30.4.2004        NL          Publicatieblad van de Europese Unie                       L 157/ 45
_______________________________________________________________________________
       RICHTLIJN 2004/48/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD
                                         van 29 april 2004
                                    betreffende de handhaving
                               van intellectuele-eigendomsrechten
                                  (Voor de EER relevante tekst)
HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,
Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, en met name op artikel 95,
Gezien het voorstel van de Commissie ,
Gezien het advies van het Europees Economisch en Sociaal Comité 1,
Na raadpleging van het Comité van de Regio's,
Handelend volgens de procedure van artikel 251 van het Verdrag 2,
1
      PB C 32 van 5.2.2004, blz. 15.
2
      Advies van het Europees Parlement van 9 maart 2004 (nog niet in het Publicatieblad
      bekendgemaakt) en besluit van de Raad van 26 april 2004.
 ---pagebreak--- 30.4.2004        NL          Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 46
_______________________________________________________________________________
Overwegende hetgeen volgt:
(1)    Voor de totstandbrenging van de interne markt moeten de beperkingen van het vrije verkeer
       en de verstoringen van de mededinging worden opgeheven en moet tegelijkertijd een
       gunstig klimaat voor innovatie en investeringen worden geschapen. In deze context is de
       bescherming van de intellectuele eigendom een essentieel element voor het welslagen van de
       interne markt. De bescherming van de intellectuele eigendom is niet alleen van belang voor
       het bevorderen van innovatie en creativiteit, maar ook voor de ontwikkeling van de
       werkgelegenheid en de verbetering van het concurrentievermogen.
(2)    De bescherming van de intellectuele eigendom moet de uitvinder of maker in staat stellen
       rechtmatig profijt van zijn uitvinding of schepping te trekken en bovendien een zo groot
       mogelijke verspreiding van werken, denkbeelden en nieuwe kennis mogelijk maken.
       Tegelijkertijd mag de bescherming van de intellectuele eigendom geen belemmering van de
       vrijheid van meningsuiting, het vrije verkeer van informatie of de bescherming van
       persoonsgegevens vormen, ook niet op het internet.
(3)    Zonder doeltreffende middelen om intellectuele-eigendomsrechten te handhaven, worden
       innovatie en creativiteit echter ontmoedigd en investeringen verminderd. Er moet dus voor
       worden gezorgd dat het materiële recht inzake de intellectuele eigendom, dat tegenwoordig
       grotendeels onder het communautaire acquis valt, in de Gemeenschap doeltreffend wordt
       toegepast. In dit opzicht zijn de middelen tot handhaving van intellectuele-eigendomsrechten
       voor het welslagen van de interne markt van wezenlijk belang.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL          Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 47
_______________________________________________________________________________
(4)    Op internationaal niveau zijn alle lidstaten, alsmede de Gemeenschap zelf voor de onder
       haar bevoegdheid vallende aangelegenheden gebonden door de Overeenkomst inzake de
       handelsaspecten van de intellectuele eigendom (de "TRIPS-overeenkomst"), die bij Besluit
       94/800/EG van de Raad1 als onderdeel van de multilaterale handelsbesprekingen in het
       kader van de Uruguay-ronde is goedgekeurd en in het kader van de
       Wereldhandelsorganisatie is afgesloten.
(5)    De TRIPS-overeenkomst omvat met name bepalingen betreffende de middelen tot hand-
       having van intellectuele-eigendomsrechten die gemeenschappelijke normen vormen die op
       internationaal vlak van toepassing zijn en in alle lidstaten ten uitvoer worden gelegd. Deze
       richtlijn doet geen afbreuk aan de internationale verplichtingen van de lidstaten, met
       inbegrip van de TRIPS-overeenkomst.
(6)    Voorts bestaan er internationale verdragen waarbij alle lidstaten partij zijn en die ook
       bepalingen over de middelen tot handhaving van intellectuele-eigendomsrechten bevatten.
       Dat geldt met name voor het Verdrag van Parijs tot bescherming van de industriële
       eigendom, de Berner Conventie voor de bescherming van werken van letterkunde en kunst
       en het Internationale Verdrag van Rome inzake de bescherming van uitvoerende
       kunstenaars, producenten van fonogrammen en omroeporganisaties.
1
      PB C 336 van 23.12.1994, blz. 1.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL          Publicatieblad van de Europese Unie                             L 157/ 48
_______________________________________________________________________________
(7)    Uit de raadplegingen van de Commissie ter zake blijkt, dat er ondanks de
       TRIPS-overeenkomst nog belangrijke verschillen betreffende de middelen tot handhaving
       van intellectuele-eigendomsrechten tussen de lidstaten bestaan. Zo lopen de regelingen voor
       de toepassing van de voorlopige maatregelen die met name worden gebruikt ter bescherming
       van bewijsmateriaal, de berekening van schadevergoeding of ook de regelingen om een
       rechterlijk bevel toe te passen o van lidstaat tot lidstaat sterk uiteen. In sommige lidstaten
       bestaan geen maatregelen, procedures en rechtsmiddelen zoals het recht op informatie en het
       terugroepen op kosten van de inbreukmaker van de op de markt gebrachte inbreukmakende
       goederen.
(8)    De verschillen tussen de regelingen van de lidstaten inzake de middelen tot handhaving van
       intellectuele-eigendomsrechten zijn nadelig voor de goede werking van de interne markt en
       maken het onmogelijk te waarborgen dat de intellectuele-eigendomsrechten op het gehele
       grondgebied van de Gemeenschap een gelijkwaardige bescherming genieten. Deze situatie is
       niet bevorderlijk voor het vrije verkeer in de interne markt, noch voor scheppen van een
       gunstig klimaat voor gezonde mededinging.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 49
_______________________________________________________________________________
(9)    De huidige verschillen leiden ook tot verzwakking van het materiële recht inzake de
       intellectuele eigendom en fragmentering van de interne markt op dit gebied. Dit brengt
       verlies van vertrouwen van het bedrijfsleven in de interne markt en dientengevolge een
       vermindering van de investeringen in innoverende en scheppende activiteiten mee.
       Inbreuken blijken steeds vaker in verband te staan met de georganiseerde misdaad. De
       ontwikkeling van het gebruik van het internet maakt het mogelijk piraatproducten
       onmiddellijk en wereldwijd te verspreiden. De daadwerkelijke handhaving van het materiële
       recht inzake intellectuele eigendom moet door specifieke maatregelen op het niveau van de
       Gemeenschap worden gewaarborgd. De onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de
       lidstaten op dit gebied wordt dan ook een fundamentele voorwaarde voor de goede werking
       van de interne markt.
(10)   Het doel van deze richtlijn is de onderlinge aanpassing van deze wetgevingen ten einde een
       hoog, gelijkwaardig en homogeen niveau van bescherming in de interne markt te
       waarborgen.
(11)   Deze richtlijn heeft niet ten doel geharmoniseerde regels betreffende justitiële samen-
       werking, rechterlijke bevoegdheid, erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen in
       burgerlijke en handelszaken vast te stellen, noch over de toepasselijke wetgeving te
       handelen. Er zijn communautaire instrumenten die deze onderwerpen in het algemeen
       regelen en die, in beginsel, ook van toepassing zijn op de intellectuele eigendom.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                              L 157/ 50
_______________________________________________________________________________
(12)   Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de toepassing van de mededingingsregels, met name
       niet aan de artikelen 81 et 82 van het Verdrag. De bepalingen van deze richtlijn mogen niet
       worden gebruikt voor onrechtmatige, met het Verdrag strijdige concurrentiebeperking.
(13)   De werkingssfeer van deze richtlijn dient zo breed mogelijk te worden vastgesteld, zodat zij
       alle intellectuele-eigendomsrechten omvat die onder de communautaire bepalingen op dit
       gebied en/of het nationaal recht van de betrokken lidstaat vallen. Dit vereiste vormt echter
       voor de lidstaten die dat wensen, geen belemmering de toepassing van de bepalingen van
       deze richtlijn voor interne doeleinden uit te breiden tot handelingen die oneerlijke
       concurrentie vormen, waaronder het maken van illegale kopieën, of soortgelijke activiteiten.
(14)   De maatregelen ingesteld bij artikel 6, lid 2, artikel 8, lid 1, en artikel 9, lid 2 moeten
       uitsluitend van toepassing zijn op handelingen die op commerciële schaal worden verricht.
       Dit neemt niet weg dat de lidstaten deze maatregelen ook op andere handelingen moeten
       kunnen toepassen. Op commerciële schaal verrichte handelingen zijn handelingen waarmee
       rechtstreeks of onrechtstreeks economisch of commercieel voordeel wordt beoogd;
       normaliter sluit dit handelingen van eindgebruikers te goeder trouw uit.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 51
_______________________________________________________________________________
(15) Deze richtlijn doet geen afbreuk aan het materiële recht inzake intellectuele eigendom, noch
      aan Richtlijn 95/46/EG van het Europees Parlement en de Raad van 24 oktober 1995
      betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van
      persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens 1, Richtlijn 1999/93/EG
      van het Europees Parlement en de Raad van 13 december 1999 betreffende een
      gemeenschappelijk kader voor elektronische handtekeningen 2 en Richtlijn 2000/31/EG van
      het Europees Parlement en de Raad van 8 juni 2000 betreffende bepaalde juridische aspecten
      van de diensten van de informatiemaatschappij, met name de elektronische handel, in de
      interne markt 3.
(16) Deze richtlijn doet geen afbreuk aan de bijzondere bepalingen in de communautaire
      regelgeving die betrekking hebben op de handhaving van rechten en op de uitzonderingen op
      het gebied van het auteursrecht en de naburige rechten, met name niet aan de bepalingen van
      Richtlijn 91/250/EEG van de Raad van 14 mei 1991 betreffende de rechtsbescherming van
      computerprogramma's 4, noch aan Richtlijn 2001/29/EG van het Europees Parlement en de
      Raad van 22 mei 2001 betreffende de harmonisatie van bepaalde aspecten van het
      auteursrecht en de naburige rechten in de informatiemaatschappij 5.
1
      PB L 281 van 23.11.1995, blz. 31. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG)
      nr. 1882/2003 (PB L 284 van 31.10.2003, blz. 1).
2
      PB L 13 van 19.1.2000, blz. 12.
3
      PB L 178 van 17.7.2000, blz. 1.
4
      PB L 122 van 17.5.1991, blz. 42. Richtlijn gewijzigd bij Richtlijn 93/98/EEG (PB L 290 van
      24.11.1993, blz. 9).
5
      PB L 167 van 22.6.2001, blz. 10.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 52
_______________________________________________________________________________
(17) De maatregelen, procedures en rechtsmiddelen waarin deze richtlijn voorziet, moeten in elk
      afzonderlijk geval zodanig worden vastgesteld dat naar behoren rekening wordt gehouden met
      de specifieke kenmerken van dat geval, waaronder de specifieke kenmerken van elk
      intellectuele-eigendomsrecht en in voorkomend geval de opzettelijke of onopzettelijke aard
      van de inbreuk.
(18) Niet alleen rechthebbenden moeten bevoegd zijn toepassing van deze maatregelen,
      procedures en rechtsmiddelen te vragen, maar ook - voorzover dit toegelaten is door en in
      overeenstemming is met het toepasselijk recht - personen die een rechtstreeks belang hebben
      en juridisch bevoegd zijn, waaronder mogelijk professionele organisaties, belast met het
      beheer van die rechten of de verdediging van de collectieve en individuele belangen die zij
      behartigen.
(19) Daar het auteursrecht bestaat vanaf de schepping van een werk en hiervoor geen formele
      registratie noodzakelijk is, is het nuttig artikel 15 van de Berner Conventie te bevestigen,
      waarin het vermoeden is vastgelegd dat degene wiens naam op een letterkundig of artistiek
      werk is vermeld, als auteur van dat werk wordt beschouwd. Een soortgelijk vermoeden moet
      gelden voor de houders van naburige rechten, aangezien het vaak de houder van een naburig
      recht is, bijvoorbeeld een producent van fonogrammen, die zich bezig zal houden met
      verdediging van rechten en met piraterijbestrijding.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 53
_______________________________________________________________________________
(20) Daar het bewijs een uiterst belangrijk element voor de vaststelling van inbreuken op
      intellectuele-eigendomsrechten is, moet ervoor worden gezorgd dat effectieve middelen voor
      het overleggen, verkrijgen en beschermen van bewijsmateriaal beschikbaar zijn. Bij deze
      procedures moeten de rechten van de verdediging worden geëerbiedigd en moeten de nood-
      zakelijke waarborgen worden geboden, waaronder de bescherming van vertrouwelijke
      informatie. In het geval van inbreuken die op commerciële schaal plaatsvinden, is het voorts
      van belang dat de rechter desnoods inzage kan gelasten van bancaire, financiële of
      commerciële documenten waarover de vermeende inbreukmaker beschikt.
(21) Er bestaan in sommige lidstaten andere maatregelen om een hoog niveau van bescherming te
      waarborgen; deze moeten in alle lidstaten beschikbaar zijn. Dit geldt voor het recht op
      informatie waardoor waardevolle gegevens kunnen worden verkregen over de herkomst van
      de inbreukmakende goederen of diensten, de distributiekanalen en de identiteit van bij de
      inbreuk betrokken derden.
(22) Ook moet worden voorzien in voorlopige maatregelen om de inbreuk onmiddellijk te kunnen
      doen ophouden zonder op een beslissing ten gronde te wachten; hierbij moeten de rechten van
      de verdediging worden geëerbiedigd, moet worden toegezien op de evenredigheid van de
      voorlopige maatregelen naar gelang het specifieke karakter van de desbetreffende zaak en
      moeten de noodzakelijke waarborgen worden geboden om de kosten en de schade te dekken
      die de verweerder door een ongerechtvaardigd verzoek heeft geleden. Deze maatregelen zijn
      met name gerechtvaardigd wanneer elk uitstel voor de houder van een intellectueel
      eigendomsrecht onherstelbare schade zou veroorzaken.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL           Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 54
_______________________________________________________________________________
(23) Onverminderd andere ter beschikking staande maatregelen, procedures en rechtsmiddelen
      moeten rechthebbenden de mogelijkheid hebben te verzoeken dat een bevel wordt
      uitgevaardigd tegen een tussenpersoon wiens diensten door een derde worden gebruikt om
      inbreuk te maken op het industriële-eigendomsrecht van de rechthebbende. De voorwaarden
      voor en modaliteiten van deze bevelen moeten aan het nationale recht van de lidstaten worden
      overgelaten. Met betrekking tot inbreuken op auteursrechten en naburige rechten is al een
      grote mate van harmonisatie bewerkstelligd door Richtlijn 2001/29/EG. Aan artikel 8, lid 3,
      van die richtlijn dient dan ook door deze richtlijn geen afbreuk te worden gedaan.
(24) Afhankelijk van het geval en zo de omstandigheden het rechtvaardigen, moeten de vast te
      stellen maatregelen, procedures en rechtsmiddelen verbodsmaatregelen omvatten ter
      voorkoming van nieuwe inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten. Daarnaast dienen er,
      waar nodig op kosten van de inbreukmaker, corrigerende maatregelen te kunnen worden
      getroffen, zoals terugroeping, definitieve onttrekking aan het handelsverkeer, of vernietiging
      van de inbreukmakende goederen en, in voorkomend geval, van het materiaal en de
      hulpmiddelen waarvan hoofdzakelijk gebruik is gemaakt bij het scheppen of vervaardigen van
      de goederen. Deze corrigerende maatregelen moeten recht doen aan de belangen van derden,
      waaronder met name consumenten en private partijen die te goeder trouw handelen.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL          Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 55
_______________________________________________________________________________
(25) De lidstaten moeten de keuze hebben om, voor het geval dat een inbreuk onopzettelijk en
      zonder nalatigheid is gepleegd en de bij deze richtlijn ingestelde corrigerende maatregelen of
      rechterlijke bevelen onevenredig zouden zijn, zo nodig als alternatieve maatregel te voorzien
      in de mogelijkheid van het toekennen van een geldelijke compensatie aan de benadeelde
      partij. Indien het commercieel gebruik van nagemaakte goederen of de levering van diensten
      een inbreuk vormt op een wet die niet tot het intellectuele-eigendomsrecht behoort, of de
      consumenten schade zouden kunnen berokkenen, dan blijft dat gebruik of die levering
      verboden.
(26) Ter vergoeding van de schade die het gevolg is van een inbreuk door een inbreukmaker die
      een activiteit verricht heeft terwijl hij wist of redelijkerwijs had moeten weten dat deze
      aanleiding zou geven tot een dergelijke inbreuk, moet het bedrag van de aan de rechthebbende
      toegekende schadevergoeding worden vastgesteld rekening houden met alle omstandigheden
      van het geval, zoals het door de rechthebbende geleden inkomensverlies of de door de
      inbreukmaker onrechtmatig gemaakte winst en in voorkomend geval, de aan de
      rechthebbende toegebrachte morele schade. Als alternatief, bijvoorbeeld indien de feitelijke
      schade moeilijk te bepalen is, kan het bedrag van de schadevergoeding worden afgeleid uit
      elementen als het bedrag aan royalty's of vergoedingen dat verschuldigd zou zijn geweest
      indien de inbreukmaker toestemming had gevraagd om het intellectuele-eigendomsrecht te
      gebruiken. De bedoeling is niet een verplichting te introduceren om te voorzien in een niet-
      compensatoire schadevergoeding, maar wel schadeloosstelling mogelijk te maken die op een
      objectieve grondslag berust, waarbij tevens rekening wordt gehouden met de kosten van de
      rechthebbende, bijvoorbeeld voor opsporing en onderzoek.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL          Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 56
_______________________________________________________________________________
(27) Als extra afschrikking voor toekomstige inbreukmakers en als bijdrage tot de bewustmaking
      van het brede publiek, is het nuttig uitspraken in inbreukzaken over intellectuele eigendom
      bekend te maken.
(28) Naast de in deze richtlijn vastgelegde civiel- en bestuursrechtelijke maatregelen, procedures
      en rechtsmiddelen, zijn in bepaalde gevallen ook strafrechtelijke sancties een middel om
      intellectuele-eigendomsrechten te handhaven.
(29) De industrie moet actief deelnemen aan de strijd tegen piraterij en namaak. De ontwikkeling
      van gedragscodes in de rechtstreeks betrokken kringen vormt een aanvulling om het
      regelgevend kader te versterken. De lidstaten dienen in samenwerking met de Commissie de
      opstelling van gedragscodes in het algemeen te stimuleren. De controle op de vervaardiging
      van optische schijven, met name door middel van het aanbrengen van een identificatiecode op
      schijven die in de Gemeenschap zijn vervaardigd, draagt bij tot de beperking van het aantal
      inbreuken op intellectuele-eigendomsrechten in deze in hoge mate onder piraterij lijdende
      sector. Niettemin mogen deze technisch beschermingsmaatregelen niet worden misbruikt om
      markten af te schermen en parallelle invoer te voorkomen.
(30) Ten behoeve van de eenvormige toepassing van deze richtlijn is het aangewezen te voorzien
      in systemen voor de samenwerking en informatie-uitwisseling tussen de lidstaten onderling en
      tussen de lidstaten en de Commissie, met name door het opzetten van een netwerk van door
      de lidstaten aangewezen correspondenten en door middel van regelmatige evaluatierapporten
      over de toepassing van de richtlijn en over de doeltreffendheid van de maatregelen van de
      diverse nationale instanties.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL          Publicatieblad van de Europese Unie                       L 157/ 57
_______________________________________________________________________________
(31) Aangezien de doelstellingen van de richtlijn om eerdergenoemde redenen het beste op
      Gemeenschapsniveau kunnen worden verwezenlijkt, kan de Gemeenschap overeenkomstig
      het in artikel 5 van het Verdrag neergelegde subsidiariteitsbeginsel maatregelen nemen. Over-
      eenkomstig het in hetzelfde artikel neergelegde evenredigheidsbeginsel gaat deze richtlijn niet
      verder dan hetgeen noodzakelijk is om deze doelstellingen te bereiken.
(32) Deze richtlijn eerbiedigt de grondrechten en neemt de beginselen in acht die met name
      worden erkend door het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Deze richtlijn
      beoogt meer bepaald te waarborgen dat de intellectuele eigendom volledig wordt geëerbiedigd
      overeenkomstig artikel 17, lid 2, van genoemd Handvest.
HEBBEN DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 58
_______________________________________________________________________________
                                           HOOFDSTUK I
                                     Doel en toepassingsgebied
                                              Artikel 1
                                                Doel
Deze richtlijn betreft de maatregelen, procedures en rechtsmiddelen die noodzakelijk zijn om de
handhaving van intellectuele-eigendomsrechten te waarborgen. In deze richtlijn omvat de term
"intellectuele-eigendomsrechten" ook industriële-eigendomsrechten.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 59
_______________________________________________________________________________
                                               Artikel 2
                                          Toepassingsgebied
1.    Onverminderd de middelen die in de communautaire of nationale wetgeving zijn of kunnen
worden vastgelegd, voorzover deze middelen gunstiger zijn voor de rechthebbenden, zijn de bij
deze richtlijn vastgestelde maatregelen, procedures en rechtsmiddelen overeenkomstig artikel 3 van
toepassing op elke inbreuk op intellectuele-eigendomsrechten, zoals bepaald in het communautaire
recht en/of het nationale recht van de betrokken lidstaat.
2.    Deze richtlijn laat de bijzondere rechtshandhavings- en uitzonderingsbepalingen, opgenomen
in de Gemeenschapswetgeving betreffende auteursrecht en naburige rechten, met name in Richtlijn
91/250/EEG, in het bijzonder artikel 7, en in Richtlijn 2001/29/EG, in het bijzonder de artikelen 2
tot en met 6 en artikel 8, onverlet.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL          Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 60
_______________________________________________________________________________
3.    Deze richtlijn doet geen afbreuk aan:
a)    de communautaire bepalingen betreffende het materiële recht inzake de intellectuele eigen-
      dom, Richtlijn 95/46/EG, Richtlijn 1999/93/EG, of Richtlijn 2000/31/EG in het algemeen en
      de artikelen 12 tot en met 15 daarvan in het bijzonder;
b)    internationale verplichtingen van de lidstaten en met name de TRIP's-overeenkomst,
      waaronder de verplichtingen met betrekking tot strafprocedures en straffen;
c)    enige nationale bepaling in de lidstaten met betrekking tot strafprocedures en straffen in
      verband met inbreuk op intellectuele-eigendomsrechten.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL          Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 61
_______________________________________________________________________________
                                           HOOFDSTUK II
                              Maatregelen, procedures en rechtsmiddelen
                                              Afdeling 1
                                        Algemene bepalingen
                                               Artikel 3
                                        Algemene verplichting
1.    De lidstaten stellen de maatregelen, procedures en rechtsmiddelen vast die nodig zijn om de
handhaving van de in deze richtlijn bedoelde intellectuele-eigendomsrechten te waarborgen. Deze
maatregelen, procedures en rechtsmiddelen dienen eerlijk en billijk te zijn, mogen niet onnodig
ingewikkeld of kostbaar zijn en mogen geen onredelijke termijnen inhouden of nodeloze
vertragingen inhouden.
2.    De maatregelen, procedures en rechtsmiddelen moeten tevens doeltreffend, evenredig en
afschrikkend zijn; zij worden zodanig toegepast dat het scheppen van belemmeringen voor legitiem
handelsverkeer wordt vermeden en dat wordt voorzien in waarborgen tegen misbruik van deze
procedures
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 62
_______________________________________________________________________________
                                               Artikel 4
                        Personen bevoegd tot het verzoeken van de toepassing
                           van maatregelen, procedures en rechtsmiddelen
1.    De lidstaten zullen als personen die bevoegd zijn om de toepassing van de in dit hoofdstuk
bedoelde maatregelen, procedures en rechtsmiddelen te verzoeken, erkennen:
a)    houders van intellectuele-eigendomsrechten, overeenkomstig de bepalingen van het
      toepasselijk recht,
b)    alle andere personen die gemachtigd zijn deze rechten te gebruiken, in het bijzonder houders
      van een licentie, voorzover toegestaan door en in overeenstemming met de bepalingen van het
      toepasselijk recht,
c)    instanties voor het collectieve beheer van intellectuele-eigendomsrechten die officieel zijn
      erkend als gerechtigd tot het vertegenwoordigen van houders van intellectuele-
      eigendomsrechten, voorzover toegestaan door en in overeenstemming met de bepalingen van
      het toepasselijk recht,
d)    organisaties voor de verdediging van beroepsbelangen, die officieel zijn erkend als gerechtigd
      tot het vertegenwoordigen van houders van intellectuele-eigendomsrechten, voorzover
      toegestaan door en in overeenstemming met de bepalingen van het toepasselijk recht.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                        L 157/ 63
_______________________________________________________________________________
                                              Artikel 5
                      Vermoeden van auteursschap of houderschap van rechten
Voor de toepassing van de in deze richtlijn vastgelegde maatregelen, procedures en rechtsmiddelen
a)    opdat de auteur van een werk van letterkunde en kunst, behoudens bewijs van het tegendeel,
      als zodanig worden beschouwd en bijgevolg gerechtigd is inbreukprocedures in te stellen, is
      het voldoende dat zijn naam op de gebruikelijke wijze op het werk vermeld staat;
b)    is het bepaalde onder a) van overeenkomstige toepassing op de houder van een naburig recht
      met betrekking tot zijn beschermde materiaal.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL          Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 64
_______________________________________________________________________________
                                               Afdeling 2
                                            Bewijsmateriaal
                                                Artikel 6
                                            Bewijsmateriaal
1.     De lidstaten dragen er zorg voor dat de bevoegde rechterlijke instanties op verzoek van de
partij die redelijkerwijs beschikbaar bewijsmateriaal heeft overgelegd dat voldoende is om haar
vorderingen te onderbouwen, en voor de staving van haar vorderingen bewijsmateriaal heeft
genoemd dat zich in de macht van de wederpartij bevindt, overlegging van dit bewijsmateriaal door
de wederpartij kunnen gelasten, behoudens bescherming van vertrouwelijke informatie. Voor de
toepassing van dit lid kunnen de lidstaten bepalen dat een redelijk monster van een belangrijk aantal
exemplaren van een werk of enig ander beschermd voorwerp, door de bevoegde rechterlijke
instanties als aanvaardbaar bewijsmateriaal moet worden beschouwd.
2.     De lidstaten treffen de noodzakelijke maatregelen teneinde de bevoegde rechterlijke instanties
onder dezelfde omstandigheden in staat te stellen, in geval van inbreuk op commerciële schaal, op
verzoek van een partij in voorkomend geval overlegging kunnen gelasten van bancaire, financiële
of handelsdocumenten die zich onder de macht van de tegenpartij bevinden, mits de bescherming
van vertrouwelijke informatie wordt gewaarborgd.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL        Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 65
_______________________________________________________________________________
                                               Artikel 7
                          Maatregelen ter bescherming van bewijsmateriaal
1.    De lidstaten dragen er zorg voor dat de bevoegde rechterlijke instanties, reeds voordat een
bodemprocedure is begonnen, op verzoek van een partij die redelijkerwijs beschikbaar bewijs-
materiaal heeft overgelegd tot staving van haar beweringen dat er inbreuk op haar intellectuele-
eigendomsrecht is gemaakt of zal worden gemaakt, onmiddellijk afdoende voorlopige maatregelen
kunnen gelasten om het relevante bewijsmateriaal in verband met de vermeende inbreuk te
beschermen, mits de bescherming van vertrouwelijke informatie wordt gewaarborgd. Tot deze
maatregelen kunnen behoren de gedetailleerde beschrijving, met of zonder monsterneming, dan wel
de fysieke inbeslagneming van de litigieuze goederen en, in voorkomend geval, de bij de productie
en/of distributie daarvan gebruikte materialen en werktuigen en de desbetreffende documenten.
Deze maatregelen worden genomen, zo nodig zonder dat de wederpartij wordt gehoord, met name
indien het aannemelijk is dat uitstel de rechthebbende onherstelbare schade zal berokkenen, of
indien er een aantoonbaar gevaar voor vernietiging van bewijsmateriaal bestaat.
Maatregelen ter bescherming van bewijsmateriaal die zijn genomen zonder dat de wederpartij is
gehoord, worden uiterlijk onmiddellijk na de uitvoering ervan ter kennis van de betrokken partijen
gebracht. Op verzoek van deze partijen vindt een herziening plaats, met inbegrip van het recht te
worden gehoord, teneinde te beslissen, binnen een redelijke termijn na de kennisgeving van de
maatregelen, of deze maatregelen dienen te worden gewijzigd, herroepen of bevestigd.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL          Publicatieblad van de Europese Unie                            L 157/ 66
_______________________________________________________________________________
2.     De lidstaten dragen er zorg voor dat aan de maatregelen ter bescherming van bewijsmateriaal
de voorwaarde kan worden verbonden dat de eiser een passende zekerheid of een gelijkwaardige
garantie stelt voor de schadeloosstelling van door de verweerder geleden schade, overeenkomstig
lid 4.
3.     De lidstaten dragen er zorg voor dat de maatregelen ter bescherming van bewijsmateriaal op
verzoek van de verweerder worden herroepen of anderszins ophouden gevolg te hebben,
onverminderd de schadevergoeding die kan worden geëist, indien de eiser niet een procedure die
leidt tot een beslissing ten principale bij de bevoegde rechterlijke instanties heeft ingesteld binnen
een redelijke termijn, te bepalen door de rechterlijke instantie die de maatregelen gelast wanneer de
wetgeving van de lidstaat zulks toestaat of, wanneer geen termijn wordt bepaald,, binnen een
termijn van ten hoogste twintig werkdagen of eenendertig kalenderdagen, naar gelang van welke
van beide termijnen de langste is.
4.     Wanneer de maatregelen ter bescherming van bewijsmateriaal zijn herroepen of wanneer zij
vervallen wegens enig handelen of nalaten van de eiser, of wanneer later wordt vastgesteld dat er
geen inbreuk of dreiging van inbreuk op een intellectuele-eigendomsrecht is, hebben de rechterlijke
instanties de bevoegdheid op verzoek van de verweerder, de eiser te gelasten de verweerder
passende schadeloosstelling te bieden voor door deze maatregelen toegebrachte schade
5.     De lidstaten kunnen maatregelen treffen om de identiteit van getuigen te beschermen.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 67
_______________________________________________________________________________
                                              Afdeling 3
                                         Recht op informatie
                                               Artikel 8
                                         Recht op informatie
1.     De lidstaten dragen er zorg voor dat de bevoegde rechterlijke instanties tijdens een
gerechtelijke procedure wegens inbreuk op een intellectuele-eigendomsrecht, op gerechtvaardigd en
redelijk verzoek van de eiser kunnen gelasten dat informatie over de herkomst en de
distributiekanalen van de goederen of diensten die inbreuk maken op een intellectuele-
eigendomsrecht, wordt verstrekt door de inbreukmaker en/of door een andere persoon die:
a)     de inbreukmakende goederen op commerciële schaal in zijn bezit blijkt te hebben;
b)     de inbreukmakende diensten op commerciële schaal blijkt te gebruiken;
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 68
_______________________________________________________________________________
c)    op commerciële schaal diensten die bij inbreukmakende handelingen worden gebruikt, blijkt
      te verlenen; of
d)    door een onder a), b) of c) bedoelde persoon is aangewezen als zijnde betrokken bij de
      productie, de fabricage of de distributie van deze goederen of bij het verlenen van deze
      diensten.
2.    De in lid 1 bedoelde informatie omvat naar gelang passend is:
a)    de naam en het adres van de producenten, fabrikanten, distributeurs, leveranciers en andere
      eerdere bezitters van de goederen of diensten, alsmede van de beoogde groot- en
      kleinhandelaren;
b)    inlichtingen over de geproduceerde, gefabriceerde, geleverde, ontvangen of bestelde
      hoeveelheden, alsmede over de voor de desbetreffende goederen of diensten verkregen prijs.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 69
_______________________________________________________________________________
3.    De leden 1 en 2 gelden onverminderd andere regelgeving waarbij:
a)    de rechthebbende ruimere rechten op informatie worden toegekend;
b)    het gebruik van de krachtens dit artikel medegedeelde informatie in burgerlijke of strafzaken
      wordt geregeld;
c)    de aansprakelijkheid wegens misbruik van het recht op informatie wordt geregeld;
d)    de mogelijkheid wordt geboden te weigeren gegevens te verstrekken die de in lid 1 bedoelde
      persoon zouden dwingen deelname door hemzelf of door naaste verwanten aan een inbreuk op
      een intellectuele-eigendomsrecht toe te geven; of
e)    de bescherming van de vertrouwelijkheid van informatiebronnen of de verwerking van
      persoonsgegevens wordt geregeld.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                            L 157/ 70
_______________________________________________________________________________
                                              Afdeling 4
                              Voorlopige en conservatoire maatregelen
                                               Artikel 9
                              Voorlopige en conservatoire maatregelen
1.    De lidstaten dragen er zorg voor dat de rechterlijke instanties, op verzoek van de eiser:
a)    tegen de vermeende inbreukmaker een voorlopig bevel kunnen uitvaardigen dat bedoeld is om
      een dreigende inbreuk op een intellectuele-eigendomsrecht te voorkomen of om, indien
      wenselijk en indien het nationale recht hierin voorziet, op straffe van een dwangsom tijdelijk
      voortzetting van de vermeende inbreuk op dat intellectuele-eigendomsrecht te verbieden, dan
      wel om aan deze voortzetting de voorwaarde te verbinden dat zekerheid wordt gesteld voor
      schadeloosstelling van de rechthebbende; onder dezelfde voorwaarden kan een voorlopig
      bevel worden uitgevaardigd tegen een tussenpersoon wiens diensten door een derde worden
      gebruikt om op een recht van intellectuele eigendom inbreuk te maken; het bevel tegen een
      tussenpersoon wiens diensten door een derde worden gebruikt om inbreuk te maken op een
      auteursrecht of een naburig recht, wordt beheerst door Richtlijn 2001/29/EG;
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 71
_______________________________________________________________________________
b)    de inbeslagneming of afgifte kunnen gelasten van goederen waarvan wordt vermoed dat zij
      inbreuk maken op een intellectuele-eigendomsrecht, teneinde te voorkomen dat zij in het
      handelsverkeer worden gebracht of dat zij zich daarin bevinden.
2.    De lidstaten dragen er zorg voor dat, in het geval van inbreuk op commerciële schaal, de
rechterlijke instanties aan de benadeelde partij die omstandigheden aantoont die de
schadevergoeding in gevaar dreigen te brengen, conservatoir beslag kunnen laten leggen op de
roerende en onroerende goederen van de vermeende inbreukmaker, met inbegrip van het blokkeren
van zijn bankrekeningen en andere tegoeden. Met het oog daarop kunnen de bevoegde instanties
overlegging van bancaire, financiële, of commerciële documenten of passende inzage van de
desbetreffende informatie gelasten.
3.    De rechterlijke instanties hebben met betrekking tot de in de leden 1 en 2 bedoelde
maatregelen de bevoegdheid om van de eiser te verlangen dat hij redelijkerwijs beschikbaar
bewijsmateriaal overlegt opdat zij zich er met een voldoende mate van zekerheid van kunnen
vergewissen dat de eiser de houder van het recht is en dat er inbreuk op zijn recht wordt gemaakt of
dreigt te worden gemaakt.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                            L 157/ 72
_______________________________________________________________________________
4.     De lidstaten dragen er zorg voor dat de in de leden 1 en 2 bedoelde maatregelen in passende
gevallen kunnen worden genomen zonder dat de wederpartij is gehoord, met name indien uitstel
onherstelbare schade voor de rechthebbende zou veroorzaken. In dit geval worden de partijen
uiterlijk onmiddellijk na de uitvoering van de maatregelen hiervan in kennis gesteld.
Op verzoek van de verweerder vindt een herziening plaats, met inbegrip van het recht te worden
gehoord, teneinde te beslissen, binnen een redelijke termijn na de kennisgeving van de maatregelen,
of deze maatregelen dienen te worden gewijzigd, herroepen of bevestigd.
5.     De lidstaten dragen er zorg voor dat de in de leden 1 en 2 bedoelde voorlopige maatregelen op
verzoek van de verweerder worden herroepen of anderszins ophouden gevolg te hebben, indien de
eiser niet een procedure die leidt tot een beslissing ten principale bij de bevoegde rechterlijke
instantie heeft ingesteld binnen een redelijke termijn, te bepalen door de rechterlijke instantie die de
maatregelen gelast wanneer het nationale recht zulks toelaat of, bij gebreke daarvan, binnen een
termijn van ten hoogste twintig werkdagen of eenendertig kalenderdagen, naar gelang van welke
van beide termijnen de langste is.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 73
_______________________________________________________________________________
6.    De bevoegde rechterlijke instanties kunnen aan de in de leden 1 en 2 bedoelde voorlopige
maatregelen de voorwaarde verbinden dat de eiser een passende zekerheid of een gelijkwaardige
garantie stelt voor de eventuele schadeloosstelling van door de verweerder geleden schade, zoals
bepaald in lid 7.
7.    Indien de voorlopige maatregelen worden herroepen of wanneer zij vervallen wegens enig
handelen of nalaten van de eiser, of indien later wordt vastgesteld dat er geen inbreuk of dreiging
van inbreuk op een intellectuele-eigendomsrecht is, hebben de rechterlijke instanties de
bevoegdheid, op verzoek van de verweerder, de eiser te gelasten de verweerder passende
schadeloosstelling te bieden voor de door deze maatregelen toegebrachte schade
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                        L 157/ 74
_______________________________________________________________________________
                                               Afdeling 5
                 Maatregelen ten gevolge van een beslissing over de grond van de zaak
                                               Artikel 10
                                       Corrigerende maatregelen
1.     Onverminderd de aan de rechthebbende wegens de inbreuk verschuldigde schadevergoeding
en zonder schadeloosstelling van welke aard ook, dragen de lidstaten er zorg voor dat de bevoegde
rechterlijke instanties op verzoek van de eiser kunnen gelasten dat passende maatregelen worden
genomen met betrekking tot de goederen waarvan zij hebben vastgesteld dat zij een inbreuk op een
intellectuele-eigendomsrecht vormen en, in passende gevallen, met betrekking tot de materialen en
werktuigen die voornamelijk bij de schepping of vervaardiging van deze goederen zijn gebruikt.
Deze maatregelen omvatten:
a)     terugroeping uit het handelsverkeer,
b)     definitieve verwijdering uit het handelsverkeer,
c)     vernietiging.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL          Publicatieblad van de Europese Unie                       L 157/ 75
_______________________________________________________________________________
2.    De rechterlijke instanties gelasten dat deze maatregelen op kosten van de inbreukmaker
worden uitgevoerd, tenzij bijzondere redenen dit beletten.
3.    Bij de behandeling van een verzoek om corrigerende maatregelen wordt rekening gehouden
met de noodzakelijke evenredigheid tussen de ernst van de inbreuk en de gelaste maatregelen en
met de belangen van derden.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 76
_______________________________________________________________________________
                                              Artikel 11
                                          Rechterlijk bevel
De lidstaten dragen er zorg voor dat, wanneer bij rechterlijke uitspraak inbreuk op een intellectuele-
eigendomsrecht is vastgesteld, de bevoegde rechterlijke instanties een bevel tot staking van de
inbreuk tegen de inbreukmaker kunnen uitvaardigen. Indien het nationale recht erin voorziet, wordt
bij niet-naleving van een bevel, indien passend, een dwangsom tot naleving van het verbod
opgelegd. De lidstaten dragen er tevens zorg voor dat de rechthebbenden om een rechterlijk bevel
kunnen verzoeken tegen tussenpersonen wier diensten door derden worden gebruikt om inbreuk op
een intellectuele-eigendomsrecht te maken, onverminderd artikel 8, lid 3, van Richtlijn 2001/29/EG.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 77
_______________________________________________________________________________
                                             Artikel 12
                                      Alternatieve maatregelen
De lidstaten kunnen bepalen dat de bevoegde rechterlijke instanties, in passende gevallen en op
verzoek van degene aan wie de in deze afdeling vastgelegde maatregelen kunnen worden opgelegd,
kunnen gelasten dat aan de benadeelde partij een geldelijke schadeloosstelling wordt betaald in
plaats van toepassing van de maatregelen uit deze afdeling, indien de verzoeker zonder opzet en
zonder nalatigheid heeft gehandeld, indien uitvoering van de maatregelen hem onevenredige schade
zou berokkenen en indien geldelijke schadeloosstelling van de benadeelde partij redelijkerwijs
bevredigend lijkt.
                                             Afdeling 6
                      Schadevergoeding en aan de procedure verbonden kosten
                                             Artikel 13
                                         Schadevergoeding
1.    De lidstaten dragen er zorg voor dat de bevoegde rechterlijke instanties op verzoek van de
benadeelde partij de inbreukmaker die wist of redelijkerwijs had moeten weten dat inbreuk pleegde,
gelasten de rechthebbende een passende vergoeding te betalen tot herstel van de schade die deze
wegens de inbreuk heeft geleden.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL         Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 78
_______________________________________________________________________________
De rechterlijke instanties die de schadevergoeding vaststellen:
a)    houden rekening met alle passende aspecten, zoals de negatieve economische gevolgen,
      waaronder winstderving, die de benadeelde partij heeft ondervonden, de onrechtmatige winst
      die de inbreukmaker heeft genoten en, in passende gevallen, andere elementen dan
      economische factoren, onder meer de morele schade die de rechthebbende door de inbreuk
      heeft geleden;
      of
b)    kunnen, als alternatief voor het bepaalde onder a, in passende gevallen de schadevergoeding
      vaststellen als een forfaitair bedrag, op basis van elementen als ten minste het bedrag aan
      royalty's of vergoedingen dat verschuldigd was geweest indien de inbreukmaker toestemming
      had gevraagd om het desbetreffende intellectuele-eigendomsrecht te gebruiken.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL        Publicatieblad van de Europese Unie                            L 157/ 79
_______________________________________________________________________________
2.     De lidstaten kunnen bepalen dat de rechterlijke instanties invordering van winsten of betaling
van een vooraf vastgestelde schadevergoeding kunnen gelasten, indien de inbreukmaker niet wist of
niet redelijkerwijs had moeten weten dat hij inbreuk pleegde
                                              Artikel 14
                                 Aan de procedure verbonden kosten
De lidstaten dragen er zorg voor dat, als algemene regel, redelijke en evenredige gerechtskosten en
andere kosten die de in het gelijk gestelde partij heeft gemaakt, door de verliezende partij zullen
worden gedragen, tenzij de billijkheid zich daartegen verzet.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                            L 157/ 80
_______________________________________________________________________________
                                             Afdeling 7
                               Maatregelen houdende openbaarmaking
                                             Artikel 15
                             Openbaarmaking van rechterlijke uitspraken
De lidstaten dragen er zorg voor dat de rechterlijke instanties in het kader van gerechtelijke
procedures wegens inbreuk op een intellectuele-eigendomsrecht op verzoek van de eiser kunnen
gelasten dat op kosten van de inbreukmaker passende maatregelen tot verspreiding van informatie
over de uitspraak worden getroffen, met inbegrip van volledige of gedeeltelijke bekendmaking en
publicatie van de uitspraak. Lidstaten kunnen voorzien in andere bijkomende vormen van
bekendmaking, zoals opvallende publiciteit, die passend zijn in de omstandigheden van het geval.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL        Publicatieblad van de Europese Unie                           L 157/ 81
_______________________________________________________________________________
                                         HOOFDSTUK III
                               Door de lidstaten opgelegde sancties
                                             Artikel 16
                               Door de lidstaten opgelegde sancties
Onverminderd de bij deze richtlijn vastgestelde civiel- en bestuursrechtelijke maatregelen,
procedures en rechtsmiddelen, kunnen de lidstaten andere passende sancties in geval van inbreuk op
intellectuele-eigendomsrechten vaststellen
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL        Publicatieblad van de Europese Unie                        L 157/ 82
_______________________________________________________________________________
                                         HOOFDSTUK IV
                          Gedragscodes en administratieve samenwerking
                                             Artikel 17
                                           Gedragscodes
De lidstaten stimuleren:
a)    de ontwikkeling door handels- of beroepsverenigingen of -organisaties van gedragscodes op
      communautair niveau, die het doel hebben bij te dragen aan de handhaving van de
      intellectuele-eigendomsrechten, met name door middel van de aanbeveling om op optische
      schijven een broncode te gebruiken waarmee kan worden vastgesteld waar deze zijn
      vervaardigd;
b)    de mededeling aan de Commissie van ontwerpgedragscodes op nationaal of communautair
      niveau en eventuele evaluaties van de toepassing van deze gedragscodes.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL          Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 83
_______________________________________________________________________________
                                                 Artikel 18
                                                 Evaluatie
1.     Drie jaar na de in artikel 20, lid 1, genoemde datum dient elke lidstaat bij de Commissie een
verslag in omtrent de stand van uitvoering van deze richtlijn.
Op basis van deze verslagen stelt de Commissie een verslag op over de toepassing van deze
richtlijn, met inbegrip van een beoordeling van de effectiviteit van de maatregelen die door de
verschillende bevoegde organen en instanties zijn genomen, evenals een evaluatie van hun effect op
de innovatie en ontwikkeling van de informatiemaatschappij. Dit verslag wordt ingediend bij het
Europees Parlement, de Raad en het Europees Economisch en Sociaal Comité. Het gaat zo nodig, in
het licht van de ontwikkeling van de communautaire rechtsorde, vergezeld van voorstellen tot
wijziging van deze richtlijn.
2.     De lidstaten bieden de Commissie de hulp en bijstand die zij mogelijk nodig heeft om het in
lid 1, tweede alinea, bedoelde verslag op te stellen.
 ---pagebreak--- 30.4.2004         NL         Publicatieblad van de Europese Unie                          L 157/ 84
_______________________________________________________________________________
                                               Artikel 19
                             Informatie-uitwisseling en correspondenten
Ter bevordering van de samenwerking, waaronder het uitwisselen van informatie, tussen de
lidstaten onderling en tussen de lidstaten en de Commissie, benoemt elke lidstaat een of meer
nationale correspondenten (hierna aangeduid als “de nationale correspondenten”) voor al hetgeen
verband houdt met de uitvoering van de maatregelen waarin deze richtlijn voorziet. De lidstaat deelt
het contactadres van de nationale correspondenten mee aan de andere lidstaten en aan de
Commissie.
 ---pagebreak--- 30.4.2004           NL         Publicatieblad van de Europese Unie                         L 157/ 85
_______________________________________________________________________________
                                             HOOFDSTUK V
                                              Slotbepalingen
                                                 Artikel 20
                                                Omzetting
1.    De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden
om uiterlijk ...* aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in
kennis.
Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in de bepalingen zelf of bij de officiële
bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor die verwijzing worden
vastgesteld door de lidstaten.
2.    De lidstaten delen de Commissie de tekst mede van de bepalingen van intern recht die zij op
het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.
*
      24 maanden na de datum van inwerkingtreding van deze richtlijn.
 ---pagebreak--- 30.4.2004          NL          Publicatieblad van de Europese Unie                     L 157/ 86
_______________________________________________________________________________
                                               Artikel 21
                                            Inwerkingtreding
Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het
Publicatieblad van de Europese Unie.
                                               Artikel 22
                                               Adressaten
Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.
Gedaan te Straatsburg, 29.4.2004.
      Voor het Europees Parlement                          Voor de Raad
               De voorzitter                                De voorzitter
                   P. COX                                    M. McDOWELL


title: Richtlijn (EU) 2015/2117 van de Commissie van 23 november 2015 tot wijziging, met het oog op de vaststelling van specifieke grenswaarden voor chemische stoffen die worden gebruikt in speelgoed, van aanhangsel C van bijlage II bij Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de veiligheid van speelgoed, wat betreft chloormethylisothiazolinon en methylisothiazolinon — zowel afzonderlijk als in een verhouding van 3:1 (Voor de EER relevante tekst)

text:
               24.11.2015

               NL

               Publicatieblad van de Europese Unie

               L 306/23

         RICHTLIJN (EU) 2015/2117 VAN DE COMMISSIE
   van 23 november 2015
   tot wijziging, met het oog op de vaststelling van specifieke grenswaarden voor chemische stoffen die worden gebruikt in speelgoed, van aanhangsel C van bijlage II bij Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad betreffende de veiligheid van speelgoed, wat betreft chloormethylisothiazolinon en methylisothiazolinon — zowel afzonderlijk als in een verhouding van 3:1
   (Voor de EER relevante tekst)
   DE EUROPESE COMMISSIE,
   Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,
   Gezien Richtlijn 2009/48/EG van het Europees Parlement en de Raad van 18 juni 2009 betreffende de veiligheid van speelgoed (1), en met name artikel 46, lid 2,
   Overwegende hetgeen volgt:

               (1)

               Om kinderen tegen de gevaren van chemische stoffen in speelgoed te beschermen, bevat Richtlijn 2009/48/EG bepaalde eisen met betrekking tot chemische stoffen, waaronder stoffen die krachtens Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad (2) zijn ingedeeld als kankerverwekkend, mutageen of giftig voor de voortplanting (CMR-stoffen), evenals allergieverwekkende geurstoffen en bepaalde elementen. Bovendien is de Commissie krachtens Richtlijn 2009/48/EG bevoegd specifieke grenswaarden vast te stellen voor chemische stoffen die worden gebruikt in speelgoed dat bestemd is voor kinderen onder de 36 maanden en in ander speelgoed dat bedoeld is om in de mond genomen te worden, teneinde voor een passende bescherming te zorgen bij speelgoed met een hoge mate van blootstelling. Dergelijke grenswaarden worden vastgesteld door opneming ervan in aanhangsel C van bijlage II bij Richtlijn 2009/48/EG.

               (2)

               Voor sommige chemische stoffen zijn de momenteel geldende grenswaarden in het licht van het beschikbare wetenschappelijke bewijsmateriaal te hoog of bestaan er geen grenswaarden. Voor deze stoffen moeten daarom specifieke grenswaarden worden vastgesteld, waarbij rekening moet worden gehouden met zowel voorschriften inzake voedselverpakkingen als de verschillen tussen speelgoed en materialen die met levensmiddelen in aanraking komen.

               (3)

               Om de Europese Commissie te adviseren bij de voorbereiding van wetgevingsvoorstellen en beleidsinitiatieven op het gebied van de veiligheid van speelgoed, heeft de Commissie de deskundigengroep inzake veiligheid van speelgoed in het leven geroepen. De subgroep „chemische stoffen” heeft als opgave dergelijk advies te verstrekken met betrekking tot chemische stoffen die mogelijk in speelgoed worden gebruikt.

               (4)

               5-chloor-2-methylisothiazoline-3(2H)-on (CMI) en 2-methylisothiazoline-3(2H)-on (MI) in een verhouding van 3:1 (CAS-nummer 55965-84-9) (3) en de afzonderlijke bestanddelen CMI (CAS-nummer 26172-55-4) en MI (CAS-nummer 2682-20-4) ervan worden gebruikt als conserveermiddel in speelgoed op waterbasis (4), waaronder hobby- en vingerverf, verf voor ramen en glas, lijm en zeepbellen (5).

               (5)

               In haar beraadslagingen over CMI en MI in de verhouding 3:1 en de afzonderlijke bestanddelen CMI en MI heeft de subgroep „chemische stoffen” het desbetreffende advies van het Wetenschappelijk Comité voor gezondheids- en milieurisico's (WCGM) als uitgangpunt genomen, waarin erop gewezen wordt dat noch CMI en MI in de verhouding 3:1, noch de afzonderlijke bestanddelen CMI en MI worden aanbevolen voor gebruik in speelgoed, vanwege de allergische reacties die zijn waargenomen bij contact met deze stoffen in cosmetische producten (6). De subgroep „chemische stoffen” heeft eveneens rekening gehouden met het desbetreffende WCCV-advies, waarin CMI en MI in de verhouding 3:1 op grond van de beschikbare gegevens als een extreem contactallergeen bij mensen wordt beschouwd (7).

               (6)

               CMI en MI in de verhouding 3:1 is krachtens Verordening (EG) nr. 1272/2008 ingedeeld als huidallergeen; afzonderlijk zijn CMI en MI niet onder de verordening ingedeeld. Richtlijn 2009/48/EG bevat momenteel noch een specifieke grenswaarde voor CMI/MI 3:1 of CMI of MI afzonderlijk, noch een algemene grenswaarde voor sensibiliserende stoffen.

               (7)

               In het licht van het bovenstaande heeft de subgroep „chemische stoffen” tijdens haar vergadering van 15 februari 2012 aanbevolen CMI en MI in een verhouding van 3:1 niet in speelgoed te gebruiken.

               (8)

               Volgens het Duitse federale instituut voor risicobeoordeling (Bundesinstitut für Risikobewertung of BfR) (8) moeten voor CMI en MI, die in hoge mate allergeen zijn, grenswaarden worden vastgesteld die kunnen worden beschouwd als voldoende beschermend voor reeds gesensibiliseerde personen. Dit is de strengste manier om allergenen te beperken, aangezien reeds gesensibiliseerde personen zelfs bij de laagste allergeenconcentraties een allergische reactie krijgen. Volgens het hierboven genoemde WCCV-advies ligt deze concentratie onder de 2 mg/kg (9).

               (9)

               Volgens het BfR kunnen markttoezichtautoriteiten CMI routinematig tot 0,75 mg/kg en MI tot 0,25 mg/kg (10) bepalen (bepaalbaarheidsgrenzen of LOQ's).

               (10)

               In het licht van het bovenstaande heeft de deskundigengroep inzake veiligheid van speelgoed tijdens haar vergadering van 23 mei 2014 aanbevolen om ook het afzonderlijke gebruik van CMI en MI te beperken tot het niveau van hun LOQ's.

               (11)

               Hoewel er een specifieke migratielimiet bestaat voor MI afzonderlijk bij gebruik als toevoegingsmiddel in bepaalde materialen die met levensmiddelen in aanraking komen, verschillen de basisaannamen waarop de migratielimiet berust van die voor de gehaltelimiet voor MI in speelgoed. Het gebruik van CMI en MI in de verhouding 3:1 en van CMI afzonderlijk in materialen die met levensmiddelen in aanraking komen, wordt niet gereguleerd.

               (12)

               In het licht van de bovenstaande overwegingen moet aanhangsel C van bijlage II bij Richtlijn 2009/48/EG worden gewijzigd om daarin gehaltelimieten voor CMI en MI in de verhouding 3:1 en voor CMI en MI afzonderlijk in speelgoed op te nemen.

               (13)

               De in deze richtlijn vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het bij artikel 47 van Richtlijn 2009/48/EG ingestelde comité,

         HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
   Artikel 1
   In aanhangsel C van bijlage II bij Richtlijn 2009/48/EG worden de volgende vermeldingen toegevoegd:

                  Stof

                  CAS-nr.

                  Grenswaarde

                  „reactiemassa van: 5-chloor-2-methyl-4-isothiazoline-3-on [EG-nr. 247-500-7] en 2-methyl-2H-isothiazool-3-on [EG-nr. 220-239-6] (3:1)

                  55965-84-9

                  1 mg/kg (gehaltelimiet) in waterige speelgoedmaterialen

                  5-chloor-2-methylisothiazoline-3(2H)-on

                  26172-55-4

                  0,75 mg/kg (gehaltelimiet) in waterige speelgoedmaterialen

                  2-methylisothiazoline-3(2H)-on

                  2682-20-4

                  0,25 mg/kg (gehaltelimiet) in waterige speelgoedmaterialen”

   Artikel 2
   1.   De lidstaten dienen uiterlijk op 24 november 2017 de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen en bekend te maken om aan deze richtlijn te voldoen. Zij delen de Commissie de tekst van die bepalingen onverwijld mede.
   Zij passen die bepalingen toe vanaf 24 november 2017.
   Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in die bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking ervan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor die verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.
   2.   De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijkste bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.
   Artikel 3
   Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie.
   Artikel 4
   Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

      Gedaan te Brussel, 23 november 2015.

            Voor de Commissie

            De voorzitter

         Jean-Claude JUNCKER

      (1)  PB L 170 van 30.6.2009, blz. 1.

      (2)  Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels, tot wijziging en intrekking van de Richtlijnen 67/548/EEG en 1999/45/EG en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (PB L 353 van 31.12.2008, blz. 1).

      (3)  Volgens het advies van het Wetenschappelijk Comité voor consumentenveiligheid (WCCV) over het mengsel van 5-chloor-2-methylisothiazoline-3(2H)-on en 2-methylisothiazoline-3(2H)-on zijn de handelsnamen Kathon, Acticide, Microcare enz. Advies uitgebracht op 8 december 2009, blz. 6.

      (4)  Deens bureau voor milieubescherming, „Survey and health assessment of preservatives in toys. Survey of chemical substances in consumer products no. 124”, 2014, tabel 24, blz. 56.

      (5)  Deens bureau voor milieubescherming, „Survey and health assessment of preservatives in toys. Survey of chemical substances in consumer products no. 124”, 2014, blz. 38-39.

      (6)  Wetenschappelijk Comité voor gezondheids- en milieurisico's (WCGM), advies over „CEN's response to the opinion of the CSTEE on the assessment of CEN report on the risk assessment of organic chemicals in toys” van 29 mei 2007, blz. 8 en tabel 1, blz. 9.

      (7)  Zie het WCCV-advies in voetnoot 3, blz. 35.

      (8)  Standpunt van het Duitse federale instituut voor risicobeoordeling (Bundesinstitut für Risikobewertung of BfR) van 24 september 2012, blz. 4.

      (9)  Zie het WCCV-advies in voetnoot 3, blz. 33.

      (10)  Zie voetnoot 8.


title: Richtlijn 2005/13/EG van de Commissie van 21 februari 2005 tot wijziging van Richtlijn 2000/25/EG van het Europees Parlement en de Raad met betrekking tot de uitstoot van verontreinigende gassen en deeltjes door motoren bestemd voor het aandrijven van landbouw- of bosbouwtrekkers, en tot wijziging van bijlage I bij Richtlijn 2003/37/EG van het Europees Parlement en de Raad met betrekking tot de typegoedkeuring van landbouw- of bosbouwtrekkers (Voor de EER relevante tekst)

text:
               1.3.2005

               NL

               Publicatieblad van de Europese Unie

               L 55/35

      RICHTLIJN 2005/13/EG VAN DE COMMISSIE

   van 21 februari 2005
   tot wijziging van Richtlijn 2000/25/EG van het Europees Parlement en de Raad met betrekking tot de uitstoot van verontreinigende gassen en deeltjes door motoren bestemd voor het aandrijven van landbouw- of bosbouwtrekkers, en tot wijziging van bijlage I bij Richtlijn 2003/37/EG van het Europees Parlement en de Raad met betrekking tot de typegoedkeuring van landbouw- of bosbouwtrekkers
   (Voor de EER relevante tekst)
   DE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN,
   Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap,
   Gelet op Richtlijn 2000/25/EG van het Europees Parlement en de Raad van 22 mei 2000 inzake maatregelen tegen de uitstoot van verontreinigende gassen en deeltjes door motoren bestemd voor het aandrijven van landbouw- of bosbouwtrekkers en houdende wijziging van Richtlijn 74/150/EEG van de Raad (1), en met name op de artikelen 6 en 7,
   Gelet op Richtlijn 2003/37/EG van het Europees Parlement en de Raad van 26 mei 2003 betreffende de typegoedkeuring van landbouw- of bosbouwtrekkers en aanhangwagens, verwisselbare getrokken machines, systemen, onderdelen en technische eenheden daarvan en tot intrekking van Richtlijn 74/150/EEG van de Raad (2), en met name op artikel 19, lid 1, onder a),
   Overwegende hetgeen volgt:

               (1)

               Richtlijn 97/68/EG van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 1997 betreffende de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten inzake maatregelen tegen de uitstoot van verontreinigende gassen en deeltjes door inwendige verbrandingsmotoren die worden gemonteerd in niet voor de weg bestemde mobiele machines (3), zoals gewijzigd bij Richtlijn 2004/26/EG, stelt strengere uitstootnormen vast voor motoren die worden gemonteerd in niet voor de weg bestemde mobiele machines, en introduceert drie nieuwe fasen voor emissiegrenswaarden.

               (2)

               Richtlijn 2000/25/EG, een van de bijzondere richtlijnen in het kader van de typegoedkeuringsprocedure krachtens Richtlijn 74/150/EEG van de Raad van 4 maart 1974 inzake de onderlinge aanpassing van de wetgevingen van de lidstaten betreffende de goedkeuring van landbouw- of bosbouwtrekkers op wielen (4), moet worden afgestemd op Richtlijn 97/68/EG, zoals gewijzigd bij Richtlijn 2004/26/EG, met name wat de invoering van de daarin vastgelegde flexibele regeling betreft.

               (3)

               De bijlagen I en II bij Richtlijn 2000/25/EG moeten worden aangepast, met name om rekening te houden met de opneming in Richtlijn 97/68/EG, zoals gewijzigd bij Richtlijn 2004/26/EG, van nieuwe emissiegrenswaarden waarin de emissies van koolwaterstoffen en stikstofoxiden worden gecombineerd. Deze bijlagen moeten ook op andere punten worden aangepast met het oog op de samenhang met de bepalingen inzake de inlichtingenformulieren in de Richtlijnen 2000/25/EG, 97/68/EG en 2003/37/EG. Voorts moet Bijlage III bij Richtlijn 2000/25/EG worden aangepast om daarin de alternatieve typegoedkeuringen op te nemen die voor de nieuwe fasen IIIA, IIIB en IV worden erkend.

               (4)

               Ook bijlage I bij Richtlijn 2003/37/EG moet worden aangepast met het oog op de samenhang met de bepalingen inzake de inlichtingenformulieren in de Richtlijnen 2000/25/EG, 97/68/EG en 2003/37/EG. Ter wille van de duidelijkheid dienen met name verschillen in terminologie te worden weggewerkt.

               (5)

               De Richtlijnen 2000/25/EG en 2003/37/EG moeten derhalve dienovereenkomstig worden gewijzigd.

               (6)

               De in deze richtlijn vervatte maatregelen zijn in overeenstemming met het advies van het bij artikel 20, lid 1, van Richtlijn 2003/37/EG ingestelde comité,

         HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:
   Artikel 1
   Richtlijn 2000/25/EG wordt als volgt gewijzigd:

               1)

               Aan artikel 1 wordt het volgende streepje toegevoegd:

                           „—

                           „ruilmotor”: een nieuw gebouwde motor die een motor in een machine vervangt en die alleen voor dit doel is geleverd.”.

               2)

               Aan artikel 3 worden het volgende lid toegevoegd:
               „3.   Een ruilmotor moet voldoen aan de grenswaarden waaraan de te vervangen motor moest voldoen toen deze in de handel werd gebracht.
               De tekst „RUILMOTOR” wordt op een etiket op de motor aangebracht of in de handleiding opgenomen.”.

               3)

               Het volgende artikel 3bis wordt ingevoegd:
               „Artikel 3bis
               In afwijking van artikel 3, leden 1 en 2, bepalen de lidstaten dat op verzoek van de trekkerfabrikant en mits de goedkeuringsinstantie daarvoor toestemming geeft, de motorfabrikant in de periode tussen twee opeenvolgende fasen van grenswaarden een beperkt aantal motoren of trekkers met motoren in de handel mag brengen die alleen aan de vorige fase van emissiegrenswaarden voldoen, op voorwaarde dat de in bijlage IV beschreven procedure in acht wordt genomen.”.

               4)

               Artikel 4 wordt als volgt gewijzigd:

                           a)

                           Aan lid 2 worden de volgende punten c), d) en e) toegevoegd:

                                       „c)

                                       in fase III A

                                                   —

                                                   na 31 december 2005, voor motoren van de categorieën H, I en K (vermogensklasse zoals omschreven in artikel 9, lid 3bis, van Richtlijn 97/68/EG);

                                                   —

                                                   na 31 december 2006, voor motoren van categorie J (vermogensklasse zoals omschreven in artikel 9, lid 3bis, van Richtlijn 97/68/EG);

                                       d)

                                       in fase III B

                                                   —

                                                   na 31 december 2009, voor motoren van categorie L (vermogensklasse zoals omschreven in artikel 9, lid 3quater, van Richtlijn 97/68/EG);

                                                   —

                                                   na 31 december 2010, voor motoren van de categorieën M en N (vermogensklasse zoals omschreven in artikel 9, lid 3quater, van Richtlijn 97/68/EG);

                                                   —

                                                   na 31 december 2011, voor motoren van categorie P (vermogensklasse zoals omschreven in artikel 9, lid 3quater, van Richtlijn 97/68/EG);

                                       e)

                                       in fase IV

                                                   —

                                                   na 31 december 2012, voor motoren van categorie Q (vermogensklasse zoals omschreven in artikel 9, lid 3quinquies, van Richtlijn 97/68/EG);

                                                   —

                                                   na 30 september 2013, voor motoren van categorie R (vermogensklasse zoals omschreven in artikel 9, lid 3quinquies, van Richtlijn 97/68/EG).”.

                           b)

                           Aan lid 3 worden de volgende streepjes toegevoegd:

                                       „—

                                       na 31 december 2005 voor motoren van categorie H;

                                       —

                                       na 31 december 2006 voor motoren van categorie I;

                                       —

                                       na 31 december 2006 voor motoren van categorie K;

                                       —

                                       na 31 december 2007 voor motoren van categorie J;

                                       —

                                       na 31 december 2010 voor motoren van categorie L;

                                       —

                                       na 31 december 2011 voor motoren van categorie M;

                                       —

                                       na 31 december 2011 voor motoren van categorie N;

                                       —

                                       na 31 december 2012 voor motoren van categorie P;

                                       —

                                       na 31 december 2013 voor motoren van categorie Q;

                                       —

                                       na 30 september 2014 voor motoren van categorie R.”.

                           c)

                           Lid 5 komt als volgt te luiden:
                           „5.   Voor motoren van de categorieën A tot en met G mogen de lidstaten de in lid 3 genoemde data twee jaar uitstellen voor motoren met een eerdere productiedatum dan genoemde datum. Zij mogen andere uitzonderingen toestaan onder de voorwaarden van artikel 10 van Richtlijn 97/68/EG.”.

                           d)

                           De volgende leden 6, 7 en 8 worden toegevoegd:
                           „6.   Voor motoren van de categorieën H tot en met R worden de in lid 3 genoemde data twee jaar uitgesteld voor motoren met een eerdere productiedatum dan genoemde datum.
                           7.   Voor motortypes of motorfamilies die vóór de in lid 3 van dit artikel vermelde data voldoen aan de grenswaarden in de tabel in de punten 4.1.2.4, 4.1.2.5 en 4.1.2.6 van bijlage I bij Richtlijn 97/68/EG, staan de lidstaten een bijzondere etikettering toe om aan te geven dat de betrokken motoren vóór de vastgestelde data aan de grenswaarden voldoen.
                           8.   De grenswaarden en data van de fasen IIIB en IV worden door de Commissie volgens de in artikel 20, lid 2, van Richtlijn 2003/37/EG bedoelde procedure aangepast aan de volgens de herzieningsprocedure van artikel 2, onder b), van Richtlijn 2004/26/EG vastgestelde grenswaarden en data, met het oog op de behoeften van landbouw- of bosbouwtrekkers, en met name trekkers van de categorieën T2, T4.1 en C2.”.

               5)

               De bijlagen I, II en III worden gewijzigd zoals aangegeven in bijlage I bij deze richtlijn.

               6)

               Bijlage IV, waarvan de tekst is weergegeven in bijlage II bij deze richtlijn, wordt toegevoegd.

         Artikel 2
   Bijlage I bij Richtlijn 2003/37/EG wordt gewijzigd zoals aangegeven in bijlage III bij deze richtlijn.
   Artikel 3
   1.   De lidstaten dienen uiterlijk op 31 december 2005 de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen vast te stellen en bekend te maken om aan deze richtlijn te voldoen. Zij delen de Commissie die bepalingen onverwijld mede, alsmede een tabel ter weergave van het verband tussen die bepalingen en deze richtlijn.
   Zij passen die bepalingen toe vanaf 1 januari 2006.
   Wanneer de lidstaten die bepalingen aannemen, wordt in de bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking daarvan naar deze richtlijn verwezen. De regels voor die verwijzing worden vastgesteld door de lidstaten.
   2.   De lidstaten delen de Commissie de tekst van de belangrijkste bepalingen van intern recht mede die zij op het onder deze richtlijn vallende gebied vaststellen.
   Artikel 4
   Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag volgende op die van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.
   Artikel 5
   Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.

      Gedaan te Brussel, 21 februari 2005.

            Voor de Commissie

         Günter VERHEUGEN

            Vice-voorzitter

      (1)  PB L 173 van 12.7.2000, blz. 1. Richtlijn gewijzigd bij de Toetredingsakte van 2003.

      (2)  PB L 171 van 9.7.2003, blz. 1. Richtlijn gewijzigd bij Richtlijn 2004/66/EG van de Raad (PB L 168 van 1.5.2004, blz. 35).

      (3)  PB L 59 van 27.2.1998, blz. 1. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 2004/26/EG (PB L 146 van 30.4.2004, blz. 1).

      (4)  PB L 84 van 28.3.1974, blz. 10. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Verordening (EG) nr. 807/2003 (PB L 122 van 16.5.2003, blz. 36).

      BIJLAGE I
      De bijlagen I, II en III bij Richtlijn 2000/25/EG worden als volgt gewijzigd:

                  1)

                  Bijlage I wordt als volgt gewijzigd:

                              a)

                              Aanhangsel 1 wordt vervangen door:

                                 „Aanhangsel 1

                              b)

                              Aanhangsel 2, deel 2, punt 2.4, komt als volgt te luiden:
                              „2.4.   Testresultaten
                              Metingen volgens de voorschriften van Richtlijn 97/68/EG

                                          CO
                                          (g/kWh)

                                          HC
                                          (g/kWh)

                                          NOx
                                          (g/kWh)

                                          HC + NOx
                                          (g/kWh)

                                          Deeltjes
                                          (g/kWh)”

                  2)

                  Bijlage II wordt als volgt gewijzigd:

                              a)

                              Aanhangsel I wordt als volgt gewijzigd:

                                          i)

                                          Deel 2, punten 2.1.17 en 2.1.18 komen als volgt te luiden:

                                                      „2.1.17.

                                                      Inlaatsysteem: maximaal toelaatbare inlaatonderdruk bij nominaal toerental van de motor en vollast: … kPa

                                                      2.1.18.

                                                      Uitlaatsysteem: maximaal toelaatbare uitlaattegendruk bij nominaal toerental van de motor en vollast: … kPa”;

                                          ii)

                                          Het volgende wordt toegevoegd:
                                          „2.6.   Poortconfiguratie

                                                      2.6.1.

                                                      Positie, grootte en aantal”;

                              b)

                              Aanhangsel 2, deel 2, punt 2.2.4, komt als volgt te luiden:
                              „2.2.4.   Testresultaten
                              Metingen volgens de voorschriften van Richtlijn 97/68/EG

                                          CO
                                          (g/kWh)

                                          HC
                                          (g/kWh)

                                          NOx
                                          (g/kWh)

                                          HC + NOx
                                          (g/kWh)

                                          Deeltjes
                                          (g/kWh)”

                  3.

                  Bijlage III wordt vervangen door de volgende tekst:

                     „BIJLAGE III
                     ERKENNING VAN ALTERNATIEVE TYPEGOEDKEURINGEN
                     1.   Voor fase I worden de volgende typegoedkeuringscertificaten als gelijkwaardig erkend voor motoren van de categorieën A, B en C, zoals omschreven in Richtlijn 97/68/EG:
                     1.1.   Typegoedkeuringscertificaten overeenkomstig Richtlijn 97/68/EG.
                     1.2.   Typegoedkeuringscertificaten overeenkomstig Richtlijn 88/77/EEG, die voldoen aan de voorschriften voor fase A of B waarvan sprake in artikel 2 en bijlage I, punt 6.2.1, van Richtlijn 88/77/EEG, gewijzigd bij Richtlijn 91/542/EEG, of aan VN/ECE-Reglement nr. 49, wijzigingenreeks 02, corrigenda 1-2.
                     1.3.   Typegoedkeuringscertificaten overeenkomstig VN/ECE-Reglement nr. 96.
                     2.   Voor fase II worden de volgende typegoedkeuringscertificaten als gelijkwaardig erkend:
                     2.1.   Typegoedkeuringscertificaten overeenkomstig Richtlijn 97/68/EG, fase II voor motoren van de categorieën D, E, F en G.
                     2.2.   Typegoedkeuringen volgens Richtlijn 88/77/EEG, gewijzigd bij Richtlijn 99/96/EG, die voldoen aan de voorschriften voor fase A, B1, B2 of C waarvan sprake in artikel 2 en punt 6.2.1 van bijlage I.
                     2.3.   VN/ECE-Reglement nr. 49, wijzigingenreeks 03.
                     2.4.   Goedkeuringen overeenkomstig VN/ECE-Reglement nr. 96, fase B, waarbij wordt voldaan aan punt 5.2.1 van Reglement nr. 96, wijzigingenreeks 01.
                     3.   Voor fase III A worden de volgende typegoedkeuringscertificaten als gelijkwaardig erkend:
                     Typegoedkeuringscertificaten overeenkomstig Richtlijn 97/68/EG, fase III A voor motoren van de categorieën H, I, J en K.
                     4.   Voor fase III B worden de volgende typegoedkeuringscertificaten als gelijkwaardig erkend:
                     Typegoedkeuringscertificaten overeenkomstig Richtlijn 97/68/EG, fase III B voor motoren van de categorieën L, M, N en P.
                     5.   Voor fase IV worden de volgende typegoedkeuringscertificaten als gelijkwaardig erkend:
                     Typegoedkeuringscertificaten overeenkomstig Richtlijn 97/68/EG, fase IV voor motoren van de categorieën Q en R.”.

      BIJLAGE II
      Aan Richtlijn 2000/25/EG wordt de volgende bijlage IV toegevoegd:

            „BIJLAGE IV
            BEPALINGEN VOOR TREKKERS EN MOTOREN DIE VOLGENS DE IN ARTIKEL 3bis BEDOELDE FLEXIBELE REGELING IN DE HANDEL WORDEN GEBRACHT
            1.   MAATREGELEN VAN DE MOTOR- EN TREKKERFABRIKANTEN
            1.1.   Een trekkerfabrikant die gebruik wil maken van de flexibele regeling, vraagt zijn goedkeuringsinstantie om toestemming om in de periode tussen twee emissiefasen bij zijn motorleveranciers de in de punten 1.2 en 1.3 genoemde aantallen motoren te bestellen of te kopen die niet aan de geldende emissiegrenswaarden voldoen, maar zijn goedgekeurd op basis van de emissiegrenswaarden van de vorige fase.
            1.2.   Het aantal motoren dat volgens de flexibele regeling in de handel wordt gebracht, mag in elke motorcategorie niet meer bedragen dan 20 % van het per jaar door de trekkerfabrikant verkochte aantal trekkers met motoren in die motorcategorie (berekend als het gemiddelde van de verkoop op de EU markt in de laatste vijf jaar). Wanneer de trekkerfabrikant gedurende minder dan vijf jaar trekkers in de Europese Unie in de handel heeft gebracht, wordt het gemiddelde berekend over de periode waarin deze fabrikant trekkers in de Europese Unie in de handel heeft gebracht.
            1.3.   In plaats van punt 1.2 kan de trekkerfabrikant ook toestemming vragen om zijn motorleverancier volgens de flexibele regeling een vast aantal motoren in de handel te laten brengen. Het aantal motoren in elke motorcategorie bedraagt ten hoogste:

                        Motorcategorie

                        Aantal motoren

                        19-37 kW

                        200

                        37-75 kW

                        150

                        75-130 kW

                        100

                        130-560 kW

                        50

                  1.4.   De trekkerfabrikant doet zijn aanvraag bij een goedkeuringsinstantie vergezeld gaan van de volgende informatie:

                        a)

                        een monster van de etiketten die worden aangebracht op elke trekker waarin een motor wordt gemonteerd die volgens de flexibele regeling in de handel is gebracht. Op de etiketten staat de volgende tekst vermeld: „TREKKER NR. … (volgnummer van de trekker) VAN … (totale aantal trekkers in deze vermogensgroep) MET MOTOR NR. … MET TYPEGOEDKEURING (Richtlijn 2000/25/EG) NR. …”; en

                        b)

                        een monster van het op de motor aan te brengen aanvullende etiket waarop de in punt 2.2 van deze bijlage vermelde tekst staat.

                  1.5.   De trekkerfabrikant verstrekt de goedkeuringsinstantie alle informatie in verband met de uitvoering van de flexibele regeling waarom de goedkeuringsinstantie kan verzoeken als zijnde noodzakelijk voor haar besluit.
            1.6.   De trekkerfabrikant dient om de zes maanden bij de goedkeuringsinstanties van elke lidstaat waar de trekker of motor in de handel is gebracht een verslag in over de uitvoering van de flexibele regeling waarvan hij gebruikmaakt. Het verslag bevat gecumuleerde gegevens over het aantal motoren en trekkers dat volgens de flexibele regeling in de handel is gebracht, de serienummers van deze motoren en trekkers, en de lidstaten waar de trekkers in het verkeer zijn gebracht. Deze procedure blijft gedurende de gehele looptijd van de flexibele regeling van kracht.
            2.   MAATREGELEN VAN DE MOTORFABRIKANT
            2.1.   Een motorfabrikant mag volgens een flexibele regeling motoren aan een trekkerfabrikant leveren die vallen onder een goedkeuring overeenkomstig punt 1 van deze bijlage.
            2.2.   Op die motoren brengt de motorfabrikant een etiket aan met de volgende tekst: „Deze motor is volgens de flexibele regeling in de handel gebracht.”
            3.   MAATREGELEN VAN DE GOEDKEURINGSINSTANTIE
            De goedkeuringsinstantie beoordeelt de inhoud van het verzoek om van de flexibele regeling gebruik te mogen maken en de bijgevoegde documenten. Zij stelt de trekkerfabrikant in kennis van haar besluit om gebruikmaking van de flexibele regeling al dan niet toe te staan.”

      BIJLAGE III
      Richtlijn 2003/37/EG, bijlage I, model A, deel 3 „Motor”, komt als volgt te luiden:


Avis juridique important

|

32001L0064

Richtlĳn 2001/64/EG van de Raad van 31 augustus 2001 tot wĳziging van Richtlĳn 66/401/EEG betreffende het in de handel brengen van zaaizaad van groenvoedergewassen en Richtlĳn 66/402/EEG betreffende het in de handel brengen van zaaigranen

Publicatieblad Nr. L 234 van 01/09/2001 blz. 0060 - 0061

Richtlijn 2001/64/EG van de Raadvan 31 augustus 2001tot wijziging van Richtlijn 66/401/EEG betreffende het in de handel brengen van zaaizaad van groenvoedergewassen en Richtlijn 66/402/EEG betreffende het in de handel brengen van zaaigranenDE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE,Gelet op het Verdrag tot oprichting van de Europese Gemeenschap, inzonderheid op artikel 37,Gezien het voorstel van de Commissie(1),Gezien het advies van het Europese Parlement(2),Gezien het advies van het Economisch en Sociaal Comité(3),Overwegende hetgeen volgt:(1) Om de onderstaande redenen moeten Richtlijn 66/401/EEG van de Raad van 14 juni 1966 betreffende het in de handel brengen van zaaizaad van groenvoedergewassen(4) en Richtlijn 66/402/EEG van de Raad van 14 juni 1966 betreffende het in de handel brengen van zaaigranen(5) worden gewijzigd.(2) Overeenkomstig Beschikking 94/650/EG van de Commissie van 9 september 1994(6) werd een tijdelijk experiment onder specifieke voorwaarden opgezet om na te gaan of de verkoop van zaad in bulk aan de eindverbruiker al dan niet nadelig is voor de zaadkwaliteit ten opzichte van de kwaliteit die wordt verkregen met het huidige systeem dat bij de Richtlijnen 66/401/EEG en 66/402/EEG is voorgeschreven.(3) Uit dat experiment blijkt dat het dienstig is de verkoop van zaad in bulk aan de eindverbruiker permanent toe te staan, mits aan enkele specifieke voorwaarden wordt voldaan; de Richtlijnen 66/401/EEG en 66/402/EEG moeten dienovereenkomstig worden gewijzigd.(4) De maatregelen voor de uitvoering van de Richtlijnen 66/401/EEG en 66/402/EEG moeten worden vastgesteld overeenkomstig Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden(7),HEEFT DE VOLGENDE RICHTLIJN VASTGESTELD:Artikel 1Richtlijn 66/401/EEG wordt als volgt gewijzigd:1. het volgende artikel wordt ingevoegd: "Artikel 10 quinquies1. In afwijking van het bepaalde in de artikelen 8, 9 en 10 kunnen de lidstaten de voorschriften inzake het sluitingssysteem en de etikettering van de verpakking vereenvoudigen voor de verkoop van zaad van de categorie 'gecertificeerd zaad' in bulk aan de eindverbruiker.2. De voorwaarden voor de toepassing van de afwijking overeenkomstig lid 1 worden bepaald volgens de in artikel 21 bedoelde procedure.Totdat de desbetreffende maatregelen zijn vastgesteld, blijven de voorwaarden van artikel 2, lid 2, van Beschikking 94/650/EG van de Commissie(8) van toepassing.";2. artikel 21 wordt vervangen door: "Artikel 211. De Commissie wordt bijgestaan door het bij artikel 1 van Besluit 66/399/EEG van de Raad ingestelde Permanent Comité voor teeltmateriaal voor land-, tuin- en bosbouw, hierna 'het comité'.2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 4 en 7 van Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden(9) van toepassing.De in artikel 4, lid 3, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt vastgesteld op één maand.3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.".Artikel 2Richtlijn 66/402/EEG wordt als volgt gewijzigd:1. het volgende artikel wordt ingevoegd: "Artikel 10 bis1. In afwijking van het bepaalde in de artikelen 8, 9 en 10 kunnen de lidstaten de voorschriften inzake het sluitingssysteem en de etikettering van de verpakking vereenvoudigen voor verkoop van zaad van de categorie 'gecertificeerd zaad' in bulk aan de eindverbruiker.2. De voorwaarden voor de toepassing van de afwijking overeenkomstig lid 1 worden bepaald volgens de in artikel 21 bedoelde procedure.Totdat de desbetreffende maatregelen zijn vastgesteld, blijven de voorwaarden van artikel 2, lid 2, van Beschikking 94/650/EG van de Commissie(10) van toepassing.";2. artikel 21 wordt vervangen door: "Artikel 211. De Commissie wordt bijgestaan door het bij artikel 1 van Besluit 66/399/EEG ingestelde Permanent Comité voor teeltmateriaal voor land-, tuin- en bosbouw, hierna 'het comité'.2. Wanneer naar dit lid wordt verwezen, zijn de artikelen 4 en 7 van Besluit 1999/468/EG van de Raad van 28 juni 1999 tot vaststelling van de voorwaarden voor de uitoefening van de aan de Commissie verleende uitvoeringsbevoegdheden(11) van toepassing.De in artikel 4, lid 3, van Besluit 1999/468/EG bedoelde termijn wordt vastgesteld op één maand.3. Het comité stelt zijn reglement van orde vast.".Artikel 31. De lidstaten doen de nodige wettelijke en bestuursrechtelijke bepalingen in werking treden om voor 1 maart 2002 aan deze richtlijn te voldoen. Zij stellen de Commissie daarvan onverwijld in kennis.Wanneer dergelijke bepalingen worden vastgesteld, moet in de bepalingen zelf of bij de officiële bekendmaking ervan naar deze richtlijn worden verwezen. De regels voor deze verwijzing worden door de lidstaten vastgesteld.2. De lidstaten delen de Commissie de tekst mee van de belangrijkste nationale bepalingen die zij op het gebied van deze richtlijn goedkeuren.Artikel 4Deze richtlijn treedt in werking op de dag van haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Gemeenschappen.Artikel 5Deze richtlijn is gericht tot de lidstaten.Gedaan te Brussel, 31 augustus 2001.Voor de RaadDe voorzitterL. Michel(1) PB C 213 E van 31.7.2001.(2) Advies van het Europees Parlement uitgebracht op 4 juli 2001.(3) Advies van het Economisch en Sociaal Comité uitgebracht op 11 juli 2001.(4) PB 125 van 11.7.1966, blz. 2298/66. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 1998/96/EG (PB L 25 van 1.2.1999, blz. 27).(5) PB 125 van 11.7.1966, blz. 2309/66. Richtlijn laatstelijk gewijzigd bij Richtlijn 1999/54/EG (PB L 142 van 5.6.1999, blz. 30).(6) PB L 252 van 28.9.1994, blz. 15. Beschikking laatstelijk gewijzigd bij Beschikking 2000/441/EG van de Commissie (PB L 176 van 15.7.2000, blz. 50).(7) PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.(8) PB L 252 van 28.9.1994, blz. 15. Beschikking laatstelijk gewijzigd bij Beschikking 2000/441/EG van de Commissie (PB L 176 van 15.7.2000, blz. 50).(9) PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.(10) PB L 252 van 28.9.1994, blz. 15. Beschikking laatstelijk gewijzigd bij Beschikking 2000/441/EG van de Commissie (PB L 176 van 15.7.2000, blz. 50).(11) PB L 184 van 17.7.1999, blz. 23.