               5.4.2019

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 129/58

      P8_TA(2018)0060
      Rakkomandazzjoni lill-Kunsill dwar il-prijoritajiet tal-UE għat-62 sessjoni tal-Kummissjoni tan-NU dwar l-Istatus tan-Nisa
      Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tal-1 ta' Marzu 2018 lill-Kunsill dwar il-prijoritajiet tal-UE għat-62 sessjoni tal-Kummissjoni tan-NU dwar l-Istatus tan-Nisa (2017/2194(INI))
      (2019/C 129/08)

         Il-Parlament Ewropew,

                  —

                  wara li kkunsidra t-62 sessjoni tal-Kummissjoni tan-Nazzjonijiet dwar l-Istatus tan-Nisa, bit-tema prijoritarja ta' “Challenges and opportunities in achieving gender equality and the empowerment of rural women and girls” (“Sfidi u opportunitajiet biex tinkiseb l-ugwaljanza bejn is-sessi u l-emanċipazzjoni tan-nisa u l-bniet rurali”) u t-tema ta' reviżjoni tagħha “Participation in and access of women to the media, and information and communications technologies and their impact on and use as an instrument for the advancement and empowerment of women” (“Il-parteċipazzjoni u l-aċċess tan-nisa għall-mezzi ta' komunikazzjoni u t-teknoloġiji tal-informazzjoni u tal-komunikazzjonijiet, u l-impatt u l-użu tagħhom bħala għodda għall-avvanz u l-emanċipazzjoni tan-nisa”),

                  —

                  wara li kkunsidra r-Raba' Konferenza Dinjija dwar in-Nisa, li saret f'Beijing f'Settembru 1995, id-Dikjarazzjoni u l-Pjattaforma ta' Azzjoni għall-emanċipazzjoni tan-nisa approvati f'Beijing u d-dokumenti finali sussegwenti tas-Sessjonijiet Speċjali tan-NU f'Beijing + 5, + 10, + 15 u + 20 dwar azzjonijiet u inizjattivi ġodda għall-implimentazzjoni tad-Dikjarazzjoni u l-Pjattaforma ta' Azzjoni ta' Beijing, adottati fid-9 ta' Ġunju 2000, fil-11 ta' Marzu 2005, fit-2 ta' Marzu 2010 u fid-9 ta' Marzu 2015, rispettivament,

                  —

                  wara li kkunsidra l-Artikolu 157(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

                  —

                  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Settembru 2015 dwar l-emanċipazzjoni tal-bniet permezz tal-edukazzjoni fl-UE (1),

                  —

                  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-8 ta' Marzu 2016 dwar is-sitwazzjoni tan-nisa rifuġjati u li jfittxu l-asil fl-UE (2),

                  —

                  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' Frar 2017 dwar il-promozzjoni tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri fis-saħħa mentali u r-riċerka klinika (3),

                  —

                  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-4 ta' April 2017 dwar in-nisa u r-rwol tagħhom fiż-żoni rurali (4),

                  —

                  wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tan-NU bit-titolu “Transforming our world: the 2030 Agenda for Sustainable Development” (“Nittrasformaw id-Dinja tagħna: l-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli”), adottata waqt is-Summit tan-NU dwar l-Iżvilupp Sostenibbli fil-25 ta' Settembru 2015 fi New York,

                  —

                  wara li kkunsidra d-Direttiva 2010/41/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-7 ta' Lulju 2010 dwar l-applikazzjoni tal-prinċipju ta' trattament ugwali bejn l-irġiel u n-nisa li jeżerċitaw attività li fiha jaħdmu għal rashom u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 86/613/KEE (5),

                  —

                  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU tal-1979 dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa (CEDAW),

                  —

                  wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni Ġenerali Nru 34 (2016) tal-Kumitat għall-Eliminazzjoni tad-Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa dwar id-drittijiet tan-nisa rurali,

                  —

                  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-Prevenzjoni u l-Ġlieda Kontra l-Vjolenza fuq in-Nisa u l-Vjolenza Domestika (il-Konvenzjoni ta' Istanbul), u r-riżoluzzjoni tiegħu tat-12 ta' Settembru 2017 (6) dwar l-adeżjoni tal-UE għall-imsemmija Konvenzjoni,

                  —

                  wara li kkunsidra l-ftehim ta' Pariġi tat-12 ta' Diċembru 2015,

                  —

                  wara li kkunsidra l-Artikolu 113 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

                  —

                  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (A8-0022/2018),

                  A.

                  billi l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel hija prinċipju fundamentali tal-Unjoni, kif rikonoxxut fit-Trattati u fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali;

                  B.

                  billi l-ħames għan ta' żvilupp sostenibbli (SDG5) huwa li tinkiseb ugwaljanza bejn is-sessi u li jiġu emanċipati n-nisa u l-bniet kollha madwar id-dinja, u billi l-SDG5 għandu jiġi integrat għalkollox fi ħdan l-Aġenda 2030 sabiex isir progress fl-Għanijiet u l-Miri kollha ta' Żvilupp Sostenibbli; billi l-SDG jinkludu l-għan li “jiġu rduppjati l-produttività agrikola u d-dħul tal-produtturi ż-żgħar tal-ikel, b'mod partikolari n-nisa”;

                  C.

                  billi l-Unjoni u l-Istati Membri tagħha għandhom ikunu minn ta' quddiem nett fl-emanċipazzjoni tan-nisa u l-bniet, u għandhom id-dmir li jaħdmu biex tintlaħaq l-ugwaljanza sħiħa bejn is-sessi fi ħdan l-Unjoni, kif ukoll li jippromwovu dan il-għan fir-relazzjonijiet esterni kollha;

                  D.

                  billi ċ-ċirkostanzi soċjali u ekonomiċi u l-kundizzjonijiet tal-għajxien inbidlu b'mod sostanzjali f'dawn l-aħħar deċennji u hemm differenzi kbar mhux ħażin fihom bejn id-diversi pajjiżi;

                  E.

                  billi n-nuqqas ta’ azzjoni min-naħa tal-gvernijiet kontra l-inugwaljanza bejn is-sessi jqiegħed f'riskju l-kisbiet kemm attwali u kemm futuri li jsiru f'dan il-qasam; billi l-indirizzar tar-relazzjonijiet tal-poter bejn l-irġiel u n-nisa, l-isterjotipi u t-twemmin tradizzjonali huwa ta' importanza ewlenija biex jiġu żgurati l-emanċipazzjoni tan-nisa u l-qerda tal-faqar;

                  F.

                  billi d-diskriminazzjoni li jġarrbu n-nisa taffettwa wkoll lin-nisa rurali; billi l-maġġoranza tan-nisa fid-dinja jgħixu f’żoni rurali u għalhekk huma aktar esposti għal diversi forom ta’ diskriminazzjoni bbażata fuq l-età, il-klassi, l-etniċità, ir-razza, id-diżabilità u l-identità tal-ġeneru;

                  G.

                  billi l-parteċipazzjoni tan-nisa fis-suq tax-xogħol fiż-żoni rurali tinkludi firxa wiesgħa ta’ impjiegi li jmorru lil hinn mill-agrikoltura konvenzjonali;

                  H.

                  billi x-xogħol tan-nisa rurali spiss jitħallas inqas mix-xogħol tal-irġiel għall-istess ammont ta’ produzzjoni, spiss huwa formalment mhux rikonoxxut, l-istess bħax-xogħol tal-indokrar ta' familjari dipendenti li mhux imħallas, pereżempju, u mhuwiex rifless fl-għadd ta’ nisa li huma l-proprjetarji ta' azjenda agrikola; billi, madankollu, in-nisa huma atturi ewlenin biex jinkisbu l-bidliet ta’ trasformazzjoni ekonomika, ambjentali u soċjali li huma meħtieġa għall-iżvilupp sostenibbli;

                  I.

                  billi n-nisa rurali, li spiss huma l-provvedituri primarji tal-indukrar fil-familji u l-komunitajiet tagħhom, jiltaqgħu ma’ għadd kbir ta' diffikultajiet fl-aċċess għall-kura tat-tfal u għall-kura tal-anzjani għall-familji tagħhom, sitwazzjoni li twassal biex in-nisa jerfgħu piż sproporzjonat u tixxekkel l-integrazzjoni tagħhom fis-suq tax-xogħol; billi l-provvediment ta’ servizzi tal-kura ta’ kwalità huwa essenzjali għan-nisa u jippromwovi l-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata;

                  J.

                  billi n-nisa rurali jiltaqgħu ma' għadd kbir ta' limitazzjonijiet biex ikollhom aċċess għal servizzi tas-saħħa pubbliċi adegwati minħabba mobilità limitata u nuqqas ta' aċċess għat-trasport jew nuqqas ta' mezzi ta' kuntatt mat-trasport (pereżempju, telefown ċellulari); billi hemm il-ħtieġa ta' servizzi tas-saħħa komprensivi li jindirizzaw il-benesseri fiżiku, mentali u emozzjonali tan-nisa rurali (pereżempju, biex jingħata rispons għall-vjolenza sessista); billi l-aċċess għad-drittijiet tas-saħħa sesswali u riproduttiva u l-edukazzjoni dwarhom huwa aktar limitat fiż-żoni rurali;

                  K.

                  billi l-permanenza tal-popolazzjonijiet fiż-żoni rurali, b'attenzjoni partikolari għaż-żoni li għandhom limitazzjonijiet naturali, hija essenzjali għas-soċjetà fil-kumplessità tagħha, peress li l-konservazzjoni tal-ambjent u tal-pajsaġġ jiddependu minn din il-permanenza;

                  L.

                  billi hemm rabta diretta bejn l-inugwaljanza bejn is-sessi u d-degradazzjoni ambjentali;

                  M.

                  billi t-tibdil fil-klima u l-konsegwenzi tiegħu impatt negattiv partikolari u sproporzjonat fuq in-nisa u l-bniet rurali; billi n-nisa rurali huma wkoll atturi b’saħħithom ta’ bidla lejn agrikoltura aktar sostenibbli u ekoloġikament soda u jistgħu jaqdu rwol importanti fil-ħolqien ta’ impjiegi ekoloġiċi; billi li jingħata aċċess ugwali lill-bdiewa nisa għall-art u riżorsi produttivi oħra huwa kruċjali biex jinkisbu l-ugwaljanza bejn is-sessi, is-sigurtà alimentari u politiki tal-klima effettivi;

                  N.

                  billi n-nisa żgħażagħ fiż-żoni rurali għadhom qed ibatu l-inugwaljanza u forom multipli ta’ diskriminazzjoni; billi hemm bżonn ta’ miżuri biex tiġi promossa l-ugwaljanza effettiva bejn l-irġiel u n-nisa sabiex ikun hemm aktar opportunitajiet tax-xogħol, inkluż l-impjieg għal rashom u fis-settur tax-xjenza, it-teknoloġija, l-inġinerija u l-matematika (STEM), li jippermettulhom jibqgħu f’ambjenti rurali, biex b’hekk jiġu żgurati t-tiġdid ġenerazzjonali u s-sopravivenza tas-settur agrikolu u ż-żoni rurali;

                  O.

                  billi s-settur agrikolu, li fih in-nisa jaqdu rwol importanti, huwa kruċjali għall-vitalità taż-żoni rurali, u għat-tisħiħ tat-tiġdid ġenerazzjonali, il-koeżjoni soċjali u t-tkabbir ekonomiku; billi jenħtieġ li l-agrikoltura tipprovdi ikel sikur, sustanzjuż u tajjeb għas-saħħa; billi jenħtieġ ukoll li s-settur agrikolu jikkontribwixxi għad-diversifikazzjoni tal-pajsaġġ, għall-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima u għall-preservazzjoni tal-bijodiversità u l-wirt kulturali;

                  P.

                  billi n-nutrizzjoni taqdi rwol sinifikanti fl-iżvilupp u l-benesseri tal-bniet; billi nutrizzjoni fqira twassal għal problemi fiżiċi u mentali bħalma huma t-tnaqqis fit-tikbir, l-infertilità, l-għeja u konċentrazzjoni batuta, u b’hekk tnaqqas il-potenzjal ekonomiku tan-nisa u tħalli impatt fuq il-benesseri tal-familja u tal-komunità b'mod aktar wiesa’;

                  Q.

                  billi n-nisa rurali għandhom bżonn li jkunu jistgħu jipparteċipaw fil-korpi tat-teħid tad-deċiżjonijiet fl-isfera pubblika; billi rappreżentanza bbilanċjata hija essenzjali biex tinkiseb l-ugwaljanza;

                  R.

                  billi, f'dak li jirrigwarda l-prevenzjoni tar-riskji fuq il-post tax-xogħol, l-irġiel u n-nisa huma esposti għal fatturi differenti; billi, pereżempju, l-kalkoli li jsiru sabiex jiġu evalwati l-effetti ta' ħsara tal-prodotti kimiċi spiss huma bbażati fuq il-fiżiku tal-irġiel – li ġeneralment għandhom massa muskolari akbar – u saħansitra jinjoraw ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għan-nisa tqal jew li jkunu qegħdin ireddgħu; billi, għaldaqstant, jeħtieġ li jitqiesu fatturi differenti biex jiġu adottati l-miżuri li jiggarantixxu s-saħħa tan-nisa fil-qasam agrikolu;

                  S.

                  billi d-diskriminazzjoni taffettwa wkoll lin-nisa fis-settur tal-midja; billi l-midja taqdi rwol kruċjali għas-soċjetà kollha u huwa mixtieq, għalhekk, li n-nisa – li jirrappreżentaw mill-inqas 50 % tas-soċjetà – jkunu involuti b'mod ġust fil-ħolqien tal-kontenut tal-midja u fit-teħid tad-deċiżjonijiet fl-organizzazzjonijiet tal-midja;

                  T.

                  billi r-rwol tas-settur tal-midja huwa kruċjali għall-promozzjoni tal-ugwaljanza bejn is-sessi, peress li l-midja mhux biss tirrifletti iżda wkoll toħloq mudelli ta' rwol u standards ta’ mġiba, u b’hekk issawwar l-opinjoni pubblika u l-kultura b’mod sinifikanti;

                  U.

                  billi l-kopertura tal-midja tikkontribwixxi għal fehim wiesa’ fost is-saffi kollha tas-soċjetà tal-kumplessità tas-sitwazzjonijiet tan-nisa u tal-irġiel;

                  V.

                  billi n-nisa u t-tfal huma sproporzjonalment milquta mill-kunflitti, u jiffurmaw l-ogħla proporzjon ta’ refuġjati kemm fil-kampijiet u kemm li jiċċaqilqu minn post għall-ieħor biex ifittxu s-sikurezza;

                  W.

                  billi f’bosta soċjetajiet in-nisa m’għandhomx l-istess dritt għal art u proprjetà permezz ta’ mezzi legali, sitwazzjoni li taggrava l-faqar u tillimita l-iżvilupp ekonomiku tagħhom;

                  X.

                  billi n-nisa trans qegħdin iħabbtu wiċċhom ma' diskriminazzjoni sproporzjonata abbażi tal-identità sesswali tagħhom;

                  Y.

                  billi appoġġ aktar robust għas-saħħa u d-drittijiet sesswali u riproduttivi huwa prekundizzjoni għall-ugwaljanza bejn is-sessi u għall-emanċipazzjoni tan-nisa;

                  Z.

                  billi n-normi soċjali fir-rigward tar-rwoli tan-nisa u tal-irġiel ipoġġu lin-nisa f'sitwazzjoni ta' vulnerabilità akbar, partikolarment fir-rigward tas-saħħa sesswali u riproduttiva tagħhom, u fid-dawl ta' prattiki dannużi bħalma huma l-MĠF, jew iż-żwiġijiet tat-tfal, prekoċi u furzati;

         1.

            Jirrakkomanda lill-Kunsill:

            Il-kundizzjonijiet ġenerali għall-emanċipazzjoni tan-nisa u l-bniet

                  (a)

                  li jikkonferma mill-ġdid l-impenn sod tiegħu lejn il-Pjattaforma ta' Azzjoni ta' Beijing;

                  (b)

                  li jagħti l-appoġġ tiegħu lill-ommijiet li huma intraprendituri fiż-żoni rurali peress li jħabbtu wiċċhom ma' sfidi speċifiċi; jenfasizza li t-trawwim tal-intraprenditorija fost dawn in-nisa mhux biss jista' jwassal għal suċċess fir-rikonċiljazzjoni tal-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, iżda jista' jservi wkoll biex jistimula opportunitajiet ġodda ta' xogħol u kwalità tal-ħajja aħjar fiż-żoni rurali, kif ukoll biex iħeġġeġ lil nisa oħra jqegħdu fil-prattika l-proġetti tagħhom ukoll;

                  (c)

                  li jtemm kull forma ta' diskriminazzjoni kontra n-nisa u l-bniet kollha f'kull parti tad-dinja li jiġġieled lill-forom kollha ta' vjolenza, li jirrappreżentaw ksur serju tad-drittijiet fundamentali tagħhom, ksur li min-naħa tiegħu huwa konsegwenza diretta ta' dik id-diskriminazzjoni;

                  (d)

                  li jinvolvi lill-gvernijiet kollha u jeżiġi mingħandhom li jfasslu programmi mmirati lejn l-eradikazzjoni tal-vjolenza sesswali u sessista u tal-prattiki ta' ħsara, bħalma huma ż-żwieġ tat-tfal, prekoċi u furzat kif ukoll il-mutilazzjoni ġenitali femminili t-traffikar tal-bnedmin;

                  (e)

                  li jistieden lill-Istati Membri jiġġieldu lill-isterjotipi tas-sessi u jinvestu fl-aċċess tan-nisa u l-bniet għal edukazzjoni, għal tagħlim tul il-ħajja u għal taħriġ vokazzjonali li jiġu mfassla apposta, speċjalment fiż-żoni rurali, b’mod partikolari fl-oqsma tal-iSTEM, kif ukoll fl-intraprenditorija u l-innovazzjoni, peress li dawn l-oqsma huma għodod importanti biex jintlaħqu l-SDGs, kif ukoll li jippromwovi l-ugwaljanza fis-setturi tal-agrikolutra u tal-ikel, kif ukoll fit-turiżmu u industriji oħra fiż-żoni rurali;

                  (f)

                  li jfassal politiki mmirati biex jeqirdu l-faqar u jiggarantixxu standard tal-għajxien adegwat għall-gruppi partikolarment vulnerabbli, inklużi n-nisa u l-bniet, b'mod speċjali permezz tas-sistemi ta' ħarsien soċjali;

                  (g)

                  li jippromwovi informazzjoni, miżuri ta' assistenza teknika u l-iskambju ta' prattiki tajba bejn l-Istati Membri dwar l-istabbiliment ta' status professjonali għall-konjuġi li jassistu fil-biedja, biex b'hekk ikunu jistgħu jibbenefikaw minn drittijiet individwali, inkluż, b'mod partikolari, il-liv tal-maternità, l-assigurazzjoni soċjali kontra l-inċidenti fuq il-post tax-xogħol, l-aċċess għat-taħriġ u d-drittijiet għall-pensjoni tal-irtirar;

                  (h)

                  li jelimina d-differenza fil-pagi bejn l-irġiel u n-nisa, id-differenza fir-remunerazzjoni (dħul) ta' tul il-ħajja kollha u d-differenza fil-pensjonijiet;

                  (i)

                  li jistieden lill-Istati Membri kif ukoll lill-awtoritajiet reġjonali u lokali jiggarantixxu l-aċċess universali għall-kura adegwata tat-tfal u tal-anzjani fiż-żoni rurali;

                  (j)

                  li jistieden lill-Istati Membri u lill-awtoritajiet reġjonali u lokali jipprovdu faċilitajiet u servizzi pubbliċi u privati ta’ kwalità għolja bi prezzijiet għall-but ta' kulħadd għall-ħajja ta’ kuljum, speċjalment fiż-żoni rurali u b’attenzjoni partikolari fir-rigward tas-saħħa, l-edukazzjoni u l-kura; jinnota li dan ikun jeħtieġ l-inklużjoni ta’ infrastruttura rurali għall-kura tat-tfal, servizzi tal-kura tas-saħħa, faċilitajiet edukattivi, djar ta’ kura għall-anzjani u għall-persuni dipendenti, servizzi ta’ sostituzzjoni f’każ ta’ mard u ta’ maternità u servizzi kulturali;

                  (k)

                  li jiżgura l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri, bħala għodda tal-integrazzjoni tal-prinċipju tal-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel, u biex tiġi miġġielda d-diskriminazzjoni, fil-politiki u l-programmi kollha permezz ta’ riżorsi finanzjarji u umani adegwati;

                  (l)

                  li jimmobilizza r-riżorsi meħtieġa biex tinkiseb l-ugwaljanza permezz tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fil-politiki u l-azzjonijiet kollha, inkluż permezz ta' bbaġitjar li jqis l-ugwaljanza bejn is-sessi, bħala għodda tal-integrazzjoni tal-prinċipju tal-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel, u l-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni;

                  (m)

                  li jiżgura l-involviment sħiħ tal-Parlament u tal-Kumitat tiegħu għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet dwar il-pożizzjoni tal-UE fit-62 sessjoni tal-Kummissjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar l-Istatus tan-Nisa;

            L-emanċipazzjoni tan-nisa rurali

                  (n)

                  li jfakkar li l-Konvenzjoni dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa tintroduċi l-obbligu li tiġi eliminata d-diskriminazzjoni diretta u indiretta kontra n-nisa permezz ta' miżuri legali, politiċi u programmatiċi f'kull sfera tal-ħajja u li l-Artikolu 14 tagħha huwa l-uniku obbligu internazzjonali li jindirizza l-ħtiġijiet speċifiċi tan-nisa fiż-żoni rurali;

                  (o)

                  li jiżguraw li n-nisa u l-bniet rurali jkollhom edukazzjoni formali u informali, inkluż taħriġ, aċċessibbli, affordabbli u ta’ kwalità għolja li għandhom jippermettulhom jiksbu ħiliet ġodda, jew jiżviluppaw dawk li diġa' għandhom, f'dawk li huma ġestjoni, litteriżmu finanzjarju, ekonomija, kummerċjalizzazzjoni, u ħiliet tan-negozju, kif ukoll edukazzjoni dwar iċ-ċittadinanza, edukazzjoni ċivika u politika, kif ukoll taħriġ teknoloġiku u fl-agrikoltura sostenibbli; li jiżgura li n-nisa jkollhom l-istess opportunitajiet u libertà tal-għażla fir-rigward tal-karriera li jkunu jixtiequ jilħqu;

                  (p)

                  li jiżgura li n-nisa u l-bniet rurali jkollhom aċċess faċli għall-kreditu u għal riżorsi produttivi, u li huma jirċievu l-appoġġ fuq l-inizjattivi intraprenditorjali u ta’ innovazzjoni tagħhom;

                  (q)

                  li jħares id-dritt għal kura tas-saħħa universali ta' kwalità għolja li tqis id-differenzi fiżjoloġiċi ta' bejn in-nisa u l-irġiel, u li tkun imfassla apposta għall-ħtiġijiet tan-nisa u l-bniet rurali, b'mod partikolari fir-rigward tas-saħħa u d-drittijiet sesswali u riproduttivi, u li jħares ukoll l-aċċess għal tali kura tas-saħħa;

                  (r)

                  li jikkundanna l-forom kollha ta’ vjolenza kontra n-nisa u li jiżgura li l-vittmi li jgħixu f’żoni rurali u remoti ma jiġux imċaħħda minn aċċess indaqs għall-assistenza;

                  (s)

                  li jtejjeb l-effettività, it-trasparenza u n-natura demokratika tal-istituzzjonijiet internazzjonali, nazzjonali, reġjonali u lokali li jappoġġjaw u jsaħħu r-rwoli tan-nisa rurali, sabiex tiġi żgurata l-preżenza tagħhom permezz ta' parteċipazzjoni ugwali;

                  (t)

                  li jiffaċilita t-tranżizzjoni tan-nisa rurali mill-ekonomija informali għal dik formali, u li jirrikonoxxi li n-nisa fiż-żoni rurali jaħdmu f'varjetà ta' oqsma u spiss huma aġenti tal-bidla lejn agrikultura sostenibbli u ekoloġikament soda, is-sigurtà alimentari u l-ħolqien ta' impjiegi ekoloġiċi;

                  (u)

                  li jippjana u jimplimenta politiki agrikoli reżiljenti għat-tibdil fil-klima li jqisu kif jixraq it-theddidiet speċifiċi li jħabbtu wiċċhom magħhom in-nisa rurali bħala konsegwenza ta' diżastri naturali jew dawk ikkawżati mill-bniedem;

                  (v)

                  li jiggarantixxi l-parteċipazzjoni tan-nisa u l-bniet rurali fit-teħid tad-deċiżjonijiet rigward l-ippjanar ta' kull stadju f'każ tad-diżastri u ta' kriżijiet oħra, u tar-rispons għalihom, mit-twissija bikrija sas-sokkors ta' emerġenza, l-irkupru, ir-riabilitazzjoni u r-rikostruzzjoni, u li jiggarantixxi l-protezzjoni u s-sikurezza tagħhom f’każ ta’ diżastri u kriżijiet oħra;

                  (w)

                  li jieħu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jiżgura li n-nisa rurali jgawdu ambjent sikur, nadif u tajjeb għas-saħħa;

                  (x)

                  li jipprovdi infrastruttura u servizzi pubbliċi aċċessibbli u ta' kwalità għolja għan-nisa u l-komunitajiet rurali u li jinvesti fl-iżvilupp u l-manutenzjoni tagħhom;

                  (y)

                  li jiffaċilita l-iżvilupp diġitali, peress li dan jista’ jikkontribwixxi b’mod sinifikanti għall-ħolqien ta’ impjiegi ġodda, billi jissimplifika d-dħul fl-impjieg għal min jixtieq jaħdem għal rasu, jagħti spinta lill-kompetittività u lill-iżvilupp tat-turiżmu u joħloq bilanċ aħjar bejn ix-xogħol u l-ħajja tal-familja;

                  (z)

                  li jappoġġja l-istabbiliment
                        u l-attivitajiet li għaddejjin
                      tal-gruppi komunitarji lokali, li jenħtieġ li jiltaqgħu perjodikament biex jiddiskutu l-kwistjonijiet u l-isfidi marbuta mal-iżvilupp u biex jieħdu azzjoni kostruttiva;

                  (aa)

                  li jistieden lill-Istati Membri, lis-sħab soċjali u lis-soċjetà ċivili jappoġġjaw u jippromwovu l-parteċipazzjoni tan-nisa fit-teħid tad-deċiżjonijiet u fil-korpi ta' tmexxija ta' assoċjazzjonijiet u organizzazzjonijiet professjonali, imprenditorjali, u tat-trade union fl-oqsma tal-politiki rurali, tas-saħħa, tal-edukazzjoni u tal-agrikoltura, kif ukoll fil-korpi ta' ġestjoni u ta' rappreżentanza permezz ta' preżenza indaqs;

                  (ab)

                  li jirrikonoxxi u jappoġġja r-rwol attiv li għandhom in-nisa fiż-żoni rurali u l-kontribut tagħhom lill-ekonomija bħala intraprendituri, kapijiet tan-negozju tal-familja u promoturi tal-iżvilupp sostenibbli;

                  (ac)

                  li jiżgura d-drittijiet tan-nisa rurali għall-proprjetà, b’mod partikolari ta’ azjendi tal-biedja tal-familja u wirt ta’ art, li hija għodda importanti għall-emanċipazzjoni ekonomika tagħhom u biex ikunu jistgħu jipparteċipaw bis-sħiħ fl-iżvilupp rurali u jibbenefikaw minnu;

                  (ad)

                  li jiżgura l-aċċess tan-nisa rurali għar-riżorsi produttivi, għall-pjattaformi elettroniċi, għas-swieq, għall-istallazzjonijiet kummerċjali u għas-servizzi finanzjarji; li jippromwovi s-swieq lokali, reġjonali u tradizzjonalili, inklużi s-swieq tal-ikel, li huma l-postijiet fejn in-nisa ġeneralment għandhom aktar opportunitajiet li jbiegħu il-prodotti tagħhom direttament, ħaġa li tirriżulta f'emanċipazzjoni ekonomika akbar;

                  (ae)

                  li jippromwovi l-impjieg tan-nisa fis-settur tal-iSTEM, partikolarment f’pożizzjonijiet li jikkontribwixxu għall-ekonomija ċirkolari u l-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima;

                  (af)

                  li jiżviluppa politiki, servizzi u programmi tax-xogħol biex jindirizza s-sitwazzjoni prekarja tan-nisa rurali, li spiss jaħdmu fis-settur informali u li jistgħu jħabbtu wiċċhom ma’ bosta forom ta’ diskriminazzjoni intersezzjonali abbażi tas-sess, l-età, il-klassi, ir-reliġjon, l-etniċità, id-diżabilità, jew l-identità tal-ġeneru; li jipprovdi assistenza u appoġġ imfasslin apposta għall-ħtiġijiet u l-interessi tagħhom;

                  (ag)

                  li jistabbilixxi programmi biex jiżgura li n-nisa u l-familji tagħhom ikollhom aċċess għal sistemi ta' protezzjoni soċjali universali li jkollhom impatt fuq is-sitwazzjoni futura tagħhom bħala pensjonanti sabiex b'hekk titnaqqas id-differenza fil-pensjonijiet, li hija ta' natura multidimensjonali;

                  (ah)

                  li jiġbor data data disaggregata skond is-sess u jiżviluppa statistika dwar il-valuri, is-sitwazzjonijiet, il-kundizzjonijiet u l-ħtiġijiet tan-nisa rurali bl-għan li jkunu jistgħu jiġu fformulati politiki adegwati; li jissorvelja s-sitwazzjoni tan-nisa fiż-żoni rurali fuq bażi regolari;

                  (ai)

                  li jħeġġeġ ir-ratifika u l-implimentazzjoni tal-Konvenzjoni Internazzjonali tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità, inkluż l-Artikolu 6 tagħha bit-titolu “In-nisa b'diżabilità”; li jiggarantixxi l-aċċessibilità tal-prodotti, l-infrastrutturi u s-servizzi;

                  (aj)

                  li jistieden lill-Kummissjoni, lill-Istati Membri u lill-gvernijiet reġjonali u lokali jipprovdu faċilitajiet u servizzi pubbliċi u privati ta’ kwalità għolja u bi prezzijiet għall-but ta' kulħadd orjentati lejn il-ħajja ta’ kuljum fiż-żoni rurali, u li joħloq l-kundizzjonijiet meħtieġa biex jittejjeb il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għan-nisa fiż-żoni rurali, b’mod partikolari billi jiggarantixxi faċilitajiet xierqa ta' kura għall-persuni dipendenti, kura tas-saħħa aċċessibbli u trasport pubbliku;

                  (ak)

                  li jenfasizza l-importanza li jiġu inklużi salvagwardji fil-politiki tal-UE dwar il-kundizzjonijiet tal-għajxien u tax-xogħol tan-nisa impjegati bħala ħaddiema agrikoli staġjonali, speċjalment fir-rigward tal-ħtieġa li jingħataw protezzjoni soċjali, assigurazzjoni tas-saħħa u kura tas-saħħa; li jinkoraġġixxu lill-awtoritajiet reġjonali, lokali u nazzjonali u istituzzjonijiet oħra jiggarantixxu d-drittijiet fundamentali tal-bniedem tal-ħaddiema migranti u staġjonali u tal-familji tagħhom, speċjalment tan-nisa u tal-persuni vulnerabbli, u jinkoraġġixxu l-integrazzjoni tagħhom fil-komunità lokali;

            Il-parteċipazzjoni tan-nisa fil-midja, u fit-teknoloġiji tal-informazzjoni u tal-komunikazzjoni, u l-aċċess tagħhom għalihom, u l-impatt tagħhom fuq l-avvanz u l-emanċipazzjoni tan-nisa u l-użu ta' dawn it-teknoloġiji għal dan il-għan

                  (al)

                  li jiżgura l-aċċess għal infrastruttura u servizzi affidabbli tal-internet bil-broadband b’veloċità għolja; li jinvesti fl-użu ta’ teknoloġiji ġodda fiż-żoni rurali u fl-agrikoltura u jippromwovi dan l-użu; li jirrikonoxxi l-benefiċċji soċjali, psikoloġiċi u ekonomiċi tagħhom; li jinsisti fuq l-iżvilupp ta’ approċċ olistiku (ir-“raħal diġitali”); li jippromwovi opportunitajiet indaqs fl-aċċess għall-użu ta’ dawn it-teknoloġiji fit-taħriġ fl-użu tagħhom;

                  (am)

                  li jiddedika attenzjoni lill-preżenza tan-nisa u l-avvanz tagħhom fis-settur tal-midja u lill-kontenut tal-midja li mhux sterjotipiku;

                  (an)

                  li jinkoraġġixxi lill-organizzazzjonijiet tal-midja pubblika jistabbilixxu l-politiki tal-ugwaljanza tagħhom stess għal rappreżentanza bbilanċjata ta’ rġiel u nisa fil-korpi tat-teħid tad-deċiżjonijiet;

                  (ao)

                  li jiżgura li s-sesswalizzazzjoni tal-immaġni tan-nisa u l-bniet li kulma jmur qed tiżdied fil-midja tiġi miġġielda b’mod effettiv, bir-rispett dovut għal-libertà tal-espressjoni;

                  (ap)

                  li jħeġġeġ lill-organizzazzjonijiet tal-midja jipprevjenu l-proċeduri ta’ kultura organizzattiva li spiss hija ostili għall-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata;

                  (aq)

                  li jindirizza b'determinazzjoni d-differenza bejn il-pagi tal-irġiel u n-nisa fis-settur tal-midja permezz ta’ miżuri antidiskriminatorji, li jiżguraw paga ugwali għal xogħol ugwali bejn in-nisa u l-irġiel;

                  (ar)

                  li jieħu l-miżuri kollha meħtieġa kontra l-atti ta’ vjolenza kontra l-ġurnalisti investigattivi, filwaqt li jagħti attenzjoni partikolari lill-ġurnalisti nisa, li spiss huma aktar vulnerabbli;

         2.

            Jagħti istruzzjonijiet lill-president tiegħu biex jgħaddi din ir-rakkomandazzjoni lill-Kunsill kif ukoll, għal skopijiet ta' informazzjoni, lill-Kummissjoni.

         (1)  ĠU C 316, 22.9.2017, p. 182.

         (2)  ĠU C 50, 9.2.2018, p. 25.

         (3)  Testi adottati, P8_TA(2017)0028.

         (4)  Testi adottati, P8_TA(2017)0099.

         (5)  ĠU L 180, 15.7.2010, p. 1.

         (6)  Testi adottati, P8_TA(2017)0329.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tad-9 ta’ April 2019 dwar il-politika ekonomika taż-żona tal-euro

text:
               12.4.2019

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 136/1

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
      tad-9 ta’ April 2019
      dwar il-politika ekonomika taż-żona tal-euro
      (2019/C 136/01)
      IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 136, flimkien mal-Artikolu 121(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ budget u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u b’mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
      Billi:

                  (1)

                  Fiż-żona tal-euro ser tibda s-sitt sena ta’ tkabbir ekonomiku mingħajr interruzzjoni, u l-marġni tal-potenzjal tal-produzzjoni negattiv qed jingħalaq; madankollu, ir-riskji għall-prospettiva qed jiżdiedu u t-tkabbir huwa mistenni li jkun moderat. It-tkabbir potenzjali għadu baxx meta mqabbel mal-livelli tal-aħħar deċennji, u minħabba differenza sinifikanti fir-reżiljenza ekonomika għad hemm diverġenzi nazzjonali bejn l-Istati Membri. Iż-żieda fil-pagi reali għadha moderata u waqgħet lura meta mqabbla mal-iżviluppi fil-produttività. Iż-żieda fil-pagi nominali u l-inflazzjoni sottostanti qed jitjiebu bis-saħħa ta’ tkabbir kontinwu fl-impjiegi, madankollu f’xi Stati Membri għad hemm oqsma ta’ sottoutilizzazzjoni fis-suq tax-xogħol jew qgħad għoli, filwaqt li fi Stati Membri oħra l-provvista ta’ ħaddiema hija skarsa. Fl-aħħar ħames snin iż-żona tal-euro rreġistrat surplus kbir fil-kont kurrenti, minħabba d-dinamika tal-esportazzjonijiet taż-żona tal-euro u mal-pożizzjoni kompetittiva mtejba taż-żona tal-euro, filwaqt li fil-qasam estern id-differenzi bejn il-pajjiżi individwali għadhom sinifikanti. L-Istati Membri li għal żmien twil irreġistraw defiċits kbar fil-kont kurrenti għad għandhom pożizzjonijiet ta’ investiment internazzjonali netti negattivi kbar li jirrappreżentaw vulnerabbiltajiet, peress li dawn ġeneralment huma riflessi fi stokks kbar ta’ dejn privat jew tal-amministrazzjoni pubblika. Kif iddikjarat fir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija 2019 adottat mill-Kummissjoni fl-20 ta’ Novembru 2018, pass xieraq fit-tnaqqis fl-ingranaġġ, ambjent propizju għat-tkabbir u l-inflazzjoni, u riformi kontinwi biex tiżdied il-produttività huma kruċjali għall-ibbilanċjar mill-ġdid b’suċċess fiż-żona tal-euro. Hija importanti wkoll dinamika favorevoli tad-domanda, u Stati Membri b’surplus kbir ikunu jikkontribwixxu wkoll għall-ibbilanċjar mill-ġdid jekk isaħħu l-kundizzjonijiet li jappoġġaw it-tkabbir fil-pagi filwaqt li jiġi rispettat ir-rwol tas-sħab soċjali kif ukoll l-investiment pubbliku u privat.

                  (2)

                  Li jkun hemm żieda fil-potenzjal tat-tkabbir fit-tul u li jingħelbu d-differenzi nazzjonali u reġjonali jirrikjedu żieda ikbar fir-rati ta’ parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol, riformi strutturali li jsaħħu t-tkabbir u investiment f’assi tanġibbli u mhux tanġibbli sabiex tiżdied il-produttività u l-innovazzjoni, b’mod partikolari f’dawk l-Istati Membri li l-potenzjal ta’ tkabbir tagħhom huwa evidentement aktar baxx mill-medja taż-żona tal-euro. Dan huwa importanti għat-tisħiħ tal-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali fiż-żona tal-euro.

                  (3)

                  Konsistenza u bilanċ fit-taħlita tal-politika makroekonomika taż-żona tal-euro, inkluż politiki monetarji, fiskali u strutturali, huma kruċjali biex ikun żgurat tkabbir ekonomiku robust, inklużiv u sostenibbli. F’dawn l-aħħar snin, il-Bank Ċentrali Ewropew għamel użu minn għodod mhux konvenzjonali tal-politika monetarja biex iġib l-inflazzjoni lura lejn l-objettiv tal-inflazzjoni fuq terminu medju, filwaqt li jippromwovi t-tkabbir u l-ħolqien tax-xogħol. Huma meħtieġa politiki fiskali differenzjati b’mod xieraq u fokus fuq riformi strutturali sabiex it-tkabbir ikompli jiġi sostnut fuq terminu qasir u fit-tul.

                  (4)

                  It-tisħiħ tas-sostenibbiltà fiskali taż-żona tal-euro u l-Istati Membri taż-żona tal-euro jirrikjedi politiki nazzjonali differenzjati, li jirrispettaw bis-sħiħ il-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, b’kont meħud tal-ispazju fiskali u l-effetti konsegwenzjali fost il-pajjiżi. Il-koordinazzjoni tal-politiki fiskali nazzjonali abbażi tar-regoli fiskali komuni hija essenzjali għall-funzjonament tajjeb tal-Unjoni Ekonomika u Monetarja (UEM). Ir-regoli fiskali komuni huma mmirati lejn is-sostenibbiltà tad-dejn fil-livell nazzjonali, filwaqt li jiġi pprovdut spazju għal stabbilizzazzjoni makroekonomika. L-orjentament fiskali taż-żona tal-euro bħala medja baqa’ sostanzjalment newtrali fil-perijodu 2015-2018 u, abbażi tal-previżjoni tal-Kummissjoni, huwa mistenni li jsir kemxejn espansjonarju fl-2019, minkejja li l-prestazzjoni hija ogħla mill-potenzjal. Il-bini mill-ġdid tar-riżervi fiskali huwa partikolarment importanti fl-Istati Membri li għad għandhom livelli għoljin ta’ dejn pubbliku. B’dan titnaqqas ukoll il-vulnerabbiltà tagħhom għal skossi, u jippermetti l-funzjonament sħiħ tal-istabbilizzaturi awtomatiċi fil-fażi li jmiss ta’ reċessjoni. Iż-żieda fl-investiment pubbliku, b’mod partikolari fi Stati Membri bi spazju fiskali u livelli baxxi ta’ investiment pubbliku, tappoġġa t-tkabbir u l-ibbilanċjar mill-ġdid.

                  (5)

                  Ir-riformi strutturali fiskali jibqgħu kruċjali biex titjieb is-sostenibbiltà fiskali u jissaħħaħ il-potenzjal ta’ tkabbir ekonomiku. Il-funzjonament aħjar tal-oqfsa fiskali nazzjonali, il-ġestjoni tajba tar-reviżjonijiet tal-ispejjeż u l-akkwist pubbliku effettiv u trasparenti jistgħu jsaħħu l-effiċjenza u l-effettività tan-nefqa pubblika u l-kredibbiltà tal-politiki fiskali. Titjib fil-kompożizzjoni tal-baġits nazzjonali, kemm fuq in-naħa tad-dħul kif ukoll fuq in-naħa tan-nefqa, inkluż billi r-riżorsi jgħaddu lejn l-investiment, iżid l-impatt ta’ tkabbir tal-baġits pubbliċi u jżid il-produttività fit-tul. Is-simplifikazzjoni u l-immodernizzar tas-sistemi fiskali u l-indirizzar tal-frodi, tal-evażjoni u tal-evitar tat-taxxa, b’mod partikolari permezz ta’ miżuri kontra l-ippjanar aggressiv tat-taxxa, huma essenzjali biex is-sistemi fiskali jkunu iktar effiċjenti u ġusti. Il-garanzija li s-sistemi fiskali jiffavorixxu l-approfondiment tas-suq uniku u jinkoraġġixxu l-kompetizzjoni bejn l-impriżi hija fundamentali biex jitjiebu l-ambjent tan-negozju u r-reżiljenza taż-żona tal-euro u tal-ekonomiji tal-Istati Membri. Il-bażi komuni konsolidata għat-taxxa korporattiva tkun strumentali f’dan l-isforz.

                  (6)

                  Il-karatteristiċi strutturali u istituzzjonali tas-swieq tax-xogħol u tal-prodotti u amministrazzjonijiet pubbliċi li jaħdmu sew huma importanti għar-reżiljenza tal-Istati Membri taż-żona tal-euro. Strutturi ekonomiċi reżiljenti jipprevjenu li l-iskossi jkollhom effetti sinifikanti u dejjiema fuq id-dħul u l-provvista ta’ ħaddiema. Dawn l-istrutturi jistgħu jiffaċilitaw l-operat tal-politika fiskali u monetarja u jikkontrollaw diverġenzi, bir-riżultat li jinħolqu l-kundizzjonijiet għal tkabbir sostenibbli u inklużiv. Koordinazzjoni u implimentazzjoni aħjar tar-riformi strutturali, b’mod partikolari dawk preskritti fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż, jistgħu joħolqu effetti konsegwenzjali pożittivi bejn l-Istati Membri u jsaħħu l-effetti pożittivi fiż-żona tal-euro kollha. Ir-riformi li jżidu l-kompetizzjoni fis-swieq tal-prodott, jippromwovu l-effiċjenza fir-riżorsi u jtejbu l-ambjent tan-negozju u l-kwalità tal-istituzzjonijiet, b’mod partikolari l-effettività tas-sistema ġudizzjarja, irawmu reżiljenza ekonomika fiż-żona tal-euro u l-Istati Membri. Is-Suq Uniku, li wera li huwa mutur ewlieni tat-tkabbir u l-konverġenza bejn l-Istati Membri, għad għandu potenzjal konsiderevoli mhux sfruttat; u huwa meħtieġ progress għall-approfondiment tiegħu, partikolarment fis-servizzi, l-attivitajiet diġitali, l-enerġija u t-trasport, b’hekk jiġu ggarantiti implimentazzjoni tempestiva u infurzar aħjar tal-leġislazzjoni.

                  (7)

                  Il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali jistabbilixxi 20 prinċipju għat-trawwim ta’ opportunitajiet indaqs u aċċess għas-suq tax-xogħol, kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti u protezzjoni u inklużjoni soċjali. Ir-riformi li jippromwovu l-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol, jappoġġaw tranżizzjonijiet ta’ suċċess tas-suq tax-xogħol, jippromwovu l-ħolqien ta’ impjiegi ta’ kwalità u jnaqqsu s-segmentazzjoni jistgħu jservu biex jagħtu spinta lit-tkabbir inklużiv, itejbu r-reżiljenza ekonomika u l-istabbilizzazzjoni awtomatika, inaqqsu l-inugwaljanzi, jindirizzaw il-faqar u l-esklużjoni soċjali, u jgħinu biex jiġu ffaċċati l-isfidi ta’ ekonomija li qed tinbidel. L-appoġġ individwalizzat għat-tiftix tal-impjiegi, it-taħriġ u r-rikwalifikazzjoni jistgħu jirriżultaw fl-attivazzjoni effettiva u tempestiva tan-nies qiegħda. L-aċċess għall-edukazzjoni u t-taħriġ ta’ kwalità għolja tul iċ-ċiklu kollu tal-ħajja huwa kruċjali u jirrikjedi investiment adegwat fil-kapital uman u l-ħiliet, b’mod partikolari għal persuni b’ħiliet baxxi. Tali riformi u investimenti jtejbu l-kapaċità għall-impjieg, l-innovazzjoni, il-produttività u l-pagi fuq medda ta’ żmien medju u twil, itejbu r-reżiljenza taż-żona tal-euro u jippromwovu l-inklużjoni soċjali u l-mobbiltà fl-Istati Membri u fiż-żona tal-euro kollha. Il-piż tat-taxxa fiż-żona tal-euro huwa relattivament għoli u partikolarment gravi fuq il-ħaddiema; it-trasferiment tagħha minn fuq ix-xogħol għal bażijiet tat-taxxa li huma inqas detrimentali għat-tkabbir, bħalma huma taxxi fuq il-proprjetà, il-konsum jew l-ambjent, jista’ jsaħħaħ il-provvista ta’ ħaddiema u d-domanda. Leġislazzjoni dwar il-protezzjoni tal-impjiegi trid tipprovdi kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti u deċenti għall-ħaddiema kollha, speċjalment fid-dawl ta’ forom ġodda tal-impjieg u ta’ tipi ġodda ta’kuntratti, li għalkemm dawn iġibu magħhom opportunitajiet ġodda, jikkawżaw ukoll sfidi relatati mas-sigurtà tal-impjieg u mal-protezzjoni soċjali.
                  Sistemi ta’ protezzjoni soċjali effikaċi u sostenibbli huma wkoll kruċjali biex jiżguraw dħul adegwat u aċċess għal servizzi ta’ kwalità. Riformi tal-pensjonijiet u politiki dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata huma fatturi ewlenin ukoll biex titħeġġeġ il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol. Restrizzjonijiet mhux neċessarji fuq il-mobbiltà settorjali, ġeografika u tal-impjieg jistgħu jfixklu r-riallokazzjoni fl-Istati Membri u fiż-żona tal-euro kollha. L-involviment tas-sħab soċjali fir-riformi soċjali, tal-impjiegi u fir-riformi ekonomiċi relatati huwa kruċjali.

                  (8)

                  Għalkemm ir-robustezza tas-settur finanzjarju taż-żona tal-euro żdiedet mill-kriżi ‘l hawn, għad fadal vulnerabbiltajiet li jridu jiġu indirizzati. Id-dejn fis-settur privat għadu għoli, u s-sistemi fiskali għadhom jiffavorixxu d-dejn. Żidiet sostanzjali fir-rendiment tal-bonds sovrani jirriskjaw jieklu l-kapital tal-banek, fejn potenzjalment jista’ jwassal għal effetti konsegwenzjali negattivi fiż-żona tal-euro. Il-ħtieġa li jiġu adattati l-mudelli ta’ negozju tal-banek, l-ambjent b’rati tal-imgħax baxxi u ż-żieda fil-kompetizzjoni minn forom oħra ta’ finanzjament qed ikomplu jagħmlu pressjoni fuq il-profittabbiltà tal-banek. Kien hemm progress sostnut fit-tnaqqis tar-riskju, b’mod partikolari fuq it-tnaqqis tas-self improduttiv (NPL), u l-akkumulazzjoni tar-rekwiżiti minimi għal fondi proprji u obbligazzjonijiet eliġibbli. Madankollu, il-proporzjonijiet NPL nazzjonali li għadhom ħafna ogħla mill-medja taż-żona tal-euro jirrikjedu iktar sforzi kostanti. F’Marzu 2018 l-Kummissjoni ppreżentat pakkett ta’ tnaqqis tar-riskju kemm biex ikunu jistgħu jiġu indirizzati l-NPLs li jifdal kif ukoll biex tevita l-akkumulazzjoni futura tagħhom. Il-pakkett bankarju ta’ Novembru 2016, li għandu l-għan li jkompli jnaqqas ir-riskji permezz tal-implimentazzjoni ta’ standards miftiehma internazzjonalment dwar bafers kapitali, is-subordinazzjoni tal-obbligazzjonijiet u l-likwidità fil-banek, b’mod li jippreserva l-bilanċ tal-kompromess tal-Kunsill, huwa importanti għal aktar progress lejn it-tnaqqis tar-riskju u b’hekk lejn il-kondiviżjoni tar-riskju.
                  Wara ksur serju tar-regoli kontra l-ħasil tal-flus, il-Kummissjoni pproponiet miżuri biex tissaħħaħ l-Awtorità Bankarja Ewropea u l-kooperazzjoni superviżorja biex jissaħħaħ l-infurzar tal-qafas regolatorju f’dan il-qasam. Sar progress sinifikanti fit-twaqqif tal-Unjoni Bankarja, inkluż permezz tal-ftehim reċenti dwar l-operazzjonalizzazzjoni ta’ garanzija ta’ kontinġenza komuni għall-Fond Uniku ta’ Riżoluzzjoni; iżda sa issa għadha mhix lesta. Hemm limitazzjonijiet fl-istruttura attwali għall-forniment ta’ likwidità f’riżoluzzjoni u n-nuqqas ta’ skema komuni ta’ assigurazzjoni tad-depożiti u ta’ garanzija ta’ kontinġenza komuni għall-Fond Uniku ta’ Riżoluzzjoni, li jxekklu l-kapaċità tal-Unjoni Bankarja biex taqta’ r-rabta bejn il-banek u s-sovrani.

                  (9)

                  Biex tissaħħaħ l-arkitettura tal-UEM jeħtieġ li bħala prijorità jitlestew l-Unjoni Bankarja u l-Unjoni tas-Swieq Kapitali, iżda wkoll li tittieħed azzjoni rigward l-elementi l-oħra kollha tad-dikjarazzjoni tas-Summit tal-Euro tal-14 ta’ Diċembru 2018. F’Diċembru 2017 u Mejju 2018 il-Kummissjoni ppubblikat ġabra ta’ proposti dwar passi addizzjonali biex titlesta l-UEM, inkluż Funzjoni Ewropea ta’ Stabbilizzazzjoni tal-Investimenti u Programm għas-Sostenn tar-Riformi (proposti fil-kuntest tal-Qafas Finanzjarju Pluriennali). Il-proposti huma bbażati fuq id-dokument ta’ riflessjoni dwar l-approfondiment tal-UEM ta’ Mejju 2017 u r-Rapport tal-Ħames Presidenti ta’ Ġunju 2015. Fis-Summit tal-Euro tat-13-14 ta’ Diċembru 2018, ittieħdu deċiżjonijiet fir-rigward tal-Unjoni Bankarja u l-iżvilupp ulterjuri tal-MES, li l-mexxejja fis-Summit tal-Euro qablu li ser ikun il-fornitur tal-garanzija ta’ kontinġenza komuni għall-Fond Uniku ta’ Riżoluzzjoni (SRF) sa mhux aktar tard minn tmiem il-perijodu ta’ transizzjoni.
                  Ser titkompla l-ħidma biex jitħejjew l-emendi meħtieġa għat-Trattat dwar il-MES (inkluż il-garanzija ta’ kontinġenza komuni għall-Fond Uniku ta’ Riżoluzzjoni), abbażi tal-dokument dwar il-kondizzjonijiet (term sheet) approvat mill-mexxejja fis-Summit tal-Euro. Il-garanzija ta’ kontinġenza ser tiġi introdotta aktar kmieni, dment li jkun sar biżżejjed progress fit-tnaqqis tar-riskju li għandu jiġi vvalutat fl-2020. Il-ħidma ser tkompli fl-ewwel nofs tal-2019, b’mod partikolari permezz tal-istabbiliment ta’ grupp ta’ livell għoli dwar l-Iskema Ewropea ta’ Assigurazzjoni tad-Depożiti (EDIS) u permezz ta’ aktar ħidma dwar l-istruttura għal provvediment ta’ likwidità f’riżoluzzjoni. Il-ħidma ser tkompli wkoll fuq id-disinn, l-arranġamenti tal-implimentazzjoni u l-iskeda taż-żmien tal-istrument baġitarju għall-konverġenza u l-kompetittività taż-żona tal-euro, u fuq bażi volontarja, għall-Istati Membri mhux taż-żona tal-euro li jipparteċipaw fil-Mekkaniżmu tar-Rati tal-Kambju (ERM II). Il-karatteristiċi tal-istrument ser jintlaħaq qbil dwarhom f’Ġunju 2019. L-istrument ser jiġi adottat f’konformità mal-proċedura leġislattiva, kif previst mit-Trattati, abbażi tal-proposta rilevanti tal-Kummissjoni, li tiġi emendata jekk meħtieġ. Dawn ir-riformi kollha jistgħu jikkontribwixxu għat-tisħiħ tar-rwol internazzjonali tal-euro, b’tali mod li jrenduh iktar adegwat għar-rilevanza ekonomika u finanzjarja globali taż-żona tal-euro. Huwa importanti li jiġu diskussi b’mod miftuħ u trasparenti fil-konfront tal-Istati Membri li mhumiex fiż-żona tal-euro, b’rispett sħiħ għas-suq intern tal-Unjoni.

                  (10)

                  Il-Kumitat tal-Impjiegi u l-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali ġew ikkonsultati dwar l-aspetti relatati mal-impjiegi u l-aspetti soċjali ta’ din ir-Rakkomandazzjoni,

            B’DAN JIRRAKKOMANDA li, fil-perijodu 2019-2020, l-Istati Membri taż-żona tal-euro jieħdu azzjoni b’mod individwali u kollettiv fil-Grupp tal-Euro sabiex:

                  1.

                  Japprofondixxu s-Suq Uniku, itejbu l-ambjent tan-negozju u l-kwalità tal-istituzzjonijiet, u jsegwu riformi fis-swieq tal-prodotti u tas-servizzi li jżidu r-reżiljenza. Inaqqsu d-dejn estern u jsegwu riformi intiżi biex tiżdied il-kompetittività partikolarment permezz tal-produttività fl-Istati Membri taż-żona tal-euro b’defiċits fil-kont kurrenti jew b’livelli għolja ta’ dejn estern u jsaħħu l-kundizzjonijiet li jsostnu t-tkabbir tal-pagi b’mod li jirrispetta r-rwol tas-sħab soċjali. Jimplimentaw miżuri li jrawmu l-investiment fi Stati Membri taż-żona tal-euro b’surplus kbir fil-kont kurrenti.

                  2.

                  Filwaqt li jsegwu politika b’mod li jirrispetta bis-sħiħ il-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, jappoġġaw investiment pubbliku u privat u jtejbu l-kwalità u l-kompożizzjoni tal-finanzi pubbliċi. Il-bini mill-ġdid tal-buffers fiskali, speċjalment fl-Istati Membri taż-żona tal-euro b’livelli għoljin ta’ dejn pubbliku. Jappoġġaw u jimplimentaw azzjonijiet tal-UE fil-ġlieda kontra l-ippjanar aggressiv tat-taxxa.

                  3.

                  Jittrasferixxu t-taxxi li huma imposti fuq ix-xogħol u jsaħħu s-sistemi tal-edukazzjoni u t-taħriġ u l-investiment fil-ħiliet. Itejbu l-effettività tal-politiki attivi tas-suq tax-xogħol li jappoġġaw it-tranżizzjonijiet ta’ suċċess tas-suq tax-xogħol. Jippromwovu l-ħolqien ta’ impjiegi ta’ kwalità u jindirizzaw is-segmentazzjoni tas-suq tax-xogħol. Jiżguraw sistemi adegwati u sostenibbli tal-protezzjoni soċjali fiż-żona tal-euro kollha.

                  4.

                  Jagħtu bidu għall-operat tal-garanzija ta’ kontinġenza għall-SRF u jantiċipawh, dment li jkun sar biżżejjed progress fit-tnaqqis tar-riskju. Tkompli l-ħidma dwar l-EDIS, b’mod partikolari bit-twaqqif ta’ grupp ta’ ħidma ta’ livell għoli. Isaħħu l-qafas regolatorju u superviżorju Ewropew. Jaħdmu aktar favur soluzzjonijiet biex jingħelbu l-limitazzjonijiet fl-istruttura attwali għall-forniment ta’ likwidità f’riżoluzzjoni. Jippromwovu t-tnaqqis ordnat fl-ingranaġġ ta’ stokks kbar ta’ dejn privat. Ikomplu jnaqqsu b’mod rapidu l-livell ta’ self improduttiv fiż-żona tal-euro u jipprevjenu l-akkumulazzjoni ta’ tali self, inkluż billi titneħħa l-predispożizzjoni favur id-dejn fit-tassazzjoni. Jagħmlu progress ambizzjuż fl-Unjoni tas-Swieq Kapitali.

                  5.

                  Jagħmlu progress rapidu fir-rigward tal-approfondiment tal-UEM, abbażi tad-dikjarazzjoni tas-Summit tal-Euro tal-14 ta’ Diċembru 2018, anki bil-ħsieb li jissaħħaħ ir-rwol internazzjonali tal-euro, filwaqt li jitqiesu l-proposti tal-Kummissjoni u l-inizzjattivi tal-Istati Membri, b’rispett sħiħ tas-suq intern tal-Unjoni u b’mod miftuħ u trasparenti fil-konfront ta’ Stati Membri mhux taż-żona tal-euro.

         Magħmul fil-Lussemburgu, id-9 ta’ April 2019.

               Għall-Kunsill

               Il-President

            G. CIAMBA

         (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

         (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.


title: Rakkomandazzjoni Tal-Bord Ewropew Dwar Ir-Riskju Sistemiku tas-27 ta’ Ġunju 2019 dwar vulnerabbiltajiet fuq żmien medju fis-settur tal-proprjetà immobbli residenzjali tad-Danimarka (BERS/2019/5)2019/C 366/02

text:
               30.10.2019

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 366/7

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-BORD EWROPEW DWAR IR-RISKJU SISTEMIKU
      tas-27 ta’ Ġunju 2019
      dwar vulnerabbiltajiet fuq żmien medju fis-settur tal-proprjetà immobbli residenzjali tad-Danimarka
      (BERS/2019/5)
      (2019/C 366/02)
      IL-BORD ĠENERALI TAL-BORD EWROPEW DWAR IR-RISKJU SISTEMIKU,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1092/2010 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta’ Novembru 2010 dwar is-sorveljanza makroprudenzjali fl-Unjoni Ewropea tas-sistema finanzjarja u li jistabbilixxi Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (1), u b’mod partikolari l-Artikoli 3, 16, 17 u 18 tiegħu,
      Billi:

                  (1)

                  Is-settur tal-proprjetà immobbli jiżvolġi rwol importanti fl-ekonomija u l-iżviluppi tiegħu jista’ jkollhom influwenza materjali fuq is-sistema finanzjarja. Kriżijiet finanzjarji fl-imgħoddi wrew li żviluppi mhux sostenibbli fis-swieq tal-proprjetà immobbli jista’ jkollhom riperkussjonijiet serji fuq l-istabbiltà tas-sistema finanzjarja u tal-ekonomija fit-totalità tagħha, li jistgħu jwasslu wkoll għal riperkussjonijiet transkonfinali negattivi. Fil-passat, żviluppi avversi tas-suq tal-proprjetà immobbli f’xi Stati Membri, irriżultaw f’telf kbir ta’ kreditu u/jew kellhom impatt negattiv fuq l-ekonomija reali. Effetti bħal dawn jirriflettu r-relazzjoni mill-qrib bejn is-settur tal-proprjetà immobbli, il-fornituri tal-finanzjament u setturi ekonomiċi oħrajn. Barra minn hekk, iċ-ċirkwiti ta’ feedback b’saħħithom bejn is-sistema finanzjarja u l-ekonomija reali jsaħħu kwalunkwe żvilupp negattiv.

                  (2)

                  Dawn ir-rabtiet huma importanti għaliex ifissru li riskji li joriġinaw fis-settur tal-proprjetà immobbli jista’ jkollhom impatt sistemiku li jkun ta’ natura proċiklika. Vulnerabbiltajiet fis-sistema finanzjarja għandhom tendenza li jakkumulaw matul il-fażi ’l fuq taċ-ċiklu tal-proprjetà immobbli. Il-perċezzjoni ta’ riskji aktar baxxi u l-aċċess aktar faċli għall-finanzjament jistgħu jikkontribwixxu għal espansjoni rapida tal-kreditu u l-investiment, flimkien ma’ domanda akbar għal proprjetà immobbli, li timponi pressjoni ’l fuq fuq il-prezzijiet tal-proprjetà. Peress li l-valuri ogħla riżultanti tal-kollateral ikomplu jiffavorixxu aktar id-domanda għall-kreditu u l-forniment tiegħu, dawn id-dinamiċi li jsaħħu lilhom infushom jistgħu jirriżultaw fi konsegwenzi sistemiċi potenzjali. Min-naħa l-oħra, matul il-fażi ta’ tnaqqis taċ-ċiklu tal-proprjetà immobbli, kundizzjonijiet ta’ kreditu aktar stretti, attitudni aktar negattiva lejn ir-riskju u pressjoni ’l isfel fuq il-prezzijiet tal-proprjetà immobbli jistgħu jaffettwaw b’mod negattiv ir-reżiljenza ta’ dawk li jissellfu u dawk li jsellfu, biex b’hekk jiddgħajfu l-kundizzjonijiet ekonomiċi.

                  (3)

                  Il-vulnerabbiltajiet relatati mal-proprjetà immobbli residenzjali jistgħu jkunu sors ta’ riskju sistemiku u jistgħu jaffettwaw l-istabbiltà finanzjarja kemm direttament kif ukoll indirettament. Effetti diretti huma t-telf tal-kreditu fuq il-portafolji ta’ self ipotekarju minħabba kundizzjonijiet ekonomiċi jew finanzjarji avversi u żviluppi negattivi simultanji fis-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali. L-effetti indiretti jistgħu jkunu relatati ma’ aġġustamenti fil-konsum domestiku, li jwasslu għal konsegwenzi ulterjuri għall-ekonomija reali u għall-istabbiltà finanzjarja.

                  (4)

                  Kif jingħad fil-premessa 4 tar-Rakkomandazzjoni BERS/2013/1 (2), l-għan aħħari tal-politika makroprudenzjali huwa li tikkontribwixxi għall-ħarsien tal-istabbiltà tas-sistema finanzjarja kollha, inkluż billi ssaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistema finanzjarja u tnaqqas l-akkumulazzjoni ta’ riskji sistemiċi, biex b’hekk tiżgura kontribut sostenibbli tas-sistema finanzjarja għat-tkabbir ekonomiku.

                  (5)

                  Għal dan il-għan, l-awtoritajiet makroprudenzjali jistgħu jużaw waħda jew aktar mill-miżuri makroprudenzjali bbażati fuq il-kapital stabbiliti fid-Direttiva 2013/36/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (3) u r-Regolament (UE) Nru 575/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (4), u/jew miżuri makroprudenzjali bbażati fuq min jissellef, li huma bbażati esklużivament fuq il-liġi nazzjonali, skont il-valutazzjoni tar-riskji. Filwaqt li l-miżuri bbażati fuq il-kapital huma mmirati primarjament biex iżidu r-reżiljenza tas-sistema finanzjarja, il-miżuri bbażati fuq min jissellef jistgħu jkunu partikolarment adattati għall-prevenzjoni tal-akkumulazzjoni ulterjuri ta’ riskji sistemiċi.

                  (6)

                  Barra minn hekk, ir-Rakkomandazzjoni BERS/2013/1 tirrakkomanda li l-Istati Membri jistabbilixxu qafas legali li jippermetti lill-awtoritajiet makroprudenzjali jkollhom setgħat diretti ta’ kontroll jew ta’ rakkomandazzjoni fuq l-istrumenti makroprudenzjali identifikati f’dik ir-Rakkomandazzjoni.

                  (7)

                  Fl-2016, il-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (BERS) wettaq valutazzjoni madwar l-Unjoni kollha tal-vulnerabbiltajiet fir-rigward tal-proprjetà immobbli residenzjali (5). Din il-valutazzjoni ppermettiet li l-BERS jidentifika għadd ta’ vulnerabbiltajiet fuq żmien medju f’diversi pajjiżi bħala sorsi ta’ riskju sistemiku għall-istabbiltà finanzjarja, li wasslet għall-ħruġ ta’ twissijiet lil tmien pajjiżi, fosthom id-Danimarka (6).

                  (8)

                  Fl-2016, il-vulnerabbiltà ewlenija li ġiet identifikata fis-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali fid-Danimarka kienet relatata mad-dejn għoli tal-unitajiet domestiċi. Sehem sinifikanti ta’ dawk li ħadu self ipotekarju kellhom dejn b’rata tal-imgħax varjabbli jew dejn li jaqbeż il-valur ta’ darhom, u b’hekk huma vulnerabbli għal kundizzjonijiet ekonomiċi jew finanzjarji avversi jew għal żviluppi avversi fis-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali. Għalkemm ma kien hemm l-ebda sinjal ġenerali ta’ sopravalutazzjoni, il-prezzijiet tad-djar kienu qegħdin jiżdiedu bis-saħħa fl-ibliet ewlenin, u kienu qrib il-livelli ta’ qabel il-kriżi.

                  (9)

                  Dan l-aħħar, il-BERS ikkonkluda valutazzjoni sistematika u li tħares ’il quddiem mifruxa madwar iż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE) tal-vulnerabbiltajiet relatati mal-proprjetà immobbli residenzjali (7).

                  (10)

                  Fir-rigward tad-Danimarka, din il-valutazzjoni riċenti żvelat li, mill-2016 ’il quddiem, għalkemm id-dejn tal-unitajiet domestiċi naqas, xorta waħda jibqa’ wieħed mill-ogħla livelli fiż-ŻEE. Barra minn hekk, is-sehem ta’ selfiet ipotekarji eżistenti b’amortizzazzjoni differita huwa sinifikanti, li jagħmel lill-unitajiet domestiċi strutturalment aktar vulnerabbli għal kundizzjonijiet ekonomiċi jew finanzjarji avversi jew għal żviluppi avversi fis-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali. Barra minn hekk, minkejja l-fatt li ż-żieda fil-prezzijiet tad-djar battiet u l-prezzijiet tal-appartamenti f’Kopenħagen laħqu livell stabbli f’dawn l-aħħar snin, id-dinamiċi preċedenti wasslu għal każijiet iżolati ta’ sopravalutazzjoni fil-bliet ewlenin, b’mod partikolari f’Kopenħagen. F’dan l-isfond, rekwiżit ta’ depożitu minimu legalment vinkolanti, li kien stabbilit għal 5 % fl-2015, ipprovda xi kollateral addizzjonali (għalkemm limitat) f’każ ta’ tnaqqis fil-prezzijiet tad-djar.

                  (11)

                  Fl-2018, il-leġiżlazzjoni dwar il-protezzjoni tal-konsumatur introduċiet restrizzjonijiet fuq l-għoti ta’ prodotti ipotekarji residenzjali lil dawk li jieħdu self ipotekarju bi proporzjon bejn id-dejn u d-dħul (debt-to-income – DTI) (qabel it-taxxa) ogħla minn 4 u bi proporzjon LTV ogħla minn 60 %. Dawn ir-restrizzjonijiet jeħtieġu li: (a) ir-rati tal-imgħax ikunu ffissati għal mill-inqas 5 snin; u (b) l-amortizzament differit ikun applikabbli biss jekk ir-rata tal-imgħax fuq self tkun iffissata għal mill-inqas 30 sena. Barra minn hekk, fl-2014 tħabbret is-Supervisory Diamond għall-banek li jagħtu self ipotekarju. Dan jinkludi għadd ta’ punti ta’ riferiment u valuri ta’ limitu stabbiliti għal żoni ta’ riskju speċjali fl-attivitajiet bankarji, u huwa mmirat biex tiżdied il-kwalità tal-kreditu tal-istokk ta’ selfiet ipotekarji sal-2018 u l-2020, u b’hekk tiġi affettwata l-produzzjoni ta’ selfiet ġodda. Barra minn hekk, fl-2018, ir-rata tar-riżerva tal-kapital kontroċiklika żdiedet darbtejn: minn 0 % sa 0.5 % mill-1 ta’ Marzu 2019; u minn 0.5 % sa 1 % minn Settembru 2019. Barra minn dan, il-Kunsill Daniż dwar ir-Riskju Sistemiku rrakkomanda żieda ulterjuri minn 1 % għal 1.5 % minn Ġunju 2020 u ħareġ gwida minn qabel li għandha tiżdied għall-massimu potenzjali tagħha ta’ 2.5 % sakemm ma jkunx hemm bidla sinifikanti fl-akkumulazzjoni tar-riskju fis-sistema finanzjarja Daniża. Fl-aħħar nett, Finanzstylsynet (l-Awtorità Daniża għas-Sorveljanza Finanzjarja) ħarġet linja gwida li titlob lill-istituzzjonijiet ta’ kreditu biex jimxu b’kawtela fil-valutazzjoni tagħhom tal-kreditu tal-unitajiet domestiċi meta jisilfu għal proprjetà immobbli f’żoni ġeografiċi fejn il-prezzijiet tal-proprjetà immobbli residenzjali kienu qegħdin jiżdiedu.

                  (12)

                  Minkejja l-għadd ta’ miżuri makroprudenzjali fis-seħħ, u minħabba l-livell għoli ta’ dejn tal-unitajiet domestiċi u s-sehem sinifikanti ta’ dawk li ħadu self ipotekarju li huma vulnerabbli għal kundizzjonijiet ekonomiċi avversi jew żviluppi avversi fis-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali, il-miżuri attwali bbażati fuq il-kapital jistgħu ma jkunux biżżejjed biex jindirizzaw il-vulnerabbiltajiet akkumulati. Barra minn hekk, l-issikkar ta’ miżuri addizzjonali eżistenti bbażati fuq min jissellef jew l-attivazzjoni tagħhom jistgħu jkunu meħtieġa fuq żmien medju jekk jiżdiedu l-vulnerabbiltajiet relatati mad-dejn tal-unitajiet domestiċi, is-sopravalutazzjoni tal-prezzijiet tad-djar u l-istandards tat-tislif.

                  (13)

                  Filwaqt li l-fatturi ċikliċi għandhom rwol importanti fit-tisħiħ tal-vulnerabilitajiet identifikati fid-Danimarka, hemm ukoll fatturi strutturali li kkawżaw dawn il-vulnerabbiltajiet, u dawn wasslu għal livell ogħla ta’ riskju sistemiku. Dawn il-fatturi jinkludu: (i) regolamenti kumplessi tas-suq tal-kiri b’limiti massimi fuq il-kera f’sehem sinifikanti ta’ binjiet ta’ appartamenti fl-ibliet ewlenin, li joħloqu nuqqas ta’ provvista ta’ abitazzjonijiet u jimponu pressjoni ’l fuq fuq il-prezzijiet tad-djar u d-dejn għall-unitajiet domestiċi li jixtru l-proprjetà tagħhom stess; u (ii) it-tnaqqis mit-taxxa tal-ipoteki, li jista’ jservi ta’ inċentiv għall-unitajiet domestiċi biex jissellfu żżejjed. Barra minn hekk, mill-2001, is-sistema tat-tassazzjoni tal-proprjetà residenzjali ġiet diżakkoppjata mill-prezzijiet tas-suq, u dan wassal għal tnaqqis fir-rata tat-taxxa effettiva, b’mod speċjali fl-ibliet ewlenin. Fl-2017, il-Parlament Daniż għadda liġi dwar sistema ġdida ta’ tassazzjoni fuq id-djar li tistabbilixxi mill-ġdid ir-rabta bejn it-taxxi pagabbli u l-prezzijiet attwali tas-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali, li se tidħol fis-seħħ fl-2021.

                  (14)

                  Għalhekk, il-BERS ikkonkluda li filwaqt li l-miżuri makroprudenzjali li huma fis-seħħ jew disponibbli fid-Danimarka huma xierqa, dawn huma parzjalment suffiċjenti biex jindirizzaw il-vulnerabbiltajiet relatati mad-dejn tal-unitajiet domestiċi fuq żmien medju. Konsegwentement, hija meħtieġa azzjoni politika ulterjuri biex jiġu indirizzati dawn il-vulnerabbiltajiet, li jistgħu jkunu sors ta’ riskju sistemiku. Il-miżuri proposti f’din ir-Rakkomandazzjoni għandhom l-għan li jikkumplimentaw il-miżuri makroprudenzjali eżistenti fid-Danimarka. Minħabba li l-vulnerabbiltajiet huma, sa ċertu punt, ikkawżati minn fatturi strutturali li jmorru lil hinn mill-politika makroprudenzjali, jeħtieġ li jkun hemm politiki oħrajn sabiex jikkumplimentaw u jappoġġaw il-miżuri makroprudenzjali attwali, bil-għan li jiġu indirizzati fatturi li jikkontribwixxu għall-akkumulazzjoni ta’ riskji sistemiċi fis-suq residenzjali tal-proprjetà immobbli fid-Danimarka b’mod aktar effiċjenti u effettiv, mingħajr ma jinħolqu spejjeż eċċessivi għall-ekonomija reali u għas-sistema finanzjarja Daniżi.

                  (15)

                  L-għan ta’ din ir-Rakkomandazzjoni huwa li tirrakkomanda: a) l-attivazzjoni ta’ miżuri ulterjuri bbażati fuq il-kapital, jew l-issikkar ta’ dawk il-miżuri bbażati fuq il-kapital eżistenti, sabiex tiġi żgurata r-reżiljenza tas-settur bankarju kontra vulnerabbiltajiet fuq żmien medju identifikati fid-Danimarka; b) il-monitoraġġ ta’ vulnerabilitajiet u l-attivazzjoni ta’ miżuri ulterjuri bbażati fuq min jissellef, jew l-issikkar ta’ dawk il-miżuri bbażati fuq il-kapital eżistenti, jekk iż-żieda fil-prezz tad-djar u t-tkabbir fil-kreditu jaċċelleraw fuq żmien medju. Din ir-Rakkomandazzjoni għandha wkoll l-għan li tenfasizza l-ħtieġa għal azzjoni ta’ politika usa’ bl-għan li trażżan il-fatturi li jiffaċilitaw jew jippromwovu ż-żieda fil-livelli ta’ dejn tal-unitajiet domestiċi.

                  (16)

                  Din ir-Rakkomandazzjoni hija mingħajr preġudizzju għall-mandati tal-politika monetarja tal-banek ċentrali fl-Unjoni.

                  (17)

                  Ir-rakkomandazzjonijiet tal-BERS jiġu ppubblikati wara li l-Bord Ġenerali jkun informa lill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea dwar l-intenzjoni tiegħu li jagħmel dan u wara li jkun ipprovda lill-Kunsill b’opportunità li jirreaġixxi, u wara li d-destinatarji jkunu ġew infurmati bl-intenzjoni li jippubblika,

            ADOTTA DIN IR-RAKKOMANDAZZJONI:
      TAQSIMA 1

         RAKKOMANDAZZJONIJIET

         Rakkomandazzjoni A — Attivazzjoni jew issikkar ta’ miżuri bbażati fuq il-kapital

      Huwa rrakkomandat li l-awtorità makroprudenzjali, l-awtorità nnominata jew l-awtorità kompetenti fid-Danimarka, kif applikabbli, jiżguraw, billi jattivaw miżuri addizzjonali bbażati fuq il-kapital jew jissikkaw dawk il-miżuri bbażati fuq il-kapital eżistenti, ir-reżiljenza tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu awtorizzati fid-Danimarka fid-dawl tal-materjalizzazzjoni potenzjali tar-riskju sistemiku relatat mal-proprjetà immobbli residenzjali, li jista’ jwassal għal telf ta’ kreditu dirett u indirett li jirriżulta minn self ipotekarju jew li jirriżulta bħala konsegwenza tat-tnaqqis fil-konsum mill-unitajiet domestiċi li jkollhom self fuq dar.

         Rakkomandazzjoni B — Monitoraġġ tal-vulnerabbiltajiet u l-attivazzjoni jew l-issikkar tal-miżuri bbażati fuq min jissellef

                  1.

                  Huwa rrakkomandat li l-awtoritajiet nazzjonali Daniżi fdati bil-monitoraġġ tar-riskji sistemiċi jimmonitorjaw mill-qrib il-vulnerabbiltajiet relatati mad-dejn tal-unitajiet domestiċi, is-sopravalutazzjoni tal-prezzijiet tad-djar u l-istandards tat-tislif għal self ipotekarju ġdid fuq żmien medju, inkluż, inter alia, billi:

                              (a)

                              jivvalutaw - bl-użu ta’ dejta dwar il-livell ta’ self għal self ipotekarju ġdid - il-kapaċità ta’ dawk li jissellfu li jieħdu self ipotekarju ġdid li jifilħu għal kundizzjonijiet ekonomiċi jew finanzjarji avversi jew żviluppi avversi fis-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali; u

                              (b)

                              jivvalutaw is-sostenibbiltà tal-prezzijiet tad-djar u l-potenzjal li jonqsu f’każ ta’ kundizzjonijiet ekonomiċi jew finanzjarji avversi.

                  2.

                  Huwa rrakkomandat li, sabiex tiġi evitata l-akkumulazzjoni eċċessiva ta’ riskju ta’ kreditu, l-awtorità Daniża fdata bl-attivazzjoni ta’ miżuri bbażati fuq min jissellef tattiva miżuri addizjonali bbażati fuq min jissellef, jew tissikka dawk eżistenti, jekk ir-riżultati tal-monitoraġġ imwettaq skont il-punt (a) tas-sub-Rakkomandazzjoni B(1) jipprovdu evidenza li sehem sinifikanti jew li qed jiżdied ta’ dawk li jissellfu li jieħdu self ipotekarju ġdid jistgħu jsibu ruħhom f’pożizzjoni fejn ma jkunux jistgħu jħallsu lura d-dejn tagħhom jew iżommu l-konsum f’kundizzjonijiet ekonomiċi jew finanzjarji avversi jew wara żviluppi avversi fis-suq tal-proprjetà immobbli residenzjali.

                  3.

                  Huwa rrakkomandat li d-Danimarka żżid ir-rekwiżit ta’ depożitu minimu legalment vinkolanti, jekk ir-riżultati tal-monitoraġġ imwettaq skont il-paragrafu 1(b) jipprovdu evidenza li s-sopravalutazzjoni tal-prezzijiet tad-djar żdiedet, sabiex jiġi żgurat li kollateral għal self ipotekarju ġdid ikun biżżejjed biex ikopri telf ta’ kreditu li jikkorrispondi għat-tnaqqis potenzjali fil-prezzijiet tad-djar taħt kundizzjonijiet ekonomiċi jew finanzjarji avversi u għat-tnaqqis stmat fil-prezzijiet tad-djar fil-każ ta’ xenarju negattiv.

         Rakkomandazzjoni Ċ — Bidliet strutturali relatati ma’ self ipotekarju u s-settur tal-proprjetà immobbli residenzjali

      Huwa rrakkomandat li d-Danimarka tirrevedi l-politiki tagħha bl-għan li trażżan il-fatturi strutturali li kkawżaw il-vulnerabilitajiet identifikati fid-Danimarka bħala sors ta’ riskju sistemiku peress li jipprovdu inċentivi lill-unitajiet domestiċi biex jieħdu dejn ipotekarju eċċessiv, jew jikkawżaw żieda eċċessiva fil-prezzijiet tad-djar u fid-dejn ipotekarju.
      TAQSIMA 2

         IMPLIMENTAZZJONI

      1.   Definizzjonijiet

      Għall-finijiet ta’ din ir-Rakkomandazzjoni, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

                  (a)

                  "miżuri bbażati fuq min jissellef" tfisser miżuri makroprudenzjali mmirati lejn min jissellef;

                  (b)

                  “kontroll dirett” tfisser kapaċità reali u effettiva li jiġu imposti jew immodifikati, fejn meħtieġ sabiex jinkiseb għan aħħari jew intermedju, miżuri makroprudenzjali applikabbli għall-istituzzjonijiet finanzjarji li jaqgħu taħt l-ambitu tal-azzjoni tal-awtorità makroprudenzjali korrispondenti;

                  (c)

                  “setgħat ta’ rakkomandazzjoni” tfisser il-kapaċità li permezz ta’ rakkomandazzjonijiet, tiġi ggwidata l-applikazzjoni ta’ miżuri makroprudenzjali, fejn meħtieġ biex jinkiseb għan aħħari jew intermedju;

                  (d)

                  "il-proporzjon bejn id-dejn u d-dħul" (debt-to-income ratio – proporzjon DTI) tfisser id-dejn totali ta’ min jissellef fil-mument meta joriġina s-self b’mod relattiv għad-dħul annwali totali disponibbli ta’ min jissellef fil-mument meta joriġina s-self;

                  (e)

                  "il-proporzjon bejn is-self u l-valur" (loan-to-value ratio – proporzjon LTV) tfisser is-somma tas-selfiet kollha jew partijiet ta’ self iggarantiti minn min jissellef fuq il-proprjetà immobbli fil-mument meta joriġina s-self b’rabta mal-valur tal-proprjetà fil-mument meta joriġina s-self;

                  (f)

                  "żmien medju" tfisser fi żmien tliet snin;

                  (g)

                  “awtorità makroprudenzjali” tfisser awtorità makroprudenzjali nazzjonali bl-għanijiet, l-arranġamenti, is-setgħat, ir-rekwiżiti ta’ responsabbiltà u karatteristiċi oħrajn stipulati fir-Rakkomandazzjoni BERS/2011/3 (8);

                  (h)

                  “isservisjar tad-dejn”tfisser it-total tal-ħlas tal-imgħax u tal-kapital fuq id-dejn totali ta’ min jissellef fuq perijodu partikolari (ġeneralment sena);

                  (i)

                  "il-proporzjon bejn l-isservisjar tad-dejn u d-dħul" (debt-service-to-income ratio – proporzjon DSTI) tfisser l-isservisjar annwali totali tad-dejn b’rabta mad-dħul annwali totali disponibbli ta’ min jissellef fil-mument meta joriġina s-self;

                  (j)

                  "maturità" tfisser it-tul ta’ żmien tal-kuntratt ta’ self għal proprjetà immobbli residenzjali espress fi snin fil-mument meta joriġina s-self.

            2.   Kriterji għall-implimentazzjoni

      1.   Il-kriterji li ġejin japplikaw għall-implimentazzjoni ta’ din ir-Rakkomandazzjoni:

                  (a)

                  għandha tingħata l-attenzjoni dovuta għall-prinċipju ta’ proporzjonalità, filwaqt li jitqiesu l-għan u l-kontenut tar-Rakkomandazzjoni A, tar-Rakkomandazzjoni B u tar-Rakkomandazzjoni Ċ;

                  (b)

                  meta jiġu attivati miżuri addizzjonali bbażati fuq il-kapital, jew issikkati dawk eżistenti taħt ir-Rakkomandazzjoni A, il-kalibrazzjoni u l-introduzzjoni gradwali tagħhom għandhom iqisu l-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji, u kwalunkwe implikazzjoni potenzjali fir-rigward tal-ispejjeż u l-benefiċċji assoċjati;

                  (c)

                  meta jiġu attivati miżuri addizzjonali bbażati fuq min jissellef, jew jiġu ssikkati dawk eżistenti taħt ir-Rakkomandazzjoni B, il-kalibrazzjoni u l-introduzzjoni gradwali tagħhom għandhom iqisu l-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji, u kwalunkwe implikazzjoni potenzjali fir-rigward tal-ispejjeż u l-benefiċċji assoċjati;

                  (d)

                  meta jiżdied ir-rekwiżit ta’ depożitu minimu taħt ir-Rakkomandazzjoni B, il-kalibrazzjoni u l-introduzzjoni gradwali ta’ tali miżura għandhom iqisu l-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji, u kwalunkwe implikazzjoni potenzjali fir-rigward tal-ispejjeż u l-benefiċċji assoċjati;

                  (e)

                  fir-rigward tar-Rakkomandazzjoni Ċ, meta jkunu qed jagħmlu bidliet fil-politika, l-introduzzjoni gradwali ta’ tali miżuri għandha tqis il-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji, sabiex dawn il-miżuri ma jservux biex jamplifikaw jew jiskattaw il-materjalizzazzjoni ta’ vulnerabbiltajiet akkumulati fis-settur tal-proprjetà immobbli residenzjali fid-Danimarka;

                  (f)

                  kriterji speċifiċi għal konformità mar-Rakkomandazzjoni A, mar-Rakkomandazzjoni B u mar-Rakkomandazzjoni Ċ huma stipulati fl-Anness I.

            2.   Id-destinatarji ta’ din ir-Rakkomandazzjoni huma mitluba jirrapportaw lill-BERS u lill-Kunsill dwar l-azzjonijiet meħuda b’risposta għal din ir-Rakkomandazzjoni, jew jiġġustifikaw b’mod adegwat kull nuqqas ta’ azzjoni. Bħala minimu r-rapporti għandhom jinkludu:

                  (a)

                  informazzjoni dwar is-sustanza u l-kronoloġija tal-azzjonijiet meħuda;

                  (b)

                  valutazzjoni tal-vulnerabbiltajiet relatati mad-dejn ta’ unitajiet domestiċi, valutazzjoni żejda tal-prezzijiet tad-djar u l-istandards tat-tislif għal self ipotekarju ġdid, inkluż id-distribuzzjoni ta’ self ipotekarju ġdid skont il-proporzjonijiet LTV, DTI u DSTI, maturitajiet u profili ta’ amortizzazzjoni tagħhom, bil-proporzjonijiet relevanti jiġu kkalkulati skont l-Anness IV tar-Rakkomandazzjoni BERS/2016/14 tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (9), flimkien mal-funzjonament tal-azzjonijiet imwettqa, wara li jitqiesu l-objettivi ta’ din ir-Rakkomandazzjoni;

                  (c)

                  ġustifikazzjoni dettaljata ta’ kull nuqqas ta’ azzjoni jew devjazzjoni minn din ir-Rakkomandazzjoni, inkluż kull dewmien.

            3.   Skeda ta’ żmien għas-segwitu

      Id-destinatarji huma mitluba li jirrapportaw lill-BERS u lill-Kunsill dwar l-azzjonijiet meħuda b’risposta għal din ir-Rakkomandazzjoni, jew li jiġġustifikaw b’mod adegwat kwalunkwe nuqqas ta’ azzjoni, skont l-iskedi ta’ żmien li ġejjin:

                  (a)

                     Rakkomandazzjoni A

                  Sal-31 ta’ Ottubru 2020, u kull sena wara sal-31 ta’ Ottubru 2022, id-destinatarju tar-Rakkomandazzjoni A huwa mitlub jippreżenta lill-BERS u lill-Kunsill rapport dwar kwalunkwe azzjoni meħuda fir-rigward tal-implimentazzjoni ta’ miżuri bbażati fuq il-kapital. Fejn ikun hemm aktar minn korp wieħed responsabbli għat-teħid ta’ azzjonijiet biex jiġu indirizzati l-vulnerabbiltajiet identifikati, għandu jiġi ppreżentat rapport konġunt wieħed.

                  (b)

                     Rakkomandazzjoni B

                  Sal-31 ta’ Ottubru 2020, u kull sena wara sal-31 ta’ Ottubru 2022, id-destinatarji tar-Rakkomandazzjoni B huma mitluba jissottomettu lill-BERS u lill-Kunsill rapport dwar il-monitoraġġ tal-vulnerabbiltajiet relatati mal-livelli ta’ dejn ta’ unitajiet domestiċi u azzjonijiet meħuda biex jiġu indirizzati tali vulnerabbiltajiet. Fejn ikun hemm aktar minn korp wieħed responsabbli għat-teħid ta’ azzjonijiet biex jiġu indirizzati l-vulnerabbiltajiet identifikati, għandu jiġi ppreżentat rapport konġunt wieħed.

                  (c)

                     Rakkomandazzjoni C

                  Sal-31 ta’ Ottubru 2022, id-destinatarju tar-Rakkomandazzjoni Ċ huwa mitlub jippreżenta lill-BERS u lill-Kunsill rapport dwar l-implimentazzjoni tar-Rakkomandazzjoni Ċ. Fejn ikun hemm aktar minn korp wieħed responsabbli għat-teħid ta’ azzjonijiet biex jiġu indirizzati l-vulnerabbiltajiet identifikati, għandu jiġi ppreżentat rapport konġunt wieħed.

            4.   Monitoraġġ u evalwazzjoni

                  1.

                  Is-Segretarjat tal-BERS għandu:

                              (a)

                              jassisti lid-destinatarji, billi jiżgura l-koordinazzjoni tar-rapportar, il-forniment tal-mudelli relevanti u billi jagħti dettalji fejn meħtieġ dwar il-proċedura u l-iskeda ta’ żmien għas-segwitu;

                              (b)

                              jivverifika s-segwitu mid-destinatarji, jipprovdi assistenza fuq talba tagħhom, u jissottimetti rapporti ta’ segwitu lil-Bord Ġenerali. Tliet valutazzjonijiet ser jinbdew kif ġej:

                                          (i)

                                          sal-31 ta’ Diċembru 2020, rigward l-implimentazzjoni tar-Rakkomandazzjonijiet A u B;

                                          (ii)

                                          sal-31 ta’ Diċembru 2021, rigward l-implimentazzjoni tar-Rakkomandazzjonijiet A u B; u

                                          (iii)

                                          sal-31 ta’ Diċembru 2022, rigward l-implimentazzjoni tar-Rakkomandazzjonijiet A, B u Ċ.

                  2.

                  Il-Bord Ġenerali għandu jivvaluta l-azzjonijiet u l-ġustifikazzjonijiet irrapportati mid-destinatarji u, fejn xieraq, jista’ jiddeċiedi li din ir-Rakkomandazzjoni ma ġietx segwita u li destinatarju naqas milli jipprovdi ġustifikazzjoni adegwata għan-nuqqas ta’ azzjoni tiegħu.

         Magħmul fi Frankfurt am Main, is-27 ta’ Ġunju 2019.

               Kap tas-Segretarjat tal-BERS,

               f’isem il-Bord Ġenerali tal-BERS.

            Francesco MAZZAFERRO

         (1)  ĠU L 331, 15.12.2010, p. 1.

         (2)  Rakkomandazzjoni tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku tal-4 ta’ April 2013 dwar objettivi intermedji u strumenti tal-politika makroprudenzjali (BERS/2013/1) (ĠU C 170, 15.6.2013, p. 1).

         (3)  Direttiva 2013/36/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta’ Ġunju 2013 dwar l-aċċess għall-attività tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u s-superviżjoni prudenzjali tal-istituzzjonijiet ta’ kreditu u tad-ditti tal-investiment, li temenda d-Direttiva 2002/87/KE u li tħassar id-Direttivi 2006/48/KE u 2006/49/KE (ĠU L 176, 27.6.2013, p. 338).

         (4)  Regolament (UE) Nru 575/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta’ Ġunju 2013 dwar ir-rekwiżiti prudenzjali għall-istituzzjonijiet ta’ kreditu u d-ditti tal-investiment u li jemenda r-Regolament (UE) Nru 648/2012 (ĠU L 176, 27.6.2013, p. 1).

         (5)  Ara “Vulnerabilities in the EU Residential Real Estate Sector”(Vulnerabbiltajiet fis-Settur tal-UE tal-Proprjetà Immobbli Residenzjali), BERS, Novembru 2016, disponibbli fuq il-websajt tal-BERS fuq www.esrb.europa.eu.

         (6)  Twissija BERS/2016/07 tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku tat-22 ta’ Settembru 2016 dwar vulnerabbiltajiet fuq żmien medju fis-settur tal-proprjetà immobbli residenzjali fid-Danimarka (ĠU C 31, 31.1.2017, p. 47).

         (7)  Ara “Vulnerabilities in the residential real estate sectors of EEA countries” (Vulnerabbiltajiet fis-setturi tal-proprjetà immobbli residenzjali fil-pajjiżi taż-ŻEE), BERS, 2019, disponibbli fuq il-websajt tal-BERS fuq www.esrb.europa.eu.

         (8)  Rakkomandazzjoni BERS/2011/3 tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku tat-22 ta’ Diċembru 2011 dwar il-mandat makroprudenzjali tal-awtoritajiet nazzjonali (ĠU C 41, 14.2.2012, p. 1).

         (9)  Rakkomandazzjoni BERS/2016/14 tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku tal-31 ta’ Ottubru 2016 dwar l-għeluq ta’ lakuni fid-dejta dwar il-proprjetà immobbli (ĠU C 31, 31.1.2017, p. 1).

         ANNESS I

            SPEĊIFIKAZZJONI TAL-KRITERJI TA’ KONFORMITÀ APPLIKABBLI GĦAR-RAKKOMANDAZZJONIJIET

            Rakkomandazzjoni A — Attivazzjoni jew issikkar ta’ miżuri bbażati fuq il-kapital

         Il-kriterji ta’ konformità li ġejjin huma applikabbli għar-Rakkomandazzjoni A.

                     1.

                     Qabel ma jiġu attivati miżuri addizzjonali bbażati fuq il-kapital jew qabel ma jiġu ssikkati dawk eżistenti, għandha ssir valutazzjoni tal-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji sabiex jiġi ddeterminat jekk l-attivazzjoni ta’ dawk il-miżuri tkunx xierqa.

                     2.

                     Wara l-attivazzjoni tal-miżuri bbażati fuq il-kapital, jista’ jkun meħtieġ li jiġu ssikkati aktar jew li jiġu attivati miżuri makroprudenzjali addizzjonali biex jiġu indirizzati l-vulnerabbiltajiet identifikati fid-Danimarka; dan jiddependi fuq l-għażla tal-miżuri attivati bbażati fuq il-kapital, fuq il-kalibrazzjoni inizjali ta’ dawk il-miżuri attivati u fuq ir-riżultati tal-valutazzjoni tal-vulnerabbiltajiet.

            Rakkomandazzjoni B — Monitoraġġ tal-vulnerabbiltajiet u l-attivazzjoni jew issikkar ta’ miżuri bbażati fuq min jissellef

         Il-kriterji ta’ konformità li ġejjin huma applikabbli għar-Rakkomandazzjoni B.

                     1.

                     Qabel ma jiġu attivati miżuri addizzjonali bbażati fuq min jissellef, jew qabel ma jiġu ssikkati dawk eżistenti, għandha ssir valutazzjoni tal-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji sabiex jiġi ddeterminat jekk tali attivazzjoni jew issikkar humiex xierqa.

                     2.

                     Qabel ma jiżdied ir-rekwiżit tad-depożitu minimu eżistenti, għandha ssir valutazzjoni tal-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji sabiex jiġu stabbiliti kalibrazzjoni u introduzzjoni gradwali xierqa tal-miżura.

            Rakkomandazzjoni Ċ — Bidliet strutturali relatati ma’ self ipotekarju u s-settur tal-proprjetà immobbli residenzjali

         Il-kriterju ta’ konformità li ġej huwa applikabbli għar-Rakkomandazzjoni Ċ.
         Meta jiġu fformulati opzjonijiet ta’ politika, u qabel ma tiġi implimentata kwalunkwe bidla fil-politika, għandha ssir valutazzjoni tal-impatt tal-miżuri proposti filwaqt li titqies il-pożizzjoni tad-Danimarka fiċ-ċikli ekonomiċi u finanzjarji, biex jiġi żgurat li dawn il-miżuri la jamplifikaw u lanqas ma jikkawżaw il-materjalizzazzjoni tal-vulnerabbiltajiet akkumulati fis-settur tal-proprjetà immobbli residenzjali fid-Danimarka.