               20.9.2018

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 337/113

      P8_TA(2017)0354
      Il-modernizzazzjoni tal-pilastru tal-kummerċ tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni UE-Ċilì
      Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tal-14 ta’ Settembru 2017 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna dwar in-negozjati rigward il-modernizzazzjoni tal-pilastru tal-kummerċ tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni UE-Ċilì (2017/2057(INI))
      (2018/C 337/17)

         Il-Parlament Ewropew,

                  —

                  wara li kkunsidra l-Ftehim li jistabbilixxi assoċjazzjoni bejn il-Komunità Ewropea u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda, u r-Repubblika taċ-Ċilì, min-naħa l-oħra, li ġie konkluż fl-2002, u l-pilastru kummerċjali tiegħu li daħal fis-seħħ fl-1 ta' Frar 2003 (1) (minn hawn 'il quddiem il-''Ftehim ta' Assoċjazzjoni''),

                  —

                  wara li kkunsidra l-eżitu tas-sitt laqgħa tal-Kunsill ta' Assoċjazzjoni UE-Ċilì li saret f'April 2015 (2),

                  —

                  wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Finali adottata mill-Kumitat Konsultattiv Konġunt (KKK) tal-5 ta' Ottubru 2016 (3),

                  —

                  wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' Ottubru 2015 bit-titolu ''Kummerċ għal Kulħadd – Lejn politika aktar responsabbli għall-kummerċ u l-investiment'' (COM(2015)0497) u d-dokumenti ta' riflessjoni tal-Kummissjoni ta' Mejju 2017 dwar ''L-isfruttar tal-globalizzazzjoni'' (4) u ''Id-dimensjoni soċjali tal-Ewropa'' (5),

                  —

                  wara li kkunsidra s-sentenzi u l-opinjonijiet tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea (C-350/12 P, 2/13, 1/09) u d-deċiżjoni tal-Ombudsman Ewropew tas-6 ta' Jannar 2015 li tingħalaq l-inkjesta fuq inizjattiva proprja tagħha OI/10/2014/RA dwar it-trattament tal-informazzjoni u l-aċċess għad-dokumenti (6), u wara li kkunsidra l-Opinjoni 2/15 tal-Qorti tal-Ġustizzja tas-16 ta' Mejju 2017,

                  —

                  wara li kkunsidra ir-resoluzzjoni tat-3 ta’ Frar 2016 li fiha r-rakkomandazzjonijiet tal-Parlament Ewropew lill-Kummissjoni dwar in-negozjati rigward il-Ftehim dwar il-Kummerċ fis-Servizzi (TiSA) (7),

                  —

                  wara li kkunsidra l-emendi li adotta fl-4 ta' Lulju 2017 (8) dwar il-proposta għal direttiva fir-rigward tad-divulgazzjoni tal-informazzjoni dwar it-taxxa fuq l-introjtu minn ċerti intrapriżi u fergħat,

                  —

                  wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tiegħu tal-5 ta' Lulju 2016 dwar l-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet tal-2010 tal-Parlament dwar l-istandards soċjali u ambjentali, id-drittijiet tal-bniedem u r-responsabbiltà korporattiva (9), u tal-25 ta' Novembru 2010 dwar il-politika dwar il-kummerċ internazzjonali fil-kuntest tal-imperattivi marbuta mat-tibdil fil-klima (10),

                  —

                  wara li kkunsidra l-istudju tal-EPRS dwar l-effetti ta' klawsoli relatati mad-drittijiet tal-bniedem tal-Ftehim Globali bejn l-UE u l-Messiku u l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bejn l-UE u ċ-Ċilì (11),

                  —

                  wara li kkunsidra l-Linji Gwida tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD) dwar l-Impriżi Multinazzjonali, il-Prinċipji Gwida tan-NU dwar in-Negozju u d-Drittijiet tal-Bniedem u l-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), id-Dikjarazzjoni Tripartitika ta' Prinċipji li Jikkonċernaw l-Intrapriżi Multinazzjonali u l-Politika Soċjali u l-Aġenda tax-Xogħol Deċenti tal-ILO,

                  —

                  wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Qafas tan-Nazzjonijiet Uniti tal-2015 dwar it-Tibdil fil-Klima (il-Ftehim ta' Pariġi) li daħlet fis-seħħ fl-4 ta' Novembru 2016 (12), ratifikata wkoll miċ-Ċilì,

                  —

                  wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Konġunta tal-Kumitat Parlamentari Konġunt (KPK) bejn l-UE u ċ-Ċilì tat-3 ta' Novembru 2016 (13),

                  —

                  wara li kkunsidra l-Artikolu 21 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE) u l-Artikoli 8, 207(3) u 217 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

                  —

                  wara li kkunsidra l-abbozz ta' linji gwida għan-negozjati adottati mill-Kummissjoni fl-24 ta' Mejju 2017,

                  —

                  wara li kkunsidra l-artikolu dwar iċ-Ċilì fl-annwarju tal-Grupp ta' Ħidma Internazzjonali għal Kwistjonijiet Indiġeni (IWGIA) dwar il-Popli Indiġeni fid-Dinja 2016 (14),

                  —

                  wara li kkunsidra l-Artikoli 108(4) u 52 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

                  —

                  wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A8-0267/2017),

                  A.

                  billi l-istrateġija “Kummerċ għal Kulħadd'' tiddikjara li l-''Kummissjoni trid issegwi politika li tibbenefika lis-soċjetà fit-totalità tagħha u tippromwovi l-istandards u l-valuri Ewropej u universali flimkien mal-interessi ekonomiċi ewlenin, filwaqt li tpoġġi aktar enfasi fuq l-iżvilupp sostenibbli, id-drittijiet tal-bniedem, l-evażjoni tat-taxxa, il-protezzjoni tal-konsumatur u kummerċ responsabbli u ġust”;

                  B.

                  billi l-UE u ċ-Ċilì huma sħab li huma qrib ta' xulxin, b'valuri komuni u impenn kondiviż biex jippromwovu governanza kummerċjali multilaterali effettiva u r-rispett għad-drittijiet tal-bniedem, kif ukoll prosperità u sigurtà kondiviżi fi ħdan sistema globali bbażata fuq ir-regoli; billi l-UE hija t-tielet l-akbar sieħba kummerċjali taċ-Ċilì; billi ċ-Ċilì min-naħa tiegħu huwa attur reġjonali importanti, b'waħda mill-aktar ekonomiji li qed jikbru malajr fl-Amerka t'Isfel f'dawn l-aħħar deċennji, filwaqt li l-isforzi ta' riforma tiegħu għadhom għaddejjin;

                  C.

                  billi l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni attwali, inkluż il-pilastru kummerċjali tiegħu, ġie konkluż fl-2002 u kien ta' benefiċċju kbir għaż-żewġ partijiet mindu ġie implimentat mill-2003 'l hawn, irdoppja il-kummerċ fil-prodotti u rreġistra żieda fil-kummerċ fis-servizzi u l-investimenti (15); filwaqt li jitqies, madankollu, li kemm l-UE u kemm iċ-Ċilì ffirmaw ftehimiet kummerċjali aktar moderni ambizzjużi minn dak iż-żmien 'l hawn;

                  D.

                  billi fl-2016 l-UE esportat prodotti għaċ-Ċilì b'valur ta' aktar minn EUR 8,6 biljun, filwaqt li ċ-Ċilì esporta prodotti lill-UE b'valur ta' EUR 7,4 biljun; billi fl-2015 il-valur tal-kummerċ tal-UE fis-servizzi maċ-Ċilì ammonta għal EUR 3,8 biljun u dak taċ-Ċilì għal EUR 2 biljuni; billi l-istokks tal-UE ta' investiment dirett barrani fiċ-Ċilì ammontaw għal EUR 42,8 biljun (16);

                  E.

                  billi l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni attwali ma jinkludix, fost oħrajn, kapitoli separati dwar l-investiment, l-SMEs, id-drittijiet tal-proprjetà intellettwali (IPR), l-enerġija u l-ġeneru, u lanqas ma jinkludi kapitolu dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli (TSDC), inklużi obbligi għall-infurzar tal-istandards tax-xogħol u l-ambjent, u l-promozzjoni tal-aħjar prattiki f'oqsma bħalma huma r-responsabbiltà soċjali korporattiva (CSR) u l-assigurazzjoni tas-sostenibbiltà;

                  F.

                  billi kwalunkwe negozjar kummerċjali tal-UE jrid jippreserva d-dritt u l-kapaċità tal-gvernijiet li jirregolaw fl-interess pubbliku, bħalma huma l-protezzjoni u l-promozzjoni tas-saħħa pubblika, is-servizzi soċjali, il-ħarsien soċjali u tal-konsumatur, l-edukazzjoni pubblika, is-sikurezza, l-ambjent, il-benesseri tal-annimali, il-moralità pubblika, il-privatezza u l-protezzjoni tad-data u l-promozzjoni u l-protezzjoni tad-diversità kulturali;

                  G.

                  billi kwalunkwe negozjar kummerċjali tal-UE jrid jiggarantixxi l-ogħla livelli ta' protezzjoni soċjali, tax-xogħol u ambjentali milħuqa mill-partijiet, u jista' jservi bħala għodda għall-promozzjoni ta' aġenda tal-ġustizzja soċjali u l-iżvilupp sostenibbli, kemm fi ħdan l-UE kif ukoll madwar id-dinja; billi l-modernizzazzjoni tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni jenħtieġ li titqies bħala opportunità għall-UE u l-Istati Membri tagħha biex ikomplu jippromwovu standards u impenji komuni u għoljin fil-ftehimiet kummerċjali tagħhom, b'mod partikolari fl-oqsma tad-drittijiet tax-xogħol, il-protezzjoni ambjentali, id-drittijiet tal-konsumatur u l-benesseri pubbliku; billi l-Kummissjoni ħabbret riflessjoni dwar modi differenti biex tinforza dawn l-impenji, li se tikkunsidra wkoll mekkaniżmu bbażat fuq is-sanzjonijiet;

                  H.

                  billi l-KKK UE-Ċilì, li jinkludi organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili miż-żewġ partijiet, kellu l-ewwel laqgħa tiegħu fl-4 u l-5 ta' Ottubru 2016 bil-ħsieb li jimmonitorja l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni eżistenti, kif ukoll in-negozjati għall-aġġornament tiegħu, billi jidderieġi l-kontribut mis-soċjetà ċivili u jippromwovi d-djalogu u l-kooperazzjoni bejn l-UE u ċ-Ċilì lil hinn mill-kanali governattivi; billi d-dewmien sinifikanti fl-istabbiliment tal-KKK ma jridx jiġi ripetut fir-rigward tal-ftehim modernizzat; billi ladarba il-ftehim modernizzat jidħol fis-seħħ, il-parteċipazzjoni tas-soċjetà ċivili trid tkun ibbażata fuq strutturi ċari, bilanċ ta' sħubija u mandati ta' rappurtar;

                  I.

                  billi l-UE u ċ-Ċilì kienu impenjati f'negozjati plurilaterali biex ikomplu jilliberalizzaw il-kummerċ fis-servizzi (TiSA);

                  J.

                  billi ċ-Ċilì mhux parti, iżda osservatur għall-Ftehim tad-WTO dwar l-Akkwisti Pubbliċi, u mhux qed jipparteċipa f'negozjati plurilaterali b'rabta ma' Ftehim dwar il-Beni Ambjentali;

                  K.

                  billi l-Artikolu 45 tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni tal-2002 bejn l-UE u ċ-Ċilì jinkludi dispożizzjonijiet fil-kapitolu dwar il-kooperazzjoni li jispeċifikaw li għandu jikkontribwixxi għat-tisħiħ tal-politiki u l-programmi li jtejbu, jiggarantixxu u jestendu l-parteċipazzjoni ugwali tal-irġiel u tan-nisa fis-setturi kollha tal-ħajja politika, ekonomika, soċjali u kulturali;

                  L.

                  billi ċ-Ċilì huwa firmatarju tal-Ftehim ta' Sħubija Trans Paċifika (TPP), li bħalissa l-futur tiegħu jidher inċert, u ffirma Ftehimiet ta' Kummerċ Ħieles mal-firmatarji kollha tat-TPP u huwa ġeneralment meqjus bħala sieħeb stabbli u affidabbli;

                  M.

                  billi fl-2010 iċ-Ċilì kien l-ewwel pajjiż tal-Amerka t'Isfel li sar membru tal-OECD, u għandu qafas makroekonomiku sod;

                  N.

                  billi huwa importanti li jiġu massimizzati l-opportunitajiet offruti mill-modernizzazzjoni tal-pilastru kummerċjali tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bl-iktar mod inklużiv għan-negozji, b'mod partikolari l-SMEs, u għaċ-ċittadini kemm fl-UE u kemm fiċ-Ċilì; billi jista' jsir aktar f'dan ir-rigward, inkluż, fost l-oħrajn it-tixrid ta' informazzjoni aċċessibbli, li jista' jwassal għal effett ta' multiplikazzjoni importanti tal-benefiċċji għall-partijiet tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni;

                  O.

                  billi ċ-Ċilì għandu trattati bilaterali ta' investiment (BITs) ma' 17-il Stat Membru tal-UE, li l-kontenut tagħhom ma jirriflettux l-aħħar żviluppi u l-aħjar prattika fil-politika ta' investiment, u li se jiġu sostitwiti u jieqfu japplikaw ladarba jidħol fis-seħħ ftehim li jkun fih kapitolu ta' investiment bejn l-Unjoni u ċ-Ċilì;

                  P.

                  billi l-kundizzjonijiet sproporzjonalment stretti tal-leġiżlazzjoni Ċilena, li l-bastimenti tas-sajd tal-UE jridu jikkonformaw magħhom, jimpedixxu lil dawk il-bastimenti meta jużaw il-faċilitajiet tal-port fiċ-Ċilì sabiex jiżbarkaw, jittrażbordaw, jerġgħu jieħdu l-fjuwil jew biex jiksbu apparat għas-sajd;

                  Q.

                  billi x-xejra attwali tal-esportazzjoni taċ-Ċilì hija f'kuntrast qawwi ma' dik tal-UE, peress li hija ddominata bil-kbir mill-esportazzjonijiet ta' materja prima, bħar-ram, frott u ħaxix;

                  1.

                  Jirrakkomanda lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lis-SEAE dan li ġej:

                              (a)

                              jiżguraw li l-Parlament Ewropew jirċievi informazzjoni sħiħa, immedjata u preċiża matul in-negozjati, fid-dawl tar-rwol tiegħu biex jiddeċiedi jekk jagħtix jew le l-kunsens tiegħu għall-konklużjoni ta' Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat maċ-Ċilì, inkluż il-ftehim dwar il-pilastru kummerċjali; iżommu f'moħħhom li, filwaqt li l-Ftehimiet ta' Assoċjazzjoni li jintlaħqu skont l-Artikolu 217 TFUE huma tradizzjonalment ta' natura mħallta u jkopru oqsma lil hinn mill-politika kummerċjali komuni, b'segwitu għall-opinjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u Singapore, hemm bżonn ta' riflessjoni profonda dwar it-triq 'il quddiem tal-modernizzazzjoni tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bejn l-UE u ċ-Ċilì, biex b'hekk jiġu separati u salvagwardjati l-oqsma ta' kompetenza esklużiva kif ukoll kondiviża fil-kummerċ, u jiġi rispettat bis-sħiħ it-tqassim tal-kompetenzi bejn l-Unjoni u l-Istati Membri tagħha matul il-proċess ta' negozjar, kif ukoll bil-ħsieb li jiġu ffirmati u konklużi l-ftehimiet; biex jikkonkludu, għalhekk, żewġ ftehimiet separati, li jiddistingwu b'mod ċar bejn ftehim ta' kummerċ u ta' investiment li fih biss kwistjonijiet li jaqgħu taħt il-kompetenza esklużiva tal-Unjoni, u ftehim ieħor li jkopri s-suġġetti li l-kompetenzi tagħhom huma maqsumin ma' Stati Membri oħrajn;

                              (b)

                              jinnutaw li kemm l-UE u kemm iċ-Ċilì kkonkludew ftehimiet kummerċjali aktar moderni, ambizzjużi u komprensivi mindu daħal fis-seħħ il-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bilaterali tagħhom, u li għadd ta' oqsma għadhom ma ġewx indirizzati minnu, li huma importanti biex niżguraw li dan iwassal għal tkabbir kondiviż, opportunitajiet ugwali, impjiegi deċenti u żvilupp sostenibbli, inkluż ir-rispett u l-promozzjoni tal-istandards tax-xogħol u ambjentali, il-benesseri tal-annimali, u l-ugwaljanza bejn is-sessi għall-benefiċċju taċ-ċittadini fuq iż-żewġ naħat;

                              (c)

                              iqisu importanti u meħtieġ li jfittxu li jimmodernizzaw il-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bejn l-UE u ċ-Ċilì biex iqisu l-iżvilupp ekonomiku u politiku tul dawn l-aħħar ħmistax-il sena, b'mod partikolari l-komponent kummerċjali tiegħu, fi spirtu ta' reċiproċità, benefiċċju u bilanċ reċiproku, u jinnutaw l-appoġġ konsistenti għal modernizzazzjoni espress mill-KPK UE-Ċilì, kif ukoll il-fatt li l-KKK laqa' l-passi meħuda lejn aġġornament;

                              (d)

                              jiftakru li l-globalizzazzjoni u l-politika kummerċjali dan l-aħħar kienu s-suġġett ta' dibattitu intens fl-Ewropa u bnadi oħra, minħabba d-distribuzzjoni potenzjalment mhux ugwali tal-kisbiet tagħhom; jikkunsidraw neċessarju li jiġu antiċipati xejriet u konsegwenzi possibbli, jiggarantixxu tqassim aktar inklużiv tal-benefiċċji għall-kummerċ u jipprovdu protezzjoni adegwata lil dawk li ma jibbenefikawx minn dan il-ftehim u li jistgħu jkunu żvantaġġati fil-proċess sussegwenti; jiżviluppaw għaldaqstant azzjoni politika f'oqsma oħra, primarjament fil-livell nazzjonali iżda wkoll fil-livell tal-Unjoni, lil hinn mid-dispożizzjonijiet tal-ftehimiet kummerċjali nnifishom, minn politiki industrijali u fiskali, għal dawk soċjali;

                              (e)

                              jiftakru fl-importanza tal-aġenda multilaterali u li kwalunkwe negozjar bilaterali m'għandux idgħajef l-ambizzjoni li jinkiseb progress multilaterali; iqisu li relazzjonijiet bilaterali msaħħa u kooperazzjoni konġunta bejn l-UE u ċ-Ċilì jenħtieġ li jiffaċilitaw ukoll kollaborazzjoni u sinerġija akbar fost il-partijiet f'kuntesti multilaterali u plurilaterali; iħeġġu f'dan ir-rigward, il-parteċipazzjoni sħiħa taċ-Ċilì fin-negozjati tad-WTO b'rabta mal-Ftehim dwar il-Beni Ambjentali u l-Ftehim dwar l-Akkwisti Pubbliċi Rivedut tad-WTO;

                              (f)

                              biex iqiegħdu l-valuri kondiviżi fil-qalba tal-proċess ta' modernizzazzjoni u jkomplu bil-prattika li jinkludu klawsola tad-drittijiet tal-bniedem, bħalma jsir fil-Ftehimiet ta' Assoċjazzjoni kollha;

                              (g)

                              jiżguraw li Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat jiggarantixxi, fit-test kollu, u jistabbilixxi, b'mod espliċitu u inekwivokabbli, id-dritt u l-abbiltà tal-partijiet li jadottaw u japplikaw il-liġijiet u r-regolamenti tagħhom stess fl-interess pubbliku, biex jintlaħqu objettivi leġittimi tal-politika pubblika bħall-protezzjoni u l-promozzjoni tad-drittijiet tal-bniedem, inkluż l-aċċess għall-ilma, is-saħħa pubblika, is-servizzi soċjali, l-edukazzjoni pubblika, is-sikurezza, l-ambjent, il-moralità pubblika, il-protezzjoni soċjali jew tal-konsumatur, il-privatezza u l-protezzjoni tad-data u l-promozzjoni u l-protezzjoni tad-diversità kulturali; jiżguraw li l-ebda talba min-naħa ta' investitur ma tkun tista' tippreġudika dawn l-objettivi; jissottolinjaw, f'dan ir-rigward, li l-Ftehimiet ta' Kummerċ Ħieles tal-UE m'għandhomx l-għan li jirrestrinġu l-interessi leġittimi tal-Unjoni, l-Istati Membri tagħha jew l-entitajiet subfederali li jirregolaw fl-interess pubbliku;

                              (h)

                              biex, b'rabta man-negozjati dwar il-kummerċ ta' prodotti, ifittxu titjib ambizzjuż fl-aċċess għas-suq fost il-linji tariffarji, ineħħu ostakli bla bżonn, inkluż fir-rigward tal-aċċess għall-faċilitajiet tal-port għall-bastimenti tal-UE, filwaqt li jirrispettaw il-fatt li hemm għadd ta' prodotti agrikoli, tal-manifattura u industrijali sensittivi li jenħtieġ li jingħatalhom trattament adatt, pereżempju permezz ta' kwoti tar-rata tariffarja (TRQs), perjodi adegwati ta' tranżizzjoni jew li jiġu esklużi kompletament, jekk neċessarju; jinkludu klawsola ta' salvagwardja bilaterali effettiva u li tista' tintuża li tippermetti s-sospensjoni temporanja ta' preferenzi, jekk, bħala riżultat tad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat, żieda fl-importazzjonijiet tikkawża jew thedded li tikkawża danni serji lil setturi sensittivi;

                              (i)

                              jinkludu fid-direttivi ta' negozjati tiegħu, l-objettiv li jiġu semplifikati r-regoli tal-oriġini u l-proċeduri doganali, bl-iskop li jaddattawhom għar-realtà ta' katini tal-valur globali dejjem aktar kumplessi; jiżguraw li Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat jinkludi dispożizzjonijiet u miżuri kontra l-frodi, u impenji biex jistandardizzaw ir-regoli u l-prattiki doganali, bil-għan li jinkisbu aktar trasparenza, effettività, ċertezza ġuridika u kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet doganali, filwaqt li jiġu modernizzati u semplifikati l-proċeduri, kif stabbilit fil-Ftehim tal-Faċilitazzjoni tal-Kummerċ tad-WTO u l-Konvenzjoni riveduta ta' Kyoto;

                              (j)

                              jikkunsidraw, fir-rigward tal-kummerċ fis-servizzi, li l-potenzjal tas-settur tas-servizzi għadu ma ntlaħaqx kompletament fil-Ftehim ta' Assoċjazzjoni attwali, u li Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat jenħtieġ li jindirizza ostakoli mhux neċessarji għall-aċċess għas-suq u t-trattament nazzjonali; iqisu li l-impenji meħuda jenħtieġ li jkunu bbażati fuq il-Ftehim Ġenerali dwar il-Kummerċ fis-Servizzi (GATS) u li r-regoli jenħtieġ li jiġu aġġornati meta jkun neċessarju biex jittieħed kont ta' żviluppi ġodda; jeskludu s-servizzi awdjoviżivi mill-kamp ta' applikazzjoni tal-ftehim; jiżguraw u jipprevedu b'mod espliċitu li l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat ma jxekkilx il-kapaċità tal-partijiet li jiddefinixxu, jirregolaw, jipprovdu u jappoġġaw servizzi pubbliċi fl-interess pubbliku, li bl-ebda mod ma jitlob lill-gvernijiet jipprivatizzaw xi servizz, u li lanqas ma jipprevjeni lill-gvernijiet milli jipprovdu servizzi pubbliċi li preċedentement kienu fornuti minn fornituri privati tas-servizz jew milli jinġiebu lura taħt kontroll pubbliku servizzi li l-gvernijiet preċedentement għażlu li jipprivatizzaw, u lanqas mhu se jipprekludi lill-gvernijiet milli jespandu l-firxa ta' servizzi li jipprovdu lill-pubbliku bl-esklużjoni ta' xi klawsoli, dispożizzjonijiet jew impenji li jimminaw il-flessibbiltà meħtieġa biex servizzi attwali u futuri ta' interess ekonomiku ġenerali jerġgħu jiġu taħt kontroll pubbliku;

                              (k)

                              jiżguraw li ftehim modernizzat jistabbilixxi l-passi meħtieġa għal aktar trasparenza regolatorja u rikonoxximent reċiproku, inklużi dispożizzjonijiet li jiżguraw l-imparzjalità u r-rispett tal-ogħla standards ta' protezzjoni fir-rigward tar-rekwiżiti, kwalifiki u liċenzji, u jipprevedu, f'dan ir-rigward, mekkaniżmi istituzzjonali għal konsultazzjoni li tinvolvi lill-atturi kollha kkonċernati bħall-SMEs u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili;

                              (l)

                              jiżguraw li, filwaqt li jittieħdu impenji li jiffaċilitaw id-dħul u r-residenza ta' persuni fiżiċi għal finijiet ta' negozju, il-fornituri tas-servizz barranin iridu jikkonformaw mal-leġiżlazzjoni soċjali u tax-xogħol tal-UE u l-Istati Membri, u ma' ftehimiet kollettivi applikabbli meta l-ħaddiema jibbenefikaw mill-impenji tal-Modalità 4;

                              (m)

                              jiżguraw li kooperazzjoni regolatorja ambizzjuża u l-armonizzazzjoni tal-istandards jibqgħu volontarji, jirrispettaw l-awtonomija tal-awtoritajiet regolatorji, ikunu bbażati fuq skambju msaħħaħ ta' informazzjoni u kooperazzjoni amministrattiva, bil-għan li jiġu identifikati ostakli żejda u piżijiet amministrattivi, u jiġi protett il-prinċipju ta' prekawzjoni; jiftakru li l-kooperazzjoni regolatorja trid timmira li tibbenefika l-governanza tal-ekonomija globali permezz ta' konverġenza u kooperazzjoni intensifikati dwar l-istandards internazzjonali, biex b'hekk jiġi garantit l-ogħla livell ta' protezzjoni tal-konsumatur, kif ukoll dak ambjentali, soċjali u tax-xogħol;

                              (n)

                              iqisu li l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat jinkludi konċessjoni prudenzjali għas-servizzi finanzjarji li tibni fuq dik li tinsab fil-Ftehim Ekonomiku u Kummerċjali Komprensiv bejn l-UE u l-Kanada (CETA) biex jiġi stabbilit l-ispazju politiku għall-partijiet biex jirregolaw is-setturi finanzjarji u bankarji tagħhom bil-ħsieb li tiġi żgurata l-istabbiltà u l-integrità tas-sistema finanzjarja; jinkludu miżuri ta' salvagwardja u eċċezzjonijiet ġenerali fir-rigward ta' movimenti tal-kapital u pagamenti, li għandhom japplikaw meta dawn jistgħu jikkawżaw, jew jheddu li jikkawżaw, diffikultajiet serji għat-tħaddim bla xkiel tal-unjoni ekonomika u monetarja jew tal-bilanċ tal-pagamenti tal-UE;

                              (o)

                              jinkludu dispożizzjonijiet dwar il-governanza tajba fil-qasam tat-taxxa u l-istandards ta' trasparenza li jaffermaw mill-ġdid l-impenn tal-partijiet li jimplimentaw standards internazzjonali fil-ġlieda kontra l-frodi tat-taxxa, l-evażjoni tat-taxxa u l-evitar tat-taxxa, b'mod partikolari r-rakkomandazzjonijiet rilevanti tal-OECD dwar l-Erożjoni tal-Bażi u t-Trasferiment tal-Profitt, inklużi rekwiżiti għal skambji awtomatiċi tal-informazzjoni u l-istabbiliment ta' reġistri pubbliċi tas-sjieda benefiċjarja għal trusts tan-negozju u dispożizzjonijiet konkreti fil-kapitoli dwar is-servizzi finanzjarji, il-moviment tal-kapital u l-istabbiliment, għall-esklużjoni ta' ppjanar tat-taxxa bil-moħbi minn korporazzjonijiet;

                              (p)

                              jiftakru li l-korruzzjoni ddgħajjef id-drittijiet tal-bniedem, l-ugwaljanza u l-ġustizzja soċjali, il-kummerċ u l-kompetizzjoni ġodda, u b'hekk ixekkel it-tkabbir ekonomiku; jorbtu espliċitament lill-partijiet permezz tal-inklużjoni ta' taqsima speċifika li telenka impenji u miżuri ċari u b'saħħithom, li jiġġieldu l-korruzzjoni fis-suriet kollha tagħha u li jimplimentaw standards internazzjonali u konvenzjonijiet multilaterali kontra l-korruzzjoni;

                              (q)

                              iqisu li dispożizzjonijiet b'saħħithom dwar il-ftuħ tal-akkwist pubbliku, li jippromwovu l-prinċipju tal-aktar offerta vantaġġuża li jinkludi kriterji soċjali, ambjentali u innovattivi, proċeduri semplifikati u trasparenza għall-offerenti, inkluż aċċess effettiv għal dawk minn pajjiżi oħra, jistgħu wkoll ikunu għodda effettivi biex tiġi miġġielda l-korruzzjoni u titrawwem l-integrità fl-amministrazzjoni pubblika, filwaqt li jiġi pprovdut valur għall-flus għall-kontribwenti; biex il-Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat jagħti aċċess imtejjeb għas-swieq tal-akkwist pubbliku, inkluż fil-livell subċentrali, u proċeduri trasparenti bbażati fuq it-trattament nazzjonali, l-imparzjalità u l-ekwità;

                              (r)

                              jiżguraw li l-politika ta' investiment tinkludi l-governanza tajba u l-iffaċilitar tal-investiment, u jiżviluppaw u jistabbilixxu l-obbligi tal-investituri filwaqt li titjieb il-protezzjoni tal-investituri;

                              (s)

                              jiżguraw li d-direttivi ta' negozjati jagħtu istruzzjonijiet lill-Kummissjoni sabiex tinnegozja kapitolu modern ta' investiment, b'kont meħud tal-aħjar prattiki internazzjonali, bħall-Qafas ta' Politika ta' Investiment għal Żvilupp Sostenibbli tal-Konferenza tan-Nazzjonijiet Uniti dwar il-Kummerċ u l-Iżvilupp (UNCTAD) u l-aħħar opinjoni tal-Qorti tal-Ġustizzja dwar il-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u Singapore;

                              (t)

                              biex isir progress lejn riforma internazzjonali meħtieġa għas-sistema tas-soluzzjoni tat-tilwim; ifittxu li jkun hemm impenn mill-partijiet kollha biex jagħtu prijorità lill-użu ta' qrati kompetenti u jibdlu s-soluzzjoni tat-tilwim bejn l-investitur u l-istat (ISDS) b'sistema ta' qorti tal-investiment pubblika (ICS), b'mekkaniżmu ta' appell, regoli stretti dwar il-kunflitt ta' interess u kodiċi ta' kondotta infurzabbli; jikkunsidraw l-obbligi tal-investituri u jżommu d-dritt li jirregolaw biex jinkisbu objettivi leġittimi ta' politika pubblika bħal dawk relatati mas-saħħa u d-distribuzzjoni tal-ilma, kif ukoll il-protezzjoni tax-xogħol u tal-ambjent; jimmiraw li jevitaw kunflitti frivoli u li jinkludu l-garanziji proċedurali demokratiċi kollha, bħad-dritt għal aċċess nondiskriminatorju għall-ġustizzja (b'attenzjoni partikolari għall-SMEs), indipendenza ġudizzjarja, u trasparenza u responsabbiltà, filwaqt li jaħdmu lejn l-istabbiliment ta' qorti tal-investiment multilaterali (MIC);

                              (u)

                              jiżguraw li l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat ikun fih TSDC solidu u ambizzjuż li jinkludi dispożizzjonijiet vinkolanti u infurzabbli li huma suġġetti għal mekkaniżmi adegwati u effettivi għas-soluzzjoni tat-tilwim, li jqisu, fost diversi metodi ta' infurzar, mekkaniżmu bbażat fuq is-sanzjonijiet, u li jippermetti lis-sħab soċjali u lis-soċjetà ċivili jipparteċipaw b'mod xieraq; iqisu li t-TSDC jenħtieġ li jkopri, fost affarijiet oħra, l-impenn tal-partijiet li jadottaw u jżommu fil-liġijiet u r-regolamenti nazzjonali tagħhom, il-prinċipji stabbiliti f'konvenzjonijiet ewlenin tal-ILO u li jimplimentaw b'mod effettiv strumenti tal-ILO aġġornati, speċjalment il-konvenzjonijiet dwar il-governanza, l-Aġenda tax-Xogħol Deċenti, il-Konvenzjoni Nru 169 tal-ILO dwar id-drittijiet ta' popli indiġeni, il-Konvenzjoni dwar l-Opportunitajiet Indaqs u t-Trattament Ugwali għall-Ħaddiema Rġiel u Nisa, il-Konvenzjoni dwar il-Ħaddiema Domestiċi u l-Konvenzjoni dwar il-Ħaddiema b'Responsabbilitajiet tal-Familja, kif ukoll standards tax-xogħol għall-ħaddiema migranti u s-CSR, inkluża l-inkorporazzjoni tal-linji gwida settorjali tal-OECD u l-Prinċipji Gwida tan-NU dwar in-Negozji u d-Drittijiet tal-Bniedem u proċedura li fiha s-sħab soċjali u s-soċjetà ċivili miġbura fi ħdan il-Kumitat Konsultattiv Konġunt ikunu jistgħu jappellaw għat-tnedija ta' konsultazzjonijiet tal-gvern;

                              (v)

                              jiżguraw, b'referenza għall-progress miksub miċ-Ċilì fin-negozjati kummerċjali bilaterali mal-Urugwaj u l-Kanada, li l-partijiet jinkludu kapitolu speċifiku dwar il-kummerċ u l-ugwaljanza bejn is-sessi u l-emanċipazzjoni tan-nisa, lil hinn mill-konformità tal-partijiet u r-rispett tagħhom għall-istandards internazzjonali tad-drittijiet tal-bniedem, tax-xogħol u soċjali, li jipprevedi miżuri attivi bil-għan li jitjiebu l-opportunitajiet għan-nisa biex jibbenefikaw mill-opportunitajiet ipprovduti mill-Ftehim ta' Assoċjazzjoni; jipprovdu miżuri mmirati fost l-oħrajn biex jitjieb il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja tal-familja u għall-aċċess għas-servizzi soċjali u tas-saħħa; jiżguraw, fost oħrajn, li l-partijiet jimpenjaw ruħhom li jiġbru data diżaggregata li tippermetti analiżi ex ante u ex post bir-reqqa dwar l-impatt tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni modernizzat fuq l-ugwaljanza bejn is-sessi; ifittxu parteċipazzjoni ikbar ta' intrapriżi mmexxija min-nisa (b'mod partikolari mikrointrapriżi u intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs)) fl-akkwist pubbliku, abbażi tal-esperjenza tal-Ministeru taċ-Ċilì tal-Ugwaljanza bejn is-Sessi li, fl-2015, stabbilixxa programm ta' appoġġ biex tissaħħaħ il-parteċipazzjoni tal-imprendituri nisa bħala fornituri fis-suq tal-akkwist pubbliku ta' ''Chile Compras''; jappoġġaw l-internazzjonalizzazzjoni tal-intrapriżi mmexxija min-nisa u l-parteċipazzjoni tan-nisa f'opportunitajiet ta' Modalità 4; jiżguraw l-inklużjoni tal-ugwaljanza bejn is-sessi fit-timijiet tan-negozjati u f'diskussjonijiet perjodiċi dwar l-implimentazzjoni ta' dan il-kapitolu fi ħdan il-KKK, li jenħtieġ li jintegra wkoll organizzazzjonijiet li jippromwovu l-ugwaljanza bejn is-sessi;

                              (w)

                              jinkludu wkoll kapitolu ddedikat lill-mikrointrapriżi u l-SMEs li jipprevedi progress sostanzjali f'termini ta' faċilitazzjoni tal-kummerċ, l-eliminazzjoni tal-ostakoli għall-kummerċ u piżijiet amministrattivi mhux meħtieġa, kif ukoll miżuri attivi mmirati li jiżguraw li l-opportunitajiet li jirriżultaw jistgħu jintużaw u jiġu kkomunikati b'mod suffiċjenti lill-atturi ewlenin u potenzjali kollha (jiġifieri permezz tal-istabbiliment ta' punti uniċi ta' kuntatt, siti web iddedikati u l-pubblikazzjoni ta' gwidi settorjali b'informazzjoni dwar proċeduri u opportunitajiet ġodda għall-kummerċ u l-investiment);

                              (x)

                              jinkludu kapitolu tal-enerġija li jkun ikopri, fost l-oħrajn, l-enerġija rinnovabbli u l-materja prima; jirrikonoxxu l-importanza tal-implimentazzjoni ta' ftehimiet ambjentali multilaterali, b'mod partikolari l-Ftehim ta' Pariġi dwar it-Tibdil fil-Klima, jinkludu dispożizzjonijiet u impenji li għandhom x'jaqsmu mal-kummerċ biex jinvolvu ruħhom fi strumenti u negozjati internazzjonali kif ukoll f'politiki kummerċjali u ambjentali ta' sostenn reċiproku li jirrispondu għall-objettivi tal-ekonomija ċirkolari, inklużi impenji dwar it-tkabbir ekoloġiku, u jappoġġaw u jkomplu jippromwovu l-kummerċ u l-investiment fi prodotti u servizzi ambjentali u enerġiji rinnovabbli, kif ukoll teknoloġiji li ma jagħmlux ħsara lill-klima;

                              (y)

                              jadottaw direttivi ta' negozjati li jsaħħu d-dispożizzjonijiet dwar il-benesseri tal-annimali inklużi fil-Ftehim ta' Assoċjazzjoni attwali, permezz tal-istabbiliment ta' kooperazzjoni bilaterali effettiva dwar il-kwistjoni u l-liberalizzazzjoni kundizzjonali għal meta jkun qed jitqiegħed f'riskju l-benesseri tal-annimali fil-produzzjoni ta' ċerti prodotti;

                              (z)

                              jadottaw direttivi ta' negozjati li jiddefinixxu rekwiżiti biex jiġi indirizzat l-infurzar tal-liġi dwar il-kompetizzjoni, dispożizzjonijiet dwar miżuri sanitarji u fitosanitarji, u jiġu riflessi l-prinċipji ta' trasparenza, ġustizzja proċedurali u n-nondiskriminazzjoni kif ukoll regoli rigward is-sussidji;

                              (aa)

                              iżommu f'moħħhom li kull ftehim kummerċjali jrid jinkludi l-benesseri tal-konsumatur bħala wieħed mill-objettivi ġenerali u jiżguraw li l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni jimpenja lill-partijiet biex jilħqu livell għoli ta' sikurezza u protezzjoni tal-konsumatur, u ż-żamma tal-ogħla standards internazzjonali, u jiżviluppaw l-aħjar prattika koerenti, partikolarment fir-rigward tal-protezzjoni tal-konsumaturi fl-oqsma tas-servizzi finanzjarji, it-tikkettar tal-prodotti u l-kummerċ elettroniku;

                              (ab)

                              jaċċettaw li n-negozjati jridu jwasslu għal dispożizzjonijiet b'saħħithom u infurzabbli li jkopru r-rikonoxximent u l-protezzjoni ta' kull tip ta' dritt tal-proprjetà intellettwali, fosthom dispożizzjonijiet ambizzjużi dwar l-indikazzjonijiet ġeografiċi, billi jibnu fuq dawk eżistenti fil-Ftehim ta' Assoċjazzjoni u jibnu fuqhom, biex b'hekk jiżguraw aċċess aħjar tas-suq, infurzar imsaħħaħ u l-possibbiltà ta' indikazzjonijiet ġeografiċi ġodda; jiżguraw li l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni rivedut jinkludi kapitolu dwar id-drittijiet tal-proprjetà intellettwali li jiggarantixxi l-flessibbiltà meħtieġa u li d-dispożizzjonijiet relatati mad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali ma jnaqqsux l-aċċess għal mediċini essenzjali bi prezzijiet raġonevoli u kura medika fi programmi nazzjonali tas-saħħa pubblika; jiżguraw li dan il-kapitolu jmur lil hinn mid-dispożizzjonijiet tal-Ftehim dwar l-Aspetti tad-Drittijiet tal-Proprjetà Intellettwali Relatati mal-Kummerċ (TRIPS);

                              (ac)

                              jiżguraw li l-partijiet jiggarantixxu l-ogħla livell possibbli ta' trasparenza u parteċipazzjoni, filwaqt li jiżguraw li l-objettivi tan-negozjati jiġu sodisfatti, u li dan jinvolvi djalogi kostanti u debitament infurmati mal-partijiet kollha kkonċernati, li jinkludu kemm il-partijiet interessati, bħalma huma n-negozji u t-trade unions, kif ukoll is-soċjetà ċivili, inklużi r-rappreżentanti indiġeni; jinvolvu sistematikament, f'dan ir-rigward, kemm lill-korpi parlamentari kompetenti, partikolarment il-KPK UE-Ċilì, kif ukoll il-KKK, matul iċ-ċiklu kollu tal-ħajja tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni, min-negozjati sal-implimentazzjoni u l-evalwazzjoni, u jappoġġaw fir-rigward tal-fażi ta' implimentazzjoni, il-ħolqien ta' korp parteċipattiv tas-soċjetà ċivili Ċilen uffiċjali li jirrifletti l-pluraliżmu tas-soċjetà ċivili Ċilena, b'attenzjoni partikolari lill-popli indiġeni tiegħu; jiżguraw, għal dan l-għan, flimkien maċ-Ċili, mingħajr ma tiġi mminata l-istrateġija tan-negozjati tal-UE, li l-informazzjoni rilevanti kollha tiġi ppubblikata bl-aktar mod aċċessibbli għall-pubbliku ġenerali, inklużi skedi ta' informazzjoni tradotti għall-Ispanjol bħala l-lingwa uffiċjali komuni;

                              (ad)

                              iżommu f'moħħhom l-appelli tal-Parlament sabiex il-mandati għal negozjati kummerċjali jsiru aċċessibbli għall-pubbliku, u biex jippubblikaw id-direttivi ta' negozjati għall-modernizzazzjoni tal-Ftehim ta' Assoċjazzjoni immedjatament wara l-adozzjoni tagħhom;

                              (ae)

                              jiżguraw li l-Ftehim ta' Assoċjazzjoni jipprovdi l-mekkaniżmi neċessarji sabiex jiġi rispettat fil-prattika matul l-implimentazzjoni, inkluż mekkaniżmu għas-soluzzjoni tat-tilwim bejn stat u stat modern u effettiv;

                  2.

                  Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi din ir-rakkomandazzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lis-SEAE, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri u lill-Gvern u lill-Parlament tar-Repubblika taċ-Ċilì.

         (1)  ĠU L 352, 30.12.2002, p. 3.

         (2)  Stqarrija għall-Istampa tal-Kunsill 197/15, 21.4.2015.

         (3)  http://www.eesc.europa.eu/?i=portal.en.events-and-activities-eu-chile-jcc-01-declaration

         (4)  https://ec.europa.eu/commission/sites/beta-political/files/reflection-paper-globalisation_mt.pdf

         (5)  https://ec.europa.eu/commission/sites/beta-political/files/reflection-paper-social-dimension-europe_mt.pdf

         (6)  https://www.ombudsman.europa.eu/en/cases/decision.faces/en/58668/html.bookmark

         (7)  Testi adottati, P8_TA(2016)0041.

         (8)  Testi adottati, P8_TA(2017)0284.

         (9)  Testi adottati, P8_TA(2016)0298.

         (10)  ĠU C 99 E, 3.4.2012, p. 94.

         (11)  http://www.europarl.europa.eu/thinktank/en/document.html?reference= EPRS_STU%282017%29558764

         (12)  http://unfccc.int/files/essential_background/convention/application/pdf/ english_paris_agreement.pdf

         (13)  http://www.europarl.europa.eu/cmsdata/113103/1107500EN.pdf

         (14)  http://www.iwgia.org/publications/search-pubs?publication_id=740

         (15)  http://ec.europa.eu/trade/policy/countries-and-regions/countries/chile/

         (16)  http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2006/september/tradoc_113364.pdf


title: Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/624 tal-20 ta' April 2018 dwar l-aċċess għas-suq transfruntier għas-subfornituri u l-SMEs fis-settur tad-difiża

text:
               23.4.2018

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               L 102/87

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUMMISSJONI (UE) 2018/624
   tal-20 ta' April 2018
   dwar l-aċċess għas-suq transfruntier għas-subfornituri u l-SMEs fis-settur tad-difiża
   IL-KUMMISSJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 292 tiegħu,
   Billi:

               (1)

               F'Diċembru 2013, il-Kunsill Ewropew stabbilixxa l-objettiv li tinkiseb bażi industrijali u teknoloġika tad-difiża Ewropea (EDTIB) integrata aħjar u aktar sostenibbli, innovattiva u kompetittiva, li hija meħtieġa biex tiżviluppa u ssostni l-kapaċitajiet tad-difiża u ssaħħaħ l-awtonomija strateġika tal-Ewropa u l-kapaċità tagħha li tieħu azzjoni f'kooperazzjoni mas-sħab. F'dan il-kuntest, enfasizza l-importanza li l-intrapriżi żgħar u medji (SMEs) ikollhom aċċess għas-suq transfruntier, talab biex il-Kummissjoni tinvestiga l-possibbiltà ta' miżuri addizzjonali biex il-katini tal-provvista jinfetħu għall-SMEs mill-Istati Membri kollha, u nnota li l-SMEs huma element maġġuri fil-katina tal-provvista tad-difiża, sors ta' innovazzjoni u xpruni ewlenin għall-kompetittività (1).

               (2)

               Fil-Pjan ta' Azzjoni Ewropew għad-Difiża (EDAP) tat-30 ta' Novembru 2016 tħabbar li l-Kummissjoni se tagħmel rakkomandazzjonijiet biex tiffaċilita l-aċċess għas-suq transfruntier għall-SMEs u għall-kumpaniji intermedji fis-settur tad-difiża. Dan ġie kkonfermat ukoll fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni “It-Tnedija tal-Fond Ewropew għad-Difiża” (2), adottata fis-7 ta' Ġunju 2017.

               (3)

               Il-Kummissjoni tqis li katini tal-provvista transfruntiera kompetittivi huma element kruċjali għal EDTIB integrata aħjar u aktar kompetittiva, u temmen li s-suq Ewropew tat-tagħmir tad-difiża għandu jipprovdi opportunitajiet għall-kumpaniji Ewropej irrispettivament mid-daqs tagħhom u l-post fejn jinsabu.

               (4)

               Din ir-Rakkomandazzjoni ġiet żviluppata b'kontributi mill-grupp konsultattiv tal-Kummissjoni dwar l-aċċess transfruntier tal-SMEs għall-kuntratti tad-difiża u tas-sigurtà, li temm il-ħidma tiegħu u ppubblika r-rapport finali tiegħu f'Novembru 2016 (3), u minn esperti mill-Istati Membri. Tifforma parti minn firxa wiesgħa ta' inizjattivi u attivitajiet tal-Kummissjoni maħsuba biex jappoġġaw lill-SMEs attivi fil-qasam tad-difiża.

               (5)

               Il-ħidma li saret mill-Aġenzija Ewropea għad-Difiża (EDA) (4) fl-oqsma tal-akkwist tad-difiża, tal-ħiliet, tal-finanzjament u tal-kapaċità tal-SMEs tqieset fl-iżvilupp ta' din ir-Rakkomandazzjoni (5).

               (6)

               Billi l-atturi fl-industrija, speċjalment il-kuntratturi ewlenin, jaqdu rwol ewlieni fid-difiża, minbarra l-iżvilupp ta' din ir-Rakkomandazzjoni, il-Kummissjoni bdiet ukoll djalogu mal-partijiet ikkonċernati tal-industrija, bil-ħsieb li jiġu identifikati u jintlaħaq qbil komuni dwar aktar azzjonijiet possibbli bl-għan li jinħolqu l-kundizzjonijiet għal ktajjen tal-provvista tad-difiża transfruntiera kompetittivi.

               (7)

               Azzjoni tal-Istati Membri tista' ttejjeb b'mod sinifikanti l-aċċess għas-suq transfruntier għall-SMEs u għall-kumpaniji intermedji fis-settur tad-difiża. Għalhekk, din ir-Rakkomandazzjoni għandha telenka t-tipi ta' azzjonijiet li jistgħu jirrimedjaw xi wħud mill-problemi li jħabbtu wiċċhom magħhom l-SMEs u l-kumpaniji intermedji jew tgħin biex dawn jintegrawhom fil-ktajjen tal-provvista tad-difiża.

               (8)

               Il-kisba ta' informazzjoni bikrija dwar il-pjanijiet u l-proġetti futuri dwar l-armament tista' tippermetti lill-SMEs u lill-kumpaniji intermedji li jantiċipaw aħjar l-iżviluppi tas-suq u l-possibbiltà ta' parteċipazzjoni fi proġetti u kuntratti tad-difiża.

               (9)

               Ir-reklamar ta' kuntratti b'valur inqas mil-limitu stabbilit fl-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 2009/81/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (6) itejjeb il-kompetizzjoni. Iħeġġeġ ukoll il-parteċipazzjoni tal-SMEs fis-settur tad-difiża. L-awtoritajiet kontraenti ma għandhomx jillimitaw dan ir-reklamar għall-Istat Membru tagħhom.

               (10)

               In-natura kumplessa tal-informazzjoni fid-dokumenti tal-akkwist għad-dispożizzjoni tal-offerenti jew offerenti potenzjali mill-awtoritajiet kontraenti tista' tiskoraġġixxi lil negozji iżgħar ġodda milli jidħlu fis-suq tal-akkwist pubbliku. Għalhekk, informazzjoni bħal din għandha tkun rilevanti u strutturata sew.

               (11)

               L-iskala tal-offerti għall-akkwist pubbliku fil-qasam tad-difiża u r-rekwiżiti relatati dwar l-adegwatezza biex jiġu pprovduti servizzi huma ostakli ulterjuri għall-SMEs u għall-kumpaniji intermedji. Il-konklużjoni ta' kuntratti iżgħar separati miġbura f'lottijiet fl-istess proċedura ta' akkwist pubbliku tista' tgħin biex tiġi indirizzata din il-kwistjoni.

               (12)

               Jekk il-perjodi għas-sottomissjoni tal-offerti jkunu itwal l-SMEs u l-kumpaniji intermedji jibbenefikaw billi jingħataw aktar żmien sabiex jidentifikaw l-opportunitajiet għan-negozju u jorganizzaw il-parteċipazzjoni tagħhom.

               (13)

               Il-possibbiltà li wieħed iserraħ fuq il-kapaċitajiet ta' operaturi ekonomiċi oħrajn, inklużi s-sottokuntratturi jew parteċipanti oħrajn f'konsorzji jew gruppi, tiffaċilita l-aċċess għas-suq tal-akkwist, speċjalment fejn huwa kkonċernat b'mod partikolari xiri fi kwantitajiet kbar. Operaturi ekonomiċi interessati li jiksbu kuntratti ta' akkwist pubbliku għandhom ikunu konxji ta' dawn l-opportunitajiet sa mill-bidu nett.

               (14)

               Dokumenti tal-offerti estensivi u kumplessi kif ukoll il-ħtieġa li jingħataw evidenza u ċertifikati huma aspetti li jistgħu jiskoraġġixxu lill-kumpaniji, speċjalment lill-SMEs u lill-kumpaniji intermedji, milli jidħlu fis-suq tal-akkwist fil-qasam tad-difiża. Biex jiffaċilitaw l-aċċess għal dak is-suq, l-awtoritajiet kontraenti għandhom, kull fejn hu possibbli, jaqblu li jevalwaw il-kriterji tal-għażla kwalitattiva fl-istadju tal-offerti fuq il-bażi unika tal-evidenza preliminari mogħtija mill-offerenti. Huma għandhom jeħtieġu s-sottomissjoni ta' dokumenti u ċertifikati li juru li dawk il-kriterji ġew issodisfati eżatt qabel l-iffirmar tal-kuntratt. L-evidenza preliminari fir-rigward tal-issodisfar tal-kriterji tal-għażla kwalitattiva tista' tieħu l-forma ta' awtodikjarazzjoni standardizzata, id-Dokument Ewropew Uniku għall-Akkwist (DEUA) (7).

               (15)

               Il-kooperazzjoni reġjonali fost l-Istati Membri u r-ragruppament tan-negozji huma alternattivi oħra li jistgħu jgħinu biex tissaħħaħ il-qagħda tas-suq ta' impriżi iżgħar.

               (16)

               L-innovattività hija l-vantaġġ ewlieni li l-SMEs jistgħu jikkontribwixxu fl-industrija tad-difiża. Għalhekk, l-inizjattivi kollha li jappoġġaw ir-riċerka u t-teknoloġija (R&T) għandhom iqisu b'mod partikolari lill-SMEs u kemm jista' jkun jiżguraw il-parteċipazzjoni effettiva tagħhom.

               (17)

               L-iżvilupp tal-ħiliet meħtieġa b'mod partikolari fl-industrija tad-difiża jista' jippermetti li atturi ġodda jidħlu fis-suq tad-difiża Ewropew.

         ADOTTAT DIN IR-RAKKOMANDAZZJONI:
   1.   TERMINOLOĠIJA

   Għall-finijiet ta' din ir-Rakkomandazzjoni, “SME” għandha tinftiehem kif definita fir-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni 2003/361/KE (8), filwaqt li “kumpanija intermedja” tfisser kumpanija ikbar minn SME, iżda li mhijiex il-kuntrattur prinċipali f'kuntratt għall-provvista tad-sistemi tad-difiża kumplessi.
   Tul it-test kollu ta' din ir-Rakkomandazzjoni, ir-referenzi għal “awtoritajiet kontraenti” għandhom jinftiehmu li jinkludu kemm l-awtoritajiet kontraenti, kif definit fl-Artikolu 2(1) tad-Direttiva 2014/24/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (9) u kif ukoll l-entitajiet kontraenti, kif definit fl-Artikolu 4 tad-Direttiva 2014/25/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (10). Ir-rakkomandazzjonijiet indirizzati lill-awtoritajiet kontraenti jew lill-entitajiet kontraenti għandhom x'jaqsmu mal-għoti ta' kuntratti fl-oqsma tad-difiża u tas-sigurtà skont l-Artikolu 2 tad-Direttiva 2009/81/KE.
   2.   AKKWIST PUBBLIKU

   2.1.   Pjanijiet u prijoritajiet fit-tul

   L-Istati Membri għandhom jipprovdu, meta possibbli u xieraq, informazzjoni bikrija dwar il-pjanijiet fit-tul futuri tagħhom fir-rigward tal-armamenti (ir-rekwiżiti u l-prijoritajiet f'termini tal-kapaċità u tar-riċerka u t-teknoloġija (R&T)). Dan jista' jsir: bil-pubblikazzjoni tad-dokumenti tal-ippjanar; bl-organizzazzjoni ta' avvenimenti apposta miftuħa għan-negozji (il-kuntratturi ewlenin, l-SMEs u l-kumpaniji intermedji) minn Stati Membri differenti; u bl-għoti ta' informazzjoni b'mod trasparenti u mhux diskriminatorju lill-industrija tad-difiża, inkluż tal-Assoċjazzjoni Ewropea tal-Industriji Ajruspazjali u tad-Difiża (ASD), l-Assoċjazzjonijiet tal-Industrija tad-Difiża Nazzjonali (NDIAs), u organizzazzjonijiet kummerċjali oħrajn tad-difiża u tas-sigurtà (eż. raggruppamenti), biex ikun żgurat li l-informazzjoni rilevanti tkun disseminata fl-Unjoni kollha. Għandha tingħata attenzjoni biex jiġi żgurat li azzjoni bħal din ma tirriżultax f'distorsjoni tal-kompetizzjoni jew fi ksur tal-prinċipji ta' nuqqas ta' diskriminazzjoni u ta' trasparenza.
   2.2.   Pubblikazzjoni volontarja u miżuri ta' trasparenza

   Sa fejn ikun l-aktar possibbli, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jużaw l-għodod tar-reklamar ta' qabel l-akkwist bħall-Avviżi ta' Informazzjoni minn Qabel (PIN) (11) u jorganizzaw avvenimenti apposta dwar pjanijiet għall-akkwist avvanzati u proġetti speċifiċi. Avvenimenti ta' dan it-tip għandu jkollhom fil-mira n-negozji (il-kuntratturi ewlenin, l-SMEs u l-kumpaniji intermedji) minn Stati Membri differenti; L-informazzjoni rilevanti tista' tinxtered madwar l-industrija tad-difiża, inklużi l-ASD, l-NDIAs u organizzazzjonijiet kummerċjali oħrajn tad-difiża u tas-sigurtà (eż. raggruppamenti). Meta jużaw dawn l-għodod, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jieħdu ħsieb li jkun hemm konformità mal-prinċipji ta' nuqqas ta' diskriminazzjoni u ta' trasparenza, u jiċċaraw in-natura provviżorja tal-pjanijiet tal-akkwist inkwistjoni.
   L-awtoritajiet kontraenti għandhom ifittxu li jirreklamaw l-opportunitajiet ta' akkwist bl-aktar mod wiesa' possibbli, u jmorru lil hinn mir-rekwiżiti legali applikabbli. Dan jimplika, pereżempju, ir-reklamar tal-informazzjoni fl-avviż tal-kuntratt bl-aktar mod wiesa' possibbli ladarba tkun intbagħtet għall-pubblikazzjoni fis-Suppliment tal-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea (Tender Electronic Daily (TED)), u l-iżvilupp ta' mekkaniżmu biex l-operaturi ekonomiċi interessati f'sejħiet futuri jabbonaw biex jirċievu messaġġi dwar avviżi ppubblikati.
   Kull meta jkun possibbli, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jirreklamaw l-opportunitajiet ta' akkwist għal kuntratti ta' valur aktar baxx mil-livell limitu stabbilit bl-Artikoli 8 u 9 tad-Direttiva 2009/81/KE (12) permezz ta' pubblikazzjonijiet volontarji fuq portali u siti web rilevanti (mhux neċessarjament f'TED) u jibagħtu talbiet għal informazzjoni jew talbiet għal kwotazzjoni lil negozji madwar l-Unjoni li jkunu potenzjalment interessati. Għandha tingħata attenzjoni biex jiġi żgurat li azzjonijiet bħal dawn ma jxekklux il-kompetizzjoni jew ma jiksrux il-prinċipji ta' nuqqas ta' diskriminazzjoni u ta' trasparenza. L-awtoritajiet kontraenti għandhom iwettqu wkoll proċeduri kompetittivi simplifikati għall-kuntratti ta' valur baxx, anki jekk dan ma jkunx meħtieġ formalment mir-regoli nazzjonali.
   2.3.   Il-kwalità tal-informazzjoni

   L-awtoritajiet kontraenti għandhom jipprovdu lis-suq b'punti ta' informazzjoni qosra, sinifikanti u preċiżi (eż. deskrizzjoni tal-akkwist fl-avviżi tal-kuntratti ppubblikati f'TED). Dan jippermetti lin-negozji biex jeżaminaw u jidentifikaw l-opportunitajiet, u biex jieħdu deċiżjonijiet infurmati dwar jekk għandhomx interess li jissottomettu offerta.
   Kull meta jkun possibbli, bħala korteżija informazzjoni bħal din għandhom jipprovduha tradotta għall-Ingliż jew f'waħda mil-lingwi l-oħra użati b'mod komuni fil-kummerċ tad-difiża, fuq is-sit web tal-awtorità tal-akkwist jew jippubblikawha f'TED.
   2.4.   Diviżjoni f'lottijiet

   L-awtoritajiet kontraenti għandhom jikkunsidraw il-possibbiltà li l-kuntratti jiġu suddiviżi f'lottijiet. Jistgħu jikkunsidraw wkoll offerti f'lottijiet separati, filwaqt li jirrikjedu li l-kumpaniji li joffru b'suċċess għal dawn il-lottijiet jaħdmu mal-operatur ekonomiku li jkun ingħata l-kuntratt għal koordinazzjoni tal-proġett kollu (il-kuntrattur ġenerali).
   2.5.   Tħejjija u twettiq tal-proċeduri

   Skont l-Artikolu 33 tad-Direttiva 2009/81/KE, meta jistabbilixxu l-limiti ta' żmien biex jirċievu t-talbiet għall-parteċipazzjoni u l-offerti, l-awtoritajiet kontraenti huma obbligati iqisu b'mod partikolari l-kumplessità tal-kuntratt u ż-żmien meħtieġ għat-tfassil tal-offerti, mingħajr preġudizzju għal-limiti ta' żmien minimi stipulati f'dak l-Artikolu. L-awtoritajiet kontraenti għandhom, kull meta jkun possibbli, jippermettu aktar żmien milli meħtieġ mir-regoli ta' dak l-Artikolu għas-sottomissjoni tal-offerti. Dan il-perjodu ta' żmien estiż se jagħti lill-industrija, speċjalment lill-SMEs, aktar żmien biex tiddeċiedi jekk tissottomettix offerta, biex tħejji u tissottometti l-offerti, u li tagħmel l-arranġamenti neċessarji biex jiġu ffurmati konsorzji jew jiġi organizzat subkuntrattar.
   L-akkwist elettroniku, speċjalment is-sottomissjoni tal-offerti b'mezzi elettroniċi, jgħin jissimplifika l-proċeduri u jnaqqas il-burokrazija u l-ispejjeż amministrattivi. Dan jista' jnaqqas l-ostakli għall-aċċess għas-suq (l-ispejjes tal-offerti), speċjalment għal impriżi iżgħar b'riżorsi amministrattivi limitati. Kull fejn ikun possibbli, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jużaw l-akkwist elettroniku, filwaqt li jitqies is-suġġett tal-kuntratt u b'mod partikolari, il-bżonn li tiġi protetta l-informazzjoni klassifikata.
   Fl-avviż dwar il-kuntratt, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jiġbdu l-attenzjoni tal-offerenti potenzjali b'mod konsistenti għall-possibbiltà li jserrħu fuq il-kapaċità ta' partijiet oħra, fosthom is-subkuntratturi (13) jew membri tal-istess konsorzju jew grupp (14), biex jissodisfaw il-kriterji tal-idoneità, skont l-Artikolu 41(2) u (3) u l-Artikolu 42(2) u (3) tad-Direttiva 2009/81/KE.
   L-awtoritajiet kontraenti għandhom ifittxu li jtaffu l-piż amministrattiv li jirriżulta mill-proċedura tal-akkwist. Pereżempju, għandhom jevitaw kemm jista' jkun li jwettqu għadd kbir ta' laqgħat ta' negozjati u jitolbu biss l-informazzjoni jew id-dokumentazzjoni meħtieġa għall-proċedura speċifika inkwistjoni.
   2.6.   Għażla kwalitattiva

   L-awtoritajiet kontraenti għandhom iżommu l-kriterji tal-għażla proporzjonali u jevitaw li jiffissaw rekwiżiti li mhumiex strettament meħtieġa. Fil-każ tal-kapaċità teknika u professjonali, għandhom imorru għal kriterji tal-għażla li jippermettulhom jivverifikaw jekk offerent ikollux il-kapaċità meħtieġa għall-kuntratt inkwistjoni, mhux li jevalwaw il-kapaċità ġenerali tiegħu. Fir-rigward tal-qagħda ekonomika u finanzjarja, id-dħul annwali minimu mitlub m'għandux jaqbeż darbtejn il-valur stmat tal-kuntratt.
   Ir-rekwiżiti dwar is-sigurtà tal-provvista (SoS) u s-sigurtà tal-informazzjoni (SoI), bħala raġunijiet mhux obbligatorji għall-esklużjoni, kriterji tal-għażla jew kundizzjonijiet għat-twettiq tal-kuntratt, għandhom jinżammu proporzjonali u konformi mal-ħtiġijiet tal-akkwist individwali. B'mod speċifiku, meta rekwiżiti bħal dawn jiġu applikati, għandha tingħata attenzjoni biex jiġu limitati għal dak li huwa neċessarju biex jintlaħaq l-għan partikolari imfittex, u biex jiġi żgurat li ma jirrestrinġux indebitament il-kompetizzjoni. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li, fejn tkun meħtieġa l-approvazzjoni tas-sigurtà u l-awtoritajiet kontraenti jkunu affaċċjati b'kandidati li l-approvazzjoni tas-sigurtà tagħhom tkun inħarġet minn Stat Membru ieħor, jittieħdu l-passi xierqa u fil-ħin biex jiġi vvalutat jekk tali awtorizzazzjoni tas-sigurtà hijiex ekwivalenti għal dik maħruġa skont il-liġi nazzjonali tal-awtorità kontraenti (15), b'konsiderazzjoni dovuta għall-Artikolu 22 tad-Direttiva 2009/81/KE. L-Istati Membri għandhom jagħmlu sforzi biex jiżguraw li s-sodisfazzjon tar-rekwiżiti tal-SoS u tal-SoI ta' Stati Membri oħra mill-intrapriżi orjentati lejn id-difiża tagħhom huwa possibbli u kredibbli.
   L-Artikolu 38 tad-Direttiva 2009/81/KE jeħtieġ il-verifika tal-adegwatezza tal-kandidati, f'konformità mal-kriterji u permezz ta' prova stabbiliti mill-awtoritajiet kontraenti skont id-Direttiva. Prova bħal din tista' tinkludi ċertifikati. Madankollu, l-awtoritajiet kontraenti mhumiex obbligati li jirrikjedu s-sottomissjoni ta' ċertifikati u forom oħra ta' evidenza dokumentata fl-istess waqt li jsiru l-offerti. Biex jiffaċilitaw il-parteċipazzjoni fil-proċeduri tal-offerti, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jikkunsidraw li jaċċettaw bħala evidenza preliminari fiż-żmien meta jsiru l-offerti, awtodikjarazzjonijiet dwar:

               —

               is-sitwazzjoni personali tal-offerent (l-Artikolu 39 tad-Direttiva 2009/81/KE),

               —

               l-adegwatezza li offerent isegwi l-attività professjonali (l-Artikolu 40 tad-Direttiva 2009/81/KE),

               —

               jekk l-offerenti jissodifax il-kriterji rigward is-sitwazzjoni ekonomika u finanzjarja kif ukoll il-kapaċità teknika u professjonali (l-Artikoli 41-44 tad-Direttiva 2009/81/KE),

         il-ħtieġa li l-evidenza u ċ-ċertifikati rilevanti jiġu sottomessi biss fl-istadju tal-għoti, jiġifieri qabel l-iffirmar tal-kuntratt, iżda wara l-evalwazzjoni u l-għażla tar-rebbieħ. F'dan il-kuntest, l-Istati Membri għandhom jikkunsidraw li jippermettu li l-operaturi ekonomiċi jissottomettu awtodikjarazzjoni jew jerġgħu jużawha permezz ta' awtodikjarazzjonijiet standardizzati (DEAU, magħruf mil-liġi dwar l-akkwist pubbliku ġenerali, l-Artikolu 59 tad-Direttiva 2014/24/UE), u fejn neċessarju jissupplimentawhom b'informazzjoni mhux koperta fid-DEAU.
   M'hemm xejn li jżomm lill-awtoritajiet kontraenti milli jitolbu aktar informazzjoni, inklużi xi dokumenti ta' sostenn jew kull dokument ta' sostenn, jekk ikollhom xi dubji f'kull mument tal-proċedura, sabiex tiġi żgurata t-tmexxija xierqa tagħha. Dan jista' jkun meħtieġ b'mod partikolari jekk awtorità kontraenti tiddeċiedi li tillimita n-numru ta' kandidati li għandhom jiġu mistiedna jagħmlu offerta jew imexxu djalogu (l-Artikolu 38(3) tad-Direttiva 2009/81/KE). Meta jagħmlu talbiet bħal dawn għal informazzjoni jew dokumenti ta' sostenn, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jiżguraw dejjem il-konformità mal-prinċipju ta' nuqqas ta' diskriminazzjoni.
   L-awtoritajiet kontraenti ma għandhomx jeħtieġu li l-offerenti jipprovdu dokumenti ta' sostenn li jkunu diġà fil-pussess tagħhom, jew li jistgħu jiksbuhom faċilment bl-aċċess dirett għal bażi ta' dejta nazzjonali fi kwalunkwe Stat Membru, li tkun disponibbli bla ħlas.
   Kull meta jkun possibbli, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jużaw l-alternattiva li lill-kandidati li jkun għad m'għandhomx approvazzjoni tas-sigurtà (jekk din l-awtorizzazzjoni tkun meħtieġa) jagħtuhom żmien addizzjonali biex jiksbuha (it-tielet subparagrafu tal-Artikolu 42(1)(j) tad-Direttiva 2009/81/KE). Bħala prinċipju ġenerali, l-awtoritajiet kontraenti għandhom dejjem jagħmlu użu mill-possibbilità li jitolbu lill-operaturi ekonomiċi jipprovdu dokumenti u ċertifikati neqsin li jkunu relatati mal-kriterji tal-esklużjoni u tal-għażla, jew li jiċċaraw tali dokumenti u ċertifikati jekk dawn ma jkunux ċari (l-Artikolu 45 tad-Direttiva 2009/81/KE).
   L-Istati Membri għandhom jiffaċilitaw l-użu transfruntier tad-dokumenti u taċ-ċertifikati. B'mod partikolari, għandhom jiżguraw li l-informazzjoni fiċ-ċertifikati u f'forom oħra ta' evidenza dokumentata għall-offerti skont id-Direttiva 2009/81/KE tiddaħħal f'e-Certis (16) u tiġi aġġornata regolarment. Meta jwettqu l-proċeduri skont id-Direttiva 2009/81/KE, l-awtoritajiet kontraenti għandhom jużaw ir-repożitorju online e-Certis.
   2.7.   Taħriġ fl-akkwist u bini tal-kapaċità

   L-Istati Membri għandhom jorganizzaw taħriġ għall-uffiċjali tal-akkwist, jipprovdu opportunitajiet biex jikkondividu l-esperjenzi, kif ukoll materjal ta' gwida. Għandhom jipprovdu taħriġ apposta biex jiġu enfasizzati l-karatteristiċi speċifiċi tal-SMEs u l-limitazzjonijiet operazzjonali inerenti tagħhom (il-flussi finanzjarji, ir-riżorsi umani, il-ġestjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali, eċċ.).
   L-Istati Membri għandhom ukoll jorganizzaw taħriġ u jħejju materjal ta' informazzjoni għall-fornituri, għall-fornituri tas-servizzi, u għall-kuntratturi. Materjal bħal dan għandu jkun aċċessibbli b'mod ġenerali (jew għall-inqas ikun disponibbli għan-negozji kollha interessati f'kuntratti tal-akkwist tad-difiża). Dan se jkun partikolarment ta' benefiċċju għall-SMEs u għall-kumpaniji intermedji.
   3.   IL-POLITIKA INDUSTRIJALI

   3.1.   Finanzjament

   L-awtoritajiet ta' ġestjoni lokali u reġjonali tal-Istati Membri għandhom jappoġġaw lill-SMEs u lill-kumpaniji intermedji li huma jew li jistgħu jkunu attivi fil-ktajjen tal-provvista tad-difiża. L-Istati Membri jistgħu jżidu l-għarfien fost l-awtoritajiet ta' ġestjoni u l-benefiċjarji potenzjali (bħall-SMEs, il-kumpaniji intermedji, l-istituti tar-riċerka jew l-universitajiet) dwar l-użu tal-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej fil-qasam tad-difiża. Dawn huma mħeġġa jużaw il-gwida speċifika li l-Kummissjoni Ewropea bħalissa qed tfassal f'dan ir-rigward (17).
   L-Istati Membri għandhom jikkunsidraw li jiftħu l-istrumenti ta' finanzjament nazzjonali eżistenti għall-SMEs u l-kumpaniji intermedji li għandhom x'jaqsmu mad-difiża, jekk dan ma jkunx diġà l-każ.
   L-Istati Membri għandhom jikkunsidraw tipi oħra ta' appoġġ possibbli għall-SMEs, pereżempju garanziji mill-Istat apposta għall-SMEs u għall-kumpaniji intermedji li jingħaqdu fi proġetti tad-difiża Ewropea transfruntiera ta' natura innovattiva. Garanziji bħal dawn jistgħu jkopru parzjalment jew bis-sħiħ ir-riskju tan-negozju ta' kumpaniji iżgħar li jipparteċipaw f'tali sforzi jew tal-banek li jiffinanzjaw dawn il-proġetti (18).
   L-Istati Membri għandhom jinfurmaw u jagħtu pariri lill-SMEs dwar l-opportunitajiet ta' finanzjament fil-livell nazzjonali u f'dak Ewropew bl-użu ta' fora, pjattaformi u għodod oħra fis-settur tad-difiża jew f'setturi ekonomiċi oħra.
   L-Istati Membri huma mħeġġa jipproponu proġetti ta' investiment għaqlin għar-rekwiżiti futuri tal-Ittestjar u l-Evalwazzjoni (T&E). Dan għandu jiftaħ il-faċilitajiet T&E għall-SMEs u għall-kumpaniji intermedji, u jgħinhom biex jiċċertifikaw il-prodotti tagħhom u jibbenefikaw mill-kontribut tagħhom għall-isforzi tal-kwalifika u taċ-ċertifikazzjoni tad-difiża Ewropea.
   3.2.   Bażijiet ta' data

   L-Istati Membri jistgħu jagħmlu sforz biex ifasslu jew jirrevedu l-bażi industrijali tad-difiża nazzjonali tagħhom u biex jappoġġaw it-tixrid tal-informazzjoni dwar il-kapaċità tal-industrija tagħhom. Dan jista' jsir, pereżempju, billi jiġu stabbiliti bażijiet ta' data ġodda jew bil-kontribut f'dawk eżistenti permezz ta' entitajiet bħall-Assoċjazzjonijiet tal-Industrija tad-Difiża Nazzjonali (NDIAs).
   L-Istati Membri huma mħeġġa jappoġġaw azzjoni għat-titjib tal-bażijiet ta' data u tal-proġetti eżistenti dwar il-kumpaniji li għandhom x'jaqsmu mad-difiża, il-kapaċitajiet tagħhom u l-iskemi u l-opportunitajiet ta' finanzjament disponibbli. Dan għandu jinkludi, b'mod partikolari, l-interkonnessjoni tal-bażijiet ta' data nazzjonali eżistenti, id-direttorji tal-NDIAs u sorsi rilevanti eżistenti oħra (eż. listi ta' membri ta' raggruppamenti li għandhom x'jaqsmu mad-difiża). Dawn l-għodod jistgħu jinkludu wkoll informazzjoni dwar kapaċitajiet teknoloġiċi tal-kumpaniji. Fi stadju sussegwenti, bażijiet ta' data bħal dawn jistgħu jippermettu lill-SMEs u lill-kumpaniji intermedji biex jgħaqqdu d-deskrizzjonijiet tagħhom mal-informazzjoni mill-Istati Membri dwar il-programmi futuri jew l-avviżi tal-akkwist ippubblikati. Għaldaqstant, il-kuntratturi ewlenin ikunu jistgħu jassoċjaw immedjatament id-deskrizzjoni ta' SME ma' tip partikolari ta' proġett jew opportunità kummerċjali.
   3.3.   Raggruppamenti

   L-Istati Membri għandhom jappoġġaw l-iżvilupp ta' raggruppamenti ta' eċċellenza reġjonali, kompetittivi u ta' klassi dinjija fil-qasam tad-difiża u jħeġġuhom jikkooperaw fost ir-reġjuni u l-Istati Membri. Fir-raggruppamenti għandhom jiġu mħeġġa forom speċifiċi oħra ta' kooperazzjoni billi jitħeġġeġ l-involviment b'mod proattiv taċ-ċentri tat-teknoloġija u tal-parks tax-xjenza, “laboratorji ħajjin”, finanzjaturi jew raggruppamenti bl-għan ta' proġett, biex tissaħħaħ il-kooperazzjoni teknoloġika madwar il-konfini settorjali u jitrawmu opportunitajiet ta' tkabbir għall-SMEs li għandhom x'jaqsmu mad-difiża.
   L-Istati Membri għandhom iħeġġu r-raggruppamenti domestiċi biex ifittxu involviment fi Sħubijiet Strateġiċi Ewropej tar-Raggruppamenti (19) appoġġati taħt il-programm tal-UE għall-Kompetittività tal-Intrapriżi u l-Intrapriżi Żgħar u Medji (COSME). L-għan ta' dawn is-sħubijiet huwa doppju: li jippermetti li l-impriżi jkollhom l-aċċess għas-swieq mhux tal-UE, u li l-investimenti ta' speċjalizzazzjoni intelliġenti jingħataw spinta fi ħdan l-Unjoni. L-Istati Membri għandhom ukoll iħeġġu r-raggruppamenti biex jippruvaw jinvolvu lilhom infushom f'kooperazzjoni fl-Unjoni skont sejħiet rilevanti għal Orizzont 2020 (20).
   L-Istati Membri huma mħeġġa jimmiraw is-settur tad-difiża meta jkunu qed jiżviluppaw u jimplimentaw politiki u miżuri b'appoġġ għar-raggruppamenti (reġjonali). Għal dak il-għan, jistgħu jużaw għodod u netwerks eżistenti fil-livell tal-UE, bħan-Netwerk Ewropew tar-Reġjuni Relatati mad-Difiża (21). Huma għandhom ukoll jippromwovu l-Pjattaforma Ewropea għall-Kollaborazzjoni tar-Raggruppamenti (ECCP) (22) b'mod wiesa', bħala għodda li tista' tgħin biex tgħaqqad ir-raggruppamenti b'aktar minn 500 organizzazzjoni ta' raggruppamenti, u b'hekk titnieda kooperazzjoni fl-UE u lil hinn minnha, għall-benefiċċju tal-SMEs li jiffurmaw parti minnhom.
   3.4.   L-innovazzjoni, R&T

   L-Istati Membri huma mitluba jipprovdu appoġġ speċifiku lill-SMEs b'kunċetti u teknoloġiji innovattivi li jista' jkollhom applikazzjonijiet tad-difiża. Barra minn hekk, in-netwerks apposta tal-Punti ta' Kuntatt Nazzjonali għandhom jipprovdu informazzjoni dwar ir-regoli tal-parteċipazzjoni fi proġetti ta' riċerka u l-għoti tal-għotjiet għar-riċerka. Għandhom ukoll jorganizzaw avvenimenti ta' senserija u servizzi.
   L-Istati Membri għandhom ifittxu li jfasslu proġetti ta' riċerka li ikunu favorevoli għall-SMEs. Barra minn hekk, l-istituti tar-riċerka tad-difiża tagħhom għandhom jeżaminaw kemm huwa possibbli li l-SMEs jiġu involuti fil-proġetti tagħhom.
   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-informazzjoni dwar il-ġestjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali tkun disponibbli għall-awtoritajiet tal-akkwist tad-difiża (eż. permezz tad-dettalji ta' kuntatt tal-istituzzjonijiet xierqa jew fuljetti disponibbli fil-faċilitajiet tal-awtoritajiet).
   L-Istati Membri għandhom jappoġġaw arkitetturi ta' referenza miftuħa għal sistemi ta' difiża modulari, li jippermettu lill-SMEs ifasslu u jikkummerċjalizzaw subsistemi u komponenti b'mod awtonomu u kompetittiv.
   3.5.   Ħiliet

   L-Istati Membri għandu jkollhom tagħrif ġenerali tas-sitwazzjoni nazzjonali fir-rigward tal-ħiliet meħtieġa fl-industrija tad-difiża tagħhom.
   L-Istati Membri għandhom jisfruttaw l-Aġenda Ġdida għall-Ħiliet għall-Ewropa adottata reċentement u l-opportunitajiet li qed tiftaħ fil-livelli tal-Unjoni, f'dawk nazzjonali u reġjonali biex jiġu indirizzati d-diskrepanzi fil-ħiliet (23).
   L-Istati Membri għandhom iħeġġu l-kooperazzjoni bejn l-industrija, l-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u t-taħriġ u l-organizzazzjonijiet rilevanti l-oħra tagħhom, biex isegwu azzjoni konċertata biex il-provvista u d-domanda jitqabblu b'mod aktar sodisfaċenti u jitħeġġeġ l-użu tal-għodod u tal-istrumenti tal-UE biex jinkisbu dawn l-għanijiet. L-Istati Membri għandhom jikkunsidraw li jużaw il-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej (24) (il-Fondi ESI), b'mod partikolari l-Fond Soċjali Ewropew (FSE) (25), biex jindrizaw id-diskrepanzi fil-ħiliet.
   3.6.   Il-kapaċità tal-SMEs

   L-Istati Membri għandhom ixerrdu l-informazzjoni dwar stejjer transfruntiera ta' suċċess sabiex iħeġġu lill-SMEs u s-subfornituri biex jagħmlu offerti transfruntiera. Għandhom ukoll jappoġġaw l-organizzazzjoni ta' konferenzi tal-fornituri transfruntiera (avvenimenti B2B u laqgħat diretti mal-kuntratturi ewlenin) biex itejbu l-fehim tal-SMEs dwar ir-rekwiżiti u l-mod li bih jaħdmu l-kuntratturi ewlenin u l-kompetenzi u l-kapaċitajiet industrijali mfittxija; u jipprovdu pjattaformi u opportunitajiet għall-kuntatti transfruntiera bejn l-SMEs.
   Dan jista' jsir, pereżempju, bl-għoti ta' għotjiet lill-organizzaturi tal-avvenimenti fi proporzjon mal-livell tal-parteċipazzjoni mill-SMEs u min-negozji l-ġodda. Għotjiet bħal dawn jistgħu jkopru diversi setturi tad-difiża b'mod ibbilanċjat. Dan jista' jgħin lill-SMEs biex jieħdu sehem f'laqgħat internazzjonali B2B, f'missjonijiet kummerċjali barra minn pajjiżhom, u f'avvenimenti internazzjonali oħrajn.
   L-Istati Membri għandhom jużaw ukoll b'mod aktar sistematiku l-għodod eżistenti fil-livell tal-Unjoni biex jappoġġaw l-attivitajiet transfruntiera tal-SMEs, partikolarment permezz ta' tqabbil tas-servizzi pprovduti, (pereżempju, permezz tan-Netwerk Enterprise Europe (26)).

      Magħmul fi Brussell, l-20 ta' April 2018.

            Għall-Kummissjoni

         Elżbieta BIEŃKOWSKA

            Membru tal-Kummissjoni

      (1)  Din ir-rakkomandazzjoni tindirizza kwistjonijiet li huma relatati direttament mal-parteċipazzjoni transfruntiera tal-SMEs u ta' kumpaniji intermedji f'kuntratti ta' akkwist fil-qasam tad-difiża, iżda ma tindirizzax kwistjonijiet li jista' jkollhom influwenza indiretta imma sinifikanti fuqhom, b'mod partikolari t-trasferimenti intra-UE tal-prodotti relatati mad-difiża, l-istandardizzazzjoni u ċ-ċertifikazzjoni.

      (2)  Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni, It-Tnedija tal-Fond Ewropew għad-Difiża (COM(2017)295 final).

      (3)  http://ec.europa.eu/DocsRoom/documents/20354/

      (4)  https://www.eda.europa.eu/

      (5)  Għal ħarsa ġenerali tal-attivitajiet tal-EDA f'dan is-suġġett: https://www.eda.europa.eu/procurement-biz/information/eda-market-industry-policies; https://www.eda.europa.eu/what-we-do/activities/activities-search/small-and-medium-sized-enterprises-(smes).

      (6)  Id-Direttiva 2009/81/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-13 ta' Lulju 2009 dwar il-koordinazzjoni tal-proċeduri għall-għoti ta' ċerti kuntratti ta' xogħlijiet, provvisti u servizzi minn awtoritajiet jew entitajiet kontraenti fl-oqsma tad-difiża u s-sigurtà, u li temenda d-Direttiva 2004/17/KE u d-Direttiva 2004/18/KE (ĠU L 216, 20.8.2009, p. 76).

      (7)  Id-Dokument Ewropew Uniku għall-Akkwist (DEUA) kif definit mir-Regolament ta' Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2016/7 tal-5 ta' Jannar 2016 li jistabbilixxi formola standard għad-Dokument Ewropew Uniku għall-Akkwist (ĠU L 3, 6.1.2016, p. 16) skont l-Artikolu 59 tad-Direttiva 2014/24/UE.

      (8)  Ara: http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2003:124:0036:0041:en:PDF

      (9)  Id-Direttiva 2014/24/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 dwar l-akkwist pubbliku u li tħassar id-Direttiva 2004/18/KE (ĠU L 94, 28.3.2014, p. 65).

      (10)  Id-Direttiva 2014/25/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 dwar l-akkwist minn entitajiet li joperaw fis-setturi tas-servizzi tal-ilma, l-enerġija, it-trasport u postali u li tħassar id-Direttiva 2004/17/KE (ĠU L 94, 28.3.2014, p. 243).

      (11)  L-Artikolu 30(1) tad-Direttiva 2009/81/KE.

      (12)  Il-valur stmat tal-kuntratti u tal-ftehimiet qafas huma kkalkulati skont l-Artikolu 9. Il-limiti fl-Artikolu 8 jiġu aġġornati kull sentejn; l-informazzjoni ġenerali dwar il-limiti attwali fil-qasam tal-akkwist tinsab hawn: https://ec.europa.eu/growth/single-market/public-procurement/rules-implementation/thresholds_mt

      (13)  Ara l-punt 22 tal-Artikolu 1 u l-Artikolu 21 tad-Direttiva 2009/81/KE.

      (14)  Ara l-punt 13 tal-Artikolu 1 u l-Artikolu 5(2) tad-Direttiva 2009/81/KE.

      (15)  L-aħħar subparagrafu tal-Artikolu 22 tad-Direttiva 2009/81/KE jistipula li “L-Istati Membri għandhom jirrikonoxxu l-approvazzjonijiet tas-sigurtà li jqisu ekwivalenti għal dawk maħruġa skont il-liġi nazzjonali tagħhom, minkejja l-possibbiltà li jwettqu u jikkunsidraw investigazzjonijiet ulterjuri tagħhom stess jekk dan ikun meqjus neċessarju.” Ara wkoll il-paragrafu 12 tan-Nota ta' Gwida dwar is-Sigurtà tal-Informazzjoni: https://ec.europa.eu/docsroom/documents/15411/attachments/1/translations/en/renditions/native.

      (16)  Ara: https://ec.europa.eu/growth/tools-databases/ecertis.

      (17)  Eż. il-fuljett tal-2017 tal-Kummissjoni “Dual use technology in the EU” (It-teknoloġija b'użu doppju fl-UE). Ara: http://ec.europa.eu/growth/content/dual-use-technology-eu-%E2%80%93-sme-success-stories-eu-funding_mt

      (18)  L-Istat Membru li jistabbilixxi l-iskema ta' garanzija għandu jiżgura li ma tikkostitwixxix għajnuna mill-Istat (f'dan ir-rigward, ara l-Avviż tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tal-Artikoli 87 u 88 tat-Trattat tal-KE għall-għajnuna mill-Istat fil-forma ta' garanziji: http://eur-lex.europa.eu/legal-content/MT/TXT/PDF/?uri=CELEX:52008XC0620%2802%29&from=MT) jew jinnotifika l-miżura lill-Kummissjoni.

      (19)  Il-Pjattaforma Ewropea għall-Kollaborazzjoni tar-Raggruppamenti: https://www.clustercollaboration.eu/eu-cluster-partnerships

      (20)  Għal informazzjoni ġenerali dwar Orizzont 2020 ara: https://ec.europa.eu/programmes/horizon2020/en/what-horizon-2020.

      (21)  Ara: https://www.endr.eu/

      (22)  Ara: https://www.clustercollaboration.eu/

      (23)  B'mod partikolari, l-inizjattiva tal-Pjan ta' Azzjoni għal Kooperazzjoni Settorjali dwar il-Ħiliet taħt l-Aġenda Ġdida għall-Ħiliet għall-Ewropa, li tindirizza s-settur tad-difiża.

      (24)  Ara: https://ec.europa.eu/info/funding-tenders-0/european-structural-and-investment-funds_mt

      (25)  Ara: http://ec.europa.eu/esf/home.jsp?langId=mt

      (26)  Ara: http://een.ec.europa.eu/