               9.3.2016

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 93/186

         P7_TA(2013)0382
   Il-politika tal-UE fir-rigward tal-Bjelorussja
   Rakkomandazzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lis-Servizz Ewropew tat-12 ta' Settembru 2013 għall-Azzjoni Esterna dwar il-politika tal-UE fir-rigward tal-Bjelorussja(2013/2036(INI))
   (2016/C 093/30)

      Il-Parlament Ewropew,

               —

               wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Ottubru 2012 dwar il-qagħda fil-Bjelorussja wara l-elezzjonijiet parlamentari tat-23 ta' Settembru 2012 (1),

               —

               wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-29 ta' Marzu 2012 dwar is-sitwazzjoni fil-Bjelorussja (2),

               —

               wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-12 ta' Mejju 2011 dwar il-Bjelorussja (3),

               —

               wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-20 ta' Jannar 2011 dwar is-sitwazzjoni fil-Bjelorussja (4),

               —

               wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-12 ta’ Settembru 2012 dwar ir-Rapport Annwali mill-Kunsill lill-Parlament Ewropew dwar il-Politika Estera u ta’ Sigurtà Komuni (5),

               —

               wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta’ Diċembru 2011 dwar ir-rieżami tal-Politika Ewropea tal-Viċinat (6),

               —

               wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni tal-Konferenza tal-Pjattaforma Nazzjonali tal-Forum tas-Soċjetà Ċivili tas-Sħubija tal-Lvant tal-1 ta’ Ġunju 2013;

               —

               wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta’ April 2011 dwar ir-reviżjoni tal-Politika Ewropea tal-Viċinat – Dimensjoni tal-Lvant (7),

               —

               wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta’ Praga tas-samit tas-Sħubija tal-Lvant tal-2009;

               —

               wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Affarijiet Barranin tal-15 ta' Ottubru 2012 u r-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 1014/2012 tas-6 ta' Novembru 2012 dwar miżuri restrittivi fir-rigward tal-Bjelorussja (8),

               —

               wara li kkunsidra r-Regola 97 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

               —

               wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A7-0261/2013),

               A.

               billi, mill-1994, ma saret l-ebda elezzjoni ħielsa u ġusta fil-Bjelorussja skont leġiżlazzjoni elettorali konformi mal-istandards internazzjonali;

               B.

               billi l-prinċipju tas-separazzjoni tas-setgħat ġie virtwalment abolit mir-riforma kostituzzjonali tal-1996, u l-oppożizzjoni politika ilha minn dakinhar mhux irrappreżentata fl-istituzzjonijiet politiċi u ma setgħetx tipparteċipa fil-formulazzjoni u l-implimentazzjoni tad-direzzjoni politika tal-pajjiż;

               C.

               billi fl-istess perjodu, sar ksur sistematiku u massiv tad-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali rigward, b’mod partikolari, il-libertà tal-espressjoni, il-libertà ta’ assoċjazzjoni, il-libertà ta’ għaqda;

               D.

               billi fl-1997 il-Kunsill Ewropew issospenda r-ratifika tal-Ftehim ta’ Sħubija u Kooperazzjoni u ffriża l-Ftehim Interim dwar il-Kummerċ, u għalhekk ir-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Bjelorussja għadhom regolati bil-Ftehim ta’ Kummerċ u ta’ Kooperazzjoni tal-1989;

               E.

               billi, fil-perjodu 2008-2010, ir-relazzjonijiet UE-Bjelorussja kienu kisbu ftit momentum meta l-Bjelorussja wriet ir-rieda li tiżviluppa relazzjonijiet kostruttivi mal-UE, u ġie osservat ċertu ċaqliq lejn kundizzjonijiet imtejba għall-attivitajiet tas-soċjetà ċivili, l-oppożizzjoni u l-istampa ħielsa; madankollu, it-trażżin brutali li segwa l-elezzjonijiet presidenzjali tal-2010 u l-intensifikazzjoni tal-politika ripressiva, bħall-arrest tal-kandidati presidenzjali li ġie segwit minn arresti tal-massa, kawżi kriminali b'motivazzjoni politika kontra r-rappreżentanti tal-oppożizzjoni u mewġa ta' ripressjoni kontra d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u l-midja indipendenti, wasslu għal deterjorament sinifikanti ta' dawn ir-relazzjonijiet;

               F.

               billi l-awtoritajiet tal-Bjelorussja, meta jirrifjutaw it-talbiet mill-UE biex jikkonformaw mal-istandards demokratiċi aċċettati fuq livell internazzjonali, qegħdin imexxu l-politika ta’ awtoiżolament u jimponuha fuq il-poplu tal-Bjelorussja;

               G.

               billi l-Parlament Ewropew ma jirrikonoxxix il-leġittimità tal-parlament tal-Bjelorussja; f’dan l-aħħar deċennju, delegazzjoni uffiċjali waħda biss tal-Parlament Ewropew żaret il-Bjelorussja fl-2010;

               H.

               billi 70 % tal-popolazzjoni Bjelorussa jixtiequ bidla fil-pajjiż; madankollu, parti minnha tipperċepixxi l-fatt li inizjalment bidliet sostanzjali kieku jwasslu għal deterjorament fl-istandards tal-għajxien (9);

               I.

               billi jkun iżjed probabbli li sseħħ trasformazzjoni demokratika jekk jiġu involuti l-partijiet riformisti tal-klassijiet eliti li attwalment qed jiggvernaw; madankollu, il-katalizzaturi ewlenin għandhom jiġu mill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u n-negozju privat;

               J.

               billi l-istabbiliment ta’ djalogu politiku konsistenti mal-awtoritajiet Bjelorussi taħt il-kundizzjoni msemmija hawn fuq għandu jirriżulta fl-involviment tas-soċjetà ċivili u l-oppożizzjoni fid-djalogu bejn diversi partijiet interessati u l-implimentazzjoni tar-riformi;

               K.

               billi s-Samit tas-Sħubija tal-Lvant f’Vilnius jista’ jirriżulta f’opportunità importanti oħra għat-titjib kundizzjonali u gradwali tar-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Bjelorussja sakemm il-priġunieri politiċi kollha jinħelsu u jiġu riabilitati politikament;

               L.

               billi, bħala konsegwenza, il-miżuri restrittivi tal-UE ġew rieżaminati u estiżi (attwalment, huma imposti fuq 242 persuna u 30 entità), waqt li l-awtoritajiet Bjelorussi għadhom qed jipprojbixxu lil xi politiċi, uffiċjali, inklużi r-rappreżentanti ta' organizzazzjonijiet internazzjonali, ġurnalisti u rappreżentanti tas-soċjetà ċivili milli jidħlu fil-pajjiż;

               M.

               billi jista' jkun li l-isforzi ulterjuri lejn strateġija u pjan ta' azzjoni unifikati jistgħu jkunu ta' għajnuna biex jinkisbu l-għanijiet tal-opożizzjoni politika; billi miżuri konkreti bħal-listi konġunti għall-elezzjonijiet lokali fl-2014, l-abbozzar ta' programm politiku komuni, jew il-preżentazzjoni ta' kandidat uniku għall-elezzjoni presidenzjali fl-2015, huma żviluppi pożittivi f'dak ir-rigward;

               N.

               billi d-Djalogu Ewropew dwar il-Modernizzazzjoni mas-soċjetà Bjelorussa li tnieda fl-2012 kellu impatt pożittiv fuq il-bidu ta’ dibattitu kostruttiv fis-soċjetà tal-Bjelorussja dwar ir-riformi meħtieġa fil-pajjiż u dwar il-kuxjenza rigward l-UE; madankollu hemm bżonn ta' żvilupp ulterjuri tal-kunċett, l-iskop, l-istrateġija, il-finanzjament xieraq u l-istruttura ġestjonali ta' dan id-Djalogu, kif ukoll ta' koordinament aħjar tiegħu mal-inizjattivi tas-Sħubija tal-Lvant;

               O.

               billi l-Pjattaforma Nazzjonali tal-Forum tas-Soċjetà Ċivili tas-Sħubija tal-Lvant hija sieħba importanti u affidabbli u kanal ta’ komunikazzjoni uniku lejn il-poplu tal-Bjelorussu għall-UE;

               P.

               billi għad fadal priġunieri politiċi fil-Bjelorussja (10), inkluż Ales Bialatski, difensur tad-drittijiet tal-bniedem li ġie nnominat għal Premju Sakharov, li ġarrbu tortura psikoloġika u fiżika serja, inkluż theddid ta’ mewt, trasferimenti inġustifikati, provvista ta’ kura tas-saħħa mhux sodisfaċenti u ċ-ċaħda tad dritt li jiltaqgħu ma' qrabathom; il-ħelsien u r-riabilitazzjoni politika tal-priġunieri politiċi kollha, kif ukoll il-progress tal-Bjelorussja fit-twettiq tal-impenji internazzjonali tagħha u fir-rispett tad-drittijiet tal-bniedem fundamentali, l-istat tad-dritt u l-libertajiet demokratiċi, jibqgħu l-kundizzjonijiet prinċipali għan-normalizzazzjoni tar-relazzjoni bejn l-UE u l-Bjelorussja;

               Q.

               billi t-tnaqqis fl-għadd assolut ta' arresti b'motivazzjoni politika (li minn 868 fl-2011 naqas għal 235 fl-2012, kif ġie rrapportat miċ-Ċentru għad-Drittijiet tal-Bniedem ta' Viasna) jista' jiġi attribwit għall-atmosfera ta' ripressjonijiet u intimidazzjoni;

               R.

               billi l-emendi leġiżlattivi restrittivi ta’ dan l-aħħar wasslu għal ripressjoni ulterjuri tas-soċjetà ċivili, inklużi d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, il-midja indipendenti u l-avukati difensuri; billi l-qagħda ġenerali fir-rigward tad-drittijiet tal-bniedem u tal-libertajiet fundamentali hi waħda deplorabbli u tibqa' ta' tħassib kbir, kif inhu evidenzjat fir-rapport tal-2013 mir-Rapporteur Speċjali tan-NU għall-Bjelorussja; billi l-indifferenza murija mill-awtoritajiet tal-Bjelorussja għall-appelli magħmula mill-komunità internazzjonali tikkontribwixxi għad-deterjorament ulterjuri tar-relazzjonijiet mal-UE u tikkontribwixxi għall-awtoiżolament progressiv tal-Bjelorussja;

               S.

               billi fl-2012 l-awtoritajiet Bjelorussi introduċew bidliet leġiżlattivi li jagħtu lill-KGB poteri estensivi biex jużaw miżuri koerċettivi b’mod liberu; billi taħt il-liġi l-ġdida, is-servizzi tas-sigurtà jistgħu jidħlu fl-appartamenti u jarrestaw u jżommu kemm liċ-ċittadini u d-diplomati Bjelorussi, kif ukoll lir-rappreżentanti tal-istituzzjonijiet internazzjonali protetti mill-immunità mingħajr restrizzjoni; billi din il-liġi tinkludi wkoll dispożizzjoni li teħles lill-aġenti tal-KGB minn kull responsabilità ġuridika għat-tibdrib li jiġġarrab taħt idejhom; billi l-forzi speċjali Bjelorussi ngħataw poteri estensivi biex ikissru d-dimostrazzjonijiet;

               T.

               billi fl-aħħar tal-2011 ġew introdotti bidliet għal-Liġi dwar l-Azzjonijiet tal-Massa, skont liema l-organizzazzjoni ta’ protesti tal-massa tista' tirriżulta f’responsabbiltà kriminali għal diżordni pubbliku; billi l-organizzaturi tal-protesti tal-massa huma obbligati li jipprovdu lill-awtoritajiet b’informazzjoni dwar is-sorsi tal-finanzjament tagħhom;

               U.

               billi, fl-2011, sar att kriminali li dak li jkun jirċievi għotjiet minn barra u twessgħet id-definizzjoni ta' tradiment, biex b'hekk sar possibbli għall-awtoritajiet li jużaw id-dritt kriminali biex irażżnu drastikament lill-organizzazzjonijiet u l-individwi li jirċievu finanzjament minn barra jew jieħdu sehem f’avvenimenti internazzjonali;

               V.

               billi fl-2012, il-Ministeru tal-Ġustizzja tal-Bjelorussja ċaħad ir-reġistrazzjoni lil 19-il organizzazzjoni mhux governattiva u 2 partiti politiċi waqt li l-membri ta’ organizzazzjonijiet mhux irreġistrati qegħdin jiġu soġġetti kontinwament għal intimidazzjoni, molestja, u persekuzzjoni fil-Bjelorussja;

               W.

               billi l-Bjelorussja hija l-uniku pajjiż Ewropew li japplika l-piena tal-mewt; id-dati tal-eżekuzzjonijiet ma jkunux magħrufa lill-familji tal-kundannati u l-pubbliku, il-ġisem ma jingħatax għad-dfin lill-qraba u ma tingħata l-ebda komunikazzjoni dwar il-post tad-dfin;

               X.

               billi, fl-2012, żewġ persuni ngħataw il-mewt minkejja l-fatt li l-proċess ġudizzjarju ma ssodisfax il-kriterji ta' proċess ġust; billi fl-2012 wara perjodu twil ma tħabbret l-ebda sentenza tal-piena tal-mewt, iżda fl-2013 ġew iddikjarati sentenzi ġodda;

               Y.

               billi s-sitwazzjoni fil-Bjelorussja tista’ tiġi kkaratterizzata b’nuqqas ta’ fiduċja fil-ġudikatura minħabba l-indipendenza insuffiċjenti u d-deċiżjonijiet politikament motivati tagħha;

               Z.

               billi l-Bjelorussja hija l-unika pajjiż fost il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant fejn għadha ma ġietx stabbilita istituzzjoni uffiċjali tad-drittijiet tal-bniedem;

               AA.

               billi ċ-ċensura hija kwistjoni politika serja fil-Bjelorussja;

               AB.

               billi, skont l-Indiċi dwar il-Libertà tal-Istampa fid-Dinja tal-2013 mill-organizzazzjoni Ġurnalisti Mingħajr Fruntieri, il-Bjelorussja telgħet sal-pożizzjoni numru 157 mill-168 post minn 179 pajjiż, imma madankollu għadha fl-iżjed pożizzjoni baxxa fost il-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant (l-Azerbajġan (156), l-Ukraina (126), il-Ġeorġja (100), l-Armenja (74), il-Moldova (55));

               AC.

               billi l-aċċess għal stazzjonijiet tat-televiżjoni u r-radju indipendenti, kif ukoll għall-midja stampata, huwa attwalment fqir u l-midja tal-istat tiddomina l-aċċess għall-informazzjoni;

               AD.

               billi s-sitwazzjoni tal-libertà medjatika fil-Bjelorussja hi inaċċettabbli, b'mod partikolari minħabba l-immolestjar tal-ġurnalisti pprojbiti milli jħallu l-pajjiż, il-liġijiet restrittivi dwar ix-xandir u l-libertà tal-internet u l-ġustizzja selettiva lejn il-ġurnalisti indipendenti, kif jixhdu t-tliet każi kriminali li nfetħu matul is-sajf tal-2012;

               AE.

               billi fl-2012 mill-inqas 15-il attivist u ġurnalist kienu pprojbiti milli jħallu l-Bjelorussja abbażi ta’ affermazzjonijiet foloz;

               AF.

               billi iżjed minn nofs iċ-ċittadini tal-Bjelorussja għandhom aċċess għall-internet; il-midja elettronika tippreżenta possibilitajiet ġodda ta’ aċċess usa’ għall-midja indipendenti, minkejja li jeżistu xi websajts tal-oppożizzjoni li ġew ibblukkati fl-istituzzjonijiet governattivi u edukattivi;

               AG.

               billi l-Bjelorussja tinsab fil-50 post skont l-Indiċi tal-Iżvilupp tal-Bniedem tan-NU l-iżjed riċenti tal-2012, meta mqabbla mar-Russja (55) u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant (il-Ġeorġja (72), l-Ukraina (78), l-Azerbajġan (82), l-Armenja (87), il-Moldova (113));

               AH.

               billi waħda mir-raġunijiet ewlenin għal ċerta stabilità soċjali fil-pajjiż hija s-sistema tal-benefiċċji soċjali, li permezz tagħha jgawdi l-poplu u, bi bdil, jagħżel li jkun politikament inattiv; 65 % tal-poplu tal-Bjelorussja jirċievu appoġġ statali f'diversi suriet, bħal pensjonijiet, boroż ta' studju, benefiċċji għall-qgħad, eċċ.;

               AI.

               billi rata ta' qgħad baxxa tista' tinkiseb b'mod artifiċjali permezz ta' sussidji għall-kumpaniji b'sjieda statali li jiġġeneraw madwar 70 % tal-PDG u jimpjegaw 50 % tal-forza tax-xogħol;

               AJ.

               billi l-gvern tal-Bjelorussja qed jipprova jattira investiment barrani – il-pajjiż għandu forza tax-xogħol imħarrġa, programm ta’ privatizzazzjoni, sitt Żoni Ekonomiċi Ħielsa u park għat-teknoloġiji avvanzati – imma, madankollu, l-intervenzjoni sistematika tal-Istat fis-settur privat hi evidenti;

               AK.

               billi sa issa l-awtoritajiet tal-Bjelorussja esprimew l-interess ġeopolitiku tagħhom f’integrazzjoni ekonomika ulterjuri mar-Russja, b'mod li tinħoloq l-unjoni doganali u ekonomika Ewro-Asjatika; fl-istess ħin il-maġġoranza l-kbira tal-investiment diretti barranin kollu fil-Bjelorussja fis-snin reċenti hi ta’ oriġini Russa (78.4 %); f'dawn l-aħħar deċennji, skont l-esperti, madwar 700 000 Bjelorussu emigraw lejn ir-Russja biex jaħdmu, l-iżjed lejn Moska u St Petersburg;

               AL.

               billi qed jiġu osservati sinjali, kemm mill-UE u kemm mill-Bjelorussja, rigward it-tnedija mill-ġdid tan-negozjati tal-Bjelorussja għal adeżjoni mad-WTO, speċjalment fil-kuntest tal-adeżjoni tar-Russja mad-WTO;

               AM.

               billi l-istħarriġ reċenti mwettaq fil-qafas tal-proġett “Barometru dwar il-Viċinat tal-UE” jissuġġerixxi li iżjed minn 50 % tal-popolazzjoni tal-Bjelorussja temmen li l-UE għandha tkabbar ir-rwol tagħha fl-oqsma tal-iżvilupp ekonomiku, il-kummerċ u l-kooperazzjoni reġjonali mal-Bjelorussja;

               AN.

               billi l-programm ta’ modernizzazzjoni li ġie ddikjarat dan l-aħħar mill-awtoritajiet tal-Bjelorussja, skont l-esperti, huwa indirizzat prinċipalment lejn l-immodernizzar tal-infrastruttura industrijali bażika waqt li fil-pajjiż hemm bżonn ta'riformi ekonomiċi iżjed sostanzjali u ambjent kummerċjali trasparenti, flimkien ma' inqas kontroll governattiv fis-setturi kummerċjali kollha;

               AO.

               billi, skont l-Indiċi dwar il-Perċezzjoni tal-Korruzzjoni tal-2012 ta’ Transparency International, il-Bjelorussja hija kklassifikata fil-123 post minn 176 pajjiż u territorju meta mqabbla mal-Ukraina (144), l-Azerbajġan (139), ir-Russja (133), l-Armenja (105), il-Moldova (94), u l-Ġeorġja (51);

               AP.

               billi dan l-aħħar il-Bjelorussja aċċediet għall-mekkaniżmu antikorruzzjoni Greco tal-Kunsill Ewropew u saret membru ta’ Greta, il-mekkaniżmu għall-ġlieda kontra t-traffikar tal-bnedmin;

               AQ.

               billi l-Bjelorussja hija koperta bil-Politika Ewropea tal-Viċinat iżda, fid-dawl tas-sitwazzjoni politika, għadu ma ġie stabbilit l-ebda pjan ta’ azzjoni;

               AR.

               billi l-assistenza lill-Bjelorussja attwalment tingħata taħt id-Dokument ta’ Strateġija għall-Pajjiż 2007-2013;

               AS.

               billi ġew allokati EUR 33,4 miljun fil-perspettiva finanzjarja 2007-2013 għall-proġetti ta’ kooperazzjoni transkonfinali tal-Istrument Ewropew ta' Viċinat u Sħubija (ENPI) bejn il-Bjelorussja u l-pajjiżi ġirien tagħha, waqt li madwar 60 muniċipalità attwalment qed jipparteċipaw f’50 proġett ta’ kooperazzjoni transkonfinali konġunta bejn il-Latvja, il-Litwanja u l-Bjelorussja;

               AT.

               billi attwalment 20 espert biss mill-Bjelorussja jipparteċipaw fi proġetti varji tal-ENPI meta mqabbla mal-120 tal-2008;

               AU.

               billi l-awtoritajiet tal-Bjelorussja jieħdu sehem b’mod attiv fil-laqgħat tal-esperti fil-qafas tal-binarju multilaterali tas-Sħubija tal-Lvant, b’mod partikolari fil-proġetti ta’ kooperazzjoni transkonfinali;

               AV.

               billi 58 belt u muniċipalità fil-Polonja, 47 fil-Litwanja u 30 fil-Latvja iżommu kooperazzjoni produttiva mal-bliet u l-muniċipalitajiet sħabhom fil-Bjelorussja waqt li l-Ewroreġjun “Nemunas-Neman-Niemen” li jgħaqqad il-Litwanja, il-Polonja, Kaliningrad mal-Bjelorussja fl-implimentazzjoni ta’ proġetti komuni jista’ jitqies bħala eżempju ta’ prattika tajba;

               AW.

               billi il-Bjelorussi f’dawn l-aħħar snin kisbu l-ikbar għadd ta’ viżi Schengen per capita fid-dinja; madankollu, iridu jonfqu ħafna iżjed flus, u f’bosta każijiet anke jimpjegaw iktar ħin u sforzi sabiex jiksbu viża, meta mqabbla maċ-ċittadini ta’ pajjiżi oħra tas-Sħubija tal-Lvant jew ir-Russja;

               1.

               Jindirizza lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà (RGħ/VP), lis-SEAE, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri r-rakkomandazzjonijiet li ġejjin:

                           (a)

                           li għandhom iħeġġu lill-awtoritajiet tal-Bjelorussja sabiex jirrispettaw id-drittijiet tal-bniedem u jaħdmu biex ikun hemm tranżizzjoni demokratika b'mod li jintemm l-iżolament awtoimpost tal-pajjiż mill-bqija tal-Ewropa;

                           (b)

                           li għandhom itennu li prerekwiżit assolut biex isir xi progress fir-relazzjonijiet bilaterali, li jistgħu jwasslu għat-tneħħija gradwali tal-miżuri restrittivi tal-UE u jiżbolokkaw ir-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Bjelorussja, hu l-ħelsien immedjat u r-rijabilitazzjoni tad-drittijiet politiċi u ċiviċi tal-priġunieri politiċi li fadal;

                     Rigward id-djalogu politiku

                           c.

                           li għandhom jisfruttaw il-Presidenza Litwana u s-Samit tas-Sħubija tal-Lvant f'Vilnjus bħala opportunità importanti ulterjuri għat-titjib tar-relazzjonijiet mal-Bjelorussja, hekk kif ikunu nħelsu l-priġunieri politiċi kollha, b'mod li jerġa' jitnieda d-djalogu politiku rigward, inter alia, riformi demokratiċi, elezzjonijiet ħielsa u ġusti, ir-rispett għall-istat tad-dritt, id-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali, u involviment mal-oppożizzjoni u s-soċjetà ċivili, dejjem sakemm l-awtoritajiet Bjelorussi juru rispett għal dawn il-valuri fundamentali;

                           d.

                           jieħdu nota tal-ħelsien mill-ħabs ta’ Dzmitry Dashkevich u Aliaksandr Franskevich, f’Awwissu u f’Settembru 2013 rispettivament, iżda jikkundannaw il-fatt li dawn il-priġunieri politiċi kisbu lura l-libertà tagħhom biss ladarba kienu skontaw is-sentenza tagħhom;

                           e.

                           li għandhom jagħmlu l-aħjar użu mis-sospensjoni temporanja u kundizzjonali tal-ministru tal-affarijiet barranin fil-kariga mil-lista tal-UE ta’ persuni pprojbiti milli jingħata viża bil-ħsieb li jitwessa’ l-kanal ta’ komunikazzjoni diplomatika prinċipali u essenzjali mal-Bjelorussja, b’mod partikolari fil-prospettiva li tiġi ffaċilitata l-parteċipazzjoni tiegħu fis-Samit tas-Sħubija tal-Lvant; l-ewwel u qabel kollox għal djalogu sinifikanti rigward il-ħelsien tal-priġunieri politiċi; li, minkejja dan, għandhom iżommu sod fir-rigward tal-projbizzjonijiet tal-viżi u l-iffriżar tal-assi immirati lejn min hu involut b’mod dirett fil-ksur tal-istandards ta’ elezzjonijiet demokratiċi u d-drittijiet tal-bniedem;

                           f.

                           li għandhom iwettqu evalwazzjoni fil-fond tal-miżuri restrittivi attwali tal-UE kontra uffiċjali u entitajiet Bjelorussi bl-intenzjoni li, jekk ikun hemm bżonn, itejbu l-effikaċja tagħhom u jadattaw il-kamp ta' applikazzjoni, in-natura u l-validità tagħhom b'reazzjoni għall-iżviluppi fil-pajjiż u fir-relazzjonijiet tiegħu mal-UE;

                           g.

                           li għandhom iħejju “pjan direzzjonali” strateġiku, ispirat mill-Pjan Interim Konġunt u bbażat fuq il-prinċipju “iktar għal iktar”, inklużi l-oqsma prijoritarji għar-riformi fil-Bjelorussja għat-titjib tar-relazzjonijiet u kooperazzjoni effikaċi fi ħdan il-qafas tal-PEV, dejjek sakemm jittieħdu passi konkreti lejn riformi demokratiċi;

                           h.

                           li għandhom, hekk kif ikun ġie rikonoxxut minn organizzazzjonijiet internazzjonali li l-elezzjonjiet saru b'mod ħieles u ġust, jikkonsultaw lill-Parlament Ewropew dwar l-inklużjoni ta' proposti ġodda rigward ir-relazzjonijiet interparlamentari, kemm b'mod bilaterali u kemm fi ħdan l-Assemblea Parlamentari Euronest, waqt li jinżamm l-appoġġ tal-UE għall-forzi demokratiċi u s-soċjetà ċivili tal-Bjelorussja;

                           i.

                           li għandhom jiżguraw, bi qbil mal-Artikolu 24 TUE, l-appoġġ tal-Istati Membri għall-pożizzjoni tal-UE dwar il-Bjelorussja u l-konformità tar-relazzjonijiet bilaterali tagħhom mal-azzjonijiet tal-UE; li għandhom jenfasizzaw li impenn sod min-naħa tal-Istati Membri kollha tal-UE, kif ukoll mill-pajjiżi demokratiċi l-oħra li jaġixxu b’mod magħqud jista’ jkattar il-promozzjoni ta’ suċċess tal-valuri demokratiċi universali u r-riformi fil-Bjelorussja;

                           j.

                           li għandhom jinkoraġġixxu djalogu mal-uffiċjali li ma kinux personalment involuti fir-ripressjoni, b'mod li tissaħħaħ il-kooperazzjoni bejn l-UE u l-Bjelorussja; li għandhom jikkontribwixxu għall-interazzjoni tagħhom mas-soċjetà ċivili Bjelorussa, bl-intenzjoni li, fl-aħħar mill-aħħar, jiffaċilitaw ir-riformi;

                           k.

                           li għandhom jinkoraġġixxu lis-soċjetà ċivili fis-sens wiesa' tagħha, inklużi t-trejdunjins u r-rappreżentanti tan-negozji, sabiex iżżid l-involviment tagħha fid-Djalogu dwar il-Modernizzazzjoni; li, abbażi tar-rakkomandazzjonijiet imfassla mill-Pjattaforma Nazzjonali tal-Forum tas-Soċjetà Ċivili, għandhom jorganizzaw konsultazzjonijiet pubbliċi miftuħa rigward il-kunċett, l-iskop, l-istrateġija u l-istruttura ġestjonali tiegħu; li għandhom jappoġġaw ulterjorment lid-Djalogu permezz tal-assistenza finanzjarja u l-ħila esperta meħtieġa u jsaħħu l-kampanja ta' komunikazzjoni rigward il-kontenut u l-eżitu mistenni tiegħu;

                           l.

                           li għandhom jiżguraw li kwalunkwe parteċipazzjoni mill-awtoritajiet fid-Djalogu dwar il-Modernizzazzjoni, id f'id u fuq livell indaqs mal-oppożizzjoni demokratika u s-soċjetà ċivili, titwettaq bir-rispett sħiħ tal-prinċipji demokratiċi, bil-ħsieb li tiġi żviluppata ekonomija kompetittiva u jitrawmu r-riformi domestiċi, kif ukoll soċjetà pluralistika u l-istat tad-dritt;

                           m.

                           li għandhom jasserixxu li s-soċjetà ċivili għadha attur kruċjali fid-djalogu politiku mal-UE fit-tħeġġiġ ta' bidla demokratika fil-Bjelorussja u għaldaqstant jappoġġa l-idea li tinħoloq konferenza tas-soċjetà ċivili f’Vilnjus b’antiċipazzjoni tat-tielet Samit tas-Sħubija tal-Lvant;

                           n.

                           li għandhom jisfruttaw kompletament il-Fond Ewropew għad-Demokrazija bil-għan li jappoġġaw lill-atturi ewlenin li qegħdin jaħdmu fuq kwistjonijiet relatati mad-demokrazija u d-drittijiet tal-bniedem fil-Bjelorussja, waqt li jiffokaw fuq dawk li kellhom diffikultà jaċċedu għall-appoġġ tradizzjonali tal-UE;

                           o.

                           li għandhom iħeġġu lir-Russja u l-pajjiżi tas-Sħubija tal-Lvant sabiex jistiednu lill-Bjelorussja teħles minnufih u mingħajr kundizzjonijiet u tirriabilita politikament lill-priġunieri politiċi kollha u toqgħod lura minn kwalunkwe molestja ulterjuri b'motivazzjoni politika;

                           p.

                           li għandhom jiżguraw li r-rappreżentanti tal-UE u tal-Istati Membri li jżuru l-Bjelorussja jżommu kuntatti regolari mar-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili u tal-oppożizzjoni, b'mod li tiġi ggarantita l-parteċipazzjoni bbilanċjata tal-partijiet kollha fil-proċessi rigward ir-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Bjelorussja;

                           q.

                           li għandhom jipprevedu kull alternattiva politika disponibbli bil-ħsieb li jinkoraġġixxu lill-Bjelorussja:

                                       —

                                       timplimenta kompletament ir-riformi tal-Kodiċi Elettorali abbażi tar-rakkomandazzjonijiet tal-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa/l-Uffiċċju għall-Istituzzjonijiet Demokratiċi u d-Drittijiet tal-Bniedem (OSKE/ODIHR) b'mod li tistabbilixxi sistema politika pluralista bbażata fuq elezzjonijiet liberi u ġusti, fejn l-ideat politiki jkunu jfeġġu minn kompetizzjoni politika ġusta fost il-partiti politiċi bħala element kostituttiv tad-demokrazija;

                                       —

                                       tippermetti l-ftuħ mill-ġdid tal-uffiċċju tal-OSKE f’Minsk;

                                       —

                                       tenħħi kull ostaklu u restrizzjoni għall-eżerċizzju tal-libertajiet ta' assoċjazzjoni, ta' espressjoni, ta' moviment, ta' għaqda paċifika u ta' ħsieb għall-oppożizzjoni demokratika, l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u l-organizzazzjonijiet mhux governattivi, inkluż li kwalunkwe ostaklu għar-reġistrazzjoni jitneħħa u li l-assistenza teknika għall-iżvilupp internazzjonali tiffunzjona u tintlaqa' b'mod komplut; tirriforma d-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi Kriminali tagħha fir-rigward tal-parteċipazzjoni f'organizzazzjonijiet mhux reġistrati;

                                       —

                                       tintroduċi l-bidliet istituzzjonali meħtieġa biex tiżgura l-indipendenza tal-ġudikatura, bi qbil mar-rakkomandazzjonijiet tar-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar l-indipendenza tal-imħallfin u l-avukati, kif ukoll l-indipendenza tal-avukati billi l-Liġi dwar il-Professjoni Ġuridika tiġi emendata u applikata b'mod effikaċi;

                                       —

                                       ma timplimentax l-eżekuzzjoni ta' dawk li ngħataw il-piena tal-mewt fl-2013, u tintroduċi moratorju fuq il-piena tal-mewt segwit mill-abolizzjoni tagħha;

                                       —

                                       timplimenta d-deċiżjonijiet dwar il-każijiet individwali tal-Kumitat tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU u l-Grupp ta’ Ħidma dwar id-Detenzjoni Arbitrarja tan-NU u r-rakkomandazzjonijiet magħmula fl-2011 mill-Kumitat kontra t-Tortura tan-NU bil-għan li jitwaqqaf it-trattament inuman u degradanti;

                                       —

                                       tikkoopera bis-sħiħ mar-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem fil-Bjelorussja sabiex tindirizza t-tħassib serju espress fir-rapport tiegħu ta’ April 2013 u, bħala l-ewwel pass, tagħtih permess jidħol fil-pajjiż;

                                       —

                                       timmodernizza bis-sħiħ is-sistema penitenzjarja u tintensifika l-kooperazzjoni mal-Kunsill tal-Ewropa, l-ewwel nett billi tiffirma l-Konvenzjoni Ewropea dwar il-Prevenzjoni tat-Tortura u Trattament jew Pieni Inumani jew Degradanti, tagħti lill-Kumitat għall-Prevenzjoni tat-Tortura aċċess regolari għall-postijiet ta' detenzjoni, b'mod partikolari dawk tal-priġunieri politiċi u d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem; tippermetti li r-rappreżentanti ta’ organizzazzjonijiet internazzjonali u nazzjonali rilevanti oħra, id-diplomati, il-gruppi tas-soċjetà ċivili, kif ukoll il-membri tal-familji tal-priġunieri politiċi jkollhom aċċess għall-ħabsijiet Bjelorussi

                                       —

                                       tistabbilixxi istituzzjoni nazzjonali għad-drittijiet tal-bniedem indipendenti u kompletament funzjonanti li tista’ tieħu l-forma ta’ ombudsman;

                                       —

                                       tiggarantixxi opportunitajiet indaqs u drittijiet indaqs għall-minoranzi nazzjonali kollha, kif ukoll l-inklużjoni tagħhom u n-nondiskriminazzjoni fil-konfront tagħhom, u tiżgura n-normalizzazzjoni tas-sitwazzjoni tal-Unjoni tal-Pollakki fil-Bjelorussja; ittemm il-marġinalizzazzjoni tal-minoranza Roma, tagħmel progress fir-rispett tad-drittijiet u l-libertajiet reliġjużi, kif ukoll fin-nondiskriminazzjoni fil-konfront taċ-ċittadini leżbjani, gay, bisesswali u transġeneru;

                           r.

                           li għandhom jieħdu dawn l-azzjonijiet li ġejjin fir-rigward tal-libertà effettiva tal-midja u l-aċċess għaliha: iħeġġu lill-Bjelorussja tneħħi r-restrizzjonijiet ta' akkreditament għall-ġurnalisti u r-restrizzjonijiet fuq l-użu tal-televiżjoni satellitari, jintensifikaw l-assistenza finanzjarja u teknnika tal-UE għal kull tip ta' midja indipendenti (kemm fil-pajjiż, kif ukoll barra) b'mod li jiġu żgurati l-funzjonament sostenibbli tagħhom u l-aċċess potenzjalment aktar estensiv għalihom; jipprovdu assistenza mmirata lejn it-tlestija tal-applikazzjoni tal-programmi ta' għajnuna Ewropej, l-iżvilupp ta' proġetti konġunti u ta' konsorzji mal-aġenziji tal-istampa internazzjonali u l-midja barranija;

                     Rigward il-kooperazzjoni ekonomika u fil-qasam tal-enerġija

                           s.

                           li għandhom jipprovaw jistabbilixxu djalogu tekniku bejn l-UE u l-Bjelorussja dwar l-iżviluppi makroekonomiċi u l-kwistjonijiet finanzjarji biex jinkiseb impenn kredibbli mill-Bjelorussja fir-rigward tar-riformi markoekonomiċi u strutturali, inklużi l-privatizzazzjoni tal-impriżi b'sjieda statali, il-liberalizzazzjoni tas-sistema bankarja, l-iżvilupp ta' xibka tas-sikurezza soċjali adegwata, u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni;

                           t.

                           li għandhom jenfasizzaw ulterjorment li r-riformi msemmijin hawn fuq, dejjem sakemm jitwettqu l-prerekwiżiti politiċi fundamentali, huma vitali għall-iżvilupp ekonomiku tal-Bjelorussja, jiffaċilitaw kieku l-investiment Ewropew u s-self internazzjonali, jistgħu jibagħtu sinjal pożittiv għat-tneħħija tal-ostakli eżistenti għan-negozjati mad-WTO u għaldaqstant kieku jippermettu integrazzjoni ulterjuri fl-ekonomija dinjija;

                           u.

                           li għandhom joffru assistenza teknika għall-ħolqien ta' ambjent kummerċjali favorevoli bil-ħsieb li jiġu stabbiliti kundizzjonijiet ekwivalenti ta' kompetizzjoni, sigurtà għall-investimenti u opportunitajiet indaqs għall-kumpaniji kollha, u speċjalment għall-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju;

                           v.

                           li għandhom jinvolvu ruħhom ulterjorment mal-Bjelorussja fir-rigward tal-kwistjonijiet ta’ impjieg, inklużi l-iżvilupp tal-kapital uman u tal-ħiliet b'mod li jikkorrispondu mad-domanda tas-suq tax-xogħol;

                           w.

                           li għandhom jinkoraġġixxu lill-Bjelorussja timplimenta r-rakkomandazzjonijiet tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), b'mod partikolari f'dak li għandu x'jaqsam mal-libertà ta' assoċjazzjoni, ir-reġistrazzjoni u l-attivitajiet ta' trejdunjins indipendenti; li għandhom iħeġġu lill-Bjelorussja temenda l-leġiżlazzjoni tagħha bil-ħsieb li jkun garanti li l-ħaddiema jkunu jistgħu jitilqu minn xogħolhom liberament u mingħajr l-ebda restrizzjoni kemm fis-settur pubbliku, kif ukoll f'dak privat;

                           x.

                           li għandhom jistiednu lill-Bjelorussja tinforza l-istandards ta’ sikurezza internazzjonali l-aktar stretti u valutazzjoni tal-impatt ambjentali għall-bini u t-tħaddim tal-impjanti kollha tal-enerġija, waqt li tottimizza l-ħila esperta u l-finanzjament mill-istrumenti internazzjonali kollha disponibbli b’konformità sħiħa mal-leġiżlazzjoni internazzjonali eżistenti bħall-Konvenzjoni ta' Espoo u l-Konvenzjoni ta' Aarhus u timxi mal-impenn tat-23 ta' Ġunju 2011 li twettaq valutazzjonijiet komprensivi tar-riskji u s-sikurezza (simulazzjonijiet ta' kriżi), waqt li tikkunsidra l-ispeċifikazzjonijiet miftiehma mill-Kummissjoni Ewropea u l-Grupp ta’ Regolaturi Ewropew dwar is-Sikurezza Nukleari;

                           y.

                           li għandhom jassistu fl-iżvilupp tad-diversifikazzjoni tar-riżorsi enerġetiċi u r-rotot ta' provvista fil-Bjelorussja u jikkondividu l-aħjar prattiċi tal-UE għat-twettiq tal-proġetti internazzjonali u reġjonali dwar “l-ekonomija ekoloġika”, b'appoġġ għall-effiċjenza enerġetika u s-sorsi ta' enerġija rinnovabbli;

                           z.

                           li għandhom jippromwovu kooperazzjoni reġjonali ulterjuri mal-Bjelorussja, anke permezz tal-inizjattiva settorjali tas-Sħubija tal-Lvant, b'mod partikolari f'dak li għandu x'jaqsam mal-kummerċ, l-enerġija, l-ambjent u t-trasport; li għandhom jinkoraġġixxu l-aħjar prattika ta' forums ekonomiċi bilaterali, waqt li jimmiraw ukoll lejn aktar tisħiħ tal-kapaċitajiet tal-atturi mhux statali, kif ukoll lejn il-promozzjoni tal-governanza tajba u r-riforma tal-amministrazzjoni pubblika;

                           aa.

                           li għandhom ikomplu jipprovdu assistenza teknika u tas-saħħa lill-popolazzjoni milquta mid-diżastru nukleari ta’ Chernobyl;

                           ab.

                           li għandhom iħeġġu lill-Bjelorussja tesplora u tiżviluppa s-sorsi ta’ enerġija mhux konvenzjonali;

                     Rigward il-ġestjoni tal-fruntieri

                           ac.

                           li għandhom isaħħu l-kooperazzjoni bejn l-UE u l-Bjelorussja rigward il-ġestjoni tal-fruntieri u l-ġlieda kontra l-kriminalità transkonfinali u, b'mod partikolari, għandhom jassistu lill-Bjelorussja tiżviluppa s-sistema ta' tranżitu tagħha, timmodernizza l-proċeduri ta' kontroll fid-dwana u fil-fruntieri u timplimenta kompletament il-kunċett ta' Ġestjoni Integrata tal-Fruntieri tal-UE;

                           ad.

                           li għandhom jiżguraw li d-diplomati u l-politiċi tal-UE jkunu jistgħu jidħlu fil-Bjelorussja u jivvjaġġaw madwarha mingħajr restrizzjonijiet;

                           ae

                           . li għandhom jipprovdu, b’interess reċiproku, taħriġ ulterjuri għall-aġenzija Bjelorussa għall-ġestjoni tal-fruntieri bi qbil mal-acquis ta’ Schengen;

                           af.

                           li għandhom jikkunsidraw li jipprovdu l-assistenza teknika xierqa li għandha tintuża sabiex jiġu introdotti sistemi aġġornati għall-kontroll tal-fruntieri u infrastruttura moderna fuq in-naħa tal-UE;

                           ag.

                           li għandhom jipprovdu lis-servizzi Bjelorussi rilevanti t-taħriġ adegwat dwar l-aħjar prattiki tal-UE fl-introduzzjoni tal-passaporti bijometriċi;

                           ah.

                           li għandhom iniedu Sħubija għall-Mobilità UE-Bjelorussja u jinkoraġġixxu lill-Bjelorussja tiżvolġi rwol attiv fil-Panel dwar il-Migrazzjoni u l-Asil tas-Sħubija tal-Lvant;

                           ai.

                           li għandhom jinkoraġġixxu l-kollaborazzjoni bejn il-Bjelorussja u l-Programm ta' Żvilupp tan-Nazzjonijiet Uniti (UNDP) u l-Fond tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni tat-Tfal (UNICEF) sabiex jingħata sostenn għall-programmi intenzjonali biex jiġġieldu kontra t-traffikar ta' bnedmin;

                     Rigward is-soċjetà ċivili u l-kuntatti bejn persuna u oħra

                           aj.

                           li għandhom iżidu s-sehem tal-proġetti li joffru aktar benefiċċji u viżibilità għall-biċċa l-kbira tal-popolazzjoni, żieda li kieku tkattar il-fehim tal-valuri, tal-istandards u tal-politiki tal-UE min-naħa taċ-ċittadini, u għandhom jisħqu fuq il-vantaġġi tal-mudell u l-ħila esperta tagħha; li għandhom jippromwovu, f’dan ir-rigward, l-opportunità offruta mill-Forum tas-Soċjetà Ċivili, b’mod partikolari fid-dawl tal-laqgħa li jmiss tiegħu f’Chisinau f’Ottubru ta’ din is-sena;

                           ak.

                           li għandhom jopponu b’mod sistematiku u mingħajr kompromessi kwalunkwe diżinformazzjoni u informazzjoni qarrieqa mill-awtoritajiet Bjelorussi dwar il-politiki u l-proġetti tal-UE billi joħorġu u jxerrdu l-informazzjoni meħtieġa kollha (data, ċifri, leġiżlazzjoni);

                           al.

                           li għandhom jintensifikaw l-appoġġ tekniku u finanzjarju, anke permezz tad-Fond Ewropew il-ġdid għad-Demokrazija, għall-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, l-organizzazzjonijiet mhux governattivi indipendenti, id-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u t-trejdunjins ibbażati fil-Bjelorussja, jew dawk fl-Istati Membri li għandhom impatt kruċjali fil-Bjelorussja; li għandhom jinvolvu b’mod iżjed attiv lis-soċjetà ċivili fl-implimentazzjoni, il-monitoraġġ u l-valutazzjoni tal-proġetti ffinanzjati mill-UE; li għandhom ukoll jimmodernizzaw b’mod sinifikanti l-komunikazzjoni u d-disseminazzjoni tal-informazzjoni tal-UE b'mod li jiġi żviluppat il-fehim taċ-ċittadini dwar l-approċċ tal-UE għad-drittijiet u l-libertajiet fundamentali u l-ħtieġa għal progress soċjali u ekonomiku;

                           am.

                           li għandhom jappoġġaw lill-organizzazzjonijiet li jaħdmu biex jippromwovu d-demokrazija u d-drittijiet tal-bniedem, mhux biss dawk ibbażati fil-Bjelorussja, imma anke dawk ibbażati barra, ġaladarba li l-awtoritajiet Bjelorussi jiċħdu b’mod konsistenti l-possibilità li t-tali organizzazzjonijiet jirreġistraw irwieħhom; li għandhom jirrivedu b’urġenza r-regoli ġodda l-iktar reċenti dwar l-applikazzjoni għall-finanzjament tal-UE taħt l-istrument EIDHR/NSLA, li fil-prattika jeskludi lill-NGOs magħrufin u rrispettati tal-Bjelorussja mill-proċess ta’ applikazzjoni;

                           an.

                           li għandhom jitolbu lill-awtoritajiet tal-Bjelorussja jimplimentaw id-Deċiżjoni A/HRC/WGAD/2012/39 tal-Grupp ta’ Ħidma tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Detenzjoni Arbitrarja rigward il-każ tad-difensur tad-drittijiet tal-bniedem Ales Bialiatski, fejn b’mod partikolari nstab li d-detenzjoni tas-Sur Bialiatski, il-President taċ-Ċentru tad-Drittijiet tal-Bniedem 'Viasna' u Viċi President tal-Federazzjoni Internazzjonali għad-Drittijiet tal-Bniedem (FIDH), kienet arbitrarja, “billi kienet b’kontravenzjoni tal-Artikolu 20, paragrafu 1, tad-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem (UDHR) u l-Artikolu 22 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi (ICCPR)”;

                           ao.

                           li għandhom iħeġġu lill-Bjelorussja testendi stedina permanenti għall-Proċeduri Speċjali kollha tan-NU u tistieden lir-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem iżur il-pajjiż;

                           ap.

                           li għandhom jobbligaw lill-awtoritajiet Bjelorussi jneħħu r-responsabbiltà kriminali għal min jirċievi għotjiet barranin u jħallu l-organizzazzjonijiet iżommu l-fondi f'kontijiet bankarji barranin;

                           aq.

                           li għandhom jikkunsidraw li, b'mod unilaterali, jiffaċilitaw il-ħruġ tal-viżi u jnaqqsu kemm jiswew, minn EUR 60 għal livell affordabbli għaċ-ċittadini Bjelorussi, u għandhom jisfruttaw kompletament il-flessibilitajiet eżistenti li joffri l-Kodiċi dwar il-Viżi, inklużi r-rinunzja jew it-tnaqqis tal-miżati għall-viżi għal żjara qasira, b'mod partikolari għaż-żgħażagħ, biex jiffaċilitaw u jintensifikaw l-interazzjoni bejn in-nies u jgħinu biex jipprevjenu l-iżolament ulterjuri taċ-ċittadini Bjelorussi; li għandhom ukoll jikkunsidraw, b'mod unilaterali, inaqqsu jew jirrinunzjaw għall-miżati għall-viżi għal żjara twila bl-objettiv fit-tul li tiġi stabbilita sistema mingħajr il-ħtieġa ta' viżi;

                           ar.

                           li għandhom jistiednu lill-awtoritajiet Bjelorussi jiftħu n-negozjati mal-UE rigward il-faċilitazzjoni tal-viżi u l-ftehimiet ta' riammissjoni bil-prospettiva fit-tul ta' sistema mingħajr il-ħtieġa ta' viżi għall-promozzjoni tal-kuntatti bejn in-nies u għandhom jieħdu miżuri urġenti rigward l-implimentazzjoni tal-ftehimiet dwar it-traffiku konfinali lokali mal-Polonja u l-Litwanja;

                           as.

                           li għandhom jinkoraġġixxu l-kooperazzjoni bejn il-bliet u l-muniċipalitajiet fl-UE u l-Bjelorussja bl-użu ta’ eżempji ta’ prattika tajba ta’ ċertu pajjiżi tal-UE, b’mod speċjali l-Polonja, il-Litwanja u l-Latvja;

                           at.

                           li għandhom ifittxu li jipprovdu aktar opportunitajiet ta' edukazzjoni u riċerka fl-UE għall-Bjelorussi fl-oqsma tal-edukazzjoni għolja, informali u adulta; li għandhom iniedu u jappoġġaw programm li joffri perjodi ta' prattika għall-professjonisti żgħażagħ Bjelorussi fl-istituzzjonijiet tal-UE u organizzazzjonijiet internazzjonali oħra; li għandhom jipprovdu appoġġ ulterjuri għall-Università Ewropea għall-Istudji Umanistiċi, kif ukoll jiżviluppaw u jappoġġaw il-programmi edukattivi u vokazzjonali fil-Bjelorussja li għandhom jiggarantixxu finanzjament xieraq u dejjiemi għall-programm Erasmus Mundus għall-istudenti Bjelorussi;

                           au.

                           li għandhom ifittxu b’mod attiv opportunitajiet biex jinvolvu ruħhom mal-Bjelorussja fi djalogu dwar l-implimentazzjoni ta’ riformi profondi fis-sistema tagħha ta’ edukazzjoni għolja b'mod li jiġu żviluppati, b’mod partikolari, il-libertà akkademika, l-awtonomija istituzzjonali u l-parteċipazzjoni tal-istudenti bil-għan li eventwalment tingħaqad maż-Żona Ewropea ta’ Edukazzjoni Għolja (il-Proċess ta’ Bolonja);

                           av.

                           jitlob lill-Federazzjoni Internazzjonali tal-Ħoki fuq is-Silġ terġa’ tikkunsidra serjament id-deċiżjoni tagħha li tippermetti lill-Bjelorussja tospita l-Kampjonat Dinji tal-Ħoki fuq is-Silġ tal-2014;

               2.

               Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-rakkomandazzjoni lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà (RGħ/VP), lis-SEAE, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri.

      (1)  Testi adottati, P7_TA(2012)0410.

      (2)  Testi adottati, P7_TA(2012)0112.

      (3)  ĠU C 377 E, 7.12.2012, p. 162.

      (4)  ĠU C 136 E, 11.5.2012, p. 57.

      (5)  Testi adottati, P7_TA(2012)0334.

      (6)  ĠU C 168 E, 14.6.2013, p. 26.

      (7)  ĠU C 296 E, 2.10.2012, p. 105.

      (8)  ĠU L 307, 7.11.2012, p. 1

      (9)  Data mill-Istitut Indipendenti tal-Istudji Soċjoekonomiċi, April 2013.

      (10)  Il-lista ta' priġunieri politiċi tinkludi wkoll lil Mikalai Statkevich, Pavel Seviarynets, Eduard Lobau, Mikalay Antukhovich, Mikalay Dziadok, u Ihar Alienevich..


title: P6_TA(2007)0482#Relazzjonijiet UE-Serbja#Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew lill-Kunsill tal-25 ta' Ottubru 2007 dwar ir-relazzjonijiet bejn l-Unjoni Ewropea u s-Serbja (2007/2126(INI))

text:
C 263 E/626                                         Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                              MT            16.10.2008

Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

              2.     Huwa tal-fehma li fl-abbozz tal-Miżura Speċjali għall-Iraq għall-2007, il-Kummissjoni qiegħda tmur lil
              hinn mis-setgħat ta' implimentazzjoni stabbiliti fir-Regolament (KE) Nru 1905/2006 billi għażlet bħala wie-
              ħed mill-oqsma ta' intervenzjoni “l-Istudju ta'Fattibilità għaż-Żona tal-Gass Akkas”, li l-objettiv ġenerali tie-
              għu hu li “jiġu eżaminati l-kundizzjonijiet għall-esplorazzjoni taż-Żona tal-Gass Akkas fil-punent ta' l-Iraq
              bl-iskop li l-produzzjoni minnha tmur fin-network Sirjan tal-pajpijiet tal-gass”, u aktar minn hekk “biex jekk
              ikun possibbli, dan il-proġett ikun integrat mal-ħidma tal-Proġett Ewropew-Għarbi tas-Suq tal-Gass fil-Max-
              riq”; jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li “l-istudju ser jikkunsidra l-interess tal-futur tal-ġirien tal-Maxriq u l-inte-
              ress ta' l-UE sabiex il-produzzjoni mill-bjar tiġi integrata fis-suq tal-gass Euro-Maxriq”, u li “din l-integraz-
              zjoni ser tiftaħ suq potenzjali kbir għall-produzzjoni taż-żona tal-gass ta' Akkas u li ser tippermetti l-ewwel
              integrazzjoni tal-gass naturali ta' l-Iraq mas-suq reġjunali u Ewropew”, u għalhekk jikkunsidra li dan l-objet-
              tiv m'huwiex konformi ma' l-Artikolu 2(1) u (4) tar-Regolament (KE) Nru 1905/2006, fis-sens li l-objettiv
              primarju tal-Miżuri Speċjali m'huwiex il-qerda tal-faqar u li l-objettivi ddikjarati ma jissodisfawx l-kriterji ta'
              l-ODA stabbiliti mill-OECD/DAC;

              3.    Jitlob lill-Kummissjoni sabiex tirtira jew temenda l-abbozz tad-deċiżjoni li tistabbilixxi Miżura Speċjali
              għall-Iraq, u biex tressaq abbozz ta' deċiżjoni ġdid lill-kumitat ta' ġestjoni tad-DCI li jikkonforma b'mod sħiħ
              id-dispożizzjonijiet tar-Regolament (KE) Nru 1905/2006;

              4.     Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu sabiex jgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummiss-
              joni, lir-rappreżentanti ta' l-Istati Membri fil-kumitat ta' ġestjoni tad-DCI, u lill-parlamenti u lill-gvernijiet ta'
              l-Istati Membri.

              P6_TA(2007)0482

              Relazzjonijiet UE-Serbja

              Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew lill-Kunsill tal-25 ta' Ottubru 2007 dwar ir-relazzjonijiet
                                    bejn l-Unjoni Ewropea u s-Serbja (2007/2126(INI))

              Il-Parlament Ewropew,

              — wara li kkunsidra l-proposta għal rakkomandazzjoni lill-Kunsill imressqa minn Jelko Kacin f'isem il-
                Grupp ALDE dwar ir-relazzjonijiet bejn l-Unjoni Ewropea u s-Serbja (B6-0202/2007),

              — wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-29 ta' Settembru 2005 dwar id-difiża tal-multietniċità fil-
                Vojvodina (1),

              — wara li kkunsidra r-Rapport tat-2 ta' Marzu 2005 dwar il-missjoni ta' ġbir ta' fatti mid-delegazzjoni
                tiegħu ad hoc fil-Vojvodina u f'Belgrad,

              — wara li kkunsidra t-twaqqif tar-Repubblika tas-Serbja bħala s-suċċessur ta' l-Unjoni Statali bejn is-Serbja
                u l-Montenegro wara referendum fil-Montenegro fil-21 ta' Mejju 2006 li ffavurixxa l-indipendenza,

              — wara li kkunsidra l-kostituzzjoni l-ġdida Serba adottata b'referendum popolari fit-28-29 ta' Ottubru
                2006,

              — wara li kkunsidra r-Rapport ta' Progress tal-Kummissjoni għall-2006 dwar is-Serbja, tat-8 ta' Novembru
                2006 (SEC(2006)1389),

              (1) ĠU C 227 E, 21.9.2006, p. 620.
 ---pagebreak--- 16.10.2008         MT                              Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                                            C 263 E/627

                                                                                Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

             — wara li kkunsidra l-adeżjoni tas-Serbja mas-Sħubija għall-Paċi (Partnership for Peace) tan-NATO fl-14 ta'
               Diċembru 2006,

             — wara li kkunsidra r-riżultat ta' l-elezzjonijiet parlamentari Serbi tal-21 ta' Jannar 2007,

             — wara li kkunsidra s-sentenza tas-26 ta' Frar 2007 tal-Qorti Internazzjonali tal-Ġustizzja (ICJ) fil-każ tal-
               Bożnja u Ħerżegovina kontra s-Serbja u l-Montenegro,

             — wara li kkunsidra l-Opinjoni Nru 405/2006 tal-Kummissjoni ta' Venezja tal-Kunsill ta' l-Ewropa dwar il-
               Kostituzzjoni tas-Serbja, mogħtija fid-19 ta' Marzu 2007,

             — wara li kkunsidra t-twaqqif ta' gvern ġdid f'Belgrad fil-15 ta' Mejju 2007,

             — wara li kkunsidra l-ħames objettivi prinċipali tal-gvern il-ġdid Serb, ippreżentati fil-15 ta' Mejju 2007,

             — wara li kkunsidra n-negozjati bejn l-UE u s-Serbja dwar l-Assoċjazzjoni u l-Istabbilizzazzjoni (SAA) li
               nbdew mill-ġdid fit-13 ta' Ġunju 2007,

             — wara li kkunsidra l-konklużjonijiet dwar il-Balkani tal-Punent mill-Kunsill għall-Affarijiet Ġenerali tat-12
               ta' Frar u tat-18 ta' Ġunju 2007,

             — wara li kkunsidra r-rapport tat-18 ta' Ġunju 2007 ppreżentat mill-Kap Prosekutur tat-Tribunal Kriminali
               Internazzjonali għall-ex-Jugożlavja (ICTY) lill-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti dwar il-koperaz-
               zjoni tas-Serbja ma' l-ICTY,

             — wara li kkunsidra l-iskambju ta' opinjonijiet mal-Kap Prosekutur ta' l-ICTY fil-laqgħa tal-Kumitat għall-
               Affarijiet Barranin tal-Parlament tas-26 ta' Ġunju 2007,

             — wara li kkunsidra l-ftehim bejn l-UE u s-Serbja għall-infurzar xieraq tad-drittijiet ta' proprjetà sabiex
               tintlaħaq kemm l-istabilità politika kif ukoll dik ekonomika,

             — wara li kkunsidra l-Artikolu 114(3) u l-Artikolu 90 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

             — wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A6-0325/2007),

             A. billi l-futur tas-Serbja jinsab fl-Unjoni Ewropea,

             B.   billi s-Serbja hija fattur importanti għall-istabilità u l-prosperità fir-reġjun, bil-prospett ta' adeżjoni ma' l-
                  UE jipprovdi inċentiv ewlieni għar-riforma,

             C. billi s-Serbja hija firmatarja ta' l-Assoċjazzjoni tal-Kummerċ Ħieles ta' l-Ewropa Ċentrali (CEFTA) u dan
                l-aħħar lestiet in-negozjati tekniċi li għandhom x'jaqsmu ma' l-SAA; billi l-adeżjoni tas-Serbja mad-WTO
                tista' tiġi ffinalizzata qabel l-2008,

             D. billi sebgħin fil-mija ta' dawk is-Serbi li vvutaw huma favur adeżjoni ma' l-UE u żewġ terzi taċ-ċittadini
                vvutaw għal partiti li jagħmlu parti mill-kamp demokratiku,

             E.   billi s-Sebja għandha gvern ġdid li huwa favur l-Ewropa u favur ir-riformi,

             F.   billi s-suċċess tal-ftuħ mill-ġdid tan-negozjati dwar l-SAA min-naħa tas-Serbja jista' jservi bħala eżempju
                  ulterjuri tal-bidliet pożittivi fil-Balkani tal-Punent, influwenzati, inter alia, mill-UE,
 ---pagebreak--- C 263 E/628                                        Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                             MT           16.10.2008

Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

              G. billi saru u għandhom jibqgħu jsiru sforzi ġodda u ġenwini biex tiġi megħluba d-diviżjonijiet u l-atti-
                 tudnijiet tal-passat u biex jitħeġġeġ ġejjieni Ewropew għaċ-ċittadini tas-Serbja, ,

              H. billi fl-2006 l-ekonomija Serba wriet tkabbir qawwi (madwar 5.8 %) u volum dejjem jikber ta' investi-
                 ment dirett barrani; billi, madankollu, jibqa' t-tħassib dwar id-defiċit tal-kont kurrenti, li qed ikompli
                 jikber, u dwar ir-rata għolja ta' qgħad (madwar 20.9 % fl-2006),

              I.   billi l-korruzzjoni għadha problema serja fis-Serbja, u billi fl-Indiċi tal-Perċezzjoni tal-Korruzzjoni ta' l-
                   2006 ta' Trasparenza Internazzjonali, is-Serbja kellha l-punteġġ medju ta' 3.0 (fuq skala li tvarja minn 0,
                   li tfisser “korrott ħafna” sa 10, li tfisser “nadif ħafna”),

              J.   billi tnejn mis-sitt maħrubin akkużati b'delitti tal-gwerra u mfittxija mill-ICTY ġew arrestati riċentement
                   u ttrasferiti lejn l-Aja u erbgħa minnhom għadhom ma nqabdux, inklużi Ratko Mladić u Radovan
                   Karadžić,

              K. billi l-pubbliku Serb mhux infurmat biżżejjed dwar il-livell tad-delitti mwettqa fil-gwerer riċenti, speċ-
                 jalment f' Srebrenica,

              L.   billi l-gwerer fil-Jugożlavja biddlu b'mod profond in-nisġa soċjali tas-Serbja u wasslu, inter alia, għall-
                   emigrazzjoni ta' ħafna mill-aħjar politiċi u intellettwali u għall-influss ta' refuġjati u persuni li ġew
                   spustati internament (IDPs), flimkien mar-ritorn ta' veterani trawmatizzati mill-vjolenza tad-disgħinijiet,

              M. billi d-diżintegrazzjoni tal-Jugożlavja kellha konsegwenzi devastanti f'termini ta' mwiet u ta' tbatija
                 umana, u għaldaqstant ir-rikonċiljazzjoni interetnika saret ta' l-akbar importanza biex tkun garantita l-
                 istabilità fir-reġjun,

              1.    Jemmen li s-Serbja jixirqilha tifħir speċjali għar-riżoluzzjoni paċifika ta' serje ta' sfidi diffiċli matul l-
              aħħar sena, inklużi x-xoljiment ta' l-Unjoni Statali bejn is-Serbja u l-Montenegro, elezzjonijiet parlamentari
              ġusti u ħielsa u t-twaqqif ta' gvern ġdid b'politika favur l-Ewropa,

              2.    Jilqa' it-tlestija tan-negozjati tekniċi dwar SAA bejn il-Gvern Serb u l-UE wara waqfa ta' tlettax-il xahar;
              jinkoraġġixxi liż-żewġ naħat biex jagħmlu l-arranġamenti kollha meħtieġa sabiex jiġi evitat dewmien tekniku
              qabel fil-perjodu ta' l-interim bejn il-bidu u l-iffirmar ta'l-SAA, sabiex l-iffirmar ikun jista' jseħħ qabel it-
              tmiem ta' l-2007; jikkunsidra l-iffirmar ta' l-SAA bħala pass importanti fit-triq lejn l-adeżjoni ma' l-UE;

              3.    Jilqa' b'sodisfazzjon ix-xewqa tal-Gvern Serb li jikkopera ma' l-ICTY, liema koperazzjoni twitti t-triq
              għal koperazzjoni ulterjuri ma' l-UE, iżda jinsisti li din il-koperazzjoni malajr għandha twassal għal aktar
              riżultati;

              4.     Jinnota l-preżentazzjoni li saret mill-Kap Prosekutur ta' l-ICTY, Carla del Ponte, lill-Kunsill dwar Affa-
              rijiet Ġenerali u Relazzjonijiet Esterni ta' l-UE, li ltaqa' fil-Lussemburgu fil-15 ta'Ottubru 2007; jitlob lis-
              Serbja biex issolvi l-kwistjonijiet li għadhom miftuħa rigward il-koperazzjoni sħiħa ma' l-ICTY b'rabta
              maż-żjara li ser tagħmel dalwaqt f'Belgrad is-Sra Del Ponte; jitlob lill-Kummissjoni, meta dawn il-kwistjonijiet
              jiġu solvuti, biex tinizjala l-SAA mingħajr aktar dewmien;

              5.    Jifraħ lis-Serbja għall-progress reċenti tagħha fil-koperazzjoni ma' l-ICTY, li għamilha possibbli li n-
              negozjati SAA jkomplu u li l-Prosekutur Ewlieni ta' l-ICTY, Carla Del Ponte tagħti evalwazzjoni pożittiva
              rigward il-koperazzjoni tas-Serbja mat-Tribunal; jilqa' b'sodisfazzjon l-arrest u t-trasferiment lejn l-Aja ta'
              Zdravko Tolimir u Vlastimir Đorđević, l-assigurazzjoni tal-Prim Ministru Koštunica lil Carla Del Ponte li
              “aktar arresti huma probabbli” (inkluż l-arrest ta' l-ex-Ġeneral Serb Bożnijaku Ratko Mladić), u l-ħolqien ta'
              strutturi ġodda mmirati li jiċċentralizzaw l-attivitajiet kollha biex jinqabdu l-maħruba, inkluż it-titjib fit-
              trasparenza tal-Kunsill tas-Sigurtà Nazzjonali; jilqa' b'sodisfazzjon il-koperazzjoni bejn l-awtoritajiet tas-
              Serbja, tal-Bożnja Ħerżegovina u tal-Montenegro fl-iffaċilitar tat-trasferimenti riċenti lejn l-Aja;
 ---pagebreak--- 16.10.2008         MT                             Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                                            C 263 E/629

                                                                                Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

             6.     Ifakkar lis-Serbja li l-firma ta' l-SAA hija bil-kundizzjoni li jkun hemm koperazzjoni sħiħa ma' l-ICTY,
             u li dan għandu jwassal għall-arrest u t-trasferiment ta' l-akkużati kollha li fadal, filwaqt li jinnota li l-arresti
             reċenti huma prova li l-awtoritajiet Serbi huma kapaċi jsibu u jaqbdu lill-kriminali akkużati b'delitti tal-
             gwerra; jenfasizza li koperazzjoni sħiħa ma' l-ICTY mhix biss obbligu internazzjonali iżda wkoll pass funda-
             mentali lejn il-kisba ta' rikonċiljazzjoni dejjiema fir-reġjun; għal dan il-għan, jistieden lill-parlament Serb
             sabiex iwettaq l-obbligi tiegħu li jirriżultaw mis-sentenza msemmija hawn fuq ta' l-ICJ u jadotta dikjarazzjoni
             li tiddenunzja l-ġenoċidju ta' Srebrenica;

             7.   Jemmen, meta jitqies l-għeluq ippjanat ta' l-ICTY, li attwalment jipprevedi l-għeluq tal-proċessi sa l-
             2008, li jkun meħtieġ li tiġi kkunsidrata l-estensjoni tal-mandat ta' l-ICTY jekk il-kriminali tal-gwerra li
             huma akkużati jkollhom jiġu arrestati wara din id-data;

             8.     Jinnota li l-ftehim ta' kompromess milħuqa fil-Kunsill Ewropew li seħħ fi Brussell fil-21 u 22 ta' Ġunju
             2007 wittiet it-triq għal bażi legali mġedda għall-Unjoni Ewropea qabel l-2009, u li dan joħloq il-kuntest
             istituzzjonali meħtieġ għal tkabbir fil-ġejjieni u jippermetti lill-UE u lis-Serbja biex b'mod dinamiku jmexxu
             l-proċess ta' adeżjoni fuq il-bażi ta' l-iżvilupp u l-merti tas-Serbja;

             9.   Huwa tal-fehma li riżoluzzjoni tal-kwistjoni dwar l-istatus tal-Kosovo se tikkonsolida l-istabilità fil-
             Balkani tal-Punent kif ukoll tiffaċilita l-integrazzjoni tar-reġjun fl-Unjoni Ewropea;

             10.    Jinnota b'sodisfazzjon li s-Serbja għamlet progress ekonomiku sinifikattiv sa mill-2000, b'rata medja
             annwali ta' tkabbir ta' 5 %; jinnota, madankollu, li skond l-evalwazzjoni ta' l-IMF, dan ma wassalx għal
             tnaqqis fil-faqar jew fir-rata għolja ta' qgħad (li hi aktar minn 20 %); jemmen li hija sfida ewlenija għall-
             gvern il-ġdid li jindirizza dawn il-problemi; għaldaqstant jistieden lill-gvern Serb biex jimpenja ruħu b'aktar
             qawwa għall-ħolqien ta' l-impjiegi u għat-taffija tal-faqar u biex jadotta miżuri konkreti mmirati lejn żvilupp
             ekonomiku aktar ibbilanċjat fid-distretti kollha tal-pajjiż, filwaqt li tingħata attenzjoni partikulari lill-partijiet
             inqas żviluppati tax-Xlokk u tal-Lvant tal-pajjiż; more balanced economic development in all districts of the
             country, with particular attention being paid to underdeveloped south-eastern and eastern parts of the
             country;

             11.     Jemmen li l-iżvilupp ulterjuri ta' l-istrutturi u l-proċeduri amministrattivi jista' jżid il-fiduċja fl-istat
             tad-dritt, isaħħaħ l-ekonomija tas-suq u jinkoraġġixxi t-tkabbir ekonomiku fis-Serbja; jistieden lill-awtoritajiet
             Serbi biex itejbu l-ambjent ekonomiku għall-investiment barrani u t-trasparenza fir-relazzjonijiet kummerċ-
             jali;

             12.     Jinnota b'sodisfazzjon li s-Serbja għandha kostituzzjoni ġdida li tinkludi dispożizzjonijiet pożittivi fir-
             rigward tad-drittijiet tal-bniedem; jinnota, madankollu, li jeħtieġ li l-qafas legali għall-protezzjoni tal-mino-
             ranzi jittejjeb aktar; jinsab imħasseb dwar dispożizzjonijiet problematiċi li jirrigwardjaw, inter alia, il-proċe-
             dura għall-ħatra, l-għoti ta' promozzjoni u t-tneħħija ta' mħallfin u prosekuturi u n-nuqqas ta' konsultaz-
             zjoni pubblika xierqa jew dibattitu parlamentari xieraq matul il-proċess ta' abbozzar; jistieden lill-awtoritajiet
             Serbi sabiex jikkunsidraw it-tisħiħ ta' l-ambitu tad-deċentralizzazzjoni territorjali b'mod partikolari vis-à-vis
             l-Vojvodina;

             13.     Jenfasizza l-importanza li jkun żgurat li l-għajnuna ta' l-UE tingħata b'mod li jqis l-istruttura attwali
             territorjali u amministrattiva tas-Serbja u l-kompożizzjoni etnika u r-relazzjonijiet tradizzjonali ekonomiċi u
             kulturali fi ħdan it-territorji konċernati, bl-involviment sħiħ ta' l-awtoritajiet lokali u reġjonali; Jistieden lill-
             Kummissjoni, lill-Kunsill u lill-Kumitati kompetenti jimmoniterjaw mill-qrib l-organizzazzjoni tar-reġjuni tal-
             livell NUTS 2 fis-Serbja;

             14.    Ifaħħar lis-Serbja għall-kisba ta' aktar trasparenza fl-operat tal-gvern u tal-parlament u għall-kapaċità
             amministrattiva tajba tagħha; jifraħ lis-Serbja għall-adozzjoni tal-Liġi dwar il-Baġit għall-2007 u għall-ħatra
             ta' Ombudsman u ta' Kummissarju għall-Informazzjoni Pubblika; ta' Gvernatur tal-Bank Nazzjonali tas-
             Serbja u tal-membri tal-Kunsill ta' l-Istituzzjoni tal-Verifika ta' l-Istat; jiddispjaċih li n-nomina ta' mħallfin
             għall-Qorti Kostituzzjonali għadha pendenti;
 ---pagebreak--- C 263 E/630                                        Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                              MT           16.10.2008

Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

              15.     Jemmen fermament li kwistjoni ewlenija marbuta mad-drittijiet tal-bniedem hija li jinstabu soluzzjo-
              nijiet dejjiema għar-refuġjati u għall- IDPs, speċjalment minħabba li s-Serbja għadha tospita numru kbir ta'
              refuġjati, l-aktar mill-Kroazja u parzjalement mill-Bożnja Ħerżegovina, u IDPs mill-Kosovo; jiddispjaċih ħafna
              li ma ntlaħqitx l-iskadenza ta' l-aħħar ta' l-2006 biex jiġu solvuti l-kwistjonijiet kollha li għadhom pendenti,
              liema skadenza kienet prevista mid-Dikjarazzjoni ta' Sarajevo dwar ir-ritorn tar-refuġjati u l-kumpens għall-
              proprjetà, iffirmata fil-31 ta' Jannar 2005 mill-Kroazja, il-Bożnja Ħerżegovina u s-Serbja u l-Montenegro, u
              jiddispjaċih ukoll li sar ftit progress minn dak iż-żmien;

              16.     Għaldaqstant jistieden lill-Gvern Serb biex ikompli fl-isforzi tiegħu biex jimplimenta d-Dikjarazzjoni
              ta' Sarajevo, anke billi jadotta qafas legali ċar li jkun ikopri, inter alia, id-dritt tar-ritorn lejn il-post ta' l-
              oriġini u d-dritt tal-kumpens għall-proprjetà; iħeġġeġ lill-UE, l-Istati Membri tagħha u l-komunità internaz-
              zjonali biex jibqgħu impenjati għad-difiża tad-drittijiet tar-refuġjati, u biex jipprovdu appoġġ kontinwu lill-
              pajjiżi kkonċernati, anke billi jallokaw riżorsi finanzjarji suffiċjenti għal dan il-għan; jenfasizza li l-integraz-
              zjoni jew ir-ristabbiliment ta' l-IDPs u r-refuġjati m'għandux ibiddel sinifikatament il-bilanċ etniku oriġinali
              ta' zona jew reġjun; f'dan ir-rigward, jiġbed l-attenzjoni għall-Konvenzjoni ta' Qafas tal-Kunsill ta' l-Ewropa
              ta'l-1 ta' Frar 1995 dwar il-Ħarsien tal-Minoranzi;

              17.    Jirrikonoxxi l-progress li sar fil-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata u l-korruzzjoni, li reċentement
              wassal għal ħafna arresti prominenti, filwaqt li jinnota li l-korruzzjoni, partikolarment fil-pulizija u fil-ġudi-
              katura, għadha problema serja, u li l-investigazzjonijiet uffiċjali dwar il-korruzzjoni spiss jidhru li huma
              motivati politikament; jirrimarka li l-korruzzjoni hija ostakolu ewlieni biex jiġi mħajjar aktar investiment
              barrani, u jistieden lill-gvern Serb sabiex jimplimenta strateġija komprensiva għal kontra l-korruzzjoni; jik-
              kunsidra li huwa meħtieġ li titkompla l-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata;

              18.     Jilqa' b'sodisfazzjon it-tlestija tat-trasferiment tal-kompetenzi għall-ħarsien tal-fruntieri statali min-
              għand l-armata għal għand il-pulizija bħala pass ewlieni lejn l-ilħuq ta' l-istandards ta' l-UE; iħeġġeġ lill-
              Kunsill u lill-Kummissjoni sabiex jinkoraġġixxu aktar lill-gvern Serb sabiex iwettaq riforma sostanzjali tal-
              pulizija, is-servizzi tas-sigurtà u l-armata, inklużi miżuri li jipprovdu kontroll ċivili akbar fuq l-armata; jik-
              kunsidra li r-riforma tal-pulizija għandha tikkunsidra l-bżonn ta' forzi tal-pulizija li jitkellmu bil-lingwa tal-
              minoranza f'reġjuni abitati minn popolazzjonijiet kbar minoritarji;

              19.     Jemmen li l-promozzjoni ta' l-istat tad-dritt u l-implimentazzjoni stretta tad-dispożizzjonijiet legali
              għandhom ikunu waħda mill-prijoritajiet ewlenin tal-gvern; jilqa' b'sodisfazzjon il-miżuri ta' riforma ġudiz-
              zjarja meħuda s'issa iżda jenfasizza l-bżonn li dan il-proċess jitkompla, b'mod partikolari fir-rigward tal-ħeffa
              tal-proċessi, il-ħarsien tax-xhieda, il-prevenzjoni tal-korruzzjoni, u l-indipendenza ta' l-imħallfin; jiddispjaċih
              li l-Qorti Kostituzzjonali mhijiex topera, u jinnota li dan ma jgħinx l-iżvilupp tad-demokrazija u tal-leġiżlaz-
              zjoni demokratika fis-Serbja;

              20.   Jilqa' b'sodisfazzjon it-tmiem tal-proċess krimimali dwar il-qtil tal-Prim Ministru Zoran Đinđić u
              jappoġġja l-inizjattiva reċenti mill-prosekuzzjoni speċjali sabiex jinkixfu l-motivazzjonijiet politiċi wara l-qtil;

              21.     Jilqa' b'sodisfazzjon ix-xogħol tal-Prosekutur Serb għad-Delitti tal-Gwerra iżda jesprimi dispjaċir li l-
              proċessi domestiċi dwar id-delitti tal-gwerra huma mdgħajfa minn nuqqas ta' trasparenza u rieda politika
              biex jinstabu wkoll dawk li taw l-ordnijiet u mhux biss min wettaqhom; jemmen li s-sentenza imposta mill-
              qorti Serba għad-delitti tal-gwerra fuq erba' membri tal-grupp paramilitari, l-Iskorpjuni, għall-eżekuzzjoni ta'
              sitt Musulmani minn Srebrenica ma kenitx tirrifletti n-natura faħxija tad-delitt; jinnota li l-President Serbjan
              wera d-dispjaċir tiegħu fil-pubbliku li s-sentenzi imposti kienu qosra;

              22.    Jemmen li ċ-ċittadini tas-Serbja huma intitolati li jkunu jafu l-verità dwar il-politiki riċenti ta' gwerra
              u ġenoċidju li twettqu f'isimhom, u li jkollhom għarfien dwar dawk li wettqu d-delitti tal-gwerra; jemmen li
              s-Serbja għandha tikkonfronta b'mod onest il-passat reċenti tagħha biex timxi 'l quddiem u li r-rikonoxxi-
              ment tal-passat huwa parti integrali mit-triq tar-rikonċiljazzjoni mal-ġirien tas-Serbja; jistieden lill-gvern biex
              jiftaħ mill-ġdid il-Kummissjoni għall-Verità u r-Rikonċiljazzjoni stabbilita fl-2001, b'mod partikolari biex
              jitħeġġeġ ambjent pożittiv f'dawk il-partijiet tal-pajjiż li kienu affettwati l-aktar mill-kunflitt interetniku;;
              iħeġġeġ lill-Kummissjoni sabiex tippromwovi inizzjattivi li jiffaċilitaw il-kuntatt bejn il-popli fir-reġjun u
              sabiex talloka propozjon akbar ta' fondi għal dan il-għan;
 ---pagebreak--- 16.10.2008         MT                              Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                                            C 263 E/631

                                                                                Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

             23.    Jilqa' b'sodisfazzjon l-apoloġija tal-President Serb liċ-ċittadini Kroati għad-delitti tal-gwerra mwettqa
             f'isem is-Serbja matul il-gwerra riċenti; jikkunsidra dik l-apoloġija bħala espressjoni ta' maturità politika u
             tmexxija demokratika kbira u bħala prova konkreta tad-determinazzjoni tal-gvern attwali li jattwa politika ta'
             ħbiberija u koperazzjoni mal-pajjiżi ġirien tiegħu;

             24.     Jemmen li r-rikonċiljazzjoni u l-ġustizzja huma indispensabbli għall-istabilità u l-iżvilupp tal-pajjiżi
             kollha fir-reġjun kif ukoll għall-integrazzjoni tagħhom fl-Unjoni Ewropea; iħeġġeġ lill-pajjiżi ġirien tas-Serbja
             biex isegwu dan il-mudell u jikkundannaw kwalunkwe manifestazzjoni ta' intolleranza etnika u razziżmu li
             jseħħu fit-territorji tagħhom;

             25.    Jemmen li l-UE u l-Istati Membri tagħha għandhom jibdew u jappoġġjaw programmi mmirati lejn il-
             provvista ta' servizzi ta' pariri għal problemi psikosoċjali, iffukati primarjament iżda mhux esklussivament
             fuq nisa u tfal trawmatizzati mill-esperjenzi tagħhom qabel u matul il-gwerra;

             26.     Jilqa' b'sodisfazzjon il-koperazzjoni reċenti bejn Belgrad u Priština fit-tiftix ta' persuni li għebu wara l-
             kunflitt tal-Kosovo, b'mod partikolari l-isforzi konġunti li seħħew dan l-aħħar fid-distrett ta' Raška; jistieden
             lill-Gvern Serb biex joħroġ rapport pubbliku dwar Mačkatica;

             27.    Jistieden lill-Kunsill u lill-Kummissjoni biex jallokaw riżorsi finanzjarji suffiċjenti lill-Kummissjoni
             Internazzjonali Għall-Persuni li Għebu (ICMP) biex din l-organizzazzjoni tkun tista' tlesti xogħolha, li hu li
             sa l-2010 tidentifika l-persuni kollha li għebu mit-territorju ta' l-ex-Jugożlavja; jemmen li x-xogħol ta' l-ICMP
             jikkontribwixxi b'mod sinifikanti għall-proċess ta' verità, ġustizzja u rikonċiljazzjoni fir-reġjun;

             28.     Jinnota li skond servej imwettaq fl-2004 mill-Aġenzija għall-Kummerċjalizzazzjoni Strateġika għall-
             Għaqda ta' l-Istudenti tas-Serbja, 70 % ta' l-istudenti universitarji Serbi qatt ma siefru; jilqa' b'sodisfazzjon l-
             inizjattivi biex l-istudenti Serbi jingħatawlhom opportunitajiet ta' studju fil-pajjiżi ta' l-UE; jistieden lill-Istati
             Membri biex jippromwovu mezzi ġodda ta' interazzjoni mal-poplu Serb;

             29.      Jinnota li s-Serbja tikkontribwixxi b'mod attiv għall-koperazzjoni reġjonali u għar-relazzjonijiet tajba
             bejn il-ġirien permezz tas-sħubija f'għadd ta' inizjattivi reġjonali bħall-Patt ta' l-Istabilità/Kunsill għall-Kope-
             razzjoni Reġjonali u s-CEFTA; jistieden lis-Serbja biex iżżomm rwol responsabbli fir-reġjun; jenfasizza li hu
             fl-aħjar interessi tas-Serbja li tiżviluppa u żżomm relazzjonijiet tajba mas-sħab reġjonali tagħha, li ttejjeb il-
             koperazzjoni transkonfinali effettiva, filwaqt li tutilizza b'mod sħiħ il-potenzjal tal-minoranzi nazzjonali fiz-
             zoni tal-fruntieri, u li tipparteċipa b'mod attiv fi proġetti infrastrutturali bilaterali, reġjonali u Ewropej; itenni
             li l-futur tal-pajjiżi kollha fir-reġjun jinsab fl-UE;

             30.    Iħeġġeġ lill-Gvern Serb biex jippromwovi relazzjonijiet tajba tal-viċinat maż-żewġ entitajiet kostit-
             wenti tal-Bożnja Ħerżegovina;

             31.    Iħeġġeġ lill-Gvern Serb biex ikompli d-djalogu mal-ġirien Ewropej tiegħu fix-Xlokk dwar kwistjonjiet
             marbuta mal-fruntieri, minħabba li d-demarkazzjonijiet territorjali bejn is-Serbja u l-Kroazja u bejn is-Serbja
             u l-Bożnija-Ħerżegovina għad iridu jiġu stabbiliti;

             32.      Ifaħħar lis-Serbja għar-relazzjonijiet interetniċi mtejba, b'mod partikolari f'Vojvodina, fejn kien hemm
             tnaqqis, għalkemm mhux waqfa totali, fl-inċidenti interetniċi; jistieden lill-awtoritajiet Serbi biex jieħdu aktar
             miżuri biex jippromwovu l-iżvilupp tal-minoranzi nazzjonali fil-Vojvodina multietnika, jippromwovu l-koe-
             żistenza paċifika bejniethom u jiżguraw li l-pulizija, il-ġudikatura u korpi statali oħra jaġixxu fuq bażi etni-
             kament newtrali u, sabiex tinbena l-fiduċja meħtieġa f'dawn l-istituzzjonijiet fost il-popolazzjoni, jiżguraw li
             l-istaff ta' dawk l-awtoritajiet jirrifletti b'mod xieraq il-kompożizzjoni etnika barra minn hekk, jistieden lill-
             awtoritajiet Serbi biex jimmaniġġjaw b'attenzjoni kwalunkwe influss potenzjali ta' refuġjati sabiex ma jħarb-
             tux il-bilanċ etniku, kulturali, reliġjuż, ekonomiku u politiku tar-reġjun, biex b'hekk jiżguraw suċċess fl-
             integrazzjoni tagħhom f'ambjent multikulturali; jenfasizza l-importanza fundamentali ta' programmi mmirati
             għat-tkattir tat-tolleranza bejn il-komunitajiet, b'mod partikulari f'Vojvodina; huwa tal-fehma li finanzjament
             mill-UE huwa meħtieġ ukoll għal dawn il-programmi;
 ---pagebreak--- C 263 E/632                                        Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                             MT           16.10.2008

Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

              33.     Jinnota b'sodisfazzjon li partiti etniċi Albaniżi mill-wied ta' Preševo pparteċipaw fl-elezzjonijiet riċenti
              għall-ewwel darba f'għaxar snin u li l-minoranzi huma rrappreżentati kemm fil-fergħa leġiżlattiva u kif ukoll
              f'dik eżekuttiva tal-poter; jemmen li s-Sandžak għadu reġjun li jqanqal tħassib partikolari u jistieden lill-
              gvern sabiex jaħdem mal-partijiet involuti fil-politika lokali bil-għan li jitfasslu politiki sabiex ikomplu jit-
              naqqsu r-radikalizzazzjoni u l-firdiet fil-komunità;

              34.    Jilqa' b'sodisfazzjon l-allokazzjoni ta' fondi fil-baġit 2007 għal proġetti marbuta direttament ma' l-
              Għaxar Snin ta' l-Inklużjoni tar-Roma; huwa mħasseb, madankollu, dwar in-nuqqas ġenerali ta' approċċ
              sistematiku ta' politika lejn it-titjib tal-ħajjiet u tal-kundizzjonijiet ta' l-għajxien tar-Roma, inklużi l-IDPs u
              dawk li rritornaw, u dwar diskriminazzjoni persistenti kontra l-komunità tar-Roma;

              35.      Jistieden lill-gvern Serb biex jimplimenta b'mod sħiħ il-Pjanijiet ta' Azzjoni Nazzjonali għall-impli-
              mentazzjoni ta' l-Għaxar Snin ta' l-Inklużjoni tar-Roma, kemm finanzjarjament u kif ukoll istituzzjonalment,
              sabiex jitfasslu soluzzjonijiet prattiċi u sostenibbli għall-komunità tar-Roma; ifakkar lis-Serbja li l-adozzjoni
              ta' leġiżlazzjoni komprensiva kontra d-diskriminazzjoni u r-ripatrijazzjoni sostenibbli tan-nies Roma li għad-
              hom qed jgħixu f'kampijiet huma fost il-prijoritajiet tas-Sħubija Ewropea mas-Serbja;

              36.     Jieħu nota tat-twaqqif ta' Aġenzija għad-Drittijiet tal-Bniedem u d-Drittijiet tal-Minoranzi, li huwa
              responsabbli għaliha l-Prim Ministru, li ssostitwixxiet dak li qabel kien il-Ministeru ta' l-Unjoni Statali
              għad-Drittijiet tal-Bniedem u d-Drittijiet tal-Minoranzi; jistieden lill-Prim Ministru biex jattwa politika koe-
              renti u attiva għall-minoranzi u biex jiżgura li d-drittijiet tal-bniedem u dawk tal-minoranzi jkunu prijorità
              fuq l-aġenda tal-Gvern; jilqa' b'sodisfazzjon il-fatt li l-Kostituzzjoni l-ġdida Serba tagħti bażi kostituzzjonali
              lill-Kunsilli Nazzjonali tal-minoranzi etniċi u jitlob l-adozzjoni ta' leġiżlazzjoni ġdida biex tkun ipprovduta
              regolamentazzjoni aħjar għall-istatus, il-ħidma u l-ħatra ta' dawn il-Kunsilli; jistenna b'ħerqa li tali leġiżlaz-
              zjoni tipprovdi qafas legali mtejjeb għall-ħarsien tad-drittijiet tal-minoranzi u l-integrazzjoni tal-minoranzi
              nazzjonali kollha fl-istrutturi statali;

              37.     Jilqa' b'sodisfazzjon l-adozzjoni ta' strateġija nazzjonali komprensiva għall-ġlieda kontra t-traffikar tal-
              bnedmin, iżda jħeġġeġ lill-Gvern Serb biex ikun aktar strett fil-prosekuzzjoni tal-każijiet u biex jiżgura li t-
              traffikanti jieħdu u jservu sentenzi ta' ħabs konsistenti man-natura tar-reat;

              38.     Jemmen li t-trasformazzjoni tar-Radju Televiżjoni tas-Serbja (RTS) f'servizz pubbliku tirrappreżenta
              pass 'il quddiem, iżda jiġbed l-attenzjoni għan-nuqqas ta' dibattitu pubbliku dwar it-tibdil fil-Liġi tax-Xandir
              u n-nuqqasijiet fil-proċedura biex jinħatru l-membri tal-bord ta' l-RTS; jiġbed l-attenzjoni wkoll għall-ħtieġa
              li jiġu mfassla regoli li huma demokratiċi b'mod sħiħ li jirregolaw l-allokazzjoni ta' konċessjonijiet tax-xandir
              tar-radju u tat-televixin, u li jaħsbu b'mod partikolari għall-possibilità li wieħed jappella mid-deċiżjonijiet ta'
              l-awtorità konċessjonarja; jesprimi dispjaċir profond li ma kien hemm l-ebda progress fir-riżoluzzjoni ta'
              każi li jinvolvu qtil ta' ġurnalisti u jiddeplora l-attentat riċenti ta' qtil ta' ġurnalist prominenti li jinvestiga
              d-delitti tal-gwerra u l-kriminalità organizzata; jitlob li l-awtoritajiet rilevanti jaqbdu lil min wettaq ir-reat u
              jinvestigaw id-delitt bir-reqqa;

              39.     Jinnota l-eżistenza ta' settur żviluppat sew ta' organizzazzjonijiet mhux governattivi u jilqa' b'sodis-
              fazzjon l-isforzi mill-awtoritajiet sabiex jikkonsultaw mas-settur ċivili, b'mod partikolari l-memorandum
              speċjali għall-koperazzjoni ffirmat bejn l-Uffiċċju Serb għall-Integrazzjoni Ewropea u l-NGOs u l-Kunsill
              għar-Relazzjonijiet mas-Soċjetà Ċivili mwaqqaf mill-President tas-Serbja, , u l-Kunsill għall-Politika Barranija,
              imwaqqaf mill-Ministru għall-Affarijiet Barranin Serb, kif ukoll l-inklużjoni ta' rappreżentanti ta' NGOs fil-
              Kunsill għall-Integrazzjoni Ewropea ta' l-istat ippresedut mill-Prim Ministru; jistieden lill-parlament Serb
              sabiex jadotta leġiżlazzjoni biex titjieb is-sitwazzjoni legali għall-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili;

              40.    Jikkundanna l-malafama pubblika ta' partijiet involuti fis-soċjetà ċivika li jikkritikaw lill-gvern jew li
              jiġbdu l-attenzjoni għal kwistjonijiet sensittivi bħad-delitti tal-gwerra; jiddeplora s-sensiela riċenti ta' attakki
              motivati politikament u jwissi dwar il-prevalenza li qed tiżdied ta' diskors ta' mibegħda fil-midja u fil-politika
              kontra attivisti għad-drittijiet tal-bniedem, ġurnalisti, u politiċi;

              41.    Jilqa' b'sodisfazzjon l-iffirmar tal-ftehimiet dwar il-ħruġ malajr tal-viżi u r-rijammissjoni fit-18 ta'
              Settembru 2007 u jħeġġeġ lill-Kunsill biex jiżgura li dawn jidħlu fis-seħħ sa tmiem l-2007; jilqa' b'sodisfaz-
              zjon l-adozzjoni tal-Liġi dwar id-Dokumenti ta' l-Ivvjaġġar u jinnota li bħalissa qed ikunu adottati liġijiet
 ---pagebreak--- 16.10.2008         MT                             Il-Ġurnal Uffiċjali ta' l-Unjoni Ewropea                                          C 263 E/633

                                                                                Il-Ħamis, 25 ta' Ottubru 2007

             dwar il-kenn, il-fruntieri statali u l-barranin; jistieden lill-Kunsill, bl-appoġġ tal-Kummissjoni, biex jistabbi-
             lixxi pjan direzzjonali konkret għall-moviment mingħajr viżi u biex jadotta miżuri ta' appoġġ mfassla biex
             jiżdiedu l-opportunitajiet ta' vvjaġġar għal proporzjon akbar ta' ċittadini, b'mod partikolari għaż-żgħażagħ;
             jenfasizza l-importanza tal-mobilità għall-iżvilupp politiku u ekonomiku tas-Serbja, minħabba li l-mobilità
             tagħti lin-nies l-opportunità li jiksbu esperjenza diretta ta' l-UE u tiffaċilita l-proċess ta' integrazzjoni Ewro-
             pea tas-Serbja; jitlob parteċipazzjoni akbar fit-tagħlim tul il-ħajja u l-proġetti ta' skambju kulturali; jistieden
             lill-Kunsill sabiex jikkunsidra t-twaqqif ta' sistema komuni għall-immaniġġjar ta' l-applikazzjonijiet għall-viżi
             b'mod li l-konsulati li l-aktar ikollhom xogħol jitħaffilhom il-piż u sabiex jiġi żgurat li l-applikazzjonijiet jiġu
             pproċessati fi żmien skadenzi raġjonevoli;

             42.    Huwa tal-fehma li r-riforma tas-sistema edukattiva mhijiex biss neċessità iżda anki l-unika mod għas-
             Serbja biex tiżviluppa sistema ġdida ta' valuri għall-ġenerazzjonijiet li huma iżgħar fil-proċess ta' demokra-
             tizzazzjoni attwali;

             43.     Jistieden lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri kollha sabiex jagħmlu sforz konġunt sabiex
             iżidu l-viżibilità ta' l-UE fis-Serbja, u jħeġġeġ lill-Kummissjoni sabiex tevita aktar dewmien fl-impjegar ta'
             staff għall-uffiċċju tad-delegazzjoni tagħha, inklużi esperti biex jiġu mmaniġġjati l-fondi IPA (Strument ta'
             assistenza pre-adeżjoni);

             44.    Jistieden lill-Kumitat għall-Affarijiet Barranin u s-Sottokumitat tiegħu għad-Drittijiet tal-Bniedem biex
             ikomplu jsegwu mill-qrib is-sitwazzjoni fil-Vojvodina, b'segwitu għall-konklużjonijiet milħuqa fir-rapport tal-
             missjoni tal-ġbir ta' fatti mid-delegazzjoni ad hoc tiegħu li twettqet f'Vojvodina

             45.   Jistieden lill-awtoritajiet Serbi biex jadottaw, bħala kwistjoni ta' urġenza, liġijiet dwar ir-restituzzjoni
             konformi ma' dawk ta' pajjiżi oħra, li meta jkun xieraq jipprovdu għal kumpens reali ta' l-ispiża minflok
             bonds tal-gvern;

             46.    Jistieden lill-Istati Membri l-ġodda sabiex ikollhom rwol attiv fit-triq tas-Serbja lejn l-UE, b'mod li
             jippermetti lis-Serbja tibbenefika mill-esperjenza tagħhom ta' riformi;

             47.     Jistieden lill-awtoritajiet Serbi biex ikomplu bl-approssimazzjoni tal-leġiżlazzjoni u l-istandards amb-
             jentali ta' l-UE u biex jimplimentaw u jinfurzaw il-leġiżlazzjoni adottata;

             48.    Jilqa' b'sodisfazzjon is-sħubija tas-Serbja fis-Seba' Programm ta' Qafas għar-Riċerka u l-Iżvilupp Tek-
             noloġiku; jistieden lill-Kunsill biex iżid il-programmi ta' ġemellaġġ u ta' għajnuna teknika, b'mod partikolari
             dawk immirati lejn iż-żgħażagħ;

             49.     Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu sabiex jgħaddi din ir-rakkomandazzjoni lill-Kunsill u, għal
             skopijiet ta' informazzjoni, lill-Kummissjoni u lill-gvernijiet u l-parlamenti ta' l-Istati Membri u tas-Serbja.

             P6_TA(2007)0483

             Relazzjonijiet UE — Afrika

             Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-25 ta' Ottubru 2007 dwar is-sitwazzjoni tar-relazzjonijiet
                                           bejn l-UE u l-Afrika (2007/2002(INI))

             Il-Parlament Ewropew,

             — wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni u l-Pjan ta' Azzjoni mfassal fis-Laqgħa Għolja bejn l-Afrika u l-Ewropa
               fil-Kajr fit-3 u l-4 ta' April 2000, taħt il-patroċinju ta' l-Organizzazzjoni ta' l-Unità Afrikana u l-UE,

             — wara li kkunsidra l-Pjan Strateġiku 2004-2007 tal-Kummissjoni ta' l-Unjoni Afrikana (AUC), adottat fis-
               7 ta' Lulju 2004, fit-tielet Laqgħa Għolja tal-Kapijiet ta' l-Istati u l-Gvernijiet Afrikani f'Addis Ababa, l-
               Etijopja,