title: Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni tas- 27 ta’ Ottubru 2011 dwar l-inizjattiva għall-ipprogrammar konġunt fil-qasam tar-riċerka Sfidi tal-Ilma għal Dinja li qed Tinbidel

text:
               29.10.2011

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 317/1

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUMMISSJONI
   tas-27 ta’ Ottubru 2011
   dwar l-inizjattiva għall-ipprogrammar konġunt fil-qasam tar-riċerka “Sfidi tal-Ilma għal Dinja li qed Tinbidel”
   2011/C 317/01
   IL-KUMMISSJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 181 tiegħu,
   Billi:

               (1)

               Id-disponibbiltà tal-ilma fi kwantitajiet suffiċjenti u ta’ kwalità adegwata hija kwistjoni ta' prijorità għolja u hija sfida pan-Ewropea u anke tas-soċjetà globali.

               (2)

               Bħala parti mill-istrateġija tal-Ewropa 2020, l-inizjattiva ewlenija deskritta fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni fis-26 ta' Jannar 2011“Ewropa effiċjenti fir-riżorsi – L-inizjattiva ewlenija fl-Istrateġija tal-Ewropa 2020” (1) tfakkar l-importanza tal-ilma bħala riżorsa naturali ewlenija li l-bażi tal-funzjonament tal-Unjoni Ewropea u tal-ekonomija globali u l-kwalità tal-ħajja tagħna. Barra minn hekk, l-inizjattiva ewlenija deskritta fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2010“Ewropa 2020 Inizjattiva Prinċipali – Unjoni ta’ Innovazzjoni” (2) tirrikonoxxi l-ilma bħala sfida għas-soċjetà li qed tikber u qasam ta' prijorità ta' innovazzjoni li jippermetti lill-Unjoni tikseb l-għanijiet tagħha tal-politika dwar l-ilma filwaqt li tiżgura status tajjeb tal-ilmijiet fil-livell ekoloġiku, kimiku u kwantitattiv, użu sostenibbli tal-ilma u tnaqqas l-impront ekoloġiku tagħha fuq l-ilma, ittejjeb is-sigurtà tal-ilma u tippromwovi t-tmexxija tal-industrija Ewropea tal-ilma madwar id-dinja kollha.

               (3)

               Il-qabża bejn id-domanda u d-disponibbiltà tal-ilma madwar id-dinja kollha hija mistennija li tikber b'mod sinifikanti fl-20 sena li ġejjin. L-ibbilanċjar ta' din l-ekwazzjoni diffiċli tal-provvista u d-domanda tal-ilma, l-istabbiliment tal-prijoritajiet biex jiġi mmaniġġjat l-istress jew l-iskarsezza tal-ilma, u s-sosteniment tal-ekosistemi tal-ilma tagħna fit-tul, jeħtieġu azzjoni konkreta u bażijiet xjentifiċi u tekniċi b'saħħithom flimkien ma' kunsiderazzjoni sħiħa tal-kundizzjonijiet lokali ġeografiċi, politiċi, soċjoekonomiċi u kulturali. Għal dan il-għan, il-Kummissjoni Ewropea qed tiżviluppa Pjan biex Tissalvagwardja l-Ilmijiet tal-Ewropa għall-2012, li se jistabbilixxi miżuri li jiżguraw ilma ta' kwalità tajba fi kwantitajiet suffiċjenti għall-użi leġittimi kollha fl-UE.

               (4)

               Hemm ir-riskju li sal-2015 proporzjon sostanzjali mill-ilma ħelu tal-Ewropa ma jistax jilħaq l-għan ta' status ekoloġiku tajjeb stipulat bid-Direttiva 2000/60/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2000 li tistabbilixxi qafas għal azzjoni Komunitarja fil-qasam tal-politika tal-ilma (3). Dan ir-riskju huwa minħabba għadd ta' fatturi u pressjonijiet differenti kif enfasizzati miż-ŻEE fir-Rapport tagħha tal-2010 dwar l-Istat tal-Ambjent. It-tniġġis tal-ilma jkompli jqajjem tħassib dwar is-saħħa pubblika, partikolarment rigward l-espożizzjoni għal kontaminanti ġodda, l-effetti tat-taħlitiet kimiċi misjuba f'ċerti ilmijiet Ewropej u riskji possibbli ta' kontaminazzjoni mikrobijoloġika.

               (5)

               It-tibdil fil-klima huwa mistenni li jkollu impatti addizzjonali fuq l-ekosistemi tal-ilma Ewropej, li jirriżultaw fi skarsezzi iktar frekwenti tal-ilma, iktar nixfiet frekwenti u qawwija speċjalment fil-pajjiżi tal-Mediterran, u iktar perikli tal-għargħar madwar il-biċċa l-kbira tal-Ewropa.

               (6)

               L-agrikoltura intensiva maħsuba biex tipproduċu iktar ikel u bijomassa tista' żżid id-domanda għall-ilma ħelu għal għanijiet ta' tisqija u b'hekk tpoġġi iktar pressjoni fuq ir-riżervi tal-ilma. Għandhom jiġu żviluppati malajr soluzzjonijiet fejn l-ilma jintuża b'mod intelliġenti, sabiex it-tisqija ssir iktar effiċjenti, jitnaqqas il-konsum tal-ilma u l-ħażniet tal-ilma ta’ taħt l-art jiġu mmaniġġjati u ppreservati b'mod sostenibbli.

               (7)

               Iż-żieda tal-urbanizzazzjoni u l-espansjoni tal-ambjent mibni, inkluż l-infrastrutturi tan-navigazzjoni u tal-enerġija, joħolqu bidliet idromorfoloġiċi li jkollhom impatt fuq l-ilmijiet tal-wiċċ u ta' taħt l-art, il-ħabitats u aspetti oħra tal-bijodiversità. Approċċi tal-ippjanar iktar integrati jkunu ta’ benefiċċju kbir. Dawn għandhom ikunu bbażati fuq sistemi ta' monitoraġġ affidabbli u valutazzjoni iktar olistika tar-relazzjonijiet ta' kawża u effett bejn il-bidliet fl-użu tal-art u l-ekosistemi tal-ilma.

               (8)

               L-infrastrutturi tal-ilma fl-Ewropa qed isiru dejjem iktar vulnerabbli għall-ħsara minħabba iż-żmien, ħsara mill-iskavi, manutenzjoni insuffiċjenti jew tagħbija żejda. Huwa rrapurtat li t-tnixxija tal-ilma mis-sistemi tal-provvista f’partijiet tal-Ewropa hija sostanzjali, b'telf ta' ilma trasportat li jvarja bejn 5 % u 40 %.

               (9)

               Is-settur tal-ilma Ewropew għandu importanza ekonomika għolja b'medja ta' rata ta' tkabbir ta' 5 % u dħul ta' madwar EUR 80 biljun fis-sena, li jirrappreżentaw madwar terz tas-suq dinji tal-ilma. Iktar kooperazzjoni strateġika fir-riċerka u l-innovazzjoni tal-ilma fl-Ewropa tista' twassal għal avvanzi xjentifiċi u teknoloġiċi li jistgħu jrawmu l-kompetittività Ewropea fis-swieq internazzjonali, jikkontribwixxu għal ċaqliq lejn ekonomija iktar effiċjenti fl-użu tal-ilma fl-Ewropa u għalhekk biex jinkisbu l-għanijiet tal-UE2020 iffukati mill-ġdid għal ekonomija iktar intelliġenti, iktar sostenibbli u iktar inklussiva.

               (10)

               It-tisħiħ tal-bażi tal-għarfien xjentifiku u teknoloġiku fl-Ewropa huwa essenzjali biex jiġu indirizzati d-dimensjonijiet soċjali, ambjentali u ekonomiċi tal-isfidi tal-ilma.

               (11)

               Filwaqt li madwar l-Ewropa qed issir riċerka eċċellenti, l-istampa Ewropea attwali fir-riċerka dwar l-ilma tidher li hija pjuttost kumplessa u frammentata ħafna. Ħafna netwerks u organizzazzjonijiet tar-riċerka fil-livelli Ewropej, nazzjonali u reġjonali jiddefinixxu l-aġendi strateġiċi tagħhom għar-riċerka dwar l-ilma f'iżolament relattiv, u dan iwassal għal attivitajiet ta’ riċerka li jirkbu fuq xulxin jew li jkunu f'kompetizzjoni li spiss ikollhom nuqqas ta' massa kritika.

               (12)

               Minħabba li l-biċċa l-kbira tat-territorju Ewropew taqa' ġewwa baċini idrografiċi transkonfinali, hemm il-ħtieġa ta' kollaborazzjoni transkonfinali biex tintlaħaq il-massa kritika meħtieġa f’termini ta’ kompetenza, attivitajiet u kapaċità istituzzjonali li jippromwovu użu iktar effettiv tal-potenzjal tar-riċerka Ewropea u biex jitrawmu soluzzjonijiet transkonfinali kompatibbli.

               (13)

               L-ipprogrammar konġunt tar-riċerka dwar “L-Isfidi tal-Ilma għal Dinja li qed Tinbidel” għandu jikkontribwixxi għall-koordinazzjoni tar-riċerka f’dan il-qasam, u għal Żona Ewropea tar-Riċerka li tkun operattiva bis-sħiħ dwar l-ilma ħelu, billi isaħħaħ it-tmexxija tal-Ewropa u l-kompetittività tar-riċerka f'dan il-qasam, filwaqt li jappoġġa l-ksib tal-għanijiet tal-politika tal-Unjoni dwar l-ilma.

               (14)

               Fil-laqgħa tiegħu tas-26 ta' Mejju 2010 (4), il-Kunsill dwar il-Kompetittività rrikonoxxa “Sfidi tal-Ilma għal Dinja li qed Tinbidel” bħala qasam fejn l-ipprogrammar konġunt se jipprovdi valur miżjud ewlieni biex titnaqqas il-frammentazzjoni fl-attivitajiet tal-Istati Membri fil-qasam tar-riċerka. Għalhekk, huwa adotta konklużjonijiet li fihom għaraf il-ħtieġa li titnieda inizjattiva għall-ipprogrammar konġunt dwar l-ilma ħelu u stieden lill-Kummissjoni tagħti kontribut fit-tħejjija ta’ din l-inizjattiva. Il-Kunsill ikkonferma mill-ġdid ukoll li l-ipprogrammar konġunt huwa proċess li jmexxuh l-Istati Membri u li fih ir-rwol tal-Kummissjoni huwa li tiffaċilitah.

               (15)

               Ir-riċerka dwar l-ilma hija qasam ewlieni fil-Programm Kwadru tar-riċerka tal-Unjoni, li għandha rwol strateġiku importanti fl-appoġġ tal-proċess tal-politika Ewropea, filwaqt li tikkunsidra d-dimensjoni globali tal-isfidi tal-ilma. L-attivitajiet fi ħdan din l-inizjattiva għall-ipprogrammar konġunt jeħtieġ li jkunu kkoordinati mill-qrib mas-7 Programm Kwadru u l-programmi futuri tal-Unjoni f'dan il-qasam, b'mod partikolari l-Programm Qafas għar-Riċerka u l-Innovazzjoni (2014-2020) “Orizzont 2020”.

               (16)

               L-analiżi tal-attivitajiet nazzjonali tar-riċerka deskritta fid-dokument ta’ ħidma tal-persunal tikkonferma li hemm il-ħtieġa ta’ koordinazzjoni aħjar biex jiżdiedu l-effettività u l-impatt tar-riċerka, kif ukoll biex tiġi evitata d-duplikazzjoni permezz tal-iżvilupp ta’ aġenda strateġika komuni.

               (17)

               Biex jippermettu li l-Kummissjoni tirrapporta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar il-progress magħmul mill-inizjattivi kollha għall-ipprogrammar konġunt, l-Istati Membri se jintalbu jirrapportaw regolarment lill-Kummissjoni dwar il-progress li jsir fuq din l-inizjattiva għall-ipprogrammar konġunt.

         ADOTTAT DIN IR-RAKKOMANDAZZJONI:

               1.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jiżviluppaw viżjoni komuni dwar kif il-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni fil-qasam tar-riċerka fuq il-livell tal-Unjoni jistgħu jgħinu biex jilqgħu l-isfida li jiksbu sistemi sostenibbli tal-ilma għal ekonomija sostenibbli fl-Ewropa u lil hinn minnha u jikkapitalizzaw l-opportunitajiet ippreżentati minn din il-viżjoni komuni.

               2.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jiżviluppaw aġenda strateġika komuni tar-riċerka operazzjonali, li tidentifika u tissettja l-ħtiġijiet u l-għanijiet medji u fit-tul tar-riċerka fil-qasam tal-ilma ħelu. L-istrateġija għandha tinkludi pjan ta' implimentazzjoni li jistabbilixxi l-prijoritajiet u l-iskeda taż-żmien u li jispeċifika l-azzjonijiet, l-istrumenti u r-riżorsi meħtieġa biex tkun implimentata.

               3.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jinkludu l-azzjonijiet li ġejjin bħala parti mill-aġenda strateġika tar-riċerka u fil-pjan tal-implimentazzjoni:

                           (a)

                           l-identifikazzjoni u l-iskambju tal-informazzjoni dwar il-programmi nazzjonali rilevanti, attivitajiet ta' riċerka u programmi tar-riċerka kkoordinati tal-Unjoni;

                           (b)

                           it-tisħiħ tal-eżerċizzji konġunti dwar il-previżjoni u tal-kapaċitajiet għall-valutazzjoni teknoloġika;

                           (c)

                           l-iskambju tal-informazzjoni, tar-riżorsi, tal-aqwa prattiki, tal-metodoloġiji u tal-linji gwida;

                           (d)

                           l-identifikazzjoni ta’ oqsma, ta' attivitajiet ta' riċerka jew ta' ttestjar pilota li jibbenefikaw mill-koordinazzjoni, mis-sejħiet konġunti għall-proposti jew mill-ġbir flimkien tar-riżorsi (inklużi r-riżorsi finanzjarji);

                           (e)

                           id-definizzjoni tal-modi li bihom għandha titwettaq ir-riċerka b’mod konġunt fl-oqsma msemmija fil-punt (d);

                           (f)

                           l-iżgurar tal-koordinazzjoni u l-iżvilupp ta’ sinerġiji ma’ skemi ta’ riċerka u ta' innovazzjoni eżistenti fl-Unjoni, eż. il-Programm Kwadru, u inizjattivi relatati oħrajn għall-ipprogrammar konġunt, b’mod partikolari l-inizjattivi għall-ipprogrammar konġunt “Il-Koordinazzjoni tal-Għarfien dwar il-Klima għall-Ewropa”, “Ewropa Urbana – Sfidi Urbani Globali, Soluzzjonijiet Ewropej Konġunti” u “Ibħra u Oċeani Sani u Produttivi”;

                           (g)

                           il-qsim, fejn xieraq, tal-infrastrutturi tar-riċerka eżistenti jew l-iżvilupp ta’ faċilitajiet ġodda bħalma huma l-banek tad-dejta kkoordinati jew l-iżvilupp ta’ mudelli għall-istudji tal-proċessi relatati mal-ilma;

                           (h)

                           it-tħeġġiġ ta’ kollaborazzjoni aħjar bejn is-settur pubbliku u dak privat, kif ukoll innovazzjoni miftuħa bejn l-attivitajiet tar-riċerka differenti u s-setturi tan-negozju relatati mal-ilma;

                           (i)

                           l-esportazzjoni u l-pubblikazzjoni tal-għarfien, tal-innovazzjoni u tal-approċċi metodoloġiċi interdixxiplinari, b'mod partikolari dwar ir-riżultati rilevanti għall-politika;

                           (j)

                           l-iżvilupp tat-tfassil tal-politika fuq il-livell nazzjonali u tal-Unjoni abbażi ta' informazzjoni xjentifika u teknoloġika xierqa;

                           (k)

                           il-ħolqien ta’ netwerks bejn iċ-ċentri ddedikati għar-riċerka dwar l-ilma.

               4.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jżommu struttura effiċjenti ta’ ġestjoni komuni fil-qasam tar-riċerka dwar l-ilma, li jkollha s-setgħa tistabbilixxi kundizzjonijiet, regoli u proċeduri komuni għall-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni u li timmonitorja l-implimentazzjoni tal-aġenda strateġika tar-riċerka.

               5.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jimplimentaw l-aġenda strateġika tar-riċerka b’mod konġunt permezz tal-programmi nazzjonali tar-riċerka tagħhom skont il-linji gwida għall-Kundizzjonijiet ta' Qafas fl-Ipprogrammar Konġunt żviluppati mill-grupp ta’ livell għoli dwar l-Ipprogrammar Konġunt tal-Kunsill.

               6.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jikkooperaw mal-Kummissjoni bil-għan li jiġu esplorati inizjattivi possibbli tal-Kummissjoni li jassistu lill-Istati Membri biex jiżviluppaw u jimplimentaw l-aġenda strateġika tar-riċerka u biex jikkoordinaw il-programmi konġunti ma' inizjattivi oħra tal-Unjoni Ewropea f’dan il-qasam.

               7.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jikkooperaw mill-qrib mal-Forum Strateġiku għall-Kooperazzjoni Xjentifika u Teknoloġika Internazzjonali (SFIC) fl-iżvilupp u fl-implimentazzjoni ta' dimensjoni internazzjonali possibbli fl-aġenda strateġika tar-riċerka u biex jiżguraw il-koerenza mal-inizjattivi tal-SFIC ma' u fir-rigward ta’ pajjiżi mhux tal-UE.

               8.

               L-Istati Membri huma mħeġġa jirrapportaw b’mod regolari lill-Kummissjoni dwar il-progress li jkun qed isir f’din l-inizjattiva għall-ipprogrammar konġunt permezz ta’ rapporti annwali dwar il-progress.

      Magħmul fi Brussell, is-27 ta’ Ottubru 2011.

            Għall-Kummissjoni

         Máire GEOGHEGAN-QUINN

            Membru tal-Kummissjoni

      (1)  COM(2011) 21 finali.

      (2)  COM(2010) 546 finali.

      (3)  ĠU L 327, 22.12.2000, p. 1.

      (4)  Il-konklużjoni tal-Kunsill 10246/10, http://register.consilium.europa.eu/pdf/en/10/st10/st10246.en10.pdf


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-21 ta’ Frar 2017 dwar il-kwittanza li għandha tingħata lill-Kummissjoni fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-operazzjonijiet tal-Fond Ewropew għall-Iżvilupp (id-disa’ FEŻ) għas-sena finanzjarja 2015

text:
               23.2.2017

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 58/2

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
   tal-21 ta’ Frar 2017
   dwar il-kwittanza li għandha tingħata lill-Kummissjoni fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-operazzjonijiet tal-Fond Ewropew għall-Iżvilupp (id-disa’ FEŻ) għas-sena finanzjarja 2015
   (2017/C 58/02)
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,
   Wara li kkunsidra l-Ftehim ta’ Sħubija bejn il-membri tal-Grupp ta’ Stati Afrikani, tal-Karibew u tal-Paċifiku, minn naħa waħda, u l-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, min-naħa l-oħra, iffirmat f’Cotonou fit-23 ta’ Ġunju 2000 (1) u emendat bil-Ftehim iffirmat fil-Lussemburgu fil-25 ta’ Ġunju 2005 (2),
   Wara li kkunsidra l-Ftehim intern bejn ir-rappreżentanti tal-Gvernijiet tal-Istati Membri, li ltaqgħu fi ħdan il-Kunsill, dwar l-iffinanzjar u l-Amministrazzjoni tal-Għajnuna tal-Komunità permezz tal-Protokoll Finanzjarju għall-Ftehim ta’ Sħubija bejn l-Istati Afrikani, tal-Karibew u tal-Paċifiku u l-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha iffirmat f’Cotonou (Benin) fit-23 ta’ Ġunju 2000 u l-allokazzjoni tal-għajnuna finanzjarja għall-Pajjiżi u Territorji extra-Ewropej li dwarhom il-Parti Erbgħa tat-Trattat KE hija applikabbli (3) (“il-Ftehim Intern”) li jistabbilixxi, fost oħrajn, id-disa’ Fond Ewropew għall-Iżvilupp (id-disa’ FEŻ), u b’mod partikolari l-Artikolu 32(3) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament finanzjarju tas-27 ta’ Marzu tal-2003 applikabbli għad-9 Fond ta’ Żvilupp Ewropew (4), u b’mod partikolari l-Artikoli 96 sa 103 tiegħu,
   Wara li eżamina l-kont tad-dħul u tal-infiq u l-karta tal-bilanċ relatati mal-operazzjonijiet tad-disa’ FEŻ kif kienu fil-31 ta’ Diċembru 2015 u r-Rapport Annwali tal-Qorti tal-Awdituri dwar l-attivitajiet iffinanzjati mit-8, mid-9, mill-10 u mill-11-il Fond Ewropew għall-Iżvilupp (FEŻ) għas-sena finanzjarja 2015, flimkien mar-risposti tal-Kummissjoni (5) li jinsabu fir-Rapport Annwali,
   Billi:

               (1)

               F’konformità mal-Artikolu 32(3) tal-Ftehim Intern, il-kwittanza għall-amministrazzjoni finanzjarja tad-disa’ FEŻ għandha tingħata lill-Kummissjoni mill-Parlament Ewropew fuq ir-rakkomandazzjoni tal-Kunsill.

               (2)

               L-implimentazzjoni ġenerali mill-Kummissjoni tal-operazzjonijiet tad-disa’ FEŻ matul is-sena finanzjarja 2015 kienet sodisfaċenti,

         B’DAN JIRRAKKOMANDA li l-Parlament Ewropew jagħti lill-Kummissjoni kwittanza fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-operazzjonijiet tad-disa’ FEŻ għas-sena finanzjarja 2015.

      Magħmul fi Brussell, il-21 ta’ Frar 2017.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         E. SCICLUNA

      (1)  ĠU L 317, 15.12.2000, p. 3.

      (2)  ĠU L 209, 11.8.2005, p. 27.

      (3)  ĠU L 317, 15.12.2000, p. 355 (Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 11 Volum 035 p. 380).

      (4)  ĠU L 83, 1.4.2003, p. 1 (Edizzjoni Speċjali bil-Malti: Kapitolu 11 Volum 046 p. 131).

      (5)  ĠU C 375, 13.10.2016, p. 287.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat- 12 ta’ Lulju 2011 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma 2011 tal-Polonja u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza aġġornat tal-Polonja, 2011-2014

text:
               23.7.2011

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 217/5

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
   tat-12 ta’ Lulju 2011
   dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma 2011 tal-Polonja u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza aġġornat tal-Polonja, 2011-2014
   2011/C 217/02
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta' pożizzjonijiet ta' baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta' politika ekonomika (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 9(3) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
   Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
   Wara li kkonsulta l-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,
   Billi:

               (1)

               Fis-26 ta’ Marzu 2010, il-Kunsill Ewropew qabel mal-proposta tal-Kummissjoni li tvara strateġija ġdida għall-impjiegi u t-tkabbir, Ewropa 2020, imsejsa fuq koordinazzjoni msaħħa ta’ linji ta’ politika ekonomika, li tiffoka fuq l-oqsma ewlenin fejn jeħtieġ azzjoni biex tingħata spinta lill-potenzjal tal-Ewropa għat-tkabbir sostenibbli u l-kompetittività.

               (2)

               Fit-13 ta’ Lulju 2010, il-Kunsill adotta rakkomandazzjoni dwar il-linji gwida ġenerali għal-linji ta’ politika ekonomika tal-Istati Membri u l-Unjoni (mill-2010 sal-2014) u, fil-21 ta’ Ottubru 2010, il-Kunsill adotta deċiżjoni dwar Linji Gwida għal-linji ta’ politika dwar l-impjiegi tal-Istati Membri (2), li flimkien jagħmlu l-“linji gwida integrati”. L-Istati Membri ġew mistiedna jqisu l-linji gwida integrati fil-linji ta’ politika nazzjonali tagħhom dwar l-ekonomija u l-impjiegi.

               (3)

               Fit-12 ta’ Jannar 2011, il-Kummissjoni adottat l-ewwel Stħarriġ Annwali tat-Tkabbir, li kien il-bidu ta’ ċiklu ġdid ta’ governanza ekonomika fl-UE u l-ewwel semestru Ewropew ta’ koordinazzjoni ta’ politika ex ante u integrata, imsejsa fuq l-istrateġija Ewropa 2020.

               (4)

               Fil-25 ta’ Marzu 2011, il-Kunsill Ewropew approva l-prijoritajiet għall-konsolidazzjoni fiskali u r-riforma strutturali (bi qbil mal-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-15 ta’ Frar u s-7 ta’ Marzu 2011 u b'żieda mal-Istħarriġ Annwali tat-Tkabbir mill-Kummissjoni). Huwa saħaq fuq il-ħtieġa li tingħata prijorità lir-restawr ta’ baġits tajbin u s-sostenibbiltà fiskali, it-tnaqqis tal-qgħad permezz ta’ riformi fis-suq tax-xogħol u li jsiru sforzi ġodda biex jittejjeb it-tkabbir. Talab lill-Istati Membri biex isarrfu dawn il-prijoritajiet f'miżuri konkreti li jiġu inklużi fil-Programmi ta’ Stabbiltà jew ta’ Konverġenza tagħhom u fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma.

               (5)

               Fil-25 ta’ Marzu 2011, il-Kunsill Ewropew stieden ukoll lill-Istati Membri parteċipi fil-Patt Euro Plus biex jippreżentaw l-impenji tagħhom għall-inklużjoni fil-Programmi ta’ Stabbiltà jew ta’ Konverġenza tagħhom u fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tagħhom.

               (6)

               Fis-27 ta’ April 2011, il-Polonja ressqet l-aġġornament tagħha tal-Programm ta’ Konverġenza 2011 li jkopri l-perjodu 2011-2014 u fid-29 ta’ April 2011 il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma 2011 tagħha. Sabiex jitqiesu l-konnotazzjonijiet bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess waqt.

               (7)

               Il-kriżi finanzjarja dinjija wasslet għal tnaqqis fir-ritmu ekonomiku tal-Polonja, bir-rata tat-tkabbir tal-PDG reali taqa' għal 1,6 % fl-2009, imma ma twassalx sa riċessjoni. Fl-2010, it-tkabbir fil-PDG reali rpilja għal 3,8 % minħabba li d-domanda esterna qawwija xprunat il-manifattura u dawwret iċ-ċiklu tal-inventarji, filwaqt li suq tax-xogħol reżiljenti appoġġa l-konsum privat. Ir-rata tal-qgħad telgħet għal 9,6 % fl-2010, minn 7,1 % fl-2008, minkejja ż-żieda fl-okkupazzjoni. Il-kriżi tefgħet piż kbir fuq il-finanzi pubbliċi. Id-defiċit tal-amministrazzjoni pubblika tela' minn 3,7 % tal-PDG fl-2008 għal 7,3 % fl-2009. Fl-2010, minkejja pakkett modest ta’ konsolidazzjoni u fil-kuntest ta’ tkabbir qawwi, laħaq is-7,9 % tal-PDG. Il-proporzjon dejn-PDG żdied minn 50,9 % fl-2009 għal 55,1 % (3) fl-2010, minkejja li għadu taħt is-60 % tal-livell limitu stabbilit mit-Trattat u l-limitu massimu ta’ dejn stabbilit mill-Kostituzzjoni Pollakka.

               (8)

               Abbażi tal-valutazzjoni tal-Programm ta’ Konverġenza aġġornat skont ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97, il-Kunsill jaħseb li x-xenarju makroekonomiku sottostanti għall-proġettazzjonijiet baġitarji huwa plawsibbli, filwaqt li huwa bbażat fuq suppożizzjonijiet ta’ tkabbir kemxejn favorevoli żżejjed għall-2012. Il-Programm ta’ Konverġenza huwa ppjanat li jniżżel id-defiċit taħt il-valur referenzarju ta’ 3 % tal-PDG sal-2012, l-iskadenza stipulata mill-Kunsill. L-isforz fiskali annwali medju tul il-perjodu 2010-2012 huwa kompletament bi qbil mal-1,25 % tal-PDG irrakkomandat mill-Kunsill skont il-proċedura ta’ żbilanċ eċċessiv (PŻE) fis-7 ta’ Lulju 2009. Mhuwiex maħsub li jintlaħaq l-objettiv ta’ terminu medju (OTM) matul il-perjodu tal-Programm ta’ Konverġenza. L-emenda fir-riforma tal-pensjonijiet, li jnaqqsu d-defiċit baġitarju strutturali b'0,7 % fl-2011 u b'0,5 % addizzjonali fl-2012 tal-PDG, ma ttejjibx sostanzjalment is-sitwazzjoni baġitarja sottostanti minħabba li titjib fil-pożizzjoni baġitarja inizjali ikun akkumpanjat minn żieda fit-tul fil-passiv. Ir-riskji għall-miri baġitarji ixaqilbu għan-negattiv. Partikolarment id-dħul mit-taxxi diretti jista' jirriżulta anqas minn dak proġettat minħabba s-suppożizzjonijiet ottimistiċi dwar l-elastiċitajiet fir-rigward tal-bażi tat-taxxa; il-proġettazzjonijiet tal-programm għall-kontribuzzjonijiet soċjali huma bbażati fuq xenarji favorevoli għall-okkupazzjoni u t-tkabbir fil-pagi; u d-dewmiet potenzjali fl-implimentazzjoni u l-bidliet fil-miżuri li jnaqqsu d-defiċit, ukoll lil hinn mill-kontroll dirett tal-gvern, jistgħu jwasslu għal nuqqas ta’ progress fil-perkors tal-konsolidazzjoni.

               (9)

               Il-gvern Pollakk impenja ruħu biex iniżżel id-defiċit ta’ amminsitrazzjoni pubblika taħt it-3 % tal-PDG sal-2012, kif irrakkomandat mill-Kunsill, u biex jiggarantixxi l-istabbiltà tal-finanzi pubbliċi fuq perijodu ta’ żmien fit-tul. Għal dan il-għan, fl-2011 daħal għal pjan biex jikkonsolida sostanzjalment il-finanzi pubbliċi, permezz ta' miżuri li jaffettwaw kemm id-dħul kif ukoll in-nefqa, inkluż tnaqqis sostanzjali fin-nefqa pubblika ta' investiment. L-abbozz tal-baġit tal-2012 ġie adottat mill-gvern fil-5 ta' Mejju 2011. Huwa mistenni li jikkontribwixxi għal tnaqqis sinifikanti akbar fid-defiċit. Xorta waħda jista' jeħtieġ li jiġu implimentati miżuri oħra apparti dawk ippreżentati fl-abbozz tal-Baġit tal-2012 biex tintlaħaq l-iskadenza tal-2012 għall-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv. Madankollu, aktar tnaqqis fl-infiq li jsaħħaħ l-iżvilupp ekonomiku jirriskja li jinċidi negattivament l-iżvilupp ekonomiku potenzjali fil-futur.

               (10)

               Il-Polonja saħħet il-qafas fiskali tul is-snin. Madankollu, sabiex tiġi żgurata s-sostenibbiltà tal-finanzi pubbliċi fit-terminu medju-twil ir-regoli fiskali eżistenti u l-proċeduri ta' programmazzjoni fuq perijodu ta’ żmien medju ma jidhrux li jipprovdu għal trasparenza suffiċjenti għall-proċess baġitarju, inċentivi għall-koordinazzjoni bejn saffi varji tal-gvern u l-flessibbiltà biex jiġu indirizzati xokkijiet u żbilanċi makroekonomiċi. Ir-regoli fiskali għandhom jissejsu wkoll fuq aggregati baġitarji wiesa' biżżejjed u għandhom ikunu totalment konsistenti mas-Sistema Ewropea ta’ Kontabbiltà Nazzjonali u Reġjonali (ESA95). Skont l-aħħar valutazzjoni tal-Kummissjoni, ir-riskji fir-rigward tas-sostennibbiltà fuq perjodu ta’ żmien fit-tul tal-finanzi pubbliċi jidhru medji.

               (11)

               Minkejja li l-gvern abolixxa l-pensjonijiet bikrin speċjali għall-maġġoranza tal-benefiċjarji, għadhom fis-seħħ arranġamenti speċjali ta’ rtirar bikri għall-membri tas-servizzi bl-uniformi u l-ħaddiema tal-minjieri, u l-età statutorja tal-pensjoni għan-nisa għadha iżgħar minn dik għall-irġiel. Għalhekk l-età effettiva tal-irtirar għadha baxxa. Barra minn hekk, il-fond ta’ sigurtà soċjali għall-bdiewa (KRUS) li huwa sussidjat bil-qawwi, ftit jagħti inċentiv lill-bdiewa biex jaqilbu għal setturi aktar produttivi, b’dan milqut ukoll mill-isfidi ta’ edukazzjoni, infrastruttura u mobbiltà, bil-konsegwenza li jiddewwem ir-ristrutturar ekonomiku u jixxekkel it-tkabbir fil-produttività.

               (12)

               Is-sistema tal-edukazzjoni u t-taħriġ mhijiex imfassla biżżejjed biex taqdi l-bżonnijiet tas-suq tax-xogħol. Minkejja żieda qawwija fl-ilħiq tal-edukazzjoni terzjarja, l-impjegabbiltà hija affettwata minn diskrepanza bejn il-ħiliet u l-impjiegi. Is-sistema edukattiva ogħla mhijiex marbuta adegwatement mal-ambjent tan-negozju u l-impjiegi. Il-proporzjon tal-popolazzjoni adulta (speċjalment ħaddiema akbar jew b'ħiliet baxxi) li tipparteċipa fl-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali jibqa' baxx ħafna.

               (13)

               Minkejja xi żieda reċenti, fil-Polonja l-infiq pubbliku fuq ir-riċerka u l-iżvilupp (R&Ż) huwa baxx, u wkoll l-infiq privat fuq ir-R&Ż huwa fost l-anqas fl-UE u dan kompla jonqos fl-aħħar snin. Dan x'aktarx jispiċċa f'ostaklu kbir għat-tkabbir ekonomiku fuq perijodu ta’ żmien medju u fuq perijodu ta’ żmien twil. Is-sistema tar-R&Ż mhijiex integrata kompletament minħabba d-dgħufija tar-rabta bejn l-universitajiet, l-istituti tar-riċerka u l-industrija.

               (14)

               Il-parteċipazzjoni baxxa tan-nisa fis-suq tax-xogħol hija parzjalment dovuta għad-disponibbiltà insuffiċjenti ta’ faċilitajiet ta’ indukrar tat-tfal jew persuni dipendenti. L-għadd ta’ tfal taħt it-tliet snin li għandhom arranġamenti formali ta’ indukrar fil-Polonja huwa ħafna anqas mill-medja tal-UE. Ir-rata ta’ reġistrazzjoni ta' tfal akbar, minkejja li żdiedet tul l-aħħar snin, bl-istess mod baqgħet baxxa. F'bosta każijiet ġenituri żgħażagħ jistgħu jipparteċipaw fis-suq tax-xogħol biss jekk l-indukrar tat-tfal isir mill-qraba tagħhom. Barra minn hekk, in-nuqqas ta’ disponibbiltà ta’ servizzi ta' indukrar tnaqqas il-potenzjal tal-forza tax-xogħol għan-nisa akbar partikolarment billi dawn iħallu l-impjieg tagħhom jew jirtiraw qabel biex jieħdu ħsieb ulied uliedhom jew persuni dipendenti oħra.

               (15)

               L-infrastruttura tan-netwerk sottożviluppata hija ostaklu għan-negozju u l-investiment barrani u l-infrastruttura sottożviluppata tat-trasport tamplifika l-ispariġġi reġjonali. L-infrastruttura enerġetika qed tiqdiem b'rata mgħaġġla u laħqet il-limiti tal-kapaċità tagħha. Barra minn hekk teħtieġ bidliet konsiderevoli biex jiġu indirizzati r-rekwiżiti neċessarji marbuta mal-politiki tal-mitigazzjoni tat-tibdil klimatiku. Minkejja li s-sistema ferrovjarja tal-Polonja hija t-tielet l-akbar waħda fl-Ewropa, ma tistax tappoġġa kif xieraq l-espansjoni tal-attività ekonomika minħabba infrastruttura u vejikoli skaduti.

               (16)

               Il-kwalità tal-ambjent tan-negozju u l-effiċjenza tal-amministrazzjoni pubblika huma baxxi fil-Polonja. F'paragun bejn il-pajjiżi, il-Polonja għandha problemi partikolari fl-oqsma tal-ġbir tat-taxxi, il-ftuħ u l-għeluq ta’ negozji, l-infurzar tal-kuntratti u r-reġistrazzjoni tal-proprjetà. Il-kumpaniji huma mfixkla bi proċeduri twal ta’ ħruġ tal-liċenzji u permessi. Fir-rigward tal-azzjonijiet legali, bħall-infurzar tal-kuntratti u l-ksib ta’ permessi tal-bini, l-ammont ta’ proċeduri involuti huwa pjuttost kbir u l-proċess kollu twil wisq.

               (17)

               Il-Polonja għamlet għadd ta’ impenji fil-Patt Euro Plus. Mil-lat fiskali, il-Polonja timpenja ruħha li, dwar id-dejn eżistenti u r-regola temporanja tan-nefqa, tintroduċi regolamenti ġodda biex jiġu llimitati l-proporzjonijiet tad-defiċit tal-gvernijiet lokali u li tintroduċi regola permanenti tan-nefqa. Biex issaħħaħ l-istabbiltà finanzjarja, jittieħdu miżuri li jimmiraw għal regolazzjoni u superviżjoni aktar effiċjenti tas-settur bankarju. Il-miżuri dwar l-okkupazzjoni jiffokaw fuq il-parteċipazzjoni tan-nisa fis-suq tax-xogħol kif ukoll tal-ħaddiema mdaħħla fiż-żmien u jsiru riformi biex jissaħħew ir-rabtiet bejn in-negozju u l-edukazzjoni. Il-miżuri ta’ kompetittività jiffokaw fuq l-edukazzjoni u s-settur tax-xjenza, it-trasport u l-iżvilupp tal-infrastruttura tal-faxxa l-wiesgħa (broadband) u jittieħdu miżuri biex jittejjeb l-ambjent tan-negozju. Dawn l-impenji jirriferu għal erba' oqsma tal-Patt u jirriflettu sew l-aġenda ppreżentata fil-Programm ta’ Konverġenza u fil-Programm Nazzjonali ta’ Riforma. Bosta sfidi importanti ta’ politika baqgħu ma ġewx indirizzati (eż. ir-rata baxxa ta’ parteċipazzjoni tal-ħaddiema akbar) jew ingħataw ftit li xejn attenzjoni (eż. t-titjib tal-amministrazzjoni tan-negozju). L-impenji tal-Patt Euro Plus ġew ivvalutati u meqjusa fir-rakkomandazzjonijiet.

               (18)

               Il-Kummissjoni vvalutat il-Programm ta’ Konverġenza u l-Programm Nazzjonali ta' Riforma, inkluż l-impenji fil-Patt Euro Plus. Mhux biss qieset ir-rilevanza tagħhom għall-politika sostenibbli fiskali u soċjoekonomika fil-Polonja imma wkoll lejn il-konformità tagħhom mar-regoli u l-gwida tal-UE, fid-dawl tal-ħtieġa tat-tisħiħ tal-governanza ekonomika kumplessiva tal-UE billi jiġi pprovdut kontribut fil-livell tal-UE għad-deċiżjonijiet nazzjonali futuri. Hi tqis li l-programmi jagħmlu pjan ambizzjuż ta’ konsolidazzjoni tal-finanzi pubbliċi u tħeġġeġ lill-gvern biex jipproċedi bl-implimentazzjoni, u biex jieħu miżuri addizzjonali, fejn meħtieġ, biex inaqqas id-defiċit tal-amministrazzjoni pubblika taħt it-3 % tal-PDG sal-2012. Fuq is-sisien tal-kisbiet fl-aħħar għaxar snin, għandhom jittieħdu passi biex iżidu l-okkupazzjoni, prinċipalment bl-implimentazzjoni tar-riformi fis-sistemi tal-pensjonijiet u l-edukazzjoni, u billi jittejbu s-servizzi tal-indukrar tat-tfal u persuni dipendenti. Barra minn hekk, il-kompetittività mhux abbażi tal-prezzijiet għandha tiżdied aktar billi jittejjeb il-qafas tar-R&Ż u l-ambjent tan-negozju u billi jiġi promoss l-investiment fl-infrastruttura.

               (19)

               Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, meta titqies ukoll ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tas-7 ta’ Lulju 2009 skont l-Artikolu 126(7) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, il-Kunsill eżamina l-aġġornament tal-2011 tal-Programm ta’ Konverġenza tal-Polonja u l-opinjoni tiegħu (4) hija riflessa partikolarment fir-rakkomandazzjonijiet (1) u (2) tagħha hawn taħt. B'kunsiderazzjoni tal-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tal-25 ta’ Marzu 2011, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-Polonja,

         B’DAN JIRRAKKOMANDA li l-Polonja tieħu azzjoni tul il-perjodu 2011-2012 sabiex:

               1.

               Timplimenta l-miżuri mħabbra fl-abbożż tal-Liġi tal-Baġit tal-2012 u tieħu miżuri addizzjonali ta’ natura permanenti biex jitnaqqas id-defiċit tal-amministrazzjoni pubblika taħt it-3 % tal-PDG fl-2012, konformement mar-rakkomandazzjoni tal-Kunsill taħt il-proċedura ta’ żbilanċ eċċessiv (PŻE). Filwaqt li tiżgura progress adegwat lejn l-objettiv fuq perijodu ta’ żmien medju, timminimizza t-tnaqqisiet fl-infiq li jsaħħaħ it-tkabbir ekonomiku fil-futur.

               2.

               Tgħaddi leġiżlazzjoni bil-ħsieb li tintroduċi regola permanenti tan-nefqa sal-2013. Din ir-regola għanda tissejjes fuq aggregati baġitarji wiesa' biżżejjed u għandha tkunu totalment konsistenti mas-sistema Ewropea ta’ kontabbiltà. Barra minn hekk, tieħu miżuri biex issaħħaħ il-mekkaniżmi ta’ koordinazzjoni fost il-livelli differenti tal-gvern fuq perijodu ta’ żmien medju u l-proċessi annwali baġitarji.

               3.

               Tgħolli kif ippjanat l-età statutorja tal-irtirar għas-servizzi bl-uniformi, tkompli tieħu passi biex iżżid l-età effettiva tal-irtirar, p.e. billi torbotha mal-istennija tal-għomor. Tistabbilixxi skeda ta’ żmien biex ittejjeb aktar ir-regoli dwar il-kontribuzzjonijiet tal-bdiewa għall-fond ta’ sigurtà soċjali (KRUS) biex jirriflettu aħjar l-introjti individwali.

               4.

               Timplimenta l-istrateġija proposta tat-tagħlim tul il-ħajja, ittejjeb l-apprentistati u taħriġ vokazzjonali speċifikat u programmi edukattivi għall-ħaddiema aktar imdaħħla fiż-żmien u ħaddiema b'ħiliet baxxi. Issaħħaħ ir-rabta bejn ix-xjenza u l-industrija billi timplimenta l-programm “Nibnu fuq l-Għarfien” (“Budujemy na Wiedzy”). Timplimenta l-programm ta’ riforma tal-edukazzjoni għolja “Sħubija għall-Għarfien” (“Partnerstwo dla Wiedzy”) sabiex tallinja aħjar tal-edukazzjoni disponibbli mal-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol.

               5.

               Iżżid il-parteċipazzjoni tan-nisa fis-suq tax-xogħol billi tieħu miżuri biex jiġi żgurat finanzjament stabbli għall-arranġamenti ta’ indukrar tat-tfal ta’ qabel l-iskola, biex jiżdiedu r-rati ta’ reġistrazzjoni tat-tfal taħt it-tliet snin.

               6.

               Tieħu miżuri biex ittejjeb l-inċentivi għall-investiment fil-kapaċità tal-ġenerazzjoni tal-enerġija bl-għan li jiġu promossi t-teknoloġiji b'emissjonijiet baxxi tal-karbonju, u biex jiġu żviluppati aktar l-interkonnessjonijiet transfruntieri tal-grilja tal-elettriku; tiżviluppa pjan multiannwali għall-investiment fl-infrastruttura ferrovjarja u timplimenta pjan kumplessiv għat-trasport ferrovjarju.

               7.

               Tieħu passi biex jiġu ssemplifikati l-proċeduri legali involuti fl-infurzar tal-kuntratti; tirrivedi l-leġiżlazzjoni tal-bini u t-tqassim taż-żoni, bl-għan li jiġu razjonalizzati l-proċeduri tal-appell u jitħaffu l-proċeduri amministrattivi.

      Magħmul fi Brussell, it-12 ta’ Lulju 2011.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         J. VINCENT-ROSTOWSKI

      (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

      (2)  Miżmuma għall-2011 permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2011/308/UE tad-19 ta’ Mejju 2011 dwar il-linji gwida għall-politika tal-Istati Membri dwar l-impjiegi (ĠU L 138, 26.5.2011, p. 56).

      (3)  Din hija l-figura skont id-database AMECO tas-servizzi tal-Kummissjoni. Skont il-komunikazzjoni tat-30 ta' Mejju 2011 tal-Ministeru tal-Finanzi, il-proporzjon dejn-PDG fil-31 ta' Diċembru 2010 ammonta għal 54,9 %.

      (4)  Prevista fl-Artikolu 9(3) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-11 ta’ Lulju 2017 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2017 tal-Bulgarija u li twassal opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza tal-2017 tal-Bulgarija

text:
               9.8.2017

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 261/7

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
   tal-11 ta’ Lulju 2017
   dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2017 tal-Bulgarija u li twassal opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza tal-2017 tal-Bulgarija
   (2017/C 261/02)
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ budget u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u partikolarment l-Artikolu 9(2) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u b’mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
   Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
   Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
   Billi:

               (1)

               Fis-16 ta’ Novembru 2016, il-Kummissjoni adottat l-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir, li ta bidu għas-Semestru Ewropew għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika tal-2017. Il-prijoritajiet tal-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir ġew approvati mill-Kunsill Ewropew fid-9 u fl-10 ta’ Marzu 2017. Fis-16 ta’ Novembru 2016, abbażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, li fih identifikat lill-Bulgarija bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha titwettaq analiżi fil-fond.

               (2)

               Ir-rapport tal-pajjiż tal-2017 għall-Bulgarija ġie ppubblikat fit-22 ta’ Frar 2017. Dan ir-rapport jivvaluta l-progress tal-Bulgarija biex tindirizza r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fit-12 ta’ Lulju 2016, is-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati fis-snin preċedenti u l-progress tal-Bulgarija lejn il-miri Europa 2020 nazzjonali tiegħu. Ir-rapport inkluda wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha ġew ippubblikati wkoll fit-22 ta’ Frar 2017. L-analiżi tal-Kummissjoni wasslitha biex tikkonkludi li l-Bulgarija qed tesperjenza żbilanċi makroekonomiċi eċċessivi. B’mod partikolari, il-Bulgarija għadha qed tesperjenza żbilanċi marbuta ma’ fraġilitajiet li għadhom jeżistu fis-settur finanzjarju u minn dejn korporattiv għoli fil-kuntest ta’ rata għolja ta’ qgħad fit-tul.

               (3)

               Il-Bulgarija ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2017 tagħha u l-Programm ta’ Konverġenza tal-2017 tagħha fis-17 ta’ Mejju 2017, wara d-data ta’ għeluq.

               (4)

               Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż rilevanti ġew indirizzati fil-programmazzjoni tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej (Fondi SIE) li tkopri l-perijodu 2014–2020. Kif previst fl-Artikolu 23 tar-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (3), fejn ikun neċessarju li jingħata sostenn lill-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet rilevanti tal-Kunsill, il-Kummissjoni tista’ titlob lil Stat Membru li jeżamina u jipproponi emendi għall-Ftehim ta’ Sħubija u għall-programmi rilevanti tiegħu. Il-Kummissjoni pprovdiet iktar dettalji dwar kif tista’ tagħmel użu minn dik id-dispożizzjoni fil-linji gwida dwar l-applikazzjoni tal-miżuri li jorbtu l-effikaċja tal-Fondi SIE ma’ governanza ekonomika għaqlija.

               (5)

               Il-Bulgarija bħalissa tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Fil-Programm ta’ Konverġenza tal-2017 tiegħu, il-Gvern, li qed jibda minn pożizzjoni baġitarja bilanċjata fl-2016, qed jippjana defiċit nominali ta’ 0,6 % tal-PDG fl-2017. Id-defiċit nominali hu proġettat li jitjieb ftit għal 0,5 % tal-PDG fl-2018 u jinbidel f’bilanċ favorevoli żgħir wara. L-objettiv baġitarju fuq terminu medju – defiċit strutturali ta’ 1 % tal-PDG – hu ppjanat li jintlaħaq b’marġni pożittiv tul il-perijodu tal-programm. Skont il-Programm ta’ Konverġenza tal-2017, il-proporzjon ġenerali ta’ dejn tal-gvern mal-PDG huwa mistenni li jonqos gradwalment minn 29,5 % tal-PDG fl-2016 għal 23,8 % fl-2020. Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed dawn il-proġettazzjonijiet baġitarji huwa plawsibbli.

               (6)

               Fit-12 ta’ Lulju 2016, il-Kunsill irrakkomanda lill-Bulgarija biex għall-2017 tilħaq aġġustament fiskali annwali ta’ 0,5 % tal-PDG lejn l-objettiv baġitarju fuq terminu medju. Id-data tal-eżitu tindika li l-Bulgarija diġà qabżet l-objettiv baġitarju fuq terminu medju tagħha fl-2016. Abbażi tat-tbassir għar-rebbiegħa tal-2017 tal-Kummissjoni, il-bilanċ strutturali huwa previst li jinqaleb minn surplus ta’ 0,1 % tal-PDG fl-2016 għal defiċit ta’ 0,4 % tal-PDG fl-2017 u ta’ 0,3 % tal-PDG fl-2018 fuq bażi li ma tinbidilx il-politika. Minkejja dan id-deterjorament, il-bilanċ strutturali huwa pproġettat li ser jibqa’ ’l fuq mill-objettiv baġitarju fuq terminu medju fis-sentejn li huma. Kumplessivament, il-Kunsill huwa tal-opinjoni li fl-2017 u fl-2018 il-Bulgarija hija proġettata li tikkonforma mad-dispożizzjonijiet tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir.

               (7)

               L-isforzi biex jitjieb il-ġbir tat-taxxa għadhom għaddejjin. Minkejja titjib, il-konformità mat-taxxa għadha problematika. L-ekonomija s-sewda u x-xogħol mhux iddikjarat għadhom għoljin. Il-piż amministrattiv relatat mat-taxxa tnaqqas iżda għadu sinifikanti. Il-miżuri biex titnaqqas il-burokrazija jidher li taw riżultati limitati sa issa u ma hemmx indikazzjonijiet ta’ titjib kbir fil-konformità volontarja mat-taxxa. F’dawn iċ-ċirkostanzi, l-infurzar tar-regoli jidher li huwa kruċjali mhux biss għall-implimentazzjoni tal-kontrolli, iżda wkoll għat-tisħiħ tal-prevenzjoni tan-nonkonformità mat-taxxa. Il-Pjan ta’ Azzjoni għall-Istrateġija Nazzjonali Unika għall-2015–2017 biex jitjieb il-ġbir tat-taxxi, tiġi indirizzata l-ekonomija s-sewda u jitnaqqsu l-ispejjeż tal-konformità jidher li huwa għodda utli speċjalment għall-evalwazzjoni u t-titjib tal-koordinazzjoni u tal-effiċjenza ta’ għadd ta’ korpi amministrattivi li jaħdmu fil-qasam tat-taxxa. Analiżi ex-post tal-impatti tal-miżuri speċifiċi jistgħu jikkontribwixxu biex isiru valutazzjoni, ippjanar u identifikazzjoni xierqa ta’ miżuri futuri għall-konformità mat-taxxa. Dawn il-miżuri ser jiġu inklużi fi strateġija nazzjonali waħdanija komprensiva biex jieħdu post l-istrateġija attwali, li tiskadi fl-aħħar tal-2017.

               (8)

               L-awtoritajiet Bulgari, f’konsultazzjoni u kooperazzjoni mal-korpi Ewropej rilevanti, wettqu analiżi tal-kwalità tal-assi u testijiet tal-istress bankarju u tas-settur tal-assigurazzjoni, kif ukoll analiżi tal-assi tal-fondi tal-pensjonijiet privati. Filwaqt li r-riżultati kkonfermaw is-saħħa ġenerali tas-setturi, ġew ikkonfermati ċerti vulnerabbiltajiet, inkluż f’xi istituzzjonijiet sistematikament importanti. Peress li l-miżuri ta’ segwitu għadhom ma ġewx implimentati b’mod sħiħ, is-sors tal-vulnerabbiltà għadu hemm. Barra minn hekk, xi kwistjonijiet, inkluża l-valwazzjoni tal-istrumenti u tal-assi finanzjarji illikwidi kif ukoll l-iskoperturi għal partijiet relatati, ma ġewx indirizzati bis-sħiħ mit-tliet rieżamijiet. Is-superviżuri jistgħu jieħdu approċċ aktar konservattiv biex jindirizzaw dawn il-kwistjonijiet. Kwistjonijiet pendenti fis-settur tal-assigurazzjoni jinkludu wkoll it-trattament ta’ ċerti kuntratti tar-riassigurazzjoni, xi riċevibbli tal-assigurazzjoni u s-superviżjoni fil-livell tal-grupp.

               (9)

               Sabiex tiġi indirizzata l-possibbiltà li jerġgħu jitfaċċaw żbilanċi simili fil-futur, il-miżuri biex titjieb is-superviżjoni bankarja jeħtieġu li jitlestew u huma meħtieġa aktar sforzi biex tittejjeb is-superviżjoni mhux bankarja. It-trattament tal-assi mhux faċilment stimabbli u prattiki tan-negozju mhux tajbin, inkluż self lil partijiet relatati u self konness, għadhom ta’ sfida ewlenija għall-awtoritajiet. Il-Bank Nazzjonali Bulgaru nieda pjan biex jirriforma u jiżviluppa s-superviżjoni bankarja, ibbażat ukoll fuq is-sejbiet tal-Bank Dinji u tal-FMI. Dan il-pjan qiegħed jiġi implimentat, iżda għandu mnejn ikollu bżonn jiġi emendat fid-dawl tas-sejbiet tal-Programm tal-Valutazzjoni tas-Settur Finanzjarju. In-nuqqasijiet fis-superviżjoni evidenzjati mir-rieżamijiet tal-assigurazzjoni u tal-fondi tal-pensjonijiet jenfasizzaw il-ħtieġa li l-Kummissjoni tas-Superviżjoni Finanzjarja tiżviluppa u timplimenta pjan komprensiv biex tissaħħaħ is-superviżjoni, inkluż billi ttejjeb il-governanza u l-funzjonament interni tagħha. Sabiex tiġi żgurata l-kredibbiltà sħiħa, dan il-pjan għandu jkun ibbażat fuq l-aħjar prassi internazzjonali fil-qasam u għandu jkun ippreparat u implimentat f’kooperazzjoni mill-qrib mal-korpi rilevanti Ewropej, u jinkorpora kontribut minn fornituri terzi ta’ servizzi kif meħtieġ.

               (10)

               Id-dejn tal-kumpaniji għadu għoli (‘il fuq sew minn dak tal-pajjiżi pari), u dan ipoġġi piż fuq il-karti tal-bilanċ tal-kumpaniji u potenzjalment jillimita d-domanda għall-kreditu u l-investiment fuq terminu medju. Biex jitnaqqas il-livell li għadu għoli ta’ self korporattiv mhux produttiv, l-awtoritajiet Bulgari għandhom jiffaċilitaw il-proċess tar-ristrutturar għall-banek billi jibbażaw fuq sett komprensiv ta’ għodod. Pereżempju, iħaffu r-riforma tal-qafas tal-insolvenza ħalli jtejbu l-ambjent legali għat-trattament tad-dejn mitluf, inkluż l-għoti ta’ opportunitajiet għal ristrutturar barra l-qorti. Lil hinn mill-qafas tal-insolvenza, l-għodda tista’ tinkludi gwida superviżorja għal banek b’livelli partikolarment għoljin ta’ self improduttiv. Dan jista’ jinkludi wkoll azzjonijiet biex id-data dwar il-kwalità tal-assi ssir aktar trasparenti sabiex tgħin biex jiġi approfondit is-suq sekondarju għas-self mhux produttiv.

               (11)

               L-iżviluppi riċenti fis-suq tax-xogħol kienu pożittivi, imma għad fadal problemi strutturali. Il-forza tax-xogħol qed tkompli tiċkien minħabba popolazzjoni li qed tixjieħ flimkien mal-migrazzjoni. Hekk kif l-ekonomija għaddejja minn bidliet strutturali, huwa essenzjali li wieħed jisfrutta l-potenzjal mhux użat tax-xogħol. Attwalment, is-suq tax-xogħol huwa kkaratterizzat minn sehem kbir minn dawk li ilhom qiegħda f’qgħad totali u rata għolja ta’ inattività, inklużjoni limitata taż-żgħażagħ fis-suq tax-xogħol u nuqqasijiet u diskrepanzi ta’ ħiliet. Filwaqt li r-rata tal-qgħad waqgħet taħt il-medja tal-Unjoni fl-2015, il-proporzjon tal-qgħad fit-tul u tar-rata ta’ żgħażagħ mhux f’impjieg, fl-edukazzjoni jew f’taħriġ u r-rata baxxa ta’ impjiegi ta’ persuni b’livell baxx ta’ ħiliet għadhom problemi kbar. Fid-dawl ta’ dawn l-isfidi, il-politiki attivi tas-suq tax-xogħol mhumiex immirati biżżejjed lejn il-gruppi żvantaġġati u lejn il-ħtiġijiet tagħhom, u dan ifixkel l-impjegabbiltà tagħhom. Barra minn hekk, l-integrazzjoni insuffiċjenti tas-servizzi tal-impjiegi u dawk soċjali għall-benefiċjarji tal-benefiċċji soċjali tista’ tillimita l-parteċipazzjoni tagħhom fis-suq tax-xogħol.

               (12)

               It-titjib tal-eżiti edukattivi u t-tisħiħ tal-provvediment ta’ edukazzjoni formali inklużiva ta’ kwalità jibqa’ ta’ sfida, b’konsegwenzi potenzjali fuq il-faqar. Waqt li r-riskju tal-faqar jew l-esklużjoni soċjali għat-tfal naqas bi ftit, dan għadu wieħed mill-ogħla fl-Unjoni u huwa marbut sew mal-livell tal-edukazzjoni tal-ġenituri. Il-kisba ta’ ħiliet bażiċi kif imkejla mill-Programm għall-Valutazzjoni Internazzjonali tal-Istudenti tal-OECD (PISA) tal-2015 turi li l-proporzjon ta’ dawk li jibqgħu lura fil-qari, fil-matematika u fix-xjenza għadu wieħed mill-ogħla fl-Unjoni. Il-metodoloġija ppjanata biex ittejjeb il-finanzjament tal-iskejjel għadha trid tiġi żviluppata. Din għandha l-għan li tgħin biex jinkisbu riżultati aktar ekwi billi tipprovdi appoġġ addizzjonali lill-iskejjel bi prestazzjoni baxxa. Tfal minn familji bi status soċjoekonomiku baxx, b’mod partikolari familji Rom, ma jgawdux minn opportunitajiet edukattivi indaqs de facto, inkluż fit-tfulija bikrija. L-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali qed jiġu riformati, iżda l-kwalità u kooperazzjoni mas-sħab soċjali u kummerċjali mhumiex biżżejjed. L-edukazzjoni doppja għadha qed titnieda. Fl-edukazzjoni għolja, il-finanzjament ibbażat fuq ir-riżultati għandu l-għan li jtejjeb il-kwalità u r-rilevanza għas-suq tax-xogħol.

               (13)

               Aċċessibbiltà limitata, finanzjament baxx, l-emigrazzjoni ta’ professjonisti u eżiti tas-saħħa dgħajfa għadhom ta’ sfida ewlenija fis-sistema tal-kura tas-saħħa. Livell baxx ta’ kopertura tal-assigurazzjoni tas-saħħa, inkluż il-kopertura pubblika baxxa tas-servizzi mediċi tal-outpatients u ħlasijiet għolja mħallsa miċ-ċittadin innifsu, jagħmluha diffiċli għal xi wħud biex ikollhom aċċess għall-kura tas-saħħa. Miżuri reċenti, bħal kuntrattar selettiv ta’ servizzi ta’ sptar ibbażat fuq Mappa tas-Saħħa Nazzjonali, għandhom il-potenzjal li jtejbu l-aċċess għall-kura tas-saħħa u l-ugwaljanza jekk jiġu implimentati b’mod sħiħ.

               (14)

               Il-paga minima fil-Bulgarija, filwaqt li xorta waħda għadha l-aktar baxxa fl-Unjoni, żdiedet b’mod sinifikanti mill-2011 ’l hawn. Ftit li xejn sar progress fl-istabbiliment ta’ mekkaniżmu oġġettiv, minkejja l-qbil fuq il-kriterji milħuq bejn min iħaddem u t-trade unions. In-nuqqas ta’ mekkaniżmu trasparenti li jqis il-kriterji ekonomiċi u soċjali, il-kundizzjonijiet tas-suq tax-xogħol, u l-aspett istituzzjonali tal-applikazzjoni tagħhom, jista’ jipperikola l-bilanċ xieraq bejn l-objettivi ta’ sostenn għall-impjiegi u l-kompetittività u ssalvagwardjar tad-dħul mill-impjiegi. Minkejja xi tensjonijiet bejn is-sħab soċjali matul negozjati li fallew għal limiti fuq il-minimu tas-sigurtà soċjali tal-2017, id-djalogu soċjali fil-pajjiż għadu fis-seħħ.

               (15)

               Is-sehem għoli ta’ persuni li jgħixu fir-riskju tal-faqar jew tal-esklużjoni soċjali għadu ta’ sfida ekonomika u soċjali prinċipali. Il-Bulgarija għadha l-aktar pajjiż fqir fl-Unjoni u l-gruppi żvantaġġati, bħar-Rom, it-tfal, l-anzjani u l-persuni li jgħixu f’zoni rurali qed jintlaqtu b’mod sproporzjonat. Wara bosta snin ta’ titjib sostnut, ir-rata tar-riskju tal-faqar għall-anzjani marret għall-agħar b’mod sostanzjali. In-nisa anzjani jinsabu f’riskju partikolarment għoli ta’ faqar jew ta’ esklużjoni soċjali minħabba l-perijodu tipikament iqsar ta’ kontribuzzjoni tal-pensjoni. Filwaqt li s-sitwazzjoni relattiva tal-faqar tat-tfal tjiebet, il-livelli ta’ faqar f’dan il-grupp għadhom għoljin ħafna. Id-deistituzzjonalizzazzjoni tat-tfal qed iżżomm il-momentum tagħha bl-adozzjoni ta’ pjan ta’ azzjoni ġdid. Madankollu, il-proċess għadu lura għall-adulti u l-persuni b’diżabilità. L-inugwaljanza fl-introjtu tirrappreżenta problema sinifikanti u dejjem tikber. Il-proporzjon bejn l-introjtu ta’ 20 % tal-unitajiet domestiċi l-iktar sinjuri ma’ dak tal-ifqar 20 % żdied minn 6,1 fl-2012 għal 7,1 fl-2015 u huwa fost l-ogħla fl-Unjoni. Fil-Bulgarija, id-differenza bejn l-inugwaljanza fid-dħul qabel u wara t-taxxi u t-trasferimenti soċjali hija fost l-iżgħar fl-Unjoni. Is-sistema tal-protezzjoni soċjali, inkluż l-iskema ġenerali ta’ dħul minimu, ma tipprovdix livelli xierqa ta’ appoġġ. Il-kopertura ta’ persuni fuq il-benefiċċji soċjali għadha baxxa, minħabba li hija restrittiva ħafna. Il-livell tad-dħul minimu għadu baxx u qatt ma ġie aġġornat mill-2009 ’l hawn u ma għandux mekkaniżmu trasparenti ta’ aġġustament.

               (16)

               Miżuri biex titjieb is-sistema tal-akkwist pubbliku ġew stabbiliti iżda valur miżjud konkret tagħhom għadu jrid ifeġġ. L-implimentazzjoni xierqa u effiċjenti ta’ sistema ġdida ta’ kontroll ex ante bbażata fuq ir-riskju jeħtiġilha tiġi żgurata. L-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet magħmula fir-rieżami tas-sistema tal-appell għadha problematika peress li rimedji effiċjenti huma fundamentali għall-implimentazzjoni ta’ proġetti importanti. Wara l-valutazzjoni, il-kapaċità amministrattiva tal-Aġenzija tal-Akkwist Pubbliku jkollha tiġi aġġustata biex tirrifletti l-funzjonijiet tal-Aġenzija. Barra minn hekk, il-kapaċità amministrattiva tal-awtoritajiet kontraenti għandha tissaħħaħ, inkluż billi tiġi bbażata fuq appoġġ metodoloġiku pprovdut mill-Aġenzija tal-Akkwist Pubbliku u attivitajiet ta’ xiri ċentralizzati u/jew anċillari pprovduti mill-Korpi Ċentrali għall-Akkwisti għall-amministrazzjoni ċentrali, il-muniċipalitajiet u s-settur tas-saħħa. Il-ħidma għall-introduzzjoni tal-akkwist pubbliku elettroniku sabiex tissaħħaħ it-trasparenza fl-akkwist pubbliku għadha trid titlesta. Is-salvagwardjar tal-imparzjalità tal-offerti pubbliċi u l-prevenzjoni ta’ kunflitti ta’ interess possibbli jibqgħu jkunu ta’ tħassib importanti. Minkejja r-riforma riċenti mmirata lejn li timmodernizza l-amministrazzjoni pubblika, l-effikaċja u l-effiċjenza tal-istituzzjonijiet pubbliċi għadhom limitati. Fl-2016 tlestew għadd ta’ emendi legali biex jistabbilixxu l-qafas legali xieraq, iżda l-infurzar u l-implimentazzjoni effiċjenti u sistematika tagħhom huma diffiċli.

               (17)

               Fl-2016 il-Bulgarija adottat riformi sinifikanti biex tindirizza t-tħassib li baqa’ jeżisti dwar l-indipendenza u l-kwalità tas-sistema ġudizzjarja tagħha. Madankollu, peress li dawn ir-riformi ġew adottati reċentement, huwa kmieni wisq biex jiġi vvalutat l-impatt tagħhom. Hemm ħtieġa ta’ aktar passi f’għadd ta’ oqsma. Il-korruzzjoni wkoll għadha ta’ sfida ewlenija fil-Bulgarija u għadha tkun ta’ piż fuq l-investiment, kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll fil-livell lokali. Fl-2015, l-awtoritajiet ippreżentaw strateġija ambizzjuża biex jiġġieldu l-korruzzjoni, iżda l-implimentazzjoni tagħha għadha fil-bidu tagħha. Il-politika tal-Bulgarija kontra l-korruzzjoni għadha mxekkla minn istituzzjonijiet dgħajfa u frammentati, rekord ħażin fil-prosekuzzjoni ta’ każijiet ta’ livell għoli u nuqqas ta’ appoġġ parlamentari għal riforma. Skont il-Mekkaniżmu għall-Kooperazzjoni u l-Verifika (4), il-Bulgarija tirċievi rakkomandazzjonijiet fl-oqsma tar-riforma ġudizzjarja u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata. Għalhekk dawn l-oqsma mhumiex koperti mir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż għall-Bulgarija.

               (18)

               Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2017, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tal-Bulgarija u ppubblikatha fir-rapport speċifiku għall-pajjiż tal-2017. Il-Kummissjoni vvalutat ukoll is-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet indirizzati lill-Bulgarija fi snin preċedenti.

               (19)

               Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill huwa tal-opinjoni li l-Bulgarija mistennija tkun konformi mal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir.

               (20)

               Fid-dawl tar-rieżami fil-fond tal-Kummissjoni u din il-valutazzjoni, ir-rakkomandazzjonijiet tal-Kunsill skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet (2) u (3) hawn taħt,

         B’DAN JIRRAKKOMANDA li l-Bulgarija tieħu azzjoni fl-2017 u l-2018 biex:

               1.

               Tkompli ttejjeb il-ġbir tat-taxxa u l-konformità tat-taxxa, inkluż permezz ta’ sett komprensiv ta’ miżuri lil hinn mill-2017. Tintensifika l-infurzar ta’ miżuri biex tnaqqas l-ekonomija informali, b’mod partikolari x-xogħol mhux iddikjarat.

               2.

               Tieħu miżuri ta’ segwitu fuq ir-rieżamijiet tas-settur finanzjarju, b’mod partikolari dwar il-kuntratti tar-riassigurazzjoni, is-sorveljanza fil-livell ta’ grupp, l-assi li mhumiex faċilment stimabbli u l-iskoperturi għal partijiet relatati. Titjieb is-superviżjoni bankarja u mhux bankarja permezz tal-implimentazzjoni ta’ pjanijiet ta’ azzjoni komprensivi, f’kooperazzjoni mill-qrib ma’ korpi Ewropej. Tiffaċilita t-tnaqqis ta’ self korporattiv improduttiv li għadu għoli, bl-użu ta’ sett komprensiv ta’ għodod, inkluż billi taċċellera r-riforma tal-qafas tal-insolvenza u billi tippromwovi suq sekondarju funzjonabbli għas-self mhux produttiv.

               3.

               Ittejjeb l-immirar tal-politiki attivi tas-suq tax-xogħol u l-integrazzjoni bejn l-impjiegi u s-servizzi soċjali għall-gruppi żvantaġġati. Iżżid l-għoti ta’ edukazzjoni ordinarja ta’ kwalità, b’mod partikolari lir-Rom. Iżżid il-kopertura tal-assigurazzjoni tas-saħħa, tnaqqas l-pagamenti miċ-ċittadini nnifishom u tindirizza n-nuqqas ta’ professjonisti fil-kura tas-saħħa. F’konsultazzjoni mas-sħab soċjali, tistabbilixxi mekkaniżmu trasparenti għall-iffissar tal-paga minima. Iżżid il-kopertura u l-adegwatezza tad-dħul minimu.

               4.

               Tiżgura implimentazzjoni effiċjenti tal-Istrateġija Nazzjonali tal-Akkwist Pubbliku 2014–2020.

      Magħmul fi Brussell, il-11 ta’ Lulju 2017.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         T. TÕNISTE

      (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

      (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

      (3)  Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ Diċembru 2013 li jistabbilixxi dispożizzjonijiet komuni dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta’ Koeżjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali u l-Fond Marittimu u tas-Sajd Ewropew u li jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet ġenerali dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta’ Koeżjoni u l-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1083/2006 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 320).

      (4)  Deċiżjoni tal-Kummissjoni 2006/929/KE tat-13 ta’ Diċembru 2006 dwar it-twaqqif ta’ mekkaniżmu għall-kooperazzjoni u l-verifika tal-progress fil-Bulgarija sabiex tindirizza punti ta’ riferiment speċifiċi fl-oqsma tar-riforma ġudizzjarja u tal-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata (ĠU L 354, 14.12.2006, p. 58).


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tas-16 ta’ Ġunju 2017 bil-ħsieb li tiġi korretta d-devjazzjoni osservata sinifikanti mill-pjan ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq terminu medju fir-Rumanija

text:
               6.7.2017

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 216/1

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
   tas-16 ta’ Ġunju 2017
   bil-ħsieb li tiġi korretta d-devjazzjoni osservata sinifikanti mill-pjan ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq terminu medju fir-Rumanija
   (2017/C 216/01)
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 121(4) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ budget u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u b’mod partikolari t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 10(2) tiegħu,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
   Billi:

               (1)

               Taħt l-Artikolu 121 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, l-Istati Membri għandhom jippromwovu finanzi pubbliċi fis-sod fuq terminu medju permezz tal-koordinazzjoni tal-politika ekonomika u s-sorveljanza multilaterali sabiex tiġi evitata l-okkorrenza ta’ defiċit eċċessiv tal-gvern.

               (2)

               Il-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir (PST) huwa msejjes fuq l-objettiv ta’ finanzi pubbliċi sodi bħala mezz ta’ tisħiħ tal-kundizzjonijiet għall-istabbiltà tal-prezzijiet u għal tkabbir sostenibbli qawwi li jwassal għall-ħolqien tal-impjiegi.

               (3)

               Fit-12 ta’ Lulju 2016, il-Kunsill irrakkomanda li r-Rumanija tillimita d-devjazzjoni mill-objettiv baġitarju fuq terminu medju fl-2016 u tikseb aġġustament fiskali annwali ta’ 0,5 % fil-PDG fl-2017 sakemm ma jiġix rispettat l-objettiv baġitarju fuq terminu medju b’inqas sforz fiskali (2).

               (4)

               Fl-2016, abbażi tat-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa tal-2017 u d-dejta dwar l-eżitu tal-baġit tal-2016 ivvalidata mill-Eurostat, il-bilanċ strutturali ddeterjora minn pożizzjoni ta’ -0,6 % tal-PDG, jiġifieri ‚l fuq mill-objettiv baġitarju fuq terminu medju ta’ -1 % tal-PDG, għal -2,6 % tal-PDG, li jindika devjazzjoni sinifikanti mill-objettiv baġitarju fuq terminu medju (jiġifieri, devjazzjoni ta’ 1,6 % tal-PDG). It-tkabbir tan-nefqa tal-gvern, nett minn miżuri diskrezzjonarji dwar l-introjtu u miżuri ta’ darba, kien ferm ogħla mill-parametru referenzjarju tan-nefqa, li wkoll jindika devjazzjoni sinifikanti (jiġifieri, devjazzjoni ta’ -2,0 % tal-PDG). Id-differenza fl-indikaturi hija primarjament dovuta għal rati ta’ tkabbir tal-PDG potenzjali nominali annwali differenti użati fil-komputazzjoni tagħhom. Irrispettivament minn dik id-differenza, iż-żewġ indikaturi jikkonfermaw devjazzjoni sinifikanti mir-rekwiżiti tal-parti preventiva tal-PST fl-2016.

               (5)

               Fit-22 ta’ Mejju 2017, wara evalwazzjoni globali, il-Kummissjoni kkunsidrat li teżisti fir-Rumanija devjazzjoni osservata sinifikanti mill-objettiv baġitarju fuq terminu medju, u ħarġet twissija lir-Rumanija taħt l-Artikolu 121(4) tat-Trattat u l-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 10(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.

               (6)

               Taħt it-tieni subparagrafu tal-Artikolu 10(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97, fi żmien xahar mid-data tal-adozzjoni tat-twissija, jinħtieġ li l-Kunsill jipprovdi lill-Istat Membru kkonċernat rakkomandazzjoni biex jieħu l-miżuri ta’ politika neċessarji. Ir-Regolament (KE) Nru 1466/97 jipprevedi li r-regolament jistipula skadenza ta’ mhux iktar minn ħames xhur biex l-Istat Membru jindirizza d-devjazzjoni. Fuq dik il-bażi, jidher li l-iskadenza tal-15 ta’ Ottubru 2017 hija xierqa biex ir-Rumanija tindirizza d-devjazzjoni. Sa dik id-data, jinħtieġ li r-Rumanija tirrapporta x’azzjoni tkun ħadet bħala reazzjoni għal din ir-Rakkomandazzjoni.

               (7)

               Il-bilanċ strutturali tar-Rumanija fl-2016 huwa stmat li kien nieqes b’1,6 % tal-PDG mill-objettiv baġitarju tagħha fuq terminu medju. Abbażi tal-projezzjonijiet dwar id-defiċjenza fil-produzzjoni tat-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa 2017, ir-Rumanija tinsab għaddejja minn żminijiet ekonomiċi normali fl-2017. Il-proporzon tad-dejn tal-gvern tar-Rumanija huwa anqas mil-livell limitu ta’ 60 % tal-PDG. L-isforz strutturali minimu meħtieġ preskritt mir-Regolament (KE) Nru 1466/97 u l-matriċi ta’ aġġustament, li tqis iċ-ċirkostanzi ekonomiċi prevalenti u tħassib possibbli dwar is-sostenibbiltà, jammonta għal 0,5 % tal-PDG. It-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa 2017 jipprevedi deterjorament ulterjuri tal-bilanċ strutturali b’1,3 % tal-PDG fl-2017. Għaldaqstant, titjib strutturali minimu ta’ 0,5 % tal-PDG fl-2017 jissarraf fi ħtieġa li jiġu adottati miżuri ta’ rendiment totali ta’ 1,8 % tal-PDG meta mqabbel mal-linja bażi attwali mit-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa 2017. Minħabba d-daqs sinifikanti tal-isforz ta’ konsolidazzjoni strutturali rekwiżit li jirriżulta mill-aġġustament minimu rekwiżit mill-PST, huwa xieraq li ma jkun rekwiżit ebda aġġustament addizzjonalment għar-rekwiżiti minimi ta’ 0,5 % tal-PDG.

               (8)

               It-titjib rekwiżit tal-bilanċ strutturali b’0,5 % tal-PDG fl-2017 huwa konsistenti mar-rata ta’ tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett li ma teċċedix 3,3 % fl-2017 (3).

               (9)

               It-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa 2017 jipprevedi defiċit tal-amministrazzjoni pubblika ta’ 3,5 % tal-PDG fl-2017, li huwa ogħla mill-valur referenzjarju tat-Trattat ta’ 3 % tal-PDG. L-aġġustament strutturali rekwiżit ukoll jidher xieraq biex jiżgura li r-Rumanija tirrispetta l-livell limitu tad-defiċit tal-amministrazzjoni pubblika ta’ 3 % tal-PDG fl-2017.

               (10)

               Huwa xieraq li din ir-Rakkomandazzjoni tkun pubblika.

               (11)

               Sabiex jinkisbu l-miri baġitarji rakkomandati, huwa kruċjali li r-Rumanija tadotta u timplimenta b’mod strett il-miżuri neċessarji u tissorvelja mill-qrib l-iżviluppi fejn tidħol in-nefqa kurrenti,

         B’DAN JIRRAKKOMANDA:
   LI R-RUMANIJA

               (1)

               Tieħu l-miżuri neċessarji biex tiżgura li r-rata ta’ tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett ma teċċedix 3,3 % fl-2017, li tikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,5 % tal-PDG, li b’dan tqiegħed lill-pajjiż fuq perkors ta’ aġġustament xieraq lejn l-objettiv baġitarju fuq terminu medju;

               (2)

               Tuża kull qligħ mhux mistenni għat-tnaqqis tad-defiċit; il-miżuri ta’ konsolidament baġitarju għandhom jiżguraw titjib dejjiemi fil-bilanċ strutturali tal-amministrazzjoni pubblika b’mod li jiffavorixxi t-tkabbir;

               (3)

               Tirrapporta lill-Kunsill sal-15 ta’ Ottubru 2017 dwar azzjoni meħuda b’risposta għal din ir-Rakkomandazzjoni.

      Din ir-Rakkomandazzjoni hija indirizzata lir-Rumanija.
      Magħmul fil-Lussemburgu, is-16 ta’ Ġunju 2017.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         E. SCICLUNA

      (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

      (2)  Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-12 ta’ Lulju 2016 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2016 tar-Rumanija u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2016 tar-Rumanija (ĠU C 299, 18.8.2016, p. 73).

      (3)  L-infiq pubbliku nett jikkonsisti mill-infiq pubbliku totali ħlief l-interessi, l-infiq fuq il-programmi tal-Unjoni bbilanċjat totalment mill-introjtu mill-fondi tal-Unjoni u bidliet mhux diskrezzjonarji fl-infiq fuq benefiċċji tal-qgħad. Il-formazzjoni ta’ kapital fiss gross, iffinanzjata nazzjonalment, hija mifruxa fuq perjodu ta’ erba’ snin. Jittieħed kont tal-miżuri diskrezzjonarji dwar l-introjtu jew iż-żidiet fl-introjtu awtorizzati mil-liġi. Jitnaqqsu l-miżuri ta’ darba kemm fuq in-naħa tal-introjtu kif ukoll fuq in-naħa tal-infiq.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta’ Ġunju 2005 dwar linji gwida għan-naħat nazzjonali tal-muniti ta’ ċirkulazzjoni ta’ l-euro (notifikata taħt id-dokoment nru. C(2005) 1648)

text:
               18.7.2005

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea

               1

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUMMISSJONI
   tat-3 ta’ Ġunju 2005
   dwar linji gwida għan-naħat nazzjonali tal-muniti ta’ ċirkulazzjoni ta’ l-EURO
   (notifikata taħt id-dokoment nru. C(2005) 1648)
   (It-testi bil-lingwa Ġermaniża, Ingliża, Spanjola, Franċiża, Finlandiża, Griega, Taljana, OIandiża, Portugiża u Żvediża huwa l-uniċi awtentiċi)
   IL-KUMMISSJONI TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ,
   Wara li kkunsidrat it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 211 tiegħu,
   Billi:

               (1)

               Skond l-Artikolu 106(2) tat-Trattat, l-Istati Membri jistgħu joħorġu muniti suġġetti għall-approvazzjoni tad-daqs tal-ħarġa mill-Bank Ċentrali Ewropew.

               (2)

               Il-Kunsill għandu, b’mod konformi mat-tieni sentenza ta’ l-Artikolu 106(2) tat-Trattat, jaddotta miżuri ta' armonizzazzjoni f'dan il-qasam, b'mod konformi mar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 975/98 tat-3 ta’ Mejju 1998 dwar id-denominazzjnijiet u l-ispeċifikazzjonijiet tekniċi tal-muniti ta’ l-Euro maħsuba għaċ-ċirkulazzjoni (1)

               (3)

               Skond l-Artikolu 11 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 974/98 tat-3 ta’ Mejju 1998 dwar l-introduzzjoni ta’ l-Euro (2), muniti denominati fl-euro u cent u huma konformi mad-denominazzjonijiet u l-ispeċifikazzjonijet tekniċi għandhom ikunu meqjusa bħala valuta legali fl-Istati Membri “parteċipanti” kollha, kif definiti f’dak ir-Regolament. Minn meta ddaħħlu fiċ-ċirkulazzjoni fl-1 ta’ Jannar 2002, dawn il-muniti ċċirkluaw maż-żona kollha ta’ l-Euro.

               (4)

               Il-Kunsill informali ta’ l-Ecofin ta’ Verona laħaq ftehim f’April 1996, li l-muniti ta’ l-Euro għandu jkollhom naħa komuni Ewropea u n-naħa l-oħra tkun differenti għal kull pajjiż. Id-disinji komuni għad-denominazzjonijiet differenti kienu magħżula mill-Kapijiet ta' l-Istat jew ta' Gvern ta' l-Istati Membri fil-Kunsill Ewropew ta’ Amsterdam f'Diċembru 1997, wara kompetizzjoni organizzata mill-Kummissjoni. Id-disinji tan-naħat nazzjonali tal-muniti ta’ l-Euro huma deċiżi minn kull Stat Membru.

               (5)

               Il-Kunsill laħaq qbil fit-8 ta’ Diċembru 2003 li l-moratorju fuq il-ħarġiet kommemorattivi ta’ l-Euro maħsuba għaċ-ċirkluazzjoni, li kien stabbilit mill-Kunsill ta’ l-Ecofin fit-23 ta’ Novembru 1998, għandu jkun imneħħi. Mill-2004 ‘il quddiem, u bla ħsara għal ċertu limitazzjonijiet, l-Istati Membri huma permessi biex jikkommemoraw ġrajja speċifika jew xi personalità, li joħorġu muniti taċ-ċirkulazjoni kommemorattivi ta' l-Euro li jkollhom disinn nazzjonali li hu differenti mid-disinn tal-muniti taċ-ċirkulazzjoni normali ta’ l-Euro, b’konsistenza mar-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta’ Settembru 2003 (3). Iżjed minnhekk, il-Kunsill ftehim li tibdil fuq in-naħa nazzjonali standard huwa possibli jekk il-Kap ta’ l-Istat miġjub fil-munita jinbidel, filwaqt li moratorju għat-tibdil tan-naħat nazzjonali fuq raġunijiet oħra għandu jkun rikonsidrat sa l-aħħar ta’ l-2008.

               (6)

               Wara t-tkabbir ta’ l-Unjoni Ewropea f’Mejju 2004, ħafna mill-Istati Membri li għadhom kif daħlu bdew jippreparaw lilhom nfushom għall-addozzjoni ta’ l-Euro. L-għażla tan-naħat nazzjonali tal-muniti Euro jifformaw parti minn dawn il-preparazzjonijiet.

               (7)

               Fid-dawl tan-numru li qed jiżdied tan-naħat nazzjonali differenti, il-linji-gwida komuni għall-għażla tan-naħa nazzjonali, sew tal-muniti taċ-ċirkolazzjoni normali u dawk kommemorattivi, imressqa minn din ir-Rakkomandazzjoni preżenti, għandhom isaħħu l-koerenza globali għas-sistema tal-munita ta’ l-Euro.

               (8)

               Il-muniti ta’ l-Euro ma jiċċirkulawx biss fil-pajjiż tal-ħruġ imma fiż-żona kollha ta’ l-Euro u anki lil hinn. Bħala konsegwenza, il-proporzjon tal-muniti fiċ-ċirkulazzjoni li ma jkollux in-naħa nazzjonali hu miżjud f’kull pajjiż taż-żona ta’ l-Euro. F’dan il-kuntest, indikazzjoni ċara tal-pajjiż tal-ħruġ għandha titpoġġa fuq in-naħa nazzjonali biex tippermetti l-utenti interessati tal-muniti biex jidentifikaw malajr il-pajjiż ta’ l-oriġini.

               (9)

               In-naħat komuni Ewropej tal-munti ta’ l-Euro kollha fihom kemm l-isem tal-munita waħdanija u d-denominazzjoni tal-munita. In-naħa nazzjonali m’għandiex tirrepeti l-isem tal-munita waħda u lanqas tad-denominazzjoni tal-munita. L-ittri fit-truf tal-munita taż-2 Euro jistgħu jipprovdu indikazzjoni tad-denominazzjoni, jintużaw biss iċ-ċifra “2” u/jew it-terminu “euro”, b’mod konformu mal-prattika eżistenti f’ħafna Stati Membri.

               (10)

               Kif il-muniti ta’ l-Euro jiċċirkulaw maż-żona ta’ l-Euro il-karatteristiċi tad-disinn nazzjonali tagħhom huma sa ċertu punt ta’ interess komuni. L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lil xulxin dwar in-naħat nazzjonali l-ġodda qabel id-deċiżjoni finali. Għal dan il-għan, l-Istati Membri għandhom jgħaddu ‘il quddiem id-disinji tal-munita Euro il-ġdida (inklua l-ittri fit-tarf taż-2 Euro) lill-Kummissjoni biex din tqassamhom. Dan għandu jsir b’mod li ma jkunx hemm dewmien bla bżonn.

               (11)

               L-Istati Membri ġew ikkonsultati dwar il-linji-gwida stabbiliti f’din ir-Rakkomandazzjoni, sabiex jieħdu konjizzjoni tal-prattika nazzjonali differerenti u preferenzi f’dan il-qasam.

               (12)

               Il-Komunità kkonkludiet ftehim monetarji mal-Prinċipalità ta’ Monako, mar-Repubblika ta’ San Marino u ma’ l-Istat tal-Vatikan, li jippermettilhom li jinħarġu ċertu kwantitajiet ta’ ċirkulazzjoni ta’ l-Euro. Il-linja ta’ gwida komuni għandhom ikunu applikabbli għall-muniti ta’ ċirkulazzjoni maħruġa minn dawk l-Istati,

         B’DAN TIRRAKKOMANDA:
   Artikolu 1
   Identifikazzjoni ta’ l-Istat Membru li joħroġ
   In-naħat nazzjonali tad-denominazzjonijiet kollha tal-muniti taċ-ċirkulazzjoni ta’ l-Euro għandhom ikollhom indikazzjoni ta’ l-Istati Membri li jkun ħariġhom, permezz ta’ l-isem ta’ l-Istat Membru, sħiħ jew fil-qosor.
   Artikolu 2
   Assenza ta’ l-isem tal-munita u tad-denominazzjoni

               a)

               In-naħa nazzjonali m’għandhiex tirrepeti kwalunkwe indikazzjoni fuq id-denominazzjoni, jew partijiet minnha, la tal-munita u lanqas għandha tirrepeti l-isem tal-munita waħda jew tas-sottodiviżjoni tagħha, sakemm it-tali indikazzjoni toħroġ mill-użu ta’ l-alfabett differenti.

               b)

               L-ittri fit-truf tal-munita taż-2-Euro jistgħu jipprovdu indikazzjoni tad-denominazzjoni basta juntużaw biss iċ-ċifra “2” u/jew it-terminu “Euro”.

         Artikolu 3
   Proċedura ta’ informazzjoni
   L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lil xulxin dwar id-disinn tan-naħat nazzjonali l-ġodda, inklużi l-ittri tat-truf, qabel huma japprovaw dawn id-disinji. Għal dan l-effett, id-disinji l-ġodda għandhom jintbagħatu lill-Kummissjoni mill-Istat Membru li joħroġhom, li min-naħa tagħha tinforma lill-Istati Membri l-oħra permezz tas-Sotto-Kumitat relevanti tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju, kif xieraq. L-informazzjoni relevanti kollha fuq id-disinn tal-munita nazzjonali l-ġdida għandha tkun ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali ta’ l-Unjoni Ewropea.
   Artikolu 4
   L-Ambitu tal-prassi rakkomandata
   Din ir-Rakkomandazzjoni għandha tapplika għan-naħat nazzjonali u l-ittri tat-truf ta’ kemm il-muniti ta’ ċirkulazzjoni normali u kommemorattivi. M’għandhiex tapplika għan-naħat nazzjonali u l-ittri tat-truf kemm tal-muniti taċ-ċirkolazzjoni normali u kommemorattivi ta’ l-Euro li jkunu nħarġu qabel l-addozzjoni ta’ din ir-Rakkomandazzjoni.
   Artikolu 5
   Lil min hi ndirizzata
   Din ir-Rakkomandazzjoni hi ndirizzata lill-Istati Membri parteċipanti kif definiti fl-Artikolu 1 tar-Regolament (KE) Nru 974/98.

      Magħmula fi Brussell, 3 ta’ Ġunju 2005

            Għall-Kummissjoni

         Joaquín ALMUNIA

            Membru tal-Kummissjoni

      (1)  ĠU L 139, 11.5.1998, p. 6. Regolament kif l-aħħar emendat bir-Regolament (KE) Nru 423/1999 2002 [ĠU L 52, 27.2.1999, p. 2]

      (2)  ĠU L 139, 11.5.1998, p. 1. Regolament kif emendat bil-(KE) Nru 2596/2000 (ĠU L 300, 29.11.2000, p. 2)

      (3)  Ara r-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjonu fuq prattika komuni għat-tibdil tad-disinn tan-naħa nazzjonali ta’ l-Euro għall-muniti ta’ ċirkulazzjonu [ĠU L 264, 15.10.2003, p. 38].