               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 2.6.2021
            COM(2021) 501 final
            Rakkomandazzjoni għal
            RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
            li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-Belġju għall-2021
            {SWD(2021) 501 final}

               Rakkomandazzjoni għal

               RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL

               li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-Belġju għall-2021

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

               Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ budget u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika
                  1
               , u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,

               Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,

               Wara li kkonsulta l-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,

               Billi:

               (1)Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali
                  2
                tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir
                  3
               . Fil-Komunikazzjoni tagħha, il-Kummissjoni ppreżentat il-fehma tagħha li, minħabba r-reċessjoni ekonomika severa li kienet mistennija minħabba t-tifqigħa tal-COVID-19, il-kundizzjonijiet kienu jiġġustifikaw l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri tal-Finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. Il-klawżola liberatorja ġenerali tat lill-Istati Membri flessibbiltà baġitarja biex jittrattaw il-kriżi. Din iffaċilitat il-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ reċessjoni ekonomika severa. L-attivazzjoni tagħha tippermetti diverġenza temporanja mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju ta’ terminu medju ta’ kull Stat Membru, dment li dan ma jkunx jipperikola s-sostenibbiltà fiskali fit-terminu medju. Fis-17 ta’ Settembru 2020, fl-Istrateġija Annwali tagħha għat-Tkabbir Sostenibbli, il-Kummissjoni ħabbret li l-klawżola liberatorja ġenerali kienet se tibqa’ attiva fl-2021
                  4
               .

               (2)Fl-20 ta’ Lulju 2020 il-Kunsill irrakkomanda lill-Belġju
                  5
                biex jieħu l-miżuri kollha meħtieġa, f’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali, biex jindirizza b’mod effettiv il-pandemija, isostni l-ekonomija u jappoġġa l-irkupru li jirriżulta. Irrakkomanda wkoll lill-Belġju, biex meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jippermettu, isegwi politiki fiskali li jkollhom l-għan li jiksbu pożizzjonijiet fiskali prudenti fit-terminu medju u li jiggarantixxu s-sostenibbiltà tad-dejn, filwaqt li jtejjeb l-investiment.

               (3)Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-żona tal-euro tindika li matul l-2021 il-politiki fiskali jibqgħu ta’ sostenn fl-Istati Membri kollha taż-żona tal-euro u li jenħtieġ li l-miżuri ta’ politika jkunu mfassla apposta għaċ-ċirkostanzi speċifiċi tal-pajjiż u jkunu f’waqthom, temporanji u mmirati
                  6
               . Meta l-kundizzjonijiet epidemjoloġiċi u ekonomiċi jippermettu, jenħtieġ li l-miżuri ta’ emerġenza jitneħħew gradwalment, filwaqt li ssir reżistenza għall-impatt tal-kriżi fuq is-soċjetà u fuq is-suq tax-xogħol. Jenħtieġ li jiġu segwiti politiki fiskali li jkollhom l-għan li jiksbu pożizzjonijiet fiskali prudenti fit-terminu medju u jiggarantixxu s-sostenibbiltà tad-dejn, filwaqt li jtejbu l-investiment. Jenħtieġ li l-Istati Membri jsegwu riformi li jsaħħu l-kopertura, l-adegwatezza, u s-sostenibbiltà tas-sistemi tas-saħħa u tal-protezzjoni soċjali għal kulħadd.

               (4)Fit-18 ta’ Novembru 2020, il-Kummissjoni adottat l-Opinjonijiet tagħha dwar l-Abbozzi tal-Pjanijiet Baġitarji tal-Istati Membri taż-żona tal-euro għall-2021, li kienu bbażati fuq valutazzjoni kwalitattiva tal-miżuri fiskali. Il-Kummissjoni kienet tal-opinjoni li l-Abbozz tal-Pjan Baġitarju tal-Belġju kien ġeneralment f’konformità mar-rakkomandazzjonijiet dwar il-politika fiskali adottati mill-Kunsill fl-20 ta’ Lulju 2020, u li l-parti l-kbira tal-miżuri inklużi fil-pjan kienu jappoġġaw l-attività politika fil-konfront ta’ inċertezza sostanzjali. Madankollu, xi miżuri ma dehrux li kienu temporanji jew imqabbla ma’ miżuri ta’ tpaċija.

               (5)In-NextGenerationEU, inkluża l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, se jiggarantixxi rkupru sostenibbli, inklużiv u ġust. Ir-Regolament (UE) 2021/241 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza
                  7
                daħal fis-seħħ fid-19 ta’ Frar 2021. Din il-Faċilità se tipprovdi sostenn finanzjarju għall-implimentazzjoni ta’ riformi u investiment, li jinvolvi impuls fiskali ffinanzjat mill-UE. Din se tikkontribwixxi għall-irkupru ekonomiku, għall-implimentazzjoni ta’ riformi u investiment sostenibbli u li jsaħħu t-tkabbir, speċjalment għall-promozzjoni ta’ tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali, u se ssaħħaħ ir-reżiljenza u t-tkabbir potenzjali tal-ekonomiji. B’hekk, se tgħin ukoll biex il-finanzi pubbliċi jirritornaw għal pożizzjonijiet aktar favorevoli fit-terminu qrib u se tikkontribwixxi biex tissaħħaħ is-sostenibbiltà tal-finanzi pubbliċi, tat-tkabbir u tal-ħolqien tal-impjiegi fit-terminu medju u twil.

               (6)Fit-3 ta’ Marzu 2021, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni li tipprovdi aktar orjentazzjonijiet ta’ politika biex tiffaċilita l-koordinazzjoni tal-politiki fiskali u t-tħejjija tal-Programmi ta’ Stabbiltà u Konverġenza tal-Istati Membri
                  8
               . Jenħtieġ li l-pożizzjoni fiskali ġenerali, b’kunsiderazzjoni għall-baġits nazzjonali u għall-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, tibqa’ waħda ta’ sostenn matul l-2021 u l-2022. Fl-istess ħin, billi huwa mistenni li fit-tieni nofs tal-2021 l-attività ekonomika tiġi gradwalment għan-normal, jenħtieġ li l-politiki fiskali tal-Istati Membri jsiru aktar differenzjati fl-2022. Jenħtieġ li l-politiki fiskali tal-Istati Membri jqisu l-istat tal-irkupru, is-sostenibbiltà fiskali u l-bżonn li jitnaqqsu d-diverġenzi ekonomiċi, soċjali u territorjali. Fid-dawl tal-bżonn li jingħata sostenn lill-irkupru sostenibbli fl-UE, jenħtieġ li l-Istati Membri b’riskji baxxi għas-sostenibbiltà jorjentaw il-baġits tagħhom favur li tinżamm politika fiskali li sservi ta’ sostenn fl-2022, u li jqisu l-impatt tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza. Jenħtieġ li l-Istati Membri b’livelli għolja ta’ dejn isegwu politiki fiskali prudenti, filwaqt li jippreservaw l-investiment iffinanzjat f’livell nazzjonali u jużaw is-sovvenzjonijiet mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza biex jiffinanzjaw proġetti ta’ investiment u riformi strutturali addizzjonali ta’ kwalità għolja. Għall-perjodu lil hinn mill-2022, jenħtieġ li l-politiki fiskali jkomplu jqisu s-saħħa tal-irkupru, il-grad tal-inċertezza ekonomika u l-kunsiderazzjonijiet tas-sostenibbiltà fiskali. L-iffukar mill-ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fit-terminu medju, inkluż bl-eliminazzjoni gradwali tal-miżuri ta’ sostenn, se jikkontribwixxi biex tiġi ggarantita s-sostenibbiltà fiskali fit-terminu medju.

               (7)Il-Komunikazzjoni tat-3 ta’ Marzu 2021 ħabbret ukoll il-fehma tal-Kummissjoni li d-deċiżjoni dwar id-diżattivazzjoni jew l-applikazzjoni kontinwata tal-klawżola liberatorja ġenerali jenħtieġ li tittieħed bħala valutazzjoni ġenerali tal-istat tal-ekonomija, bil-livell tal-attività ekonomika fl-UE jew fiż-żona tal-euro mqabbel mal-livelli ta’ qabel il-kriżi (tmiem l-2019) bħala kriterju kwantitattiv ewlieni. Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni, fit-2 ta’ Ġunju l-Kummissjoni qieset li l-kundizzjonijiet biex tibqa’ tapplika l-klawżola liberatorja ġenerali fl-2022 u biex tiġi diżattivata mill-2023 kienu ssodisfati. Se jibqgħu jitqiesu s-sitwazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż wara d-diżattivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali. .
                  9

               (8)Fit-30 ta’ April 2021, il-Belġju ppreżenta l-Programm ta’ Stabbiltà tiegħu għall-2021, f’konformità mal-Artikolu 4 tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.

               (9)Fl-2020, fuq il-bażi ta’ data vvalidata mill-Eurostat, id-defiċit tal-gvern estiż tal-Belġju kien ta’ 9,4 % tal-PDG, filwaqt li d-dejn tal-gvern estiż żdied għal 114,1 % tal-PDG. It-tibdil annwali fil-bilanċ baġitarju primarju kien jammonta għal -7,5 % tal-PDG, inklużi l-miżuri baġitarji diskrezzjonali ta’ 4,5 % tal-PDG b’sostenn għall-ekonomija u t-tħaddim ta’ stabbilizzaturi awtomatiċi. Il-Belġju pprovda wkoll sostenn ta’ likwidità lill-kumpaniji u lill-unitajiet domestiċi (bħal garanziji u differimenti tat-taxxa, li ma għandhomx impatt baġitarju dirett u immedjat), ikkalkulat li jilħaq il-11,8 % tal-PDG.

               Fit-2 ta’ Ġunju 2021, il-Kummissjoni ħarġet rapport skont l-Artikolu 126(3) TFUE. Dan ir-rapport jiddiskuti s-sitwazzjoni baġitarja tal-Belġju, billi fl-2020 id-defiċit tal-gvern estiż tiegħu qabeż il-valur referenzjarju ta’ 3 % tal-PDG stabbilit fit-Trattat, filwaqt li d-dejn tal-gvern estiż tiegħu qabeż il-valur referenzjarju ta’ 60 % tal-PDG stabbilit fit-Trattat u ma naqasx b’pass sodisfaċenti. Ir-rapport ikkonkluda li l-kriterju tad-defiċit ma ġiex issodisfat u li ma kienx hemm konformità mal-kriterju tad-dejn.

               (10)Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed il-proġettazzjonijiet baġitarji huwa realistiku fl-2021 u l-2022. Il-Programm ta’ Stabbiltà jipproġetta li l-PDG reali jikber b’4,1 % u bi 3,5 % fl-2021 u fl-2022, rispettivament. It-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni jipproġetta tkabbir reali kemxejn ogħla fl-2021 u fl-2022, b’4,5 % u bi 3,7 % rispettivament, xprunat minn investiment ogħla.

               (11)Fil-Programm ta’ Stabbiltà tiegħu għall-2021, il-gvern qed jippjana tnaqqis tad-defiċit tal-gvern estiż minn 9,4 % tal-PDG fl-2020 għal 7,7 % tal-PDG fl-2021, filwaqt li l-proporzjon tad-dejn huwa ppjanat li jiżdied għal 116,4 % tal-PDG fl-2021, minn 114,1 % fl-2020. Skont il-programm, it-tibdil fil-bilanċ baġitarju primarju fl-2021 meta mqabbel mal-livell ta’ qabel il-kriżi (2019) huwa mistenni li jammonta għal -6,1 % tal-PDG, u jirrifletti miżuri baġitarji diskrezzjonali ta’ 2,7 % tal-PDG b’sostenn għall-ekonomija u t-tħaddim ta’ stabbilizzaturi awtomatiċi. Dawn il-proġettazzjonijiet huma f’konformità mat-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni.

               (12)B’rispons għall-pandemija tal-COVID-19, u għar-reċessjoni ekonomika relatata, il-Belġju adotta miżuri baġitarji biex isaħħaħ il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tiegħu, irażżan il-pandemija, u jgħin lil dawk l-individwi u s-setturi li kienu partikolarment milquta. Dan ir-rispons ta’ politika qawwi taffa l-kontrazzjoni tal-PDG, li min-naħa tiegħu, naqqas iż-żieda fid-defiċit tal-gvern u d-dejn pubbliku. Jenħtieġ li l-miżuri fiskali jimmassimizzaw is-sostenn għall-irkupru mingħajr ma jantiċipaw traġettorji fiskali futuri. Għaldaqstant, jenħtieġ li l-miżuri jevitaw li jinħoloq piż permanenti fuq il-finanzi pubbliċi. Meta l-Istati Membri jintroduċu miżuri permanenti, jenħtieġ li jiffinanzjawhom b’mod adegwat biex jiggarantixxu newtralità baġitarja fit-terminu medju. Il-miżuri li ħa l-Belġju fl-2020 u fl-2021 kienu f’konformità mar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020. Il-miżuri baġitarji diskrezzjonali adottati mill-gvern fl-2020 u l-2021 huma, fil-biċċa l-kbira, temporanji u mqabbla ma’ miżuri ta’ tpaċija.

               (13)Il-Programm ta’ Stabbiltà għall-2021, sa issa, ma jinkludix s-sovvenzjonijiet riċevuti mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza. Sadanittant, it-tbassir tal-Kummissjoni jassumi li l-investimenti u r-riformi ffinanzjati mis-sovvenzjonijiet tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza jammontaw għal 0,2 % tal-PDG fl-2021 u għal 0,3 % tal-PDG fl-2022, bl-istess ipoteżi użat mill-Uffiċċju Federali għall-Ippjanar Belġjan fl-evalwazzjoni makroekonomiku tiegħu tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza.

               (14)Hemm bżonn li l-indikaturi tal-aġġustament fiskali stabbiliti stipulati fir-Regolament (KE) Nru 1466/97 jitqiesu fil-kuntest taċ-ċirkostanzi attwali. L-ewwel nett, hemm inċertezza sinifikanti rigward l-istimi tad-distakk fl-output. It-tieni, hemm bżonn ta’ politika fiskali li tkun lesta biex tadatta malajr għall-evoluzzjoni tal-pandemija, u tiċċaqlaq minn għajnuna ta’ emerġenza għal miżuri aktar immirati ladarba r-riskji tas-saħħa jonqsu. It-tielet, il-kuntest attwali huwa kkaratterizzat minn rispons ta’ politika sinifikanti b’sostenn għall-attività ekonomika. Billi hemm trasferimenti mdaqqsa mill-baġit tal-UE (bħal dawk mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza), l-indikaturi stabbiliti ma jirriflettux l-impuls kollu li jipprovdu l-politiki fiskali lill-ekonomija. B’dan l-isfond, jidher li l-bilanċ strutturali mhuwiex biżżejjed fiċ-ċirkostanzi attwali. Min-naħa l-oħra, hemm bżonn li l-parametru referenzjarju tan-nefqa jiġi adattat
                  10
                u kkomplementat b’informazzjoni addizzjonali sabiex jikkalkula għalkollox l-orjentazzjoni tal-politika fiskali.

               L-ewwel nett, u bħall-approċċ segwit fil-valutazzjoni tal-Abbozzi tal-Pjanijiet Baġitarji għall-2021, miżuri ta’ emerġenza temporanji ġew esklużi mill-aggregat tan-nefqa. Dawn il-miżuri ta’ emerġenza temporanji relatati mal-kriżi jappoġġaw is-sistemi tas-saħħa u jikkumpensaw lill-ħaddiema u lid-ditti għat-telf ta’ introjtu minħabba l-lockdowns u l-interruzzjonijiet fil-katina tal-provvista; it-treġġigħ lura tagħhom mill-awtoritajiet pubbliċi jiddependi mir-ritorn għan-normalità tas-saħħa pubblika u tas-sitwazzjoni ekonomika.

               It-tieni, għall-valutazzjoni tal-pożizzjoni fiskali ġenerali f’dan l-istadju, jenħtieġ li t-trasferimenti mdaqqsa mill-baġit tal-UE (bħal dawk mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza) jiġu inklużi fl-aggregat rilevanti tan-nefqa.

               Għalhekk, il-pożizzjoni fiskali mbagħad titkejjel bit-tibdil fin-nefqa primarja (netta minn miżuri ta’ dħul diskrezzjonali u esklużi l-miżuri ta’ emerġenza temporanji relatati mal-kriżi) inkluż in-nefqa ffinanzjata mis-sovvenzjonijiet tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u fondi oħra tal-UE.

               Lil hinn mill-pożizzjoni ġenerali fiskali, l-analiżi għandha l-għan ukoll li tivvaluta jekk il-politika fiskali nazzjonali hijiex prudenti u jekk il-kompożizzjoni tagħha twassalx għal irkupru sostenibbli konsistenti mat-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali. Għal din ir-raġuni, qed tingħata attenzjoni partikolari lill-evoluzzjoni tan-nefqa kurrenti primarja u l-investiment iffinanzjati f’livell nazzjonali.

               (15)Fil-Programm ta’ Stabbiltà tiegħu għall-2021, id-defiċit tal-gvern estiż tal-Belġju huwa ppjanat li jonqos għal 4,5 % tal-PDG fl-2022, l-aktar minħabba l-waqfien tal-miżuri ta’ sostenn temporanji adottati fl-2020 u l-2021 u d-dħul ogħla tal-gvern b’riżultat tat-titjib fis-sitwazzjoni makroekonomika. Il-proporzjon tad-dejn tal-gvern estiż huwa ppjanat li jistabbilizza ruħu fil-livell ta’ 116 % tal-PDG fl-2022. Dawn il-proġettazzjonijiet huma f’konformità mat-tbassir tar-rebbiegħa 2021 tal-Kummissjoni.

               Fuq il-bażi tat-tbassir tal-Kummissjoni, il-pożizzjoni fiskali ġenerali kif definita hawn fuq – flimkien ukoll mal-impatt fuq id-domanda aggregata fl-2022 minn investiment iffinanzjat kemm mill-baġit nazzjonali kif ukoll mill-baġit tal-UE, l-aktar il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza – hija kkalkulata għal -0,4 % tal-PDG
                  11
               . Il-kontribut pożittiv tan-nefqa ffinanzjata mis-sovvenzjonijiet tal-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u minn fondi oħra tal-UE huwa pproġettat li jiżdied b’0,1 punt perċentwali tal-PDG. L-investiment ffinanzjat f’livell nazzjonali huwa pproġettat li jipprovdi kontribut espansjonarju ta’ 0,1 punt perċentwali tal-PDG
                  12
               . In-nefqa kurrenti primarja ffinanzjata f’livell nazzjonali (netta minn miżuri ta’ dħul diskrezzjonali) hija pproġettata li tipprovdi kontribut espansjonarju ta’ 0,4 punti perċentwali tal-PDG.

               (16)Il-kwalità tal-miżuri baġitarji tal-Istati Membri tidher partikolarment importanti. Ir-riformi strutturali fiskali bl-għan li jtejbu l-kompożizzjoni tal-baġits nazzjonali jistgħu jappoġġaw it-tkabbir potenzjali, joħolqu spazju fiskali tant meħtieġ u jgħinu biex tiġi ggarantita s-sostenibbiltà fiskali fit-terminu twil, inkluż fid-dawl tat-tibdil fil-klima u l-problemi tas-saħħa. Min-naħa tad-dħul, il-kriżi tal-COVID-19 saħħet l-importanza tar-riformi għal sistemi ta’ dħul pubbliku aktar effiċjenti u aktar ġusti. Min-naħa tan-nefqa, sar saħansitra aktar kruċjali li jiżdied il-livell u l-kwalità tal-investimenti sostenibbli u li jsaħħu t-tkabbir, li jkunu konsistenti mal-qadi tal-objettivi tat-tisħiħ tal-potenzjal tat-tkabbir, ir-reżiljenza ekonomika u soċjali u t-tranżizzjoni doppja ekoloġika u diġitali. Il-Pjanijiet għall-Irkupru u r-Reżiljenza se jippermettu li l-kompożizzjoni tal-baġits nazzjonali titjieb.

               (17)Skont il-pjanijiet baġitarji ta’ terminu medju tal-programm, huwa ppjanat li d-defiċit tal-gvern estiż jonqos minn 4 % fl-2023, għal 3,7 % tal-PDG fl-2024. Id-defiċit tal-gvern estiż huwa ppjanat li jerġa’ lura għal inqas minn 3 % tal-PDG fl-isfond tal-programm. Il-programm ma jinkludix l-informazzjoni meħtieġa biex tiġi kkalkulata l-pożizzjoni fiskali ġenerali fl-2023 u l-2024.

               L-istima kurrenti tat-tkabbir potenzjali nominali medju ta’ 10 snin hija ta’ 2¾ %
                  13
               . Madankollu, din l-istima ma tinkludix l-impatt tar-riformi li huma parti mill-Pjan għall-Irkupru u r-Reżiljenza u li jistgħu jagħtu spinta lit-tkabbir potenzjali tal-Belġju.

               (18)Il-proporzjon ta’ dejn tal-gvern estiż huwa ppjanat li jiżdied minn 116,7 % tal-PDG fl-2023 għal 117,4 % tal-PDG fl-2024, kompletament minħabba l-aġġustament stokk-flussi. Fid-dawl tal-proporzjon għoli tad-dejn, li huwa pproġettat li jonqos biss gradwalment maż-żmien, il-Belġju jitqies li jaffaċċja riskji għoljin ta’ sostenibbiltà fiskali fit-terminu medju, skont l-aħħar analiżi tas-sostenibbiltà tad-dejn.
                  14

               (19)Fid-dawl tal-inċertezza li għadha għolja ħafna, jenħtieġ li l-gwida tal-politika fiskali tibqa’ fil-parti l-kbira kwalitattiva. Jenħtieġ li gwida kwantifikata aktar preċiża għas-snin ta’ wara tingħata fl-2022, jekk sa dak iż-żmien il-livell ta’ inċertezza jkun naqas biżżejjed.

               Il-Kunsill ivvaluta l-Programm ta’ Stabbiltà għall-2021 u s-segwitu mill-Belġju għar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020.

               B’DAN JIRRAKKOMANDA LILL-BELĠJU BIEX:

               1.Fl-2022, juża l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza biex jiffinanzja investiment addizzjonali b’sostenn għall-irkupru filwaqt li jsegwi politika fiskali prudenti. Jippreserva l-investiment iffinanzjat f’livell nazzjonali.

               2.Meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jippermettu, isegwi politiki fiskali bl-għan li jiksbu pożizzjonijiet fiskali prudenti fit-terminu medju u li jiggarantixxu s-sostenibbiltà tad-dejn fit-terminu medju. Fl-istess ħin, isaħħaħ l-investiment biex tingħata spinta lill-potenzjal tat-tkabbir.

               3.Jagħti attenzjoni partikolari għall-kompożizzjoni tal-finanzi pubbliċi, kemm min-naħa tad-dħul kif ukoll min-naħa tan-nefqa tal-baġit, u għall-kwalità tal-miżuri baġitarji, sabiex jiggarantixxi rkupru sostenibbli u inklużiv. Jagħti prijorità lill-investiment sostenibbli u li jsaħħaħ it-tkabbir, l-aktar is-sostenn għat-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali. Jagħti prijorità lir-riformi strutturali fiskali li se jgħinu biex jipprovdu finanzjament għall-prijoritajiet tal-politika pubblika u jikkontribwixxu għas-sostenibbiltà fit-tul tal-finanzi pubbliċi, fosthom it-tisħiħ tal-kopertura, l-adegwatezza, u s-sostenibbiltà ta’ sistemi tas-saħħa u ta’ protezzjoni soċjali għal kulħadd.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                        ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

                     (2)

                        Il-klawżola, kif inhu stipulat fl-Artikoli 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) 1466/97 u l-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament (KE) 1467/97, tiffaċilita l-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ reċessjoni ekonomika severa.

                     (3)

                        Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Kunsill dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir, Brussell, 20.3.2020, COM(2020) 123 final.

                     (4)

                        Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar l-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli tal-2021, Brussell, 17.9.2020, COM(2020) 575 final.

                     (5)

                        Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-20 ta’ Lulju 2020 dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-Belġju u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 tal-Belġju, ĠU C 282, 26.8.2020, p. 1.

                     (6)

                        Sakemm issir l-adozzjoni finali mill-Kunsill, wara l-approvazzjoni mill-Kunsill Ewropew. It-test miftiehem mill-Grupp tal-Euro fis-16 ta’ Diċembru 2020 jinsab hawn: https://data.consilium.europa.eu/doc/document/ST-14356-2020-INIT/en/pdf

                     (7)

                     ĠU
                      L 57, 18.2.2021, p.17.

                     (8)

                        Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Kunsill dwar sena mit-tifqigħa tal-COVID-19: rispons tal-politika fiskali, Brussell, 3.3.2021, COM(2021) 105 final.

                     (9)

                        Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar il-Koordinazzjoni tal-Politika Ekonomika fl-2021: biex tingħeleb il-COVID-19, ikun appoġġat l-irkupru u tkun modernizzata l-ekonomija tagħna, Brussell, 2.6.2021, COM(2021) 500 final.

                     (10)

                        B’mod partikolari, il-livellar ta’ investiment fuq erba’ snin użat fil-parametru referenzjarju tan-nefqa ma jippermettix li ssir valutazzjoni kif suppost tas-sostenn fiskali għall-irkupru li jipprovdu l-investimenti ffinanzjati f’livell nazzjonali.

                     (11)

                        Sinjal negattiv tal-indikatur jikkorrispondi għal eċċess tat-tkabbir tan-nefqa primarja meta mqabbel mat-tkabbir ekonomiku ta’ terminu medju, li jindika politika fiskali espansjonarja.

                     (12)

                        Nefqa kapitali oħra ffinanzjata f’livell nazzjonali hija pproġettata li tipprovdi kontribut espansjonarju.

                     (13)

                        Ikkalkulat mill-Kummissjoni, skont il-metodoloġija miftiehma b’mod komuni.

                     (14)

                        Ara d-Dokument ta’ Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni – Anness Statistiku li jipprovdi data ta’ sfond rilevanti biex jiġu vvalutati l-Programmi ta’ Stabbiltà u Konverġenza għall-2021.


               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 23.10.2019
            COM(2019) 491 final
            Rakkomandazzjoni għal
            DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL
            li tawtorizza l-ftuħ ta' negozjati f'isem l-Unjoni Ewropea għall-konklużjoni ta' Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli u ta' Protokoll mal-Gvern tad-Danimarka u mal-Gvern Awtonomu ta' Greenland
            {SWD(2019) 385 final} - {SWD(2019) 386 final}

               MEMORANDUM TA’ SPJEGAZZJONI

               1.
                     KUNTEST TAR-RAKKOMANDAZZJONI

               •Raġunijiet u objettivi tal-proposta

               Il-Kummissjoni qed tipproponi li tinnegozja ftehim ġdid ta’ sħubija dwar is-sajd sostenibbli (SFPA) u protokoll ġdid ma’ Greenland li jkunu jissodisfaw il-bżonnijiet tal-flotta tal-Unjoni u jkunu konformi mar-Regolament (UE) Nru 1380/2013
                  1
                dwar il-politika komuni tas-sajd (PKS) u mal-konklużjonijiet tal-Kunsill tad-19 ta’ Marzu 2012 dwar Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar id-Dimensjoni Esterna tal-politika komuni tas-sajd.

               •Konsistenza mad-dispożizzjonijiet eżistenti fil-qasam ta’ politika

                  Il-ftehim attwali ta’ sħubija dwar is-sajd (FPA) bejn l-UE u Greenland
                     2
                   ġie ffirmat fit-28 ta’ Ġunju 2007
                     3
                  . Qed jiġi propost li jiġi nnegozjat SFPA ġdid biex jiġu integrati ċerti dispożizzjonijiet tar-Regolament (UE) Nru 1380/2013
                     4
                   li mhumiex koperti mill-FPA.

                  Il-protokoll attwali ta’ ħames snin
                     5
                   tal-FPA daħal fis-seħħ fl-1 ta’ Jannar 2016
                     6
                   u se jiskadi fil-31 ta’ Diċembru 2020. Huwa jistabbilixxi l-opportunitajiet tas-sajd għall-flotta tal-Unjoni u l-kontribuzzjoni finanzjarja korrispondenti li l-Unjoni u s-sidien tal-bastimenti tal-UE jridu jħallsu.

               Il-protokoll attwali jippermetti li l-flotta tal-UE tistad fl-ilmijiet ta’ Greenland għall-bakkaljaw, għar-redfish pelaġiku u demersali, għall-ħalibatt ta’ Greenland, għall-gamblu, għall-grenadier u għall-kapelin, għal opportunitajiet ta’ sajd annwali indikattivi ta’ 42 726 tunnellata. Fis-sajd hemm involuti bastimenti minn tmien Stati Membri (id-Danimarka, l-Estonja, Franza, il-Ġermanja , il-Latvja, il-Litwanja, l-Iżvezja u r-Renju Unit). L-UE tittrasferixxi wkoll parti mill-kwota maqbula lejn in-Norveġja u l-Gżejjer Faeroe, bi skambju għall-aċċess tal-bastimenti tal-UE għall-ilmijiet tagħhom. Minbarra t-tariffi li l-flotta tal-Unjoni tħallas lil Greenland, l-UE tħallas kumpens annwali ta’ EUR 13 168 978 (ikkalkulat fuq il-bażi ta’ prezzijiet ta’ referenza għal kull speċi), inkluża riżerva finanzjarja ta’ EUR 1 700 000 għal kwantitajiet addizzjonali possibbli. Il-baġit tal-UE jipprevedi wkoll ammont ta’ EUR 2 931 999 għall-appoġġ tal-politika settorjali tas-sajd ta’ Greenland.

                  Dan huwa ftehim li jittratta l-ispeċijiet imħallta. L-allokazzjoni tal-kwoti lill-Istati Membri hija soġġetta għad-dispożizzjonijiet tar-regolamentazzjoni dwar il-qabdiet totali permissibbli u l-kwoti
                     7
                  . L-SFPAs jgħinu biex jippromwovu l-objettivi tal-PKS fil-livell internazzjonali u jiżguraw li l-attivitajiet tas-sajd tal-Unjoni ’l barra mill-ilmijiet tagħha jissejsu fuq l-istess prinċipji u standards li japplikaw skont il-liġi tal-Unjoni. Barra minn hekk, huma jrawmu l-kooperazzjoni xjentifika bejn l-UE u s-sħab tagħha, jippromwovu t-trasparenza u s-sostenibbiltà sabiex ir-riżorsi tas-sajd jiġu ġestiti aħjar u jinkoraġġixxu l-governanza billi jappoġġaw il-monitoraġġ, il-kontroll u s-sorveljanza tal-attivitajiet tal-flotot nazzjonali u barranin u billi jipprovdu l-fondi biex jiġi miġġieled is-sajd illegali, mhux irrappurtat u mhux irregolat. L-SFPAs jikkontribwixxu għall-iżvilupp sostenibbli tal-industriji lokali tas-sajd u għall-promozzjoni tat-tkabbir u ta’ xogħol deċenti b’rabta mal-attività marittima. Huma jsaħħu l-pożizzjoni tal-UE f’organizzazzjonijiet tas-sajd internazzjonali u reġjonali (b’mod partikolari, fil-każ ta’ Greenland, il-Kunsill Internazzjonali għall-Esplorazzjoni tal-Baħar u l-Organizzazzjoni tas-Sajd fl-Atlantiku tal-Majjistral)
                     8
                  .

               •Konsistenza ma’ politiki oħra tal-Unjoni

                  In-negozjar ta’ ftehim ġdid u ta’ protokoll ġdid ma’ Greenland huwa konformi mal-azzjoni esterna tal-UE b’rabta mal-pajjiżi u t-territorji extra-Ewropej (PTEE), u b’mod partikolari, mal-objettivi tagħha f’dak li għandu x’jaqsam mal-ħarsien tal-prinċipji demokratiċi u tad-drittijiet tal-bniedem.

               2.
                     ELEMENTI ĠURIDIĊI TAR-RAKKOMANDAZZJONI

               •Bażi ġuridika

                  Il-bażi ġuridika għad-Deċiżjoni hija l-Artikolu 218 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), li tistabbilixxi l-proċedura għan-negozjar u l-konklużjoni ta’ ftehimiet internazzjonali.

               •Sussidjarjetà (għall-kompetenza mhux esklużiva)

                  Mhux applikabbli (kompetenza esklużiva).

               •Proporzjonalità

                  Id-Deċiżjoni hija proporzjonali mal-objettiv.

               •Għażla tal-istrument

                  L-istrument huwa previst fl-Artikolu 218(3) u (4) tat-TFUE.

               3.RIŻULTATI TAL-EVALWAZZJONIJIET EX-POST, TAL-KONSULTAZZJONIJIET MAL-PARTIJIET IKKONĊERNATI U TAL-VALUTAZZJONIJIET TAL-IMPATT

               •Evalwazzjonijiet ex-post/kontrolli tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti

                  Fl-2019, il-Kummissjoni wettqet evalwazzjoni ex-post tal-FPA u tal-protokoll attwali ma’ Greenland u evalwazzjoni ex ante tat-tiġdid possibbli tagħhom. Il-konklużjonijiet tagħha huma mogħtija b’mod separat f’dokument ta’ ħidma tal-persunal.

                  L-evalwazzjoni kkonkludiet li s-settur tas-sajd tal-UE għandu interess ċar fis-sajd fi Greenland u li t-tiġdid tal-ftehim u tal-protokoll jikkontribwixxi għal governanza mtejba tas-sajd fir-reġjun.

                  Minħabba li Greenland għandha żona kbira tas-sajd taħt il-ġuriżdizzjoni tagħha, għall-UE huwa importanti li żżomm strument li jippermetti kooperazzjoni settorjali mill-qrib ma’ dan l-attur ewlieni tal-governanza tal-oċeani fil-livell sottoreġjonali. Dan se jippermetti lill-UE ssaħħaħ ir-rwol tagħha fis-sajd Nordiku, anki permezz tal-iskambji ta’ kwoti man-Norveġja u mal-Gżejjer Faeroe.

                  Għall-bastimenti tal-UE, dan ifisser li jinżamm l-aċċess għal żona importanti tas-sajd fejn ikunu jistgħu jintużaw strateġiji tal-qbid f’qafas legali internazzjonali pluriennali.

                  Għall-awtoritajiet ta’ Greenland, l-għan hu li jkomplu jżommu relazzjonijiet mal-UE biex tissaħħaħ il-governanza tal-oċeani u biex jibbenefikaw mill-appoġġ settorjali speċifiku li jipprevedi appoġġ finanzjarju pluriennali għall-ġestjoni tas-sajd.

               •Konsultazzjonijiet mal-partijiet ikkonċernati

                  Il-Kummissjoni kkonsultat lill-Istati Membri, lir-rappreżentanti tal-industrija, lill-organizzazzjonijiet internazzjonali tas-soċjetà ċivili u lill-amministrazzjoni tas-sajd u tas-soċjetà ċivili ta’ Greenland bħala parti mill-evalwazzjoni.

               •Ġbir u użu tal-għarfien espert

                  Mhux applikabbli.

               •Valutazzjoni tal-impatt

                  Mhux applikabbli.

               •Idoneità regolatorja u simplifikazzjoni

                  Mhux applikabbli.

               •Drittijiet fundamentali

                  Id-direttivi tan-negozjati proposti (stabbiliti f’anness tad-Deċiżjoni) jitolbu lill-Kummissjoni biex tinnegozja l-inklużjoni fl-SFPA l-ġdid ta’ klawżola dwar il-konsegwenzi tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem u tal-prinċipji demokratiċi.

               4.
                     IMPLIKAZZJONIJIET BAĠITARJI

               Il-protokoll il-ġdid jipprevedi l-ħlas ta’ kontribuzzjoni finanzjarja lil Greenland. L-allokazzjonijiet baġitarji rilevanti għall-approprjazzjonijiet ta’ impenn u ta’ pagament se jiddaħħlu kull sena fil-linja baġitarja għall-“ftehimiet ta’ sħubija dwar is-sajd sostenibbli” (11 03 01) u li dawn l-allokazzjonijiet ikunu kompatibbli mal-ipprogrammar finanzjarju tal-qafas finanzjarju pluriennali (QFP) rilevanti. L-ammonti għall-impenji u għall-pagamenti huma stabbiliti fil-proċedura baġitarja annwali, inkluża l-linja ta’ riżerva għall-protokolli li jkun għad iridu jidħlu fis-seħħ fil-bidu tas-sena
                  9
               .

               5.
                     ELEMENTI OĦRA

               •Pjanijiet ta’ implimentazzjoni u arranġamenti dwar il-monitoraġġ, l-evalwazzjoni u r-rapportar

                  In-negozjati mistennija jinbdew fir-raba’ kwart tal-2019.

               •Spjegazzjoni fid-dettall tad-dispożizzjonijiet speċifiċi tal-proposta

                  Il-Kummissjoni tirrakkomanda li:

                  il-Kunsill jawtorizzaha tiftaħ u twettaq negozjati għall-konklużjoni ta’ SFPA u protokoll ġodda ma’ Greenland;

                  in-negozjati jsiru f’konsultazzjoni mal-kumitat speċjali, f’konformità mat-TFUE; kif ukoll

                  li l-Kunsill japprova d-direttivi tan-negozjati mehmużin ma’ din ir-Rakkomandazzjoni.

               Rakkomandazzjoni għal

               DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL

               li tawtorizza l-ftuħ ta’ negozjati dwar Ftehim ta’ Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli u Protokoll bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gvern tad-Danimarka u l-Gvern Awtonomu ta’ Greenland

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 218(3) u (4) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,

               Billi:

               Fit-28 ta’ Ġunju 2007 ġie ffirmat Ftehim ta’ Sħubija dwar is-Sajd bejn il-Komunità Ewropea, minn naħa waħda, u l-Gvern tad-Danimarka u l-Gvern Awtonomu ta’ Greenland, min-naħa l-oħra (FPA) flimkien ma’ Protokoll li jistabbilixxi l-opportunitajiet tas-sajd u l-kontribuzzjoni finanzjarja previsti fl-FPA
                  10
               .  Wara li ntemmet il-validità ta’ dak il-Protokoll, ġie ffirmat Protokoll ġdid u daħal fis-seħħ fl-1 ta’ Jannar 2016
                  11
               . Se jiskadi fil-31 ta’ Diċembru 2020.

               L-FPA ma jkoprix ċerti dispożizzjonijiet tar-Regolament (UE) 1380/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
                  12
               .   L-opportunitajiet tas-sajd u l-kontribuzzjoni finanzjarja applikabbli mill-1 ta’ Jannar 2021 jenħtieġ li jiġu stabbiliti wkoll wara l-iskadenza imminenti tal-Protokoll attwali. Għaldaqstant, il-Kummissjoni qed tipproponi li tinnegozja Ftehim u Protokoll ġodda li jissodisfaw il-ħtiġijiet tal-flotta tal-Unjoni u li dan qed isir ukoll f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 1380/2013.

               Għaldaqstant, jenħtieġ li jinfetħu negozjati bil-ħsieb li jiġi konkluż Ftehim ġdid ta’ Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli u Protokoll ġdid mal-Gvern tad-Danimarka u mal-Gvern Awtonomu ta’ Greenland.

               ADOTTA DIN ID-DEĊIŻJONI:

               Artikolu 1

               Il-Kummissjoni hija b’dan awtorizzata tinnegozja, f'isem l-Unjoni, Ftehim ġdid ta’ Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli u Protokoll ġdid mal-Gvern tad-Danimarka u mal-Gvern Awtonomu ta’ Greenland.

               Artikolu 2

               In-negozjati għandhom jitwettqu b’konsultazzjoni mal-Grupp ta’ Ħidma tal-Kunsill dwar il-Politika Esterna tas-Sajd u abbażi tad-direttivi tan-negozjati stabbiliti fl-Anness ta’ din id-Deċiżjoni.

               Artikolu 3

               Din id-Deċiżjoni hija indirizzata lill-Kummissjoni.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                        Ir-Regolament (UE) Nru 1380/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Diċembru 2013 dwar il-Politika Komuni tas-Sajd, li jemenda r-Regolamenti tal-Kunsill (KE) Nru 1954/2003 u (KE) Nru 1224/2009 u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KE) Nru 2371/2002 u (KE) Nru 639/2004 u d-Deċiżjoni tal-Kunsill 2004/585/KE (ĠU L 354, 28.12.2013, p. 22).

                     (2)

                        ĠU L 172, 30.6.2007.

                     (3)

                  https://www.consilium.europa.eu/en/documents-publications/treaties-agreements/agreement/?id=2007046&DocLanguage=en

                     (4)

                        Il-Parti VI, it-Titolu II tar-Regolament (UE) Nru 1380/2013.

                     (5)

                        ĠU L 305, 21.11.2015, p. 1.

                     (6)

                  https://www.consilium.europa.eu/en/documents-publications/treaties-agreements/agreement/?id=2015055&DocLanguage=en

                     (7)

                        Ir-Regolament tal-Kunsill (UE) 2019/124 tat-30 ta’ Jannar 2019 li jistabbilixxi għall-2019 l-opportunitajiet tas-sajd għal ċerti stokkijiet tal-ħut u ċerti gruppi ta' stokkijiet tal-ħut, applikabbli fl-ilmijiet tal-Unjoni u, għal bastimenti tas-sajd tal-Unjoni, f’ċerti ilmijiet mhux tal-Unjoni (ĠU L 29, 31.1.2019, p. 1).

                     (8)

                  https://www.nafo.int/

                     (9)

                        Il-Kapitolu 40 (il-linja ta’ riżerva 40 02 41) skont il-ftehim interistituzzjonali dwar il-QFP (2013/C 373/01).

                     (10)

                        ĠU L 172, 30.6.2007

                     (11)

                        https://www.consilium.europa.eu/en/documents-publications/treaties-agreements/agreement/?id=2015055&DocLanguage=en.

                     (12)

                        Ir-Regolament (UE) Nru 1380/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta’ Diċembru 2013 dwar il-Politika Komuni tas-Sajd, li jemenda r-Regolamenti tal-Kunsill (KE) Nru 1954/2003 u (KE) Nru 1224/2009 u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KE) Nru 2371/2002 u (KE) Nru 639/2004 u d-Deċiżjoni tal-Kunsill 2004/585/KE (ĠU L 354, 28.12.2013, p. 22).

    ---documentbreak---

               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 23.10.2019
            COM(2019) 491 final
            ANNESS
            tar-
            Rakkomandazzjoni
            għal DEĊIŻJONI TAL-KUNSILL li tawtorizza l-ftuħ ta' negozjati f'isem l-Unjoni Ewropea għall-konklużjoni ta' Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli u ta' Protokoll mal-Gvern tad-Danimarka u mal-Gvern Awtonomu ta' Greenland
            {SWD(2019) 385 final} - {SWD(2019) 386 final}

               ANNESS

               Direttivi tan-negozjati ta’ Ftehim ta’ Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli u Protokoll bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gvern tad-Danimarka u l-Gvern Awtonomu ta’ Greenland

               (1)L-objettiv tan-negozjati huwa l-konklużjoni ta’ Ftehim ta’ Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli (SFPA) u Protokoll bejn l-UE u Greenland f’konformità mar-Regolament (UE) Nru 1380/2013 u mal-Konklużjonijiet tal-Kunsill tad-19 ta’ Marzu 2012 dwar Komunikazzjoni mill-Kummissjoni dwar id-dimensjoni esterna tal-Politika Komuni tas-Sajd.

               (2)L-SFPA jenħtieġ li jistabbilixxi l-qafas, il-prinċipji ġenerali u l-objettivi li se jiffurmaw il-bażi tas-sħubija l-ġdida ma’ Greenland. Għaldaqstant, jenħtieġ li jkun fih klawżola li tħassar il-ftehim attwali ta’ sħubija dwar is-sajd bejn il-partijiet.

               (3)Jenħtieġ li s-sħubija l-ġdida tippromwovi sajd sostenibbli u responsabbli filwaqt li tiżgura benefiċċji reċiproċi għall-UE u għal Greenland.  B’mod partikolari, matul in-negozjati, il-Kummissjoni jenħtieġ li timmira li tilħaq l-objettivi stabbiliti fid-dettall hawn taħt:

               ·tiżgura l-aċċess għaż-żona tas-sajd ta’ Greenland u l-awtorizzazzjonijiet meħtieġa għall-flotta tas-sajd tal-UE biex tistad f’dik iż-żona;

               ·tiżgura s-sostenibbiltà ambjentali tal-attivitajiet tas-sajd u tippromwovi l-governanza tal-oċeani fil-livell internazzjonali, filwaqt li tqis l-aqwa pariri xjentifiċi disponibbli u l-pjanijiet ta’ ġestjoni rilevanti adottati mill-Organizzazzjonijiet Reġjonali tal-Ġestjoni tas-Sajd (RFMOs). Jenħtieġ li l-attivitajiet tas-sajd ikunu mmirati biss lejn ir-riżorsi disponibbli, filwaqt li titqies il-kapaċità tas-sajd tal-flotta lokali u titqies b’mod speċjali n-natura migratorja ferm tal-istokkijiet ikkonċernati;

               ·tfittex sehem xieraq ta’ riżorsi żejda tas-sajd li jkun konformi għalkollox mal-interessi tal-flotta tal-UE, f’każ li jkun hemm flotot ta’ pajjiżi terzi interessati f’dawn ir-riżorsi wkoll;

               ·tapplika l-istess kundizzjonijiet tekniċi għall-flotot kollha tal-pajjiżi terzi, filwaqt li tqis it-trasferiment possibbli lejn pajjiżi Nordiċi oħra ta’ parti mill-kwoti miftiehma tal-UE;

               ·tiżgura li l-kontribuzzjoni finanzjarja tal-UE għall-aċċess għas-sajd tkun ibbażata fuq l-attività storika tal-flotta tal-UE fir-reġjun u fuq dik mistennija fil-ġejjieni, fid-dawl tal-aqwa valutazzjonijiet xjentifiċi u ta’ dawk l-aktar aġġornati;

               ·toħloq djalogu li jsaħħaħ l-implimentazzjoni ta’ politika tas-sajd responsabbli minn Greenland, marbuta mal-objettivi ta’ żvilupp tagħha, b’mod partikolari fir-rigward tal-governanza tas-sajd, il-ġlieda kontra s-sajd illegali, mhux irrappurtat u mhux irregolat, il-kontroll, il-monitoraġġ u s-sorveljanza tal-attivitajiet tas-sajd u l-għoti ta’ pariri xjentifiċi;

               ·tinkludi klawżola dwar il-konsegwenzi tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem u tal-prinċipji demokratiċi.

               ·tiżgura li l-Protokoll se jikkontribwixxi għall-promozzjoni tat-tkabbir u ta’ xogħol deċenti b’rabta mal-attività marittima, filwaqt li tqis il-konvenzjonijiet rilevanti tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO).

               (4)B’mod partikolari, il-protokoll jenħtieġ li jistabbilixxi:

               ·l-opportunitajiet tas-sajd, kategorija kategorija, li jridu jingħataw lill-flotta tal-UE;

               ·il-kumpens finanzjarju stabbilit għal Greenland u l-kundizzjonijiet ta’ pagament rilevanti; kif ukoll

               ·l-ammont li jrid jitħallas f’appoġġ settorjali u l-mekkaniżmi għall-implimentazzjoni tiegħu.


               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 4.3.2020
            COM(2020) 91 final
            Rakkomandazzjoni għal
            RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
            bl-għan li tintemm is-sitwazzjoni ta’ defiċit eċċessiv tal-gvern fir-Rumanija
            {SWD(2020) 53 final}

               Rakkomandazzjoni għal

               RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL

               bl-għan li tintemm is-sitwazzjoni ta’ defiċit eċċessiv tal-gvern fir-Rumanija

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 126(7) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni;

               Billi:

               (1)Skont l-Artikolu 126 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), l-Istati Membri għandhom jevitaw li jkollhom defiċits eċċessivi tal-gvern.

               (2)Il-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir (PST) huwa bbażat fuq l-objettiv ta’ finanzi pubbliċi sodi bħala mezz li jsaħħaħ il-kundizzjonijiet għall-istabbiltà tal-prezzijiet u għal tkabbir sostenibbli b’saħħtu li jwassal għall-ħolqien ta’ impjiegi.

               (3)Fis-[17 ta’ Marzu] 2020, il-Kunsill iddeċieda, skont l-Artikolu 126(6) tat-TFUE, li hemm defiċit eċċessiv fir-Rumanija.

               (4)Skont l-Artikolu 126(7) TFUE u l-Artikolu 3(4) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97
                  1
               , il-Kunsill huwa obbligat jagħmel rakkomandazzjonijiet lill-Istat Membru kkonċernat bil-ħsieb li tintemm is-sitwazzjoni ta’ defiċit eċċessiv fi żmien determinat. Ir-rakkomandazzjoni għandha tistabbilixxi żmien massimu ta’ sitt xhur għal azzjoni effettiva li għandha tittieħed mill-Istat Membru kkonċernat biex jikkoreġi d-defiċit eċċessiv. Barra minn hekk, f’rakkomandazzjoni biex jiġi kkoreġut id-defiċit eċċessiv, il-Kunsill jenħtieġ li jitlob li jintlaħqu l-miri baġitarji annwali li, abbażi tat-tbassir li fuqu tissejjes ir-rakkomandazzjoni, jkunu konsistenti ma’ titjib minimu annwali fil-bilanċ strutturali, jiġifieri l-bilanċ aġġustat ċiklikament minbarra l-miżuri ta’ darba u miżuri temporanji oħrajn, ta’ mill-inqas 0,5 % tal-PDG bħala valur ta’ referenza.

               (5)Skont it-tbassir tax-xitwa għall-2020 tal-Kummissjoni, estiż b’fatturi fiskali varjabbli sal-2022, it-tkabbir reali tal-PDG huwa previst li kien ta’ 3,9 % fl-2019. Dment li ma jkunx hemm xi bidla fil-politika, il-Kummissjoni tbassar li t-tkabbir reali tal-PDG se jimmodera, iżda se jibqa’ b’saħħtu bi 3,8 % fl-2020 u bi 3,5 % fl-2021 u fl-2022. Minn naħa, l-istimolu fiskali sinifikanti implikat permezz tal-politiki attwali se jkompli jagħti ċertu spinta lill-konsum privat. Min-naħa l-oħra, it-tkabbir kontinwu tad-defiċit fiskali jdgħajjef il-fiduċja tal-konsumaturi u tal-investituri fis-sostenibbiltà tat-tkabbir tal-ekonomija. B’riżultat ta’ dan, l-investiment huwa mistenni li jiddgħajjef, peress li l-investituri privati jieħdu kont tal-iżbilanċi makroekonomiċi dejjem ikbar. Il-kontribut tal-esportazzjonijiet netti huwa mistenni li jibqa’ negattiv matul il-perjodu ta’ tbassir, peress li l-esportazzjonijiet ikomplu jiġu affettwati minn domanda esterna dgħajfa filwaqt li l-importazzjonijiet huma appoġġati mill-konsum privat. Dan imbagħad ikompli jgħarraq d-defiċit fil-kont kurrenti li diġà huwa għoli.

               (6)Fl-10 ta’ Diċembru 2019 il-gvern adotta u bagħat lill-Parlament l-Istrateġija Baġitarja Fiskali għall-2020-22 tiegħu (l-Istrateġija Fiskali), bil-mira tad-defiċit tal-gvern ġenerali tkun 3,8 % tal-PDG fl-2019, ogħla mill-valur ta’ referenza ta’ 3 % tal-PDG. Din ir-reviżjoni, ogħla mit-2,8 % tal-PGD tal-2019 li oriġinarjament kien ippjanat, kienet ibbażata fuq id-data marbuta mal-eżekuzzjoni tal-baġit tas-sena s’issa. L-istrateġija Fiskali ġiet ippromulgata fil-liġi fit-18 ta’ Diċembru 2019.

               (7)It-tbassir tax-xitwa għall-2020 tal-Kummissjoni, estiż b’varjabbli fiskali sal-2022, ibassar li d-defiċit tal-gvern ġenerali se jibqa’ ’l fuq mill-valur ta’ referenza ta’ 3 % tal-PDG għall-perjodu ta’ tbassir kollu. Il-Kummissjoni tipprevedi defiċit tal-gvern ġenerali ta’ 4,0 % tal-PDG fl-2019, ta’ 4,9 % fl-2020, ta’ 6,9 % fl-2021 u ta’ 7,7 % fl-2022, bl-ipoteżi li ma jkun hemm l-ebda bidla fil-politika. Id-defiċit strutturali huwa previst li jiddeterjora b’1,0 % tal-PDG fl-2019, b’1,9 % oħra tal-PDG fl-2021 u b’0,8 % oħra fl-2022. Iż-żieda fid-defiċit prevista mill-Kummissjoni hija fil-biċċa l-kbira xprunata minn żidiet sinifikanti fil-pensjoni adottati fis-sajf tal-2019. L-infiq ogħla fuq il-pensjonijiet se jikkontribwixxi għal 0,9 p.p. tal-PDG fiż-żieda tad-defiċit għall-2020, għal 1,7 p.p. tal-PDG għall-2021 u għal 1,1 p.p. tal-PDG għall-2022. L-irduppjar tal-allowance għat-tfal, li għandu jidħol fis-seħħ minn Awwissu 2020, huwa stmat li se jkollu spiża baġitarja annwali ta’ 0,6 % tal-PDG. Fl-Istratġija Fiskali tiegħu, il-gvern jipprevedi li d-defiċit ttiegħu se jkun 3,6 % tal-PDG fl-2020, 3,4 % fl-2021 u 2,8 % fl-2022. Abbażi tal-istimi tal-gvern, dan iwassal għal aġġustament strutturali ta’ 0,3 % fl-2020, ta’ 0,2 % fl-2021 u ta’ 0,6 % fl-2022. L-aġġustament fl-Istrateġija Fiskali huwa fil-biċċa l-kbira bbażat fuq in-nefqa. B’mod partikolari, l-infiq fuq il-kumpens tal-impjegati, l-oġġetti u s-servizzi u fuq l-infiq kapitali kkofinanzjat mhux mill-UE huma previsti li jonqsu bħala sehem mill-PDG. It-tbassir ta’ defiċit aktar baxx fl-Istrateġija Fiskali, meta mqabbel mat-tbassir tal-Kummissjoni jirriżulta minn projezzjonijiet makroekonomiċi sottostanti aktar ottimisti fl-Istrateġija Fiskali u mill-fatt li l-Istrateġija Fiskali ma tqisx l-impatt fiskali ta’ xi miżuri implimentati, filwaqt li l-moderazzjoni ppjanata tal-infiq attwali mhijiex appoġġata kompletament permezz ta’ miżuri implimentati, jew imħabbra b’mod kredibbli u għaldaqstant ma setgħetx titqies kompletament fit-tbassir tal-Kummissjoni.

               (8)Id-dejn tal-gvern ġenerali fir-Rumanija ammonta għal 34,7 % tal-PDG fl-2018. Skont it-tbassir tal-Kummissjoni d-dejn tal-gvern ġenerali huwa previst li jiżdied għal 46,6 % tal-PDG fl-2022, u għaldaqstant se jibqa’ taħt il-valur ta’ referenza tat-Trattat.

               (9)Skont l-Artikolu 3(4) tar-Regolament (KE) Nru 1467/97, il-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv jenħtieġ li titlesta fis-sena ta’ wara li jkun ġie identifikat id-defiċit (f’dan il-każ sal-2021), sakemm ma jkunx hemm ċirkustanzi speċjali. Il-pjan ta’ aġġustament jenħtieġ li jiġi determinat f’konformità mar-Regolament (KE) Nru 1467/97, filwaqt li titqies il-pożizzjoni ekonomika u fiskali tal-Istat Membru.

               (10)Fis-sitwazzjoni attwali, tali ċirkostanzi speċjali jeżistu fir-Rumanija. Il-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv sal-2021 tirrikjedi aġġustament fiskali qawwi wisq u tirriżulta f’telf tal-output sinifikanti. Perkors itwal ta’ aġġustament, filwaqt li xorta waħda jkun jeħtieġ aġġustamenti annwali sostanzjali, ikollu impatt aktar gradwali fuq it-tkabbir u jkun qed jitqies il-fatt li s-sena baġitarja 2020 tkun diġà bdiet. Ir-riformi strutturali segwiti b’mod parallel mal-konsolidazzjoni fiskali se jikkontribwixxu biex tiġi żgurata korrezzjoni fit-tul tad-defiċit eċċessiv. Fid-dawl ta’ dan u meta titqies is-sitwazzjoni ekonomika u fiskali tar-Rumanija, huwa ġġustifikat li tiġi stabbilita skadenza sal-2022 għall-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv.

               (11)Perkors ta’ aġġustament kredibbli u sostenibbli skont din l-iskadenza jkun jirrikjedi li r-Rumanija tilħaq il-mira tad-defiċit nominali tal-gvern ġenerali ta’ 3,6 % tal-PDG fl-2020, ta’ 3,4 % tal-PDG fl-2021 u ta’ 2,8 % tal-PDG fl-2022 li, abbażi tat-tbassir tal-Kummissjoni, hija konsistenti ma’ rata ta’ tkabbir nominali tan-nefqa primarja netta tal-gvern
                  2
                ta’ 8,2 % fl-2020, ta’ 5,5 % fl-2021 u ta’ 5,5 % fl-2022. Din ir-rata ta’ tkabbir tan-nefqa netta se tkun l-indikatur primarju użat biex jiġi vvalutat l-isforz fiskali jekk tkun meħtieġa analiżi bir-reqqa. L-aġġustament annwali korrispondenti fil-bilanċ strutturali huwa ta’ 0,5 % tal-PDG fl-2020, ta’ 0,8 % tal-PDG fl-2021 u ta’ 0,8 % tal-PDG fl-2022. Abbażi tat-tbassir attwali, dawn il-miri xorta jippermettu żidiet annwali fin-nefqa netta reali. Biex jintlaħqu l-miri x’aktarx ikun hemm bżonn li jiġu kkunsidrati mill-ġdid iż-żidiet kbar fil-pensjonijiet leġiżlati u miżuri oħra reċenti li jixprunaw id-deterjorament qawwi tad-defiċit fix-xenarju bażi.

               (12)Miżuri ta’ konsolidazzjoni tal-baġit jenħtieġ li jiżguraw korrezzjoni fit-tul filwaqt li jkunu mmirati lejn it-titjib tal-kwalità tal-finanzi pubbliċi u r-raffurzar tal-potenzjal ta’ tkabbir tal-ekonomija.

               (13)Sa mill-2016, ir-Rumanija b’mod sistematiku u b’mod ripetut kellha derogi għar-regoli fiskali stabbiliti fil-qafas fiskali nazzjonali, u b’hekk irrendiethom ineffettivi. Huwa kruċjali li fil-futur, ir-Rumanija tiżgura l-applikazzjoni sħiħa tal-qafas fiskali nazzjonali.

               (14)Fuq terminu medju u fit-tul, ir-riskji għal finanzi pubbliċi sodi jidhru għoljin, xprunati minn defiċits fiskali għoljin u spejjeż għat-tixjiħ. Iż-żieda fil-pensjonijiet, li daħlet fis-seħħ fis-sajf tal-2019 u li hija skedata li tidħol fis-seħħ matul l-2019-2021, għandha sehem kbir f’dawk ir-riskji. Dan jikkonferma l-ħtieġa urġenti li terġa’ tiġi stabbilita kollha kemm hi s-sostenibbiltà fit-tul tal-finanzi pubbliċi,

               ADOTTA DIN IR-RAKKOMANDAZZJONI:

               (1)Jenħtieġ li r-Rumanija ttemm il-qagħda attwali ta’ defiċit eċċessiv sa mhux aktar tard mill-2022.

               (2)Ir-Rumanija jenħtieġ li tilħaq il-miri tad-defiċit nominali tal-gvern ġenerali ta’ 3,6 % tal-PDG għall-2020, ta’ 3,4 % tal-PDG għall-2021 u ta’ 2,8 % tal-PDG għall-2022, li huma konsistenti ma’ rata ta’ tkabbir nominali ta’ nefqa primarja netta tal-gvern ta’ 8,2 % għall-2020, ta’ 5,5 % għall-2021 u ta’ 5,5 % għall-2022, li jikkorrispondu għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,5 % tal-PDG fl-2020, ta’ 0,8 % tal-PDG fl-2021 u ta’ 0,8 % tal-PDG fl-2022.

               (3)Jenħtieġ li r-Rumanija tispeċifika u timplimenta b’mod rigoruż il-miżuri li huma meħtieġa biex tikkoreġi tad-defiċit eċċessiv tagħha sal-2022. Jenħtieġ li l-miżuri ta’ konsolidazzjoni tal-baġit jiggarantixxu korrezzjoni fit-tul f’manjiera li tiffavorixxi t-tkabbir. Jenħtieġ li r-Rumanija tuża kull qligħ mhux mistenni għat-tnaqqis tad-defiċit.

               (4)Il-Kunsill jistabbilixxi l-iskadenza tal-15 ta’ Settembru 2020 sabiex ir-Rumanija tieħu azzjoni effettiva u, f’konformità mal-Artikolu 3(4a) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1467/97, biex tirrapporta fid-dettall l-istrateġija ta’ konsolidazzjoni prevista biex jintlaħqu l-miri. U minn hawn ’il quddiem l-awtoritajiet Rumeni jenħtieġ li jirrappurtaw dwar il-progress li jsir fl-implimentazzjoni ta’ dawn ir-rakkomandazzjonijiet mill-inqas kull sitt xhur, sakemm tkun seħħet il-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv.

               Barra minn hekk, l-awtoritajiet Rumeni jenħtieġ li jiżguraw l-applikazzjoni sħiħa tal-qafas fiskali nazzjonali tagħhom. Biex jiġi żgurat is-suċċess tal-istrateġija ta’ konsolidazzjoni fiskali, se jkun importanti wkoll li l-konsolidazzjoni fiskali tkun sostnuta minn riformi strutturali komprensivi, b’konformità mar-rakkomandazzjonijiet tal-Kunsill indirizzati lir-Rumanija fil-kuntest tas-Semestru Ewropew u b’mod partikolari dawk relatati mal-Proċedura ta’ Żbilanċ Makroekonomiku,

               Din ir-Rakkomandazzjoni hija indirizzata lir-Rumanija.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                        ĠU L 209, 2.8.1997, p. 6.

                     (2)

                        In-nefqa primarja netta tal-gvern tikkonsisti min-nefqa totali tal-gvern, esklużi n-nefqa tal-imgħax, in-nefqa fuq programmi tal-Unjoni koperti kollha kemm huma minn dħul li ġej mill-fondi tal-Unjoni u l-bidliet mhux diskrezzjonali fin-nefqa marbuta mal-benefiċċju tal-qgħad. Il-formazzjoni grossa tal-kapital fiss iffinanzjata f’livell nazzjonali hija mifruxa fuq perjodu ta’ erba’ (4) snin. Fil-kalkolu jiddaħħlu l-miżuri diskrezzjonali b’rabta mad-dħul jew żidiet fid-dħul preskritti bil-liġi. Miżuri ta’ darba, kemm fin-naħa tad-dħul kif ukoll tan-nefqa, huma esklużi.


               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 20.5.2020
            COM(2020) 524 final
            Rakkomandazzjoni għal
            RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
            dwar il-Programm ta' Riforma Nazzjonali tal-2020 tas-Slovenja u li twassal l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tal-2020 tas-Slovenja

               Rakkomandazzjoni għal

               RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL

               dwar il-Programm ta' Riforma Nazzjonali tal-2020 tas-Slovenja u li twassal l-opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tal-2020 tas-Slovenja

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta’ Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta’ pożizzjonijiet ta’ baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta’ politika ekonomika
                  1
               , u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,

               Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,

               Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju Ewropew,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,

               Billi:

               (1)Fis-17 ta’ Diċembru 2019, il-Kummissjoni adottat l-Istħarriġ Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli, li ta bidu għas-Semestru Ewropew tal-2020 għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika. Hija ħadet kont debitu tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, iddikjarat mill-Parlament Ewropew, mill-Kunsill u mill-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Fis-17 ta' Diċembru 2019, fuq il-bażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta' Twissija, li fih hija ma identifikatx is-Slovenja bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha titwettaq analiżi fil-fond. Fl-istess jum, il-Kummissjoni adottat ukoll rakkomandazzjoni għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro.

               (2)Ir-rapport dwar il-pajjiż tal-2020 għas-Slovenja
                  2
                ġie ppubblikat fis-26 ta’ Frar 2020. Dan ivvaluta l-progress tas-Slovenja fl-indirizzar tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fid-9 ta’ Lulju 2019
                  3
               , is-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet adottati fis-snin preċedenti u l-progress tas-Slovenja lejn il-miri nazzjonali Ewropa 2020 tagħha.

               (3)Fil-11 ta’ Marzu 2020, l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa uffiċjalment iddikjarat il-COVID-19 bħala pandemija dinjija. Hija emerġenza serja tas-saħħa pubblika għaċ-ċittadini, is-soċjetajiet u l-ekonomiji. Din qiegħda tpoġġi s-sistemi tas-saħħa nazzjonali taħt pressjoni qawwija u qiegħda tfixkel il-katini ta’ provvista dinjija, tikkawża volatilità fis-swieq finanzjarji, xokkijiet fid-domanda tal-konsumatur u qed tħalli effetti negattivi f’diversi setturi. Hija qed thedded ukoll l-impjiegi tan-nies, id-dħul tagħhom u n-negozju tal-kumpaniji. Hija tat xokk ekonomiku kbir li diġà qed ikollu riperkussjonijiet serji fl-Unjoni Ewropea. Fit-13 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni
                  4
                li tappella għal rispons ekonomiku kkoordinat għall-kriżi, li jinvolvi l-atturi kollha fil-livell nazzjonali u tal-Unjoni.

               (4)Diversi Stati Membri ddikjaraw stat ta’ emerġenza jew introduċew miżuri ta’ emerġenza. Kull miżura ta’ emerġenza jenħtieġ li tkun strettament proporzjonata, meħtieġa,  limitata fiż-żmien, u f’konformità mal-istandards Ewropej u internazzjonali. Dawn il-miżuri jenħtieġ li jkunu soġġetti għal sorveljanza demokratika u għal reviżjoni ġudizzjarja indipendenti.

               (5)Fl-20 ta’ Marzu 2020, il-Kummissjoni adottat Komunikazzjoni dwar l-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir
                  5
               . Il-klawżola, kif inhu stipulat fl-Artikoli 5(1), 6(3), 9(1) u 10(3) tar-Regolament (KE) 1466/97 u l-Artikoli 3(5) u 5(2) tar-Regolament (KE) 1467/97, tiffaċilita l-koordinazzjoni tal-politiki baġitarji fi żminijiet ta’ tnaqqis qawwi fir-ritmu ekonomiku. Fil-Komunikazzjoni tagħha, il-Kummissjoni qablet mal-Kunsill dwar il-fehma tagħha li, minħabba t-tnaqqis fir-ritmu ekonomiku qawwi li mistenni li jirriżulta mit-tfaqqigħa tal-COVID-19, il-kundizzjonijiet attwali jippermettu l-attivazzjoni tal-klawżola. Fit-23 ta’ Marzu 2020, il-Ministri tal-Finanzi tal-Istati Membri qablu mal-valutazzjoni tal-Kummissjoni. L-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali tippermetti għal tluq temporanju mill-perkors ta’ aġġustament lejn l-objettiv baġitarju fi żmien medju, sakemm dan ma jipperikolax is-sostenibbiltà fiskali fi żmien medju. Għall-parti korrettiva, il-Kunsill jista’ jiddeċiedi wkoll, b'rakkomandazzjoni mill-Kummissjoni, li jadotta trajettorja fiskali riveduta. Il-klawżola liberatorja ġenerali ma tissospendix il-proċeduri tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Dan jippermetti li l-Istati Membri jitbiegħdu mir-rekwiżiti baġitarji li normalment japplikaw filwaqt li jippermettu lill-Kummissjoni u lill-Kunsill biex iwettqu l-miżuri ta’ koordinazzjoni tal-politika meħtieġa fil-qafas tal-Patt.

               (6)Hija meħtieġa azzjoni kontinwa biex tiġi limitata u kkontrollata l-firxa tal-pandemija, tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi nazzjonali tas-saħħa, jittaffew il-konsegwenzi soċjoekonomiċi permezz ta’ miżuri ta’ appoġġ għan-negozju u l-unitajiet domestiċi u biex jiġu żgurati kundizzjonijiet adegwati ta’ saħħa u sigurtà fil-post tax-xogħol bil-ħsieb li terġa’ tibda l-attività ekonomika. Jenħtieġ li l-Unjoni tuża b’mod sħiħ id-diversi għodod li għandha għad-dispożizzjoni tagħha biex tappoġġa l-isforzi tal-Istati Membri f’dawk l-oqsma. B’mod parallel, jenħtieġ li l-Istati Membri u l-Unjoni jaħdmu flimkien biex iħejju l-miżuri meħtieġa biex jerġgħu lura għal funzjonament normali tas-soċjetajiet u l-ekonomiji tagħna u għal tkabbir sostenibbli, li jintegraw fost l-oħrajn it-tranżizzjoni ekoloġika u t-trasformazzjoni diġitali, u li jieħdu t-tagħlimiet kollha mill-kriżi.

               (7)Il-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat il-flessibbiltà li s-suq uniku joffri biex wieħed jadatta għal sitwazzjonijiet straordinarji. Madankollu, sabiex tiġi żgurata tranżizzjoni rapida u bla xkiel għall-fażi ta’ rkupru u l-moviment liberu ta’ merkanzija, servizzi u ħaddiema, miżuri eċċezzjonali li jżommu s-suq uniku milli jiffunzjona b’mod normali jridu jitneħħew malli ma jibqgħux indispensabbli. Il-kriżi attwali wriet il-ħtieġa għal pjanijiet ta’ tħejjija għall-kriżijiet fis-settur tas-saħħa, li jinkludu b’mod partikolari strateġiji ta’ xiri mtejba, ktajjen tal-provvista diversifikati u riżervi strateġiċi ta’ provvisti essenzjali. Dawn huma elementi ewlenin għall-iżvilupp ta’ pjanijiet usa’ ta’ tħejjija għall-kriżijiet.

               (8)Il-leġiżlatur tal-Unjoni diġà emenda l-oqfsa leġiżlattivi rilevanti
                  6
                biex jippermetti lill-Istati Membri jimmobilizzaw ir-riżorsi mhux użati kollha mill-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej sabiex ikunu jistgħu jindirizzaw l-effetti eċċezzjonali tal-pandemija COVID-19. Dawk l-emendi se jipprovdu flessibbiltà addizzjonali, kif ukoll proċeduri simplifikati. Sabiex jittaffew il-pressjonijiet ta’ flussi ta’ flus, l-Istati Membri jistgħu jibbenefikaw ukoll minn rata ta’ kofinanzjament ta’ 100 % mill-baġit tal-Unjoni fis-sena kontabilistika 2020-2021. Is-Slovenja hija mħeġġa tagħmel użu sħiħ minn dawk il-possibbiltajiet biex tgħin lill-individwi u lis-setturi l-aktar affettwati mill-isfidi.

               (9)Il-konsegwenzi soċjoekonomiċi tal-pandemija x’aktarx li huma mqassma b’mod inugwali bejn ir-reġjuni Sloveni minħabba xejriet differenti ta’ speċjalizzazzjoni u konċentrazzjoni ta’ attivitajiet ekonomiċi. Dan jinvolvi riskju sostanzjali ta’ aggravazzjoni tat-tendenza diġà osservata ta’ twessigħ tad-disparitajiet bejn il-belt kapitali u l-bqija tal-pajjiż. Flimkien mar-riskju temporanjament jintilef il-progress li sar fil-konverġenza bejn l-Istati Membri, is-sitwazzjoni attwali titlob risponsi ta’ politika mmirati.

               (10)Fit-30 ta’ April 2020, is-Slovenja ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tagħha tal-2020 kif ukoll il-Programm ta' Stabbiltà tal-2020 tagħha. Sabiex jitqiesu r-rabtiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

               (11)Bħalissa s-Slovenja tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir u soġġetta għar-regola tad-dejn.

               (12)Fit-13 ta’ Lulju 2018, il-Kunsill irrakkomanda lis-Slovenja biex tiżgura li r-rata ta’ tkabbir nominali tan-nefqa pubblika primarja netta
                  7
                ma taqbiżx it-3,1 % fl-2019, li tikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,65 % tal-PDG. Il-valutazzjoni kumplessiva tal-Kummissjoni tikkonferma devjazzjoni sinifikanti mill-perkors ta’ aġġustament rakkomandat lejn l-objettiv baġitarju ta’ terminu medju fl-2019 u matul l-2018 u l-2019 meħuda flimkien. Madanakollu, fid-dawl tal-attivazzjoni tal-klawżola liberatorja ġenerali, ma hemmx bżonn ta’ passi ulterjuri skont il-Proċedura ta’ Devjazzjoni Sinifikanti għas-Slovenja.

               (13)Fil-programm ta' Stabbiltà tiegħu għall-2020, il-Gvern qed jippjana li l-bilanċ nominali jiddeterjora minn surplus ta’ 0,5 % tal-PDG fl-2019 għal defiċit ta’ 8,1 % tal-PDG fl-2020. Wara li naqas għal 66,1 % tal-PDG fl-2019, il-proporzjon tad-dejn tal-amministrazzjoni pubblika mal-PDG huwa mistenni li jiżdied għal 82,4 % tal-PDG fl-2020 skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020. Il-perspettiva makroekonomika u fiskali hija affettwata minn inċertezza kbira minħabba l-pandemija tal-COVID-19.

               (14)B’reazzjoni għall-pandemija tal-COVID-19, u bħala parti minn approċċ koordinat tal-Unjoni, is-Slovenja adottat miżuri baġitarji biex iżżid il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tagħha, trażżan il-pandemija, u tipprovdi għajnuna lil dawk l-individwi u setturi affettwati b’mod partikolari. Skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020, dawn il-miżuri baġitarji ammontaw għal 4,4 % tal-PDG. Il-miżuri jinkludu skemi ta’ xogħol għal żmien qasir għall-impjegati mkeċċija temporanjament u għal dawk li jaħdmu għal rashom (2,3 % tal-PDG), infiq ogħla għall-kura tas-saħħa (0,5 % tal-PDG), kumpens għall-ħaddiema li jibqgħu fil-post tax-xogħol (0,4 % tal-PDG), bonus ta’ kriżi għall-impjegati tas-settur pubbliku (0,4 % tal-PDG), differimenti tat-taxxa (0,4 % tal-PDG) u għajnuna finanzjarja għal gruppi vulnerabbli (0,2 % tal-PDG). Barra minn hekk, is-Slovenja ħabbret miżuri li, filwaqt li ma għandhomx impatt baġitarju dirett, se jikkontribwixxu biex jappoġġaw il-likwidità lin-negozji, li l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 jistma li huma 5,1 % tal-PDG. Dawn il-miżuri jinkludu garanziji ta’ self (4,8 % tal-PDG), differimenti ta’ taxxa (0,2 % tal-PDG) u posponiment tal-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali għal dawk li jaħdmu għal rashom (0,1 % tal-PDG). Madankollu, it-tbassir tar-rebbiegħa 2020 tal-Kummissjoni jikkunsidra d-differimenti tat-taxxa kollha bħala miżuri ta’ likwidità mingħajr impatt baġitarju negattiv fl-2020. B’mod ġenerali, il-miżuri meħuda mis-Slovenja huma konformi mal-linji gwida stabbiliti fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar rispons ekonomiku koordinat għat-tifqigħa tal-COVID-19. L-implimentazzjoni sħiħa ta’ dawn il-miżuri, segwita mill-iffukar mill-ġdid tal-politiki fiskali lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fi żmien medju meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jippermettu, se tikkontribwixxi għall-preservazzjoni tas-sostenibbiltà fiskali fiż-żmien medju.

               (15)Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa 2020 tal-Kummissjoni taħt politiki mhux mibdula, il-bilanċ ġenerali tal-Gvern tas-Slovenja huwa mbassar li jkun ta’ -7,2 % tal-PDG fl-2020 u -2,1 % tal-PDG fl-2021. Il-proporzjon ta’ dejn tal-amministrazzjoni pubblika huwa projettat li jilħaq it-83,7 % tal-PDG fl-2020 u 79,9 % tal-PDG fl-2021.

               (16)Fl-20 ta’ Mejju 2020, il-Kummissjoni ħarġet rapport imħejji skont l-Artikolu 126(3) tat-Trattat minħabba l-ksur ipprojettat tas-Slovenja ta’ 3 % tal-limitu tad-defiċit tal-PDG fl-2020. B’mod ġenerali, l-analiżi tissuġġerixxi li l-kriterju tad-defiċit kif definit fit-Trattat u fir-Regolament (KE) Nru 1467/1997 mhuwiex sodisfatt.

               (17)Is-Slovenja ddikjarat l-epidemija COVID-19 fit-12 ta’ Marzu 2020 permezz tal-Att dwar il-Mard li Jittieħed u ħadet miżuri tas-saħħa pubblika biex trażżan it-tixrid tal-virus. Dan kien jinkludi l-koordinazzjoni tar-rwoli rispettivi tas-saħħa pubblika, il-kura primarja u sekondarja u servizzi oħra, kif ukoll l-introduzzjoni ta’ protokoll ta’ ttestjar xieraq. B’mod parallel, is-Slovenja introduċiet miżuri stretti ta’ trażżin, filwaqt li ħalliet ħwienet tal-ikel, spiżeriji, banek, pompi tal-petrol u uffiċċji postali miftuħa. Il-miżuri tas-saħħa pubblika u tal-lock-down għenu lis-Slovenja fl-ewwel mewġa (Marzu-Mejju) biex tipprevjeni l-għadd ta’ mard serju li jaqbeż il-kapaċità tas-sistema tas-saħħa tal-pajjiż. Minħabba l-miżuri ta’ trażżin, ħafna kumpaniji għalqu temporanjament jew naqqsu l-attivitajiet tagħhom. F’ekonomija miftuħa u orjentata lejn l-esportazzjoni bħas-Slovenja, it-tfixkil fil-katina tal-provvista u tnaqqis fid-domanda dinjija għall-prodotti, kellhom impatt partikolarment qawwi fuq it-tkabbir. Minħabba l-inċertezza rigward l-iżvilupp ekonomiku, ħafna deċiżjonijiet ta’ investiment fis-settur privat qed jiġu posposti. Billi t-trasport u t-turiżmu, tnejn mill-aktar setturi importanti tas-Slovenja huma mistennija li jkunu l-aktar affettwati bi tnaqqis ta’ 70 % fil-fatturat fl-2020, huwa projettat tnaqqis qawwi fil-PDG għall-2020.

               (18)Sa tmiem April 2020, l-awtoritajiet kienu adottaw żewġ pakketti ta’ miżuri biex jibbilanċjaw ix-xokk tal-COVID-19
                  8
               . L-ewwel pakkett ta’ mitigazzjoni, li jiswa madwar EUR 3,1 biljun ekwivalenti għal madwar 6,4 % tal-PDG, jiffoka primarjament fuq il-protezzjoni tal-impjiegi u l-gruppi soċjalment vulnerabbli. L-Istat ikopri l-kumpens tal-paga, il-ħlas għall-mard u l-kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali għal sensji temporanji kif ukoll il-kontribuzzjonijiet tal-assigurazzjoni tal-pensjoni għall-impjegati li jibqgħu fil-post tax-xogħol. Biex jittaffew ir-restrizzjonijiet tal-likwidità tan-negozji u tal-unitajiet domestiċi, is-servisjar tas-self jista’ jiġi pospost għal mhux aktar minn 12-il xahar. It-tieni pakkett, li jiswa madwar EUR 2 biljun, ekwivalenti għal madwar 4,2 % tal-PDG, prinċipalment jipprovdi għajnuna ta’ likwidità lill-kumpaniji. Il-pakkett jinkludi skema ta’ garanzija mill-istat permezz tal-banek, li tippermetti li self jingħata lil kumpaniji kbar iggarantiti mill-Istat għal mhux aktar minn 70 % tal-kapital u s-self li għandu jingħata lill-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju (SMEs) garantiti sa 80 %. Id-diferiment tal-ħlasijiet tat-taxxa u l-eżenzjoni tal-kontribuzzjonijiet soċjali, u t-tħaffif tal-ħlasijiet kuntrattwali mill-awtoritajiet pubbliċi, għandu jgħin lin-negozji jimmitigaw il-problemi tagħhom bil-likwidità u l-aċċess għall-finanzi.

               (19)B’domanda dejjem tikber għas-servizzi tas-saħħa fil-bidu tat-tifqigħa tal-COVID-19, is-Slovenja ffaċċjat sfidi biex tiżgura kapaċità suffiċjenti tal-kura tas-saħħa. It-tifqigħa tal-virus żvelat problemi strutturali fis-sistema tas-saħħa. Pereżempju, id-densità relattivament baxxa tat-tobba hija sfida addizzjonali fil-ġlieda kontra l-epidemija. Għalhekk huwa importanti li jiġu reklutati ħaddiema tas-saħħa aktar imħarrġa, li jiġu protetti l-kundizzjonijiet tax-xogħol tagħhom u li jiġu impjegati fejn hemm bżonn l-aktar. L-użu ta’ għodod dijanjostiċi, ta’ testijiet u ta’ saħħa elettronika li jippermettu s-segwitu u t-telemediċina huma kruċjali. Riċerka mmirata u soluzzjonijiet innovattivi huma importanti wkoll biex jgħinu lis-servizzi tas-saħħa pubblika jiġbru u jużaw data anonimizzata biex isiru deċiżjonijiet infurmati. Il-kriżi tenfasizza l-ħtieġa li tiġi protetta l-kapaċità ta’ finanzjament tas-sistemi tas-saħħa u tal-kura fit-tul, li t-tnejn huma riformi strutturali pendenti. L-adozzjoni u l-implimentazzjoni f’waqthom ta’ Att dwar il-Kura tas-Saħħa u l-Assigurazzjoni tas-Saħħa ġdid, li jwessa’ s-sorsi finanzjarji tas-sistema tas-saħħa, u jiżviluppa bafers finanzjarji, se jnaqqsu l-fluttwazzjoni tar-riżorsi finanzjarji matul iċ-ċiklu ekonomiku. In-nuqqas ta’ att ta’ kura fit-tul illimita l-abbiltà tas-Slovenja biex tiġġieled it-tifqigħa COVID-19 fl-aktar ambjenti tal-kura affettwati. Billi l-anzjani, il-persuni b’diżabbiltà u l-persuni b’mard kroniku għandhom riskju akbar ta’ mard serju minħabba l-virus, huma meħtieġa aktar sforzi sinifikanti biex jiġu żgurati servizzi ta’ kura fit-tul ta’ kwalità, integrati tajjeb mas-servizzi tas-saħħa.

               (20)Il-kriżi tas-saħħa u dik ekonomika kkawżata mill-COVID-19 poġġiet pressjoni bla preċedent fuq is-suq tax-xogħol u s-sistema ta’ protezzjoni soċjali tas-Slovenja. Skont it-tbassir tal-Kummissjoni, il-qgħad mistenni jiżdied għal 7 % fl-2020 u jirkupra għal 5,1 % fl-2021. Biex trażżan iż-żieda rapida fil-qgħad fis-setturi tan-negozju l-aktar affettwati, is-Slovenja adottat rispons politiku komprensiv li jgħaqqad flimkien miżuri preventivi ma’ miżuri maħsuba biex jiffaċilitaw id-dħul mill-ġdid mgħaġġel tal-ħaddiema fis-suq tax-xogħol. Tweġibiet ta’ politika ewlenin, li jsiru f’konsultazzjoni mas-sħab soċjali, għandhom jiffukaw fuq il-kisba ta’ irkupru sostnut u ġust billi jissaħħu l-politiki attivi eżistenti tas-suq tax-xogħol u l-iskemi taż-żamma tal-impjieg, inkluż skemi ta’ xogħol għal żmien qasir u l-introduzzjoni ta’ appoġġ ieħor marbut biż-żmien għan-negozji, bħal sussidji fuq il-pagi u eżenzjonijiet minn kontribuzzjonijiet tas-sigurtà soċjali. Dawn il-miżuri jistgħu jgħinu biex jitnaqqas it-telf tad-dħul għall-ħaddiema kollha, inklużi dawk f’impjieg mhux standard, kif ukoll għal dawk li jaħdmu għal rashom. Arranġamenti tax-xogħol flessibbli, inkluża l-flessibbiltà fil-post tax-xogħol (pereż. dispożizzjonijiet tat-telexogħol), flessibbiltà fil-ħin tax-xogħol (pereż. dispożizzjonijiet ta’ flexitime) u flessibbiltà f’organizzazzjonijiet tax-xogħol (pereż. servizzi interni ta’ kumpanija) jistgħu jsostnu l-impjiegi b’mod sinifikanti waqt il-lockdown u meta terġa’ tibda l-attività ekonomika. It-trawwim tal-ispirtu intraprenditorjali se jkun kruċjali għar-rilanċ tal-ekonomija u biex isiru l-aġġustamenti meħtieġa wara l-kriżi. Għalhekk huwa partikolarment importanti li jiġu appoġġati l-persuni li jaħdmu għal rashom billi jitnaqqas il-piż amministrattiv u l-iżvantaġġi finanzjarji meta mqabbla mal-impjegati.

               (21)Sabiex jittaffa l-impatt soċjali ta’ din il-kriżi, huwa essenzjali li s-Slovenja tkompli tipprovdi pakkett adegwat ta’ benefiċċji soċjali. Għal dan il-għan, se jkun meħtieġ monitoraġġ regolari tal-effetti tal-kriżi fuq il-faqar. Jenħtieġ li tingħata attenzjoni speċjali lill-anzjani, u b’mod partikolari n-nisa, li għalihom ir-rati ta’ riskju ta’ faqar jew ta’ esklużjoni soċjali kienu ogħla mill-medja tal-UE diġà qabel il-kriżi. L-emenda għal-leġiżlazzjoni tal-pensjonijiet, adottata mill-Parlament Nazzjonali f’Novembru 2019, hija mistennija li ttejjeb l-adegwatezza tal-pensjonijiet għal pensjonanti ġodda, filwaqt li l-pensjonanti attwali, inklużi dawk fil-livell tal-faqar jew taħt il-linja tal-faqar, mhumiex se jibbenefikaw minnha. Assistenza finanzjarja addizzjonali offruta lill-organizzazzjonijiet li jaħdmu fuq quddiem tiżgura li l-pandemija tal-COVID-19 ma taffettwax b’mod sproporzjonat lin-nies li jinsabu f’riskju ta’ esklużjoni soċjali u li l-ħtiġijiet bażiċi tagħhom jiġu ssodisfati, bħall-ikliet ta’ kuljum u l-kura tas-saħħa.

               (22)Il-miżuri ta’ likwidità ġew introdotti għan-negozji f’April 2020, iżda għad hemm negozji vijabbli bħal ditti iżgħar innovattivi u ta’ tkabbir kbir li l-klassifikazzjonijiet tal-kreditu tal-banek tagħhom għadhom mhumiex stabbiliti tajjeb biżżejjed biex jintitolawhom għal garanziji fuq is-self imsemmija hawn fuq mill-banek. Aċċess imtejjeb għal finanzjament alternattiv, inklużi strumenti finanzjarji ta’ ekwità (pereż. kapital ta’ riskju) jista’ jkun meħtieġ, b’mod partikolari f’pajjiżi bħas-Slovenja fejn is-swieq tal-ekwità huma sottożviluppati. L-għodod ta’ kapital tal-ekwità eżistenti tas-Slovenja jistgħu jkunu mezz biex jiġu allokati fondi ta’ salvataġġ lil dawk in-negozji li qed joħorġu b’suċċess mill-kriżi, bħal SMEs innovattivi, negozji ġodda u negozji li qed jespandu, kif ippjanat minn Stati Membri oħra. L-applikazzjoni tas-salvagwardji previsti fir-regoli tal-UE se tiżgura li dawn l-injezzjonijiet ma jaffettwawx ħażin l-effiċjenza tal-kumpaniji jew il-kompetizzjoni ekonomika.

               (23)Il-kriżi tal-COVID-19 affettwat b’mod qawwi l-kapaċità ta’ negozji jew unitajiet domestiċi, li qabel kienu vijabbli, biex iħallsu l-kontijiet tagħhom. Jekk ma tittieħed l-ebda azzjoni, parti kbira mis-settur privat tiffaċċja l-insolvenza. Fost il-miżuri ta’ likwidità tiegħu għan-negozji, il-Gvern Sloven introduċa moratorju ta’ 12-il xahar fuq il-ħlas lura tas-self bankarju lill-korporazzjonijiet mhux finanzjarji u lill-unitajiet domestiċi. L-effiċjenza u l-effettività ta’ din il-miżuri u miżuri simili jeħtieġ li jiġu vvalutati bir-reqqa u mmonitorjati. Kwalunkwe effett negattiv tal-miżuri għandu wkoll jiġi rimedjat malajr, sabiex l-istabbiltà finanzjarja tkun żgurata l-ħin kollu.

               (24)Il-kumpaniji f’diffikultà, u b’mod partikolari dawk iżgħar, jeħtieġu mhux biss il-likwidità u l-finanzjament, iżda wkoll ambjent ta’ appoġġ għan-negozju. Dan jinkludi l-implimentazzjoni rapida u mhux burokratika tal-miżuri ta’ salvataġġ tal-COVID-19 iżda jmur lil hinn minn dan. Il-piż regolatorju u amministrattiv għoli tal-pajjiż joħloq spejjeż li kumpaniji f’diffikultà jistgħu sempliċement ma jaffordjawx f’dawn iż-żminijiet diffiċli. It-tnaqqis tal-burokrazija relatata, pereżempju, mal-permessi, l-obbligi ta’ rappurtar u l-proċeduri ta’ taxxa huwa mod effettiv biex tiġi pprovduta għajnuna immedjata u evidenti lid-ditti, mingħajr ma jintefa’ piż fuq il-baġit nazzjonali u indirettament fuq il-kontribwent. L-immodernizzar tar-regoli se jippermetti lill-professjonijiet joffru servizzi aktar kosteffikaċi u innovattivi li l-kumpaniji issa jeħtieġu. Is-Slovenja ħolqot għodod biex jitnaqqas il-piż amministrattiv, inkluż id-“Dokument Uniku” u “test għall-SMEs”. L-użu ta’ dawn l-għodod issa jista’ jiġi massimizzat biex jipprovdi għajnuna immedjata. Il-kriżi se jpoġġi aktar stress fuq is-soluzzjoni tat-tilwim kummerċjali u l-prosekuzzjoni tal-kriminalità ekonomika. Il-qafas tal-insolvenza se jkollu bżonn ukoll aktar fokus biex jiġu evitati insolvenzi relatati mal-kriżi, fuq stralċ rapidu ta’ negozji mhux vijabbli u ċans ieħor għal dawk involuti.

               (25)Biex jitrawwem l-irkupru ekonomiku, se jkun importanti li l-proġetti maturi ta’ investiment pubbliku jingħataw finanzjament bil-quddiem u li jiġi promoss l-investiment privat, inkluż permezz ta’ riformi rilevanti. L-avvanzar tat-tranżizzjoni ekoloġika bi proġetti sostenibbli, bħat-tranżizzjoni lil hinn mill-minjieri tal-faħam u l-produzzjoni tal-elettriku mill-faħam, jista’ jkun tali investiment. L-investiment fit-tranżizzjoni ekoloġika kif deskritta fil-Pjan Nazzjonali tal-Enerġija u l-Klima tas-Slovenja jista’ jgħin biex jingħata stimolu fuq żmien qasir lill-irkupru u l-konsegwenzi ta’ terminu medju tat-tifqigħa tal-COVID-19. Dan jista’ jinvolvi ż-żieda fis-sehem baxx attwali ta’ sorsi ta’ enerġija rinnovabbli, it-tisħiħ tal-infrastruttura tal-enerġija, it-tnaqqis tat-tniġġis tal-arja, li huwa 'l fuq mill-medja tal-UE fl-ibliet tas-Slovenja, it-tisħiħ tal-ekonomija ċirkolari, l-appoġġ għall-intraprenditorija soċjali, u l-aċċellerazzjoni tal-isforzi biex jiġu limitati l-impatti potenzjali fuq ir-reġjuni u s-setturi l-aktar affettwati mit-tranżizzjoni. It-tnaqqis attwali fl-emissjonijiet ma jdumx jekk ma tingħatax biżżejjed attenzjoni lill-investimenti nodfa fil-qasam tal-enerġija u l-klima f’pakketti ta’ rkupru, biex b’hekk is-Slovenja taqa’ lura fuq il-miri tal-klima tagħha. L-ipprogrammar tal-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta għall-perjodu 2021-2027 jista’ jgħin biex is-Slovenja tindirizza xi wħud mill-isfidi li qed tippreżenta t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima, b’mod partikolari fit-territorji koperti mill-Anness D tar-rapport tal-pajjiż. B’hekk is-Slovenja tkun tista’ tagħmel l-aħjar użu minn dan il-fond.

               (26)Għal irkupru ekonomiku li jinkorpora l-prinċipju tas-sostenibbiltà, se jkun meħtieġ investiment biex jiġi żviluppat aktar it-trasport sostenibbli, u biex jiġu appoġġati t-trasport pubbliku tal-passiġġieri u l-konnessjonijiet sostenibbli, b’mod partikolari għall-ferroviji. Il-kriżi tal-COVID-19 wasslet għal sfidi addizzjonali għat-trasport tal-merkanzija u tat-tranżitu u għalkemm is-Slovenja ħadet l-azzjoni meħtieġa u ppermettiet il-fluss tal-oġġetti — b’mod partikolari oġġetti kritiċi, dan se jkollu impatt negattiv fuq it-tkabbir ekonomiku tal-pajjiż.

               (27)Bħala parti minn strateġija ta’ ħruġ u ta’ rkupru, se jkun importanti li jiġi appoġġat l-investiment fir-riċerka u l-innovazzjoni, li huwa mutur kritiku tal-produttività u t-tkabbir ekonomiku. Anki qabel il-kriżi, is-Slovenja kienet ikklassifikata bħala ‘innovatur moderat’ biss, u b’hekk qed tnaqqas l-isforzi tagħha biex tlaħħaq ma’ dawk bl-aħjar prestazzjoni. Is-settur tan-negozju huwa responsabbli għal 75% tal-infiq fuq ir-RuŻ. Il-kriżi ekonomika għal darba oħra qed tkun ta’ riskju għar-RuŻ min-negozji u għall-innovazzjoni. Rati relattivament baxxi ta’ innovazzjoni, speċjalment mill-SMEs, inaqqsu r-ritmu tal-iżvilupp u d-diffużjoni ta’ proċessi u soluzzjonijiet tan-negozju innovattivi, li huma mitluba mill-kriżi COVID-19. L-investiment huwa meħtieġ biex jgħin lill-SMEs innovattivi — inklużi n-negozji ġodda — li l-attivitajiet tagħhom jinvolvu teknoloġiji emerġenti u innovazzjonijiet rivoluzzjonarji, biex iżidu l-produzzjoni tagħhom. Il-kooperazzjoni bejn l-akkademja u n-negozju hija fil-biċċa l-kbira limitata għas-setturi ta’ teknoloġija medja u avvanzata. L-effettività ta’ uffiċċji ta’ trasferiment ta’ għarfien imwaqqfa minn organizzazzjonijiet ta’ riċerka u istituzzjonijiet ta’ edukazzjoni għolja tvarja konsiderevolment. Ir-rabtiet bejn l-akkademja u n-negozju huma essenzjali biex l-għarfien dwar l-innovazzjoni jiġi tradott b’suċċess, biex titjieb il-prestazzjoni tar-riċerka u l-innovazzjoni tal-pajjiż, u biex ikun hemm tkabbir ekonomiku. L-infiq pubbliku fuq ir-RuŻ kien modest, u parzjalment jiddependi fuq il-Fondi Strutturali tal-UE. L-irkupru minn din il-kriżi se jirrikjedi l-prijoritizzazzjoni tal-investiment pubbliku fir-riċerka u l-innovazzjoni, inkluż ir-riċerka teknoloġika u dik applikata.

               (28)It-trasformazzjoni diġitali se tkun kruċjali għall-irkupru ekonomiku ta’ wara l-kriżi. Il-potenzjal tal-pajjiż f’dan il-qasam intwera permezz tal-introduzzjoni rapida ta’ skemi tat-telexogħol u soluzzjonijiet tal-kummerċ online minn xi kumpaniji Sloveni fil-bidu tal-kriżi. Diġitalizzazzjoni akbar fil-mudelli tan-negozju u fil-proċessi tal-produzzjoni se testendi dawn it-trasformazzjonijiet għal aktar setturi tal-ekonomija. Is-Slovenja tista’ tibni fuq l-għarfien eżistenti u l-kapaċitajiet eċċellenti fir-robotika, l-intelliġenza artifiċjali u t-teknoloġija tal-blockchain biex tappoġġa l-espansjoni tad-diġitalizzazzjoni għal industriji tradizzjonali inqas avvanzati. L-użu mill-ġdid tal-firxa wiesgħa ta’ data tas-settur pubbliku attwalment disponibbli jista’ jappoġġa l-innovazzjoni u l-ekonomija tal-big data. It-titjib tal-ħiliet diġitali tal-ħaddiema jista’ jżid l-impjegabbiltà tagħhom relattivament malajr u jappoġġa l-irkupru ekonomiku. L-introduzzjoni ta’ servizzi elettroniċi tal-Gvern li jkunu faċli biex jintużaw u servizzi pubbliċi diġitali se tgħin biex jitnaqqas il-piż amministrattiv għan-negozji. Filwaqt li diġà hemm disponibbli firxa ta’ servizzi pubbliċi online, l-użu tagħhom minn individwi u negozji se jirrikjedi sforzi biex tiżdied il-fiduċja tan-nies fit-tranżazzjonijiet online u s-sigurtà tagħhom (pereż. l-introduzzjoni ta’ identifikatur elettroniku nazzjonali, is-sigurtà ċibernetika u l-karatteristiċi ta’ privatezza). Konnessjonijiet broadband veloċi u affidabbli (fissi u mobbli), inkluż f’żoni rurali, huma indispensabbli għall-iżvilupp ta’ servizzi soċjali u ekonomiċi onlajn ewlenin. L-introduzzjoni tal-5G tiddependi fuq it-tqassim f’waqtu tal-ispettru 5G.

               (29)Klassijiet regolari għal-livelli kollha tal-edukazzjoni ġew sostitwiti b’tagħlim mill-bogħod matul l-għeluq minħabba l-COVID-19. It-tagħlim online jeħtieġ infrastruttura diġitali adegwata, materjal edukattiv, u għalliema bil-ħiliet u l-appoġġ meħtieġa biex jgħallmu b’mod effettiv. L-istudenti kollha, b’mod partikolari l-gruppi vulnerabbli, inklużi dawk b’diżabbiltajiet u dawk minn żoni rurali, jeħtieġ li jkollhom aċċess adegwat għal tagħlim mill-bogħod u ħiliet diġitali diċenti biex jibbenefikaw bis-sħiħ minn tagħlim mill-bogħod. Il-ħiliet diġitali għandhom jidhru b’mod aktar prominenti fil-kurrikuli u l-programmi tal-iskejjel, biex jitjiebu l-ħiliet tal-ħaddiema. Dan jippermetti użu usa’ tat-telexogħol u tas-servizzi diġitali, tqabbil aħjar tal-ħiliet diġitali mar-rekwiżiti tas-suq tax-xogħol, kif ukoll l-inklużjoni ta’ gruppi vulnerabbli bħall-anzjani jew persuni li jgħixu f’żoni rurali.

               (30)Filwaqt li r-rakkomandazzjonijiet attwali jiffukaw fuq l-indirizzar tal-impatti soċjoekonomiċi tal-pandemija u fuq l-iffaċilitar tal-irkupru ekonomiku, ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż tal-2019 adottati mill-Kunsill fid-9 ta’ Lulju 2019 koprew ukoll riformi li huma essenzjali biex jiġu ttratati l-isfidi strutturali fi żmien medju sa dak twil. Dawn ir-rakkomandazzjonijiet jibqgħu pertinenti u se jkomplu jiġu mmonitorjati matul iċ-ċiklu annwali tas-Semestru Ewropew tas-sena d-dieħla. Dan japplika wkoll għal rakkomandazzjonijiet rigward politiki ekonomiċi relatati mal-investiment. Dawn ir-rakkomandazzjonijiet tal-aħħar jenħtieġ li jitqiesu għall-ipprogrammar strateġiku tal-finanzjament tal-politika ta’ koeżjoni ta’ wara l-2020, inkluż għal miżuri ta’ mitigazzjoni u l-istrateġiji ta’ ħruġ fir-rigward tal-kriżi attwali.

               (31)Is-Semestru Ewropew jipprovdi l-qafas għal koordinazzjoni kontinwa tal-politika ekonomika u tal-impjiegi fl-Unjoni, li jista’ jkun ta’ kontribut għal ekonomija sostenibbli. L-Istati Membri evalwaw il-progress fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta’ Żvilupp Sostenibbli (Sustainable Development Goals, SDGs) tan-Nazzjonijiet Uniti fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tal-2020 tagħhom. Billi tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa tar-rakkomandazzjonijiet ta’ hawn taħt, is-Slovenja se tikkontribwixxi għall-progress lejn l-SDGs u għall-isforz komuni biex tiġi żgurata s-sostenibbiltà kompetittiva fl-Unjoni.

               (32)Il-koordinazzjoni mill-qrib bejn l-ekonomiji fl-unjoni ekonomika u monetarja hija kruċjali biex jinkiseb irkupru rapidu mill-impatt ekonomiku tal-COVID-19. Is-Slovenja, bħala Stat Membru li l-munita tagħha hija l-euro — u filwaqt li tqis il-gwida politika mill-Grupp tal-Euro — għandha tiżgura li l-politiki tagħha jibqgħu konsistenti mar-rakkomandazzjonijiet taż-Żona tal-Euro u kkoordinati ma’ dawk tal-Istati Membri l-oħra taż-Żona tal-Euro.

               (33)Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2020, il-Kummissjoni għamlet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tas-Slovenja u ppubblikatha fir-rapport għal kull pajjiż tal-2020. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 u l-Programm ta’ Riforma Nazzjonali tal-2020 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet indirizzati lis-Slovenja fi snin preċedenti. Hija mhux biss qieset ir-rilevanza tagħhom għall-politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fis-Slovenja imma qieset ukoll il-konformità tagħhom mar-regoli u mal-gwida tal-Unjoni, minħabba l-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika kumplessiva tal-Unjoni billi jingħata kontribut fil-livell tal-Unjoni għad-deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

               (34)Fid-dawl ta’ dik il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2020 u l-opinjoni
                  9
                tiegħu hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni (1) hawn taħt.

               B’DAN JIRRAKKOMANDA li s-Slovenja tieħu azzjoni fl-2020 u l-2021 biex:

               1.F’konformità mal-klawżola liberatorja ġenerali, tieħu l-miżuri kollha meħtieġa biex tindirizza b’mod effettiv il-pandemija, issostni l-ekonomija u tappoġġa l-irkupru sussegwenti. Meta l-kundizzjonijiet ekonomiċi jkunu jippermettu, isssegwi politiki fiskali mmirati lejn il-kisba ta’ pożizzjonijiet fiskali prudenti fi żmien medju u tiżgura s-sostenibbiltà fejn jidħol id-dejn, filwaqt li ttejjeb l-investiment. Tiżgura r-reżiljenza tas-sistema tal-kura tas-saħħa u fit-tul, inkluż billi tipprovdi provvista adegwata ta’ prodotti mediċi kritiċi u billi tindirizza n-nuqqas ta’ ħaddiema fis-settur tas-saħħa.

               2.Tipprovdi sostituzzjoni ta’ dħul u protezzjoni soċjali adegwati. Tnaqqas l-impatt tal-kriżi fuq l-impjiegi, inkluż permezz tat-tisħiħ ta’ skemi ta’ xogħol b’ħinijiet iqsar u permezz ta’ arranġamenti ta’ xogħol flessibbli. Tiżgura li dawn il-miżuri jipprovdu protezzjoni adegwata għall-ħaddiema mhux standard.

               3.Tkompli timplimenta malajr miżuri biex jipprovdu likwidità u finanzjament lin-negozji u lill-unitajiet domestiċi u biex tnaqqas il-piż amministrattiv. Tiffinanzja fil-bidu tal-perjodu tagħhom proġetti maturi ta’ investiment pubbliku u tippromwovi l-investiment privat biex jiġi appoġġat l-irkupru ekonomiku. Tiffoka l-investiment fuq it-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali, b’mod partikolari fuq il-produzzjoni u l-użu nadif u effiċjenti tal-enerġija, l-infrastruttura ambjentali, it-trasport sostenibbli, ir-riċerka u l-innovazzjoni u t-tnedija tan-network 5G. Tippromwovi l-kapaċitajiet diġitali tan-negozji, u t-tisħiħ tal-ħiliet diġitali, il-Kummerċ elettroniku u s-Saħħa elettronika.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                        ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

                     (2)

                        SWD(2020) 523 final.

                     (3)

                        ĠU C 301, 5.9.2019, p. 117.

                     (4)

                        COM(2020) 112 final.

                     (5)

                        COM(2020) 123 final.

                     (6)

                        Ir-Regolament (UE) Nru 2020/460 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta’ Marzu 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013, (UE) Nru 1303/2013 u (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi biex jiġu mmobilizzati investimenti fis-sistemi tal-kura tas-saħħa tal-Istati Membri u f’setturi oħra tal-ekonomiji tagħhom b’reazzjoni għat-tifqigħa tal-COVID-19 (Inizjattiva ta’ Investiment b’Rispons għall-Coronavirus) (ĠU L 99, 31.3.2020, p. 5) u r-Regolament (UE) 2020/558 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-23 ta’ April 2020 li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1301/2013 u (UE) Nru 1303/2013 fir- rigward miżuri speċifiċi biex tingħata flessibbiltà eċċezzjonali għall-użu tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej b’reazzjoni għat-tifqigħa tal-COVID-19 (ĠU L 130, 24.4.2020, p. 1).

                     (7)

                        In-nefqa primarja netta tal-Gvern hi magħmula min-nefqa totali tal-Gvern mingħajr in-nefqa marbuta mal-imgħax, in-nefqa marbuta mal-programmi tal-Unjoni kompletament koperti mid-dħul tal-fondi tal-Unjoni u mill-bidliet mhux diskrezzjonali fin-nefqa marbuta mal-benefiċċju tal-qgħad. Il-formazzjoni grossa tal-kapital fiss iffinanzjata fuq livell nazzjonali hija mifruxa f'erba’ snin. Miżuri ta’ dħul diskrezjonarji jew żidiet fid-dħul mitluba mil-liġi huma meqjusa. Miżuri ta’ darba fuq in-naħa kemm tad-dħul kif ukoll tan-nefqa huma nettjati.

                     (8)

                        Il-Kummissjoni adottat qafas temporanju ta’ għajnuna mill-Istat għal tali miżuri ta’ għajnuna, li inter alia jinkludi salvagwardji dwar il-vijabbiltà tad-ditti; ĠU C 91I , 20.3.2020, p. 1.

                     (9)

                        Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97.