               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 13.9.2017
            COM(2017) 469 final
            Rakkomandazzjoni għal
            DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
            li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal Ftehim ta’ Kummerċ Ħieles ma’ New Zealand
            {SWD(2017) 289 final}{SWD(2017) 290 final}

               MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI

               1.KUNTEST TAL-PROPOSTA

               ·Raġunijiet u objettivi tal-proposta

               L-Unjoni Ewropea (UE) għandha relazzjonijiet politiċi eċċellenti u relazzjonijiet maturi fil-kummerċ u l-investiment ma’ New Zealand ibbażati fuq valuri kondiviżi ta’ demokrazija u drittijiet tal-bniedem. New Zealand ikkonkludiet għadd ta’ ftehimiet ta’ kummerċ ħieles (FTA) ma’ pajjiżi oħra. L-UE ma għandhiex FTA bilaterali ma’ New Zealand u dan iħalli lill-impriżi tal-UE komparattivament b’kundizzjonijiet inqas favorevoli għall-aċċess tas-suq ta’ New Zealand.

               Id-dikjarazzjoni Konġunta tad-29 ta’ Ottubru 2015
                  1
                mill-mexxejja tal-UE u New Zealand impenjaw ruħhom li jibdew il-proċess għal negozjati biex jintlaħaq malajr FTA profond u komprensiv ta’ kwalità għolja.

                  L-objettiv ewlieni għall-proposta huwa li jinħolqu kundizzjonijiet aktar favorevoli għal aktar żieda fil-kummerċ u l-investiment bejn l-UE u New Zealand. L-objettivi ġenerali ta’ din il-proposta huma:

               ·promizzjoni ta’ tkabbir intelliġenti, sostenibbli u inklużiv permezz tal-espansjoni tal-kummerċ;

               ·il-ħolqien ta' opportunitajiet ta' impjieg u xogħol u benefiċċji soċjali;

               ·żieda fil-benefiċċji għall-konsumatur;

               ·titjieb il-kompetittività tal-Ewropa fis-swieq globali; kif ukoll

               ·it-tisħiħ tal-kooperazzjoni dwar kwistjonijiet relatati mal-kummerċ ma’ sieħeb tal-istess fehma.

                  Dan huwa konformi mal-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni “Kummerċ għal kulħadd – Lejn politika aktar responsabbli għall-kummerċ u l-investiment”
                     2
                  . Il-Komunikazzjoni tenfasizza l-ħtieġa li mmexxu ‘l quddiem ir-relazzjonijiet bilaterali tagħna biex noħolqu l-impjiegi u t-tkabbir billi jiġu indirizzati l-ostakoli għall-kummerċ u l-investiment b’mod komprensiv. Fl-istess ħin, hemm ukoll il-ħtieġa li jiġi żgurat il-livell għoli ta’ protezzjoni soċjali u ambjentali tal-UE u li jikkontribwixxi għal għanijiet oħra ta’ politika relatati mal-kummerċ, inkluż l-iżvilupp sostenibbli u l-ħtiġijiet speċjali ta’ Intrapriżi Żgħar u ta’ daqs Medju (SME).

                  B’mod partikolari, il-Komunikazzjoni “Kummerċ għal Kulħadd”, enfasizzat li "L-Awstralja u n-New Zealand huma sħab mill-qrib tal-Ewropa, jaqsmu l-valuri u fehmiet tal-Ewropa dwar bosta kwistjonijiet, u jaqdu rwol importanti fir-reġjun tal-Asja u l-Paċifiku u f’ambitu multilaterali. Rabtiet ekonomiċi aktar qawwija ma’ dawn il-pajjiżi se jipprovdu wkoll pjattaforma solida għal integrazzjoni aktar profonda b’katini ta’ valur usa’ tal-Asja-Paċifiku. It-tisħiħ ta’ dawn ir-relazzjonijiet għandu jkun prijorità.”

                  Barra minn hekk, l-għanijiet huma f’konformità mal-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar il-kummerċ tal-21 ta’ Novembru 2014
                     3
                   li ssottolinjaw li l-kummerċ fl-oġġetti, servizzi u investiment jistgħu jagħtu kontribut sinifikanti biex jinkisbu l-għanijiet fil-qalba tal-“Aġenda Strateġika għall-Unjoni fi żminijiet ta’ bidla”. Il-konklużjonijiet iddikjaraw ukoll li, abbażi tal-progress tanġibbli li sar fl-aġenda bilaterali tal-UE dwar il-kummerċ, għandhom jiġu ddedikati sforzi biex isiru ftehimiet mas-sħab ewlenin. Bl-istess mod, dan l-għan huwa wkoll konformi mal-konklużjoni tal-Kunsill dwar il-kummerċ u l-investiment, tas-27 ta’ Novembru 2015
                     4
                  , li appoġġjaw il-konklużjoni ta’ ftehimiet bilaterali dwar il-kummerċ u l-investiment ta’ benefiċċju reċiproku li huma ambizzjużi u komprensivi u jistieden lill-Kummissjoni biex tavvanza n-negozjati fir-reġjun tal-Asja u l-Paċifiku.

               ·Konsistenza mad-dispożizzjonijiet eżistenti fil-qasam ta' politika

               L-għanijiet imsemmija hawn fuq huma kompletament konsistenti mat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE) li fih hemm minqux li l-Unjoni Ewropea għandha tinkoraġġixxi l-integrazzjoni tal-pajjiżi kollha fl-ekonomija dinjija, inkluż permezz tal-abolizzjoni progressiva tar-restrizzjonijiet fuq il-kummerċ internazzjonali
                  5
               .

               Dawn l-objettivi huma wkoll konsistenti mal-Komunikazzjoni “Ewropa 2020 - Strateġija Ewropea għal tkabbir intelliġenti, sostenibbli u inklużiv”
                  6
                li stipulat li l-istrateġija Ewropea għall-kummerċ se tinkludi “proposti għal djalogi strateġiċi ta’ livell għoli ma' sħab ewlenin, biex issir diskussjoni dwar kwistjonijiet strateġiċi li jvarjaw mill-aċċess għas-suq, il-qafas regolatorju, l-iżbilanċi globali, l-enerġija u t-tibdil fil-klima, l-aċċess għal materja prima, il-faqar globali, sal-edukazzjoni u l-iżvilupp”.

               L-objettivi huma wkoll konsistenti b’mod sħiħ mal-objettivi stipulati fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea “Att dwar in-Negozji ż-Żgħar għall-Ewropa”
                  7
                (2008) u “Negozju Żgħir, Dinja Kbira”
                  8
                (2011). L-appoġġ għall-attivitajiet ekonomiċi tal-SMEs barra l-UE huwa integrat ukoll fl-istrateġija ġenerali tal-UE għall-kompetittività, kif deskritta fil-qosor fil-Komunikazzjoni “Għal Rinaxximent Industrijali Ewropew”
                  9
                (2014).

               L-objettivi huma wkoll konformi mal-prinċipji stabbiliti fit-TUE li jistipula li jenħtieġ li kull politika u azzjoni tal-UE jkollha l-għan li "tikkonsolida u tappoġġa d-drittijiet tal-bniedem”
                  10
                u "li tgħin sabiex jiġu żviluppati miżuri internazzjonali sabiex tiġi miżmuma u mtejba l-kwalità tal-ambjent u l-ġestjoni sostenibbli ta’ riżorsi naturali globali"
                  11
               .

               L-objettivi huma konsistenti ma’ politiki oħra tal-UE u mal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea.

               Fl-aħħar nett, l-għanijiet huma konsistenti mal-prijorità tal-Kummissjoni Juncker biex l-Ewropa terġa’ taqbad tikber u żżid l-għadd ta’ impjiegi mingħajr ma jinħoloq dejn ġdid, il-"Pjan ta’ Investiment" (jew "Fond Ewropew għall-Investimenti Strateġiċi)
                  12
                kif ukoll prijoritajiet speċifiċi stabbiliti mill-Programm ta’ Ħidma tal-Kummissjoni għall-2017
                  13
               .

               Din ir-rakkomandazzjoni tikkonċerna ftehim li jkopri l-liberalizzazzjoni tal-kummerċ tal-oġġetti, tas-servizzi, tal-akkwist pubbliku u tal-investiment dirett barrani, flimkien ma' akkumpanjament ta' regoli li jittrattaw, pereżempju, id-drittijiet ta' proprjetà intellettwali.

               ·Konsistenza ma’ politiki oħra tal-Unjoni

               Deskrizzjoni tal-kwistjoni ta’ konsistenza ma’ dispożizzjonijiet eżistenti fil-qasam ta’ politika hija disponibbli fit-taqsima ta’ hawn fuq dwar “Konsistenza ma’ dispożizzjonijiet eżistenti fil-qasam ta’ politika”.

               2.BAŻI ĠURIDIKA, SUSSIDJARJETÀ U PROPORZJONALITÀ

               ·Bażi ġuridika

               L-Artikoli 218(3) u (4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE).

               ·Sussidjarjetà (għall-kompetenza mhux esklużiva)

               Skont l-Artikolu 5(3) tat-TUE, il-prinċipju tas-sussidjarjetà ma japplikax fl-oqsma tal-kompetenza esklussiva tal-UE. Il-politika kummerċjali komuni hija mniżżla fost l-oqsma ta' kompetenza esklussiva tal-Unjoni fl-Artikolu 3 tat-TFUE. Din il-politika tinkludi n-negozjar ta' ftehimiet kummerċjali skont, fost l-oħrajn, l-Artikolu 207 TFUE.

               ·Proporzjonalità

               F’konformità mal-prinċipju ta’ proporzjonalità, l-għażliet ta’ politika raġonevoli kollha ġew ikkunsidrati sabiex jiġu vvalutati l-effetti possibbli ta’ dawn l-interventi ta’ politika, kif deskritt fid-dettall fir-Rapport dwar il-Valutazzjoni tal-Impatt.

               ·Għażla tal-istrument

                  Deċiżjoni tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea

               3.RIŻULTATI TAL-EVALWAZZJONIJIET EX POST, TAL-KONSULTAZZJONIJIET MAL-PARTIJIET IKKONĊERNATI U TAL-VALUTAZZJONIJIET TAL-IMPATT

               ·Evalwazzjonijiet ex post/kontrolli tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti

                  Mhux applikabbli

               ·Konsultazzjonijiet mal-partijiet ikkonċernati

               Il-Kummissjoni kienet involuta b’mod attiv mas-sħab interessati u wettqet konsultazzjoni pubblika
                  14
                komprensiva onlajn biex tiġbor fehmiet dettaljati rigward ir-relazzjonijiet futuri kummerċjali u ekonomiċi bejn l-UE u New Zealand
                  15
               .

               Il-konsultazzjoni pubblika onlajn kienet miftuħa mill-11 ta’ Marzu sat-3 ta’ Ġunju 2016. Din tnediet fuq il-websajt tad-Direttorat Ġenerali għall-Kummerċ u tpoġġiet fuq il-websajt “EU Survey” (il-portal tal-konsultazzjonijiet pubbliċi onlajn tal-Kummissjoni). Il-partijiet interessati kemm minn ġewwa kif ukoll minn barra l-UE kienu mistiedna biex iwieġbu l-mistoqsijiet li jkopru firxa wiesgħa ta’ temi dwar il-kummerċ u l-investiment bejn l-UE u n-New Zealand.

               Il-Kummissjoni rċeviet 108 tweġibiet mingħand firxa wiesgħa ta’ dawk li wieġbu. Sommarju tat-tweġibiet huwa inkluż fir-Rapport dwar il-Valutazzjoni tal-Impatt u t-tweġibiet individwali ġew ippubblikati sakemm il-parteċipant ma indikax mod ieħor.

               ·Ġbir u użu tal-kompetenzi

                  Konsulent estern kien ukoll assenjat biex iwettaq analiżi ex-ante fuq l-impatti potenzjali ta’ xenarji previsti għall-FTA.

                  Il-Kummissjoni kienet ukoll f’kuntatt ma’ diversi partijiet interessati li taw il-fehmiet tagħhom dwar l-aċċess għas-suq speċifiku u ostakoli oħrajn għall-kummerċ li huma jiffaċċjaw fir-relazzjoni ta’ kummerċ u investiment tagħhom ma’ New Zealand.

               ·Valutazzjonijiet tal-impatt

                  Għalkemm il-kamp ta' applikazzjoni tal-valutazzjoni tal-impatt, li jkopri l-kummerċ, l-investiment u kwistjonijiet oħra, kien usa' mir-Rakkomandazzjoni preżenti, il-konklużjonijiet tagħha għadhom validi fir-rigward ta' din ir-Rakkomandazzjoni.

                  Ir-Rapport tal-Valutazzjoni tal-Impatt u s-sommarju eżekuttiv li jakkumpanjah u l-opinjoni pożittiva b’riżervi tal-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju se jiġu ppubblikati.

                  Barra minn hekk għall-valutazzjoi tal-impatt, l-impatti ekonomiċi, soċjali, tad-drittijiet tal-bniedem u l-impatti ambjentali tal-FTA se jiġu eżaminati f'Valutazzjoni tal-Impatt għas-Sostenibilità indipendenti, li se titwettaq minn konsulenti esterni. Il-Valutazzjoni tal-Impatt għas-Sostenibbiltà se ssir b’mod parallel man-negozjati tal-FTA u se tiddependi fuq konsultazzjoni wiesgħa mal-partijiet interessati, b’mod partikolari s-soċjetà ċivili. Il-valutazzjoni tal-impatt għas-sostenibbiltà se tiġi ffinalizzata qabel l-inizjalar tal-FTA u s-sejbiet tagħha se jitqiesu fil-proċess ta’ negozjar.

               ·Idoneità regolatorja u simplifikazzjoni

                  L-SMEs għandhom jibbenefikaw minn opportunitajiet ġodda ta’ negozju u jaraw iffrankar mill-FTA minħabba l-liberalizzazzjoni, qafas legali mtejjeb, proċeduri doganali mtejba u aktar trasparenza regolatorja. Ir-Rapport tal-Valutazzjoni tal-Impatt fih informazzjoni dettaljata dwar l-impatti potenzjali fuq il-partijiet interessati u s-setturi ekonomiċi.

               ·Drittijiet fundamentali

                  Ir-Rapport tal-Valutazzjoni tal-Impatt jindirizza l-kwistjonijiet tad-drittijiet fundamentali taħt aspetti soċjali, ambjentali u tad-drittijiet tal-bniedem.

                  L-FTA għandu jinkludi kapitolu dwar il-Kummerċ u l-Iżvilupp Sostenibbli skont il-politika tal-UE stabbilita.

               4.IMPLIKAZZJONIJIET BAĠITARJI

                  L-FTA se jkollu impatt negattiv limitat fuq il-baġit tal-UE fil-forma ta’ dazji doganali minħabba l-liberalizzazzjoni tat-tariffi. Huwa mistenni li jkun hemm impatti pożittivi indiretti f’termini ta’ żidiet f’riżorsi marbuta mat-taxxa fuq il-valur miżjud u l-introjtu nazzjonali gross.

               5.ELEMENTI OĦRA

               ·Pjanijiet ta’ implimentazzjoni u arranġamenti dwar il-monitoraġġ, l-evalwazzjoni u r-rapportar

                  F’konformità mal-impenn magħmul fil-Komunikazzjoni tal-2015 “Kummerċ għal kulħadd” se jkun hemm evalwazzjoni ex post fil-fond tal-effetti tal-FTA konkluż ma’ New Zealand meta dan ikun ilu fis-seħħ għal biżżejjed żmien biex tiġi żgurata d-disponibbiltà ta’ dejta sinifikanti. Ir-Rapport tal-Valutazzjoni tal-Impatt fih informazzjoni dettaljata dwar l-arranġamenti ta’ monitoraġġ u evalwazzjoni previsti.

                  •
                        Dokumenti ta’ spjegazzjoni (għad-direttivi)

                  Mhux applikabbli

               ·Spjegazzjoni fid-dettall tad-dispożizzjonijiet speċifiċi tal-proposta

               Mhux applikabbli

               ·Aspetti proċedurali

               Il-Kummissjoni se tinnegozja f’isem l-UE.

               F’konformità mal-Artikolu 218(4) tat-TFUE, huwa ssuġġerit li l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea jaħtar il-Kumitat tal-Politika Kummerċjali bħala l-kumitat li f'konsultazzjoni miegħu għandhom isiru n-negozjati.

               Il-Parlament Ewropew se jinżamm informat fl-istadji kollha tal-proċedura, f'konformità mal-Artikolu 218 (10) TFUE.

               Il-Kummissjoni tilqa’ l-fatt li l-Membri tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea qed jinvolvu ruħhom dejjem aktar fi stadju bikri mal-parlamenti tagħhom dwar in-negozjati kummerċjali f’konformità mal-prattiki istituzzjonali tagħhom. Hija tħeġġeġ lill-Membri tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea biex jagħmlu l-istess fir-rigward ta’ din ir-Rakkomandazzjoni għal Deċiżjoni tal-Kunsill b’kont meħud tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/488/UE dwar ir-regoli ta’ sigurtà għall-protezzjoni ta’ informazzjoni klassifikata tal-UE
                  16
               .

               Il-Kummissjoni se tinforma lil New Zealand dwar ir-regoli interni tal-UE għat-trasparenza u l-aċċess mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u l-Parlament Ewropew għad-dokumenti ta' negozjati.

               Il-Kummissjoni tagħmel din ir-Rakkomandazzjoni u d-Dokument mehmuż magħha pubblika immedjatament wara l-adozzjoni tagħha.

               Il-Kummissjoni tirrakkomanda li d-direttivi tan-negozjati jkunu disponibbli għall-pubbliku immedjatament wara li jiġu adottati.

               Rakkomandazzjoni għal

               DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL

               li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati għal Ftehim ta’ Kummerċ Ħieles ma’ New Zealand

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 218(3) u (4) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni Ewropea,

               BILLI n-negozjati għandhom jinfetħu bil-ħsieb li jiġi konkluż Ftehim ta’ Kummerċ Ħieles ma’ New Zealand,

               ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:

               Artikolu 1

               Il-Kummissjoni hija awtorizzata tinnegozja, f’isem l-Unjoni, Ftehim ta’ Kummerċ Ħieles ma’ New Zealand.

               Artikolu 2

               Id-direttivi tan-negozjar huma stipulati fid-Dokument Mehmuż.

               Artikolu 3

               In-negozjati għandhom isiru b’konsultazzjoni mal-Kumitat tal-Politika Kummerċjali.

               Artikolu 4

               Din id-Deċiżjoni u l-Anness tagħha se jiġu ppubblikati immedjatament wara l-adozzjoni tagħhom.

               Artikolu 5

               Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lill-Kummissjoni.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                  http://europa.eu/rapid/press-release_STATEMENT-15-5947_en.htm

                     (2)

                  http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2015/october/tradoc_153846.pdf

                     (3)

                  http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/EN/foraff/145908.pdf

                     (4)
                  http://www.consilium.europa.eu/en/meetings/fac/2015/11/st14688_en15_pdf/

                     (5)
                  Il-paragrafu 2 (e) tal-Artikolu 21 TUE.

                     (6)

                  http://ec.europa.eu/eu2020/pdf/COMPLET%20EN%20BARROSO%20%20%20007%20-%20Europe%202020%20-%20EN%20version.pdf

                     (7)
                  http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:52008DC0394

                     (8)
                  http://eur-lex.europa.eu/legal-content/en/ALL/?uri=CELEX:52011DC0702

                     (9)
                  http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EN/TXT/?uri=CELEX:52014DC0014

                     (10)
                  Il-paragrafu 2 (b) tal-Artikolu 21 TUE.

                     (11)
                  Il-paragrafu 2 (f) tal-Artikolu 21 TUE.

                     (12)

                  http://ec.europa.eu/priorities/jobs-growth-investment/plan/index_mt.htm

                     (13)
                  https://ec.europa.eu/info/publications/work-programme-commission-key-documents-2017_en

                     (14)
                  http://trade.ec.europa.eu/consultations/index.cfm?consul_id=195

                     (15)
                  Il-konsultazzjoni pubblika onlajn kopriet ukoll ir-relazzjoni ekonomika u kummerċjali futura bejn l-UE u l-Awstralja

                     (16)

                  http://eur-lex.europa.eu/legal-content/MT/TXT/?uri=CELEX:32013D0488

    ---documentbreak---

               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 13.9.2017
            COM(2017) 469 final
            ANNESS
            tar-
            Rakkomandazzjoni għal Deċiżjoni tal-Kunsill
            li tawtorizza l-ftuħ ta' negozjati ta' Ftehim ta' Kummerċ Ħieles ma' New Zealand
            {SWD(2017) 289 final}{SWD(2017) 290 final}

               DOKUMENT MEHMUŻ

               DIRETTIVI GĦAN-NEGOZJAR TA' FTEHIM TA' KUMMERĊ ĦIELES MA' NEW ZEALAND

               A.
                     NATURA U AMBITU TAL-FTEHIM

               Il-Ftehim għandu jkunu fih esklussivament dispożizzjonijiet dwar il-kummerċ u l-investiment dirett barrani u oqsma relatati applikabbli bejn il-partijiet.

               Il-Ftehim għandu jkun ambizzjuż, komprenżiv u konsistent għal kollox mar-regoli u mal-obbligi tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO). In-negozjati għandhom jitwettqu u jitlestew b'kunsiderazzjoni għall-impenji tad-WTO. Il-Ftehim għandu jkollu livell għoli ta’ ambizzjoni li jmur lil hinn mill-impenji eżistenti tad-WTO.

               Il-Ftehim għandu jipprevedi l-liberalizzazzjoni progressiva u reċiproka tal-kummerċ fl-oġġetti u fis-servizzi, u tal-investiment dirett barrani. Se jkun fih regoli dwar oqsma oħra marbuta mal-kummerċ biex jiffaċilita jew jirregola dan il-kummerċ u l-investiment dirett barrani. L-impenji kollha skont il-Ftehim isiru bil-ħsieb li jkollhom impatt dirett u immedjat fuq il-kummerċ u fejn rilevanti, fi ħdan ir-regoli komuni tal-UE.

               Il-Ftehim għandu jinkludi obbligazzjonijiet fl-oqsma li jaqgħu taħt il-kompetenza tal-awtoritajiet u l-entitajiet applikabbli kollha taż-żewġ partijiet fil-Ftehim.

               B.
                     KONTENUT PROPOST TAL-FTEHIM

               Preambolu, il-Prinċipji Ġenerali

               Il-preambolu għandu jfakkar li s-sħubija ma' New Zealand hija bbażata fuq prinċipji u valuri komuni kif riflessi fil-Ftehim ta' Sħubija Ġdid tal-2016 bejn l-UE u New Zealand dwar ir-Relazzjonijiet u l-Kooperazzjoni (PARC). Il-Ftehim għandu jkun parti mill-qafas globali tar-relazzjoni politika u istituzzjonali stipulat fil-PARC.

               Fid-dawl tal-liberalizzazzjoni bilaterali tal-kummerċ u tal-investiment dirett barrani, il-Ftehim għandu, fost l-oħrajn, jirreferi għal:

               ·il-prinċipji u l-objettivi tal-azzjoni esterna tal-UE;

               ·L-impenn tal-partijiet għal żvilupp sostennibbli u l-kontribut tal-kummerċ internazzjonali għall-iżvilupp sostennibbli fid-dimensjonijiet ekonomiċi, soċjali u ambjentali tiegħu, inkluż l-iżvilupp ekonomiku, it-tnaqqis tal-faqar, l-okkupazzjoni sħiħa u produttiva u xogħol diċenti għal kulħadd, il-protezzjoni u l-preżervazzjoni tal-ambjent u tar-riżorsi naturali;

               ·L-impenn tal-partijiet li jikkonformaw bis-sħiħ mad-drittijiet u l-obbligi tagħhom li jirriżultaw mis-sħubija fid-WTO;

               ·L-impenn tal-partijiet li jtejbu l-benessri tal-konsumaturi permezz ta' politiki li jiżguraw livell għoli ta' protezzjoni tal-konsumatur u saħħa ekonomika;

               ·Id-dritt li jirregolaw l-attività ekonomika fl-interess pubbliku, li jiksbu objettivi ta' politika pubblika leġittimi bħall-protezzjoni u l-promozzjoni tas-saħħa pubblika, is-servizzi soċjali, l-edukazzjoni pubblika, is-sigurtà, l-ambjent, il-morali pubblika, il-protezzjoni soċjali jew tal-konsumaturi, il-protezzjoni tal-privatezza u tad-dejta u l-promozzjoni u l-protezzjoni tad-diversità kulturali;

               ·L-objettiv li l-Ftehim għandu joħloq qafas ġdid għar-relazzjonijiet ekonomiċi bejn il-partijiet u fuq kollox għall-iżvilupp tal-kummerċ u l-investiment dirett barrani;

               ·L-objettiv kondiviż tal-partijiet li jqisu l-isfidi partikolari li jaffrontaw l-intrapriżi żgħar u medji (SMEs) meta jikkontribwixxu għall-iżvilupp tal-kummerċ u tal-investiment dirett barrani;

               ·L-impenn tal-partijiet li jikkomunikaw mal-partijiet interessati rilevanti kollha inkluż is-settur privat u l-organizzazzjonijiet/ir-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili.

               Objettivi

               Il-Ftehim għandu jikkonferma l-objettiv li jiġi liberalizzat progressivament u reċiprokament u sostanzjalment il-kummerċ kollu fl-oġġetti u s-servizzi u l-investiment dirett barrani, f'konformità sħiħa mar-regoli tad-WTO, speċjalment l-Artikolu XXIV tal-Ftehim Ġenerali dwar it-Tariffi u l-Kummerċ (il-GATT) u l-Artikolu V tal-Ftehim Ġenerali dawr il-Kummerċ fis-Servizzi (GATS).

               Il-Ftehim għandu jiżgura livell għoli ta' aċċess għas-suq tal-akkwist pubbliku, u għad-drittijiet tal-proprjetà intelletwali (IPR) marbuta mal-kummerċ, inklużi l-indikazzjonijiet ġeografiċi u l-kooperazzjoni fl-oqsfa tekniċi u regolatorji.

               Il-Ftehim għandu jirrikonoxxi li l-iżvilupp sostennibbli huwa objettiv globali tal-partijiet u għandu jiżgura u jiffaċilita r-rispett tal-ftehimiet internazzjonali dwar l-ambjent u dawk soċjali u tal-istandards internazzjonali biex jippromwovi l-kummerċ. L-iżvilupp sostennibbli għandu jitqies fil-ftehim kollu u jkopri kemm il-kwistjonijiet soċjali kif ukoll ambjentali. Il-Ftehim għandu jiżgura li l-partijiet ma jinkoraġixxux il-kummerċ jew l-investiment dirett barrani billi jnaqqsu l-leġiżlazzjoni u l-istandards domestiċi dwar l-ambjent, ix-xogħol jew is-saħħa u s-sigurtà fuq il-post tax-xogħol, jew billi jnaqqsu l-istandards jew il-liġijiet fundamentali tax-xogħol li għandhom l-għan li jipproteġu u jippromwovu d-diversità kulturali.

               Kummerċ fl-Oġġetti

               Dazji fuq l-importazzjonijiet u l-esportazzjonijiet u miżuri mhux tariffarji

               L-għan tal-Ftehim huwa li jiżgura l-ogħla grad possibbli ta' liberalizzjoni kummerċjali. Il-Ftehim għandu jkopri sostanzjalment il-kummerċ kollu fl-oġġetti bejn il-partijiet. It-tariffi fuq il-biċċa l-kbira tal-linji għandhom jiġu eliminati mad-dħul fis-seħħ tal-Ftehim. L-għan tal-Ftehim għandu jkun li jitneħħew id-dazji u t-tariffi fuq l-importazzjonijiet li għandhom l-istess effett fuq iż-żewġ partijiet, bħala regola ġenerali sa mhux aktar minn seba' snin. L-eċċezzjonijiet għandhom jinżammu minimi u l-aktar prodotti sensittivi għandhom ikunu koperti minn dispożizzjonijiet speċifiċi. Pereżempju xi prodotti agrikoli li għalihom għandhom jitqiesu kwoti tar-rati tariffarji, perjodu tranżizzjonali itwal jew arranġamenti oħra.

               In-negozjati fuq it-tnaqqis fit-tariffi għandhom isiru fuq il-bażi tad-dazji applikati mill-erga omnes tal-UE fid-data tat-tnedija tan-negozjati u tad-dazji applikati mill-erga omnes ta' New Zealand fid-data tat-tnedija tan-negozjati.

               Id-dazji dogonali kollha jew it-taxxi fuq l-esportazzjonijiet jew kwalunkwe miżura b'effett ekwivalenti għandhom ikunu pprojbiti u ma għandhomx jiddaħħlu oħrajn ġodda.

               Regoli tal-oriġini

               Ir-regoli tal-oriġini u d-dispożizzjonijiet li jipprevedu kooperazzjoni amministrattiva għandhom ikunu jiffaċilitaw il-kummerċ u jkunu aktar sempliċi u għandhom iqisu r-regoli tal-oriġini preferenzjali standard tal-UE u l-interessi tal-produtturi tal-UE.

               Miżuri kontra l-frodi

               Fil-Ftehim għandu jkun hemm klawżola dwar il-kooperazzjoni amministrattiva mtejba u miżuri xierqa li l-partijiet jistgħu jieħdu meta jiġu stabbiliti nuqqas ta' kooperazzjoni amministrattiva fi kwistjonijiet dogonali, irregolaritajiet jew frodi.

               Ġestjoni tal-iżbalji amministrattivi

               Għandhom ikunu inklużi wkoll dispożizzjonijiet biex tiġi eżaminata b'mod konġunt il-possibbiltà li jiġu adottati miżuri xierqa f'każ ta' żbalji magħmula mill-awtoritajiet kompetenti fl-applikazzjoni tar-regoli preferenjali tal-oriġini.

               Faċilitazzjoni dogonali u tal-kummerċ

               Il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet li jiffaċilitaw il-kummerċ bejn il-partijiet, filwaqt li jiżguraw kontrolli effettivi. Għal dan il-għan il-Ftehim għandu jinkludi kummenti dwar ir-regoli, ir-rekwiżiti, il-formalitajiet u l-proċeduri tal-partijiet relatati mal-importazzjonijiet, l-esportazzjonijiet u t-tranżitu. Dawn id-dispożizzjonijiet għandhom iqisu l-Ftehim dwar il-Kooperazzjoni Dogonali u l-Assistenza Reċiproka inzijalat bejn l-UE u New Zealand jew l-emendi li jistgħu jsiru fih fil-futur.

               Il-Ftehim għandu jippromwovi l-implimentazzjoni u l-applikazzjoni effettivi tar-regoli u tal-istandards internazzjonali fil-qasam tad-dwana u proċeduri oħra marbuta mal-kummerċ, fosthom dispożizzjonijiet tad-WTO, il-Ftehim ta' Faċilitazzjoni tal-Kummerċ tad-WTO u strumenti tal-Organizzazzjoni Dinjija Doganali u l-Konvenzjoni ta' Kyoto riveduta.

               Il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet li jippromwovu l-iskambju tal-aħjar prassi, b'rabta ma' oqsma partikolari ta' interess reċiproku. Dawn l-oqsma jistgħu jinkludu kwistjonijiet bħall-modernizzazzjoni u s-simplifikazzjoni tar-regoli u l-proċeduri, dokumentazzjoni standardizzata, klassifikazzjoni tat-tariffi, trasparenza, rikonoxximent reċiproku u kooperazzjoni bejn l-aġenziji.

                Il-Ftehim għandu jippromwovi l-konverġenza fil-faċilitazzjoni tal-kummerċ billi jibbaża fuq standards u strumenti internazzjonali kif xieraq.

               Il-Ftehim għandu jippromwovi l-infurzar effettiv u effiċjenti tal-IPR mill-awtoritajiet tad-dwana fuq l-oġġetti kollha taħt il-kontroll tad-dwana.

               Il-Ftehim għandu jqis, fid-dispożizzjonijiet dwar il-faċilitazzjoni tal-kummerċ, l-isfidi tal-SMEs filwaqt li jiżgura kundizzjonijiet ekwi għall-operaturi ekonomiċi kollha.

               Il-Ftehim għandu jimmira li jistabbilixxi Protokoll dwar l-Assistenza Reċiproka f'Materji Dogonali, li jkopri l-assitenza f'investigazzjonijiet dogonali kontra l-frodi (fosthom assistenza fuq talba, assistenza spontanja u l-kunfidenzjalità) jew alternattivament il-Ftehim għandu jirreferi għall-Protokoll tal-Ftehim bejn l-UE u New Zealand dwar il-Kooperazzjoni Dogonali u l-Assistenza Amministrattiva Reċiproka.

               Ostakli nontariffarji

               Il-Ftehim għandu jindirizza kwistjonijiet regolatorji marbuta mal-kummerċ u l-ostakli nontariffarji (ONT) Il-Ftehim għandu għalhekk jipprojbixxi kwalunkwe projbizzjoni, restrizzjoni jew ONT oħra fuq il-kummerċ, li ma tkunx iġġustifikata mill-eċċezzjonijiet ġenerali stabbiliti hawn taħt, u li jkunu jistgħu jsarrfu f'mezzi arbitrarji ta' diskriminazzjoni jew restrizzjoni moħbija fuq il-kummerċ bejn il-partijiet. Għandha tingħata prijorità lid-dispożizzjonijiet u lill-proċeduri li għandhom jiġu inklużi biex ikun żgurat li jitneħħew l-ostakli nontariffarji mhux iġġustifikati fuq il-kummerċ. Il-Ftehim għandu wkoll jipprevedi proċeduri xierqa biex jipprevjeni ONT u ostakli oħra bla ħtieġa fuq il-kummerċ. Il-Ftehim għandu wkoll jindirizza r-rekwiżiti tal-lokalizzazzjoni.

               L-ONT speċifiċi għal xi prodott għandhom jissolvew fuq bażi ta' talba u offerta, b'mod parallel ma' skambji fuq konċessjonijiet tariffarji. Minħabba l-importanza li l-objettivi tal-Ftehim jiżdiedu u biex jitjieb l-aċċess għas-suq fuq livell ogħla minn dak li jippermettu r-regoli orizzontali, il-Ftehim għandu jinkludi impenji speċifiċi skont is-settur fuq l-ONT.

               Dan il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet dwar l-intrapriżi kummerċjali tal-istat, billi jivvaluta kwalunkwe distorsjoni possibbli fuq il-kompetizzjoni u l-ostkali għall-kummerċ li dawn jistgħu joħlqu.

               Regolamenti, standards u proċeduri tal-valutazzjoni tal-konformità tekniċi

               Minn barra li jikkonfermaw id-dispożizzjonijiet tal-Ftehim tad-WTO dwar l-Ostakli Tekniċi għall-Kummerċ, il-partijiet għandhom ukoll jistabbilixxu dispożizzjonijiet li jibbażaw fuq u jikkumplimentaw dawn id-dispożizzjonijiet sabiex jiffaċilitaw l-aċċess għas-swieq ta' xulxin.

               Il-Ftehim għandu jkun fih għadd ta' prinċipji ġenerali (bħall-proporzjonalità, l-ebda restrizzjoni bla bżonn, it-trasperenza, in-nondiskriminazzjoni) u dispożizzjonijiet li jibnu fuq ir-regoli tad-WTO u jikkumplimentawhom. Fost l-oħrajn, l-għanijiet għandhom jinkludu dejjem aktar trasparenza, il-promozzjoni ta' prassi regolatorja tajba, l-adozzjoni ta' standards internazzjonali rilevanti, sforz lejn il-kompattibbiltà u l-konverġenza tar-regolamenti tekniċi fuq il-bażi ta' standards internazzjonali, is-simplifikazzjoni tal-ittestjar u tar-rekwiżiti taċ-ċertifikazzjoni, permezz pereżempju tal-applikazzjoni ta' approċċ abbażi tar-riskju għall-valutazzjoni tal-konformità (inkluż l-applikazzjoni u l-awtoċertifikazzjoni f'setturi fejn dan huwa possibbli u xieraq) u dispożizzjonijiet li jimmiraw lejn il-kompattibbiltà tar-rekwiżit tal-ittestjar f'għadd ta' setturi ta' prijorità u l-promozzjoni tal-użu tal-akkreditazzjoni.

               Il-Ftehim għandu jkun fih dispożizzjonijiet li għandhom l-għan li jtejbu d-disseminazzjoni tal-informazzjoni mal-importaturi u l-esportaturi.

               In-negozjati għandhom jindirizzaw ir-relazzjoni bejn il-Ftehim u l-Ftehim dwar ir-Rikonoxximent Reċiproku eżistenti bil-għan li jtejbu l-implimentazzjoni tiegħu u jwasslu għall-kooperazzjoni aktar effiċjenti.

               Miżuri sanitarji u fitosanitarji (SPS)

               Il-partijiet għandhom jibnu fuq u jmorru lil hinn mill-Ftehim tad-WTO fuq il-miżuri SPS, bl-objettiv li jiffaċilitaw l-aċċess għas-suq ta' xulxin filwaqt li jipproteġu l-ħajja u s-saħħa tal-bniedem, tal-bhejjem u tal-pjanti. Il-kapitolu tal-SPS għandu jkopri kwistjonijiet bħat-trasparenza, il-proporzjonalità, id-dewmien bla bżonn, l-armonizzazzjoni, ir-rikonoxximent tal-ekwivalenza u miżuri alternattivi, ir-reġjonalizzazzjoni, il-kontroll, il-proċeduri tal-ispezzjonijiet u tal-approvazzjoni, l-awditi, il-kontrolli fuq l-importazzjonijiet, il-miżuri tal-emerġenza, l-approvazzjoni tal-istabbilimenti mingħajr spezzjoni minn qabel, iħares lejn l-applikazzjoni tal-proċessi tal-awtorizzazzjoni mal-UE kollha (entità waħda), il-kooperazzjoni regolatorja, il-kooperazzjoni mtejba fuq ir-resistenza antimikroba u l-ħolqien ta' mekkaniżmu li jindirizza b'ħeffa kwistjonijiet kummerċjali speċifiċi marbuta mal-miżuri SPS.

               In-negozjati għandhom isegwu d-dispożizzjonijiet tad-direttivi tan-negozjar adottati mill-Kunsill fl-20 ta' Frar 1995 (id-dokument tal-Kunsill 4976/95). In-negozjati għandhom jindirizzaw ir-relazzjoni bejn il-Ftehim u l-Ftehim bejn l-UE u New Zealand dwar il-miżuri sanitarji applikabbli għall-kummerċ tal-annimali ħajjin u tal-prodotti tal-annimali, filwaqt li jippriżervaw il-kontenut tiegħu u jipporvdu għal kooperazzjoni effikaċi.

               Il-benessri tal-annimali

               Il-Ftehim għandu jippromwovi l-kooperazzjoni u l-iskambji kontinwi fuq il-benessri tal-annimali, ħalli ssir diskussjoni fost l-oħrajn dwar impenji possibbli dwar l-ekwivalenza tal-benessri tal-annimali bejn il-partijiet.

               Salvagwardji

               Il-Ftehim għandu jinkludi klawżola dwar il-miżuri ta' salvagwardja li tgħid li kull parti tista' tieħu miżuri xierqa f'konformità mal-Ftehim tad-WTO dwar l-Implimentazzjoni tal-Artikolu XIX tal-GATT 1994 jew il-Ftehim tad-WTO dwar is-Salvagwardji. Il-Ftehim għandu jipprevedi wkoll li dawn il-miżuri ta' salvagwardja għandu jkollhom l-inqas effett ta' distorsjoni fuq il-kummerċ bilaterali.

               Sabiex jimmassimizza l-impenji lejn il-liberalizzazzjoni u sabiex jiżgura protezzjoni kollha meħtieġa, filwaqt li jqis l-ispeċifikazzjonijiet tas-setturi sensittivi, il-Ftehim għandu fil-prinċipju jkun fih klawżola ta' salvagwardja bilaterali li permezz tagħha kwalunkwe parti tkun tista' tneħħi, totalment jew parzjalment, preferenzi fejn żieda fl-importazzjonijiet ta' prodott mingħand il-parti l-oħra tkun qed tikkawża jew thedded li tikkawża ħsara serja lill-industrija domestika tagħha.

               Miżuri antidumping u kompensatorji

               Il-Ftehim għandu jinkludi klawżola dwar miżuri antidumping u kompensatorji li tgħid li kull parti tista' tieħu miżuri xierqa kontra d-dumping u/jew ta' kumpens għal sussidji f'konformità mal-Ftehim tad-WTO dwar l-Implimentazzjoni tal-Artikolu VI tal-GATT 1994 jew il-Ftehim tad-WTO dwar is-Sussidji u l-Miżuri Kompensatorji. Il-Ftehim għandu wkoll jintegra impenji li jmorru lil hinn mir-regoli tad-WTO f'dan il-qasam, f'konformità mar-regoli tal-UE u ma' ftehimiet preċedenti.

               Il-Ftehim għandu jirrikonoxxi li l-pagamenti mill-kaxxa l-ħadra mhumiex distorsivi għall-kummerċ u għalhekk fil-prinċipju ma għandhomx ikunu fil-mira ta' miżuri antidumping jew antisussidji.

               Kummerċ fis-Servizzi, Investiment Dirett Barrani u Kummerċ Diġitali

               F'konformità mal-Artikolu V tal-GATS, il-Ftehim għandu jkollu kopertura settorjali sostanzjali u għandu jkopri l-modi kollha tal-forniment. Il-Ftehim ma għandu jkollu l-ebda esklużjoni a priori mill-ambitu tiegħu, ħlief bl-esklużjoni tas-servizzi awdjoviżivi, mill-impenji tal-liberalizzazzjoni tas-servizzi u l-investiment u servizzi pprovduti u attivitajiet magħmula fl-eżerċizzju tal-awtorità governattiva. In-negozjati għandhom jimmiraw lejn il-liberalizzazzjoni progressiva u reċiproka tal-kummerċ fis-servizzi u l-investiment dirett barrani billi jeliminaw ir-restrizzjonijiet fuq l-aċċess għas-suq u t-trattament nazzjonali, lil hinn mill-impenji tad-WTO tal-Partijiet u l-offerti sottomessi fil-kuntest tan-negozjati tal-Ftehim tal-Kummerċ fis-Servizzi. Il-Ftehim għandu jinkludi regoli dwar ir-rekwiżiti tal-prestazzjoni marbuta mal-investiment dirett barrani.

               Aktar minn hekk, il-Ftehim għandu jkun fih dixxiplini regolatorji. Għal dak il-għan, in-negozjati għandhom ikopru kwistjonijiet bħal:

               ·Dispożizzjonijiet regolatorji dwar it-trasparenza u r-rikonoxximent reċiproku;

               ·Dispożizzjonijiet orizzontali fuq ir-regolamentazzjoni domestika, bħal dawk li jiżguraw l-imparzjalità u l-proċess ġust fir-rigward tal-liċenzjar u r-rekwiżiti u l-proċedimenti tal-kwalifikazzjoni; u

               ·Dispożizzjonijiet regolatorji għal setturi speċifiċi fosthom is-servizzi tat-telekomunikazzjoni, is-servizzi finanzjarji, is-servizzi ta’ konsenja u s-servizzi tat-trasport marittimu internazzjonali.

               Fil-kuntest tad-diġitalizzazzjoni dejjem tiżdied tal-kummerċ, in-negozjati għandhom jirriżultaw f'regoli li jkopru l-kummerċ u l-flussi transfruntiera tad-dejta, il-fiduċja elettronika u s-servizzi tal-awtentifikazzjoni, il-komunikazzjoni diretta mhux mitluba ta' kummerċjalizzazzjoni, u jindirizzaw it-talbiet mhux ġustifikati ta' dejta ta' lokalizzazzjoni, filwaqt li la jinnegozjaw u lanqas ma jaffettwaw ir-regoli tal-protezzjoni tad-dejta personali tal-UE.

               Il-Ftehim jista' jinkludi impenji proċedurali għad-dħul u s-soġġorn ta' persuni fiżiċi għal skopijiet ta' negozju skont l-impenji tal-Partijiet fil-Modulu 4. Mandankollu, xejn fil-Ftehim ma għandu jżomm lill-Partijiet milli japplikaw il-liġijiet, ir-regolamentazzjoni u r-rekwiżiti nazzjonali tagħhom dwar id-dħul u s-soġġorn, sakemm, meta jagħmlu dan ma jinnullifikawx jew ma jxekklux il-benefiċċji li jirriżulatw mill-Ftehim. Il-liġijiet, ir-regoli u r-rekwiżiti li jeżistu fl-UE dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol u d-drittijiet tax-xogħol għandhom jibqgħu japplikaw.

               Il-Ftehim għandu jirriaffirma d-dritt li tiġi rregolata l-attività ekonomika fl-interess pubbliku biex jiksbu objettivi ta' politika pubblika leġittimi bħall-protezzjoni u l-promozzjoni tas-saħħa pubblika, is-servizzi soċjali, l-edukazzjoni pubblika, is-sigurtà, l-ambjent, il-morali pubblika, il-protezzjoni soċjali jew tal-konsumaturi, il-protezzjoni tal-privatezza u tad-dejta u l-promozzjoni u l-protezzjoni tad-diversità kulturali. Il-kwalità għolja tas-servizzi pubbliċi tal-UE għandha tiġi ppriżervata skont it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) u b'mod partikolari mal-Protokoll Nru 26 dwar is-Servizzi ta' Interess Ġenerali, u għandhom jitqiesu r-riżervi tal-UE f'dan il-qasam, inkluż il-GATS.

               Moviment Kapitali u Pagamenti

               Il-Ftehim għandu l-għan li jneħħi r-ristrezzjonijiet fuq il-pagamenti kurrenti u l-movimenti kapitali marbuta ma’ tranżazzjonijiet liberalizzati minn dan il-Ftehim, u jinkludi klawżola ta' status quo. Il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet ta' salvagwardja u ta' konċessjoni (pereż. dwar l-Unjoni ekonomika u monetarja u l-bilanċ tal-pagamenti), li għandhom ikunu skont id-dispożizzjonijiet tat-TFUE dwar il-moviment liberu tal-kapital.

               Drittijiet tal-Proprjetà Intelletwali

               Il-Ftehim għandu jikkumplimenta u jibni fuq il-Ftehim dwar l-Aspetti Relatati mal-Kummerċ tad-Drittijiet tal-Proprjetà Intelletwali (TRIPs), bil-għan li jiżgura livell adegwat u effettiv ta' protezzjoni u infurzar tad-drittijiet tal-proprjetà intelletwali.

               Il-kapitolu tal-IPR għandu jkopri suġġetti, bħad-drittijiet tal-awtur u drittijiet relatati, trademarks, disinn, privattivi, drittijiet tal-varjetà tal-pjanti, informazzjoni mhux żvelata inkluż is-sigrieti kummerċjali, l-indikazzjonijiet ġeografiċi (IĠ) u l-infurzar imsaħħaħ. Il-Ftehim għandu jimmira li jtejjeb l-effikaċja tal-infurzar tal-IPR, inkluż fl-ambjent diġitali u fuq il-fruntiera (inkluż l-esportazzjonijiet).

               Il-Ftehim għandu jistabbilixxi mekkaniżmi xierqa ta' kooperazzjoni bejn il-partijiet biex isostni l-implimentazzjoni tal-kapitolu tal-IPR, kif ukoll bħala djalogu regolari dwar il-proprjetà intelletwali biex jippromwovi l-iskambju tal-informazzjoni dwar il-progress leġiżlattiv rispettiv, l-iskambju tal-esperjenzi tal-infurzar u l-konsultazzjoni fir-rigward ta' pajjiżi terzi.

               Mingħajr preġudizzju għad-diskuzzjonijiet multilaterali rilevanti f'dan ir-rigward, in-negozjati għandhom jesploraw il-kwistjoni tar-riżorsi ġenetiċi, l-għarfien tradizzjonali u l-folklor.

               Indikazzjonijiet ġeografiċi

               Il-Ftehim għandu jipprovdi protezzjoni diretta, permezz tal-Ftehim, lil-lista ta' IĠ (inbejjed, spirti, prodotti argrikoli u affarijiet tal-ikel), f'livell għoli ta' protezzjoni fuq il-bażi tal-Artikolu 23 tat-TRIPs, inkluż l-evokazzjoni, l-infurzar imsaħħaħ, il-koeżistenza ma' trademarks "bona fede" preċedenti, il-protezzjoni kontra ġeneriċi sussegwenti u l-possibbiltà li jiżdiedu IĠ ġodda. Kwistjonijiet dwar drittijiet individwali preċedenti marbuta mal-varjetajiet tal-pjanti, it-trademarks, użi ġeneriċi jew oħrjan leġittimi preċedenti, għandhom jiġu indirizzati. Barra minn dan, in-negozjati se jinkludu arranġamenti dwar il-protezzjoni tal-IGs fi swieq ta' pajjiżi terzi.

               Akkwist Pubbliku

               Abbażi tal-impenji tal-Ftehim tad-WTO dwar l-Akkwist Pubbliku (GPA), il-Ftehim għandu jimmira lejn aċċess komprenżiv u mtejjeb għas-suq tal-akkwist pubbliku. Dan għandu jinkludi kopertura komprensiva u aċċettabbli għaż-żewġ naħat ta' akkwisti pubbliċi fil-livelli kollha tal-gvern, tal-entitajiet tal-kuruna, intrapriżi tal-istat u impriżi bi drittijiet speċjali jew esklussivi, u l-akkwist pubbliku ta' oġġetti, servizzi u xogħolijiet pubbliċi. Meta jagħmlu hekk, il-partijiet jirrikonoxxu l-partikolaritajiet u s-sensittivitajiet tal-ambjent tal-akkwist pubbliku rispettiv tagħhom. Il-Ftehim għandu jqis ukoll li jkopri l-impenji għal sħubijiet pubbliċi privati / konċessjonijiet f'konformità mal-leġiżlazzjoni rispettiva f'dan il-qasam. Il-partijiet jirrikonoxxu l-importanza tal-prinċipju tat-trattament nazzjonali sabiex jiżguraw trattament li ma jkunx inqas favorevoli minn dak mogħti lil fornituri ta' oġġetti jew servizzi stabbiliti lokalment.

               L-impenji proċedurali għandhom ikunu bbażati fuq ir-regoli, il-proċeduri u r-rekwiżiti stabbiliti fil-GPA tad-WTO. B'mod partikolari, l-impenji għandhom jiżguraw proċess ġust (bħal jinkludu mekkaniżmi effettivi ta' rieżami) u trasparenza fl-akkwist kopert. Għandha titqies lingwa speċifika dwar it-trasparenza sabiex tkun żgurata ċ-ċarezza dwar l-applikabbiltà tar-regoli tal-akkwist u dwar l-opportunitajiet ta' akkwist li jkun hemm sabiex in-negozji jkollhom informazzjoni disponnibli b'mod faċli.

               Kummerċ u Kompetizzjoni

               Il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet dwar il-kompetizzjoni li jindirizzaw ir-regoli tal-kompetizzjoni u l-infurzar tagħhom.

               Il-Ftehim għandu jkun fih dispożizzjonijiet dwar is-sussidji. Barra minn dan għandu wkoll jindirizza l-Intrapriżi tal-Istat, il-monopolji deżignati u l-intrapriżi li ngħatawlhom drittijiet jew privileġġi speċjali.

               Intrapriżi żgħar u medji

               Il-Ftehim għandu jinkludi kapitolu speċifiku dwar l-SMEs. Il-Ftehim għandu jgħin lill-SMEs jieħdu vantaġġ sħiħ mill-opportunitajiet kummerċjali li se jinħolqu mill-Ftehim, inkluż permezz ta' qsim ta' informazzjoni dwar ir-rekwiżit tal-aċċess għas-suq u struttura istituzzjonali xierqa.

               Kummerċ u Żvilupp Sostennibbli

               Il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet dwar l-aspetti tax-xogħol u l-aspetti ambjentali tal-kummerċ u tal-iżvilupp sostennibbli, li huma ta' rilevanza fil-kuntest kummerċjali u tal-investiment dirett barrani. Għandu jinkludi dispożizzjonijiet li jippromwovu l-aderenza ma' prinċipji u regoli rilevanti miftiehma internazzjonalment u l-implimentazzjoni effettiva tagħhom, inkluż l-istandards fundamentali tax-xogħol u l-konvenzjonijiet fundamentali tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO) u ftehimiet ambjentali multilaterali fosthom dawk marbuta mat-tibdil fil-klima.

               Il-Ftehim għandu jafferma mill-ġdid id-dritt tal-partijiet li jirregolaw il-qasam tax-xogħol u l-qasam ambjentali, b'mod konsistenti mal-impenji internazzjonali tagħhom u skont livelli għolja ta' protezzjoni. Il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet biex il-livelli ta' protezzjoni tax-xogħol u ambjentali ma jitbaxxewx biex jgħinu l-kummerċ u l-invetsiment dirett barrani. Dan għandu jinkludi impenn li ma jingħatawx derogi mill-infurzar tal-liġijiet domestiċi tax-xogħol u ambjentali jew li dawn il-liġijiet ma jiġux infurzati.

               Il-Ftehim għandu jippromwovi kontribuzzjoni akbar mill-kummerċ u mill-investiment dirett barrani lejn l-iżvilupp sostennibbli, inkluż billi jindirizza oqsma bħall-faċilitazzjoni tal-kummerċ f'oġġetti u f'servizzi ambjentali u li ma jagħmlux ħsara lill-klima, u l-promozzjoni ta' skemi volontarji ta' żgurar tas-sostennabbiltà u tar-responsabbiltà korporattiva u soċjali, b'rispett għall-istrumenti rikonoxxuti internazzjonalment.

               Il-Ftehim għandu jkun fih ukoll impenji li jippromwovu l-kummerċ fir-riżorsi naturali miksuba legalment u ġestiti b'mod sostennibbli, partikolarment f'dak li għandu x'jaqsam mal-biodiversità, il-ħajja selvaġġa, il-prodotti tal-forestrija, is-sajd u jkopri l-istrumenti u l-prassi internazzjonali rilevanti. Għandu jippromwovi wkoll il-kummerċ li jiffavorixxi l-iżvilupp b'emissjonijiet baxxi u reżiljenti għall-klima.

               Il-Ftehim għandu jipprevedi dispożizzjonijiet adattati għall-implimentazzjoni u l-monitoraġġ effettivi ta' dawn id-dispożizzjonijiet, kif ukoll proċeduri li jindirizzaw kwalunkwe tilwim li jqum bejn il-partijiet, u għandu jipprevedi l-parteċipazzjoni tas-soċjetà ċivili.

               Enerġija u Materja Prima

               Il-Ftehim għandu jinkludi diżpożizzjonijiet li jindirizzaw l-aspetti tal-enerġija u tal-materja prima relatati mal-kummerċ u mal-investiment dirett barrani. Il-Ftehim għandu jimmira lejn li jiżgura ambjent kummerċjali miftuħ, nondiskriminatorju u prevedibbli u lejn li jillimita l-prassi antikompetittivi f'dan il-qasam. Il-Ftehim għandu wkoll jinkludi regoli li jsostnu u jippromwovu aktar il-kummerċ u l-investiment dirett barrani fis-settur tal-enerġija rinnovabbli. Il-Ftehim għandu wkoll isaħħaħ il-kooperazzjoni fl-oqsma msemmija hawn fuq.

               Trasparenza tar-Regolamenti

               Il-Ftehim għandu jkun fih dispożizzjonijiet dwar:

               ·Il-pubblikazzjoni, inkluż li l-miżuri ta' applikazzjoni ġenerali jkunu disponibbli għall-pubbliku, b'mod nondiskriminatorju u b'biżżejjed ħin għall-kummenti dwar il-proposti ta' miżuri ta' applikazzjoni ġenerali.

               ·Mistoqsijiet u punti ta' kuntatt, b'mekkaniżmi biex iwieġbu għall-mistoqsijiet mingħand partijiet interessati dwar miżuri propsoti jew fis-seħħ.

               ·Procedimenti amministrattivi bbażati fuq il-liġi u skontha, li jiżguraw li l-informazzjoni dwar l-operat ta' miżuri ta' applikazzjoni ġenerali tkun disponibbli għall-persuni interessati u tingħata biżżejjed opportunità lil dawk milquta mill-proċediment biex jippreżentaw opinjonijiet qabel ma tittieħed xi azzjoni amministrattiva finali.

               ·Opportunitajiet xierqa biex azzjoni amministrattiva fl-oqsma koperti minn dan il-Ftehim tiġi rieżaminata u appellata.

               ·Promozzjoni tar-regolamentazzjoni tal-kwalità u tal-prassi amministrattiva tajba.

               Kooperazzjoni regolatorja

               Il-Ftehim għandu jinkludi dixxiplini trażversali dwar il-koerenza regolatorja u t-trasparenza għall-iżvilupp, l-adozzjoni u l-implimentazzjoni ta' regolamenti effiċjenti, kosteffikaċi u aktar kompatibbli biex jiffaċilitaw il-kummerċ. Il-Ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet dwar il-promozzjoni tal-iskambju tal-informazzjoni, użu aħjar ta' prassi regolatorji tajbin, u kooperazzjoni regolatorja msaħħa.

               Għal dan l-għan għandu jiġi kkunsidrat jekk għandhomx jiddaħħlu dispożizzjonijiet dwar il-kooperazzjoni regolatorja f'xi oqsma speċifiċi, u jekk għandhomx jiddaħħlu mekkaniżmi biex jiġu identifikati ostakli potenzjali ħalli jiġu indirizzati permezz tal-kooperazzjoni regolatorja.

               Dispożizzjonijiet istituzzjonali u finali

               Għandha tiġi stabbilita rabta ċara legali u istituzzjonali bejn il-Ftehim u l-PARC. Dan għandu jiżgura koerenza esterna b'mod partikolari fir-rigward tal-eżistenza, l-applikazzjoni, is-sospensjoni u t-terminazzjoni tad-dispożizzjonijiet rispettivi.

               Il-Ftehim għandu joħloq korp ġenerali speċifiku biex jimmonitorja l-implimentazzjoni tal-Ftehim. Jistgħu jinħolqu kumitati jew gruppi ta' ħidma fuq oqsma speċifiċi skont il-bżonn u dawn għandhom joperaw skont qafas tal-korp ġenerali.

               Soluzzjoni tat-Tilwim u l-Medjazzjoni

               Il-Ftehim għandu jinkludi mekkaniżmu effettiv u vinkolanti biex jissolva t-tilwim bi proċedura mħaffa, partikolarment għall-kompożizzjoni tal-bord u għat-twettiq tal-proċedimenti tal-bord. Il-mekkaniżmu tas-soluzzjoni tat-tilwim għandu jkun trasparenti, miftuħ u innovattiv. Għandu jinkludi dispożizzjonijiet għal mekkaniżmu tal-medjazzjoni flessibbli u rapidu.

               Eċċezzjonijiet ġenerali

               Il-Ftehim għandu jinkludi eċċezzjonijiet ġenerali, applikabbli għall-partijiet rilevanti tal-Ftehim, inkluż dwar is-sigurtà, il-bilanċ tal-pagamenti, is-superviżjoni prudenzjali u t-tassazzjoni.

               Lingwi awtentiċi

               Il-Ftehim, li għandu jkun awtentiku bil-lingwi kollha tal-Unjoni Ewropea, għandu jinkludi klawżola dwar il-lingwa għal dak l-għan.

               Kwistjonijiet oħrajn

               Il-Ftehim għandu jirrikonoxxi l-importanza tal-kwistjonijiet tal-protezzjoni tal-konsumatur u jsostni l-protezzjoni effettiva tal-konsumatur, inkluż fl-ambjent diġitali.

               Wara l-analiżi mill-Kummissjoni u qabel il-konsultazzjoni mal-Kumitat tal-Politika Kummerċjali u skont it-Trattati tal-UE, il-Ftehim jista' jinkludi dispożizzjonijiet addizzjonali dwar il-kummerċ u r-relazzjoni ekonomika fejn, matul in-negozjati jiġi espress interess reċiproku li jsir hekk.

               Waitangi

               Il-Ftehim għandu jindirizza l-obbligazzjonijiet tal-gvern ta' New Zealand marbuta mat-Trattat ta' Waitangi. F'dan ir-rigward, kwalunkwe miżura meħuda skont din id-dispożizzjoni ma għandhiex tintuża bħala mezz ta' diskriminazzjoni arbitrarja jew mhux iġġustifikata kontra persuni min-naħa l-oħra jew bħala restrizzjoni moħbija fuq il-kummerċ fl-oġġetti u s-servizzi u l-investiment dirett barrani.


				|

		52014PC0147

			Rakkomandazzjoni għal DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL dwar l-approvazzjoni mill-Kummissjoni, f'isem il-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra /* COM/2014/0147 final */

			   	MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI
1.           IL-KUNTEST TAL-PROPOSTA
Din il-proposta hija mħejjija fid-dawl
tal-iffirmar, l-applikazzjoni provviżorja u l-konklużjoni prevista
ta’ Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u r-Repubblika tal-Moldova, sabiex
tiġi approvata l-konklużjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni
mill-Kummissjoni f’isem il-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (KEEA).
Billi l-KEEA hija wkoll Parti
għall-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati
Membri tagħha, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova,
min-naħa l-oħra, il-Kummissjoni se tagħmel rakkomandazzjoni
separata għall-approvazzjoni tal-Kunsill tal-konklużjoni
mill-Kummissjoni dwar partijiet tal-Ftehim li jaqgħu taħt it-Trattat
li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (KEEA).
Għall-iffirmar u l-konklużjoni
tal-ftehimiet internazzjonali mill-KEEA japplikaw proċeduri differenti.
B’mod partikolari, bi qbil mal-Artikolu 101 tat-Trattat tal-KEEA, dawn
il-ftehimiet għandhom jiġu konklużi mill-Kummissjoni
bl-approvazzjoni tal-Kunsill. Huwa għalhekk neċessarju li jiġu
adottati deċiżjonijiet separati kemm għall-iffirmar kif ukoll
għall-konklużjoni tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni mill-UE u
mill-KEEA.
Għall-konklużjoni tal-Ftehim ta'
Assoċjazzjoni f’isem il-KEEA, il-Kummissjoni tipproponi li l-Kunsill
jagħti l-approvazzjoni tiegħu, skont it-tieni paragrafu
tal-Artikolu 101 tat-Trattat li jistabbilixxi l-KEEA.
Fid-dawl
tar-riżultati tan-negozjati msemmija fil-Proposta għal
Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-iffirmar, f’isem l-UE, u l-applikazzjoni
provviżorja tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u r-Repubblika
tal-Moldova, kif ukoll il-Proposta għal Deċiżjoni tal-Kunsill
dwar il-konklużjoni ta’ Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-UE u
r-Repubblika tal-Moldova, il-Kummissjoni tipproponi li l-Kunsill
jiddeċiedi li l-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u
l-Komunità Ewropea dwar l-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom,
minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa
l-oħra, għandu jiġi ffirmat f’isem l-Unjoni u jistabbilixxi
ħatra tal-persuna/i bis-setgħa li tiffirma/jiffirmaw f’isem l-Unjoni.
Bl-approvazzjoni
tal-Kunsill u d-deċiżjoni xierqa tal-Kummissjoni, il-Kummissjoni se
tkun tista' tiffirma u tikkonkludi l-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni f’isem
il-KEEA.
2.           IR-RIŻULTATI U
L-ELEMENTI ĠURIDIĊI TAL-PROPOSTA
Il-Kummissjoni tirrakkomanda li l-Kunsill
japprova, skont it-tieni paragrafu tal-Artikolu 101 tat-Trattat li
jistabbilixxi l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, il-konklużjoni
tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea
tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħha, minn naħa
waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra, fir-rigward
ta’ kwistjonijiet li għandhom x'jaqsmu mal-KEEA.
It-test ta’ dan il-Ftehim huwa mehmuż ma’
din ir-Rakkomandazzjoni.
Min-naħa
tal-Unjoni, il-bażi ġuridika għall-konklużjoni ta' dan
il-Ftehim hija l-Artikolu 217, flimkien mal-Artikolu 218(6)(a) u
t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 218(8) tat-TFUE.
Għall-KEEA,
il-bażi ġuridika għal dan il-Ftehim hija l-Artikolu 101
tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika.
Il-proposta
mehmuża tikkostitwixxi, flimkien mad-deċiżjoni tal-Kummissjoni
dwar konklużjoni, l-istrument ġuridiku għall-konklużjoni
tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni f’isem il-KEEA.
Il-fatt li l-Kummissjoni bagħtet
il-proposta tagħha bħala ftehim bejn l-Unjoni u l-Istati Membri
tagħha u r-Repubblika tal-Moldova huwa marbut mal-ħolqien inizjali
ta' dan il-Ftehim skont ir-regoli tat-Trattat qabel id-dħul fis-seħħ
tat-Trattat ta' Lisbona.
Skont l-Artikolu 102 tat-Trattat Euratom,
Ftehim ma jistax jidħol fis-seħħ għall-KEEA sakemm
il-Kummissjoni ma tkunx ġiet notifikata mill-Istati Membri li l-ftehim sar
applikabbli skont id-dispożizzjonijiet tal-liġijiet nazzjonali
rispettivi tagħhom.
Rakkomandazzjoni għal
DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
dwar l-approvazzjoni mill-Kummissjoni, f'isem
il-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, tal-Ftehim ta’
Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija
Atomika u l-Istati Membri tagħha, minn naħa waħda, u
r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra
IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabbilixxi
l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, u b’mod partikolari t-tieni
paragrafu tal-Artikolu 101 tiegħu,
Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni
mill-Kummissjoni,
Billi:
(1)       Fil-15 ta’ Ġunju 2009,
il-Kunsill awtorizza lill-Kummissjoni biex tiftaħ negozjati mar-Repubblika
tal-Moldova għall-konklużjoni ta’ Ftehim ġdid bejn l-Unjoni
Ewropea u r-Repubblika tal-Moldova biex jissostitwixxi l-Ftehim ta’
Sħubija u Kooperazzjoni.[1]

(2)       Meta titqies ir-relazjoni
storika mill-qrib u rabtiet progressivament eqreb bejn il-Partijiet, kif ukoll
ix-xewqa tagħhom li jsaħħu u jwessgħu r-relazzjonijiet
b’mod innovattiv u ambizzjuż, in-negozjati dwar il-Ftehim ta’
Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija
Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u
r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra (minn hawn’ il quddiem
“il-Ftehim”), ġew finalizzati b’suċċess billi kien inizjalat
il-Ftehim fid-29 ta’ Novembru 2013.
(3)       Il-Kummissjoni tipproponi
lill-Kunsill li l-Ftehim għandu jiġi ffirmat f’isem l-Unjoni Ewropea
u applikat fuq bażi provviżorja, skont l-Artikolu 465
tal-Ftehim, sakemm jiġi konkluż f’data aktar tard.
(4)       Il-Ftehim ikopri wkoll
kwistjonijiet li jaqgħu taħt il-kompetenzi tal-Euratom,
jiġifieri l-Artikolu 77(i).
(5)       L-iffirmar u
l-konklużjoni tal-Ftehim huma soġġetti għal proċedura
separata fir-rigward ta’ kwistjonijiet li jaqgħu taħt it-Trattat dwar
l-Unjoni Ewropea u t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea.
(6)       Il-Ftehim għandu
għalhekk jiġi konkluż ukoll f’isem il-Komunità Ewropea
tal-Enerġija Atomika f'dak li għandu x’jaqsam ma’ kwistjonijiet li
jaqgħu taħt it-Trattat tal-Euratom.
(7)       Skont l-Artikolu 102
tat-Trattat tal-Euratom, il-Ftehim ma jistax jidħol fis-seħħ
għall-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika sakemm il-Kummissjoni
Ewropea ma tkunx ġiet notifikata mill-Istati Membri li tali ftehim sar
applikabbli skont id-dispożizzjonijiet tal-liġijiet nazzjonali
rispettivi tagħhom.
(8)       Il-konklużjoni
tal-Ftehim mill-Kummissjoni Ewropea, li taġixxi f'isem il-Komunità Ewropea
tal-Enerġija Atomika, għandha tiġi approvata.
ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:
Artikolu 1
Il-konklużjoni
mill-Kummissjoni Ewropea, f'isem il-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika,
tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea
tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħha, minn naħa
waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra, hija b'dan
approvata.[2]
[3]
Artikolu 2
Din id-Deċiżjoni għandha
tidħol fis-seħħ fil-jum wara dak tal-adozzjoni tagħha.
Magħmul fi Brussell,
                                                                       Għall-Kunsill
                                                                       Il-President
[1]               ĠU L 181, 24.6.1998, p. 1–48.
[2]  It-test tal-Ftehim hu mehmuż mad-Deċiżjoni dwar
l-iffirmar, f’isem l-Unjoni Ewropea, u l-applikazzjoni provviżorja
tal-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea
tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħha, minn naħa
waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra, (ĠU...)
[3]               ĠU: Jekk jogħgbok fin-nota ta' qiegħ
il-paġna ta' fuq din daħħal ir-referenza tal-pubblikazzjoni
tad-Deċiżjoni fid-dokument [...]


               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 13.5.2015
            COM(2015) 243 final
            Rakkomandazzjoni għal
            DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
            li tħassar id-Deċiżjoni 2009/589/KE dwar l-eżistenza ta’ defiċit eċċessiv fil-Polonja

               Rakkomandazzjoni għal

               DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL

               li tħassar id-Deċiżjoni 2009/589/KE dwar l-eżistenza ta’ defiċit eċċessiv fil-Polonja

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 126(12) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni,

               Billi:

               (1)Fis-7 ta' Lulju 2009, fuq rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni, il-Kunsill iddeċieda, skont l-Artikolu 104(6) tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea (TKE), li kien hemm defiċit eċċessiv fil-Polonja.

               (2)Fl-istess data, skont l-Artikolu 104(7) tat-TKE u l-Artikolu 3(4) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) 1467/97 tas-7 ta' Lulju 1997 dwar li titħaffef u tiġi ċċarata l-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ defiċit eċċessiv
                  1
               , il-Kunsill, abbażi ta ' rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni, bagħat rakkomandazzjoni lill-Polonja bil-għan li s-sitwazzjoni tad-defiċit eċċessiv tinġieb fi tmiemha sa mhux aktar tard mill-2012.

               (3)Fil-21 ta’ Ġunju 2013, il-Kunsill ikkonkluda li l-Polonja kienet ħadet azzjoni effettiva iżda kienu seħħew avvenimenti ekonomiċi negattivi b’implikazzjonijiet kbar fuq il-finanzi pubbliċi wara l-adozzjoni tar-rakkomandazzjoni oriġinali. Għaldaqstant, il-Kunsill, fuq rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni qies li l-kundizzjonijiet previsti fl-Artikolu 3(5) tar-Regolament (KE) Nru 1467/97 kienu sodisfatti, u ħareġ Rakkomandazzjoni ġdida lill-Polonja skont l-Artikolu 126(7) tat-Trattat, bil-għan li s-sitwazzjoni ta' defiċit eċċessiv tinġieb fi tmiemha sal-2014
                  2
               .

               (4)Fl-10 ta ' Diċembru 2013, il-Kunsill iddeċieda skont l-Artikolu 126(8) tat-Trattat, li l-Polonja ma kinitx ħadet azzjoni effettiva f'konformità mar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-21 ta ' Ġunju 2013 biex tikkoreġi d-deċifit eċċessiv tagħha sal-2014
                  3
                u skont l-Artikolu 126(7) tat-Trattat, irrakkomanda lill-Polonja li ttemm is-sitwazzjoni ta ' defiċit eċċessiv tagħha sal-2015
                  4
               . Il-Polonja ġiet irrakkomandata biex tilħaq defiċit nominali ta’ 4.8% tal-PDG fl-2013, 3.9% tal-PDG fl-2014 u ta’ 2.8% tal-PDG fl-2015 (għajr l-impatt tat-trasferimenti tal-assi mis-sistema ta' pensjonijiet tat-tieni pilastru). Abbażi tat-tbassir makroekonomiku sottostanti għar-rakkomandazzjoni tal-Kunsill, dan huwa konsistenti ma' titjib tal-bilanċ strutturali ta' 1% tal-PDG fl-2014, u ta' 1.2% tal-PDG fl-2015. Ġie rrakkomandat ukoll lill-Polonja li timplimenta b' mod rigoruż il-miżuri li kienet diġà ħabbret u adottat, filwaqt li tikkumplimentahom b' miżuri addizzjonali sabiex tilħaq korrezzjoni sostenibbli tad-defiċit eċċessiv sal-2015. Il-Polonja ngħatat l-iskadenza tal-15 ta’ April 2014 biex tirrapporta dwar il-miżuri meħuda biex tikkonforma ma’ din ir-rakkomandazzjoni.

               (5)Fit-2 ta' Ġunju 2014, il-Kummissjoni kkonkludiet li f'dak il-mument, ma kien meħtieġ l-ebda pass ieħor fl-proċedura ta' defiċit eċċessiv.

               (6)Skont l-Artikolu 4 tal-Protokoll dwar il-proċedura ta’ defiċit eċċessiv mehmuża mat-Trattati, il-Kummissjoni tipprovdi d-data għall-implimentazzjoni ta' din il-proċedura. Bħala parti mill-applikazzjoni ta’ dan il-Protokoll, l-Istati Membri darbtejn fis-sena għandhom jirrappurtaw dejta dwar id-defiċits u d-dejn tal-gvern tagħhom u dwar varjabbli assoċjati, jiġifieri qabel l-1 ta’ April u qabel l-1 ta' Ottubru, skont l-Artikolu 3 tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 479/2009 tal-25 ta’ Mejju 2009 dwar l-applikazzjoni tal-Protokoll dwar il-proċedura tad-defiċit eċċessiv mehmuża mat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea
                  5
               .

               (7)Il-Kunsill għandu jieħu deċiżjoni biex iħassar deċiżjoni fuq l-eżistenza ta’ defiċit eċċessiv fuq il-bażi tad-dejta notifikata. Barra minn hekk, deċiżjoni dwar l-eżistenza ta’ defiċit eċċessiv għandha titħassar biss jekk (i) it-tbassiriet tal-Kummissjoni jindikaw li d-defiċit ma jkunx se jaqbeż il-limitu ta’ 3% tal-PDG tul il-perjodu ta’ tbassir
                  6
               ; u (ii) il-proporzjon tad-dejn jissodisfa l-viżjoni għall-futur tal-valur referenzjarju tad-dejn.

               (8)Barra minn hekk, f’konformità mal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, għandha tingħata kunsiderazzjoni dovuta tar-riformi sistemiċi tal-pensjonijiet bl-introduzzjoni ta’ sistema b’diversi pilastri li tinkludi pilastru mandatorju ffinanzjat kompletament.

               (9)Abbażi tad-dejta pprovduta mill-Kummissjoni (Eurostat) skont l-Artikolu 14 tar-Regolament (KE) Nru 479/2009, wara n-notifika mill-Polonja f'April 2015, il-Programmta ' Konverġenza tal-2015 u t-tbassir tar-rebbiegħa tal-2015 tal-Kummissjoni, il-konklużjonijiet li ġejjin huma ġġustifikati:

               –Fl-2014, id-defiċit tal-gvern ġenerali kien jammonta għal 3,2 % tal-PDG. Billi dan in-numru jista’ jitqies li huwa qrib il-valur ta’ referenza u l-proporzjon ta' dejn għall-PDG tal-Polonja huwa taħt is-60% tal-valur ta’ referenza tal-PDG b’mod sostenut, il-Polonja hija eliġibbli għad-dispożizzjonijiet rigward ir-riformi sistemiċi tal-pensjonijiet tal-Artikolu 2(7) tar-Regolament (KE) Nru 1467/97. Ir-riforma sistemika tal-pensjonijiet tal-Polonja mill-1999 ġiet annullata minn liġi li ġiet adottata f’Diċembru 2013. Fuq il-bażi ta' dan l-annullament, parti mill-assi akkumulati mill-fondi privati tal-pensjonijiet iffinanzjati kompletament (li jiffurmaw it-tieni pilastru tas-sistema tal-pensjonijiet tal-Polonja) ġew trasferiti għall-iskema pubblika tas-sigurtà soċjali (l-ewwel pilastru tas-sistema tal-pensjonijiet tal-Polonja). Barra minn hekk, it-tieni pilastru tas-sistema tal-pensjonijiet tilef il-kopertura universali tiegħu, fis-sens li l-parteċipazzjoni ma baqgħetx obbligatorja. B'riżultat ta' dan, l-annullament tal-2013 temm in-natura sistemika tar-riforma tal-1999. Madankollu, sal-aħħar ta’ Lulju tal-2014 il-kontribuzzjonijiet soċjali tal-parteċipanti kollha xorta waħda għaddew għat-tieni pilastru. Dawn il-kontribuzzjonijiet huma l-kostijiet netti tar-riforma sistemika tal-pensjonijiet tal-1999 u għandhom jiġu kkunsidrati meta tiġi vvalutata l-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv. Il-kostijiet netti diretti totali għall-perjodu Jannar — Lulju 2014, huma stmati għal 0.4% tal-PDG, u għalhekk mhumiex biżżejjed biex jispjegaw l-eċċess tad-defiċit ġenerali tal-gvern fuq il-valur ta’ referenza tat-Trattat ta’ 3% tal-PDG fl-2014.

               –Il-programm ta’ konverġenza, ippreżentat mill-Gvern Pollakk fit-30 ta’ April 2015, jimmira għal defiċit ta’ 2.7% tal-PDG fl-2015 u ta’ 2.3% tal-PDG fl-2016. It-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa tal-2015 ibassar defiċit ta’ 2.8% tal-PDG fl-2015 u, abbażi ta’ suppożizjoni ta' ebda bidla fil-politika, ta’ 2.6% tal-PDG fl-2016. B’hekk, id-defiċit mistenni li jibqa’ taħt il-valur ta ' referenza tat-Trattat ta’ 3% tal-PDG matul il-perjodu ta' tbassir.

               –Il-Kummissjoni tistma li l-bilanċ strutturali, jiġifieri l-bilanċ  tal-gvern ġenerali aġġustat għaċ-ċiklu ekonomiku u nett minn miżuri ta’ darba u miżuri oħra temporanji, tjieb b’0.9% tal-PDG fl-2014.

               –Id-dejn gross tal-gvern ġenerali ammonta għal 50.1% tal-PDG fl-2014. It-tbassir tar-rebbiegħa tal-2015 tal-Kummissjoni jbassar li d-dejn gross tal-gvern ġenerali ser jonqos b'mod temporanju għal 50.9% tal-PDG fl-2015,u 50.8% tal-PDG fl-2016 jiġifieri taħt il-valur ta' referenza ta' 60% tal-PDG.

               (10)Mill-2015, li hija s-sena ta' wara dik li fiha saret il-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv, il-Polonja hija soġġetta għall-parti preventiva tal-Patt ta' Stabbiltà u Tkabbir, u għandha timxi lejn l-objettiv ta' terminu medju tagħha b'pass xieraq, filwaqt li tirrispetta l-punt ta' referenza tan-nefqa. It-tbassir tar-rebbiegħa tal-2015 tas-servizzi tal-Kummissjoni ibassar li l-bilanċ strutturali se jitjieb b’0.2% tal-PDG kemm fl-2015 kif ukoll fl-2016, ibbażat fuq is-suppożizzjoni ta’ ebda bidla fil-politika. Fuq il-bażi ta’ valutazzjoni globali, il-Polonja hija proġettata li tkun konformi mal-aġġustament meħtieġ lejn l-objettiv ta’ terminu medju fl-2015 skont it-tkabbir fl-infiq nett taħt in-norma, billi hemm ir-riskju ta’ xi devjazzjoni mit-triq ta’ aġġustament meħtieġ fl-2016 peress li l-aġġustament strutturali jaqa’ taħt ir-rekwiżit fl-2016 b’tali mod li sejrin ikunu meħtieġa aktar miżuri f’dik is-sena.

               (11)F’konformità mal-Artikolu 126(12) tat-Trattat, Deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-eżistenza ta’ defiċit eċċessiv għandha titħassar meta, fil-fehma tal-Kunsill, tkun saret korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv fl-Istat Membru konċernat.

               (12)Fil-fehma tal-Kunsill, id-defiċit eċċessiv fil-Polonja ġie kkoreġut u d-Deċiżjoni 2009/589/KE għaldaqstant għandha tiitħassar.

               (13)Il-Kunsill ifakkar li r-riforma sistemika tal-pensjonijiet tal-1999 ħadet post skema tal-pensjoni pubblika b'benefiċċju definit, b’sistema tat-tliet pilastri bbażata fuq kontributi definiti. L-għan ewlieni tar-riforma kien li jtejjeb is-sostenibilità tas-sistema tal-pensjonijiet tal-Polonja speċjalment fid-dawl ta’ sfida kbira mill-perspettiva demografika li qed taffaċċja l-Polonja. L-annullament tar-riforma sistemika fi tmiem l-2013, żied għal darb’oħra r-rwol tal-ewwel pilastru pubbliku, li, kuntrarjament għat-tieni pilastru, mhuwiex kompletament finanzjat, iżda sistema ta' kontribuzzjoni nozzjonali definita. Filwaqt li jipproduċi xi appoġġ baġitarju fi żmien qasir, l-annullament tar-riforma sistemika tal-1999 ma jtejjibx is-sostenibbiltà fit-tul tal-finanzi pubbliċi, minħabba li l-benefiċċji fuq perjodu qasir ta’ żmien minn kontribuzzjonijiet soċjali ogħla u ħlas ta’ imgħax aktar baxx, fil-futur se jiġu kkumpensati minn ħlas ta’ pensjoni ogħla mill-pilastru tal-pensjoni pubblika. B’mod ġenerali, l-annullament tar-riforma sistemika tal-pensjonijiet tal-1999 fih xi riskji għall-finanzi pubbliċi tal-Polonja fuq medda twila ta’ żmien,

               ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:

               Artikolu 1

               Minn valutazzjoni kumplessiva jsegwi li s-sitwazzjoni ta' defiċit eċċessiv fil-Polonja ġiet ikkoreġuta.

               Artikolu 2

               Id-Deċiżjoni 2009/589/KE hija b'dan imħassra.

               Artikolu 3

               Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lir-Repubblika tal-Polonja.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)
                  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 6.

                     (2)
                  Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-21 ta' Ġunju 2013 bil-għan li tintemm is-sitwazzjoni ta' defiċit eċċessiv tal-gvern fil-Polonja.

                     (3)
                  Id-Deċiżjoni tal-Kunsill 2013/758/UE tal-10 ta’ Diċembru 2013 li tistabilixxi li ma ttieħdet ebda azzjoni effettiva mill-Polonja b'reazzjoni għar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-21 ta' Ġunju 2013.

                     (4)
                  Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-2 ta' Diċembru 2013 bil-għan li tintemm is-sitwazzjoni ta' defiċit eċċessiv tal-gvern fil-Polonja.

                     (5)
                  ĠU L 145, 10.6.2009, p. 1.

                     (6)
                  B' konformità ma' “Speċifikazzjonijiet dwar l-implimentazzjoni tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir u l-Linji Gwida dwar il-format u l-kontenut ta ' Programmi ta ' Stabbiltà u Konverġenza”, tat-3 ta’ Settembru 2012. Ara:

                     http://ec.europa.eu/economy_finance/economic_governance/sgp/pdf/coc/code_of_conduct_en.pdf