title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-13 ta' Lulju 2018 dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-2018 tal-Irlanda u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 tal-Irlanda

text:
               10.9.2018

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 320/27

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
      tat-13 ta' Lulju 2018
      dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-2018 tal-Irlanda u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 tal-Irlanda
      (2018/C 320/07)
      IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta' Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta' pożizzjonijiet ta' baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta' politika ekonomika (1), u b'mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u b'mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
      Billi:

                  (1)

                  Fit-22 ta' Novembru 2017, il-Kummissjoni adottat l-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir, li ta bidu għas-Semestru Ewropew għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika tal-2018. Hija ħadet debitament inkunsiderazzjoni l-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, ipproklamat mill-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni fis-17 ta' Novembru 2017. Il-prijoritajiet tal-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir ġew approvati mill-Kunsill Ewropew fit-22 ta' Marzu 2018. Fit-22 ta' Novembru 2017, abbażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ukoll ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta' Twissija, li fih hija identifikat lill-Irlanda bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha titwettaq analiżi fil-fond. Fl-istess data, il-Kummissjoni adottat ukoll rakkomandazzjoni għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro, li ġiet approvata mill-Kunsill Ewropew fit-22 ta' Marzu 2018. Fl-14 ta' Mejju 2018, il-Kunsill adotta r-Rakkomandazzjoni dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro (3) (“Rakkomandazzjoni għaż-Żona tal-Euro”).

                  (2)

                  Bħala Stat Membru li l-munita tiegħu hija l-euro, u fid-dawl tal-interkonnessjonijiet mill-qrib bejn l-ekonomiji fl-unjoni ekonomika u monetarja, jenħtieġ li l-Irlanda tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa u f'waqtha ta' din ir-Rakkomandazzjoni għaż-Żona tal-Euro, kif riflessa fir-rakkomandazzjonijiet hawn isfel, b'mod partikolari r-rakkomandazzjonijiet (1) u (2).

                  (3)

                  Ir-rapport speċifiku għall-pajjiż tal-2018 għall-Irlanda ġie ppubblikat fis-7 ta' Marzu 2018. Ir-rapport ivvaluta l-progress tal-Irlanda biex tindirizza r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fil-11 ta' Lulju 2017 (4), is-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati fis-snin preċedenti u l-progress tal-Irlanda lejn il-miri nazzjonali tagħha tal-Ewropa 2020. Ir-rapport inkluda wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha ġew ippubblikati wkoll fis-7 ta' Marzu 2018. L-analiżi tal-Kummissjoni wasslitha għall-konklużjoni li l-Irlanda għaddejja minn żbilanċi makroekonomiċi. B'mod partikolari, stokkijiet kbar ta' dejn privat u pubbliku u ta' obbligazzjonijiet esterni netti jikkostitwixxu vulnerabbiltajiet. Madankollu, it-titjib kien sostanzjali. Tkabbir qawwi fil-produttività f'dawn l-aħħar snin wassal għal titjib fil-kompetittività u bilanċ pożittiv tal-kont kurrenti li jinvolvi tnaqqis mgħaġġel fl-istokk għoli ta' obbligi barranin netti. Tkabbir ekonomiku b'saħħtu jkompli jappoġġa t-tnaqqis fl-ingranaġġ privat. Madankollu, l-istokk ta' dejn privat jibqa' għoli, għalkemm l-influwenza qawwija tal-attivitajiet tal-kumpaniji multinazzjonali għandu jiġi kkunsidrat fl-evalwazzjoni tad-dejn korporattiv, filwaqt li d-dejn tal-unitajiet domestiċi jidher ġeneralment konformi mal-prinċipji fundamentali. Id-dejn tal-gvern huwa previst li jibqa' fuq perkors ta' tnaqqis, u d-defiċit qed jersaq aktar qrib lejn bilanċ. Il-prezzijiet tal-akkomodazzjoni qed jikbru b'pass mgħaġġel, għalkemm minn livelli x'aktarx sottovalutati, li żżid ukoll il-karti tal-bilanċ tal-familji. Il-banek huma rikapitalizzati sew u l-profittabbiltà tagħhom qed titjieb gradwalment. L-istokk ta' self improduttiv, għalkemm għadu għoli, kompla jonqos. Ittieħdet azzjoni ta' politika biex jiġu indirizzati dawn il-vulnerabbiltajiet, iżda xi miżuri se jieħdu ż-żmien biex jiġġeneraw l-effetti mistennija.

                  (4)

                  L-Irlanda ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tagħha tal-2018 fit-18 ta' April 2018 u l-Programm ta' Stabbiltà tagħha tal-2018 fit-30 ta' April 2018. Sabiex jitqiesu l-konnessjonijiet ta' bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

                  (5)

                  Rakkomandazzjonijiet speċifiċi rilevanti għall-pajjiż ġew indirizzati fl-ipprogrammar tal-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej (“Fondi SIE”) għall-perjodu 2014-2020. Kif previst fl-Artikolu 23 tar-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (5), fejn ikun neċessarju li jingħata sostenn għall-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet rilevanti tal-Kunsill, il-Kummissjoni tista' titlob lil Stat Membru li jirrieżamina l-Ftehim ta' Sħubija u l-programmi rilevanti tiegħu u jipproponi emendi għalihom. Il-Kummissjoni pprovdiet iktar dettalji dwar kif tagħmel użu minn dik id-dispożizzjoni fil-linji gwida dwar l-applikazzjoni tal-miżuri li jorbtu l-effettività tal-Fondi SIE ma' governanza ekonomika tajba.

                  (6)

                  Bħalissa l-Irlanda qiegħda fil-parti preventiva tal-Patt ta' Stabbiltà u Tkabbir u soġġetta għar-regola tranżitorja tad-dejn. Fil-Programm ta' Stabbiltà tiegħu tal-2018, il-Gvern qed jistenna li d-defiċit nominali se jonqos kemxejn għal 0,2 % tal-PDG fl-2018 u li minn hemm 'il quddiem se jibqa' jitjieb gradwalment u jinbidel f'żieda ta' 0,4 % ta' PDG fl-2021. L-objettiv baġitarju fit-terminu medju — defiċit strutturali ta' 0,5 % tal-PDG — huwa mistenni li jintlaħaq mill-2019 lil hemm. Skont il-Programm ta' Stabbiltà, id-dejn pubbliku bħala proporzjon tal-PDG huwa mistenni li jaqa' għal 66 % fl-2018 u li jibqa' jinżel għal 58,7 % fl-2021. Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed dawn il-projezzjonijiet baġitarji huwa plawsibbli. Fl-istess ħin, il-miżuri meħtieġa biex jiġu appoġġati l-miri ppjanati tad-defiċit mill-2019 'il quddiem ma ġewx speċifikati biżżejjed.

                  (7)

                  Fil-11 ta' Lulju 2017, il-Kunsill irrakkomanda lill-Irlanda biex tiżgura li r-rata ta' tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett ma teċċedix 2,4 % fl-2018, li tikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta' 0,6 % tal-PDG. Fl-istess ħin il-Kunsill iddikjara li jenħtieġ li tingħata konsiderazzjoni lill-kisba ta' pożizzjoni fiskali li tikkontribwixxi kemm għat-tisħiħ tal-irkupru attwali, kif ukoll għall-iżgurar tas-sostenibbiltà fil-finanzi pubbliċi tal-Irlanda. Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa tal-Kummissjoni tal-2018, hemm riskju ta' xi devjazzjoni mill-aġġustament fiskali rrakkomandat fl-2018 u matul l-2017 u l-2018 meta dawn jitqiesu flimkien.

                  (8)

                  Fl-2019, jenħtieġ li l-Irlanda tilħaq l-objettiv baġitarju fit-terminu medju tagħha. Dan huwa konsistenti mar-rata ta' tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett (6) li ma teċċedix 5,3 % (7), li tikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta' 0,1 % tal-PDG. Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa tal-2018 tal-Kummissjoni, il-bilanċ strutturali huwa mbassar li se jilħaq defiċit ta' 0,4 % tal-PDG fl-2019, 'il fuq mill-objettiv baġitarju fit-terminu medju. L-Irlanda hija mistennija tikkonforma mar-regola tranżitorja tad-dejn fl-2018 u r-regola tad-dejn fl-2019. B'mod ġenerali, il-Kunsill huwa tal-opinjoni li l-Irlanda għandha tkun lesta biex tieħu iktar miżuri biex tiżgura l-konformità, fl-2018 u li hi proġettata li tkun konformi mad-dispożizzjonijiet tal-Patt ta' Stabbiltà u Tkabbir fl-2019. Fid-dawl tad-differenza bejn il-kejl tal-PDG u l-produzzjoni domestika fl-Irlanda u l-impatt assoċjat fuq il-proporzjon tad-dejn mal-PDG, il-kundizzjonijiet ċikliċi attwali tal-Irlanda u r-riskji esterni iktar akuti, l-użu ta' xi gwadann mhux previst biex jitnaqqas iktar il-proporzjon ta' dejn tal-gvern ġenerali jkun rispons prudenti.

                  (9)

                  Il-finanzi pubbliċi komplew jitjiebu minħabba tkabbir robust tal-output, iżda li jġib miegħu riskji ta' volatilità tad-dħul, u għad hemm ambitu biex isir dħul iktar reżiljenti għaċ-ċaqliq ekonomiku u x-xokkijiet avversi. Il-limitazzjoni tal-kamp ta' applikazzjoni u n-numru ta' spejjeż tat-taxxa u t-twessigħ tal-bażi tat-taxxa se jtejbu l-istabbiltà tad-dħul f'każ ta' instabbiltà ekonomika. Madankollu, xi miżuri tat-taxxi riċenti ffokaw fuq tnaqqis u għajnuniet, u jidhru li żiedu aktar id-dipendenza fuq sorsi ta' dħul proċikliċi. Barra minn hekk, l-Irlanda għandha iktar potenzjal li ttejjeb il-mod kif is-sistema tat-taxxa tagħha jistgħu jappoġġaw l-objettivi ambjentali.

                  (10)

                  Kif indikat fir-rakkomandazzjoni għaż-Żona tal-Euro tal-2018, il-ġlieda kontra strateġiji ta' ppjanar aggressiv tal-persuna taxxabbli hija essenzjali biex timpedixxi d-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni bejn id-ditti, tipprovdi trattament ġust ta' min iħallas it-taxxa u tissalvagwardja l-finanzi pubbliċi. Effetti konsegwenzjali ta' strateġiji ta' ppjanar aggressiv tat-taxxa bejn l-Istati Membri jirrikjedu azzjoni koordinata ta' politiki nazzjonali biex jikkomplementaw il-leġiżlazzjoni tal-Unjoni. Il-livell għoli ta' royalties u ħlasijiet ta' dividendi, bħala perċentwali tal-PDG, jissuġġerixxi li r-regoli fiskali tal-Irlanda huma użati minn kumpaniji li jinvolvu ruħhom f'ippjanar aggressiv tat-taxxa. Applikazzjoni limitata ta' taxxi minn ras il-għajn fuq royalties u ħlasijiet ta' dividendi li jħallu l-pajjiż (jiġifieri minn residenti tal-Unjoni lil residenti ta' pajjiżi terzi) minn kumpaniji bbażati fl-Irlanda jistgħu jwasslu biex dawk il-pagamenti jevadu t-taxxa kompletament, jekk huma wkoll mhux soġġetti għat-taxxa fil-ġurisdizzjoni riċeventi. Barra minn hekk, il-kumpaniji jistgħu jużaw ċerti dispożizzjonijiet fi trattati bilaterali dwar it-taxxa bejn l-Irlanda u xi pajjiżi oħra li jannullaw ir-regola dwar it-taxxa fuq ir-residenza l-ġdida stabbilita fl-Irlanda fl-2015 u tenħtieġ analiżi ulterjuri ta' din il-kwistjoni. Ir-riżultati tal-konsultazzjoni meħuda mill-Irlanda wara r-Rieżami Indipendenti tal-Kodiċi tat-Taxxa Korporattiva se jkunu rilevanti għat-tfassil ta' riformi fit-taxxa mħabbra. Il-Kummissjoni tinnota l-passi pożittivi reċenti mħabbra jew adottati (jiġifieri l-passi meħuda biex tiġi indirizzata l-pjanifikazzjoni fiskali aggressiva fil-livell domestiku; miżuri difensivi possibbli kontra ġurisdizzjonijiet elenkati li ma jikkooperawx). Fuq il-bażi ta' skambji riċenti, il-Kummissjoni se tkompli bid-djalogu kostruttiv tagħha biex tiġġieled kontra strateġiji ta' ppjanar aggressiv tat-taxxa.

                  (11)

                  Ir-riskji ta' sostenibbiltà fiskali fit-tul relatati man-nefqa tat-tixjiħ tal-popolazzjoni għadhom hemm. L-Irlanda introduċiet xi miżuri ta' effiċjenza sinifikanti, bħall-ftehim għall-iffrankar tal-ispejjeż mal-industrija farmaċewtika, sistema ta' ġestjoni finanzjarja, u finanzjament ibbażat fuq l-attività. Xi miżuri ttieħdu wkoll sabiex tiżdied id-disponibbiltà tal-kura tas-saħħa primarja. Madankollu, is-sistema tal-kura tas-saħħa Irlandiża hija għalja u qed tħabbat wiċċha ma' bosta sfidi, li huma aggravati minn popolazzjoni li qed tixjieħ malajr. Barra minn hekk, is-servizzi tal-kura primarja u fil-komunità għadhom mhumiex kapaċi jtaffu l-pressjoni li qed tiżdied fuq il-kapaċità u l-ispejjeż ta' kura fl-isptar. Il-bidla ppjanata lejn kura tas-saħħa universali trid tiġi appoġġata permezz ta' bbaġitjar pluriennali u kontroll tan-nefqa aħjar. Barra minn hekk, hija għandha tiġi infurmata bil-konklużjonijiet minn rieżami komprensiv tal-infiq tal-effettività u l-effiċjenza tas-settur tas-saħħa. Barra minn hekk, it-tisħiħ tar-rwol tal-kura primarja bħala salvagwardja għall-isptarijiet mgħobbija żżejjed tal-Irlanda jenħtieġ li jiġi kkunsidrat. Minkejja firxa wiesgħa ta' riformi biex irażżnu n-nefqa pubblika għall-pensjonijiet, id-defiċit fis-sistema tal-pensjoni ġenerali huwa mistenni li jikber b'mod sinifikanti fit-terminu twil. Implimentazzjoni f'waqtha tal-pjan direzzjonali preżentat għal riforma tal-pensjonijiet hija essenzjali sabiex tissaħħaħ is-sostenibbiltà fiskali tas-sistema tal-pensjonijiet.

                  (12)

                  Snin ta' investiment baxx wara l-falliment ekonomiku qed ikollhom impatt negattiv fuq id-disponibbiltà tal-infrastruttura xierqa fl-oqsma tat-trasport, l-enerġija nadifa, l-ilma, id-djar u s-servizzi ta' telekomunikazzjoni. L-iskarsezza persistenti ta' disponibbiltà, flimkien ma' domanda dejjem tikber, ikomplu jimbuttaw 'il fuq il-prezzijiet tad-djar. Għalkemm il-prezzijiet ma dehrux sopravvalutati fl-2016, l-affordabbiltà hija kwistjoni ta' tħassib. Jekk ma tiġix indirizzata, restrizzjonijiet li jillimitaw il-forniment ta' akkomodazzjoni jistgħu jikkontribwixxu għal żieda fl-iżbilanċi. Flimkien mal-ippjanar spazjali, l-infrastruttura mtejba hija fattur kruċjali għal rispons ta' forniment ta' akkomodazzjoni xierqa, it-tisħiħ tal-investiment privat, il-produttività, it-tkabbir tal-produttività u l-iżvilupp ekonomiku reġjonali bbilanċjat. Barra minn hekk, investiment infrastrutturali f'teknoloġiji ta' enerġija nadifa, u trasport pubbliku nadif u l-ilma, kif ukoll sforzi intensifikati fil-qasam tal-enerġija rinnovabbli u l-ekonomija ċirkolari se jkun essenzjali biex l-Irlanda tikseb suċċess f'ekonomija b'livell baxx ta' emissjonijiet ta' karbonju u ekonomija reżistenti għat-tibdil ambjentali. Il-Pjan ta' Żvilupp Nazzjonali 2018-2027 u l-Qafas ta' Ppjanar Nazzjonali, li huma parti minn “Strateġija Irlanda 2040”, se jkunu passi sodi fid-direzzjoni t-tajba ladarba tittieħed azzjoni fuqhom u jiġu implimentati f'koordinazzjoni mill-qrib mal-partijiet interessati.

                  (13)

                  L-isforzi ta' mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima eżistenti mhux se jippermettu lill-Irlanda sabiex jintlaħqu l-miri klimatiċi tagħha tal-Ewropa 2020 fil-livell nazzjonali. Inkiseb biss progress limitat fid-dekarbonizzazzjoni ta' partijiet ewlenin tal-ekonomija, prinċipalment fl-agrikoltura, it-trasport bit-triq u s-settur residenzjali. Dan se jagħmel neċessarju għall-Irlanda li tuża l-flessibbiltajiet disponibbli biex tikkonforma mad-Deċiżjoni dwar il-Kondiviżjoni tal-Isforzi, bħal xiri tal-allokazzjonijiet minn Stati Membri oħra. Il-projezzjonijiet nazzjonali, ippubblikati fl-2017, jenfasizzaw l-iskala tal-isforzi addizzjonali meħtieġa: emissjonijiet skont id-Deċiżjoni dwar il-Kondiviżjoni tal-Isforzi (tistabbilixxi miri annwali vinkolanti għall-emissjonijiet ta' gass serra għall-Istati Membri għall-perjodu 2013-2020) huma mistennija li jiżdiedu sal-2025, qabel ma jistabbilizzaw f'livell ftit inqas mill-emissjonijiet tal-2005, fuq il-bażi ta' politiki eżistenti. L-Irlanda reċentement adottat Pjan Nazzjonali ta' Mitigazzjoni li jistabbilixxi pjan direzzjonali lejn ekonomija b'livell baxx ta' karbonju u qafas koerenti biex jingħelbu l-isfidi persistenti fis-settur tal-enerġija. Kif inhu bħalissa, madankollu, il-pjan joffri ftit miżuri speċifiċi ta' mitigazzjoni ġodda. Il-Qafas ta' Pjanar Nazzjonali ukoll għandu komponent dwar il-klima, b'rikonoxximent tal-fatt li pjanar spazjali adegwat se jkun fattur kritiku ta' mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima minħabba li l-popolazzjoni hija tant mifruxa u l-Irlanda għandha biss numru żgħir ta' żoni urbani kbar, li kollha jiffaċċjaw kwistjonijiet serji ta' konġestjoni u trasport pubbliku. Fl-aħħar nett, il-Pjan ta' Żvilupp Nazzjonali 2018-2027 u l-implimentazzjoni effettiva tiegħu se jkollhom rwol kruċjali biex l-ekonomija tiġi dekarbonizzata. Il-pjan se jiddetermina sa liema punt se jiġu mobbilizzati mezzi oħra ta' dekarbonizzazzjoni għas-settur tal-enerġija, l-użu ta' sorsi ta' enerġija rinnovabbli u t-titjib tat-trasport pubbliku u l-effiċjenza enerġetika.

                  (14)

                  L-iżgurar ta' tkabbir inklużiv jibqa' sfida fl-Irlanda. Il-qgħad naqas għal 6,7 % fl-2017, iżda ċerti gruppi għadhom fil-parti l-kbira maqtugħin mis-suq tax-xogħol u esklużi soċjalment. Is-sistema ta' protezzjoni soċjali u tat-tassazzjoni huma effettivi ferm biex irażżnu l-faqar u n-nuqqas ta' ugwaljanza u l-Irlanda ħadet miżuri għal inċentivi ta' impjieg bit-tnaqqis gradwali ta' benefiċċji u pagamenti supplementari. Ir-rata tar-riskju tal-faqar jew tal-esklużjoni soċjali għolja persistenti tal-Irlanda hija marbuta ma' proporzjon għoli ta' persuni li jgħixu f'unitajiet domestiċi b'intensità baxxa ħafna ta' xogħol (kważi d-doppju tal-medja tal-Unjoni u l-ogħla fl-Unjoni — 18,2 % kontra 10,5 % fl-2016). Dan huwa partikolarment prevalenti għal unitajiet domestiċi b'ġenitur wieħed. Kważi tliet kwarti tan-nies li mhumiex jaħdmu fl-Irlanda huma inattivi. Kemm ir-rati ta' tar-riskju tal-faqar jew tal-esklużjoni soċjali ġenerali kif ukoll tat-tfal naqsu kemxejn fl-2016 iżda għadhom ogħla mill-medja tal-Unjoni. Bħala riżultat ta' dan, l-Irlanda teħtieġ li tlesti l-implimentazzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni tagħha għal Unitajiet Domestiċi bla Impjieg, inkluż billi jittejjeb l-appoġġ integrat tan-nies li huma l-aktar 'il bogħod mis-suq tax-xogħol. Il-provvista ta' akkomodazzjoni soċjali teħtieġ attenzjoni kontinwa sabiex tilħaq miri ambizzjużi u domanda għolja.

                  (15)

                  L-aċċess għall-indukrar tat-tfal affordabbli, full-time u ta' kwalità jibqa' sfida. Skont l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi, l-ispejjeż tal-kura tat-tfal fl-Irlanda — fir-rigward tal-pagi — fl-2015 kienet l-ogħla fl-Unjoni għall-ġenitur waħdu u t-tieni l-ogħla fl-Unjoni għall-koppji. L-ispejjeż għolja għall-indukrar tat-tfal jistgħu jaġixxu bħala ostaklu għall-aċċess għal impjieg bi ħlas, b'mod partikolari fil-familji bi dħul baxx, inkluż l-unitajiet domestiċi b'ġenitur wieħed. Dan għandu effett negattiv fuq ir-rata ta' impjieg tan-nisa, li fl-2016 kienet 65,4 %, li hi qrib il-medja tal-Unjoni. Liġi dwar l-Iskema Unika ta' Indukrar tat-Tfal Affordabbli tinsab qrib il-finalizzazzjoni fil-Parlament. Dewmien fl-implimentazzjoni diġà huwa evidenti. Il-kwalità tal-forniment ta' servizzi għall-indukrar tat-tfal ġiet ukoll promossa b'mod partikolari permezz ta' inizjattivi biex jiġu żgurati kwalifiki robusti tal-persunal.

                  (16)

                  Id-differenzi bejn ir-rati ta' impjieg bejn ħaddiema b'ħiliet baxxi, medji u għolja kienu fost l-ogħla fl-Unjoni fl-2016 u r-rata ta' impjieg ta' dawk bi kwalifiki baxxi hija 10 punti perċentwali aktar baxxi minn qabel il-kriżi ekonomika. Bħala konsegwenza, u marbuta mal-bidla fl-attività ekonomika, in-nuqqas ta' tlaqqigħ tal-ħiliet u n-nuqqas ta' ħiliet qed isiru aktar evidenti f'diversi oqsma. Dan jenfasizza l-ħtieġa li jiġi aċċellerat titjib tal-ħiliet u jkun hemm politiki u miżuri ta' taħriġ mill-ġdid. L-Irlanda għandha b'mod partikolari livell baxx ta' parteċipazzjoni fit-tagħlim tul il-ħajja fost nies b'ħiliet baxxi fl-impjiegi, u dan jagħmilhom vulnerabbli għal bidliet fid-domanda tax-xogħol. L-Irlanda għandha wieħed mill-aktar livelli baxxi ta' ħiliet diġitali fl-Unjoni, li huwa f'kuntrast ċar mal-proporzjon għoli ta' gradwati fix-xjenza, teknoloġija, inġinerija u matematika li joħorġu mis-sistema edukattiva ogħla Irlandiża. L-Irlanda huwa pajjiż li għandu waħda mill-iktar rati baxxi ta' impjieg ta' persuni b'diżabbiltà fl-Unjoni.

                  (17)

                  It-tkabbir tal-produttività fl-Irlanda hija xprunata l-aktar minn kumpaniji multinazzjonali. Id-diskrepanza fil-prestazzjoni tal-produttività bejn dawn l-impriżi u kumpaniji indiġeni Irlandiż — l-iktar intrapriżi żgħar u ta' daqs medju — qed jiżdied. Il-mobbiltà internazzjonali għolja ta' xi kumpaniji multinazzjonali u l-inċertezzi attwali jistgħu jpoġġu s-sostenibbiltà u r-reżiljenza tal-ekonomija Irlandiża f'riskju fuq perjodu twil ta' żmien. Riċerka reċenti wriet li l-kumpaniji Irlandiżi għandhom effetti u benefiċċji limitati konsegwenzjali f'termini ta' tkabbir tal-produttività, l-innovazzjoni u l-prestazzjoni tal-esportazzjoni mill-attivitajiet ta' kumpaniji multinazzjonali fl-Irlanda. Madankollu, negozji Irlandiżi li jwettqu sforzi ta' R&Ż, jibbenefikaw mill-effetti konsegwenzjali ta' kumpaniji multinazzjonali. Inċentivi fis-settur pubbliċi biex jitwettqu r-R&Ż u tiżdied id-disponibbiltà ta' ħaddiema mħarrġa Irlandiżi, għal intrapriżi żgħar u ta' daqs medju jrawmu t-tixrid ta' teknoloġiji ġodda f'dawk l-impriżi. Barra minn hekk u kif indikat ripetutament mill-Kunsill Nazzjonali Irlandiż tal-Kompetittività, l-iżgurar tal-kompetittività għan-negozji Irlandiżi jeħtieġ li jiġi limitat it-tkabbir ta' ċerti inputs u ta' spejjeż legali b'mod partikolari. L-ostakli fis-suq għas-servizzi legali għadhom jirrappreżentaw sfida, idgħajfu l-kompetizzjoni u jgħollu l-ispejjeż għal min jirċievi s-servizz. Dawn jaffettwaw l-aktar lin-negozji żgħar għax iżidu l-ispejjeż tal-litigazzjoni. L-ebda regolamenti ta' implimentazzjoni għadhom ma daħlu fis-seħħ mill-Att il-ġdid dwar ir-Regolament tas-Servizzi Legali. Konsultazzjonijiet pubbliċi, li huma prerekwiżit għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni, qed jesperjenzaw dewmien sinifikanti.

                  (18)

                  Anke jekk is-settur finanzjarju tal-Irlanda jinsab fit-triq tal-irkupru sostenibbli, kwistjonijiet ta' legat għadhom joħolqu restrizzjonijiet. Għalkemm l-Irlanda kompliet tagħmel progress fit-tnaqqis ta' self improduttiv, il-proporzjon tagħhom ta' self gross totali (11,2 % f'Settembru 2017) għadu fost l-ogħla fl-Unjoni. Il-piż żejjed tad-dejn, il-konċentrazzjoni tas-suq u aktar inċertezza f'xi setturi li jesportaw qed ikunu ta' piż fuq id-domanda għall-kreditu minn intrapriżi żgħar u ta' daqs medju, li għadha baxxa. Huwa kruċjali li jitnaqqsu dawk l-arretrati fit-tul, li minnhom dawk dovuti għal aktar minn sentejn jammontaw għal madwar 60 % mit-total ta' self ipotekarju arretrati fl-2017. It-tnaqqis tal-arretrati fit-tul jista' jgħin ukoll biex tiġi indirizzata l-problema ta' dejn eċċessiv, li tnaqqas l-inċentivi tal-kumpaniji, u b'mod partikolari għall-intrapriżi żgħar u medji, biex ipoġġu l-kreditu f'użi aktar produttivi. Għalkemm ir-Rapport tiegħu tar-Raba' Kwart tal-2017 dwar l-Arretrati ta' Mutwi Ipotekarji Residenzjali u Pussess mill-Ġdid innota li madwar 87 % tal-mutwi ipotekarji qed jissodisfaw l-arranġamenti, il-Bank Ċentrali tal-Irlanda enfasizza li r-ristrutturar li jinvolvi tnaqqis temporanju fil-ħlas huwa partikolarment suxxettibbli għar-riiandempjenza. Il-vijabbiltà ta' pussess mill-ġdid u tħassir bħala l-aħħar alternattivi possibbli tista' tittejjeb u tiġi kkomplementata minn qafas b'saħħtu għall-protezzjoni tal-konsumatur li jissalvagwardja l-iżviluppi pożittivi fil-bejgħ tas-self tas-suq sekondarju u d-durabbiltà ta' soluzzjonijiet ta' ristrutturar tas-self.

                  (19)

                  Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2018, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tal-Irlanda u ppubblikatha fir-rapport għall-pajjiż tal-2018. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta' Stabbiltà tal-2018, il-Programm ta' Riforma Nazzjonali tal-2018 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet indirizzati lill-Irlanda fis-snin preċedenti. Hija qieset mhux biss ir-rilevanza tagħhom għall-politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fl-Irlanda iżda wkoll sa fejn jikkonformaw mar-regoli u mal-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika kumplessiva tal-Unjoni billi jingħata kontribut fil-livell tal-Unjoni għad-deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

                  (20)

                  Fid-dawl ta' din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 u l-opinjoni tiegħu (8) hija riflessa b'mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt.

                  (21)

                  Fid-dawl tal-analiżi fil-fond tal-Kummissjoni u ta' din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-2018 u l-Programm ta' Stabbiltà tal-2018. Ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu li saru skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet (1) sa (3) hawn taħt,

            B'DAN JIRRAKKOMANDA li l-Irlanda tieħu azzjoni fl-2018 u fl-2019 biex:

                  1.

                  Jintlaħaq l-objettiv baġitarju fit-terminu medju fl-2019. Tuża qligħ mhux mistenni biex iħaffef it-tnaqqis tal-proporzjon tad-dejn tal-gvern ġenerali. Tillimita l-ambitu u n-numru ta' nfiq tat-taxxa u twessa' l-bażi tat-taxxa. Tindirizza ż-żieda mistennija fl-infiq marbut mal-età billi żżid il-kosteffettività tas-sistema tal-kura tas-saħħa u billi jiġu segwiti r-riformi tal-pensjonijiet previsti.

                  2.

                  Tiġi żgurata l-implimentazzjoni f'waqtha u effettiva tal-Pjan ta' Żvilupp Nazzjonali, inkluż f'termini ta' enerġija nadifa, trasport, akkomodazzjoni, servizzi tal-ilma u indukrar tat-tfal ta' kwalità bi prezz raġonevoli. Tipprijoritizza t-titjib tal-ħiliet tal-popolazzjoni adulta, b'enfasi fuq il-ħiliet diġitali.

                  3.

                  Trawwem it-tkabbir tal-produttività tal-kumpaniji Irlandiżi, l-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju b'mod partikolari, billi tiġi stimulata r-riċerka u l-innovazzjoni b'politiki mmirati, forom aktar diretti ta' finanzjament u aktar kooperazzjoni strateġika ma' kumpaniji multinazzjonali barranin, ċentri tar-riċerka pubbliċi u universitajiet. Tippromwovi tnaqqis b'aktar ħeffa u permanenti tal-arretrati fit-tul bl-użu ta' swieq sekondarji, billi tibni fuq inizjattivi għal familji vulnerabbli u, fejn neċessarju, tuża t-tħassir ta' skoperturi mhux rekuperabbli.

         Magħmul fi Brussell, it-13 ta' Lulju 2018.

               Għall-Kunsill

               Il-President

            H. LÖGER

         (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

         (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

         (3)  ĠU C 179, 25.5.2018, p. 1.

         (4)  ĠU C 261, 9.8.2017, p. 1.

         (5)  Ir-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta' Diċembru 2013 li jistabbilixxi dispożizzjonijiet komuni dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta' Koeżjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali u l-Fond Marittimu u tas-Sajd Ewropew u li jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet ġenerali dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta' Koeżjoni u l-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1083/2006 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 320).

         (6)  L-infiq primarju nett tal-gvern hu magħmul mill-infiq totali tal-gvern mingħajr l-infiq marbut mal-imgħax, l-infiq marbut mal-programmi tal-Unjoni kompletament koperti mid-dħul tal-fondi tal-Unjoni u mill-bidliet mhux diskrezzjonali fl-infiq marbut mal-benefiċċju tal-qgħad. Il-formazzjoni ta' kapital gross fiss iffinanzjata nazzjonalment hija mifruxa fuq perjodu ta' erba' snin. Il-miżuri ta' dħul diskrezzjonali jew iż-żidiet tad-dħul b'mandat tal-liġi huma fatturati. Il-miżuri ta' darba fuq in-naħa kemm tad-dħul kif ukoll tal-nefqa huma esklużi. Il-livell referenzjarju tal-infiq għall-Irlanda jirrifletti aġġustament biex jikkoreġi distorsjoni fir-rata ta' referenza ta' 10 snin ta' tkabbir potenzjali kkawżat minn żieda eċċezzjonalment għolja fit-tkabbir reali tal-PDG fl-2015. Skont l-approċċ meħud mill-awtoritajiet Irlandiżi fil-kalkoli tal-Baġit tagħhom fl-2017, il-Kummissjoni ħadet il-medja tar-rati ta' tkabbir potenzjali fl-2014 u fl-2016.

         (7)  Bħal fl-2018, il-livell referenzjarju tal-infiq jirrifletti aġġustament biex jikkoreġi distorsjoni fir-rata ta' referenza ta' 10 snin ta' tkabbir potenzjali kkawżat minn żieda eċċezzjonalment għolja fit-tkabbir reali tal-PDG fl-2015.

         (8)  Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta’ Lulju 2018 dwar gwida għall-implimentazzjoni armonizzata tas-Sistema Ewropea tal-Ġestjoni tat-Traffiku Ferrovjarju fl-Unjoni (Test b'rilevanza għaż-ŻEE.)

text:
               19.7.2018

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 253/1

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUMMISSJONI
   tat-18 ta’ Lulju 2018
   dwar gwida għall-implimentazzjoni armonizzata tas-Sistema Ewropea tal-Ġestjoni tat-Traffiku Ferrovjarju fl-Unjoni
   (Test b'rilevanza għaż-ŻEE)
   (2018/C 253/01)
   IL-KUMMISSJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidrat it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 292 tiegħu,
   Billi:

               (1)

               Skont id-Direttiva (UE) 2016/797 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (1), l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Ferroviji (“l-Aġenzija”) tiżgura l-implimentazzjoni armonizzata u l-interoperabbiltà tas-Sistema Ewropea tal-Ġestjoni tat-Traffiku Ferrovjarju (“ERTMS”) fl-Unjoni. Għal dak l-għan, l-Aġenzija tivverifika l-konformità tas-soluzzjonijiet tekniċi previsti mal-ispeċifikazzjonijiet tekniċi rilevanti għall-interoperabbiltà (TSIs) u tagħti l-approvazzjoni tagħha permezz ta’ deċiżjoni.

               (2)

               Madankollu, il-proċess ta’ approvazzjoni li jrid jiġi segwit mill-Aġenzija u l-applikanti mhuwiex deskritt b’mod sħiħ.

               (3)

               Sabiex jissaħħu l-aspettativi leġittimi tal-applikant fil-proċess ta’ approvazzjoni stabbilit fl-Artikolu 19 tad-Direttiva (UE) 2016/797 u biex tiġi faċilitata l-implimentazzjoni armonizzata tal-ERTMS fl-Unjoni, l-applikant u l-Aġenzija jenħtieġ li jsegwu l-gwida stipulata f’din ir-Rakkomandazzjoni.

               (4)

               Sabiex jiġu antiċipati problemi tekniċi u jiġi faċilitat il-proċess għall-għoti tal-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-servizz tal-installazzjonijiet fissi stabbiliti fl-Artikolu 18 tad-Direttiva (UE) 2016/797, l-Awtoritajiet Nazzjonali tas-Sikurezza (“NSAs”) jenħtieġ li jiġu involuti sa mill-bidu tal-proċess ta’ approvazzjoni u jenħtieġ li jkollhom aċċess għad-dokumenti pprovduti mill-applikant.

               (5)

               Minħabba l-varjetà tat-tipi ta’ kuntratti u offerti fis-subsistema ta’ maġenb il-binarji tal-ERTMS, l-Aġenzija u l-applikanti jenħtieġ li jsegwu proċess li jkopri dawk it-tipi kollha ta’ kuntratti u fl-istess ħin jiżgura li s-soluzzjonijiet tekniċi previsti huma kompletament konformi mat-TSIs rilevanti u għaldaqstant huma kompletament interoperabbli.

               (6)

               Jenħtieġ li l-Aġenzija tuża reġistru tal-kwistjonijiet stabbilit mill-Aġenzija u l-applikant bħala għodda ta’ monitoraġġ biex tiġi identifikata u ttraċċata, fl-istadju l-iktar bikri possibbli, kwalunkwe kwistjoni potenzjali li jkollha impatt fuq l-interoperabbiltà. L-applikant jenħtieġ li jipprovdi evidenza tar-riżoluzzjoni tal-kwistjonijiet li jaffettwaw l-interoperabbiltà.

               (7)

               L-Aġenzija jenħtieġ li tuża wkoll lista anonima ta’ kwistjonijiet bħala għodda għall-iskambju ta’ esperjenzi u biex tiġi faċilitata l-implimentazzjoni armonizzata fil-qasam tal-ERTMS.

               (8)

               Il-gwida dwar il-proċess ta’ approvazzjoni stipulata f’din ir-Rakkomandazzjoni jenħtieġ li ma tirkibx fuq il-valutazzjoni tal-konformità mwettqa mill-korpi ta’ valutazzjoni deskritti fid-Direttiva (UE) 2016/797 u fit-TSIs rilevanti. L-Aġenzija jenħtieġ li tiżgura li l-informazzjoni dwar il-verifikazzjoni tat-tagħmir ta’ maġenb il-binarji tas-Sistema Ewropea ta’ Kontroll tal-Ferroviji (“ETCS”) u t-tagħmir tas-Sistema Globali għall-Komunikazzjoni Mobbli Ferrovjarja (“GSM-R”) stipulati fl-Artikolu 5 u l-punt 6.1.2.3 tal-Anness tar-Regolament tal-Kummissjoni 2016/919 (2), tkun disponibbli skont dawk id-dispożizzjonijiet. Dik l-informazzjoni jenħtieġ li tiġi vvalutata mill-Aġenzija mill-iktar fis possibbli sabiex jiġu antiċipati kwalunkwe kwistjonijiet, il-kostijiet jiġu minimizzati, u jitnaqqas id-dewmien tal-proċess ta’ approvazzjoni u biex jiġi żgurat li s-soluzzjoni teknika prevista hija interoperabbli.

               (9)

               Sabiex jiġi faċilitat il-proċess ta’ approvazzjoni, l-applikant jenħtieġ li jibda djalogu mal-Aġenzija qabel is-sottomissjoni formali tal-applikazzjoni. Waqt dan “l-istadju ta’ involviment inizjali”, jenħtieġ li l-applikant u l-Aġenzija jaslu għal qbil dwar l-iskeda għall-proċess ta’ approvazzjoni, inklużi l-iskadenzi rispettivi, waqt li jitqiesu t-tip ta’ akkwist u l-proċess ta’ awtorizzazzjoni. L-NSAs jistgħu jikkollaboraw u jagħtu opinjoni dwar l-eżiti possibbli tal-involviment inizjali.

               (10)

               It-tariffi li jridu jitħallsu lill-Aġenzija wara l-istadju ta’ involviment inizjali tal-proċess jenħtieġ li jiġu stabbiliti fir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/764 (3).

               (11)

               Ir-regoli tal-proċedura tal-Bordijiet tal-Appell jenħtieġ li jiġu stabbiliti fir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/867 (4).

               (12)

               Il-gwida prevista f’din ir-Rakkomandazzjoni ġiet ippreżentata għal skambju ta’ opinjonijiet lill-Kumitat imsemmi fl-Artikolu 51 tad-Direttiva (UE) 2016/797,

         TIRRAKKOMANDA:

      Taqsima A: Dispożizzjonijiet ġenerali

               1.

               Li l-applikant jikkuntattja lill-Aġenzija hekk kif jippjana sejħa għall-offerti fir-rigward tat-tagħmir maġenb il-binarji tal-ERTMS li għalihom hija meħtieġa approvazzjoni tal-Aġenzija;

               2.

               Li l-applikant jippreżenta dokumenti tekniċi dettaljati biżżejjed biex l-Aġenzija tkun tista’ tivverifika li s-soluzzjonijiet tekniċi previsti li jridu jiġu implimentati huma kompletament interoperabbli;

               3.

               Li l-Aġenzija u l-NSA rilevanti jikkooperaw u jaqsmu l-informazzjoni sabiex jiġi antiċipat u indirizzat kwalunkwe tħassib tekniku u għaldaqstant jiġi faċilitat il-kompitu tal-NSA fir-rigward tal-awtorizzazzjoni għat-tqegħid fis-servizz tas-subsistema. Permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt imsemmi fl-Artikolu 12 tar-Regolament (UE) 2016/796 (minn issa ‘l quddiem “il-punt uniku ta’ kuntatt”), l-NSA tista’ tagħti opinjonijiet dwar kwistjonijiet tekniċi u dwar l-ippjanar, fi kwalunkwe stadju tal-proċess, inkluż matul l-istadju ta’ involviment inizjali;

               4.

               Li l-informazzjoni mogħtija waqt il-proċess ta’ approvazzjoni tkun disponibbli għall-NSA;

               5.

               Li l-applikant u l-Aġenzija jsegwu l-proċess ta’ approvazzjoni magħmul minn tliet stadji:

                           (a)

                           involviment inizjali;

                           (b)

                           sottomissjoni u verifikazzjoni tal-kompletezza tal-fajl;

                           (c)

                           valutazzjoni u deċiżjoni.

               6.

               Li permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt, fl-iktar stadju bikri possibbli, l-applikant jippreżenta għall-approvazzjoni l-fajl ta’ applikazzjoni li ġej, inkluż id-deskrizzjoni tas-soluzzjoni teknika prevista u l-evidenza dokumentarja tal-konformità tas-soluzzjoni teknika prevista mat-TSI tal-kontroll-kmand u s-sinjalazzjoni rilevanti, kif elenkat fl-Artikolu 19 tad-Direttiva (UE) 2016/797:

                           (a)

                           L-abbozz tal-ispeċifikazzjonijiet tal-offerta jew id-deskrizzjoni tas-soluzzjoni teknika prevista

                                       —

                                       Deskrizzjoni tal-proġett, inklużi d-dettalji tal-linja, il-grupp ta’ linji, jew in-netwerk li huma koperti mill-proġett jew minn kombinazzjoni ta’ proġetti: il-pożizzjoni ġeografika, in-numru ta’ kilometri f’binarju wieħed jew doppju, il-livell tal-ERTMS, il-linja bażi u l-verżjoni, il-kostitwenti tal-interoperabbiltà u l-istazzjonijiet;

                                       —

                                       Evidenza li l-offerta jew il-kuntratt, jew it-tnejn li huma, jinkludu t-TSI tal-kontroll-kmand u s-sinjalazzjoni, il-linja bażi u l-verżjoni;

                                       —

                                       Pjan tal-proġett li jindika r-riżultati, l-istadji importanti u l-iskadenzi;

                                       —

                                       Lista tal-funzjonijiet tal-ERTMS li jeħtieġ li jiġu implimentati;

                                       —

                                       Regoli tal-inġinerija u xenarji tat-testijiet operattivi, kif imsemmi fl-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) 2016/919 u l-punt 6.1.2.3 tal-Anness ta’ dak ir-Regolament;

                                       —

                                       Strateġija tal-ittestjar u pjanijiet tal-ittestjar;

                           (b)

                           Evidenza dokumentarja tal-kundizzjonijiet meħtieġa għall-kompatibilità teknika u operazzjonali tas-subsistema mal-vetturi maħsuba biex joperaw fin-netwerk rilevanti

                           (c)

                           Evidenza dokumentarja għall-konformità tas-soluzzjoni teknika prevista mat-TSI tal-kontroll-kmand u s-sinjalazzjoni rilevanti, u kwalunkwe dokument rilevanti ieħor, bħall-opinjonijiet tal-awtorità tas-sikurezza nazzjonali, id-dikjarazzjonijiet ta’ verifika jew iċ-ċertifikati ta’ konformità

                                       —

                                       Jekk disponibbli, awtorizzazzjoni preċedenti ta’ maġenb il-binarji tal-ERTMS minn NSA rilevanti għas-soluzzjonijiet tekniċi previsti sottomessi mill-applikant;

                                       —

                                       Jekk disponibbli, Ċertifikati tal-KE ta’ konformità tal-kostitwenti ta’ interoperabbiltà u dikjarazzjoni tal-KE ta’ konformità tal-kostitwenti ta’ interoperabbiltà, inklużi l-mudell ta’ ċertifikazzjoni tal-Aġenzija u d-devjazzjonijiet definiti fil-gwida tal-Aġenzija;

                                       —

                                       Jekk disponibbli, iċ-Ċertifikati ta’ verifika tas-subsistema u, jekk applikabbli, dikjarazzjonijiet intermedji ta’ verifika tad-disinn u dikjarazzjoni ta’ verifika tal-KE tas-subsistema, inklużi l-mudell taċ-ċertifikazzjoni u d-devjazzjonijiet imsemmija fil-gwida tal-Aġenzija rilevanti;

                                       —

                                       Dimostrazzjoni ta’ kif ġew indirizzati r-riskji li qed ikollhom impatt fuq l-interoperabbiltà ta’ kull kwistjoni fir-reġistru tal-kwistjonijiet;

                                       —

                                       Regoli nazzjonali relatati mal-ERTMS li huma applikabbli għall-proġett;

                                       —

                                       Dokument ipprovdut mill-Istat Membru li jagħti d-deroga, skont l-Artikolu 7 tad-Direttiva (UE) 2016/797, f’każ li l-applikant huwa eżentat mill-applikazzjoni ta’ TSI waħda jew iktar, jew partijiet minnhom;

               7.

               Li kull kwistjoni elenkata fir-reġistru tal-kwistjonijiet, tiġi klassifikata f’waħda mill-kategoriji li ġejjin:

                           (a)

                           domanda;

                           (b)

                           kwistjoni magħluqa;

                           (c)

                           kwistjoni magħluqa bil-kundizzjonijiet;

                           (d)

                           kwistjoni magħluqa iżda mhijiex aċċettabbli.

               8.

               Li permezz ta’ punt uniku ta’ kuntatt, l-Aġenzija tissuġġerixxi lista ta’ kwistjonijiet bl-istatus ta’ “domanda”, fir-reġistru tal-kwistjonijiet.

               9.

               Li l-applikant jipprovdi evidenza skont l-iskeda miftiehma msemmija fil-punt 17(b) u qabel l-istadju tad-deċiżjoni, li turi li ġiet indirizzata kull kwistjoni identifikata fir-reġistru tal-kwistjonijiet;

               10.

               Li l-Aġenzija taġġorna l-istatus tal-kwistjonijiet fir-reġistru tal-kwistjonijiet li għalihom l-applikant issottometta l-evidenza, għal “Kwistjoni magħluqa”, “Kwistjoni magħluqa bil-kundizzjonijiet” jew “Kwistjoni magħluqa iżda mhijiex aċċettabbli”;

               11.

               Li l-applikant u l-NSA jenħtieġ li jkunu jistgħu jissuġġerixxu kwistjonijiet addizzjonali biex jiġu inklużi fir-reġistru tal-kwistjonijiet;

               12.

               Li l-Aġenzija tipprovdi lill-applikant bi gwida dwar kif tiġi kkonfermata l-evidenza li l-kwistjonijiet ġew indirizzati sabiex jitħaffef il-proċess u jiġi evitat xogħol amministrattiv bla bżonn;

               13.

               Li l-Aġenzija tippubblika lista anonima tal-kwistjonijiet bħala għodda biex taqsam l-esperjenza miksuba u tiġi faċilitata l-implimentazzjoni armonizzata tal-proġetti maġenb il-binarji tal-ERTMS.

      Taqsima B: stadju 1 — Involviment Inizjali

               14.

               Li qabel is-sottomissjoni formali tal-applikazzjoni, l-applikant ikun involut fi djalogu mal-Aġenzija biex jiġi faċilitat il-proċess ta’ approvazzjoni;

               15.

               Li l-istadju ta’ involviment inizjali jibda qabel kwalunkwe sejħa għall-offerti relatata mat-tagħmir maġenb il-binarji tal-ERTMS u meta l-applikant jinforma lill-Aġenzija bl-intenzjoni tiegħu li jissottometti talba għall-approvazzjoni;

               16.

               Li l-involviment inizjali jkun limitat għal għadd limitat ta’ diskussjonijiet fejn l-applikant jippreżenta l-proġett maħsub u d-dettalji tas-soluzzjonijiet tekniċi previsti, inkluż, jekk disponibbli, id-dokumenti elenkati fil-punt 6;

               17.

               Li l-istadju ta’ involviment inizjali jintemm b’firma ta’ arranġament bejn l-Aġenzija u l-applikant li jinkludi:

                           (a)

                           il-kamp tal-applikazzjoni;

                           (b)

                           l-iskeda, inklużi d-dati:

                                       (i)

                                       tas-sottomissjoni ta’ kull dokument elenkat fil-punt 6;

                                       (ii)

                                       tal-aġġornamenti tar-reġistru tal-kwistjonijiet;

                                       (iii)

                                       tal-iskadenza għad-deċiżjoni;

                           (c)

                           tar-reġistru tal-kwistjonijiet;

               18.

               Li l-NSA tipparteċipa fl-istadju ta’ involviment inizjali u tagħti opinjoni dwar il-proposta għall-arranġamenti msemmija fil-punt 17.

               19.

               Li l-applikant juża l-punt uniku ta’ kuntatt sabiex jirreġistra d-dokumenti elenkati fil-punt 6.

      Taqsima C: stadju 2 — Sottomissjoni u verifika tal-kompletezza

               20.

               Li l-istadju ta’ sottomissjoni u verifika ta’ kompletezza jiġi wara l-istadju ta’ involviment inizjali meta, permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt, l-applikant jissottometti t-talba għal deċiżjoni dwar l-approvazzjoni;

               21.

               Li l-applikant jissottometti d-dokumenti kollha elenkati fil-punt 6. Jekk xi wieħed minn dawn id-dokumenti ġie ppreżentat preċedentement permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt, l-applikant jista’ jidentifika dawn id-dokumenti u jikkonferma li dawk id-dokumenti jibqgħu applikabbli għall-proġett mingħajr l-ebda modifika jew żieda. F’każ li jkun hemm xi modifiki jew żidiet ma’ dawk id-dokumenti, l-applikant irid jissottometti d-dokumenti aġġornati;

               22.

               Li l-Aġenzija tivvaluta l-kompletezza tal-fajl sottomess u tivverifika li l-fajl sottomess ġie mtella’ fil-punt uniku ta’ kuntatt, li jinkludi d-dokumenti kollha elenkati fil-punt 6 u li l-ebda mill-kwistjonijiet imniżżla fir-reġistru tal-kwistjonijiet ma għandha l-istatus ta “domanda”;

               23.

               Li l-Aġenzija tivvaluta r-rilevanza u l-konsistenza tal-fajl ippreżentat fir-rigward tad-dokumenti elenkati fil-punt 6 u l-arranġamenti maqbula fl-involviment inizjali u msemmija fil-punt 17;

               24.

               Li fi żmien xahar wara li tirċievi s-sottomissjoni formali, permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt, l-Aġenzija tinforma lill-applikant f’każ li l-informazzjoni pprovduta ma tkunx kompluta, tipprovdi l-evidenza rilevanti u tispeċifika d-dokumenti addizzjonali rilevanti li jridu jiġu sottomessi fi żmien l-iskadenza maqbula fl-iskeda waqt l-involviment inizjali;

               25.

               Li meta l-Aġenzija tqis li l-fajl huwa komplet, rilevanti u konsistenti, tinforma lill-applikant b’dan permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt.

      Taqsima D: stadju 3 — Valutazzjoni u deċiżjoni

               26.

               Li l-istadju ta’valutazzjoni u deċiżjoni jiġi wara l-konklużjoni tal-istadju ta’ sottomissjoni u verifika tal-kompletezza;

               27.

               Li fi żmien xahrejn mill-bidu tal-istadju ta’ valutazzjoni u deċiżjoni, l-Aġenzija toħroġ deċiżjoni pożittiva jew negattiva dwar dik il-parti tas-soluzzjonijiet tekniċi li ma ġewx koperti preċedentement b’deċiżjoni pożittiva għall-approvazzjoni mill-Aġenzija;

               28.

               Li l-Aġenzija tqis kwalunkwe opinjoni mill-awtorità nazzjonali tas-sikurezza dwar it-talba għall-approvazzjoni;

               29.

               Li l-Aġenzija toħroġ deċiżjoni pożittiva jekk l-istadju 2 jitlesta b’suċċess u l-kwistjonijiet kollha elenkati fir-reġistru tal-kwistjonijiet ikollhom l-istatus “kwistjoni magħluqa”;

               30.

               Li l-Aġenzija toħroġ deċiżjoni negattiva jekk kwistjoni jew iktar minn dawk elenkati fir-Reġistru tal-Kwistjonijiet ikollhom l-istatus ta’ “kwistjoni magħluqa iżda mhijiex aċċettabbli” jew jekk il-valutazzjoni tal-istadju 2 titlesta iżda l-fajl jitqies bħala mhux komplet, rilevanti u/jew konsistenti;

               31.

               Li l-Aġenzija toħroġ deċiżjoni pożittiva bil-kundizzjonijiet fil-każijiet li ġejjin:

                           (a)

                           kwistjoni waħda jew iktar elenkati fir-reġistru tal-kwistjonijiet ikollhom l-istatus “magħluqa bil-kundizzjonijiet”; u

                           (b)

                           l-ebda kwistjoni ma jkollha l-istatus “magħluqa iżda mhijiex aċċettabbli”;

               32.

               Li l-Aġenzija tipprovdi spjegazzjoni tal-kundizzjonijiet li jeħtieġu jiġu ssodisfati mill-applikant fi stadju iktar ’il quddiem u meqjusa mill-NSA u taqsira tal-kwistjonijiet finali kif irreġistrati fil-kwistjoni;

               33.

               Li, fil-każ li l-kundizzjoni stipulata fid-deċiżjoni pożittiva tal-Aġenzija ma tistax tiġi ssodisfata mill-applikant, l-NSA tirrakkomanda lill-applikant:

                           (a)

                           biex jerġa’ jissottometti t-talba għall-approvazzjoni tal-Aġenzija. F’dan il-każ, l-applikant jidentifika d-dokumenti li għadhom validi minn talba preċedenti għall-approvazzjoni tal-Aġenzija u l-Aġenzija ma terġax tirrepeti l-valutazzjoni ta’ dawk id-dokumenti;

                           (b)

                           biex jiġi applikat l-Artikolu 30(2) tar-Regolament (UE) 2016/796. F’dan il-każ, l-Aġenzija toffri li taġġorna r-reġistru tal-kwistjonijiet fil-punt uniku ta’ kuntatt.

               34.

               Li meta l-Aġenzija toħroġ deċiżjoni negattiva, l-applikant huwa intitolat li jirrettifika d-disinn tal-proġett, jissottometti applikazzjoni ġdida, jindika l-partijiet tal-proġett li ma nbidlux u d-dokumenti u l-evidenza li għadhom japplikaw.

               35.

               Li meta l-applikant jissottometti talba motivata biex l-Aġenzija teżamina mill-ġdid id-deċiżjoni tagħha skont l-Artikolu 19(5) tad-Direttiva (UE) 2016/797, dik it-talba ssir permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt u tkun akkumpanjata b’ġustifikazzjoni dettaljata tal-kwistjonijiet li l-applikant iqis li ma ġewx ivvalutati kif xieraq mill-Aġenzija. L-Aġenzija jenħtieġ li tikkonferma jew teżamina mill-ġdid id-deċiżjoni tagħha billi tiffoka fuq il-kwistjonijiet enfasizzati f’dik il-ġustifikazzjoni. Is-sejbiet tar-rieżami jenħtieġ li jiġu kkomunikati lill-applikant permezz tal-punt uniku ta’ kuntatt, fi żmien xahrejn mid-data tat-talba tal-applikant.

               36.

               Li l-Aġenzija tipprovdi lill-applikant b’ġustifikazzjoni xierqa jekk tikkonferma d-deċiżjoni negattiva inizjali tagħha.

               37.

               Li meta l-Aġenzija tikkonferma d-deċiżjoni negattiva inizjali tagħha, l-Applikant ikun intitolat għal appell quddiem il-Bord tal-Appell stabbilit skont l-Artikolu 55 tar-Regolament (UE) 2016/796.

      Magħmul fi Brussell, it-18 ta’ Lulju 2018.

            Għall-Kummissjoni

         Violeta BULC

            Membru tal-Kummissjoni

      (1)  Id-Direttiva (UE) 2016/797 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Mejju 2016 dwar l-interoperabbiltà tas-sistema ferrovjarja fl-Unjoni Ewropea (ĠU L 138, 26.5.2016, p. 44).

      (2)  Ir-Regolament tal-Kummissjoni (UE) 2016/919 tas-27 ta’ Mejju 2016 dwar l-ispeċifikazzjoni teknika għall-interoperabbiltà relatata mas-subsistema tal-“kontroll-kmand u sinjalazzjoni” tas-sistema ferrovjarja fl-Unjoni Ewropea (ĠU L 158, 15.6.2016, p. 1).

      (3)  Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/764 tat-2 ta’ Mejju 2018 dwar it-tariffi u l-imposti li għandhom jitħallsu lill-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Ferroviji u l-kundizzjonijiet għall-ħlas tagħhom (ĠU L 129, 25.5.2018, p. 68)

      (4)  Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/867 tat-13 ta’ Ġunju 2018 li jistabbilixxi r-regoli ta’ proċedura tal-Bord(ijiet) tal-Appell tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Ferroviji (ĠU L 149, 14.6.2018, p. 3)


title: Rakkomandazzjoni tal-Bank Ċentrali Ewropew tas-26 ta’ Jannar 2018 lill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea dwar l-awdituri esterni tal-Oesterreichische Nationalbank (BĊE/2018/1)

text:
               1.2.2018

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 37/1

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-BANK ĊENTRALI EWROPEW
   tas-26 ta’ Jannar 2018
   lill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea dwar l-awdituri esterni tal-Oesterreichische Nationalbank
   (BĊE/2018/1)
   (2018/C 37/01)
   IL-KUNSILL GOVERNATTIV TAL-BANK ĊENTRALI EWROPEW,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,
   Wara li kkunsidra l-Istatut tas-Sistema Ewropea tal-Banek Ċentrali u tal-Bank Ċentrali Ewropew, u b’mod partikolari l-Artikolu 27.1 tiegħu,
   Billi:

               (1)

               Il-kontijiet tal-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE) u l-banek ċentrali nazzjonali tal-Istati Membri li l-munita tagħhom hija l-euro huma awditjati minn awdituri esterni indipendenti rrakkomandati mill-Kunsill Governattiv tal-BĊE u approvati mill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea.

               (2)

               L-Artikolu 37(1) tal-Att Federali Awstrijakk dwar l-Oesterreichische Nationalbank jistipula illi l-Laqgħa Ġenerali tal-Oesterreichische Nationalbank teleġġi awditur estern alternattiv għal perijodu pluriennali ta' massimu ta' ħames snin. L-awditur estern alternattiv jingħata l-mandat biss f’każ li l-awditur estern ma jistax iwettaq il-verifika.

               (3)

               Il-mandati kemm tal-awdituri esterni kurrenti kif ukoll tal-awdituri esterni alternattivi kurrenti tal-Oesterreichische Nationalbank intemmu wara l-verifika għas-sena finanzjarja 2017. Huwa għalhekk meħtieġ illi jinħatru awdituri esterni mis-sena finanzjarja 2018.

               (4)

               L-Oesterreichische Nationalbank għażel lil Ernst & Young Wirtschaftsprüfungsgesellschaft m.b.H. bħala l-awditur estern tiegħu u lil Deloitte Audit Wirtschaftsprüfungs GmbH bħala l-awditur estern alternattiv għas-snin finanzjarji 2018 sa 2022,

         ADOTTA DIN IR-RAKKOMANDAZZJONI:

               1.

               Huwa rrakkomandat illi Ernst & Young GmbH Wirtschaftsprüfungsgesellschaft għandhom jinħatru bħala l-awditur estern tal-BĊE għas-snin finanzjarji 2018 sa 2022.

               2.

               Huwa rrakkomandat illi Deloitte Audit Wirtschaftsprüfungs GmbH għandhom jinħatru bħala l-awditur estern alternattiv tal-Oesterreichische Nationalbank għas-snin finanzjarji 2018 sa 2022.

      Magħmul fi Frankfurt am Main, is-26 ta’ Jannar 2018.

            Il-President tal-BĊE

         Mario DRAGHI


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-15 ta’ Marzu 2018 dwar Qafas Ewropew għal Apprendistati ta’ Kwalità u Effettivi

text:
               2.5.2018

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 153/1

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
   tal-15 ta’ Marzu 2018
   dwar Qafas Ewropew għal Apprendistati ta’ Kwalità u Effettivi
   (2018/C 153/01)
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 166(4) u l-Artikolu 292, flimkien mal-Artikolu 153(2) u l-Artikolu 153(1)(b), tiegħu,
   Wara li kkunsidra l-proposta mill-Kummissjoni Ewropea
   Billi:

               (1)

               Apprendistati ta’ kwalità u effettivi li jwasslu għal taħlita ta’ ħiliet relatati max-xogħol, esperjenza u tagħlim imsejsa fuq ix-xogħol u kompetenzi ewlenin li jiffaċilitaw id-dħul taż-żgħażagħ fis-suq tax-xogħol, kif ukoll il-progressjoni tal-karrieri tal-adulti u t-transizzjoni fl-impjiegi. Huma jagħmlu parti tas-sistemi formali ta’ edukazzjoni u taħriġ vokazzjonali (EVT) u jeżistu b’mod parallel ma’ tagħlim ibbażat fuq ix-xogħol u/jew perkorsi vokazzjonali oħra.

               (2)

               Skemi ta’ apprendistati mfassla sew huma ta’ benefiċċju kemm għall-impjegaturi kif ukoll għall-istudenti kif ukoll għar-rinfurzar tal-ħolqa bejn id-dinja tax-xogħol u d-dinja tal-edukazzjoni u t-taħriġ. Standards ta’ kwalità għolja jevitaw li l-apprendistati jkunu mmirati lejn impjiegi b’ħiliet baxxi u taħriġ inadegwat li jagħmlu ħsara lir-reputazzjoni tagħhom. Minbarra li jipprovdu mogħdija għall-eċċellenza, l-apprendistati ta’ kwalità jistgħu ukoll jikkontribwixxu għat-trawwim ta’ ċittadinanza attiva u inklużjoni soċjali permezz tal-integrazzjoni ta’ individwi ta’ sfondi soċjali u personali differenti fis-suq tax-xogħol.

               (3)

               Apprendistati ta’ kwalità u effettivi huma stabbiliti permezz ta’ sħubijiet strutturati li jinvolvu lill-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha, b’mod partikolari lis-sħab soċjali, lin-negozji, lill-korpi intermedji bħall-kmamar tal-industrija, tal-kummerċ u tas-snajja”, lill-organizzazzjonijiet professjonali u settorjali, lill-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u tat-taħriġ vokazzjonali, lill-organizzazzjonijiet taż-żgħażagħ u tal-ġenituri, kif ukoll lill-awtoritajiet lokali, reġjonali u nazzjonali. Mill-2013 ’l hawn, il-Kummissjoni, f’kooperazzjoni mal-Istati Membri u mal-partijiet ikkonċernati rilevanti, ppromwoviet il-provvista, il-kwalità u l-immaġni tal-apprendistati permezz tal-Alleanza Ewropea għall-Apprendistati, li s’issa mmobilizzat iktar minn 700 000 offerta għal apprendistati, għal taħriġiet prattiċi jew offerti għall-ewwel xogħol. Inizjattivi mmexxija min-negozji bħall-Patt Ewropew għaż-Żgħażagħ immobilizzaw iktar offerti u għenu biex jippromwovu s-sħubijiet bejn in-negozji u l-edukazzjoni madwar l-Unjoni.

               (4)

               Is-sħab soċjali transindustrijali Ewropej ġabru evidenza li tibni fuq il-kwalità u l-kosteffettività tal-apprendistati permezz tal-ħidma parallela tagħhom u permezz tad-Dikjarazzjoni Konġunta tagħhom Favur Viżjoni Komuni tal-Apprendistati minn Ġunju 2016 li kienet il-bażi għall-opinjoni dwar Viżjoni Komuni għal Apprendistati ta’ Kwalità u Effettivi u għal Tagħlim Imsejjes fuq ix-Xogħol adottata fit-2 ta’ Diċembru 2016 mill-Kumitat Konsultattiv dwar it-Taħriġ Vokazzjonali (ACVT).

               (5)

               Sabiex jiġi żgurat involviment saħansitra aktar profond u ġenerali tal-partijiet ikkonċernati, il-Kummissjoni organizzat smigħ f’żewġ stadji, fit-30 ta’ Marzu u fis-7 ta’ Ġunju 2017, ma’ sħab soċjali transindustrijali u settorjali Ewropej, u l-kmamar tal-kummerċ, tal-industrija u tas-snajja’.

               (6)

               Il-Qafas Ewropew tal-Kwalifiki (QEK) li ġie stabbilit għall-ewwel darba fl-2008 u ġie rivedut fl-2017 (1), itejjeb it-trasparenza, il-komparabbiltà u l-portabilità tal-kwalifiki taċ-ċittadini, inkluż l-apprendisti.

               (7)

               Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-18 ta’ Ġunju 2009 dwar Qafas ta’ Referenza Ewropew għall-Assigurazzjoni tal-Kwalità għall-Edukazzjoni u t-Taħriġ Vokazzjonali (EQAVET) (2) stabbilixxiet strument ta’ referenza biex jgħin lill-Istati Membri jippromwovu u jissorveljaw it-titjib kontinwu fis-sistemi tal-edukazzjoni u tat-taħriġ vokazzjonali tagħhom.

               (8)

               Permezz tal-Karta Ewropea tal-Kwalità tal-2012 dwar l-Internships u l-Apprendistati, il-Forum Ewropew taż-Żgħażagħ ħeġġeġ lill-pajjiżi Ewropej, lill-istituzzjonijiet Ewropej u lis-sħab soċjali jistabbilixxu jew isaħħu oqfsa legali ta’ kwalità għall-apprendistati.

               (9)

               Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-22 ta’ April 2013 dwar l-istabbiliment ta’ Garanzija għaż-Żgħażagħ (3) tirrakkomanda li l-Istati Membri jiżguraw li ż-żgħażagħ kollha ta’ età taħt il-25 sena jirċievu offerta ta’ impjieg ta’ kwalità tajba, edukazzjoni kontinwa, apprendistat jew traineeship fi żmien erba’ xhur minn meta jispiċċaw bla xogħol jew minn meta jwaqqfu l-edukazzjoni formali.

               (10)

               Is-sħab soċjali Ewropej, il-Kummissjoni Ewropea u l-Presidenza Litwana tal-Kunsill tal-Unjoni Ewropea impenjaw ruħhom biex jikkontribwixxu għall-provvista, għall-kwalità u għall-attraenza tal-apprendistati f’Dikjarazzjoni Konġunta li tistabbilixxi l-Alleanza Ewropea għall-Apprendistati fit-2 ta’ Lulju 2013.

               (11)

               Id-Dikjarazzjoni tal-Kunsill dwar l-Alleanza Ewropea għall-Apprendistati mill-15 ta’ Ottubru 2013 innotat li l-effikaċja u l-attraenza tal-apprendistati jenħtieġ li titħeġġeġ bl-aderenza ta’ dawn għal diversi prinċipji ta’ gwida komuni.

               (12)

               Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar Qafas ta’ Kwalità għat-Traineeships (4) adottata fl-10 ta’ Marzu 2014 stabbilixxiet għadd ta’ prinċipji biex titjieb il-kwalità tat-traineeships barra mill-edukazzjoni u mit-taħriġ formali.

               (13)

               Taħt il-proċess ta’ Kopenħagen għall-kooperazzjoni Ewropea dwar l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, il-Konklużjonijiet ta’ Riga tat-22 ta’ Ġunju 2015, approvati mill-Ministri inkarigati mill-edukazzjoni u mit-taħriġ vokazzjonali, għamlu t-tagħlim imsejjes fuq ix-xogħol fil-forom kollha tiegħu, b’attenzjoni speċjali għall-apprendistati, u l-iżvilupp ta’ mekkaniżmi ta’ garanzija tal-kwalità, tnejn mill-ħames prijoritajiet Ewropej għall-perijodu 2015-2020.

               (14)

               Il-Grupp ta’ Ħidma tal-2020 tal-Edukazzjoni u t-Taħriġ dwar l-Edukazzjoni u t-Taħriġ Vokazzjonali żviluppa 20 prinċipju ta’ gwida dwar apprendistati u tagħlim imsejjes fuq ix-xogħol b’rendiment għoli matul il-mandat tiegħu tal-2014-2015.

               (15)

               Fir-rapport tiegħu dwar Erasmus+ u għodod oħra għat-trawwim tal-mobilità fl-edukazzjoni u fit-taħriġ vokazzjonali – approċċ ta’ tagħlim tul il-ħajja tal-4 ta’ Marzu 2016, il-Parlament Ewropew sejjaħ għal miżuri li jiżguraw standards ta’ kwalità għall-apprendistati.

               (16)

               Ir-Regolament (UE) 2016/589 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (5) jistipula li minn Mejju 2018 l-apprendistati bbażati fuq kuntratt ta’ impjieg jistgħu jiġu rreklamati fuq il-EURES - Il-portal Ewropew dwar il-mobilità fix-xogħol.

               (17)

               Fil-Komunikazzjoni tagħha tal-10 ta’ Ġunju 2016 dwar Aġenda Ġdida għall-Ħiliet għall-Ewropa, il-Kummissjoni tenniet is-sostenn tagħha għas-sħab soċjali biex javvanzaw ir-riżultati tal-proġetti konġunti tagħhom, pereżempju billi jistabbilixxu qafas tal-kwalità għall-apprendistati.

               (18)

               Il-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni Ninvestu fiż-Żgħażagħ tal-Ewropa tas-7 ta’ Diċembru 2016 (6), sejħet għal sforz imġedded biex iż-żgħażagħ jiġu sostnuti biex jiksbu l-aħjar bidu possibbli fil-ħajja billi jsir investiment fl-għarfien, fil-ħiliet u fl-esperjenzi tagħhom, biex jiġu megħjuna jsibu l-ewwel impjieg tagħhom jew jitħarrġu għalih. L-għan kien li ż-żgħażagħ jingħataw għajnuna biex jaħtfu opportunitajiet, jintegraw sew fis-soċjetà, isiru ċittadini attivi u jkollhom karriera professjonali ta’ suċċess, inkluż permezz ta’ qafas tal-kwalità li jispjega l-prinċipji ewlenin għall-iskemi tal-apprendistati.

               (19)

               Id-Dikjarazzjoni ta’ Ruma tal-25 ta’ Marzu 2017 tinkludi l-wegħda ta’ ħidma favur Unjoni fejn iż-żgħażagħ jirċievu l-aqwa edukazzjoni u taħriġ u jistgħu jistudjaw u jsibu impjiegi mal-kontinent kollu.

               (20)

               Il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali pproklamat fis-17 ta’ Novembru 2017 jistabbilixxi għadd ta’ prinċipji għas-sostenn ta’ swieq tax-xogħol u sistemi ta’ protezzjoni soċjali ġusti u li jaħdmu tajjeb, inkluż id-dritt għal edukazzjoni u għal taħriġ ta’ kwalità u inklużivi, biex jiġu żgurati ħiliet li huma rilevanti għas-suq tax-xogħol u għall-parteċipazzjoni fis-soċjetà.

               (21)

               Il-proposta tal-Kummissjoni għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar it-traċċar tal-gradwati adottata fit-30 ta’ Mejju 2017 għandha l-għan li ttejjeb id-disponibbiltà ta’ informazzjoni kwalitattiva u kwantitattiva dwar x’jagħmlu l-gradwati, inklużi l-apprendisti, wara li jlestu l-edukazzjoni u t-taħriġ tagħhom.

               (22)

               Il-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej (2014-2020), jiġifieri l-Fond Soċjali Ewropew (FSE) u l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali (FEŻR), kif ukoll Erasmus+, il-programm tal-Unjoni għall-Kompetittività tal-Intrapriżi u l-Intrapriżi Żgħar u Medji (COSME), il-Programm tal-Unjoni għall-Impjiegi u l-Innovazzjoni Soċjali (EaSI), u l-Inizjattiva favur l-Impjieg taż-Żgħażagħ (YEI), jipprovdu sostenn għall-apprendistati.

               (23)

               Dan l-aħħar, il-Parlament Ewropew u l-partijiet ikkonċernati talbu lill-Kummissjoni biex issaħħaħ il-mobilità fit-tul tal-apprendisti madwar l-UE, biex iż-żgħażagħ jiġu pprovduti bl-opportunità li jiżviluppaw kemm ħiliet speċifiċi għall-impjiegi kif ukoll kompetenzi importanti. Il-Kummissjoni wieġbet billi fil-programm Erasmus+ introduċiet attività ġdida msejħa Erasmus Pro li b’mod speċifiku ssostni internships itwal barra mill-pajjiż.

               (24)

               Fir-rapporti tagħha dwar il-Garanzija għaż-Żgħażagħ mill-2015 u mill-2017, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri tirrakkomanda li l-Kummissjoni tiżviluppa kriterji ta’ kwalità għall-apprendistati u offerti oħra sostnuti permezz ta’ din l-inizjattiva.

               (25)

               Fehim komuni fost l-Istati Membri dwar apprendistati ta’ kwalità u effettivi jsostni l-isforzi tagħhom għar-riforma u għall-immodernizzar tas-sistemi ta’ apprendistati li jipprovdu tagħlim eċċellenti u perkors tal-karriera. Fehim komuni jikkontribwixxi għal fiduċja reċiproka akbar u b’hekk tiġi ffaċilitata l-mobilità transfruntiera tal-apprendisti.

               (26)

               L-objettiv ġenerali ta’ din ir-Rakkomandazzjoni hu li tiżdied l-impjegabbiltà u l-iżvilupp personali tal-apprendisti u li tikkontribwixxi għall-iżvilupp ta’ forza tax-xogħol b’ħiliet għolja u kkwalifikata, responsiva għall-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol.

               (27)

               L-objettiv speċifiku hu li jiġi pprovdut qafas koerenti għall-apprendistati fuq il-bażi ta’ fehim komuni ta’ x’jiddefinixxi kwalità u effettività b’kont meħud tad-diversità u t-tradizzjonijiet tas-sistemi tal-edukazzjoni u tat-taħriġ vokazzjonali u l-prijoritajiet ta’ politika fid-diversi Stati Membri.

               (28)

               Din ir-Rakkomandazzjoni ma taffettwax il-kompetenzi tal-Istati Membri li jżommu jew jistabbilixxu dispożizzjonijiet aktar avvanzati għall-apprendistati minn dawk rakkomandati hawnhekk, lanqas li jżommu jew li jiżviluppaw forom oħra ta’ tagħlim bbażat fuq ix-xogħol u/jew edukazzjoni u taħriġ vokazzjonali barra l-ambitu tar-Rakkomandazzjoni u li japplikaw għalihom, b’mod totali jew parzjali, il-kriterji stabbiliti hawn taħt.

         ADOTTA DIN IR-RAKKOMANDAZZJONI,
   Jenħtieġ li f’konformità mal-leġislazzjoni nazzjonali u f’kooperazzjoni mill-qrib mal-partijiet ikkonċernati, l-Istati Membri jiżguraw li l-iskemi tal-apprendistati jkunu responsivi għall-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol u jipprovdu benefiċċji kemm għall-istudenti kif ukoll għall-impjegaturi, billi jibnu fuq il-kriterji għal apprendistati ta’ kwalità u effettivi stabbiliti hawn taħt.
   Għall-finijiet ta’ din ir-Rakkomandazzjoni u mingħajr ħsara għat-terminoloġija nazzjonali, l-apprendistati jinftehmu bħala skemi ta’ edukazzjoni u taħriġ formali li

               (a)

               jikkombinaw it-tagħlim fl-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni jew tat-taħriġ b’tagħlim sostanzjali bbażat fuq xogħol f’kumpanniji jew postijiet tax-xogħol oħra,

               (b)

               iwasslu għal kwalifiki rikonoxxuti f’livell nazzjonali,

               (c)

               huma bbażati fuq ftehim li jiddefinixxi d-drittijiet u l-obbligi tal-apprendist, l-impjegatur u, fejn adatt, l-istituzzjoni tal-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, u

               (d)

               bl-apprendist li jkun imħallas jew b’xi mod jirċievi kumpens għall-komponent ibbażat fuq ix-xogħol.

      Il-kriterji għall-kundizzjonijiet tat-tagħlim u tax-xogħol

      Ftehim bil-miktub

               1.

               Qabel ma jibda l-apprendistat, jenħtieġ li jiġi konkluż ftehim bil-miktub li jiddefinixxi d-drittijiet u l-obbligi tal-apprendist, l-impjegatur, u fejn adatt l-istituzzjoni tal-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, relatati mal-kundizzjonijiet tat-tagħlim u x-xogħol.

      Eżiti tat-tagħlim

               2.

               It-twettiq ta’ sett ta’ eżiti ta’ tagħlim komprensiv definit f’konformità mal-leġislazzjoni nazzjonali għandu jintlaħaq qbil dwaru mill-impjegaturi u l-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali u fejn adatt, it-trade unions. Dan għandu jiżgura bilanċ bejn ħiliet speċifiċi għall-impjieg, l-għarfien u l-kompetenzi prinċipali għat-tagħlim tul il-ħajja b’sostenn kemm għall-iżvilupp personali u l-opportunitajiet ta’ karriera tul il-ħajja tal-apprendisti bil-ħsieb li jaddattaw għax-xejriet tal-karrieri li dejjem jinbidlu.

      Sostenn pedagoġiku

               3.

               Jenħtieġ li jinħatru ħarrieġa fi ħdan il-kumpanniji u dawn jingħataw il-kompitu li jikkooperaw mill-qrib mal-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u tat-taħriġ vokazzjonali u għalliema biex jipprovdu gwida lill-apprendisti u biex jiżguraw feedback reċiproku u regolari. Jenħtieġ li l-għalliema, il-ħarrieġa u l-gwidi, speċjalment f’kumpanniji mikro, żgħar u ta’ daqs medju, jirċievu sostenn biex jaġġornaw il-ħiliet, l-għarfien u l-kompetenzi tagħhom bl-għan li jħarrġu lill-apprendisti skont il-metodi ta’ tagħlim u taħriġ l-aktar aġġornati u skont il-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol.

      Komponent tal-post tax-xogħol

               4.

               Parti sostanzjali tal-apprendistat, li jfisser tal-anqas nofsu, għandu jitwettaq fuq il-post tax-xogħol bl-opportunità fejn possibbli, li parti mill-esperjenza fuq il-post tax-xogħol tinkiseb f’pajjiż barrani. B’kont meħud tad-diversità tal-iskemi nazzjonali, l-għan hu li jsir progress gradwali lejn sitwazzjoni fejn dik il-parti tal-apprendistat tkun tikkonsisti f’tagħlim fuq il-post tax-xogħol.

      Paga u/jew kumpens

               5.

               Jenħtieġ li l-apprendisti jitħallsu u/jew jirċievu kumpens, f’konformità mar-rekwiżiti nazzjonali jew settorjali jew mal-ftehimiet kollettivi fejn dawn ikunu jeżistu, u b’kont meħud tal-arranġamenti ta’ qsim tal-ispejjeż bejn l-impjegaturi u l-awtoritajiet pubbliċi.

      Protezzjoni soċjali

               6.

               Jenħtieġ li l-apprendisti jkunu intitolati għal protezzjoni soċjali, inkluża l-assigurazzjoni neċessarja f’konformità mal-leġislazzjoni nazzjonali.

      Kundizzjonijiet tax-xogħol, tas-saħħa u tas-sikurezza

               7.

               Jenħtieġ li l-post tax-xogħol ospitanti jikkonforma mar-regoli u mar-regolamenti rilevanti dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol, b’mod partikolari l-leġislazzjoni dwar is-saħħa u s-sikurezza.

      Il-kriterji għall-kundizzjonijiet ta’ qafas

      Qafas regolatorju

               8.

               Jenħtieġ li jkun hemm fis-seħħ qafas regolatorju ċar u konsistenti bbażat fuq approċċ ta’ sħubija ġust u ekwitabbli, inkluż djalogu strutturat u trasparenti bejn il-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha. Dan jista’ jinkludi proċeduri ta’ akkreditazzjoni għal kumpanniji u għal postijiet tax-xogħol li joffru apprendistati u/jew miżuri oħra ta’ garanzija tal-kwalità.

      Involviment tas-sħab soċjali

               9.

               Is-sħab soċjali, inkluż, fejn rilevanti, fil-livell settorjali, u/jew l-korpi intermedjarji, jenħtieġ li jkunu involuti fit-tfassil, fil-governanza u fl-implimentazzjoni tal-iskemi tal-apprendistati, f’konformità mas-sistemi nazzjonali tar-relazzjonijiet industrijali u mal-prattiki tal-edukazzjoni u tat-taħriġ.

      Sostenn għall-kumpanniji

               10.

               Sostenn finanzjarju u/jew mhux finanzjarju għandu jiġi previst, partikolarment għall-kumpanniji mikro, żgħar u ta’ daqs medju li jippermettu apprendistati kosteffettivi għall-kumpanniji, b’kont meħud, fejn adatt, ta’ arranġament ta’ qsim ta’ spejjeż bejn l-impjegaturi u l-awtoritajiet pubbliċi.

      Perkorsi u mobilità flessibbli

               11.

               Biex jiġi faċilitat l-aċċess, ir-rekwiżiti tad-dħul għall-apprendistati għandhom jieħdu kont tat-tagħlim formali u mhux formali rilevanti u/jew, jekk rilevanti, it-twettiq ta’ programmi preparatorji. Il-kwalifiki miksuba permezz tal-apprendistati għandhom jiġu inklużi fl-oqfsa ta’ kwalifiki rikonoxxuti f’livell nazzjonali b’referenza għall-Qafas Ewropew tal-Kwalifiki (7). L-apprendistati għandhom jippermettu aċċess għal opportunitajiet oħra ta’ tagħlim, inkluż f’livelli ta’ edukazzjoni u taħriġ ogħla, perkorsi ta’ karriera u/jew, fejn rilevanti, l-akkumulazzjoni ta’ unitajiet ta’ eżiti ta’ tagħlim. Il-mobilità transnazzjonali tal-apprendisti, jew fuq il-post tax-xogħol jew fl-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni u t-taħriġ, għandha tiġi promossa progressivament bħala komponent tal-kwalifiki tal-apprendistat.

      Gwida għall-karrieri u sensibilizzazzjoni

               12.

               Il-gwida għall-karrieri, il-mentoring u s-sostenn għall-istudent għandhom jiġu provduti qabel u matul l-apprendistat biex jiġu żgurati eżiti b’suċċess, biex jiġu evitati u jonqsu dawk li ma jkomplux kif ukoll jiġu sostnuti dawk l-istudenti biex jerġgħu jibdew il-perkorsi rilevanti tal-edukazzjoni u t-taħriġ. L-apprendistati għandhom jiġu promossi bħala perkors attraenti ta’ tagħlim permezz ta’ attivitajiet ta’ sensibilizzazzjoni b’udjenza wiesgħa.

      Trasparenza

               13.

               Jenħtieġ li t-trasparenza tal-offerti ta’ apprendistati u l-aċċess għal dawn fi ħdan u bejn l-Istati Membri jiġu żgurati, inkluż bis-sostenn ta’ servizzi għall-impjiegi pubbliċi u privati kif ukoll korpi rilevanti oħra, u meta adatt, bl-użu tal-għodod tal-Unjoni bħall-EURES kif previst fir-regolament EURES.

      Garanzija ta’ kwalità u traċċar tal-apprendisti

               14.

               Jenħtieġ li jkun hemm approċċi ta’ garanzija tal-kwalità fis-seħħ b’kont meħud tal-Qafas Ewropew ta’ Referenza tal-Assigurazzjoni tal-Kwalità għall-Edukazzjoni u t-Taħriġ Vokazzjonali (EQAVET) (8), inkluż proċess li jippermetti valutazzjoni valida u affidabbli tal-eżiti tat-tagħlim. L-intraċċar tal-progressjoni tal-impjieg u l-karriera tal-apprendisti għandu jkun segwit, f’konformità mal-leġislazzjoni nazzjonali u dik Ewropea dwar il-protezzjoni tad-data.

      L-implimentazzjoni f’livell nazzjonali

   Fl-ambitu ta’ din ir-Rakkomandazzjoni, għall-implimentazzjoni tagħha l-Istat Membri jenħtieġ li:

               15.

               Jippromwovu l-involviment attiv tas-sħab soċjali fit-tfassil, fil-governanza u fl-implimentazzjoni tal-iskemi tal-apprendistati, f’konformità mas-sistemi nazzjonali tar-relazzjonijiet industrijali u mal-prattiki tal-edukazzjoni u tat-taħriġ;

               16.

               Jiżguraw aċċess ugwali, jippromwovu bilanċ bejn is-sessi u jindirizzaw id-diskriminazzjoni fl-iskemi tal-apprendistati;

               17.

               Jinkludu l-miżuri ta’ implimentazzjoni rilevanti fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma taħt is-Semestru Ewropew;

               18.

               Jieħdu kont ta’ dan il-qafas meta jużaw fondi u strumenti tal-Unjoni Ewropea li jsostnu lill-apprendistati.

         Jenħtieġ li l-Kummissjoni tipprovdi s-sostenn neċessarju, inkluż bl-azzjonijiet li ġejjin:

      Servizzi ta’ sostenn

               19.

               L-iżvilupp ta’ sett ta’ servizzi ta’ sostenn għall-qsim tal-għarfien, għall-bini ta’ netwerks u għat-tagħlim reċiproku biex jassistu lill-Istati Membri u lill-partijiet ikkonċernati rilevanti fl-implimentazzjoni ta’ skemi tal-apprendistati f’konformità ma’ dan il-Qafas. Dan għandu jinkludi l-ħtiġijiet ta’ aktar taħriġ tal-għalliema u l-ħarrieġa ETV rigward l-innovazzjonijiet diġitali fl-apprendistati.

      Sensibilizzazzjoni

               20.

               Il-promozzjoni tal-eċċellenza u l-attrazzjoni tal-apprendistati, kif ukoll immaġni pożittiva fost iż-żgħażagħ, il-familji tagħhom u l-impjegaturi, permezz ta’ kampanji ta’ sensibilizzazzjoni bħall-Ġimgħa Ewropea tal-Ħiliet Vokazzjonali;

      Finanzjament

               21.

               L-għoti ta’ sostenn għall-implimentazzjoni ta’ din ir-Rakkomandazzjoni permezz tal-finanzjament rilevanti tal-Unjoni, f’konformità mal-qafas legali rilevanti;

      Segwitu

               22.

               Monitoraġġ tal-implimentazzjoni ta’ din ir-Rakkomandazzjoni bis-sostenn tal-Kumitat Konsultattiv tripartitiku dwar it-Taħriġ Vokazzjonali, billi jibnu fuq l-istrumenti ta’ monitoraġġ eżistenti li jintużaw fil-qafas tas-Semestru Ewropew;

               23.

               Rapportar lill-Kunsill dwar l-implimentazzjoni ta’ dan il-Qafas fi żmien tliet snin mid-data tal-adozzjoni tiegħu.

      (1)  ĠU C 189, 15.6.2017, p. 15.

      (2)  ĠU C 155, 8.7.2009, p. 1.

      (3)  ĠU C 120, 26.4.2013, p. 1.

      (4)  ĠU C 88, 27.3.2014, p. 1.

      (5)  ĠU L 107, 22.4.2016, p. 1.

      (6)  COM(2016) 940 final.

      (7)  ĠU C 189, 15.6.2017, p. 15.

      (8)  ĠU C 155, 8.7.2009, p. 1.