij voorbeeld  - opleidingsadviezen;  - aanbevolen toepassingen en beperkingen;  - verdere informatie ( schriftelijke referenties en/of een technisch contactpunt );  - bronnen van de basisinformatie aan de hand waarvan de kaarten met gegevens zijn samengesteld .  Ook de publikatiedatum van de kaart met gegevens vermelden indien deze niet elders is aangegeven.


Avis juridique important

|

31992L0085

Richtlijn 92/85/EEG van de Raad van 19 oktober 1992 inzake de tenuitvoerlegging van maatregelen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid op het werk van werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie (tiende bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG)

Publicatieblad Nr. L 348 van 28/11/1992 blz. 0001 - 0008 Bijzondere uitgave in het Fins: Hoofdstuk 5 Deel 6 blz. 0003  Bijzondere uitgave in het Zweeds: Hoofdstuk 5 Deel 6 blz. 0003

RICHTLIJN 92/85/EEG VAN DE RAAD van 19 oktober 1992 inzake de tenuitvoerlegging van maatregelen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid op het werk van werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie (tiende bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG)DE RAAD VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Economische Gemeenschap, inzonderheid op artikel 118 A,Gezien het voorstel van de Commissie, opgesteld na raadpleging van het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats (1),In samenwerking met het Europese Parlement (2),Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité (3),Overwegende dat in artikel 118 A van het Verdrag is bepaald dat de Raad door middel van richtlijnen minimumvoorschriften vaststelt om de verbetering van met name de werkomgeving te bevorderen ten einde de veiligheid en de gezondheid van de werknemers te beschermen;Overwegende dat de onderhavige richtlijn geen rechtvaardiging mag zijn voor een eventuele verlaging van de in iedere Lid-Staat reeds bereikte beschermingsniveaus en dat de Lid-Staten zich krachtens het Verdrag erop toeleggen de verbetering van de op dit gebied bestaande omstandigheden te bevorderen en zich ten doel stellen deze geleidelijk te harmoniseren;Overwegende dat volgens artikel 118 A van het Verdrag in de richtlijn vermeden wordt zodanige administratieve, financiële en juridische verplichtingen op te leggen dat zij de oprichting en ontwikkeling van kleine en middelgrote ondernemingen zouden kunnen hinderen;Overwegende dat krachtens Besluit 74/325/EEG (4), laatstelijk gewijzigd bij de Toetredingsakte van 1985, het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats met het oog op het uitwerken van voorstellen op dit gebied door de Commissie geraadpleegd wordt;Overwegende dat in het Gemeenschapshandvest van sociale grondrechten van de werkenden, dat op 9 december 1989 in de Europese Raad van Straatsburg door de Staatshoofden en Regeringsleiders is aangenomen, wordt verklaard, met name in punt 19:"Aan alle werkenden moeten in hun arbeidsmilieu bevredigende voorwaarden worden geboden ten aanzien van de bescherming van hun gezondheid en hun veiligheid. Er dienen adequate maatregelen te worden getroffen om de situatie op dit gebied verder in opwaartse zin te harmoniseren.";Overwegende dat de Commissie zich in haar actieprogramma tot uitvoering van het Gemeenschapshandvest van sociale grondrechten van de werkenden onder meer tot taak heeft gesteld bij de Raad een richtlijn inzake de bescherming op het werk van de zwangere vrouw ter vaststelling in te dienen;Overwegende dat in artikel 15 van Richtlijn 89/391/EEG van de Raad van 12 juni 1989 betreffende de tenuitvoerlegging van maatregelen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid van de werknemers op het werk (5) is bepaald dat bijzonder kwetsbare risicogroepen tegen voor hen specifieke gevaren moeten worden beschermd;Overwegende dat werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie in vele opzichten moeten worden beschouwd als een groep met bijzondere risico's en dat maatregelen moeten worden getroffen inzake hun gezondheid en veiligheid;Overwegende dat de bescherming van de veiligheid en de gezondheid van werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie geen afbreuk mag doen aan de plaats van de vrouw op de arbeidsmarkt en evenmin afbreuk mag doen aan de richtlijnen van de Raad op het gebied van gelijke behandeling van mannen en vrouwen;Overwegende dat zich bij bepaalde werkzaamheden een specifiek risico kan voordoen van blootstelling van werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie aan gevaarlijke agentia, procédés of arbeidsomstandigheden; dat deze risico's derhalve moeten worden geëvalueerd en dat de werkneemsters en/of hun vertegenwoordigers over het resultaat van deze evaluatie moeten worden geïnformeerd;Overwegende dat voorts, ingeval uit het resultaat van deze evaluatie een risico voor de veiligheid of de gezondheid van de werkneemsters blijkt, maatregelen met het oog op de bescherming van de werkneemsters moeten worden genomen;Overwegende dat werkneemsters tijdens de zwangerschap of de lactatie geen werkzaamheden mogen verrichten waarvan de evaluatie heeft uitgewezen dat zij het risico met zich brengen van een blootstelling aan bepaalde bijzonder gevaarlijke agentia of arbeidsomstandigheden die hun veiligheid of gezondheid in gevaar brengt;Overwegende dat maatregelen moeten worden getroffen opdat werkneemsters tijdens de zwangerschap of de lactatie niet worden verplicht nachtarbeid te verrichten, indien dit met het oog op hun veiligheid of gezondheid noodzakelijk is;Overwegende dat het in verband met de kwetsbaarheid van de werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie noodzakelijk is hun recht te geven op een vóór en/of na de bevalling te nemen zwangerschapsverlof van ten minste veertien aaneengesloten weken, en hun de verplichting op te leggen vóór en/of na de bevalling een zwangerschapsverlof van ten minste twee weken te nemen;Overwegende dat het risico van ontslag om redenen in verband met hun toestand een nadelige uitwerking kan hebben op de lichamelijke en geestelijke toestand van werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie en dat ontslag moet worden verboden;Overwegende dat de maatregelen inzake de arbeidsorganisatie ter bescherming van de gezondheid van de werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie geen nuttige werking zouden hebben indien zij niet gepaard gaan met de handhaving van de rechten verbonden aan de arbeidsovereenkomst, met inbegrip van het behoud van een bezoldiging en/of het genot van een adequate uitkering;Overwegende dat voorts de bepalingen met betrekking tot het zwangerschapsverlof eveneens geen nuttige werking zouden hebben indien zij niet gepaard gaan met de handhaving van de rechten verbonden aan de arbeidsovereenkomst en met het behoud van een bezoldiging en/of met het genot van een bepaalde uitkering;Overwegende dat het begrip adequate uitkering bij zwangerschapsverlof moet worden beschouwd als een technisch referentiepunt dat dient om het niveau van de minimale bescherming te bepalen en in geen geval in die zin mag worden uitgelegd dat zwangerschap gelijk wordt gesteld met ziekte,HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:AFDELING I DOEL EN DEFINITIESArtikel 1Doel1. Deze richtlijn, die de tiende bijzondere richtlijn in de zin van artikel 16, lid 1, van Richtlijn 89/391/EEG is, heeft ten doel maatregelen ten uitvoer te leggen ter bevordering van de verbetering van de veiligheid en de gezondheid op het werk van werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie.2. Richtlijn 89/391/EEG, met uitzondering van artikel 2, lid 2, geldt ten volle voor het gehele in lid 1 bedoelde terrein, onverminderd meer dwingende en/of specifieke bepalingen die in de onderhavige richtlijn zijn opgenomen.3. Deze richtlijn mag geen verlaging tot gevolg hebben van het niveau van de bescherming van werkneemsters tijdens de zwangerschap, na de bevalling en tijdens de lactatie ten opzichte van de situatie die op het moment van de aanneming van de richtlijn in iedere Lid-Staat bestaat.Artikel 2DefinitiesIn deze richtlijn wordt verstaan onder:a) zwangere werkneemster of werkneemster tijdens de zwangerschap: elke zwangere werkneemster die de werkgever in kennis stelt van haar toestand, overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken;b) werkneemster na de bevalling: elke werkneemster die is bevallen in de zin van de nationale wetten en/of praktijken, en die de werkgever in kennis stelt van haar toestand, overeenkomstig deze wetten en/of praktijken;c) werkneemster tijdens de lactatie: elke werkneemster tijdens de lactatie in de zin van de nationale wetten en/of praktijken die de werkgever in kennis stelt van haar toestand, overeenkomstig deze wetten en/of praktijken.AFDELING II ALGEMENE BEPALINGENArtikel 3Richtsnoeren1. De Commissie, bijgestaan door het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats, stelt in overleg met de Lid-Staten richtsnoeren op voor de evaluatie van de chemische, fysische en biologische agentia alsmede van de industriële procédés welke geacht worden een risico te vormen voor de veiligheid of de gezondheid van de werkneemsters in de zin van artikel 2.De in de eerste alinea bedoelde richtsnoeren hebben ook betrekking op bewegingen en houdingen, geestelijke en lichamelijke vermoeidheid en de overige lichamelijke en geestelijke belastingen in verband met de werkzaamheden van de werkneemsters in de zin van artikel 2.2. Het is de bedoeling dat in de lid 1 bedoelde richtsnoeren als leidraad dienen voor de in artikel 4, lid 1, bedoelde evaluatie.Daartoe brengen de Lid-Staten die richtsnoeren ter kennis van de werkgevers en de werkneemsters en/of hun vertegenwoordigers in hun land.Artikel 4Evaluatie en informatie1. Voor alle werkzaamheden waarbij zich een specifiek risico kan voordoen van blootstelling aan de agentia, procédés of arbeidsomstandigheden waarvan een niet-limitatieve lijst in bijlage I is opgenomen, moeten de aard, de mate en de duur van de blootstelling in de betrokken onderneming en/of inrichting van de werkneemsters in de zin van artikel 2 rechtstreeks door de werkgever of door bemiddeling van de in artikel 7 van Richtlijn 89/391/EEG bedoelde beschermings- en preventiediensten worden geëvalueerd, ten einde:- ieder risico voor de veiligheid of de gezondheid, alsmede iedere terugslag op de zwangerschap of de lactatie van de werkneemster in de zin van artikel 2 te kunnen beoordelen;- te kunnen vaststellen welke maatregelen moeten worden genomen.2. Onverminderd artikel 10 van Richtlijn 89/391/EEG worden in de betrokken onderneming en/of inrichting de werkneemster in de zin van artikel 2 en de werkneemsters die zich in een van de in artikel 2 bedoelde toestanden zouden kunnen bevinden en/of hun vertegenwoordigers geïnformeerd over de resultaten van de in lid 1 bedoelde evaluatie en over alle maatregelen op het gebied van de veiligheid en de gezondheid op het werk.Artikel 5Consequenties van de resultaten van de evaluatie1. Onverminderd artikel 6 van Richtlijn 89/391/EEG neemt de werkgever, indien uit de resultaten van de in artikel 4, lid 1, bedoelde evaluatie een risico voor de veiligheid of de gezondheid, alsmede een terugslag op de zwangerschap of de lactatie van een werkneemster in de zin van artikel 2 blijkt, de nodige maatregelen opdat door tijdelijke aanpassing van de arbeidsomstandigheden en/of werktijden van de betrokken werkneemster de blootstelling van deze werkneemster aan dit risico wordt vermeden.2. Indien aanpassing van de arbeidsomstandigheden en/of werktijden technisch en/of objectief niet mogelijk is of om gegronde redenen redelijkerwijs niet kan worden verlangd, neemt de werkgever de nodige maatregelen om ervoor te zorgen dat de betrokken werkneemster een andere arbeidsplaats krijgt.3. Indien overplaatsing technisch en/of objectief niet mogelijk is of om gegronde redenen redelijkerwijs niet kan worden verlangd, wordt de betrokken werkneemster gedurende de gehele voor de bescherming van haar veiligheid of gezondheid noodzakelijke periode, overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken, vrijgesteld van arbeid.4. Het bepaalde in dit artikel is mutatis mutandis van toepassing wanneer een werkneemster die een werkzaamheid uitoefent die uit hoofde van artikel 6 verboden is, zwanger wordt of met de lactatie begint en haar werkgever hiervan in kennis stelt.Artikel 6BlootstellingsverbodenAfgezien van de algemene bepalingen betreffende de bescherming van werknemers en met name die met betrekking tot de grenswaarden van beroepsblootstelling:1. mogen zwangere werkneemsters in de zin van artikel 2, onder a), in geen enkel geval worden verplicht werkzaamheden te verrichten waarbij zij volgens de evaluatie het risico lopen van een blootstelling aan de in bijlage II, afdeling A, bedoelde agentia of arbeidsomstandigheden die hun veiligheid of gezondheid in gevaar brengt;2. mogen werkneemsters tijdens de lactatie in de zin van artikel 2, onder c), in geen enkel geval worden verplicht werkzaamheden te verrichten waarbij zij volgens de evaluatie het risico van een blootstelling lopen aan de in bijlage II, afdeling B, bedoelde agentia of arbeidsomstandigheden die hun veiligheid of gezondheid in gevaar brengt.Artikel 7Nachtarbeid1. De Lid-Staten nemen de nodige maatregelen opdat de werkneemsters in de zin van artikel 2 niet verplicht worden nachtarbeid te verrichten gedurende hun zwangerschap en tijdens een op de bevalling volgende periode die wordt bepaald door de nationale instantie bevoegd voor veiligheid en gezondheid, mits onder de door de Lid-Staten vastgestelde voorwaarden een medisch attest wordt overgelegd waarin de noodzaak daarvan in verband met de veiligheid of de gezondheid van de werkneemster wordt bevestigd.2. De in lid 1 bedoelde maatregelen dienen de mogelijkheid te omvatten overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken:a) van overplaatsing naar werk overdag, ofb) van vrijstelling van arbeid of verlenging van het zwangerschapsverlof wanneer overplaatsing naar werk overdag technisch en/of objectief niet mogelijk is of om gegronde redenen redelijkerwijs niet kan worden verlangd.Artikel 8Zwangerschapsverlof1. De Lid-Staten nemen de nodige maatregelen opdat de werkneemsters in de zin van artikel 2 recht hebben op een overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken vóór en/of na de bevalling te nemen zwangerschapsverlof van ten minste veertien aaneengesloten weken.2. Het in lid 1 bedoelde zwangerschapsverlof moet een overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken vóór en/of na de bevalling te nemen verplicht zwangerschapsverlof van ten minste twee weken omvatten.Artikel 9Vrijstelling van arbeid voor zwangerschapsonderzoekDe Lid-Staten nemen de nodige maatregelen opdat zwangere werkneemsters in de zin van artikel 2, onder a), overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken recht hebben op vrijstelling van arbeid zonder loonderving om zwangerschapsonderzoek te kunnen ondergaan indien dit onderzoek gedurende de werktijd moet plaatsvinden.Artikel 10OntslagverbodTen einde werkneemsters in de zin van artikel 2 te waarborgen dat zij de in het onderhavige artikel erkende rechten inzake de bescherming van haar veiligheid en gezondheid kunnen doen gelden, wordt het volgende bepaald:1. de Lid-Staten nemen de nodige maatregelen om ontslag van werkneemsters in de zin van artikel 2 te verbieden gedurende de periode vanaf het begin van hun zwangerschap tot het einde van het in artikel 8, lid 1, bedoelde zwangerschapsverlof, behalve in uitzonderingsgevallen die geen verband houden met hun toestand en overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken zijn toegestaan en, in voorkomend geval, voor zover de bevoegde instantie hiermee heeft ingestemd;2. wanneer een werkneemster in de zin van artikel 2 wordt ontslagen gedurende de in punt 1 bedoelde periode, dient de werkgever schriftelijk gegronde redenen op te geven voor het ontslag;3. de Lid-Staten nemen de nodige maatregelen om werkneemsters in de zin van artikel 2 te beschermen tegen de gevolgen van ontslag, indien dit op grond van punt 1 onwettig is.Artikel 11Rechten verbonden aan de arbeidsovereenkomstTen einde de werkneemsters in de zin van artikel 2 te waarborgen dat zij de in dit artikel erkende rechten inzake de bescherming van hun veiligheid en gezondheid kunnen doen gelden, wordt het volgende bepaald:1. in de in de artikelen 5, 6 en 7 bedoelde gevallen moeten de rechten verbonden aan de arbeidsovereenkomst, met inbegrip van het behoud van een bezoldiging en/of het genot van een adequate uitkering, van de werkneemsters in de zin van artikel 2 overeenkomstig de nationale wetten en/of praktijken worden gewaarborgd;2. in het in artikel 8 bedoelde geval moeten worden gewaarborgd:a) de andere dan de in onderstaand punt b) bedoelde rechten verbonden aan de arbeidsovereenkomst van de werkneemsters in de zin van artikel 2;b) het behoud van een bezoldiging en/of het genot van een adequate uitkering van de werkneemsters in de zin van artikel 2;3. de in punt 2, onder b), bedoelde uitkering wordt als adequaat beschouwd, wanneer zij een inkomen waarborgt dat gelijk is aan het inkomen dat de betrokken werkneemster zou ontvangen in geval van een onderbreking van haar werkzaamheden om gezondheidsredenen, binnen de grenzen van een eventueel, door de nationale wetten bepaald maximum;4. de Lid-Staten hebben de mogelijkheid om aan het in de punten 1 en 2, onder b), bedoelde recht op bezoldiging of uitkering de voorwaarde te verbinden dat de betrokken werkneemster voldoet aan de door de nationale wetgevingen gestelde voorwaarden voor de opening van het recht op deze inkomsten.In deze voorwaarden mag in geen geval worden bepaald dat meer dan twaalf maanden, onmiddellijk voorafgaand aan de vermoedelijke datum van de bevalling, moet zijn gewerkt.Artikel 12Verdediging van rechtenDe Lid-Staten nemen in hun interne rechtsorde de nodige voorschriften op om iedere werkneemster die meent te zijn benadeeld door het niet naleven te haren aanzien van de uit deze richtlijn voortvloeiende verplichtingen de mogelijkheid te bieden om haar rechten voor de gerechten en/of, overeenkomstig de respectieve nationale wetgevingen en/of praktijken, voor andere bevoegde instanties te doen gelden.Artikel 13Aanpassing van de bijlagen1. De strikt technische aanpassingen van bijlage I in verband met de technische vooruitgang, de ontwikkeling van internationale voorschriften of specificaties en kennis op het door deze richtlijn bestreken gebied worden vastgesteld volgens de procedure van artikel 17 van Richtlijn 89/391/EEG.2. Bijlage II mag uitsluitend overeenkomstig de procedure van artikel 118 A van het Verdrag worden gewijzigd.Artikel 14Slotbepalingen1. De Lid-Staten doen de wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om uiterlijk twee jaar na de aanneming ervan aan deze richtlijn te voldoen of zorgen ervoor, uiterlijk twee jaar na de aanneming van deze richtlijn, dat de sociale partners via overeenkomsten de nodige maatregelen nemen, waarbij de Lid-Staten de nodige maatregelen moeten treffen om te allen tijde te kunnen garanderen dat de met deze richtlijn opgelegde resultaten worden bereikt. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.2. Wanneer de Lid-Staten de in lid 1 bedoelde bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen naar de onderhavige richtlijn verwezen of wordt hiernaar verwezen bij de officiële bekendmaking van die bepalingen. De regels voor deze verwijzing worden vastgesteld door de Lid-Staten.3. De Lid-Staten delen de Commissie de tekst mede van de belangrijke bepalingen van intern recht die op het onder deze richtlijn vallende gebied reeds zijn vastgesteld of die zij op dat gebied vaststellen.4. De Lid-Staten brengen om de vijf jaar bij de Commissie verslag uit over de praktische tenuitvoerlegging van de bepalingen van deze richtlijn, met vermelding van de standpunten van de sociale partners.De Lid-Staten brengen evenwel voor de eerste maal vier jaar na de aanneming van de richtlijn bij de Commissie verslag uit over de praktische tenuitvoerlegging van de bepalingen van deze richtlijn, met vermelding van de standpunten van de sociale partners.De Commissie stelt het Europese Parlement, de Raad, het Economisch en Sociaal Comité en het Raadgevend Comité voor de veiligheid, de hygiëne en de gezondheidsbescherming op de arbeidsplaats daarvan in kennis.5. De Commissie legt het Europese Parlement, de Raad en het Economisch en Sociaal Comité op gezette tijden een verslag voor over de tenuitvoerlegging van deze richtlijn, daarbij rekening houdend met de leden 1, 2 en 3.6. De Raad onderwerpt deze richtlijn aan een nieuw onderzoek aan de hand van een evaluatie op grond van de in lid 4, tweede alinea, bedoelde verslagen en, in voorkomend geval, van een voorstel dat de Commissie uiterlijk vijf jaar na de aanneming van de richtlijn zal indienen.Artikel 15Deze richtlijn is gericht tot de Lid-Staten.Gedaan te Luxemburg, 19 oktober 1992.Voor de RaadDe VoorzitterD. CURRY(1) PB nr. C 281 van 9. 11. 1990, blz. 3, en PB nr. C 25 van 1. 2. 1991, blz. 9.(2) PB nr. C 19 van 28. 1. 1991, blz. 177, en PB nr. C 150 van 15. 6. 1992, blz. 99.(3) PB Nr. C 41 van 18. 2. 1991, blz. 29.(4) PB nr. L 185 van 9. 7. 1974, blz. 15.(5) PB nr. L 183 van 29. 6. 1989, blz. 1.BIJLAGE I NIET-LIMITATIEVE LIJST VAN AGENTIA, PROCÉDÉS EN ARBEIDSOMSTANDIGHEDEN ZOALS BEDOELD IN ARTIKEL 4, LID 1 A. Agentia1. Fysische agentia waarvan wordt aangenomen dat zij embryonaal/foetaal letsel en/of loslating van de placenta tot gevolg kunnen hebben, met name:a) schokken, trillingen of bewegingen,b) tillen van zware lasten dat met name voor rug en lendenen risico's kan opleveren,c) lawaai,d) ioniserende straling (*),e) niet-ioniserende straling,f) extreme kou of hitte,g) bewegingen, houdingen en verplaatsingen (hetzij binnen, hetzij buiten de inrichting), geestelijke en lichamelijke vermoeidheid en andere lichamelijke belastingen in verband met de werkzaamheden van de werkneemster in de zin van artikel 2.2. Biologische agentiaBiologische agentia van de groepen 2, 3 en 4 in de zin van artikel 2, onder d), van Richtlijn 90/679/EEG (¹), voor zover bekend is dat deze agentia of de door deze agentia noodzakelijk geworden therapeutische maatregelen de gezondheid van zwangere vrouwen en ongeboren kinderen in gevaar brengen en voor zover zij nog niet in bijlage II voorkomen.3. Chemische agentiaDe volgende chemische agentia voor zover bekend is dat zij de gezondheid van zwangere vrouwen en van het ongeboren kind in gevaar brengen en voor zover zij nog niet in bijlage II voorkomen:a) de bij Richtlijn 67/548/EEG (²) als R40, R45, R46 en R47 geëtiketteerde stoffen, voor zover zij nog niet in bijlage II voorkomen,b) de chemische agentia van bijlage I bij Richtlijn 90/394/EEG (³),c) kwik en kwikderivaten,d) antimitotische geneesmiddelen,e) koolmonoxide,f) gevaarlijke chemische agentia die via de huid worden opgenomen.B. ProcédésIn bijlage I van Richtljn 90/394/EEG opgenomen industriële procédés.C. ArbeidsomstandighedenOndergrondse werkzaamheden in de mijnen.(*) Zie Richtlijn 80/836/Euratom (PB nr. L 246 van 17. 9. 1980, blz. 1).(¹) PB nr. L 374 van 31. 12. 1990, blz. 1.(²) PB nr. L 196 van 6. 8. 1967, blz. 1. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 90/517/EEG (PB nr. L 287 van 19. 10. 1990, blz. 37).(³) PB nr. L 196 van 26. 7. 1990, blz. 1.BIJLAGE II NIET-LIMITATIEVE LIJST VAN AGENTIA EN ARBEIDSOMSTANDIGHEDEN ZOALS BEDOELD IN ARTIKEL 6 A. Zwangere vrouwen in de zin van artikel 2, onder a)1. Agentiaa) Fysische agentiaArbeid in een atmosfeer van aanzienlijke overdruk, b.v. in hoge-drukruimten of bij diepzeeduiken.b) Biologische agentiaDe volgende biologische agentia:- toxoplasma,- rubeolavirus,behalve indien aantoonbaar is dat de zwangere werkneemster door immunisatie voldoende tegen deze agentia beschermd is.c) Chemische agentiaLood en loodderivaten, voor zover deze agentia door het menselijk organisme kunnen worden geabsorbeerd2. ArbeidsomstandighedenOndergrondse werkzaamheden in de mijnen.B. Vrouwen tijdens de lactatie in de zin van artikel 2, onder c)1. Agentiaa) Chemische agentiaLood en loodderivaten, voor zover deze agentia door het menselijk organisme kunnen worden opgenomen.2. ArbeidsomstandighedenOndergrondse werkzaamheden in de mijnen.Verklaring van de Raad en de Commissie ad artikel 11, punt 3, van Richtlijn 92/85/EEG, opgenomen in de notulen van de 1608e zitting van de Raad (Luxemburg, 19 oktober 1992) DE RAAD EN DE COMMISSIE hebben de volgende verklaring afgelegd:"Bij de vaststelling van de hoogte van de in artikel 11, punt 2, onder b), en punt 3, bedoelde uitkering wordt om zuiver technische redenen verwezen naar de uitkering die de betrokken werkneemster zou ontvangen in geval van een onderbreking van haar werkzaamheden om gezondheidsredenen. Met deze verwijzing wordt geenszins beoogd zwangerschap en bevalling gelijk te stellen met ziekte. In alle Lid-Staten moet krachtens de nationale sociale-zekerheidswetgeving bij ziekteverzuim een uitkering worden uitbetaald. Dat in de gekozen formulering naar deze uitkering wordt verwezen, heeft slechts ten doel de Lid-Staten een concreet, vast referentiebedrag te geven voor de vaststelling van het minimumbedrag van de uitkering dat tijdens het zwangerschapsverlof moet worden uitbetaald. Mochten er in bepaalde Lid-Staten hogere bedragen worden uitgekeerd dan in de richtlijn is voorzien, dan blijven deze uiteraard gehandhaafd. Zulks blijkt duidelijk uit artikel 1, lid 3, van de richtlijn.".