title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-Greċja tal-2020 u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-Greċja tal-2020 2020/C 282/08

text:
               26.8.2020

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 282/46

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
      tal-20 ta’ Lulju 2020
      dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-Greċja tal-2020 u li tagħti l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-Greċja tal-2020
      (2020/C 282/08)
      IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u b’mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
      Billi:

                  (1)

                  Fis-17 ta’ Diċembru 2019, il-Kummissjoni adottat l-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli, li tat bidu għas-Semestru Ewropew tal-2020 għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika. Hija ħadet kont debitu tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, iddikjarat mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Fis-17 ta’ Diċembru 2019, fuq il-bażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ukoll ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, li fih identifikat il-Greċja bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha ssir analiżi fil-fond. Fl-istess data, il-Kummissjoni adottat ukoll rakkomandazzjoni għal rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro.

                  (2)

                  Ir-rapport tal-pajjiż tal-2020 għall-Greċja ġie ppubblikat fis-26 ta’ Frar 2020. Dan ivvaluta l-progress li għamlet il-Greċja biex tindirizza r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fid-9 ta’ Lulju 2019 (3), (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019”) u l-progress tal-Greċja biex tilħaq il-miri nazzjonali tagħha tal-Ewropa 2020. Ir-rapport kien jinkludi wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha wkoll ġew ippubblikati fis-26 ta’ Frar 2020. L-analiżi tal-Kummissjoni wasslitha biex tikkonkludi li l-Greċja qed tesperjenza żbilanċi makroekonomiċi eċċessivi. B’mod partikolari, l-iżbilanċi identifikati huma relatati mad-dejn pubbliku għoli, mas-self improduttiv għoli fil-karti tal-bilanċ tal-banek u mas-settur estern, f’kuntest ta’ tkabbir potenzjali li għadu baxx u rata għolja ta’ qgħad.

                  (3)

                  Fil-11 ta’ Marzu 2020, l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa uffiċjalment iddikjarat it-tifqigħa tal-COVID-19 bħala pandemija dinjija. Din hija emerġenza serja tas-saħħa pubblika għaċ-ċittadini, is-soċjetajiet u l-ekonomiji. Qiegħda tpoġġi lis-sistemi tas-saħħa nazzjonali taħt pressjoni qawwija, tikkawża tfixkil fil-katini ta’ provvista dinjija, toħloq volatilità fis-swieq finanzjarji, tiskatta xokkijiet fid-domanda tal-konsumatur u qed ikollha effetti negattivi f’diversi setturi. Qiegħda tkun ta’ theddida għall-impjiegi u għad-dħul tan-nies kif ukoll għan-negozju tal-kumpaniji. Hija kkawżat xokk ekonomiku kbir li diġà qiegħed ikollu riperkussjonijiet serji fl-Unjoni. Fit-13 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni li tappella għal reazzjoni ekonomika koordinata għall-kriżi, li tinvolvi l-atturi kollha fil-livell nazzjonali u fil-livell tal-Unjoni.

                  (4)

                  Diversi Stati Membri ddikjaraw stat ta’ emerġenza jew daħħlu miżuri ta’ emerġenza. Jenħtieġ li kwalunkwe miżura ta’ emerġenza tkun strettament proporzjonata, neċessarja, b’terminu ta’ żmien limitat, u konformi ma’ standards Ewropej u internazzjonali. Jenħtieġ li tkun soġġetta għal sorveljanza demokratika u skrutinju ġudizzjarju indipendenti.

                  (5)

                  Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Il-klawżola liberatorja ġenerali, kif previst fl-Artikolu 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97 u fl-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 (4), tiffaċilita l-koordinament tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ tnaqqis qawwi fir-ritmu ekonomiku. Fil-komunikazzjoni tagħha tal-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni kkunsidrat li, meta titqies il-kriżi ekonomika qawwija mistennija bħala riżultat tal-pandemija tal-COVID-19, il-kondizzjonijiet għall-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali kienu sodisfatti u talbet lill-Kunsill japprova din il-konklużjoni. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri għall-finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. Huma qablu li l-kriżi ekonomika qawwija tirrikjedi reazzjoni reżoluta, ambizzjuża u kkoordinata. L-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tippermetti devjazzjoni temporanja mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq perjodu ta’ żmien medju, sakemm dan ma jpoġġix fil-periklu s-sostenibbiltà fiskali fuq il-perjodu ta’ żmien medju. Fil-każ tal-parti korrettiva, il-Kunsill jista’ wkoll jiddeċiedi, fuq rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni, li jadotta trajettorja fiskali riveduta. Il-klawżola liberatorja ġenerali ma tissospendix il-proċeduri tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Din tippermetti li l-Istati Membri jiddevjaw mir-rekwiżiti baġitarji li normalment ikunu japplikaw fil-waqt li l-Kummissjoni u l-Kunsill ikunu jistgħu jieħdu l-miżuri neċessarji ta’ koordinazzjoni tal-politika fi ħdan il-qafas tal-Patt.

                  (6)

                  Hija meħtieġa azzjoni kontinwa biex jiġi limitat u kontrollat it-tixrid tal-pandemija tal-COVID-19, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi nazzjonali tas-saħħa, jittaffew il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija permezz ta’ miżuri ta’ sostenn għall-impriżi u l-unitajiet domestiċi, u jiġu żgurati kondizzjonijiet adegwati ta’ saħħa u sigurtà fil-postijiet tax-xogħol bil-għan li tinbeda mill-ġdid l-attività ekonomika. Jenħtieġ li l-Unjoni tuża b’mod sħiħ id-diversi għodod li għandha għad-dispożizzjoni tagħha biex tappoġġa l-isforzi tal-Istati Membri f’dawk l-oqsma. B’mod parallel, jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Unjoni jaħdmu flimkien biex iħejju l-miżuri meħtieġa biex iġibu lura l-funzjonament normali tas-soċjetajiet u l-ekonomiji tagħna u t-tkabbir sostenibbli, jintegraw fost l-oħrajn it-tranżizzjoni ekoloġika u t-trasformazzjoni diġitali, u jieħdu tagħlimiet mill-kriżi.

                  (7)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 tefgħet enfasi fuq il-flessibbiltà li joffri s-suq intern ta’ adattament għal sitwazzjonijiet straordinarji. Madankollu, sabiex tiġi żgurata tranżizzjoni malajr u bla xkiel lejn il-fażi ta’ rkupru u l-moviment liberu ta’ oġġetti, servizzi u ħaddiema, jenħtieġ li jitneħħew dawk il-miżuri eċċezzjonali li ma jħallux lis-suq intern jiffunzjona b’mod normali hekk kif dawn ma jibqgħux indispensabbli. Il-kriżi kurrenti evidenzjat il-ħtieġa li jkun hemm pjanijiet ta’ tħejjija għall-kriżijiet fis-settur tas-saħħa. Strateġiji mtejba ta’ akkwist, katini ta’ provvista diversifikati u riżervi strateġiċi ta’ provvisti essenzjali huma fost l-elementi kruċjali għall-iżvilupp ta’ pjanijiet usa’ għat-tħejjija għall-kriżijiet.

                  (8)

                  Il-leġiżlatur tal-Unjoni diġà emenda l-oqfsa leġiżlattivi rilevanti permezz tar-Regolamenti (UE) 2020/460 (5) u (UE) 2020/558 (6) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill biex jippermetti lill-Istati Membri jattivaw ir-riżorsi kollha mhux użati mill-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej sabiex ikunu jistgħu jindirizzaw l-effetti eċċezzjonali tal-pandemija tal-COVID-19. Dawk l-emendi ser jipprovdu flessibbiltà addizzjonali, kif ukoll proċeduri ssimplifikati u razzjonalizzati. Sabiex jittaffew il-pressjonijiet ta’ nuqqas fil-flussi ta’ flus, l-Istati Membri jistgħu jibbenefikaw ukoll minn rata ta’ kofinanzjament ta’ 100 % mill-baġit tal-Unjoni fis-sena kontabilistika 2020-2021. Il-Greċja hija mħeġġa li tagħmel użu sħiħ minn dawk il-possibbiltajiet sabiex tingħata għajnuna lill-individwi u s-setturi l-aktar milquta.

                  (9)

                  Il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 x’aktarx li jkunu mqassma b’mod irregolari madwar ir-reġjuni Griegi minħabba profili differenti ta’ speċjalizzazzjoni, b’mod partikolari f’reġjuni li jiddependu ħafna mit-turiżmu u b’mod aktar ġenerali minn attività kummerċjali f’kuntatt dirett mal-konsumaturi. Dan jinvolvi riskju sostanzjali li jkomplu jikbru d-disparitajiet reġjonali u territorjali fil-Greċja, u tiġi aggravata t-tendenza diġà osservata ta’ tkabbir fid-disparitajiet bejn il-belt kapitali u b’mod partikolari r-reġjuni insulari u muntanjużi li komplew jintensifikaw matul is-snin tal-kriżi finanzjarja. Flimkien mar-riskju li l-proċess ta’ konverġenza bejn l-Istati Membri jiddeterjora temporanjament, is-sitwazzjoni attwali tappella għal tweġibiet ta’ politika mmirati.

                  (10)

                  Fit-30 ta’ April 2020, il-Greċja ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tagħha tal-2020 kif ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tagħha tal-2020. Sabiex jitqiesu r-rabtiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

                  (11)

                  Il-Greċja bħalissa tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir u soġġetta għar-regola tad-dejn.

                  (12)

                  Fil-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 tiegħu, il-gvern qiegħed jippjana li l-bilanċ nominali jiddeterjora minn surplus ta’ 1,5 % tal-prodott domestiku gross (PDG) fl-2019 għal defiċit ta’ 4,7 % tal-PDG fl-2020. Id-defiċit huwa pprojettat li jonqos għal 0,2 % tal-PDG fl-2021. Wara li naqas għal 176,6 % tal-PDG fl-2019, il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż mal-PDG mistenni li jiżdied għal 188,8 % fl-2020, filwaqt li jerġa’ jaqa’ għal 176,8 % fl-2021, skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020. Hemm riskji sottostanti għall-projezzjonijiet baġitarji, jiġifieri l-kawża pendenti u l-obbligi ta’ servizz pubbliku. Il-prospettiva makroekonomika u fiskali hija affettwata mill-inċertezza kbira minħabba l-pandemija tal-COVID-19.

                  (13)

                  Bħala reazzjoni għall-pandemija tal-COVID-19, u bħala parti minn approċċ ikkoordinat tal-Unjoni, il-Greċja adottat miżuri baġitarji f’waqthom sabiex iżżid il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tagħha, trażżan il-pandemija, u tipprovdi solliev lil dawk l-individwi u setturi li jkunu ntlaqtu b’mod partikolari. Skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020, dawn il-miżuri baġitarji kienu jammontaw għal 5,4 % tal-PDG. Dawn il-miżuri jinkludu s-sostenn ekonomiku temporanju lill-ħaddiema bil-paga, lil dawk li jaħdmu għal rashom, lill-impriżi individwali u lil ċerti professjonijiet liberi milqutin mill-pandemija, il-pagament ta’ avvanzi ripagabbli lil dawk il-kumpaniji li naqsilhom il-fatturat, il-pagament tal-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali għal dawk l-impjegati li ssospendewlhom il-kuntratti ta’ xogħol tagħhom, id-differiment fiskali u tal-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali fosthom skemi ta’ rati fiskali ta’ mill-inqas tliet xhur għal kull kumpanija, kull min jaħdem għal rasu u kull ħaddiem bil-paga li ntlaqtu mill-pandemija tal-COVID-19, sussidju tar-rata tal-imgħax fuq is-self lill-impriżi żgħar u ta’ daqs medju (“SMEs”) u nefqa ogħla fuq is-saħħa. Barra minn hekk, il-Greċja ħabbret miżuri li, filwaqt li ma għandhomx impatt baġitarju dirett, ser jikkontribwixxu fl-għoti ta’ appoġġ ta’ likwidità lill-impriżi. Dawn il-miżuri jinkludu l-forniment ta’ kollateral fi flus bħala appoġġ għas-self mill-banek, imqassam mill-Hellenic Development Bank. Madankollu, it-tbassir tar-rebbiegħa 2020 tal-Kummissjoni tqis id-differimenti fiskali kollha bħala miżuri ta’ likwidità mingħajr impatt baġitarju negattiv fl-2020. B’mod ġenerali, il-miżuri li ħadet il-Greċja huma konformi mal-linji-gwida stabbiliti fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Marzu 2020. L-implimentazzjoni sħiħa ta’ miżuri ta’ emerġenza u ta’ miżuri fiskali ta’ appoġġ, segwita minn iffukar ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu ta’ żmien medju, meta jkunu jippermettu l-kondizzjonijiet ekonomiċi, ser ikunu ta’ kontribut għall-preservazzjoni tas-sostenibbiltà fiskali fuq perjodu ta’ żmien medju.

                  (14)

                  Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa 2020 tal-Kummissjoni skont politiki mhux mibdula, il-bilanċ tal-gvern estiż tal-Greċja huwa previst għal 6,4 % tal-PDG fl-2020 u 2,1 % tal-PDG fl-2021. Il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż huwa pprojettat li jilħaq il-196,4 % tal-PDG fl-2020 u l-182,6 % fl-2021.

                  (15)

                  Fl-20 ta’ Mejju 2020, il-Kummissjoni ħarġet rapport imħejji skont l-Artikolu 126(3) tat-Trattat minħabba n-nuqqas ta’ konformità tal-Greċja mar-regola tad-dejn fl-2019 u dwar il-ksur projettat tal-limitu tad-defiċit ta’ 3 % tal-PDG fl-2020. Kollox ma’ kollox, l-analiżi tal-Kummissjoni tissuġġerixxi li l-kriterju tad-defiċit kif definit fit-Trattat u fir-Regolament (KE) Nru 1467/97 huwa ssodisfat, filwaqt li l-kriterju tad-defiċit ma ġiex issodisfat.

                  (16)

                  Fir-rigward tal-pandemija tal-COVID-19, ir-rispons f’waqtu tal-Greċja u l-infurzar tar-restrizzjonijiet jidhru li huma kors ta’ azzjoni effiċjenti, kif jixhed l-għadd pjuttost baxx ta’ infezzjonijiet ikkonfermati sa issa. Madankollu, l-impatt ekonomiku tal-kriżi tal-COVID-19 mistenni li jkun gravi, billi meta mqabbla ma’ pajjiżi oħra tal-UE l-Greċja tiddependi ħafna fuq is-setturi tat-turiżmu u tat-trasport. Fis-settur tat-turiżmu, il-Greċja tista’ titlef sehem kbir mid-dħul meta mqabbel mal-2019. It-turiżmu huwa l-aktar esportazzjoni ta’ servizz importanti tal-ekonomija Griega u kien jirrappreżenta 45 % tal-esportazzjonijiet ta’ servizzi. Barra minn hekk, huwa mistenni li anki s-settur tat-trasport marittimu, li jammonta għal 40 % tal-esportazzjonijiet ta’ servizzi, ikun milqut minn tnaqqis fid-domanda hekk kif il-kummerċ dinji jnaqqas ir-ritmu minħabba l-pandemija. Minħabba l-miżuri ta’ konfinament, it-tnaqqis fl-introjtu disponibbli, u ż-żieda fil-qgħad, huwa mistenni li jkun hemm tnaqqis sinifikanti fid-domanda domestika.

                  (17)

                  Iffaċċjata mit-tifqigħa tal-COVID-19, il-Greċja attivat il-pjan nazzjonali tagħha tal-pandemija u malajr daħħlet fis-seħħ sett ta’ miżuri bla preċedent, fosthom kwarantina u tbegħid soċjali stretti, speċjalment għal dawk suspettati li kellhom xi kuntatt ma’ persuni infettati mill-virus. L-awtoritajiet adottaw firxa wiesgħa ta’ miżuri biex fl-2020 itaffu l-impatt ekonomiku u soċjali sa 10,5 % tal-PDG. Il-miżuri jinvolvu 5 % tal-PDG f’ miżuri fiskali b’impatt baġitarju nett ta’ 3,7 % tal-PDG u 1,9 % tal-PDG addizzjonali ta’ differimenti fiskali temporanju u ta’ kollateral fi flus għall-banek kummerċjali, li jistgħu jipprovdu sa 3,6 % tal-PDG ta’ self ġdid addizzjonali. Is-settur tal-kura tas-saħħa pubblika rċieva somma ta’ darba ta’ EUR 273 miljun li ser tkopri, pereżempju, ir-reklutaġġ ta’2 000 membru tal-persunal addizzjonali fis-settur tal-kura tas-saħħa, ix-xiri ta’ tagħmir u provvisti relatati mas-saħħa, u t-tisħiħ tal-iskrinjar.

                  (18)

                  Sabiex is-sistema tal-kura tas-saħħa tkun tista’ tkompli tittratta l-pandemija tal-COVID-19, jenħtieġ li jsir titjib fil-kapaċità, l-aċċessibbiltà u r-reżiljenza tagħha. Il-pagamenti diretti għas-servizzi tas-saħħa privati, u l-pagamenti informali - li huma marbuta mill-qrib mal-ġestjoni ineffiċjenti tal-isptarijiet - għadhom għoljin. Dan iwassal għal inugwaljanzi. L-aċċess għadu problema, u l-ħtiġijiet tal-kura tas-saħħa mhux issodisfati awtodikjarati huma fost l-ogħla fl-Unjoni, b’differenzi kbar bejn il-gruppi ta’ redditu u l-istatus ta’ impjieg. Ma sarux biżżejjed testijiet tal-mezzi lill-kopagamenti biex jiġu protetti l-gruppi vulnerabbli. Dan huwa aggravat mill-provvista żejda u għaldaqstant il-konsum żejjed ta’ mediċini ħafna drabi eċċessivament għaljin. Biex tittratta dan, il-Greċja qed timplimenta riforma ambizzjuża tal-kura primarja biex tipprovdi aċċess għal servizzi essenzjali ta’ kwalità fiż-żmien qasir, u sistema komprensiva bbażata fuq il-kustodja għall-popolazzjoni kollha fi żmien twil. Indikazzjonijiet bikrija jissuġġerixxu li dan huwa essenzjali għall-protezzjoni taċ-ċittadini u biex jiġi kkontrollat it-tixrid tal-virus, filwaqt li jiġi żgurat li s-sistema tista’ tiġi applikata sal-limitu massimu tagħha biex il-pazjenti jiġu ttrattati skont il-ħtiġijiet tagħhom. Għad trid tinstab soluzzjoni sostenibbli għall-infiq fuq is-saħħa, billi s-sostenibbiltà fiskali hija fil-biċċa l-kbira ggarantita minn sistema ta’ rkupru dejjem aktar taħt pressjoni minħabba miżuri strutturali insuffiċjenti. Minkejja xi azzjonijiet inkoraġġanti li ttieħdu dan l-aħħar, l-akkwist ċentralizzat għadu dgħajjef. Fl-2018, l-infiq pubbliku fuq is-saħħa kien ’l isfel mill-medja tal-Unjoni, anki bl-inklużjoni tal-valur tal-irkupru li jżid madwar 1 % tal-PDG. Hemm bżonn ta’ li tiżdied l-effiċjenza flimkien ma’ aktar riżorsi finanzjarji biex jittejbu l-effikaċja, l-aċċessibbiltà u r-reżiljenza ġenerali tas-sistema tas-saħħa.

                  (19)

                  Hemm bżonn ta’ miżuri li jtaffu l-impatt tal-kriżi tal-COVID-19 fuq il-ħaddiema u fuq l-impriżi. Skont it-tbassir tal-Kummissjoni għar-rebbiegħa tal-2020, il-qgħad mistenni li jiżdied għal 19,9 % fl-2020 u jirkupra għal 16,8 % fl-2021. Il-Greċja diġà introduċiet skema temporanja li ttaffi l-kost lavorattiv għall-impriżi li l-operat tagħhom ġie sospiż jew milqut ħafna, filwaqt li tipproteġi l-kuntratti tal-impjieg u tipprovdi appoġġ għall-introjtu lill-ħaddiema milquta. Madankollu, l-implimentazzjoni ta’ skema komprensiva ta’ xogħol b’ħinijiet iqsar tipprovdi soluzzjoni aktar sostenibbli u flessibbli u l-awtoritajiet ħadu passi f’dik id-direzzjoni, billi adottaw l-iskema ta’ appoġġ għall-impjieg SYN-ERGASIA li għandha tiġi introdotta mill-15 ta’ Ġunju sal-15 ta’ Ottubru 2020. Skema bħal din tkun tippermetti li l-impriżi japplikaw tnaqqis fis-sigħat tax-xogħol b’mod modulat, li jikkorrispondi għal-livell li fih l-attivitajiet tagħhom ikunu ġew ristretti, filwaqt li jiġi ppreservat l-operat tal-industriji, u jiġi evitat li sensji temporanji jsiru strutturali. L-espansjoni tal-arranġamenti flessibbli tax-xogħol, bħat-telexogħol, li s’issa fil-Greċja kienu limitati meta mqabbla ma’ pajjiżi oħra tal-UE, jgħinu wkoll biex tiġi ppreservata l-attività ekonomika u l-impjiegi matul il-konfinament u t-tbegħid soċjali.

                  (20)

                  Hemm ir-riskju li l-kriżi tal-COVID-19 terġa’ taggrava s-sitwazzjoni soċjali ta’ partijiet kbar tal-popolazzjoni u tkabbar l-inugwaljanza fl-introjtu. Qabel it-tifqigħa tal-pandemija, il-parti tal-popolazzjoni Griega fir-riskju tal-faqar jew tal-esklużjoni soċjali kienet għadha waħda mill-ogħla fl-Unjoni, bit-tfal u l-persuni fl-età tax-xogħol f’riskju akbar minn dawk ta’ età akbar. Il-faqar fost dawk li jaħdmu, l-aċċess għal akkomodazzjoni affordabbli u l-faqar enerġetiku wkoll kienu preokkupazzjonijiet sinifikanti. Sabiex ittaffi l-impatt tal-kriżi, ser ikun kruċjali li l-Greċja tipprovdi sostituzzjoni adegwata tal-introjtu għall-ħaddiema kollha milquta u għal dawk kollha li jaħdmu għal rashom, inklużi dawk li qed jiffaċċaw diskrepanzi fl-aċċess għall-protezzjoni soċjali. Ser ikun ukoll importanti li jingħata appoġġ lil dawk l-aktar vulnerabbli, fosthom il-ħaddiema inattivi u dawk mhux iddikjarati, billi jissaħħu ix-xbieki tas-sikurezza soċjali. B’żieda fl-għadd ta’ dawk li x’aktarx jibdew jiddependu mix-xbieki ta’ sikurezza bażiċi, ser ikun importanti li titjieb l-adegwatezza tal-appoġġ minimu għall-introjtu. L-aċċess komprensiv għas-servizzi soċjali huwa meħtieġ għall-gruppi l-aktar fil-bżonn u vulnerabbli, inklużi l-persuni b’diżabbiltà, ir-refuġjati u l-applikanti għall-ażil. Barra minn hekk, is-servizzi ta’ kura fit-tul mhumiex żviluppati biżżejjed. Jenħtieġ ukoll li l-Greċja tippromwovi tal-aċċess għal akkomodazzjoni affordabbli, speċjalment għall-familji li huma fir-riskju tal-faqar, pereżempju billi tintroduċi skema li tassisti lill-proprjetarji vulnerabbli li għandhom ipoteka.

                  (21)

                  Il-kriżi ta’ COVID-19 waqqfet l-iżviluppi pożittivi tas-suq tax-xogħol osservati f’dawn l-aħħar snin, u għal darb’oħra, il-qgħad mistenni li jiżdied. Biex tappoġġa rkupru robust tal-impjiegi fil-perjodu ta’ wara l-kriżi, il-Greċja għandha bżonn tlesti riformi biex iżżid l-effettività tal-politiki biex in-nies isibu x-xogħol, b’mod partikolari l-programmi ta’ taħriġ. Iż-żieda fil-kapaċità tas-servizz pubbliku tal-impjiegi biex jingħata appoġġ kontinwu u individwalizzat lil dawk li qed ifittxu x-xogħol ser tkun kruċjali. Jeħtieġ li l-Greċja tagħti attenzjoni partikolari liż-żgħażagħ u lin-nisa, li huma aktar milquta minn nuqqas ta’ opportunitajiet ta’ impjieg u ta’ taħriġ. Hemm ukoll lok għal titjib fid-djalogu soċjali, billi jingħata appoġġ lill-involviment attiv u sinifikanti tas-sħab soċjali fit-tfassil tal-politika, inkluż fit-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ miżuri biex jiġu indirizzati l-impatti tal-kriżi tal-COVID-19. Jenħtieġ li l-Gvern jiffoka l-isforzi tiegħu fuq it-titjib tal-kompetenzi bażiċi għal kulħadd, inkluż il-ħiliet diġitali. Ser ikun essenzjali li jiġu indirizzati riżultati fqar fil-qasam tal-edukazzjoni, li jittejbu l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, u li jiżdied it-tagħlim għall-adulti. Biex jitnaqqas l-ispariġġ fil-ħiliet u jitħaffef l-irkupru tas-suq tax-xogħol, huwa essenzjali li titjieb il-kwalità tal-edukazzjoni u tat-taħriġ u tiżdied ir-rilevanza tagħhom għas-suq tax-xogħol.

                  (22)

                  Sa mill-bidu tar-rispons tiegħu għat-tifqigħa tal-COVID-19, prijorità tal-Gvern ġustament kienet li jipprovdi appoġġ ta’ likwidità sostenibbli, inkluż kapital operatorju, lill-impriżi milqutin, speċjalment l-SMEs u l-mikrointrapriżi, partikolarment permezz ta’ self u garanziji. Skont il-qafas temporanju tal-għajnuna mill-Istat, il-Greċja introduċiet tliet skemi biex iżżid il-likwidità tal-kapital tal-impriżi, jiġifieri: (i) skema ta’ kopertura li tkopri l-avvanzi rimborżabbli; (ii) skema ta’ kollateral fi flus biex tkopri s-self bankarju; u (iii) skema ta’ sussidju tar-rata tal-imgħax għas-self attwali. Huwa importanti li f’dan il-proċess, is-settur bankarju jissodisfa – bl-appoġġ tal-awtoritajiet – ir-rwol intermedjarju tiegħu li jżomm il-fluss meħtieġ tal-kreditu, fuq il-bażi ta’ valutazzjoni adatta tar-riskju tal-kreditu u standards ta’ kreditu prudenti, filwaqt li jirrapporta b’mod preċiż kull deterjorament fil-kwalità tal-assi. L-appoġġ għall-kapaċità tas-settur bankarju li joffri soluzzjonijiet ta’ ristrutturar tad-dejn sostenibbli lil mutwatarji vijabbli milquta mill-kriżi ser ikun kruċjali biex tiġi salvagwardjata l-kwalità tal-assi filwaqt li jissaħħaħ l-irkupru ekonomiku.

                  (23)

                  Biex jiġi stimulat l-irkupru ekonomiku, ser ikun importanti li l-proġetti maturi ta’ investiment pubbliku jiġu ffinanzjati b’mod aktar sostanzjali fil-bidu tagħhom, u li jiġi promoss l-investiment privat, inkluż permezz tar-riformi rilevanti. Iż-żieda fl-investiment b’fattur li jtejjeb it-tkabbir ser tkun strumentali biex tirfed it-tkabbir fit-tul u tnaqqas id-disparitajiet reġjonali. Fl-2019, l-investiment pubbliku ma laħaqx il-mira tal-pjanijiet b’aktar minn 1 % tal-PDG, wara prestazzjoni insuffiċjenti simili fis-snin preċedenti. L-awtoritajiet bdew jittrattaw in-nuqqas ta’ prestazzjoni persistenti billi stabbilixxew “programm ta’ żvilupp nazzjonali” biex jissaħħu n-normi li jirregolaw l-iżvilupp, il-ġestjoni, il-finanzjament, u l-implimentazzjoni ta’ proġetti appoġġati, u pjan ta’ azzjoni biex jitjiebu l-previżjoni u l-monitoraġġ tal-investimenti pubbliċi. Minħabba r-rwol importanti li ser ikollu l-investiment pubbliku biex tingħata l-ispinta inizjali għall-irkupru ekonomiku wara l-kriżi tal-COVID-19, huwa kruċjali li jiġu indirizzati l-ostakli amministrattivi li fadal u li tiġi stabbilita sensiela ta’ proġetti ġodda. It-twaqqif ta’ faċilità ddedikata għat-tħejjija ta’ proġett jista’ jkompli jtejjeb u jħaffef il-pass tal-investimenti pubbliċi. Implimentazzjoni aktar effiċjenti tal-investiment pubbliku tkompli tistimula t-tkabbir minħabba l-effett multiplikatur. Il-Greċja tista’ tibbenefika wkoll minn akkwist pubbliku aktar effiċjenti u sostenibbli bħala parti integrali mill-isforzi tagħha biex ittejjeb u tirrazzjonalizza l-infiq pubbliku, kif ukoll tiggarantixxi ambjent imprenditorjali kompetittiv. Dan ikun jenħtieġ li jiġu indirizzati n-nuqqasijiet identifikati, bħall-fenomenu persistenti ta’ offerti eċċessivament baxxi mhux ġustifikati, permezz ta’ miżuri leġiżlattivi u amministrattivi adatti.

                  (24)

                  Jekk l-ekonomija tal-Greċja ser tingħata bidu ġdid ikun meħtieġ ukoll li jiġu ttrattati xi dgħufijiet fit-tul u li jiġu sfruttati l-opportunitajiet futuri potenzjali. Is-setturi bi ħtiġijiet sinifikanti ta’ investiment jinkludu t-trasport u l-loġistika, fejn is-sostenn huwa partikolarment meħtieġ għall-ferroviji, is-sikurezza fit-toroq u t-titjib tal-hubs intermodali, kif ukoll l-iskart solidu u l-ġestjoni tal-ilma urban mormi fejn hemm bżonn li jsiru investimenti ambjentalment sostenibbli. It-trasformazzjoni tal-Greċja għal ekonomija newtrali għall-klima ser tkun tenħtieġ ukoll investiment privat u pubbliku mdaqqas fuq perjodu konsistenti. L-investimenti ppjanati pereżempju fi proġetti ta’ skala żgħira fil-qasam tal-effiċjenza enerġetika, ir-rinnovazzjonijiet tal-bini u l-proġetti tal-enerġija rinnovabbli, jistgħu jingħataw finanzjament bil-quddiem u jikkontribwixxu għall-irkupru ekonomiku ta’ wara l-COVID-19. Il-ħidma preparatorja għal miżuri ta’ rkupru fi żmien medju tista’ tibbenefika minn investimenti ppjanati skont il-Pjanijiet Nazzjonali tal-Istati Membri għall-Enerġija u l-Klima, il-listi tal-proġetti ta’ interess komuni, u l-pjanijiet ta’ żvilupp tal-infrastruttura. L-investimenti relatati jistgħu jinkludu konnessjonijiet transfruntiera għall-importazzjoni u l-esportazzjoni tal-enerġija bejn l-Istati Membri ġirien biex tiġi żgurata provvista sostenibbli ta’ enerġija lin-nies u lill-impriżi fil-Greċja, u miżuri li jiżguraw it-tranżizzjoni ġusta tar-reġjuni l-aktar milquta mill-pjan ambizzjuż tal-Greċja li twarrab il-ġenerazzjoni tal-elettriku bbażata fuq il-linjite. L-ipprogrammar tal-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta, li huwa s-suġġett ta’ proposta tal-Kummissjoni, għall-perjodu 2021-2027 jista’ jgħin lill-Greċja tindirizza xi wħud mill-isfidi li toffri t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima, b’mod partikolari fit-territorji koperti mill-Anness D tar-rapport tal-pajjiż għall-2020. B’hekk il-Greċja tkun tista’ tagħmel l-aħjar użu minn dak il-Fond.

                  (25)

                  Minkejja li fis-snin preċedenti sar xi progress, jenħtieġ li l-Greċja taċċellera l-isforzi tagħha biex ittejjeb il-prestazzjoni diġitali tagħha, inkluż permezz tal-użu ta’ għodod u servizzi diġitali fl-amministrazzjoni pubblika, fis-sistema ġudizzjarja u fl-impriżi. Ser ikun partikolarment rilevanti għall-amministrazzjoni pubblika u għall-fażi ta’ rkupru li jinżamm ir-ritmu u jiġu kkonsolidati l-gwadanji miksuba permezz tat-tnedija ta’ għadd ta’ servizzi diġitali mit-tifqigħa tal-COVID-19 ’l hawn. Approċċ strateġiku biex jiġi aċċellerat l-użu ta’ teknoloġiji diġitali fis-setturi ekonomiċi kollha, inkluż fl-amministrazzjoni pubblika, u l-interoperabbiltà ta’ diversi sistemi ta’ informazzjoni, b’mod partikolari l-bażi tad-data tas-sorveljanza tas-suq, jgħin biex jitnaqqas id-distakk fil-produttività mal-Istati Membri li l-munita tagħhom hija l-euro u jitħaffef il-piż amministrattiv. It-titjib tad-disponibbiltà ta’ networks ta’ kapaċità għolja ħafna u l-użu ta’ Internet b’veloċità għolja ħafna huma prijorità wkoll. Fir-rigward tal-kompetenzi diġitali, il-Greċja għadha ’l isfel mill-medja tal-Unjoni, billi fl-2019 kien jidher li 51 % biss taċ-ċittadini bejn is-16-il sena u l-74 sena kellhom mill-inqas kompetenzi diġitali bażiċi, meta mqabbla mal-medja ta’ 58 % tal-Unjoni. It-titjib tal-kompetenzi diġitali ser jippermetti li kulħadd fil-Greċja jgawdi aċċess indaqs għas-servizzi elettroniċi, jgħin lill-impriżi jagħmlu użu effettiv tat-telexogħol, u ta’ għodod elettroniċi, jippermetti li l-istudenti kollha kemm jekk fi skola, fl-università jew f’tagħlim għall-adulti jipparteċipaw kompletament fit-tagħlim mill-bogħod. Persuni minn kuntesti żvantaġġati, fosthom ir-refuġjati u l-applikanti għall-ażil, u dawk li jgħixu f’żoni remoti u rurali jenħtieġ li jingħataw attenzjoni partikolari.

                  (26)

                  Wara li fl-2018 temmet b’suċċess il-programm tal-assistenza finanzjarja fil-Mekkaniżmu Ewropew ta’ Stabbiltà, il-Greċja hija soġġetta għal sorveljanza msaħħa f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 472/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (7). L-attivazzjoni ta’ sorveljanza msaħħa għall-Greċja skont id-Deċiżjonijiet ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/1192 (8) u (UE) 2019/338 (9) tirrikonoxxi l-fatt li fuq perjodu ta’ żmien medju, il-Greċja teħtieġ tkompli tadotta miżuri biex tindirizza s-sorsi potenzjali ta’ żbilanċi makroekonomiċi, filwaqt li timplimenta riformi strutturali biex tappoġġa tkabbir ekonomiku robust u sostenibbli. Il-Greċja ħadet impenn fil-Grupp tal-Euro tat-22 ta’ Ġunju 2018 biex tkompli r-riformi ewlenin kollha adottati skont il-programm sakemm jitlestew kollha. Il-Greċja impenjat ruħha wkoll li timplimenta azzjonijiet speċifiċi relatati mal-politiki fiskali u fiskali-strutturali, mal-protezzjoni soċjali, mal-istabbiltà finanzjarja, mas-swieq tax-xogħol u tal-prodotti, mal-privatizzazzjoni u l-amministrazzjoni pubblika. Dawn ir-riformi strutturali qed ikunu dejjem aktar importanti għall-isforzi tal-Greċja biex terġa’ tibda l-ekonomija tagħha. Jekk dawn ir-riformi jiġu implimentati u ffinalizzati kif suppost għandhom jgħinu b’mod sinifikanti biex isostnu l-avvanz tal-Greċja għaż-żmien medju u twil. Il-Greċja hija soġġetta għal rappurtar trimestrali dwar il-progress fl-implimentazzjoni tal-impenji tagħha taħt sorveljanza msaħħa, fejn rapport favorevoli jista’, fuq bażi ta’ sitt xhur, iwitti t-triq għal miżuri ta’ ħelsien mid-dejn li jammonta għal 0,7 % tal-PDG fis-sena. F’April 2019 u f’Diċembru 2019 rispettivament, il-Grupp tal-Euro qabel mar-rilaxx tal-ewwel żewġ pagamenti ta’ miżuri ta’ dejn kontinġenti għall-politika b’valur ta’ EUR 970 miljun u EUR 767 miljun. Is-sitt rapport dwar is-sorveljanza msaħħa li vvaluta l-progress tal-Greċja fl-implimentazzjoni tal-impenji tagħha ġie ppubblikat fl-20 ta’ Mejju 2020.

                  (27)

                  Filwaqt li r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż magħmulin f’din ir-Rakkomandazzjoni (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020”) jiffukaw fuq l-indirizzar tal-impatti soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 u fuq l-iffaċilitar tal-irkupru ekonomiku, ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 koprew ukoll riformi li huma essenzjali biex jiġu ttrattati l-isfidi strutturali fuq perjodu ta’ żmien medju sa dak twil. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 jibqgħu pertinenti u ser ikomplu jiġu monitorjati matul is-Semestru Ewropew tas-sena d-dieħla. Dan jinkludi r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 fir-rigward tal-politiki ekonomiċi relatati mal-investiment. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 kollha għandhom jitqiesu għall-ipprogrammar strateġiku tal-finanzjament tal-politika ta’ koeżjoni ta’ wara l-2020, inkluż għal miżuri ta’ mitigazzjoni u l-istrateġiji ta’ ħruġ fir-rigward tal-kriżi kurrenti.

                  (28)

                  B’mod partikolari, fis-sitwazzjoni attwali huwa kruċjali li tinżamm l-attenzjoni fuq ir-riorganizzazzjoni tal-banek biex tiġi salvagwardjata l-istabbiltà finanzjarja u tiġi liberata l-kapaċità tas-settur bankarju li tippermetti l-finanzjament tal-irkupru ekonomiku. Is-settur bankarju sar aktar reżiljenti, u għaldaqstant f’Settembru 2019 ġew aboliti l-kontrolli tal-kapital, iżda għad hemm ħafna riskji u problemi li ntirtu mill-passat. Dawn jinkludu stokk kbir ta’ self improduttiv, qagħda kapitali f’konformità mar-rekwiżit kapitali iżda li qed tiffaċċa domanda ta’ kapital dejjem tikber fuq il-perjodu ta’ żmien medju, kif ukoll livell baxx ta’ profittabbiltà fuq it-tkabbir tas-self. B’riżultat ta’ dan, il-banek Griegi huma partikolarment esposti għar-riskju ta’ żidiet fl-ispejjeż għall-finanzjament u għal deterjorament mill-ġdid tal-kwalità tal-assi minħabba l-pandemija tal-COVID-19. It-trawwim tal-funzjonament kontinwu tas-suq sekondarju għal self improduttiv, pari passu ma’ self ġdid u ma’ ristrutturazzjonijiet vijabbli ta’ self fit-tul f’konformità ma’ standards ta’ kreditu prudenti, jista’ jkollhom rwol ewlieni biex jintlaħaq l-għan doppju li jittaffa l-impatt tat-tifqigħa fuq il-kwalità tal-assi filwaqt li jiġi ttrattat is-self improduttiv li ntiret mill-passat. L-implimentazzjoni ta’ riforma tal-qafas ġuridiku li tippermetti l-eżekuzzjoni mingħajr restrizzjoni tal-kollateral minn selliefa li jkunu fallew, jista’ jkun pass essenzjali f’din id-direzzjoni.

                  (29)

                  Is-Semestru Ewropew jipprovdi l-qafas għal koordinazzjoni kontinwa tal-politika ekonomika u tal-impjiegi fl-Unjoni, li jista’ jkun ta’ kontribut għal ekonomija sostenibbli. Fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tagħhom, l-Istati Membri evalwaw il-progress li sar fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-Nazzjonijiet Uniti. Billi tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020, il-Greċja ser tikkontribwixxi għall-progress lejn l-SDGs u għall-isforz komuni biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà kompetittiva fl-Unjoni.

                  (30)

                  Koordinazzjoni mill-qrib bejn l-ekonomiji fl-unjoni ekonomika u monetarja hija kruċjali għall-kisba ta’ rkupru rapidu mill-impatt ekonomiku tal-pandemija tal-COVID-19. Jenħtieġ li, bħala Stat Membru li l-munita tiegħu hija l-euro, il-Greċja tiżgura li l-politiki tagħha jibqgħu konsistenti mar-rakkomandazzjonijiet tal-2020 għaż-żona tal-euro u jibqgħu kkoordinati ma’ dawk tal-Istati Membri l-oħra li l-munita tagħhom hija l-euro, filwaqt li tieħu kont tal-gwida politika mill-Grupp tal-Euro.

                  (31)

                  Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2020, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tal-Greċja u ppubblikatha fir-rapport tal-pajjiż għall-2020. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020, il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż indirizzati lill-Greċja fl-2019. Il-Kummissjoni ħadet kont mhux biss tar-rilevanza tagħhom għal politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fil-Greċja, iżda wkoll tal-konformità tagħhom mar-regoli u l-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li l-governanza ekonomika ġenerali tal-Unjoni tissaħħaħ billi jingħata input, fuq livell tal-Unjoni, f’deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

                  (32)

                  Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 u l-opinjoni tiegħu (10) hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt.

                  (33)

                  Fid-dawl tal-analiżi fil-fond tal-Kummissjoni u ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma għall-2020 u l-Programm ta’ Stabbiltà għall-2020. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020 iqisu l-bżonn li tiġi indirizzata l-pandemija tal-COVID-19 u li jiġi ffaċilitat l-irkupru ekonomiku bħala l-ewwel pass meħtieġ biex ikun jista’ jsir aġġustament tal-iżbilanċi. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020 li jindirizzaw direttament l-iżbilanċi makroekonomiċi identifikati mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet (1), (2), (3) u (4) hawn taħt,

            B’DAN JIRRAKKOMANDA li fl-2020 u fl-2021 il-Greċja tieħu azzjoni biex:

                  1.

                  Tieħu l-miżuri kollha meħtieġa, f’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, biex tindirizza b’mod effettiv il-pandemija tal-COVID-19, issostni l-ekonomija u tappoġġa l-irkupru sussegwenti. Meta l-kondizzjonijiet ekonomiċi jkunu jippermettu, issegwi politiki fiskali mmirati lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu ta’ żmien medju u tiżgura s-sostenibbiltà fejn jidħol id-dejn, filwaqt li ttejjeb l-investiment. Issaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistema tas-saħħa u tiggarantixxi aċċess adegwat u ekwu għall-kura tas-saħħa.

                  2.

                  Ittaffi l-impatti lavorattivi u soċjali tal-kriżi tal-COVID-19, inkluż permezz ta’ miżuri ta’ implimentazzjoni bħal skemi ta’ xogħol b’kuntratt qasir u tiggarantixxi appoġġ effettiv ta’ attivazzjoni.

                  3.

                  Timplimenta malajr miżuri biex tipprovdi likwidità u fluss kontinwu ta’ kreditu u ta’ finanzjament ieħor għall-ekonomija, filwaqt li tiffoka b’mod partikolari fuq l-SMEs li huma l-aktar milqutin mill-kriżi. Tiffinanzja b’mod sostanzjali fil-bidu tagħhom proġetti maturi ta’ investiment pubbliku u tippromwovi l-investiment privat biex jiġi stimulat l-irkupru ekonomiku. Tiffoka investiment fuq it-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali, b’mod partikolari fuq trasport u loġistika sikuri u sostenibbli, il-produzzjoni u l-użu ta’ enerġija nodfa u effiċjenti, l-infrastrutturi ambjentali u kapaċità għolja ħafna ta’ infrastruttura u kompetenzi diġitali. Ittejjeb l-effettività u d-diġitalizzazzjoni tal-amministrazzjoni pubblika u tippromwovi t-trasformazzjoni diġitali tal-impriżi.

                  4.

                  Tkompli u tiffinalizza r-riformi f’konformità mal-impenji ta’ wara l-programm mogħtija fil-Grupp tal-Euro tat-22 ta’ Ġunju 2018 biex jibda mill-ġdid l-irkupru ekonomiku sostenibbli, wara li jibdew jillaxkaw bil-mod ir-restrizzjonijiet imposti minħabba t-tifqigħa tal-COVID-19.

         Magħmul fi Brussell, l-20 ta’ Lulju 2020.

               Għall-Kunsill

               Il-President

            J. KLOECKNER

         (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

         (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

         (3)  ĠU C 301, 5.9.2019, p. 42.

         (4)  Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar li titħaffef u li tiġi ċċarata l-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ defiċit eċċessiv (ĠU L 209, 2.8.1997, p. 6).

         (5)  Ir-Regolament (UE) 2020/460 tal-Parlament Ewropew u tal Kunsill tat-30 ta’ Marzu 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013 u (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi biex jiġu mmobilizzati investimenti fis-sistemi tal-kura tas-saħħa tal-Istati Membri u f’setturi oħra tal-ekonomiji tagħhom b’reazzjoni għat-tifqigħa COVID‐19 (Inizjattiva ta’ Investiment b’Reazzjoni għall-Coronavirus) (ĠU L 99, 31.3.2020, p. 5).

         (6)  Ir-Regolament (UE) 2020/558 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ April 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013 u (UE) Nru 1303/2013 rigward miżuri speċifiċi biex tingħata flessibbiltà eċċezzjonali għall-użu tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej b’reazzjoni għat-tifqigħa tal-COVID-19 (ĠU L 130, 24.4.2020, p. 1).

         (7)  Ir-Regolament (UE) Nru 472/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta’ Mejju 2013 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ekonomika u baġitarja tal-Istati Membri fiż-żona tal-euro li jesperjenzaw jew ikunu mhedda b’diffikultajiet gravi fir-rigward tal-istabbiltà finanzjarja tagħhom, (ĠU L 140, 27.5.2013, p. 1).

         (8)  Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2018/1192 tal-11 ta’ Lulju 2018 dwar l-attivazzjoni ta’ sorveljanza msaħħa għall-Greċja (ĠU L 211, 22.8.2018, p. 1).

         (9)  Id-Deċiżjoni ta’ Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2019/338 tal-20 ta’ Frar 2019 dwar l-estensjoni tas-sorveljanza msaħħa għall-Greċja (ĠU L 60, 28.2.2019, p. 17).

         (10)  Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 ta’ Spanja u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 ta’ Spanja 2020/C 282/09

text:
               26.8.2020

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 282/54

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
      tal-20 ta’ Lulju 2020
      dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 ta’ Spanja u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 ta’ Spanja
      (2020/C 282/09)
      IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,
      Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta’ Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u b’mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu
      Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju Ewropew,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
      Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
      Billi:

                  (1)

                  Fis-17 ta’ Diċembru 2019, il-Kummissjoni adottat l-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli, li tat bidu għas-Semestru Ewropew tal-2020 għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika. Hija ħadet kont debitu tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, iddikjarat mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Fis-17 ta’ Diċembru 2019, abbażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, li fih hija identifikat lil Spanja bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha titwettaq analiżi fil-fond. Fl-istess data, il-Kummissjoni adottat ukoll rakkomandazzjoni għal rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-żona tal-euro.

                  (2)

                  Ir-rapport dwar il-pajjiż tal-2020 għal Spanja ġie ppubblikat fis-26 ta’ Frar 2020. Huwa vvaluta l-progress ta’ Spanja fl-indirizzar tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi adottati mill-Kunsill fid-9 ta’ Lulju 2019 (3) (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi għall-2019”), is-segwitu mogħti lir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi adottati fis-snin preċedenti u l-progress ta’ Spanja lejn il-miri nazzjonali tal-Ewropa għall-2020. Huwa kien jinkludi wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha ġew ippubblikati wkoll fis-26 ta’ Frar 2020. L-analiżi tal-Kummissjoni wasslitha għall-konklużjoni li Spanja għaddejja minn żbilanċi makroekonomiċi. Id-dejn estern u intern għoli, kemm pubbliku kif ukoll privat, kompla jikkostitwixxi vulnerabbiltà f’kuntest ta’ qgħad li għadu għoli u kellu rilevanza transfruntiera.

                  (3)

                  Fil-11 ta’ Marzu 2020, l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa uffiċjalment iddikjarat it-tifqigħa tal-COVID-19 bħala pandemija dinjija. Din hija emerġenza serja tas-saħħa pubblika għaċ-ċittadini, is-soċjetajiet u l-ekonomiji. Qiegħda tpoġġi lis-sistemi tas-saħħa nazzjonali taħt pressjoni qawwija, tikkawża tfixkil fil-katini ta’ provvista dinjija, toħloq volatilità fis-swieq finanzjarji, tiskatta xokkijiet fid-domanda tal-konsumatur u qed ikollha effetti negattivi f’diversi setturi. Qiegħda tkun ta’ theddida għall-impjiegi u għad-dħul tan-nies kif ukoll għan-negozju tal-kumpaniji. Hija kkawżat xokk ekonomiku kbir li diġà qiegħed ikollu riperkussjonijiet serji fl-Unjoni. Fit-13 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni li tappella għal reazzjoni ekonomika koordinata għall-kriżi, li tinvolvi l-atturi kollha fil-livell nazzjonali u fil-livell tal-Unjoni.

                  (4)

                  Diversi Stati Membri ddikjaraw stat ta’ emerġenza jew daħħlu miżuri ta’ emerġenza. Jenħtieġ li kwalunkwe miżura ta’ emerġenza tkun strettament proporzjonata, neċessarja, b’terminu ta’ żmien limitat, u konformi ma’ standards Ewropej u internazzjonali. Jenħtieġ li tkun soġġetta għal sorveljanza demokratika u skrutinju ġudizzjarju indipendenti.

                  (5)

                  Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Il-klawżola liberatorja ġenerali, kif previst fl-Artikolu 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97 u fl-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 (4), tiffaċilita l-koordinament tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ tnaqqis qawwi fir-ritmu ekonomiku. Fil-komunikazzjoni tagħha tal-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni kkunsidrat li, meta titqies il-kriżi ekonomika qawwija mistennija bħala riżultat tal-pandemija tal-COVID-19, il-kondizzjonijiet għall-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali kienu sodisfatti u talbet li l-Kunsill japprova din il-konklużjoni. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri għall-finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. Huma qablu li l-kriżi ekonomika qawwija tirrikjedi reazzjoni reżoluta, ambizzjuża u kkoordinata. L-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tippermetti devjazzjoni temporanja mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fuq perjodu medju ta’ żmien, sakemm dan ma jpoġġix fil-periklu s-sostenibbiltà fiskali fuq il-perjodu medju ta’ żmien. Fil-każ tal-parti korrettiva, il-Kunsill jista’ wkoll jiddeċiedi, fuq rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni, li jadotta trajettorja fiskali riveduta. Il-klawżola liberatorja ġenerali ma tissospendix il-proċeduri tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Din tippermetti li l-Istati Membri jiddevjaw mir-rekwiżiti baġitarji li normalment ikunu japplikaw fil-waqt li l-Kummissjoni u l-Kunsill ikunu jistgħu jieħdu l-miżuri neċessarji ta’ koordinazzjoni tal-politika fi ħdan il-qafas tal-Patt.

                  (6)

                  Hija meħtieġa azzjoni kontinwa biex jiġi limitat u kontrollat it-tixrid tal-pandemija tal-COVID-19, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi nazzjonali tas-saħħa, jittaffew il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija permezz ta’ miżuri ta’ sostenn għan-negozji u l-unitajiet domestiċi, u jiġu żgurati kondizzjonijiet adegwati ta’ saħħa u sigurtà fil-postijiet tax-xogħol bil-għan li tinbeda mill-ġdid l-attività ekonomika. Jenħtieġ li l-Unjoni tuża b’mod sħiħ id-diversi għodod li għandha għad-dispożizzjoni tagħha biex tappoġġa l-isforzi tal-Istati Membri f’dawk l-oqsma. B’mod parallel, jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Unjoni jaħdmu flimkien biex iħejju l-miżuri meħtieġa biex iġibu lura l-funzjonament normali tas-soċjetajiet u l-ekonomiji tagħna u t-tkabbir sostenibbli, jintegraw fost l-oħrajn it-tranżizzjoni ekoloġika u t-trasformazzjoni diġitali, u jieħdu tagħlimiet mill-kriżi.

                  (7)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 tefgħet enfasi fuq il-flessibbiltà li joffri s-suq intern ta’ adattament għal sitwazzjonijiet straordinarji. Madankollu, sabiex tiġi żgurata tranżizzjoni malajr u bla xkiel lejn il-fażi ta’ rkupru u l-moviment liberu ta’ oġġetti, servizzi u ħaddiema, jenħtieġ li jitneħħew dawk il-miżuri eċċezzjonali li ma jħallux lis-suq intern jiffunzjona b’mod normali hekk kif dawn ma jibqgħux indispensabbli. Il-kriżi kurrenti evidenzjat il-ħtieġa li jkun hemm pjanijiet ta’ tħejjija għall-kriżijiet fis-settur tas-saħħa. Strateġiji mtejba ta’ akkwist, ktajjen ta’ provvista diversifikati u riżervi strateġiċi ta’ provvisti essenzjali huma fost l-elementi kruċjali għall-iżvilupp ta’ pjanijiet usa’ għat-tħejjija għall-kriżijiet.

                  (8)

                  Il-leġiżlatur tal-Unjoni diġà emenda l-oqfsa leġiżlattivi rilevanti permezz tar-Regolamenti (UE) 2020/460 (5) u (UE) 2020/558 (6) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill biex jippermetti lill-Istati Membri jattivaw ir-riżorsi kollha mhux użati mill-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej sabiex ikunu jistgħu jindirizzaw l-effetti eċċezzjonali tal-pandemija tal-COVID-19. Dawk l-emendi se jipprovdu flessibbiltà addizzjonali, kif ukoll proċeduri ssimplifikati u razzjonalizzati. Sabiex jittaffew il-pressjonijiet ta’ nuqqas fil-flussi ta’ flus, l-Istati Membri jistgħu jibbenefikaw ukoll minn rata ta’ kofinanzjament ta’ 100 % mill-baġit tal-Unjoni fis-sena kontabilistika 2020-2021. Spanja hija mħeġġa li tagħmel użu sħiħ minn dawk il-possibbiltajiet sabiex tingħata għajnuna lill-individwi u s-setturi l-aktar milquta.

                  (9)

                  Il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 x’aktarx li jkunu mqassma b’mod irregolari madwar ir-reġjuni Spanjoli minħabba xejriet differenti ta’ speċjalizzazzjoni. Dan huwa l-każ, pereżempju, għar-reġjuni li jiddependu l-aktar fuq it-turiżmu, bħal dawk fil-kosta Mediterranja, l-Andalusija, jew il-Gżejjer Baleariċi u l-Gżejjer Kanarji, fejn aktar minn kwart tal-impjiegi huma marbuta ma’ dak is-settur. Dan jinvolvi riskju sostanzjali li jiżdiedu d-differenzi reġjonali fi Spanja. Flimkien mar-riskju ta’ treġġigħ lura temporanju tal-proċess ta’ konverġenza bejn l-Istati Membri, is-sitwazzjoni attwali titlob reazzjonijiet ta’ politika mmirati.

                  (10)

                  Fl-1 ta’ Mejju 2020, Spanja ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tagħha għall-2020 kif ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tagħha għall-2020. Sabiex jitqiesu r-rabtiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

                  (11)

                  Spanja bħalissa tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir u hija soġġetta għar-regola tad-dejn tranżizzjonali.

                  (12)

                  Fit-13 ta’ Lulju 2018, il-Kunsill irrakkomanda li Spanja tiżgura li r-rata ta’ tkabbir nominali tan-nefqa primarja netta tal-gvern (7) ma taqbiżx iż-0,6 % fl-2019, ekwivalenti għal aġġustament annwali strutturali ta’ 0,65 % tal-prodott domestiku gross (PDG). Il-valutazzjoni kumplessiva tal-Kummissjoni tikkonferma devjazzjoni sinifikanti mill-perkors ta’ aġġustament irrakkomandat lejn l-objettiv baġitarju fi żmien medju fl-2019. Dan huwa fattur rilevanti fir-rapport tal-Kummissjoni mħejji skont l-Artikolu 126(3) tat-Trattat li jivvaluta l-konformità ta’ Spanja mal-kriterju tad-dejn fl-2019.

                  (13)

                  Fil-programm ta’ Stabbiltà tiegħu għall-2020, il-gvern qed jippjana li d-defiċit nominali se jiddeterjora minn defiċit ta’ 2,8 % tal-PDG fl-2019 għal defiċit ta’ 10,3 % tal-PDG fl-2020. Wara li naqas għal 95,5 % tal-PDG fl-2019, il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż mal-PDG mistenni li jiżdied għal 115,5 % fl-2020 skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020. Il-prospettiva makroekonomika u fiskali hija affettwata mill-inċertezza kbira minħabba l-pandemija tal-COVID-19.

                  (14)

                  Bħala reazzjoni għall-pandemija tal-COVID-19, u bħala parti minn approċċ ikkoordinat tal-Unjoni, Spanja adottat miżuri baġitarji f’waqthom sabiex iżżid il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tagħha, trażżan il-pandemija, u tipprovdi solliev lil dawk l-individwi u setturi li jkunu ntlaqtu b’mod partikolari. Skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020, dawk il-miżuri baġitarji ammontaw għal 3,2 % tal-PDG. Il-kwantifikazzjoni tal-miżuri li jżidu d-defiċit b’mod ġenerali tikkoinċidi mal-istimi tal-Kummissjoni, ladarba jitqies it-trattament differenti tal-kost tal-istabbilizzaturi awtomatiċi. Il-miżuri jinkludu t-tisħiħ tas-servizzi tal-kura tas-saħħa, l-għoti ta’ appoġġ għall-introjtu lill-ħaddiema fuq skemi ta’ xogħol għal żmien qasir, eżenzjonijiet immirati ta’ kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali u waqfien speċjali ta’ attività ta’ benefiċċju għal dawk li jaħdmu għal rashom li l-attività tagħhom ġiet sospiża jew li ġarrbu tnaqqis sinifikanti fid-dħul. Barra minn hekk, Spanja ħabbret miżuri li, filwaqt li ma għandhomx impatt baġitarju dirett, se jikkontribwixxu biex jappoġġaw il-likwidità għan-negozji, li l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 jistma li jammontaw għal 9,2 % tal-PDG. Dawn il-miżuri b’mod partikolari jinkludu garanziji ta’ self (8,8 % tal-PDG). B’mod ġenerali, il-miżuri li ħadet Spanja huma konformi mal-linji gwida stabbiliti fil-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-13 ta’ Marzu 2020. L-implimentazzjoni sħiħa ta’ miżuri ta’ emerġenza u ta’ miżuri fiskali ta’ appoġġ, segwita minn iffukar ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu medju ta’ żmien, meta jkunu jippermettu l-kundizzjonijiet ekonomiċi, se jkunu ta’ kontribut għall-preservazzjoni tas-sostenibbiltà fiskali fuq perjodu medju ta’ żmien.

                  (15)

                  Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa 2020 tal-Kummissjoni taħt politiki mhux mibdula, il-bilanċ tal-gvern estiż ta’ Spanja huwa mbassar li jkun ta’ -10,1 % tal-PDG fl-2020 u ta’ -6,7 % fl-2021. Il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż huwa mbassar li jilħaq il-115,6 % tal-PDG fl-2020 u l-113,7 % fl-2021.

                  (16)

                  Fl-20 ta’ Mejju 2020, il-Kummissjoni ħarġet rapport imħejji skont l-Artikolu 126(3) tat-Trattat minħabba n-nuqqas ta’ konformità ta’ Spanja mar-regola tad-dejn fl-2019 u l-ksur ippjanat tal-limitu tad-defiċit ta’ 3 % tal-PDG fl-2020. B’mod ġenerali, l-analiżi mill-Kummissjoni tindika li l-kriterji tad-defiċit kif definit fit-Trattat u fir-Regolament (KE) Nru 1467/97 ma twettqux.

                  (17)

                  Il-miżuri li ttieħdu sabiex titwaqqaf il-firxa tal-virus responsabbli għall-COVID-19 qed ikollhom effett importanti fuq l-ekonomija u jistgħu jirriżultaw f’telf ta’ 9,4 % tal-PDG din is-sena. L-impatt fuq l-impjiegi, filwaqt li huwa diffiċli li jiġi kkalkulat f’dan l-istadju, se jkun konsiderevoli wkoll. Kważi 700 000 persuna tilfu l-impjieg tagħhom mill-bidu tal-kriżi tal-COVID-19, minn Frar sa Mejju. L-effett fuq l-impjiegi bħalissa qed jittaffa minn kważi 3,5 miljun ħaddiem li ġew irreġistrati fi skemi ta’ xogħol b’ħinijiet qosra (ERTEs), li sa issa evitaw telf immedjat ta’ impjiegi. Il-konsegwenzi tal-pandemija tal-COVID-19 fi Spanja se jiġu aggravati mis-sehem għoli ta’ impjiegi f’intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju (SMEs), mill-piż tas-setturi li qed jintlaqtu b’mod partikolari u li x’aktarx se jesperjenzaw irkupru aktar bil-mod, fosthom it-turiżmu u l-bejgħ bl-imnut, u mir-rata għolja ta’ kuntratti temporanji fost l-impjegati (26,3 % fl-2019). Dawn il-fatturi kollha jistgħu jwasslu għal telf kbir ta’ impjiegi u jamplifikaw ix-xokk. Skont it-tbassir tal-Kummissjoni tar-rebbiegħa tal-2020, ir-rata tal-qgħad (li kienet ta’ 13,6 % fi Frar 2020), hija mistennija li tiżdied għal 18,9 % fl-2020 u tonqos għal 17 % fl-2021.

                  (18)

                  L-awtoritajiet Spanjoli fittxew li jtaffu l-impatt tal-pandemija tal-COVID-19 u tal-perjodu ta’ trażżin permezz ta’ diversi pakketti ta’ miżuri li b’kollox jammontaw għal EUR 145 biljun. Fl-isforzi tagħhom biex jindirizzaw il-marda tal-COVID-19, l-awtoritajiet żiedu n-nefqa tagħhom fuq is-servizzi tas-saħħa u dawk soċjali. Huma ffaċilitaw ukoll l-użu tal-ERTEs bil-ħsieb li jżommu n-nies fl-impjieg u jappoġġaw id-dħul tal-unitajiet domestiċi. L-impjegati affettwati minn ERTE jirċievu benefiċċju li jammonta għal 70 % tal-bażi tagħhom tal-kontribuzzjoni tas-sigurtà soċjali, b’limitu minimu u massimu (EUR 502 u EUR 1 402 rispettivament). Ir-relazzjoni ta’ impjieg tibqa’ intatta matul it-tul taż-żmien tal-ERTEs u l-possibbiltà li wieħed jirrikorri għal dan l-istrument legali minħabba kawżi ta’ forza maġġuri relatati mal-COVID-19 ġiet estiża reċentement mill-inqas sat-30 ta’ Ġunju 2020. Ditti li jimplimentaw l-ERTEs huma eżentati milli jkollhom iħallsu parti kbira ħafna mill-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali għal ħaddiema koperti mill-iskema, sakemm dawn iżommu l-impjiegi tagħhom għal mill-inqas sitt xhur wara li jerġgħu jibdew l-attivitajiet. Dawn il-miżuri jmorru id f’id ma’ għajnuna speċifika għall-SMEs u dawk li jaħdmu għal rashom, li jikkostitwixxu s-sinsla tal-ekonomija Spanjola (differiment ta’ pagamenti tat-taxxa, tnaqqis tal-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali u garanziji tal-istat), u huma tentattiv biex jgħinuhom jevitaw il-falliment u jerġgħu jibdew l-attività tagħhom malajr ladarba tintemm il-kriżi tal-COVID-19. Ġew adottati wkoll miżuri biex jiggarantixxu appoġġ temporanju għall-introjtu għal dawk li jaħdmu għal-rashom, ħaddiema mhux standard u vulnerabbli li ma jkollhomx aċċess għall-protezzjoni soċjali f’ċirkostanzi normali.

                  (19)

                  Is-sistema tas-saħħa Spanjola qed tagħti riżultati tajbin fejn tidħol is-saħħa minkejja l-livell komparattivament baxx ta’ investimenti. Madankollu, il-pandemija tal-COVID-19 tefgħet pressjoni bla preċedent fuq is-sistema u wriet il-vulnerabbiltà tagħha għax-xokkijiet. Azzjoni immedjata qed tiffoka fuq it-tisħiħ tal-kapaċitajiet f’termini ta’ ħaddiema tas-saħħa, prodotti mediċi kritiċi u infrastruttura sabiex jiġu salvati l-ħajjiet u tiġi restawrata s-saħħa matul il-pandemija. Il-persuni b’diżabbiltà u l-anzjani f’kura residenzjali kienu partikolarment esposti matul il-kriżi tal-COVID-19. It-tkomplija tal-aċċess tagħhom għall-kura medika u soċjali, inkluż is-servizzi tal-emerġenza u tal-kura intensiva, jeħtieġ li tiġi żgurata. Aktar tard, l-isforzi jenħtieġ li jikkonċentraw fuq it-titjib tar-reżiljenza tas-sistema tas-saħħa sabiex tkun tista’ terġa’ tilħaq l-aħjar prestazzjoni tagħha malajr kemm jista’ jkun u tkun tista’ tlaħħaq aħjar ma’ xokkijiet ġodda. Il-pandemija tal-COVID-19 kixfet problemi strutturali eżistenti, li wħud minnhom ġejjin minn ċerti nuqqasijiet fl-investiment f’infrastrutturi fiżiċi u nuqqasijiet fir-reklutaġġ u fil-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema tas-saħħa. Hemm diskrepanzi reġjonali f’termini ta’ nfiq, riżorsi fiżiċi u persunal, u l-koordinazzjoni bejn il-livelli differenti tal-gvern mhux dejjem tkun effettiva. Fiż-żmien medju, il-kura tas-saħħa tista’ tirrispondi aħjar għall-isfidi tat-tixjiħ, iż-żieda fil-kundizzjonijiet kroniċi u d-diżabilità. Il-kura primarja u l-iżvilupp tas-saħħa elettronika għandhom rwol ċentrali x’jaqdu f’dan ir-rigward. Fi żmien medju se jkun importanti li jiġi żgurat li t-tnaqqis probabbli fir-riżorsi minħabba t-tnaqqis fir-ritmu ekonomiku ma jaffettwax il-kopertura tal-kura tas-saħħa tan-nies u ma jwassalx għal inugwaljanzi fl-aċċess.

                  (20)

                  Minkejja snin ta’ ħolqien ta’ impjiegi qawwi, is-suq tax-xogħol Spanjol xorta kien qed jirreġistra livelli għoljin ta’ qgħad u segmentazzjoni tas-suq tax-xogħol qabel il-pandemija tal-COVID-19. Id-data preliminari tindika żieda sinifikanti ħafna fil-livell tal-qgħad fi Spanja minħabba l-kriżi tal-COVID-19, li se tkun ta’ piż fuq il-kapaċità tas-servizzi tal-impjieg diġà limitati sabiex jappoġġaw lill-ħaddiema u lil min iħaddem u fuq is-servizzi soċjali. Fi żmien medju, it-triq lejn l-irkupru jenħtieġ li titwitta b’miżuri li jappoġġaw l-impjiegi meħuda f’konsultazzjoni mas-sħab soċjali, bħat-tneħħija gradwali tal-iskemi tax-xogħol b’ħinijiet iqsar, ir-rieżaminar tas-sistema tal-inċentivi tar-reklutaġġ sabiex ikun hemm promozzjoni aħjar ta’ forom sostenibbli ta’ impjieg, b’mod partikolari għal ħaddiema żgħażagħ, kif ukoll permezz ta’ flessibbiltà fil-kundizzjonijiet tax-xogħol. Li jiġi miżjud is-sehem tal-istudenti fix-xjenza u fit-teknoloġiji diġitali, li l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali jsiru aktar attraenti u li jiġu żgurati opportunitajiet flessibbli ta’ titjib tal-ħiliet u ta’ taħriġ mill-ġdid jistgħu jgħinu biex tiġi ssodisfata d-domanda dejjem tikber għall-ħiliet tekniċi meħtieġa għat-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali li se jakkumpanjaw l-irkupru. B’mod aktar ġenerali, it-titjib tal-gwida għall-edukazzjoni u l-karriera u l-għoti ta’ appoġġ adegwat lill-istudenti bi żvantaġġi u reġjuni li għadhom lura jistgħu jikkontribwixxu għal eżiti edukattivi aħjar. Is-suċċess tal-miżuri li jistgħu jiġu adottati bil-għan li jintlaħqu dawn l-objettivi se jiddependi ħafna fuq it-teħid taż-żmien meħtieġ biex jinbena kunsens politiku u soċjali wiesa’ u fit-tul madwar ir-riformi.

                  (21)

                  L-effetti tal-pandemija tal-COVID-19 fuq is-suq tax-xogħol wasslu għal ħtieġa urġenti li jiġi appoġġat l-introjtu tal-unitajiet domestiċi milquta mill-kriżi tal-COVID-19. L-iffaċilitar tal-użu ta’ skemi ta’ xogħol b’ħinijiet qosra kien ċentrali f’dan l-isforz. Madankollu, ħaddiema temporanji b’kuntratti b’ħinijiet ħafna iqsar, li jikkostitwixxu l-biċċa l-kbira tal-persuni qiegħda ġodda u li fosthom hemm ħafna ħaddiema żgħażagħ, spiss mhumiex eliġibbli għal protezzjoni standard tal-qgħad. Li jiġi żgurat li l-ħaddiema kollha, inklużi l-ħaddiema temporanji u dawk li jaħdmu għal rashom, ikollhom aċċess għall-protezzjoni soċjali adegwata u għal politiki attivi tas-suq tax-xogħol, lil hinn mill-miżuri ta’ emerġenza diġà meħuda mill-gvern, huwa meħtieġ biex jiġu appoġġati l-irkupru sostenibbli u l-koeżjoni soċjali.

                  (22)

                  Il-kriżi tal-COVID-19 x’aktarx li żżid il-livelli għoljin ta’ faqar jew esklużjoni soċjali fi Spanja, speċjalment fost il-familji bit-tfal. Fl-2019, Spanja kienet l-Istat Membru bl-iżgħar medja ta’ benefiċċji tal-familja għal kull wild. Il-familji b’introjtu baxx jew medju mhumiex intitolati għall-benefiċċji stretti tat-tfal tal-pajjiż, u t-tnaqqis tat-taxxa huwa ta’ vantaġġ limitat għalihom. In-nefqa fuq il-protezzjoni soċjali għadha orjentata ħafna lejn l-anzjani, u l-livell ta’ nfiq fuq il-pensjonijiet huwa mistenni li jiżdied b’mod sinifikanti fi żmien medju u twil, jekk id-devjazzjoni mħabbra mir-riforma tal-pensjonijiet tal-2013 issir permanenti u ma jittieħdu l-ebda miżuri ta’ kumpens adegwati. Il-kuntest ekonomiku u soċjali diffiċli li jirriżulta mill-pandemija tal-COVID-19 minflok jitlob solidarjetà interġenerazzjonali favur il-ġenerazzjonijiet aktar żgħażagħ. Fi Spanja, l-assistenza tal-qgħad għall-persuni qiegħda fit-tul u għall-ħaddiema li ma jikkwalifikawx għal skemi kontributorji bħalissa hija mifruxa fuq diversi skemi, u dan jirriżulta f’kopertura baxxa. L-iskemi ta’ introjtu minimu reġjonali eżistenti jilħqu biss 20 % tal-benefiċjarji potenzjali tagħhom fil-pajjiż, fost differenzi reġjonali kbar f’termini ta’ kopertura, tul ta’ żmien, kundizzjonijiet ta’ aċċess u adegwatezza. Fil-kuntest urġenti attwali, reċentement ġiet adottata skema nazzjonali ta’ garanzija ta’ introjtu nazzjonali, b’kopertura stmata ta’ aktar minn żewġ miljun benefiċjarju, u qed tistenna r-ratifika mill-Parlament, u se tkun ikkomplementata mill-iskemi ta’ introjtu minimu reġjonali eżistenti. L-impatt tagħha fuq it-tnaqqis tal-faqar u s-sostenibbiltà tagħha fi żmien qasir u medju ma tistax tiġi vvalutata f’dan l-istadju.

                  (23)

                  Fattur aggravanti ieħor fir-rigward tal-pandemija tal-COVID-19 fi Spanja huwa li l-għadd kbir ta’ SMEs jirrappreżentaw sehem kbir mill-impjiegi. Sabiex jiġu evitati l-fallimenti li jistgħu jiġu evitati, ġew adottati b’urġenza xi miżuri li jipprovdu appoġġ ta’ likwidità lin-negozji permezz ta’ self u garanziji, b’enfasi fuq l-SMEs u fuq setturi li se jintlaqtu b’mod aktar qawwi u fit-tul mill-kriżi tal-COVID-19, bħat-turiżmu (li jammonta għal 12 % tal-PDG fi Spanja fl-2019). Dawn il-miżuri jenħtieġ li jiġu implimentati b’mod effiċjenti u rapidu mill-intermedjarji finanzjarji sabiex jinħassu l-effetti tagħhom. Li jitħalla li jsir ħlas differit tat-taxxi u l-kontribuzzjonijiet soċjali u t-tħaffif tal-ħlasijiet kuntrattwali mill-awtoritajiet pubbliċi se jgħin ukoll biex jitjieb il-fluss tal-flus tal-SMEs. Fil-proċess tat-tfassil u l-implimentazzjoni ta’ dawn il-miżuri, jeħtieġ li titqies ir-reżiljenza tas-settur bankarju. Bil-ħsieb li tiġi żgurata l-effettività ta’ dawn il-miżuri, huwa importanti li jinżammu l-isforzi biex jitnaqqas il-piż amministrattiv u biex jiġu offruti servizzi pubbliċi diġitali effiċjenti. L-appoġġ lill-impriżi fis-setturi l-aktar milquta mill-kriżi tal-COVID-19, is-salvagwardja tal-kompetittività tal-kumpaniji tal-esportazzjoni, u l-promozzjoni tal-internalizzazzjoni bħala mezz biex tissaħħaħ ir-reżiljenza tad-ditti huma kruċjali biex l-irkupru jirnexxi.

                  (24)

                  Biex jitrawwem l-irkupru ekonomiku, se jkun importanti li l-proġetti ta’ investiment pubbliku maturi jiġu implimentati minn qabel u li jiġi promoss l-investiment privat, inkluż permezz ta’ riformi rilevanti. Il-prospetti ta’ rkupru ta’ Spanja se jiddependu fuq il-kapaċità tagħha li żżid il-produttività u trawwem l-innovazzjoni, inkluż permezz tat-tranżizzjoni diġitali u ekoloġika. Il-prestazzjoni tal-innovazzjoni ta’ Spanja hija ’l isfel mill-medja tal-Unjoni fir-reġjuni kollha. Spanja għandha prestazzjoni anqas mill-medja fl-abbiltà tad-ditti li jinnovaw, jinvestu f’assi tanġibbli u intanġibbli u jagħmlu l-aħjar użu mill-ħiliet tal-popolazzjoni tagħha, u dan jista’ jfixkel il-kompetittività tagħhom f’ekonomija bbażata fuq l-għarfien. Il-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat l-importanza tad-diġitalizzazzjoni biex jinżamm l-aċċess għas-servizzi governattivi u għall-edukazzjoni, kif ukoll biex jiġu ppreservati l-impjiegi u l-attività ekonomika. Qabel il-perjodu ta’ trażżin, nofs l-iskejjel biss fi Spanja kellhom fis-seħħ pjattaformi ta’ tagħlim diġitali adegwati, b’differenzi reġjonali sinifikanti. Il-bidla f’daqqa għat-tagħlim diġitali kienet ukoll sfida partikolari għal studenti vulnerabbli li ma kellhomx aċċess għal soluzzjonijiet diġitali fid-dar. Spanja jenħtieġ li tiżgura li l-istudenti kollha jibbenefikaw mill-aċċess għat-tagħlim diġitali, inkluż dawk f’żoni rurali u minn unitajiet domestiċi vulnerabbli. L-appoġġ għad-diġitalizzazzjoni tan-negozji jippromwovi wkoll il-kompetittività tad-ditti Spanjoli fi ktajjen ta’ valur globali u jżid il-kapaċità tagħhom li jesportaw, speċjalment l-SMEs u l-mikrointrapriżi. L-adozzjoni tat-teknoloġiji diġitali, inkluż dik tat-teknoloġiji diġitali avvanzati, u t-tnaqqis tad-distakk diġitali bejn iż-żoni urbani u dawk rurali, itejbu l-kapaċità tal-innovazzjoni tal-ekonomija Spanjola. Barra minn hekk, it-tisħiħ tal-governanza tar-riċerka u l-innovazzjoni fil-livelli kollha, iż-żieda fil-kwalità tar-riċerka permezz ta’ evalwazzjonijiet sistematiċi u l-inċentivar ta’ organizzazzjonijiet tar-riċerka biex jikkooperaw mas-settur privat jistgħu jagħmlu l-politiki tar-riċerka u l-innovazzjoni aktar effettivi u jaċċelleraw it-tixrid tal-innovazzjoni sabiex jgħinu l-irkupru.

                  (25)

                  It-trasformazzjoni ta’ Spanja f’ekonomija newtrali għall-klima se teħtieġ investiment imdaqqas tul perjodu ta’ żmien sostnut fl-enerġija rinnovabbli, fl-infrastruttura tal-enerġija sostenibbli, fl-effiċjenza enerġetika u fit-trasport sostenibbli, fost l-oħrajn. L-investimenti jenħtieġ li jiġu antiċipati biex jgħinu t-tranżizzjoni ekoloġika matul l-irkupru, f’konformità mal-Pjan Nazzjonali għall-Enerġija u l-Klima Spanjol. Il-promozzjoni ta’ sistema tal-enerġija integrata hija mistennija li tiffaċilita l-penetrazzjoni tal-enerġija rinnovabbli. It-tnaqqis tal-konsum tal-enerġija fil-bini privat u pubbliku permezz ta’ rinnovazzjonijiet fi skala kbira, u l-iżvilupp ta’ grilji intelliġenti u ħżin tal-elettriku rinnovabbli jistgħu jgħinu fil-ġestjoni aħjar tad-domanda għall-enerġija, filwaqt li jappoġġaw il-ħolqien tal-impjiegi matul l-irkupru. Aktar investimenti fl-infrastrutturi tal-enerġija, fosthom fl-interkonnessjonijiet tal-elettriku mal-bqija tal-Unjoni, jgħinu t-titjib tal-integrazzjoni tas-suq intern tal-enerġija tal-Unjoni, filwaqt li jintroduċu aktar kompetizzjoni u jiffaċilitaw l-użu tal-enerġija rinnovabbli. Sforzi addizzjonali jenħtieġ ukoll li jippromwovu t-trasport sostenibbli u effiċjenti, inkluż it-titjib tas-servizzi tat-trasport pubbliku u l-introduzzjoni ta’ infrastruttura ta’ fjuwils alternattivi, b’mod partikolari għal vetturi elettriċi. L-investimenti huma meħtieġa wkoll biex jippermettu użu akbar tal-ferroviji għat-trasport tal-merkanzija, inkluż konnessjonijiet transfruntiera ma’ Franza u mal-Portugall u konnessjonijiet ma’ portijiet u ċentri loġistiċi. Barra minn hekk, ċerti żoni ta’ Spanja huma fost dawk l-aktar esposti għat-tibdil fil-klima fl-Ewropa. Ir-riżorsi tal-ilma huma taħt pressjoni, u l-infrastruttura għall-ilma u l-ġestjoni tal-iskart tvarja madwar il-pajjiż. L-investimenti ekoloġiċi jistgħu jgħinu biex jiġu ffaċċjati l-effetti negattivi tat-tibdil fil-klima, inkluż il-preservazzjoni tal-foresti, bħall-mewġiet tas-sħana, nixfiet, għargħar u n-nirien fil-foresti, tittejjeb il-kwalità tal-arja, kif ukoll il-ġestjoni tal-ilma u l-iskart u jiġi żviluppat il-potenzjal tal-ekonomija ċirkolari. L-ipprogrammar tal-Fond għal Transizzjoni Ġusta, li huwa s-suġġett ta’ proposta tal-Kummissjoni, għall-perjodu 2021-2027 jista’ jgħin lil Spanja tindirizza xi wħud mill-isfidi li toffri t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima, kif deskritt fl-Anness D tar-rapport dwar il-pajjiż għall-2020. Dan jippermetti lil Spanja tagħmel l-aħjar użu minn dak il-Fond.

                  (26)

                  Il-frammentazzjoni regolatorja u l-ostakli fi Spanja iwaqqfu lill-kumpaniji milli jibbenefikaw mill-ekonomiji ta’ skala u jaffettwaw il-produttività b’mod negattiv. Il-Liġi dwar l-Unità tas-Suq, li diġà qed tiġi infurzata mill-qrati u mill-awtoritajiet tal-kompetizzjoni, jenħtieġ li tintuża b’mod aktar attiv biex jiġu promossi r-regolamentazzjoni aħjar u l-kompetizzjoni aħjar matul l-irkupru. F’dan il-kuntest, ir-restrizzjonijiet stretti fuq is-sjieda u s-suq li fittxew li jiżguraw il-provvista ta’ prodotti u servizzi strateġiċi matul il-pandemija tal-COVID-19 jenħtieġ li jitneħħew hekk kif tintemm l-emerġenza. B’mod aktar ġenerali, koordinazzjoni aktar b’saħħitha u sostnuta bejn il-livelli differenti tal-Gvern tista’ tagħmel il-politiki li jiffaċilitaw l-irkupru aktar effettivi. Huwa essenzjali wkoll li jiġi żgurat li l-istruttura ta’ governanza li diġà nħolqot mil-liġijiet li jimplimentaw id-Direttivi tal-2014 dwar l-Akkwist Pubbliku tkun tista’ taħdem bl-aktar mod rapidu malajr kemm jista’ jkun biex tiġġustifika l-użu effiċjenti tal-investiment pubbliku li jista’ jappoġġa l-irkupru. Il-ħidma fuq l-istrateġija komprensiva tal-akkwist pubbliku nazzjonali jenħtieġ li tissaħħaħ b’kooperazzjoni mill-qrib mar-rappreżentanti tal-livelli kollha tal-gvern (ċentrali, reġjonali u lokali) permezz tal-Kumitat ta’ Kooperazzjoni.

                  (27)

                  Filwaqt li r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi magħmulin f’din ir-Rakkomandazzjoni (“ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2020”) jiffukaw fuq l-indirizzar tal-impatti soċjoekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 u fuq l-iffaċilitar tal-irkupru ekonomiku, ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 koprew ukoll riformi li huma essenzjali biex jiġu ttrattati l-isfidi strutturali fuq perjodu ta’ żmien medju sa dak twil. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 jibqgħu pertinenti u se jkomplu jiġu monitorjati matul is-Semestru Ewropew tas-sena d-dieħla. Dan jinkludi r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 fir-rigward tal-politiki ekonomiċi relatati mal-investiment. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi tal-2019 kollha għandhom jitqiesu għall-ipprogrammar strateġiku tal-finanzjament tal-politika ta’ koeżjoni ta’ wara l-2020, inkluż għal miżuri ta’ mitigazzjoni u l-istrateġiji ta’ ħruġ fir-rigward tal-kriżi kurrenti.

                  (28)

                  Ir-riżoluzzjoni f’waqtha tal-proċedimenti tal-insolvenza se jkollha wkoll rwol ewlieni fl-iżgurar tal-likwidità tal-kumpaniji u r-riallokazzjoni effettiva tar-riżorsi, kif ukoll fil-promozzjoni tal-intraprenditorija u l-istabbiltà tas-settur finanzjarju. Huwa essenzjali li tiġi ssalvagwardjata l-kapaċità tas-sistema ġudizzjarja li tittratta l-proċedimenti ta’ insolvenza b’mod effiċjenti. Dan huwa partikolarment importanti, billi s-sospensjoni attwali tal-attività tal-qrati u ż-żieda mistennija fil-litigazzjoni minħabba r-reċessjoni kkawżata mill-pandemija tal-COVID-19 jistgħu jkomplu jaggravaw l-isfidi li diġà jeżistu bil-proċedimenti li qed isiru dejjem itwal u biż-żieda fil-kawżi pendenti.

                  (29)

                  Is-Semestru Ewropew jipprovdi l-qafas għal koordinazzjoni kontinwa tal-politika ekonomika u tal-impjiegi fl-Unjoni, li jista’ jkun ta’ kontribut għal ekonomija sostenibbli. Fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tagħhom, l-Istati Membri evalwaw il-progress li sar fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-Nazzjonijiet Uniti. Billi tkun qed tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020, Spanja se tikkontribwixxi għall-progress lejn l-SDGs u għall-isforz komuni biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà kompetittiva fl-Unjoni.

                  (30)

                  Il-koordinazzjoni mill-qrib bejn l-ekonomiji fl-unjoni ekonomika u monetarja hija kruċjali fil-kisba ta’ rkupru rapidu mill-impatt ekonomiku tal-pandemija tal-COVID-19. Jenħtieġ li, bħala Stat Membru li l-munita tiegħu hija l-euro, Spanja tiżgura li l-politiki tagħha jibqgħu konsistenti mar-rakkomandazzjonijiet tal-2020 għaż-żona tal-euro u jibqgħu kkoordinati ma’ dawk tal-Istati Membri l-oħra li l-munita tagħhom hija l-euro, filwaqt li jittieħed kont tal-gwida politika mill-Grupp tal-Euro.

                  (31)

                  Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2020, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika ta’ Spanja u ppubblikatha fir-rapport dwar il-pajjiż tal-2020. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020, il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż indirizzati lil Spanja fi snin preċedenti. Il-Kummissjoni ħadet kont mhux biss tar-rilevanza tagħhom għal politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fi Spanja, iżda wkoll tal-konformità tagħhom mar-regoli u l-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li l-governanza ekonomika ġenerali tal-Unjoni tissaħħaħ billi jingħata input, fuq livell tal-Unjoni, f’deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

                  (32)

                  Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 u l-opinjoni tiegħu (8) hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt.

                  (33)

                  Fid-dawl tal-analiżi fil-fond tal-Kummissjoni u ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 u l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020 iqisu l-ħtieġa li tiġi indirizzata l-pandemija tal-COVID-19 u jiġi ffaċilitat l-irkupru bħala l-ewwel pass meħtieġ biex ikun jista’ jsir aġġustament tal-iżbilanċi. Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2020 li jindirizzaw direttament l-iżbilanċi makroekonomiċi identifikati mill-Kummissjoni skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet (1), (2) u (4).

            B’DAN JIRRAKKOMANDA li Spanja tieħu azzjoni fl-2020 u fl-2021 biex:

                  1.

                  Tieħu l-miżuri kollha meħtieġa, f’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, biex tindirizza b’mod effettiv il-pandemija tal-COVID-19, issostni l-ekonomija u tappoġġa l-irkupru sussegwenti. Meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jkunu jippermettu, issegwi politiki fiskali mmirati lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fuq perjodu medju ta’ żmien u tiżgura s-sostenibbiltà fejn jidħol id-dejn, filwaqt li ttejjeb l-investiment. Issaħħaħ ir-reżiljenza u l-kapaċità tas-sistema tas-saħħa, fir-rigward tal-ħaddiema tas-saħħa, tal-prodotti mediċi kritiċi u tal-infrastruttura.

                  2.

                  Issostni l-impjieg permezz ta’ arranġamenti biex jiġu ppreservati l-impjiegi, inċentivi effettivi għar-reklutaġġ u żvilupp tal-ħiliet. Issaħħaħ il-protezzjoni kontra l-qgħad, b’mod partikolari għall-ħaddiema atipiċi. Ittejjeb il-kopertura u l-adegwatezza tal-iskemi ta’ introjtu minimu u l-appoġġ tal-familja, kif ukoll l-aċċess għat-tagħlim diġitali.

                  3.

                  Tiżgura l-implimentazzjoni effettiva ta’ miżuri li jipprovdu likwidità lil SMEs u lil dawk li jaħdmu għal rashom, inkluż billi jiġu evitati ħlasijiet tard. Tiffinanzja b’mod sostanzjali fil-bidu tagħhom proġetti maturi ta’ investiment pubbliku u tippromwovi l-investiment privat biex jiġi stimulat l-irkupru ekonomiku. Tiffoka l-investiment fuq it-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali, b’mod partikolari fuq it-trawwim tar-riċerka u l-innovazzjoni, il-produzzjoni u l-użu nadif u effiċjenti tal-enerġija, l-infrastruttura tal-enerġija, il-ġestjoni tal-ilma u tal-iskart u t-trasport sostenibbli.

                  4.

                  Ittejjeb il-koordinazzjoni bejn il-livelli differenti ta’ gvern u ssaħħaħ il-qafas tal-akkwist pubbliku biex tappoġġa l-irkupru b’mod effiċjenti.

         Magħmul fi Brussell, l-20 ta’ Lulju 2020.

               Għall-Kunsill

               Il-President

            J. KLOECKNER

         (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

         (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

         (3)  ĠU C 301, 5.9.2019, p. 48.

         (4)  Ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar li titħaffef u li tiġi ċċarata l-implimentazzjoni tal-proċedura ta’ defiċit eċċessiv (ĠU L 209, 2.8.1997, p. 6).

         (5)  Ir-Regolament (UE) 2020/460 tal-Parlament Ewropew u tal Kunsill tat-30 ta’ Marzu 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013 u (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi biex jiġu mmobilizzati investimenti fis-sistemi tal-kura tas-saħħa tal-Istati Membri u f’setturi oħra tal-ekonomiji tagħhom b’reazzjoni għat-tifqigħa COVID‐19 (Inizjattiva ta’ Investiment b’Reazzjoni għall-Coronavirus) (ĠU L 99, 31.3.2020, p. 5).

         (6)  Ir-Regolament (UE) 2020/558 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta’ April 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013 u (UE) Nru 1303/2013 rigward miżuri speċifiċi biex tingħata flessibbiltà eċċezzjonali għall-użu tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej b’reazzjoni għat-tifqigħa ta’ COVID-19 (ĠU L 130, 24.4.2020, p. 1).

         (7)  In-nefqa primarja netta tal-gvern hija magħmula min-nefqa totali tal-gvern mingħajr in-nefqa fuq l-imgħax, in-nefqa fuq programmi tal-Unjoni li huma korrisposti bis-sħiħ minn dħul tal-fondi tal-Unjoni u mill-bidliet mhux diskrezzjonali fuq in-nefqa tal-benefiċċji tal-qgħad. Il-formazzjoni tal-kapital fiss gross iffinanzjata fil-livell nazzjonali hija mifruxa fuq perjodu ta’ erba’ snin. Il-miżuri ta’ dħul diskrezzjonali jew iż-żidiet tad-dħul b’mandat tal-liġi huma fatturati. Il-miżuri ta’ darba fuq in-naħa kemm tad-dħul kif ukoll tal-nefqa huma esklużi.

         (8)  Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.