title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tas-Slovakkja tal-2020 u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tas-Slovakkja tal-2020 2020/C 282/25

text:
               26.8.2020

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 282/164

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
      tal-20 ta’ Lulju 2020
      dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tas-Slovakkja tal-2020 u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tas-Slovakkja tal-2020
      (2020/C 282/25)
      IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
      Billi:

                  (1)

                  Fis-17 ta’ Diċembru 2019, il-Kummissjoni adottat l-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli, li tat bidu għas-Semestru Ewropew tal-2020 għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika. Hija ħadet kont debitu tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, iddikjarat mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Fis-17 ta’ Diċembru 2019, fuq il-bażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (2), il-Kummissjoni adottat ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, li fih ma identifikatx lis-Slovakkja bħala wieħed mill-Istati Membri li jirrikjedi li jsirlu analiżi fil-fond. Fl-istess data, il-Kummissjoni adottat ukoll rakkomandazzjoni għal rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-żona tal-euro.

                  (2)

                  Ir-rapport dwar il-pajjiż tal-2020 għas-Slovakkja ġie ppubblikat fis-26 ta’ Frar 2020. Huwa vvaluta l-progress tas-Slovakkja fl-indirizzar tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi adottati mill-Kunsill fid-9 ta’ Lulju 2019 (3) (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi għall-2019”), is-segwitu mogħti lir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi adottati fis-snin preċedenti u l-progress tas-Slovakkja lejn il-miri nazzjonali tagħha ta’ Ewropa 2020.

                  (3)

                  Fil-11 ta’ Marzu 2020, l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa uffiċjalment iddikjarat it-tifqigħa tal-COVID-19 bħala pandemija dinjija. Din hija emerġenza serja tas-saħħa pubblika għaċ-ċittadini, is-soċjetajiet u l-ekonomiji. Qiegħda tpoġġi lis-sistemi tas-saħħa nazzjonali taħt pressjoni qawwija, tikkawża tfixkil fil-katini ta’ provvista dinjija, toħloq volatilità fis-swieq finanzjarji, tiskatta xokkijiet fid-domanda tal-konsumatur u qed ikollha effetti negattivi f’diversi setturi. Qiegħda tkun ta’ theddida għall-impjiegi u għad-dħul tan-nies kif ukoll għan-negozju tal-kumpaniji. Hija kkawżat xokk ekonomiku kbir li diġà qiegħed ikollu riperkussjonijiet serji fl-Unjoni. Fit-13 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni li tappella għal reazzjoni ekonomika koordinata għall-kriżi, li tinvolvi l-atturi kollha fil-livell nazzjonali u fil-livell tal-Unjoni.

                  (4)

                  Diversi Stati Membri ddikjaraw stat ta’ emerġenza jew daħħlu miżuri ta’ emerġenza. Jenħtieġ li kwalunkwe miżura ta’ emerġenza tkun strettament proporzjonata, neċessarja, b’terminu ta’ żmien limitat, u konformi ma’ standards Ewropej u internazzjonali. Jenħtieġ li tkun soġġetta għal sorveljanza demokratika u skrutinju ġudizzjarju indipendenti.

                  (5)

                  Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Il-klawżola liberatorja ġenerali, kif previst fl-Artikolu 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97 u fl-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 (4), tiffaċilita l-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ tnaqqis qawwi fir-ritmu ekonomiku. Fil-komunikazzjoni tagħha tal-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni kkunsidrat li, meta titqies il-kriżi ekonomika qawwija mistennija bħala riżultat tal-pandemija tal-COVID-19, il-kondizzjonijiet għall-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali kienu sodisfatti u talbet li l-Kunsill japprova din il-konklużjoni. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri għall-finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. Huma qablu li l-kriżi ekonomika qawwija tirrikjedi reazzjoni reżoluta, ambizzjuża u kkoordinata. L-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tippermetti devjazzjoni temporanja mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq perjodu medju ta’ żmien, sakemm dan ma jpoġġix fil-periklu s-sostenibbiltà fiskali fuq il-perjodu medju ta’ żmien. Fil-każ tal-parti korrettiva, il-Kunsill jista’ wkoll jiddeċiedi, fuq rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni, li jadotta trajettorja fiskali riveduta. Il-klawżola liberatorja ġenerali ma tissospendix il-proċeduri tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Din tippermetti li l-Istati Membri jiddevjaw mir-rekwiżiti baġitarji li normalment ikunu japplikaw filwaqt li l-Kummissjoni u l-Kunsill ikunu jistgħu jieħdu l-miżuri neċessarji ta’ koordinazzjoni tal-politika fi ħdan il-qafas tal-Patt.

                  (6)

                  Hija meħtieġa azzjoni kontinwa biex jiġi limitat u kontrollat it-tixrid tal-pandemija tal-COVID-19, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi nazzjonali tas-saħħa, jittaffew il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija permezz ta’ miżuri ta’ sostenn għan-negozji u l-unitajiet domestiċi, u jiġu żgurati kundizzjonijiet adegwati ta’ saħħa u sigurtà fil-postijiet tax-xogħol bil-għan li tinbeda mill-ġdid l-attività ekonomika. Jenħtieġ li l-Unjoni tuża b’mod sħiħ id-diversi għodod li għandha għad-dispożizzjoni tagħha biex tappoġġa l-isforzi tal-Istati Membri f’dawk l-oqsma. B’mod parallel, jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Unjoni jaħdmu flimkien biex iħejju l-miżuri meħtieġa biex iġibu lura l-funzjonament normali tas-soċjetajiet u l-ekonomiji tagħna u t-tkabbir sostenibbli, jintegraw fost l-oħrajn it-tranżizzjoni ekoloġika u t-trasformazzjoni diġitali, u jieħdu tagħlimiet mill-kriżi.

                  (7)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 tefgħet enfasi fuq il-flessibbiltà li joffri s-suq intern ta’ adattament għal sitwazzjonijiet straordinarji. Madankollu, sabiex tiġi żgurata tranżizzjoni malajr u bla xkiel lejn il-fażi ta’ rkupru u l-moviment liberu ta’ oġġetti, servizzi u ħaddiema, jenħtieġ li jitneħħew dawk il-miżuri eċċezzjonali li ma jħallux lis-suq intern jiffunzjona b’mod normali hekk kif dawn ma jibqgħux indispensabbli. Il-kriżi kurrenti evidenzjat il-ħtieġa li jkun hemm pjanijiet ta’ tħejjija għall-kriżijiet fis-settur tas-saħħa. Strateġiji mtejba ta’ akkwist, katini ta’ provvista diversifikati u riżervi strateġiċi ta’ provvisti essenzjali huma fost l-elementi kruċjali għall-iżvilupp ta’ pjanijiet usa’ għat-tħejjija għall-kriżijiet.

                  (8)

                  Il-leġiżlatur tal-Unjoni diġà emenda l-oqfsa leġiżlattivi rilevanti permezz tar-Regolamenti (UE) 2020/460 (5) u (UE) 2020/558 (6) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill biex jippermetti lill-Istati Membri jattivaw ir-riżorsi kollha mhux użati mill-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej sabiex ikunu jistgħu jindirizzaw l-effetti eċċezzjonali tal-pandemija tal-COVID-19. Dawk l-emendi ser jipprovdu flessibbiltà addizzjonali, kif ukoll proċeduri ssimplifikati u razzjonalizzati. Sabiex jittaffew il-pressjonijiet ta’ nuqqas fil-flussi ta’ flus, l-Istati Membri jistgħu jibbenefikaw ukoll minn rata ta’ kofinanzjament ta’ 100 % mill-baġit tal-Unjoni fis-sena kontabilistika 2020-2021. Is-Slovakkja hija mħeġġa li tagħmel użu sħiħ minn dawk il-possibbiltajiet sabiex tingħata għajnuna lill-individwi u s-setturi l-aktar milquta.

                  (9)

                  Il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 x’aktarx li jkunu distribwiti b’mod mhux uniformi madwar ir-reġjuni minħabba xejriet ta’ speċjalizzazzjoni u lakuni fl-infrastruttura differenti. Dan jinvolvi riskju sostanzjali li jiżdiedu d-differenzi reġjonali fis-Slovakkja, b’mod partikolari bejn il-belt kapitali u s-Slovakkja tal-Punent, minn naħa, u s-Slovakkja tal-Lvant u tax-Xlokk, min-naħa l-oħra. Flimkien mar-riskju li jintilef temporanjament il-progress li sar fil-proċess ta’ konverġenza bejn l-Istati Membri, is-sitwazzjoni attwali titlob reazzjonijiet ta’ politika mmirati.

                  (10)

                  Fit-18 ta’ Mejju 2020, is-Slovakkja ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tagħha tal-2020, kif ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 tagħha. Sabiex jitqiesu r-rabtiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

                  (11)

                  Bħalissa s-Slovakkja tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir.

                  (12)

                  Fit-13 ta’ Lulju 2018, il-Kunsill irrakkomanda lis-Slovakkja biex tiżgura li r-rata ta’ tkabbir nominali tan-nefqa pubblika primarja netta (7) ma taqbiżx l-4,1 % fl-2019, li tikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,5 % tal-prodott domestiku gross (PDG). Il-valutazzjoni kumplessiva tal-Kummissjoni tikkonferma devjazzjoni sinifikanti fl-2019 mill-perkors ta’ aġġustament rakkomandat lejn l-objettiv strutturali ta’ terminu medju, u matul l-2018 u l-2019 meħuda flimkien. Madankollu, fid-dawl tal-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali, passi ulterjuri taħt il-proċedura ta’ devjazzjoni sinifikanti għas-Slovakkja mhumiex ġustifikati.

                  (13)

                  Fil-Programm ta’ Stabbiltà tiegħu tal-2020, il-gvern qed jippjana li l-bilanċ nominali jiddeterjora minn defiċit ta’ 1,3 % tal-PDG fl-2019 għal defiċit ta’ 8,4 % tal-PDG fl-2020. Id-defiċit huwa mbassar li jonqos għal 4,9 % tal-PDG fl-2021, għal 3,7 % tal-PDG fl-2022 u li jilħaq 2,9 % tal-PDG sal-2023. Wara li naqas għal 48 % tal-PDG fl-2019, id-dejn tal-gvern estiż bħala proporzjon tal-PDG huwa mistenni li jiżdied għal 61,2 % fl-2020, skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020. Il-prospettiva makroekonomika u fiskali hija affettwata mill-inċertezza kbira minħabba l-pandemija tal-COVID-19.

                  (14)

                  Bħala reazzjoni għall-pandemija tal-COVID-19, u bħala parti minn approċċ ikkoordinat tal-Unjoni, is-Slovakkja adottat miżuri baġitarji f’waqthom sabiex iżżid il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tagħha, trażżan il-pandemija, u tipprovdi solliev lil dawk l-individwi u setturi li jkunu ntlaqtu b’mod partikolari. Skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020, dawn il-miżuri baġitarji kienu jammontaw għal 2,6 % tal-PDG. Il-miżuri jinkludu kumpens tal-pagi għall-impjegati, sussidji għal dawk li jaħdmu għal rashom, skemi ta’ mard u ta’ kura u xiri ta’ oġġetti mediċi marbuta mal-pandemija tal-COVID-19. Barra minn hekk, is-Slovakkja ħabbret miżuri li, filwaqt li ma għandhomx impatt baġitarju dirett, se jikkontribwixxu biex jipprovdu appoġġ għal-likwidità lin-negozji, li l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 jikkalkula li huma 3 % tal-PDG. Dawn il-miżuri jinkludu differiment tat-taxxa għal taxxi fuq id-dħul u kontribuzzjonijiet soċjali meta d-dħul jitnaqqas b’aktar minn 40 % (1,4 % tal-PDG) u garanziji fuq self (1,6 % tal-PDG). B’mod ġenerali, il-miżuri li ħadet is-Slovakkja huma konformi mal-linji gwida stabbiliti fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Marzu 2020. L-implimentazzjoni sħiħa tal-miżuri ta’ emerġenza u ta’ miżuri fiskali ta’ appoġġ, segwita minn iffukar ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq terminu medju, meta jkunu jippermettu l-kundizzjonijiet ekonomiċi, ser ikunu ta’ kontribut għall-preservazzjoni tas-sostenibbiltà fiskali fuq terminu medju.

                  (15)

                  Fuq il-bażi tat-tbassir tal-Kummissjoni tar-rebbiegħa tal-2020, jekk ma jkun hemm ebda tibdil ta’ politika, il-bilanċ tal-gvern estiż tas-Slovakkja huwa mbassar li jkun ta’ -8,5 % tal-PDG fl-2020 u -4,2 % tal-PDG fl-2021. Il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż huwa mbassar li jibqa’ taħt is-60 % tal-PDG fl-2020 u fl-2021.

                  (16)

                  Fl-20 ta’ Mejju 2020, il-Kummissjoni ħarġet rapport imħejji skont l-Artikolu 126(3) tat-Trattat minħabba li s-Slovakkja qiegħda tippjana li taqbeż il-limitu fuq id-defiċi ta’ 3 % tal-PDG fl-2020. B’mod ġenerali, l-analiżi tal-Kummissjoni tissuġġerixxi li l-kriterju tad-defiċit kif definit fit-Trattat u fir-Regolament (KE) Nru 1467/97 ma twettaqx.

                  (17)

                  Wara t-tifqigħa tal-COVID-19, is-Slovakkja ħadet miżuri rapidi u bla preċedent biex twaqqaf u tipprevjeni aktar tixrid tal-virus. Wara li l-ewwel każ ġie rreġistrat fis-6 ta’ Marzu 2020, hija ddikjarat stat ta’ emerġenza mit-12 ta’ Marzu 2020, u introduċiet tbegħid soċjali strett, regoli ta’ kwarantina u sanitarji, kif ukoll restrizzjonijiet fuq l-ivvjaġġar. Il-ħwienet u l-produzzjoni f’setturi ekonomiċi importanti għalqu għal diversi ġimgħat, sakemm il-gvern beda jillaxka b’mod gradwali r-restrizzjonijiet mill-aħħar ta’ April 2020. B’konsegwenza ta’ dan, l-ekonomija tas-Slovakkja hija mistennija li tidħol f’riċessjoni profonda fl-2020 billi l-konsum privat, l-investiment u l-kummerċ qed ibatu. L-ekonomija hija mbassra li se tonqos f’daqqa b’6,7 % fl-2020 u r-rata tal-qgħad mistennija tilħaq it-8,8 % fl-2020, minn 5,8 % fl-2019. Is-Slovakkja wieġbet b’diversi settijiet ta’ miżuri biex jitnaqqsu l-effetti negattivi tal-kriżi, fosthom billi talloka mill-ġdid EUR 1.2 biljun f’fondi ta’ politika ta’ koeżjoni mhux użati. Il-miżuri jinkludu skemi ta’ xogħol b’ħinijiet iqsar b’kumpens tal-paga, li jappoġġaw id-dħul tal-impjegati permezz ta’ benefiċċji tal-mard, u titjib tas-sussidji lil dawk li jaħdmu għal rashom biex jikkumpensaw għat-telf ta’ introjtu tagħhom. Aktar miżuri li jappoġġaw il-likwidità tal-kumpaniji u ta’ dawk li jaħdmu għal rashom jinkludu s-self bankarju, id-differimenti tat-taxxa u l-posponiment tal-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali, kif ukoll il-provvediment ta’ garanziji bankarji u skemi ta’ interess favorevoli. Skema ta’ self għall-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju (SMEs) b’allokazzjoni oriġinali ta’ EUR 38 miljun se tiġi estiża b’EUR 330 miljun minn fondi tal-Unjoni mhux użati u minn skema nazzjonali li tammonta għal EUR 500 miljun. Miżuri oħra jinkludu l-interruzzjoni tal-verifiki tat-taxxa u l-obbligi għall-ħlas bil-quddiem tat-taxxa kif ukoll id-differiment tal-ħlas tal-kera għal kumpaniji u individwi.

                  (18)

                  Il-pandemija tal-COVID-19 żiedet l-importanza li s-Slovakkja tkompli tindirizza l-isfidi strutturali fis-sistema tas-saħħa tagħha. Hemm bżonn ta’ investimenti addizzjonali biex tiżdied ir-reżiljenza tagħha, jittaffew in-nuqqasijiet tal-forza tax-xogħol tas-saħħa, u biex tiġi żgurata provvista xierqa ta’ prodotti mediċi u infrastruttura kritika. B’mod parallel ma’ sforzi biex tkun żgurata provvista adegwata ta’ ħaddiema tas-saħħa fil-futur, politiki effettivi jistgħu jnaqqsu d-differenzi ġeografiċi fid-disponibilità tat-tobba u jiżguraw aċċess għall-kura għall-popolazzjoni kollha. L-immodernizzar tan-network tal-isptarijiet u l-indirizzar tan-nuqqas ta’ finanzjament strutturali għall-isptarijiet pubbliċi huma kruċjali biex tiżdied il-kwalità u l-kosteffikaċja tas-servizzi tas-saħħa. Il-provvediment tal-kura primarja jeħtieġ li jissaħħaħ biex titnaqqas il-pressjoni fuq l-isptarijiet u titjieb il-ġestjoni ta’ mard kroniku, flimkien ma’ aktar koordinazzjoni f’livelli differenti u fit-tipi ta’ kura. Tħassib partikolari huwa l-aċċess insuffiċjenti għal kura fit-tul ta’ kwalità u affordabbli, minħabba nuqqas ta’ finanzjament ġenerali ta’ servizzi ta’ kura bbażati fil-komunità u fid-djar, governanza frammentata, u n-nuqqas ta’ koordinazzjoni sistemika ta’ servizzi soċjali u tal-kura tas-saħħa.

                  (19)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat l-isfidi soċjali preeżistenti fis-Slovakkja. Hija ħolqot ħtieġa urġenti biex tipprovdi sostituzzjoni ta’ dħul adegwat għall-ħaddiema, f’kooperazzjoni mill-qrib mas-sħab soċjali. Sabiex jittaffa l-impatt tal-kriżi fuq l-impjiegi, ġew attivati skemi ta’ xogħol b’ħinijiet iqsar, bil-kontribuzzjoni ta’ fondi tal-Unjoni. Skont it-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa tal-2020, il-qgħad mistenni jiżdied għal 8,8 % fl-2020 qabel ma jonqos għal 7,1 % fl-2021. Minkejja xi llaxkar fl-2018, is-sistema tal-benefiċċji tal-qgħad fis-Slovakkja hija kkaratterizzata minn rekwiżiti stretti ta’ eliġibbiltà, perjodu relattivament qasir ta’ benefiċċji (sitt xhur bħala regola ġenerali, b’estensjonijiet żgħar matul il-kriżi) u b’rati baxxi ta’ sostituzzjoni għall-benefiċjarji. Xi gruppi huma partikolarment vulnerabbli għall-kriżi u jistgħu jesperjenzaw aċċess limitat għal servizzi ta’ protezzjoni soċjali u kura, inkluż komunitajiet marġinalizzati tar-Rom, li ħafna drabi ma jkollhomx aċċess għal servizzi essenzjali, l-anzjani u dawk b’ħiliet baxxi.

                  (20)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 żiedet il-ħtieġa li jiġu żviluppati l-ħiliet diġitali tal-popolazzjoni, inkluż dawk tal-għalliema, kif ukoll il-ħtieġa li tiġi estiża l-konnettività tal-broadband, billi ħafna studenti għadhom mingħajr konnessjoni mal-Internet jew għandhom neqsin prekondizzjonijiet oħra biex jitgħallmu mid-dar, b’mod partikolari f’komunitajiet Rom marġinalizzati. Għad baqa’ sfidi li jikkonċernaw l-aċċess ugwali għal edukazzjoni ta’ kwalità u inklużiva, billi l-livelli tal-ħiliet bażiċi u l-prestazzjoni ġenerali tal-istudenti huma affettwati ħafna mill-ambjent soċjoekonomiku tagħhom. Hemm differenzi qawwija bejn l-iskejjel u r-reġjuni, li huma riflessi wkoll fir-rati għolja ta’ dawk li jħallu l-edukazzjoni u t-taħriġ kmieni f’uħud minnhom, b’mod partikolari fil-Lvant tas-Slovakkja. L-attrattività tal-professjoni tal-għalliema u l-kwalità tal-edukazzjoni inizjali tal-għalliema għadhom baxxi. Barra minn hekk, ir-rata ta’ reġistrazzjoni nazzjonali tat-tfal fl-edukazzjoni u l-kura bikrija tat-tfal, b’mod partikolari tat-tfal taħt it-tliet snin, hija l-aktar waħda baxxa fl-Unjoni, li għandha impatt negattiv ulterjuri fuq l-eżiti edukattivi, b’mod partikolari ta’ tfal żvantaġġati.

                  (21)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 għamlet użu rapidu tal-appoġġ ta’ likwidità lin-negozji bħala prijorità urġenti għas-Slovakkja permezz ta’ self u garanziji mmirati sew, b’enfasi fuq l-SMEs, bl-użu tal-flessibbiltà ġdida mogħtija mill-qafas temporanju dwar l-għajnuna mill-Istat biex tappoġġa l-ekonomija u talloka mill-ġdid il-fondi tal-politika ta’ koeżjoni. Garanziji ta’ riskju adegwati flimkien ma’ rati tal-imgħax baxxi u maturitajiet twal jistgħu jgħinu biex jiżguraw l-għoti rapidu ta’ self minn intermedjarji u użu mid-ditti. Fil-proċess tat-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ dawk il-miżuri, jeħtieġ li titqies ir-reżiljenza tas-settur bankarju. L-għoti ta’ ħlas differit ta’ taxxi u kontribuzzjonijiet soċjali jista’ jkompli jtaffi r-restrizzjonijiet ta’ likwidità fuq perijodu qasir għall-SMEs u għal dawk li jaħdmu għal rashom. Il-ġlieda kontra l-evażjoni tat-taxxa u t-titjib tal-konformità tat-taxxa jibqgħu prijoritajiet għas-Slovakkja fit-terminu medju, bħala mezz biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà tal-finanzi pubbliċi u jiġu promossi kundizzjonijiet ekwi, li jiffaċilitaw l-irkupru ekonomiku. Sabiex jiġu żgurati bilanċi vijabbli ta’ likwidità għall-SMEs, huwa importanti li l-awtoritajiet pubbliċi fil-livelli kollha u l-kumpaniji jingħataw struzzjonijiet biex iħaffu l-ħlas tal-fatturi lill-fornituri tagħhom.

                  (22)

                  It-trawwim ta’ ambjent favorevoli għan-negozju u t-titjib tal-kwalità tas-servizzi pubbliċi huma kruċjali għall-irkupru u għall-ħolqien ta’ klima ta’ investiment li toffri aktar appoġġ. Sabiex tiġi żgurata l-effettività tal-miżuri ta’ rkupru, huwa importanti li jitnaqqas il-piż amministrattiv żejjed u jiġu ssimplifikati l-proċeduri, inkluż permezz ta’ użu effettiv ta’ “punti uniċi ta’ servizz” għan-negozji. L-effettività ġenerali tal-istituzzjonijiet pubbliċi u l-amministrazzjoni tas-Slovakkja għadha baxxa. Din tista’ tittejjeb permezz ta’ aktar diġitalizzazzjoni, koordinazzjoni u ppjanar aħjar tal-infrastruttura diġitali u l-iżvilupp ta’ software. Aktar sforzi ta’ riforma jistgħu jtejbu l-koordinazzjoni tat-tfassil tal-politika, l-abbozzar tar-regolamenti, u jiżguraw prestazzjoni għolja tas-servizz ċivili u l-ġestjoni tar-riżorsi umani. Sabiex tissaħħaħ ir-reżiljenza tal-ekonomija, is-Slovakkja tibbenefika jekk tiżdied il-kapaċità tal-innovazzjoni tan-negozji, b’mod partikolari tal-SMEs, billi tiġi indirizzata l-governanza frammentata tal-ekosistema tar-riċerka u l-innovazzjoni. Kooperazzjoni aħjar bejn in-negozji, ir-riċerka, l-akkademja u s-settur pubbliku tista’ tappoġġa l-kondiviżjoni tal-għarfien u l-ħiliet u tgħin lill-kumpaniji jinnovaw u jiżviluppaw kapaċitajiet ġodda ta’ xogħol u ta’ produzzjoni.

                  (23)

                  Biex jitrawwem l-irkupru ekonomiku, se jkun importanti li l-proġetti maturi ta’ investiment pubbliku jingħataw finanzjament bil-quddiem u li jiġi promoss l-investiment privat, inkluż permezz ta’ riformi rilevanti. Biex ir-reġjuni inqas żviluppati jkunu jistgħu jlaħħqu u jsiru aktar ibbażati fuq l-għarfien, kompetittivi u produttivi, se jkun hemm bżonn ta’ aktar investiment strateġiku fis-Slovakkja, b’mod partikolari biex tiġi żviluppata l-infrastruttura, inkluż is-servizzi diġitali u servizzi ewlenin oħra, u biex jittejbu n-networks tat-trasport. It-tifqigħa tal-COVID-19 enfasizzat il-lakuni fl-infrastruttura diġitali preeżistenti. L-espansjoni tal-kopertura u l-veloċità tal-broadband se tippermetti aktar aċċess ugwali u mtejjeb għall-Internet. Is-sistema edukattiva tas-Slovakkja u s-suq tax-xogħol jistgħu jittejbu bi sforzi biex il-popolazzjoni tiġi mgħammra b’settijiet ta’ ħiliet aħjar għal ekonomija u soċjetà li qed jinbidlu, inkluż permezz tat-tagħlim tul il-ħajja, kooperazzjoni aktar b’saħħitha bejn in-negozji u l-edukazzjoni fil-livelli kollha, u kollegament aħjar bejn il-programmi ta’ taħriġ u ta’ kwalifikazzjoni mill-ġdid għall-ħtiġijiet attwali u futuri tas-suq tax-xogħol.

                  (24)

                  L-irkupru tat-tkabbir ekonomiku se jeħtieġ sforzi ta’ politika u investimenti mmirati fis-snin li ġejjin biex is-Slovakkja tkun tista’ taħtaf l-opportunitajiet għall-ħolqien ta’ ekonomija aktar sostenibbli u b’valur miżjud ogħla. Jenħtieġ li dawn l-isforzi jqisu d-disparitajiet reġjonali. L-oqsma ta’ prijorità għal sforzi addizzjonali identifikati fil-Pjan Nazzjonali tal-Enerġija u l-Klima tas-Slovakkja jinkludu t-tnaqqis tal-intensità tal-enerġija tal-industrija, l-appoġġ ta’ soluzzjonijiet ta’ effiċjenza enerġetika, b’mod partikolari għall-unitajiet domestiċi, u l-investiment fl-enerġija rinnovabbli. Ambjent regolatorju aktar favorevoli jista’ jgħin biex jiżdied il-proporzjon ta’ sorsi ta’ enerġija rinnovabbli fil-provvista tal-enerġija. Is-Slovakkja tibbenefika jekk tħaffef l-implimentazzjoni tal-pjan ta’ azzjoni għat-trasformazzjoni ta’ Horná Nitra, torjenta mill-ġdid il-fondi lejn soluzzjonijiet għar-reġjun kollu, u taħtaf l-opportunità biex tavvanza l-eliminazzjoni tal-użu tal-faħam. It-tnaqqis tat-tniġġis tal-arja kkawżat mill-ħruq tal-fjuwil solidu u ż-żieda fl-emissjonijiet mit-trasport, it-titjib tas-sistema ta’ ġestjoni tal-iskart b’soluzzjonijiet ta’ ġbir u trattament innovattivi, it-tlestija tal-ilma tax-xorb u n-networks tad-drenaġġ biex jiġu indirizzati l-problemi sanitarji, l-appoġġ għal proġetti ta’ grilji intelliġenti, u ċ-ċaqliq tal-industrija lejn ekonomija ċirkolari u newtrali għall-klima jista’ jgħin biex is-Slovakkja titqiegħed fit-triq lejn tkabbir ekonomiku sostenibbli. L-ipprogrammar tal-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta, li huwa s-suġġett ta’ proposta tal-Kummissjoni, għall-perjodu 2021-2027 jista’ jgħin lis-Slovakkja tindirizza xi wħud mill-isfidi li toffri t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima, b’mod partikolari fit-territorji koperti mill-Anness D tar-rapport dwar il-pajjiż għall-2020. B’hekk is-Slovakkja tkun tista’ tagħmel l-aħjar użu minn dak il-Fond.

                  (25)

                  Xejriet ġodda fil-kriminalità organizzata internazzjonali, inkluż l-użu ħażin ta’ entitajiet legali għal skopijiet ta’ ħasil tal-flus, qed jagħmlu pressjoni fuq is-Slovakkja biex ittejjeb il-qafas tagħha kontra l-ħasil tal-flus sabiex tipprevjeni u tiġġieled il-kriminalità ekonomika. Il-fehim tal-espożizzjoni għar-riskju għadu baxx, minkejja pjanijiet ambizzjużi tal-gvern biex isaħħaħ il-prevenzjoni, l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni tal-ħasil tal-flus. Riżorsi umani u taħriġ limitati jxekklu s-superviżjoni effettiva tal-professjonisti involuti fil-formazzjoni ta’ kumpanija. Il-passi meħuda skont il-pjan ta’ azzjoni tal-gvern għadhom ma pprovdewx l-għodod biex jidentifikaw u jipproċedu b’mod effettiv kontra reati ta’ ħasil tal-flus u biex jiġu kkonfiskati l-assi.

                  (26)

                  Filwaqt li r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi magħmulin f’din ir-Rakkomandazzjoni (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2020”) jiffukaw fuq l-indirizzar tal-impatti soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 u fuq l-iffaċilitar tal-irkupru ekonomiku, ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 koprew ukoll riformi li huma essenzjali biex jiġu indirizzati l-isfidi strutturali fuq perjodu ta’ żmien medju sa dak twil. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 jibqgħu pertinenti u ser ikomplu jiġu monitorjati matul is-Semestru Ewropew tas-sena d-dieħla. Dan jinkludi r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 fir-rigward tal-politiki ekonomiċi relatati mal-investiment. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 kollha għandhom jitqiesu għall-ipprogrammar strateġiku tal-finanzjament tal-politika ta’ koeżjoni ta’ wara l-2020, inkluż għal miżuri ta’ mitigazzjoni u l-istrateġiji ta’ ħruġ fir-rigward tal-kriżi kurrenti.

                  (27)

                  Jenħtieġ li s-Slovakkja tkompli taħdem fuq l-impenn tagħha li tindirizza tħassib speċifiku fir-rigward tal-integrità ġenerali tas-sistema ġudizzjarja tagħha, billi dan x’aktarx li jimmina l-fiduċja fil-funzjonament effettiv tagħha. Il-progress fl-implimentazzjoni tar-riformi fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni għadu limitat fis-Slovakkja. Għadd ta’ riformi relatati mal-prevenzjoni jew l-implimentazzjoni tagħhom għadhom pendenti, fosthom regoli dwar il-lobbying, id-donazzjonijiet, l-inkompatibbiltajiet u l-kuntatti ma’ partijiet terzi fit-teħid tad-deċiżjonijiet, u l-protezzjoni tal-informaturi. Għalkemm l-istatistika kriminali tvarja, l-għadd ta’ każijiet relatati mal-korruzzjoni ta’ livell għoli taħt investigazzjoni għadu baxx, filwaqt li l-isforzi biex jiġu sanzjonati persuni ġuridiċi juru xi impatt.

                  (28)

                  Is-Semestru Ewropew jipprovdi l-qafas għal koordinazzjoni kontinwa tal-politika ekonomika u tal-impjiegi fl-Unjoni, li jista’ jkun ta’ kontribut għal ekonomija sostenibbli. Fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tagħhom, l-Istati Membri evalwaw il-progress li sar fl-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-Nazzjonijiet Uniti. Billi tkun qed tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020, is-Slovakkja se tikkontribwixxi għall-progress lejn l-SDGs u għall-isforz komuni biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà kompetittiva fl-Unjoni.

                  (29)

                  Il-koordinazzjoni mill-qrib bejn l-ekonomiji fl-unjoni ekonomika u monetarja hija kruċjali fil-kisba ta’ rkupru rapidu mill-impatt ekonomiku tal-pandemija tal-COVID-19. Jenħtieġ li, bħala Stat Membru li l-munita tiegħu hija l-euro, is-Slovakkja tiżgura li l-politiki tagħha jibqgħu konsistenti mar-rakkomandazzjonijiet tal-2020 għaż-żona tal-euro u jibqgħu kkoordinati ma’ dawk tal-Istati Membri l-oħra li l-munita tagħhom hija l-euro, filwaqt li tieħu kont tal-gwida politika mill-Grupp tal-Euro.

                  (30)

                  Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2020, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tas-Slovakkja u ppubblikatha fir-rapport dwar il-pajjiż tal-2020. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020, il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż indirizzati lis-Slovakkja fi snin preċedenti. Il-Kummissjoni ħadet kont mhux biss tar-rilevanza tagħhom għal politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fis-Slovakkja, iżda wkoll tal-konformità tagħhom mar-regoli u l-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li l-governanza ekonomika ġenerali tal-Unjoni tissaħħaħ billi jingħata kontribut, fuq livell tal-Unjoni, f’deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

                  (31)

                  Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 u l-opinjoni tiegħu (8) hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt,

            B’DAN JIRRAKKOMANDA li fl-2020 u fl-2021 is-Slovakkja tieħu azzjoni biex:

                  1.

                  Tieħu l-miżuri kollha meħtieġa, f’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, biex tindirizza b’mod effettiv il-pandemija tal-COVID-19, issostni l-ekonomija u tappoġġa l-irkupru sussegwenti. Meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jippermettu, issegwi politiki fiskali bil-għan li jinkisbu qagħdiet fiskali prudenti fiż-żmien medju u tiżgura s-sostenibbiltà tad-dejn, filwaqt li ttejjeb l-investiment. Issaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistema tas-saħħa fl-oqsma tal-forza tax-xogħol tas-saħħa, tal-prodotti mediċi kritiċi u tal-infrastruttura tas-saħħa. Ittejjeb l-għoti tal-kura primarja u l-koordinazzjoni bejn it-tipi ta’ kura.

                  2.

                  Tipprovdi sostituzzjoni ta’ dħul adegwat, u tiżgura aċċess għal protezzjoni soċjali u għal servizzi essenzjali għal kulħadd. Issaħħaħ il-ħiliet diġitali. Tiżgura aċċess ugwali għal edukazzjoni ta’ kwalità.

                  3.

                  Timplimenta b’mod effettiv miżuri li jiżguraw il-likwidità għall-SMEs u għal dawk li jaħdmu għal rashom. Tagħlaq il-lakuni fl-infrastruttura diġitali. Tiffinanzja b’mod sostanzjali fil-bidu tagħhom proġetti maturi ta’ investiment pubbliku u tippromwovi l-investiment privat biex jiġi stimulat l-irkupru ekonomiku. Tiffoka l-investiment fuq it-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali, b’mod partikolari fuq il-produzzjoni u l-użu nadif u effiċjenti tal-enerġija u r-riżorsi, it-trasport pubbliku sostenibbli u l-ġestjoni tal-iskart.

                  4.

                  Tiżgura s-superviżjoni effettiva u l-infurzar tal-qafas kontra l-ħasil tal-flus. Tiżgura ambjent kummerċjali favorevoli u servizzi pubbliċi ta’ kwalità permezz ta’ koordinazzjoni u tfassil ta’ politika msaħħa. Tindirizza tħassib fir-rigward tal-integrità tas-sistema ġudizzjarja.

         Magħmul fi Brussell, l-20 ta’ Lulju 2020.

               Għall-Kunsill

               Il-President

            J. KLOECKNER

         (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

         (2)  Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25).

         (3)  ĠU C 301, 5.9.2019, p. 148.

         (4)  Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar li titħaffef u li tiġi ċċarata l-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ defiċit eċċessiv (ĠU L 209, 2.8.1997, p. 6).

         (5)  Regolament (UE) 2020/460 tal-Parlament Ewropew u tal Kunsill tat-30 ta’ Marzu 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013 u (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi biex jiġu mmobilizzati investimenti fis-sistemi tal-kura tas-saħħa tal-Istati Membri u f’setturi oħra tal-ekonomiji tagħhom b’reazzjoni għat-tifqigħa COVID‐19 (Inizjattiva ta’ Investiment b’Reazzjoni għall-Coronavirus) (ĠU L 99, 31.3.2020, p. 5).

         (6)  Regolament (UE) 2020/558 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ April 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013 u (UE) Nru 1303/2013 rigward miżuri speċifiċi biex tingħata flessibbiltà eċċezzjonali għall-użu tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej b’reazzjoni għat-tifqigħa ta’ COVID-19 (ĠU L 130, 24.4.2020, p. 1).

         (7)  In-nefqa primarja netta tal-Gvern hi magħmula min-nefqa totali tal-Gvern mingħajr in-nefqa marbuta mal-imgħax, in-nefqa marbuta mal-programmi tal-Unjoni kompletament koperti mid-dħul tal-fondi tal-Unjoni u mill-bidliet mhux diskrezzjonali fin-nefqa marbuta mal-benefiċċju tal-qgħad. Il-formazzjoni tal-kapital fiss gross iffinanzjata fil-livell nazzjonali hija mifruxa fuq erba’ snin. Il-miżuri ta’ dħul diskrezzjonali jew iż-żidiet tad-dħul b’mandat tal-liġi huma fatturati. Il-miżuri ta’ darba fuq in-naħa kemm tad-dħul kif ukoll tal-nefqa huma esklużi.

         (8)  Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tal-Iżvezja u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 tal-Iżvezja 2020/C 282/27

text:
               26.8.2020

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 282/177

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
      tal-20 ta’ Lulju 2020
      dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tal-Iżvezja u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 tal-Iżvezja
      (2020/C 282/27)
      IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 9(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u b’mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
      Billi:

                  (1)

                  Fis-17 ta’ Diċembru 2019, il-Kummissjoni adottat l-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli, li tat bidu għas-Semestru Ewropew tal-2020 għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika. Hija ħadet kont debitu tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, iddikjarat mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Fis-17 ta’ Diċembru 2019, il-Kummissjoni adottat ukoll ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija fuq il-bażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 fejn l-Iżvezja ġiet identifikata bħala wieħed mill-Istati Membri li fil-konfront tagħhom kienet se ssir analiżi fil-fond.

                  (2)

                  Ir-rapport tal-pajjiż tal-2020 tal-Iżvezja ġie ppubblikat fis-26 ta’ Frar 2020. Huwa vvaluta l-progress tal-Iżvezja fl-indirizzar tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fid-9 ta’ Lulju 2019 (3) (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019”), is-segwitu mogħti lir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati fis-snin preċedenti u l-progress tal-Iżvezja lejn il-miri nazzjonali tal-Ewropa għall-2020. Huwa inkluda wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha ġew ippubblikati wkoll fis-26 ta’ Frar 2020. L-analiżi tal-Kummissjoni wasslitha biex tikkonkludi li l-Iżvezja qed tesperjenza żbilanċi makroekonomiċi. B’mod partikolari, il-prezzijiet sopravvalutati tal-akkomodazzjonijiet flimkien ma’ żieda kontinwa fid-dejn tal-unitajiet domestiċi jirriskjaw li jwasslu għal korrezzjoni diżordnata. Dan jista’ jkollu impatt negattiv fuq l-ekonomija u potenzjalment anki fuq is-settur bankarju. Kull impatt negattiv fuq is-settur bankarju jista’ jikkawża effetti sekondarji negattivi f’pajjiżi ġirien minħabba l-interkonnessjonijiet finanzjarji sistemiċi. F’dawn l-aħħar snin, ittieħdu xi miżuri biex jindirizzaw dawk l-iżbilanċi. Madankollu, dawk il-miżuri sa issa kellhom impatt limitat. Għad hemm lakuni f’oqsma ta’ politika ewlenin, b’mod partikolari fir-rigward tal-inċentivi fiskali għas-sjieda tad-djar iffinanzjati bid-dejn, il-funzjonament tal-provvista tad-djar u, b’mod partikolari, is-suq tal-kiri.

                  (3)

                  Fil-11 ta’ Marzu 2020, l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa uffiċjalment iddikjarat it-tifqigħa tal-COVID-19 bħala pandemija dinjija. Din hija emerġenza serja tas-saħħa pubblika għaċ-ċittadini, is-soċjetajiet u l-ekonomiji. Qiegħda tpoġġi lis-sistemi tas-saħħa nazzjonali taħt pressjoni qawwija, tikkawża tfixkil fil-katini ta’ provvista dinjija, toħloq volatilità fis-swieq finanzjarji, tiskatta xokkijiet fid-domanda tal-konsumatur u qed ikollha effetti negattivi f’diversi setturi. Qiegħda tkun ta’ theddida għall-impjiegi u għad-dħul tan-nies kif ukoll għan-negozju tal-kumpaniji. Hija kkawżat xokk ekonomiku kbir li diġà qiegħed ikollu riperkussjonijiet serji fl-Unjoni. Fit-13 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni li tappella għal reazzjoni ekonomika koordinata għall-kriżi, li tinvolvi l-atturi kollha fil-livell nazzjonali u fil-livell tal-Unjoni.

                  (4)

                  Diversi Stati Membri ddikjaraw stat ta’ emerġenza jew daħħlu miżuri ta’ emerġenza. Jenħtieġ li kwalunkwe miżura ta’ emerġenza tkun strettament proporzjonata, neċessarja, b’terminu ta’ żmien limitat, u konformi ma’ standards Ewropej u internazzjonali. Jenħtieġ li tkun soġġetta għal sorveljanza demokratika u skrutinju ġudizzjarju indipendenti.

                  (5)

                  Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Il-klawżola liberatorja ġenerali, kif previst fl-Artikolu 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97 u fl-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 (4), tiffaċilita l-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ tnaqqis qawwi fir-ritmu ekonomiku. Fil-komunikazzjoni tagħha tal-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni kkunsidrat li, meta titqies il-kriżi ekonomika qawwija mistennija bħala riżultat tal-pandemija tal-COVID-19, il-kondizzjonijiet għall-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali kienu sodisfatti u talbet li l-Kunsill japprova din il-konklużjoni. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri għall-finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. Huma qablu li l-kriżi ekonomika qawwija tirrikjedi reazzjoni reżoluta, ambizzjuża u kkoordinata. L-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tippermetti devjazzjoni temporanja mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq perjodu medju ta’ żmien, sakemm dan ma jpoġġix fil-periklu s-sostenibbiltà fiskali fuq il-perjodu medju ta’ żmien. Fil-każ tal-parti korrettiva, il-Kunsill jista’ wkoll jiddeċiedi, fuq rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni, li jadotta trajettorja fiskali riveduta. Il-klawżola liberatorja ġenerali ma tissospendix il-proċeduri tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Din tippermetti li l-Istati Membri jiddevjaw mir-rekwiżiti baġitarji li normalment ikunu japplikaw fil-waqt li l-Kummissjoni u l-Kunsill ikunu jistgħu jieħdu l-miżuri neċessarji ta’ koordinazzjoni tal-politika fi ħdan il-qafas tal-Patt.

                  (6)

                  Hija meħtieġa azzjoni kontinwa biex jiġi limitat u kontrollat it-tixrid tal-pandemija tal-COVID-19, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi nazzjonali tas-saħħa, jittaffew il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija permezz ta’ miżuri ta’ sostenn għan-negozji u l-unitajiet domestiċi, u jiġu żgurati kondizzjonijiet adegwati ta’ saħħa u sigurtà fil-postijiet tax-xogħol bil-għan li tinbeda mill-ġdid l-attività ekonomika. Jenħtieġ li l-Unjoni tuża b’mod sħiħ id-diversi għodod li għandha għad-dispożizzjoni tagħha biex tappoġġa l-isforzi tal-Istati Membri f’dawk l-oqsma. B’mod parallel, jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Unjoni jaħdmu flimkien biex iħejju l-miżuri meħtieġa biex iġibu lura l-funzjonament normali tas-soċjetajiet u l-ekonomiji tagħna u t-tkabbir sostenibbli, jintegraw fost l-oħrajn it-tranżizzjoni ekoloġika u t-trasformazzjoni diġitali, u jieħdu tagħlimiet mill-kriżi.

                  (7)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 tefgħet enfasi fuq il-flessibbiltà li joffri s-suq intern ta’ adattament għal sitwazzjonijiet straordinarji. Madankollu, sabiex tiġi żgurata tranżizzjoni malajr u bla xkiel lejn il-fażi ta’ rkupru u l-moviment liberu ta’ oġġetti, servizzi u ħaddiema, jenħtieġ li jitneħħew dawk il-miżuri eċċezzjonali li ma jħallux lis-suq intern jiffunzjona b’mod normali hekk kif dawn ma jibqgħux indispensabbli. Il-kriżi kurrenti evidenzjat il-ħtieġa li jkun hemm pjanijiet ta’ tħejjija għall-kriżijiet fis-settur tas-saħħa. Strateġiji mtejba ta’ akkwist, katini ta’ provvista diversifikati u riżervi strateġiċi ta’ provvisti essenzjali huma fost l-elementi kruċjali għall-iżvilupp ta’ pjanijiet usa’ għat-tħejjija għall-kriżijiet.

                  (8)

                  Il-leġiżlatur tal-Unjoni diġà emenda l-oqfsa leġiżlattivi rilevanti permezz tar-Regolamenti (UE) 2020/460 (5) u (UE) 2020/558 (6) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill biex jippermetti lill-Istati Membri jattivaw ir-riżorsi kollha mhux użati mill-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej sabiex ikunu jistgħu jindirizzaw l-effetti eċċezzjonali tal-pandemija tal-COVID-19. Dawk l-emendi ser jipprovdu flessibbiltà addizzjonali, kif ukoll proċeduri ssimplifikati u razzjonalizzati. Sabiex jittaffew il-pressjonijiet ta’ nuqqas fil-flussi ta’ flus, l-Istati Membri jistgħu jibbenefikaw ukoll minn rata ta’ kofinanzjament ta’ 100 % mill-baġit tal-Unjoni fis-sena kontabilistika 2020-2021. L-Iżvezja hija mħeġġa li tagħmel użu sħiħ minn dawk il-possibbiltajiet sabiex tingħata għajnuna lill-individwi u s-setturi l-aktar milquta.

                  (9)

                  Il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 x’aktarx li ma jkunux imqassma b’mod uniformi madwar ir-reġjuni minħabba xejriet differenti ta’ speċjalizzazzjoni - b’mod partikolari f’reġjuni li jiddependu b’mod sinifikanti fuq it-turiżmu u b’mod ġenerali fuq negozju wiċċ imb’ wiċċ mal-konsumaturi. Dan jinvolvi riskju sostanzjali li jiżdiedu d-differenzi reġjonali u territorjali fl-Iżvezja, li jaggrava t-tendenza diġà osservata li jitwessgħu bil-mod id-differenzi bejn ir-reġjun kapitali u l-bqija tal-pajjiż jew bejn iż-żoni urbani u rurali. Flimkien mar-riskju ta’ żarmar temporanju tal-proċess ta’ konverġenza bejn l-Istati Membri, is-sitwazzjoni attwali titlob reazzjonijiet ta’ politika mmirati.

                  (10)

                  L-Iżvezja ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tagħha fis-27 ta’ April 2020 u l-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 tagħha fit-28 ta’ April 2020. Sabiex jitqiesu r-rabtiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

                  (11)

                  Bħalissa l-Iżvezja tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir.

                  (12)

                  Fil-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 tiegħu, il-gvern qiegħed jippjana li l-bilanċ nominali jiddeterjora minn surplus ta’ 0,4 % tal-prodott domestiku gross (PDG) fl-2019 għal defiċit ta’ 3,8 % tal-PDG fl-2020. Id-defiċit huwa pprojettat li jonqos għal 1,4 % tal-PDG fl-2021 u jilħaq surplus ta’ 1,5 % tal-PDG sal-2023. Wara li naqas għal 35 % tal-PDG fl-2019, id-dejn tal-gvern estiż bħala proporzjon tal-PDG huwa mistenni li jiżdied għal 40 % fl-2020 skont il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020. Il-previżjoni makroekonomika u fiskali hija affettwata mill-inċertezza għolja relatata mal-pandemija tal-COVID-19.

                  (13)

                  Bħala reazzjoni għall-pandemija tal-COVID-19, u bħala parti minn approċċ ikkoordinat tal-Unjoni, l-Iżvezja adottat miżuri baġitarji f’waqthom sabiex iżżid il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tagħha, trażżan il-pandemija, u tipprovdi solliev lil dawk l-individwi u setturi li jkunu ntlaqtu b’mod partikolari. Skont il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020, dawk il-miżuri baġitarji ammontaw għal 2,4 % tal-PDG. Il-miżuri jinkludu t-tisħiħ tas-servizzi tal-kura tas-saħħa (0,1 % tal-PDG), għajnuna ta’ emerġenza għal setturi f’diffikultà (1,6 % tal-PDG) u miżuri tas-suq tax-xogħol u tal-politika soċjali (0,2 % tal-PDG). Barra minn hekk, l-Iżvezja ħabbret miżuri li, filwaqt li ma jkollhomx impatt baġitarju dirett, ser jikkontribwixxu biex jingħata appoġġ ta’ likwidità lin-negozji. Skont il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020, dawk il-miżuri jinkludu b’mod partikolari differimenti ta’ taxxa sa 6,9 % tal-PDG, kif ukoll tipi differenti ta’ garanziji għal self u faċilitajiet ta’ kreditu estiżi li jammontaw għal madwar 4,7 % tal-PDG. B’mod ġenerali, il-miżuri li ħadet l-Iżvezja huma konformi mal-linji-gwida stabbiliti fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Marzu 2020. L-implimentazzjoni sħiħa ta’ miżuri ta’ emerġenza u ta’ miżuri fiskali ta’ appoġġ, segwita minn iffukar ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu medju ta’ żmien, meta jkunu jippermettu l-kondizzjonijiet ekonomiċi, ser ikunu ta’ kontribut għall-preservazzjoni tas-sostenibbiltà fiskali fuq perjodu medju ta’ żmien.

                  (14)

                  Fuq il-bażi tat-tbassir tal-Kummissjoni tar-rebbiegħa tal-2020, jekk ma jkun hemm ebda tibdil ta’ politika, il-bilanċ tal-gvern estiż tal-Iżvezja huwa mbassar li jkun ta’ -5,6 % tal-PDG fl-2020 u -2,2 % tal-PDG fl-2021. Il-proporzjoni tad-dejn pubbliku huwa pprojettat li jibqa’ taħt 60 % tal-PDG fl-2020 u fl-2021.

                  (15)

                  Fl-20 ta’ Mejju 2020, il-Kummissjoni ħarġet rapport imħejji skont l-Artikolu 126(3) tat-Trattat minħabba li l-Iżvezja qiegħda tippjana li taqbeż il-limitu fuq id-defiċit ta’ 3 % tal-PDG fl-2020. B’mod ġenerali, l-analiżi mill-Kummissjoni tindika li l-kriterju tad-defiċit kif definit fit-Trattat u fir-Regolament (KE) Nru 1467/97 ma twettaqx.

                  (16)

                  L-ekonomija tal-Iżvezja naqset b’mod bla preċedent wara t-tifqigħa tal-pandemija tal-COVID-19. Skont it-tbassir tal-Kummissjoni tar-rebbiegħa tal-2020, il-qgħad mistenni li jiżdied għal 9,7 % fl-2020 qabel ma jonqos għal 9,3 % fl-2021. Il-konsum privat huwa mistenni li jonqos b’mod qawwi, b’mod partikolari fl-aktar kategoriji ta’ konsum esposti bħat-trasport, ir-ristoranti u l-akkomodazzjoni. Il-formazzjoni grossa tal-kapital fiss hija projettata li tara tnaqqis saħansitra akbar mill-konsum, prinċipalment minħabba l-inċertezza fuq ir-ritmu tal-irkupru. L-awtoritajiet Żvediżi bdew jieħdu miżuri kmieni u suċċessivament żiedu l-miżuri ta’ politika hekk kif infirxet il-pandemija tal-COVID-19. Il-miżuri koprew il-kura tas-saħħa u indirizzaw il-konsegwenzi ekonomiċi. Il-miżuri relatati mal-kura tas-saħħa jinkludu appoġġ ekonomiku mill-gvern ċentrali għall-ispejjeż addizzjonali tal-pandemija tal-COVID-19 lir-reġjuni u lill-awtoritajiet lokali responsabbli għas-sistema tal-kura tas-saħħa. Mil-lat ekonomiku, il-gvern ħa firxa wiesgħa ta’ passi biex itaffi l-ispejjeż tas-settur korporattiv (sensji fuq perjodu qasir ta’ żmien, spejjeż ta’ ħlas għall-mard, kontribuzzjonijiet soċjali ta’ min iħaddem, garanziji ta’ kreditu u tnaqqis fil-kera) kif ukoll biex jiżgura likwidità korporattiva (il-posponiment ta’ ħlasijiet ta’ taxxa, fosthom ħlasijiet tat-taxxa fuq il-valur miżjud (VAT)). Barra minn hekk, il-bank ċentrali tal-Iżvezja, Sveriges Riksbank, iddeċieda li jestendi s-self lill-kumpaniji permezz ta’ banek, li jixtri bonds tal-Gvern u muniċipali, kif ukoll bonds ipotekarji u bonds u karti kummerċjali maħruġa minn korporazzjonijiet mhux finanzjarji Żvediżi. Fil-proċess tat-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ dawn il-miżuri jeħtieġ li titqies ir-reżiljenza tas-settur bankarju. Ir-Riksbank ikkonkluda wkoll ftehimiet ta’ tpartit tal-valuta, ma’ banek ċentrali oħra, biex jiżgura d-disponibbiltà ta’ valuti ewlenin għas-settur finanzjarju. Il-politika soċjali u tas-suq tax-xogħol ġiet estiża, pereżempju billi temporanjament saru bidliet għall-benefiċċji tal-mard, żdiedu l-benefiċċji tal-qgħad, tnaqqsu r-rekwiżiti għall-aċċess tal-iskema tal-qgħad u permezz ta’ politiki attivi tas-suq tax-xogħol u permezz ta’ politiki attivi tas-suq tax-xogħol u tal-edukazzjoni (eż. impjiegi ekoloġiċi, l-estensjoni ta’ impjiegi ġodda, korsijiet tas-sajf, aktar studenti fl-edukazzjoni għolja).

                  (17)

                  Ir-rispons tal-politika għal medda qasira ta’ żmien tal-Iżvezja għall-pandemija tal-COVID-19 jiddependi fuq l-iżgurar ta’ riżorsi xierqa u ta’ bafers tal-kapaċità u billi jiġu adattati r-rwoli u r-responsabbiltajiet tal-ħaddiema tas-saħħa. Fuq medda medja ta’ żmien, dan għandu jwassal ukoll għal kura tas-saħħa f’waqtha u ġeografikament ibbilanċjata, l-iskjerament xieraq ta’ ħaddiema tas-saħħa f’diversi kuntesti (pereżempju f’kura outpatient u inpatient), u jgħin biex jiġi evitat nuqqas strutturali ta’ persunal mediku. L-użu tas-settur ta’ riċerka u innovazzjoni (R&I) b’saħħtu tal-Iżvezja għal azzjonijiet xprunati mix-xjenza jista’ jikkontribwixxi għall-progress fir-rigward tal-iżvilupp tat-tilqim, it-trattamenti u d-dijanjostika u biex is-sejbiet tar-riċerka jiġu tradotti fil-politika tas-saħħa pubblika.

                  (18)

                  L-appoġġ għad-disponibbiltà tal-ħiliet, u l-ħiliet diġitali b’mod partikolari, jista’ jsostni tkabbir ogħla fil-produttività permezz tar-R&I f’setturi ta’ teknoloġija avvanzata, u jgħin biex jintlaħqu l-objettivi ambizzjużi tal-Iżvezja dwar il-klima u l-enerġija li jinsabu fil-Pjan Nazzjonali tagħha għall-Enerġija u l-Klima. Huma meħtieġa wkoll investimenti biex jitnaqqsu d-diskrepanzi fl-eżiti edukattivi bejn l-istudenti bi sfond ta’ migrazzjoni u oriġini nattiva. Il-kwalità għolja tax-xogħol kienet kontributur ewlieni għat-tkabbir tal-produttività tax-xogħol iżda waqfet tikkontribwixxi qabel il-kriżi tal-COVID-19. Se jkun hemm bżonn ukoll ta’ integrazzjoni fis-suq tax-xogħol ta’ gruppi li l-potenzjal tagħhom ma ntużax kollu qabel il-kriżi, bħall-migranti mhux mill-UE u l-persuni b’diżabilità. In-nuqqas ta’ ħiliet kien partikolarment qawwi fl-edukazzjoni, il-kura tas-saħħa, ix-xogħol soċjali, it-teknoloġija tal-informazzjoni u tal-komunikazzjoni, l-industrija u l-kostruzzjoni.

                  (19)

                  Biex jiġi stimulat l-irkupru ekonomiku, ser ikun importanti li l-proġetti maturi ta’ investiment pubbliku jiġu ffinanzjati b’mod aktar sostanzjali fil-bidu tagħhom, u li jiġi promoss l-investiment privat, inkluż permezz tar-riformi rilevanti. Fis-setturi diġitali u tal-mikroelettronika, aktar minn 50 % ta’ dawk li jħaddmu jirrapportaw nuqqas ta’ ħiliet li jaffettwa t-tkabbir. Is-sostenn tas-sehem kbir tal-infiq pubbliku fir-riċerka huwa kundizzjoni neċessarja biex tittejjeb il-prestazzjoni tal-produttività. L-approfondiment tal-kapital u investimenti ogħla f’setturi ta’ teknoloġija għolja u innovattivi huma wkoll meħtieġa biex jerġa’ jkun hemm tkabbir fil-produttività tax-xogħol. It-tixrid ta’ teknoloġiji diġitali ġodda fost l-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju se jgħin biex tingħata spinta lill-produttività. Il-kriżi wriet kemm hija importanti l-infrastruttura diġitali u li konnettività veloċi u stabbli jeħtieġ li tkun disponibbli fil-postijiet kollha fejn in-nies jgħixu jew jaħdmu. L-espansjoni tal-broadband mobbli fil-medda ta’ 700 MHz se jkollha rwol importanti, kif ukoll il-possibilità ta’ appoġġ finanzjarju għall-iżvilupp tal-broadband fiss. L-irkant li ġej tal-5G se jagħti spinta addizzjonali lid-diġitalizzazzjoni tal-ekonomija Żvediża. L-objettiv tal-kisba ta’ soċjetà newtrali għall-klima fl-2045 se jirrikjedi wkoll investimenti fir-R&I li jippermettu l-iżvilupp u l-implimentazzjoni ta’ soluzzjonijiet innovattivi u kompetittivi għad-dekarbonizzazzjoni u azzjonijiet koordinati soċjali u ta’ politika. It-trasport huwa l-mira ewlenija għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-gassijiet b’effett ta’ serra fl-Iżvezja. Trasformazzjoni komprensiva u relattivament rapida tal-flotta għal vetturi b’emissjonijiet baxxi tinsab fuq l-aġenda politika. L-investiment ippjanat fl-infrastruttura ferrovjarja huwa importanti biex tiġi ffaċilitata qasma modali u biex jintlaħaq l-objettiv ambizzjuż dwar il-klima tal-Iżvezja. L-elettrifikazzjoni tat-trasport u l-industrija se tkun teħtieġ investimenti sinifikanti fil-produzzjoni u d-distribuzzjoni tal-enerġija. L-ipprogrammar tal-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta, li huwa s-suġġett ta’ proposta tal-Kummissjoni, għall-perjodu 2021-2027 jista’ jgħin lill-Iżvezja tindirizza xi wħud mill-isfidi li toffri t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima, kif deskritt fl-Anness D tar-rapport dwar il-pajjiż għall-2020. Dan jippermetti lill-Iżvezja tagħmel l-aħjar użu minn dak il-Fond.

                  (20)

                  Allegazzjonijiet persistenti ta’ suspett ta’ ħasil ta’ flus affettwaw ir-reputazzjoni tal-banek Żvediżi, u l-prevenzjoni tal-ħasil tal-flus tibqa’ prijorità għall-Iżvezja. Superviżjoni effettiva teħtieġ aktar riżorsi u proċeduri xierqa biex jiġi applikat l-approċċ ibbażat fuq ir-riskju. L-Iżvezja rrikonoxxiet li hemm bżonn ta’ aktar riżorsi biex teżerċita superviżjoni u investigazzjonijiet xierqa, u saħħet il-kapaċità tal-Awtorità ta’ Sorveljanza Finanzjarja tagħha. Madankollu, il-kapaċità tal-Awtorità għadha baxxa meta mqabbla mad-daqs tas-settur finanzjarju Żvediż. Għad hemm sfidi u l-approċċ ibbażat fuq ir-riskju għad irid jiġi implimentat bis-sħiħ.

                  (21)

                  Filwaqt li r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż magħmulin f’din ir-Rakkomandazzjoni (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020”) jiffukaw fuq l-indirizzar tal-impatti soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 u fuq l-iffaċilitar tal-irkupru ekonomiku, ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 ukoll koprew riformi li huma essenzjali biex jiġu indirizzati l-isfidi strutturali fuq perjodu ta’ żmien medju sa twil. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 jibqgħu pertinenti u ser ikomplu jiġu monitorjati matul is-Semestru Ewropew tas-sena d-dieħla. Dan jinkludi r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 fir-rigward tal-politiki ekonomiċi relatati mal-investiment. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 kollha għandhom jitqiesu għall-ipprogrammar strateġiku tal-finanzjament tal-politika ta’ koeżjoni ta’ wara l-2020, inkluż għal miżuri ta’ mitigazzjoni u l-istrateġiji ta’ ħruġ fir-rigward tal-kriżi kurrenti.

                  (22)

                  Is-Semestru Ewropew jipprovdi l-qafas għal koordinazzjoni kontinwa tal-politika ekonomika u tal-impjiegi fl-Unjoni, li jista’ jkun ta’ kontribut għal ekonomija sostenibbli. Fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tagħhom, l-Istati Membri evalwaw il-progress li sar fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-Nazzjonijiet Uniti. Billi tkun qed tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020, l-Iżvezja ser tikkontribwixxi għall-progress lejn l-SDGs u għall-isforz komuni biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà kompetittiva fl-Unjoni.

                  (23)

                  Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew 2020, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tal-Iżvezja u ppubblikatha fir-rapport tal-pajjiż 2020. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020, il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż indirizzati lill-Iżvezja fi snin preċedenti. Il-Kummissjoni ħadet kont mhux biss tar-rilevanza tagħhom għal politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fl-Iżvezja, iżda wkoll tal-konformità tagħhom mar-regoli u l-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li l-governanza ekonomika ġenerali tal-Unjoni tissaħħaħ billi jingħata kontribut, fuq livell tal-Unjoni, f’deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

                  (24)

                  Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 u l-opinjoni tiegħu (7) hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt.

                  (25)

                  Fid-dawl tal-analiżi fil-fond tal-Kummissjoni u ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 u l-Programm ta’ Konverġenza tal-2020. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020 iqisu l-ħtieġa li tiġi indirizzata l-pandemija tal-COVID-19 u li jiġi ffaċilitat l-irkupru ekonomiku bħala l-ewwel pass meħtieġ biex ikun jista’ jsir aġġustament tal-iżbilanċi. Peress li r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020 ġew iffukati mill-ġdid fuq l-għan li jiġu indirizzati l-impatti soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 u li jiġi ffaċilitat l-irkupru ekonomiku, l-ebda waħda minnhom ma tindirizza direttament l-iżbilanċi makroekonomiċi identifikati mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011,

            B’DAN JIRRAKKOMANDA li fl-2020 u fl-2021 l-Iżvezja tieħu azzjoni biex:

                  1.

                  Tieħu l-miżuri kollha meħtieġa, f’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, biex tindirizza b’mod effettiv il-pandemija tal-COVID-19, issostni l-ekonomija u tappoġġa l-irkupru sussegwenti. Meta l-kondizzjonijiet ekonomiċi jkunu jippermettu, issegwi politiki fiskali mmirati lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu medju ta’ żmien u tiżgura s-sostenibbiltà fejn jidħol id-dejn, filwaqt li ttejjeb l-investiment. Tiżgura r-reżiljenza tas-sistema tas-saħħa, inkluż permezz ta’ provvisti adegwati ta’ prodotti mediċi kritiċi, l-infrastruttura u l-forza tax-xogħol.

                  2.

                  Trawwem l-innovazzjoni u tappoġġa l-edukazzjoni u l-iżvilupp tal-ħiliet. Tiffinanzja b’mod sostanzjali fil-bidu tagħhom proġetti maturi ta’ investiment pubbliku u tippromwovi l-investiment privat biex jiġi stimulat l-irkupru ekonomiku. Tiffoka l-investiment fuq it-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali, b’mod partikolari fuq il-produzzjoni nadifa u effiċjenti u l-użu tal-enerġija, is-setturi tat-teknoloġija avvanzata u innovattivi, in-networks tal-5G u t-trasport sostenibbli.

                  3.

                  Ittejjeb l-effettività tas-superviżjoni kontra l-ħasil tal-flus u tinforza b’mod effettiv il-qafas kontra l-ħasil tal-flus.

         Magħmul fi Brussell, l-20 ta’ Lulju 2020.

               Għall-Kunsill

               Il-President

            J. KLOECKNER

         (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

         (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

         (3)  ĠU C 301, 5.9.2019, p. 159.

         (4)  Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar li titħaffef u li tiġi ċċarata l-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ defiċit eċċessiv (ĠU L 209, 2.8.1997, p. 6).

         (5)  Regolament (UE) 2020/460 tal-Parlament Ewropew u tal Kunsill tat-30 ta’ Marzu 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013 u (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi biex jiġu mmobilizzati investimenti fis-sistemi tal-kura tas-saħħa tal-Istati Membri u f’setturi oħra tal-ekonomiji tagħhom b’reazzjoni għat-tifqigħa tal-COVID‐19 (Inizjattiva ta’ Investiment b’Reazzjoni għall-Coronavirus) (ĠU L 99, 31.3.2020, p. 5).

         (6)  Regolament (UE) 2020/558 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ April 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013 u (UE) Nru 1303/2013 rigward miżuri speċifiċi biex tingħata flessibbiltà eċċezzjonali għall-użu tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej b’reazzjoni għat-tifqigħa ta’ COVID-19 (ĠU L 130, 24.4.2020, p. 1).

         (7)  Skont l-Artikolu 9(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tar-Renju Unit u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 tar-Renju Unit 2020/C 282/28

text:
               26.8.2020

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 282/183

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
      tal-20 ta’ Lulju 2020
      dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tar-Renju Unit u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 tar-Renju Unit
      (2020/C 282/28)
      IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 9(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u b’mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
      Billi:

                  (1)

                  Fis-17 ta’ Diċembru 2019, il-Kummissjoni adottat l-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli, li tat bidu għas-Semestru Ewropew tal-2020 għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika. Hija ħadet kont debitu tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, iddikjarat mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Fis-17 ta’ Diċembru 2019, fuq il-bażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ukoll ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, fejn ir-Renju Unit ma kienx identifikat bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha titwettaq analiżi fil-fond.

                  (2)

                  Wara l-ħruġ tar-Renju Unit mill-Unjoni fil-31 ta’ Jannar 2020 u d-dħul fis-seħħ tal-Ftehim dwar il-ħruġ tar-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta’ Fuq mill-Unjoni Ewropea u mill-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika (3) (“il-Ftehim dwar il-Ħruġ”), ir-Renju Unit daħal f’perjodu ta’ tranżizzjoni, li jdum sal-31 ta’ Diċembru 2020. Deċiżjoni unika li ttieħdet qabel l-1 ta’ Lulju 2020 mill-Unjoni u mir-Renju Unit fil-Kumitat Konġunt prevista mill-Ftehim dwar il-Ħruġ tista’ testendi dan il-perjodu għal mhux iktar minn sena jew sentejn. Matul dan il-perjodu, id-dritt tal-Unjoni – inkluż dik relatata mas-Semestru Ewropew – tkompli tapplika għar-Renju Unit u fir-Renju Unit.

                  (3)

                  Ir-rapport dwar il-pajjiż tal-2020 għar-Renju Unit ġie ppubblikat fis-26 ta’ Frar 2020. Huwa vvaluta l-progress tar-Renju Unit fl-indirizzar tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fid-9 ta’ Lulju 2019 (4) (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019”), is-segwitu mogħti lir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati fis-snin preċedenti u l-progress tar-Renju Unit lejn il-miri nazzjonali tal-Ewropa għall-2020.

                  (4)

                  Fil-11 ta’ Marzu 2020, l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa uffiċjalment iddikjarat it-tifqigħa tal-COVID-19 bħala pandemija dinjija. Din hija emerġenza serja tas-saħħa pubblika għaċ-ċittadini, is-soċjetajiet u l-ekonomiji. Qiegħda tpoġġi lis-sistemi tas-saħħa nazzjonali taħt pressjoni qawwija, tikkawża tfixkil fil-katini ta’ provvista dinjija, toħloq volatilità fis-swieq finanzjarji, tiskatta xokkijiet fid-domanda tal-konsumatur u qed ikollha effetti negattivi f’diversi setturi. Qiegħda tkun ta’ theddida għall-impjiegi u għad-dħul tan-nies kif ukoll għan-negozju tal-kumpaniji. Hija kkawżat xokk ekonomiku kbir li diġà qiegħed ikollu riperkussjonijiet serji fl-Unjoni. Fit-13 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni li tappella għal reazzjoni ekonomika koordinata għall-kriżi, li tinvolvi l-atturi kollha fil-livell nazzjonali u fil-livell tal-Unjoni.

                  (5)

                  Diversi Stati Membri ddikjaraw stat ta’ emerġenza jew daħħlu miżuri ta’ emerġenza. Jenħtieġ li kwalunkwe miżura ta’ emerġenza tkun strettament proporzjonata, neċessarja, b’terminu ta’ żmien limitat, u konformi ma’ standards Ewropej u internazzjonali. Jenħtieġ li tkun soġġetta għal sorveljanza demokratika u skrutinju ġudizzjarju indipendenti.

                  (6)

                  Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Il-klawżola liberatorja ġenerali, kif previst fl-Artikolu 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97 u fl-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 (5), tiffaċilita l-koordinament tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ tnaqqis qawwi fir-ritmu ekonomiku. Fil-komunikazzjoni tagħha tal-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni kkunsidrat li, meta titqies il-kriżi ekonomika qawwija mistennija bħala riżultat tal-pandemija tal-COVID-19, il-kondizzjonijiet għall-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali kienu sodisfatti u talbet li l-Kunsill japprova din il-konklużjoni. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri għall-finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. Huma qablu li l-kriżi ekonomika qawwija tirrikjedi reazzjoni reżoluta, ambizzjuża u kkoordinata. L-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tippermetti devjazzjoni temporanja mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq perjodu medju ta’ żmien, sakemm dan ma jpoġġix fil-periklu s-sostenibbiltà fiskali fuq il-perjodu medju ta’ żmien. Fil-każ tal-parti korrettiva, il-Kunsill jista’ wkoll jiddeċiedi, fuq rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni, li jadotta trajettorja fiskali riveduta. Il-klawżola liberatorja ġenerali ma tissospendix il-proċeduri tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Din tippermetti li l-Istati Membri jiddevjaw mir-rekwiżiti baġitarji li normalment ikunu japplikaw fil-waqt li l-Kummissjoni u l-Kunsill ikunu jistgħu jieħdu l-miżuri neċessarji ta’ koordinazzjoni tal-politika fi ħdan il-qafas tal-Patt.

                  (7)

                  Hija meħtieġa azzjoni kontinwa biex jiġi limitat u kontrollat it-tixrid tal-pandemija tal-COVID-19, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi nazzjonali tas-saħħa, jittaffew il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija permezz ta’ miżuri ta’ sostenn għan-negozji u l-unitajiet domestiċi, u jiġu żgurati kondizzjonijiet adegwati ta’ saħħa u sigurtà fil-postijiet tax-xogħol bil-għan li tinbeda mill-ġdid l-attività ekonomika. Jenħtieġ li l-Unjoni tuża b’mod sħiħ id-diversi għodod li għandha għad-dispożizzjoni tagħha biex tappoġġa l-isforzi tal-Istati Membri f’dawk l-oqsma. B’mod parallel, jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Unjoni jaħdmu flimkien biex iħejju l-miżuri meħtieġa biex iġibu lura l-funzjonament normali tas-soċjetajiet u l-ekonomiji tagħna u t-tkabbir sostenibbli, jintegraw fost l-oħrajn it-tranżizzjoni ekoloġika u t-trasformazzjoni diġitali, u jieħdu tagħlimiet mill-kriżi.

                  (8)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 tefgħet enfasi fuq il-flessibbiltà li joffri s-suq intern ta’ adattament għal sitwazzjonijiet straordinarji. Madankollu, sabiex tiġi żgurata tranżizzjoni malajr u bla xkiel lejn il-fażi ta’ rkupru u l-moviment liberu ta’ oġġetti, servizzi u ħaddiema, jenħtieġ li jitneħħew dawk il-miżuri eċċezzjonali li ma jħallux lis-suq intern jiffunzjona b’mod normali hekk kif dawn ma jibqgħux indispensabbli. Il-kriżi kurrenti evidenzjat il-ħtieġa li jkun hemm pjanijiet ta’ tħejjija għall-kriżijiet fis-settur tas-saħħa. Strateġiji mtejba ta’ akkwist, katini ta’ provvista diversifikati u riżervi strateġiċi ta’ provvisti essenzjali huma fost l-elementi kruċjali għall-iżvilupp ta’ pjanijiet usa’ għat-tħejjija għall-kriżijiet.

                  (9)

                  Il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 x’aktarx li ma jiġux distribwiti b’mod ugwali fir-reġjuni kollha fir-Renju Unit minħabba xejriet differenti ta’ speċjalizzazzjoni. Dan joħloq riskju sostanzjali ta’ aktar twessigħ tad-disparitajiet reġjonali fir-Renju Unit. Is-sitwazzjoni attwali titlob reazzjonijiet ta’ politika mmirata.

                  (10)

                  Ir-Renju Unit ippreżenta l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tiegħu fit-30 ta’ April 2020 u l-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 tiegħu fis-7 ta’ Mejju 2020. Sabiex jitqiesu r-rabtiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

                  (11)

                  Bħalissa r-Renju Unit jinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir u soġġett għar-regola tad-dejn. Fit-13 ta’ Lulju 2018, il-Kunsill irrakkomanda lir-Renju Unit biex jiżgura li r-rata tat-tkabbir nominali tan-nefqa primarja nett tal-gvern (6) ma taqbiżx 1,6 % fl-2019-2020, li jikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,6 % tal-prodott domestiku gross (PDG). Il-valutazzjoni ġenerali tal-Kummissjoni tikkonferma riskju ta’ devjazzjoni sinifikanti mill-perkors tal-aġġustamenti rakkomandat lejn l-objettiv baġitarju fit-terminu medju fl-2019-2020 u matul l-2018-2019 u l-2019-2020 flimkien. Data tal-eżitu għall-2019-2020 se tkun disponibbli fil-ħarifa 2020.

                  (12)

                  Fil-Programm ta’ Konverġenza tal-2019-2020 tiegħu, il-gvern qed jippjana li l-bilanċ nominali jiddeterjora minn defiċit ta’ 2,2 % tal-PDG fl-2019-2020 għal defiċit ta’ 2,5 % tal-PDG fl-2020-21. Id-defiċit huwa proġettat li jiżdied għal 3,1 % tal-PDG fl-2021-22 u li jinżel għal 2,4 % tal-PDG sal-2024-2025. Wara li naqas għal madwar 83,2 % tal-PDG fl-2019-2020, il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż mal-PDG huwa mistenni li jonqos għal 82,9 % fl-2020-2021 skont il-Programm ta’ Konverġenza 2019-2020. Madankollu, ix-xenarju makroekonomiku li fuqu huma bbażati dawk il-projezzjonijiet baġitarji ma baqax jidher realistiku peress li ma jqisx l-impatt ekonomiku tal-pandemija tal-COVID-19. Il-projezzjonijiet fil-Programm ukoll ma jqisux il-miżuri mħabbra mir-Renju Unit b’reazzjoni għall-pandemija tal-COVID-19. Il-prospettiva makroekonomika u fiskali hija affettwata mill-inċertezza kbira minħabba l-pandemija tal-COVID-19.

                  (13)

                  B’reazzjoni għall-pandemija tal-COVID-19, ir-Renju Unit adotta miżuri baġitarji f’waqthom biex iżid il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tiegħu, irażżan il-pandemija, u jipprovdi għajnuna lil dawk l-individwi u setturi li ntlaqtu b’mod partikolari. Il-projezzjonijiet fil-Programm ta’ Konverġenza ma jinkludux dawn il-miżuri, iżda jitqiesu fit-tbassir tar-rebbiegħa 2020 tal-Kummissjoni. Il-miżuri baġitarji jammontaw għal madwar 5,5 % tal-PDG u jinkludu appoġġ għall-impjegati, għal dawk li jaħdmu għal rashom u għan-negozji, kif ukoll miżuri ta’ benessri. Barra minn hekk, ir-Renju Unit ħabbar miżuri li, filwaqt li ma għandhomx impatt baġitarju dirett, se jikkontribwixxu biex jipprovdu appoġġ ta’ likwidità lin-negozji. Dawn il-miżuri jinkludu garanziji fuq is-self ta’ madwar 16 % tal-PDG. L-implimentazzjoni sħiħa ta’ miżuri ta’ emerġenza u ta’ miżuri fiskali ta’ appoġġ, segwita minn iffukar ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu medju ta’ żmien, meta jkunu jippermettu l-kondizzjonijiet ekonomiċi, ser ikunu ta’ kontribut għall-preservazzjoni tas-sostenibbiltà fiskali fuq perjodu medju ta’ żmien.

                  (14)

                  Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa 2020 tal-Kummissjoni taħt politiki mhux mibdula, il-bilanċ tal-gvern estiż tar-Renju Unit huwa mbassar li jkun -10,7 % tal-PDG fl-2020-2021 u -6,2 % tal-PDG fl-2021-2022. Il-proporzjon ta’ dejn tal-gvern estiż huwa proġettat li jilħaq 102,5 % tal-PDG fl-2020-2021 u 100,2 % tal-PDG fl-2022. Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed il-Programm ta’ Konverġenza ma jqisx l-impatt tal-pandemija tal-COVID-19, u l-projezzjonijiet tad-dejn u tad-defiċit fih għalhekk ivarjaw b’mod sostanzjali minn dawk tal-Kummissjoni.

                  (15)

                  Fl-20 ta’ Mejju 2020, il-Kummissjoni ħarġet rapport imħejji skont l-Artikolu 126(3) tat-Trattat minħabba l-ksur ipproġettat tar-Renju Unit tal-limitu ta’ defiċit ta’ 3 % tal-PDG fl-2020-21. B’mod ġenerali, l-analiżi tissuġġerixxi li l-kriterju tad-defiċit kif definit fit-Trattat u fir-Regolament (KE) Nru 1467/1997 ma ġiex sodisfatt.

                  (16)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 li għaddejja bħalissa ħolqot sfidi ta’ politika ekonomika u soċjali li huma bla preċedent matul l-aħħar għexieren ta’ snin. Il-qgħad huwa mistenni li jiżdied bi kważi 3 punti perċentwali għal 6,7 % fl-2020 u jirkupra bi ftit għal 6 % fl-2021, minn 3,8 % fl-2019. Il-gvern tar-Renju Unit adotta miżuri ta’ emerġenza biex itaffi l-effetti negattivi tax-xokk. L-ispiża tal-appoġġ fiskali dirett se tiddependi mid-domanda, iżda tista’ tammonta għal madwar GBP 110 biljun (5,5 % tal-PDG), ikkumplementata minn GBP 330 biljun (16 % tal-PDG) ta’ garanziji ta’ kreditu għal self mill-banek. Ġew implimentati skemi ta’ xogħol b’ħinijiet iqsar biex jiġu protetti l-impjiegi u ġew implimentati wkoll miżuri ta’ appoġġ għal dawk li jaħdmu għal rashom. Il-kopertura u l-eliġibilità għal aċċess għal pagamenti bil-quddiem ta’ Kreditu Universali ġew imtejba temporanjament u l-intitolament bażiku taħt il-Kreditu Universali żdied temporanjament għal tnax-il xahar. L-awtoritajiet lokali għandhom jirċievu wkoll fondi addizzjonali ta’ darba biex jiġu appoġġati l-persuni u l-familji ekonomikament vulnerabbli. Il-gvern ħabbar ukoll moratorju ta’ tliet xhur fuq il-ħlasijiet ipotekarji għas-sidien tad-djar li jinsabu f’diffikultà minħabba l-pandemija tal-COVID-19.

                  (17)

                  Biex jappoġġa l-pożizzjoni finanzjarja tan-negozji, il-Bank of England naqqas ir-rata tal-bank darbtejn, b’kollox minn 0,75 % għal 0,1 %, naqqas ir-rata tal-bafer kapitali kontroċikliku tar-Renju Unit għal 0 % minn pjan li kienet teżisti minn qabel lejn 2 % sa Diċembru 2020, żied il-programm ta’ xiri ta’ bonds tiegħu għal GBP 645 biljun, u saħħaħ l-appoġġ tiegħu għas-self bankarju kummerċjali lill-ekonomija reali flimkien ma’ garanziji tas-self tal-gvern. Il-gvern offra lil setturi moratorju ta’ sena ħelsien fuq ħlas ta’ rati tan-negozju, differiment ta’ pagamenti tat-taxxa fuq il-valur miżjud (VAT) kif ukoll għotjiet ta’ flus kontanti għal ditti iżgħar. L-appoġġ ta’ likwidità sar disponibbli wkoll fil-forma ta’ garanziji u għotjiet kombinati taħt l-Iskema “Coronavirus Business Interruption Loan Scheme” lil intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju (SMEs) taħt limitu ta’ fatturat partikolari permezz ta’ firxa wiesgħa ta’ prodotti ta’ finanzjament tan-negozju, bħal faċilitajiet ta’ kreditu li jdur u prodotti oħra fosthom self għal perjodu ta’ żmien. Barra minn hekk, skema ġenerali li tipprovdi likwidità lill-SMEs, iżda wkoll lil negozji akbar li jistgħu jinkludu appoġġ ta’ investiment, saret disponibbli għas-setturi kollha ta’ attività. Fil-proċess tat-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ dawn il-miżuri, jeħtieġ li titqies ir-reżiljenza tas-settur bankarju.

                  (18)

                  Il-pandemija tal-COVID-19 żvelat dgħufijiet fit-tħejjija u fil-kapaċità tas-sistemi tas-saħħa fir-Renju Unit biex iwieġbu għal tali tifqigħat, b’mod partikolari f’dawk li huma faċilitajiet, persunal u provvisti. Dan irriżulta fit-twaqqif ta’ emerġenza ta’ sptarijiet temporanji fuq il-post għal pazjenti bil-COVID-19 fir-Renju Unit. L-industrija tal-manifattura tal-pajjiż kienet imħeġġa tbiddel il-linji ta’ produzzjoni tagħha biex b’mod urġenti tipproduċi tagħmir mediku addizzjonali, bħal pereżempju ventilaturi, sabiex tkopri l-livell ta’ domanda mistenni. Il-kriżi tal-COVID-19 aċċentwat in-nuqqas eżistenti ta’ ħaddiema tas-saħħa. Il-ġestjoni ta’ kriżijiet simili fil-futur titlob investimenti fis-sistemi tas-saħħa madwar ir-Renju Unit, fosthom miżuri tas-saħħa pubbliċi effettivi u b’riżorsi tajbin. Dawn l-investimenti għandu jkollhom l-għan li jipprovdu t-tagħmir meħtieġ u l-faċilitajiet u l-ħaddiema b’ħiliet meħtieġa, kif ukoll, b’mod ġenerali, il-kapaċità li jagħtu s-servizzi tal-kura tas-saħħa regolari mistennija kollha flimkien mal-kura għall-pazjenti bil-COVID-19 jew mard infettiv simili.

                  (19)

                  Il-kriżi attwali x’aktarx li jkollha impatt akbar fuq dawk l-aktar vulnerabbli, u b’hekk taggrava l-faqar. Ir-riskju tal-faqar jew tal-esklużjoni soċjali kien diġà qed jiżdied qabel il-kriżi, minkejja r-rata baxxa ta’ qgħad. Il-faqar fost dawk li jaħdmu u l-faqar fost it-tfal huma għoljin ukoll. It-tnaqqis fil-benessri u r-riformi jirriskjaw li jdgħajfu l-effett qawwi tat-tnaqqis tal-faqar tas-sistema tal-benefiċċji tat-taxxa tar-Renju Unit. Hemm lok li jissaħħaħ l-appoġġ għal dawk l-aktar vulnerabbli, fosthom t-tfal fil-faqar, speċjalment minħabba li l-kriżi hija mistennija li tkompli żżid l-inugwaljanza fl-introjtu.

                  (20)

                  It-titjib tal-prestazzjoni tal-produttività tax-xogħol jibqa’ sfida ewlenija għar-Renju Unit. L-output fis-siegħa huwa ferm inqas fir-Renju Unit milli f’ħafna ekonomiji żviluppati oħra, u bilkemm huwa ogħla milli kien qabel il-kriżi finanzjarja. It-tkabbir tal-PDG kien xprunat mit-tkabbir fl-impjiegi, u prattikament ma kien hemm l-ebda żidiet fil-produttività fil-passat reċenti. Minkejja suq tax-xogħol strett, il-produttività tax-xogħol tar-Renju Unit kienet essenzjalment ċatta sa mill-bidu tal-2018. It-tkabbir reali fil-pagi wkoll baqa’ jimxi bil-mod. Ħafna partijiet tar-Renju Unit huma relattivament foqra, b’livelli komparattivament baxxi ta’ investiment f’ħiliet u infrastruttura. Prospetti limitati ta’ progress fil-karriera għal persuni f’impjiegi b’pagi baxxi jaffettwaw b’mod negattiv kemm il-produttività kif ukoll il-faqar. Din hija mistennija li tkompli u tista’ tiġi aggravata fid-dawl tal-kriżi tal-COVID-19. Il-pandemija reċenti tippreżenta wkoll sfidi sinifikanti għas-sistemi ta’ edukazzjoni u taħriġ fir-Renju Unit, b’mod partikolari fir-rigward tal-apprendiment mill-bogħod u l-aċċess li jvarja għal tagħlim strutturat. Konsegwentement, hemm lok għal żieda fil-produttività billi jiġu indirizzati problemi fuq bażi wiesgħa bħall-investiment baxx fit-tagħmir, l-infrastruttura u r-Riċerka u l-iżvilupp, u d-diskrepanzi fil-ħiliet, speċjalment fil-ħiliet bażiċi u tekniċi. Ir-Renju Unit għandu l-għan li jinvesti aktar fir-riċerka u l-innovazzjoni u jtejjeb l-użu ta’ teknoloġiji eżistenti fl-ekonomija kollha.

                  (21)

                  Biex jitrawwem l-irkupru ekonomiku, se jkun importanti li l-proġetti ta’ investiment pubbliku maturi jiġu avvanzati minn qabel u li jiġi promoss l-investiment privat, inkluż permezz ta’ riformi rilevanti. Ir-Renju Unit għandu nuqqas persistenti ta’ akkomodazzjoni. Qed jitfaċċaw limitazzjonijiet tal-kapaċità, filwaqt li l-kostruzzjoni residenzjali għadha inqas minn dak li huwa meħtieġ biex tiġi sodisfatta d-domanda stmata. L-ammont u l-post fejn tinsab l-art disponibbli għal akkomodazzjoni ġdida hija limitata minħabba regolamentazzjoni stretta tas-suq tal-artijiet, b’mod partikolari madwar il-bliet. Is-settur tal-bini jibqa’ kruċjali għas-settur tal-abitazzjoni kif ukoll biex jintlaħqu l-miri futuri tal-effiċjenza enerġetika u tal-klima, għalkemm it-tnaqqis tal-ammont ta’ enerġija użata għat-tisħin tad-djar huwa kkumplikat mill-età tal-istokk tas-settur tal-abitazzjoni u s-sostituzzjoni bil-mod tiegħu. Wara deċennji ta’ nuqqas ta’ investiment pubbliku, il-gvern beda jittratta d-defiċit infrastrutturali. Sar progress inkoraġġanti rigward l-investiment fis-sorsi ta’ enerġija rinnovabbli, u nkiseb tnaqqis sinifikanti fis-settur tal-enerġija. Madankollu, il-mixja lejn in-newtralità klimatika għadha qed tiffaċċja sfidi fl-ekonomija kollha. L-użu tan-networks tat-trasport bit-triq, bil-ferrovija u bl-ajru tar-Renju Unit qed jilħaq il-kapaċità u dan jikkontribwixxi għall-konġestjoni u t-tniġġis tal-arja. Ir-Renju Unit għandu ambizzjoni li jkun minn ta’ quddiem fir-rigward ta’ vetturi b’emissjonijiet żero, iżda l-biċċa l-kbira tan-network ferrovjarju għadu mhuwiex elettrifikat. Għalkemm il-kopertura ta’ networks sħaħ tal-fibra fir-Renju Unit għadha modesta, il-kompetizzjoni tan-network fis-suq kollu tal-fibra qed tikber minħabba li l-gvern qed iżid b’mod sinifikanti l-appoġġ pubbliku lejn l-introduzzjoni tan-network tal-fibra. Tali investiment fl-infrastruttura diġitali, madankollu, jeħtieġ li jkun akkumpanjat minn ħiliet diġitali mtejba, billi r-Renju Unit ibati minn defiċit strutturali ta’ ħiliet speċjalizzati fl-IT.

                  (22)

                  Filwaqt li r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż magħmulin f’din ir-Rakkomandazzjoni (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020”) jiffukaw fuq l-indirizzar tal-impatti soċjoekonomiċi tal-pandemija u fuq l-iffaċilitar tal-irkupru ekonomiku, ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 ukoll koprew riformi li huma essenzjali biex jiġu ttrattati l-isfidi strutturali fuq perjodu ta’ żmien medju sa dak twil. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 jibqgħu pertinenti u se jkomplu jiġu mmonitorjati bħala parti mis-Semestru Ewropew sa tmiem il-perjodu ta’ tranżizzjoni.

                  (23)

                  Is-Semestru Ewropew jipprovdi l-qafas għal koordinazzjoni kontinwa tal-politika ekonomika u tal-impjiegi fl-Unjoni, li jista’ jkun ta’ kontribut għal ekonomija sostenibbli. Fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tagħhom, l-Istati Membri evalwaw il-progress li sar fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-Nazzjonijiet Uniti. Billi jiżgura l-implimentazzjoni sħiħa tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020, ir-Renju Unit se jikkontribwixxi għall-progress lejn l-SDGs.

                  (24)

                  Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew 2020, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tar-Renju Unit u ppubblikatha fir-rapport dwar il-pajjiż tal-2020. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Konverġenza tal-2020, il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż indirizzati lir-Renju Unit fi snin preċedenti. Il-Kummissjoni qieset mhux biss ir-rilevanza tagħhom għal politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fir-Renju Unit. iżda wkoll il-konformità tagħhom mar-regoli u mal-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika kumplessiva tal-Unjoni.

                  (25)

                  Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Konverġenza tal-2020 u l-opinjoni tiegħu (7) hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt,

            B’DAN JIRRAKKOMANDA li r-Renju Unit jieħu azzjoni fl-2020 u fl-2021 biex:

                  1.

                  Tieħu l-miżuri kollha meħtieġa, f’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, biex tindirizza b’mod effettiv il-pandemija tal-COVID-19, issostni l-ekonomija u tappoġġa l-irkupru sussegwenti. Meta l-kondizzjonijiet ekonomiċi jkunu jippermettu, issegwi politiki fiskali mmirati lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu medju ta’ żmien u tiżgura s-sostenibbiltà fejn jidħol id-dejn, filwaqt li ttejjeb l-investiment. Issaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi tas-saħħa.

                  2.

                  Tiżgura l-adegwatezza u l-kopertura tas-sistema tal-protezzjoni soċjali biex tipprovdi appoġġ għal kulħadd u b’mod partikolari dawk l-aktar affettwati mill-kriżi.

                  3.

                  Tħaddan l-innovazzjoni u tappoġġa l-iżvilupp tal-kapital uman. Tiffinanzja b’mod sostanzjali fil-bidu tagħhom proġetti maturi ta’ investiment pubbliku u tippromwovi l-investiment privat biex jiġi stimulat l-irkupru ekonomiku. Tiffoka l-investiment fuq it-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali, b’mod partikolari fuq l-akkomodazzjoni, il-produzzjoni nadifa u effiċjenti u l-użu tal-enerġija, l-infrastrutturi tat-trasport sostenibbli u networks tal-broadband b’veloċità għolja.

         Magħmul fi Brussell, l-20 ta’ Lulju 2020.

               Għall-Kunsill

               Il-President

            J. KLOECKNER

         (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

         (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

         (3)  ĠU L 29, 31.1.2020, p. 7.

         (4)  ĠU C 301, 5.9.2019, p. 163.

         (5)  Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar li titħaffef u li tiġi ċċarata l-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ defiċit eċċessiv (ĠU L 209, 2.8.1997, p. 6).

         (6)  In-nefqa primarja netta tal-gvern hi magħmula min-nefqa totali tal-gvern mingħajr in-nefqa marbuta mal-imgħax, in-nefqa marbuta mal-programmi tal-Unjoni kompletament koperti mid-dħul tal-fondi tal-Unjoni u mill-bidliet mhux diskrezzjonali fin-nefqa marbuta mal-benefiċċju tal-qgħad. Il-formazzjoni tal-kapital fiss gross iffinanzjata fil-livell nazzjonali hija mifruxa fuq perjodu ta’ erba’ snin. Il-miżuri ta’ dħul diskrezzjonali jew iż-żidiet tad-dħul b’mandat tal-liġi huma fatturati. Il-miżuri ta’ darba fuq in-naħa kemm tad-dħul kif ukoll tal-nefqa huma esklużi.

         (7)  Skont l-Artikolu 9(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.