               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 23.5.2018
            COM(2018) 402 final
            Rakkomandazzjoni għal
            RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
            dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2018 tal-Bulgarija u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2018 tal-Bulgarija

               Rakkomandazzjoni għal

               RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL

               dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2018 tal-Bulgarija

                  u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2018 tal-Bulgarija

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta' Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta' pożizzjonijiet ta' budget u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta' politika ekonomika
                  1
               , u b’mod partikolari l-Artikolu 9(2) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi
                  2
               , u b'mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea
                  3
               ,

               Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew
                  4
               ,

               Wara li kkunsidra l-konklużjonjiet tal-Kunsill Ewropew,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,

               Billi:

               (1)Fit-22 ta’ Novembru 2017, il-Kummissjoni adottat l-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir, li ta bidu għas-Semestru Ewropew għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika tal-2018. Qieset il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, ipproklamati mill-Parlament Ewropew,il-Kunsill u l-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Il-prijoritajiet tal-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir ġew approvati mill-Kunsill Ewropew fit-22 ta’ Marzu 2018. Fit-22 ta’ Novembru 2017, fuq il-bażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ukoll ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, li fih identifikat lill-Bulgarija bħala wieħed mill-Istati Membri li għalih trid issir analiżi fil-fond.

               (2)Ir-rapport tal-pajjiż tal-2018 għall-Bulgarija
                  5
                ġie ppubblikat fis-7 ta’ Marzu 2018. Dan ir-rapport jivvaluta l-progress tal-Bulgarija biex tindirizza r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fil-11 ta’ Lulju 2017, is-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet adottati fis-snin preċedenti u l-progress tal-Bulgarija lejn il-miri nazzjonali tiegħu tal-Ewropa 2020. Ir-rapport inkluda wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha wkoll ġew ippubblikati fis-7 ta’ Marzu 2018
                  6
               . L-analiżi tal-Kummissjoni twassalha għall-konkluzjoni li l-Bulgarija għaddejja minn żbilanċi makroekonomiċi. Il-vulnerabbiltajiet fis-settur finanzjarju jingħaqdu ma’ pożizzjoni ta' dejn għolja u self improduttiv fis-settur korporattiv, fil-kuntest ta’ aġġustament mhux komplut tas-suq tax-xogħol.

               (3)Fid-19 ta' April 2018, il-Bulgarija ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tagħha tal-2018 u l-Programm ta' Konverġenza tal-2018 tagħha. Biex jitqiesu l-konnessjonijiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin. Il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-Bulgarija jinkludi impenji kemm għat-terminu qasir kif ukoll għat-terminu medju u jkopri l-isfidi identifikati fir-rapport tal-pajjiż 2018. B’mod partikolari, iħabbar miżur għat-tisħiħ tas-superviżjoni bankarja u mhux bankarja, biex itejjeb il-qafas tal-insolvenza u biex inaqqas id-dgħjufijiet li għad fadal identifikati fl-eżerċizzji tas-simulazzjoni ta' kriżi fl-2016. Hemm ukoll miżuri oħra biex isaħħu l-ġbir tat-taxxi u jindirizzaw l-ekonomija sotterranja, biex itejjbu l-indirizzar tal-politika attiva tas-suq tax-xogħol, biex iżidu l-protezzjoni soċjali u biex jindirizzaw sfidi varji fis-setturi tas-saħħa u l-edukazzjoni. B’kollow, l-implimentazzjoni effettiva tal-Programm Nazzjonali ta' Riforma għandu jirfed il-korrezzjoni tal-iżbilanċji.

               (4)Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi rilevanti għall-pajjiż ġew indirizzati fl-ipprogrammar tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej għall-perjodu 2014-2020. Kif kien previst fl-Artikolu 23 tar-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
                  7
               , fejn ikun neċessarju li jingħata sostenn lill-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet rilevanti tal-Kunsill, il-Kummissjoni tista' titlob lil Stat Membru biex jirrieżamina u jipproponi emendi fil-Ftehim ta' Sħubija u fil-programmi rilevanti tiegħu. Il-Kummissjoni pprovdiet dettalji ulterjuri dwar kif tista' tagħmel użu minn dik id-dispożizzjoni f'linji gwida dwar l-applikazzjoni tal-miżuri li jorbtu l-effettività tal-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej ma' governanza ekonomika tajba
                  8
               .

               (5)Il-Bulgarija bħalissa tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Fil-Programm ta' Konverġenza 2018 tiegħu, il-gvern, li beda minn surplus nominali ta’ 0,9 % tal-PDG fl-2017, jimmira għal baġit ibbilanċjat fl-2018 u surplus tal-PDG ta’ 0,3 % fl-2019, 0,5 % fl-2020 u 0,2 % fl-2021. L-objettiv baġitarju fuq terminu medju – defiċit strutturali ta’ 1 % tal-PDG – hu ppjanat li jkompli jintlaħaq b’marġni pożittiv tul il-perijodu tal-programm. Skont il-Programm ta’ Konverġenza tal-2018, il-proporzjon ġenerali ta’ dejn tal-gvern mal-PDG huwa mistenni li jonqos gradwalment minn 25,4 % tal-PDG fl-2017 għal 19,4 % fl-2021. Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed dawn il-projjezzjonijiet baġitarji huwa plawsibbli. Abbażi tat-tbassir tar-rebbiegħa tal-2018 tal-Kummissjoni, il-bilanċ strutturali huwa mbassar li jibqa’ f’surplus iżda li jonqos minn 0,9 % tal-PDG fl-2017 għal 0,6 % tal-PDG fl-2018 u jibqa’ fl-istess livell fl-2019. Il-bilanċ strutturali huwa pproġettat li se jibqa’ ’l fuq mill-objettiv baġitarju fuq terminu medju fis-sentejn li huma. Kumplessivament, il-Kunsill huwa tal-opinjoni li fl-2018 u fl-2019 il-Bulgarija hija proġettata li tikkonforma mad-dispożizzjonijiet tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir.

               (6)Iż-żieda fl-effiċjenza tal-politika fiskali hija ta’ importanza ewlenija. Id-dħul mit-taxxa u l-konformità tat-taxxa qed jitjiebu iżda iktar bħala riżultat ta’ prospetti ekonomiċi aħjar milli minħabba amministrazzjoni fiskali u ġbir imtejba. L-effiċjenza tal-infiq pubbliku fil-Bulgarija hija baxxa ħafna. Riformi fil-qasam tal-ġestjoni tal-finanzi pubbliċi huma importanti f’dan ir-rigward u l-kundizzjonijiet ekonomiċi u fiskali attwali huma partikolarment favorevoli għal riformi bħal dawn. Il-prestazzjoni ekonomika tal-intrapriża tal-istat hija dgħajfa meta mqabbla ma’ pajjiżi fir-reġjun u mas-settur privat u hija wkoll sors ta’ inċertezza u riskju għal finanzi pubbliċi billi l-arretrati ta’ dawn il-kumpaniji jirrappreżentaw obbligazzjonijiet kontinġenti. B’kollow, il-governanza korporattiva ta’ intrapriża tal-istat tibqa’ sfida u ma tissodisfax l-istandards internazzjonali. Barra minn hekk, ir-riformi f’dan il-qasam huma importanti ħafna għall-ambjent tan-negozju.

               (7)Is-saħħa tas-settur finanzjarju kompliet titjieb minkejja l-vulnerabbiltà li għad fadal. Self improduttiv korporattiv għadu għoli, għalkemm naqas xi ftit. Kapital ta' lqugħ huma komdi b’mod ġenerali, u għalhekk jipprovdi spazju għal karta tal-bilanċ ta’ tindif. Kien hemm progress notevoli fit-titjib tas-superviżjoni tas-settur finanzjarju, iżda għad iridu jiġu implimentati xi miżuri importanti. Il-mitigazzjoni tar-riskji li għad fada assoċjati mal-esponiment relatat mal-partijiet u t-titjieb tal-valwazzjoni tal-assi huma importanti biex jissaħħu iktar il-karta tal-bilanċi u biex titjieb ir-reżiljenza tal-banek u l-kumpaniji tal-assigurazzjoni.

               (8)In-nuqqas ta’ effettività tal-qafas ta’ insolvenza qed joħloq dewmien fit-tnaqqis tad-dejn tas-settur privat u s-soluzzjoni tas-self improduttiv. Il-proċeduri huma twal u r-rata tal-irkupru hija baxxa. Uħud mill-elementi ta’ qafas ta’ funzjonament għadhom nieqsa, b’mod partikolari regoli għal ħelsien mid-dejn u għall-għoti tat-tieni opportunità lill-imprendituri bi żmien raġonevoli wara falliment. In-nuqqas ta’ ġbir ta’ data u għodod ta’ monitoraġġ adegwati ma jippermettux valutazzjoni tal-effettività ta’ proċeduri kemm qodma kif ukoll ġodda, inkluż għal ristrutturar tan-negozju.

               (9)Livelli ta’ xogħol mhux iddikjarat jibqa’ għoli, li għandha implikazzjonijiet konsiderevoli għad-dħul mit-taxxa, il-kundizzjonijiet tal-impjieg u l-adegwatezza ta’ dħul wara l-irtirar. Il-Bulgarija ħadet numru ta’ miżuri reċenti li għandhom l-għan li jtejbu s-sitwazzjoni. Dawn jinkludu kuntratti ta’ ġurnata fl-agrikoltura, kooperazzjoni mtejba bejn l-awtoritajiet fiskali u tal-impjieg u iktar sforzi biex tiżdied is-sensibilizzazzjoni dwar il-konsegwenzi negattivi għall-impjegati. L-effiċjenza tagħhom se tiddependi fuq implimentazzjoni effettiva. It-tħaffif tat-tranżizzjoni għall-ekonomija formali hija essenzjali għall-ksib ta’ tkabbir inklużiv u l-iżgurar ta’ kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti għal kulħadd.

               (10)Is-suq tax-xogħol tjieb iżda għad fadal sfidi. L-impjiegi laħaq livelli ta’ qabel il-kriżi u l-qgħad huwa inqas mill-medja tal-UE. Madankollu, l-iżviluppi pożittivi fis-suq tax-xogħol mhumiex qed jibbenefikaw il-pożizzjoni kollha fl-età tax-xogħol bl-istess mod. Dawn li jkunu f’sitwazzjoni ta’ qgħad fit-tul, il-persuni żgħażagħ mhux attivi, ir-Rom u l-persuni li jgħixu f’reġjuni iktar foqra u żoni rurali għadhom iħabbtu wiċċhom ma’ diffikultajiet sinifikanti meta jipprovaw jidħlu jew jerġgħu jidħlu f’impjieg. Il-popolazzjoni li qed tixjiħ u li qed tiċkien, flimkien ma’ rata ta’ attività iktar baxxa mill-medja tal-UE, twassal għal nuqqas ta’ ħaddiema u ta’ ħiliet, li jdgħajjef il-prospetti tal-ekonomija fuq terminu twil. Attenzjoni msaħħa fuq it-titjib tal-ħiliet u t-taħriġ għalhekk ikun xieraq. Il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol u l-impjegabbiltà jista’ jitrawwem permezz ta’ taħlita ta’ miżuri effettivi ta’ komunikazzjoni, politika attiva tas-suq tax-xogħol u servizzi soċjali.

               (11)Inugwaljanza tad-dħul u aċċess għal servizzi (edukazzjoni, kura tas-saħħa u l-abitazzjoni), kif ukoll ir-riskju ta’ faqar jew esklużjoni jibqgħu fost l-ogħla fl-UE. Fl-2016, żewġ partijiet minn ħamsa tal-popolazzjoni kienet f’riskju ta’ faqar jew esklużjoni soċjali filwaqt li d-dħul tal-20 % l-iktar sinjuri tal-unitajiet kien kważi tmien darbiet dak tal-ifqar 20 %. In-nefqa fuq il-protezzjoni soċjali hija baxxa, inkluż dwar l-iskema ġenerali ta’ dħul minimu, li l-kopertura u l-adegwatezza tagħha huma limitati, kif ukoll l-impatt fuq it-tnaqqis tal-faqar u l-inugwaljanza. Mekkaniżmu oġġettiv biex jiġi rivedut il-livell ta’ benefiċċji huwa nieqes. Minkejja titjib reċenti fl-adegwatezza tal-benefiċċji għall-assistenza soċjali u l-pensjonijiet minimi, is-sistemi ta' protezzjoni soċjali ma tipprovdix livelli suffiċjenti għall-persuni l-iktar vulnerabbli jew żvantaġġati, bħar-Rom, it-tfal, ix-xjuħ, il-persuni b’diżabbiltà u l-persuni li jgħixu f’żoni rurali. Il-provvista ta' servizzi soċjali tibqa’ dgħajfa u l-integrazzjoni tagħhom mas-servizzi tas-suq tax-xogħol u servizzi oħra gfħadu mhix kompluta.

               (12)Il-paga minima hija stabbilita mingħajr mekkaniżmu ċar u trasparenti u l-persentaġġ tal-ħaddiema fuq il-paga minima żdied iktar minn darbtejn matul l-aħħar sitt snin. In-nuqqas ta’ tali mekkaniżmu jista’ jpoġġi f’riskju il-kisba ta’ bilanċ xieraq bejn l-għanijiet tal-appoġġ għall-impjiegi u l-kompetittività, filwaqt li tissalvagwardja d-dħul mill-impjiegi. Barra minn hekk, joħloq inċertezza li tista’ tħalli impatt negattiv fuq il-prevedibbiltà tal-kundizzjonijiet tan-negozji. Il-gvern ressaq proposti għal mekkaniżmu tal-iffissar tal-pagi minimi li jindirizzaw dan in-nuqqas. Madankollu, ma hemm ebda ftehim bejn l-imsieħba soċjali fuq din il-kwistjoni. B’żieda ma’ dan, fil-previżjonijiet baġitarji, il-gvern inkluda żidiet fil-paga minima sal-2020. Fl-2018, il-Bulgarija rratifikat il-Konvenzjoni tal-Istabbiliment tal-Paga Minima
                  tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol. Din tista’ tkun bażi tajba għall-istabbiliment ta’ mekkaniżmu oġettiv.

               (13)Aċċess limitat għall-kura tas-saħħa kkawżat minn livell baxx ta’ nfiq pubbliku, tqassim inugwali ta’ riżorsi limitati u kopertura tal-assigurazzjoni tas-saħħa baxxa jibqgħu sfida sinifikanti. Il-livell baxx ta’ nefqa pubblika jeħtieġ li jiġi kkumpensat minn infiq privat għoli, b’mod partikolari fil-forma ta’ ħlas mill-but. Il-proporzjoni ta’ Bulgari mingħajr assigurazzjoni tas-saħħa huwa għoli meta mqabbel mal-maġġoranza tal-Istati Membri tal-UE. DIfferenzi fil-livelli tad-distretti ta’ distribuzzjoni ta’ tobba u n-numru baxx ta’ infermiera jibqgħu problematiċi. Fuq nota pożittiva, in-numru ta’ tobba li jitilqu mill-Bulgarija riċentement tbaxxa. Miżuri bħall-Istrateġija Nazzjonali tas-Saħħa għandhom jintużaw biex jiġu indirizzati dawn in-nuqqasijiet.

               (14)Minkejja miżuri reċenti biex tiġi modernizzata s-sistema tal-edukazzjoni, l-eżiti tal-edukazzjoni huma baxxi u influwenzati ħafna mill-istatus soċjoekonomiku. Tfal minn familji żvantaġġati, b’mod partikolari r-Rom, ma jgawdux minn opportunitajiet indaqs. Livelli għolja ta’ waqfien bikri mill-iskola għandhom konsegwenzi negattivi fuq l-impjegabbiltà futura u prestazzjoni fis-suq tax-xogħol. Il-provvediment ta’ kindergartens, skejjel u klassijiet  imħallta għadha sfida għall-provvediment ta’ edukazzjoni standard inklusiva. Riforma kurrikulari tfittex li ttejjeb ir-riżultati tal-edukazzjoni u l-ħiliet diġitali. Madankollu, il-livell tal-ħiliet diġitali għadu fost l-iktar baxxi fl-UE u jvarja ħafna bejn il-gruppi soċjoekonomiċi differenti. Minkejja miżuri reċenti, ir-relevazna tas-suq tax-xogħol ta’ edukazzjoni u taħriġ vokazzjonali jibqa’ insuffiċjenti. Ir-riforma tal-edukazzjoni għolja hija għaddejja, iżda l-indirizzar tan-nuqqas ta' ħiliet hija sfida minħabba k-profili żbilanċjati tal-gradwati skont is-setturi. Il-parteċipazzjoni fit-tagħlim tal-adulti hija baxxa ħafna minkejja l-ħtieġa ta’ titjib tal-ħiliet. Fil-kuntest ta’ tixjiħ qawwi fost l-għalliema, bdew miżuri biex jiġu indirizzati n-nuqqasijiet fil-futur. Minkejja t-titjib reċenti, programmi ta’ edukazzjoni għall-għalliema jeħtieġu tisħiħ ulterjuri.

               (15)Ħafna mill-miżuri inklużi fl-Istrateġija Nazzjonali tal-Akkwist ġew implimentati. Madankollu, l-awtoritajiet nazzjonali għandhom jagħmlu aktar sforzi biex jiżguraw l-implimentazzjoni effettiva tagħhom. Skont organizzazzjonijiet ta’ negozju u nongovernattivi, ix-xenarju ġenerali tal-akkwist pubbliku diġà beda jitjieb. Madankollu, it-trasparenza u l-korruzzjoni għadhom kwistjoni ta’ tħassib. L-użu iktar ta’ għotjiet diretti u l-għadd għoli ta’ offerti singoli jistgħu jfixklu b’mod sinifikanti t-trasparenza u l-effettività tas-sistema. L-ewwel evalwazzjoni indipendenti tal-funzjonijiet il-ġodda ta’ kontroll tal-Aġenzija għall-Akkwist Pubbliku għadha għaddejja.  Aġġornamenti regolari jkunu meħtieġa biex tiġi żgurara l-ottimizzazzjoni tal-funzjonijiet ta’ kontroll tal-Aġenzija. Il-problemi li jifdal bil-kapaċità amministrattiva, inkluż fil-livell muniċipali, tirrikjedi iktar sforzi ta’ professjonalizzazzjoni, standardizzazzjoni u kunsiderazzjoni serja tal-possibbiltajiet offruti minn korpi ċentrali ta’ akkwist.  Aggregazzjoni tad-domanda tista’ wkoll ittejjeb l-effettività u l-ekonomija fis-sistema tas-saħħa tal-akkwist. Li tinstab soluzzjoni għall-prevenzjoni ta’ dewmien relatati ma’ proġetti pubbliċi importanti għad jeħtieġ aktar riflessjoni.

               (16)Nuqqasijiet strutturali u frammentazzjoni għolja fis-sistema ta’ riċerka, żvilupp u innovazzjoni jillimitaw il-kontribut tagħha lejn il-produttività u t-tkabbir. Segmenti iktar baxxi tat-teknoloġija għadhom jiddominaw il-manifattura u l-innovazzjoni għadha baxxa ħafna. Il-livell tan-nefqa pubblika kif ukoll tan-negozju fuq ir-Riċerka u l-Iżvilupp huwa partikolarment baxx. Ir-riformi bil-mod ixekklu l-progress lejn sistema orjentata lejn l-innovazzjoni. Filwaqt li hemm bosta universitajiet u istituti ta’ riċerka, biss uħud minnhom qed jipproduċu output xjentifiku ta’ kwalità għolja. Il-kummerċjalizzazzjoni tar-riċerka tibqa’ dgħajfa ħafna. Is-sistema ta’ finanzjament ta’ riċerka hija nieqsa minn sejħiet kompetittivi, evalwazzjoni internazzjonali, u finanzjament ibbażat fuq il-prestazzjoni ta’ istituzzjonijiet tar-riċerka. Il-kooperazzjoni bejn is-settur pubbliku u dak privat fir-riċerka u l-iżvilupp huwa dgħajjef. Il-”Sofia Tech Park” ewlieni għadu qed jiffaċċja numru ta’ sfidi, inklużi: governanza insuffiċjenti, ġestjoni instabbli, infrastruttura xjentifika mhux utilizzata biżżejjed u nuqqas ta’ impenn finanzjarju fuq terminu twil mill-gvern. Trasformazzjoni strutturali, flimkien ma’ governanza effettiva u livell stabbli ta’ riċerka pubblika u riżorsi ta’ innovazzjoni jistgħu jimmassimizzaw l-impatt fuq il-produttività u t-tkabbir u jappoġġjaw it-tranżizzjoni tal-ekonomija għal inċentivi ta’ valur miżjud f'konformità mal-istrateġija ta’ speċjalizzazzjoni intelliġenti.

               (17)L-ambjent tan-negozju jeħtieġ aktar titjib. Filwaqt li numru ta’ riformi ġew adottati, l-implimentazzjoni prattika tagħhom għadha lura. In-negozji għadhom imħassba dwar il-korruzzjoni, in-nuqqasijiet istituzzjonali u forza tax-xogħol insuffiċjenti. Il-progress fir-riforma tal-amministrazzjoni pubblika u l-gvern elettroniku huwa bil-mod. Il-governanza fis-settur pubbliku tista’ tibbenefika minn iktar trasparenza. regoli iktar ċari u perspettiva fit-tul. Barra minn hekk, ir-rwol tad-djalogu soċjali jista’ jevolvi iktar, iffaċilitat, fejn meħtieġ, mill-awtoritajiet pubbliċi. Nuqqasijiet fl-infrastruttura huma riflessi fl-effettività baxxa u l-prestazzjoni tas-settur tat-trasport. Is-suq ferrovjarju tal-passiġġieri ilu jbati minn nuqqas ta’ kompetizzjoni effettiva. Miżuri effettivi u mmirati tajjeb biex jitnaqqas it-tniġġis tal-arja għadhom ma ġewx implimentati.

               (18)Fl-2017, il-Bulgarija kompliet l-isforzi tagħha biex tirriforma l-ġudikatura u tindirizza nuqqasijiet fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata. Elezzjonijiet ġodda fil-Kunsill Superjuri Ġudizzjarju kkonferma l-impatt pożittiv tar-riformi kostituzzjonali u leġiżlattivi li twettqu fl-2015 u l-2016. Ir-riformi tal-kodiċi kriminali ġew adottati biex itejjbu s-sistema tal-prosekuzzjoni f’każijiet ta’ korruzzjoni f’livell għoli u riformi ulterjuri qed jiġu kkunsidrati. Kmieni fl-2018 ġiet adottata liġi li tistabilixxi awtorità ġdida unifikata kontra l-korruzzjoni biex issaħħaħ il-prevenzjoni u d-deterrenza tal-korruzzjoni ta’ livell għoli. Skont il-Mekkaniżmu għall-Kooperazzjoni u l-Verifika, il-Kummissjoni tkompli timmonitorja r-riformi ġudizzjarji u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata fil-Bulgarija. Għalhekk dawn l-oqsma mhumiex koperti fir-rakkomandazzjoni speċifika għall-pajjiż għall-Bulgarija, iżda huma relevanti għall-iżvilupp ta’ ambjent tan-negozju pożittiv fil-Bulgarija.

               (19)Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2018, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tal-Bulgarija u ppubblikatha fir-rapport speċifiku għall-pajjiż tal-2018. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2018, il-Programm ta’ Riforma Nazzjonali tal-2018 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet indirizzati lill-Bulgarija fi snin preċedenti. Hija mhux biss qieset ir-rilevanza tagħhom għall-politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fil-Bulgarija imma qieset ukoll il-konformità tagħhom mar-regoli u mal-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika kumplessiva tal-Unjoni billi jingħata kontribut fil-livell tal-Unjoni għad-deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

               (20)Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Konverġenza tal-2018 u huwa tal-opinjoni li l-Bulgarija hija mistennija tikkonforma mal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir.

               (21)Fid-dawl tal-analiżi fil-fond tal-Kummissjoni u ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma u l-Programm ta’ Konverġenza. Ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet 2 sa 3 ta’ hawn taħt.

               B’DAN JIRRAKKOMANDA li l-Bulgarija tieħu azzjoni fl-2018 u l-2019 biex:

               1.Ittejjeb il-ġbir tat-taxxa u l-effiċjenza tan-nefqa pubbliku, inkluż billi żżid l-infurzar ta’ miżuri biex tnaqqas il-firxa tal-ekonomija informali. Taġġorna l-qafas ta’ governanza korporattiva tal-intrapriżi proprjetà tal-Istat f’konformità ma’ prattiki tajba internazzjonali.

               2.Tieħu miżuri ta’ segwitu li jirriżultaw minn reviżjonijiet fis-settur finanzjarju u timplimenta pjanijiet ta’ azzjoni superviżorji sabiex issaħħaħ is-sorveljanza u l-istabbiltà tas-settur. Tiżgura valutazzjoni adegwata tal-assi, inkluż kollateral tal-bank, billi ttejjeb il-proċessi ta’ evalwazzjoni u awditjar. Tiffaċilita r-riforma tal-qafas tal-insolvenza u tippromwovi suq sekondarju li jiffunzjona għal self improduttiv.

               3.Ittejjeb l-impjegabbiltà ta’ gruppi żvantaġġati b’miżuri ta’ titjieb tal-ħiliet u tisħiħ tal-attivazzjoni. Ittejjeb il-provvista għal edukazzjoni inklużiva tradizzjonali ta’ kwalità, b’mod partikolari għar-Rom u gruppi żvantaġġati oħra. F’konformità mal-Istrateġija tas-Saħħa Nazzjonali u l-pjan ta’ azzjoni tagħha, ittejjeb l-aċċess għas-servizzi tas-saħħa, inkluż billi tnaqqas il-ħlas mill-but u l-indirizzar tan-nuqqasijiet ta’ professjonisti tas-saħħa. Tintroduċi skema ta’ reviżjoni regolari u trasparenti għad-dħul minimu u ttejjeb il-kopertura u l-adegwatezza tiegħu.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                        ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

                     (2)

                        ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

                     (3)

                        COM(2018) 402 final.

                     (4)

                        P8_TA(2018)0077 u P8_TA(2018)0078.

                     (5)

                        SWD(2018) 201 final.

                     (6)

                        COM(2018) 120 final.

                     (7)

                        Ir-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta' Diċembru 2013 li jistabbilixxi dispożizzjonijiet komuni dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta' Koeżjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali u l-Fond Marittimu u tas-Sajd Ewropew u li jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet ġenerali dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta' Koeżjoni u l-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1083/2006 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 320).

                     (8)

                        COM(2014) 494 final.


               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell,23.5.2018
            COM(2018) 407 final
            Rakkomandazzjoni għal
            RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
            dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2018 tal-Irlandau li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-Irlanda tal-2018

               Rakkomandazzjoni għal

               RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL

               dwar il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2018 tal-Irlanda

                  u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta’ Stabbiltà tal-Irlanda tal-2018

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta' Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta' pożizzjonijiet ta' baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta' politika ekonomika
                  1
               , u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi
                  2
               , u b'mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea
                  3
               ,

               Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew
                  4
               ,

               Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,

               Billi:

               (1)Fit-22 ta’ Novembru 2017, il-Kummissjoni adottat l-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir, li ta bidu għas-Semestru Ewropew għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika tal-2018. Hija ħadet debitament inkunsiderazzjoni l-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, ipproklamat mill-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Il-prijoritajiet tal-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir ġew approvati mill-Kunsill Ewropew fit-22 ta’ Marzu 2018. Fit-22 ta’ Novembru 2017, abbażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ukoll ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, li fih hija identifikat lill-Irlanda bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha titwettaq analiżi fil-fond. Fl-istess jum, il-Kummissjoni adottat ukoll rakkomandazzjoni għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro, li ġiet approvata mill-Kunsill Ewropew fit-22 ta’ Marzu 2018. Fl-14 ta’ Marzu 2018, il-Kunsill adotta r-Rakkomandazzjoni dwar il-politika ekonomika taż-Żona tal-Euro (“rakkomandazzjoni għaż-Żona tal-Wuro”).

               (2)Bħala Stat Membru li l-munita tiegħu hija l-euro, u fid-dawl tal-interkonnessjonijiet mill-qrib bejn l-ekonomiji fl-Unjoni Ekonomika u Monetarja, jenħtieġ li l-Irlanda tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa u f’waqtha ta’ din ir-rakkomandazzjoni dwar il-politika ekonomika għaż-Żona tal-Euro, kif riflessa fir-rakkomandazzjonijiet minn (1) sa (2) hawn isfel b’mod partikolari.

               (3)Ir-rapport speċifiku għall-pajjiż tal-2018 għall-Irlanda
                  5
                ġie ppubblikat fis-7 ta’ Marzu 2018. Dan ir-rapport jivvaluta l-progress tal-Irlanda biex tindirizza r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fit-11 ta’ Lulju 2017, is-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet adottati fis-snin preċedenti u l-progress tal-Irlanda lejn il-miri nazzjonali tagħha tal-Ewropa 2020. Ir-rapport inkluda wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha ġew ippubblikati wkoll fis-7 ta’ Marzu 2018
                  6
               . L-analiżi tal-Kummissjoni twassalha biex tikkonkludi li l-Irlanda għaddejja minn żbilanċi makroekonomiċi. B’mod partikolari, stokkijiet kbar ta’ dejn privat u pubbliku u ta’ obbligazzjonijiet esterni netti jikkostitwixxu vulnerabbiltajiet. Madankollu, it-titjib kien sostanzjali. Tkabbir qawwi fil-produttività f’dawn l-aħħar snin wassal għal titjib fil-kompetittività u bilanċ pożittib tal-kont kurrenti li jinvolvi tnaqqis mgħaġġel fl-istokk għoli ta’ obbligi barranin netti. Tkabbir ekonomiku b’saħħtu jkompli jappoġġa t-tnaqqis fl-ingranaġġ privat. Madankollu, l-istokk ta’ dejn privat jibqa’ għoli, għalkemm l-influwenza qawwija tal-attivitajiet tal-kumpaniji multinazzjonali għandu jiġi kkunsidrat fl-evalwazzjoni tad-dejn korporattiv, filwaqt li d-dejn tal-unitajiet domestiċi jidher ġeneralment konformi mal-prinċipji fundamentali. Id-dejn tal-gvern huwa previst li jibqa’ fuq perkors ta’ tnaqqis, u d-defiċit qed jersaq aktar qrib lejn bilanċ. Il-prezzijiet tal-akkomodazzjoni qed jikbru b’pass mgħaġġel, għalkemm minn livelli x’aktarx sottovalutati, li żżid ukoll il-karti tal-bilanċ tal-familji. Il-banek huma rikapitalizzati sew u l-profitabbiltà tagħhom qed titjieb gradwalment. L-istokk ta’ self improduttiv, għalkemm għadu għoli, kompla jonqos. Ittieħdet azzjoni ta’ politika biex jiġu indirizzati dawn il-vulnerabbiltajiet, iżda xi miżuri se jieħdu ż-żmien biex jiġġeneraw l-effetti mistennija.

               (4)Fit-18 ta' April 2018, l-Irlanda ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-2018 tagħha u fit-30 ta’ April il-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 tagħha. Biex jitqiesu l-konnessjonijiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

               (5)Rakkomandazzjonijiet speċifiċi rilevanti għall-pajjiż ġew indirizzati fl-ipprogrammar tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej għall-perjodu 2014-2020. Kif kien previst fl-Artikolu 23 tar-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
                  7
               , fejn ikun neċessarju li jingħata sostenn lill-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet rilevanti tal-Kunsill, il-Kummissjoni tista' titlob lil Stat Membru li jirrieżamina u jipproponi emendi għall-Ftehim ta' Sħubija u għall-programmi rilevanti tiegħu. Il-Kummissjoni pprovdiet dettalji ulterjuri dwar kif tista' tagħmel użu minn din id-dispożizzjoni f'linji gwida dwar l-applikazzjoni tal-miżuri li jorbtu l-effettività tal-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropew ma' governanza ekonomika tajba
                  8
               .

               (6)Bħalissa l-Irlanda qiegħda fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir u soġġetta għar-regola tranżitorja tad-dejn. Fil-Programm ta’ Stabbiltà tiegħu tal-2018, il-Gvern qed jistenna li d-defiċit nominali se jonqos kemxejn għal 0,2 % tal-PDG fl-2018 u li minn hemm ’il quddiem se jibqa’ jitjieb gradwalment u jinbidel f’żieda ta’ 0,4 % ta’ PDG fl-2021. L-objettiv baġitarju fuq terminu medju — defiċit strutturali ta’ 0,5 % tal-PDG — huwa mistenni li jintlaħaq mill-2019 lil hemm. Skont il-Programm ta’ Stabbiltà, il-proporzjon ta’ dejn tal-gvern mal-PDG huwa mistenni li jaqa’ għal 66 % fl-2018 u li jibqa’ jinżel għal 58,7 % fl-2021. Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed dawn il-proġettazzjonijiet baġitarji huwa plawżibbli. Fl-istess ħin, il-miżuri meħtieġa biex jiġu appoġġati l-miri ppjanati tad-defiċit mill-2019 lil hemm ma ġewx speċifikati biżżejjed.

               (7)Fil-11 ta’ Lulju 2017, il-Kunsill irrakkomanda lill-Irlanda biex tiżgura li r-rata ta’ tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett ma teċċedix 2,4 % fl-2018, li tikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,6 % tal-PDG. Fl-istess ħin il-Kunsill iddikjara li jenħtieġ li tingħata konsiderazzjoni lill-kisba ta’ pożizzjoni fiskali li tikkontribwixxi kemm għat-tisħiħ tal-irkupru attwali, kif ukoll għall-iżgurar tas-sostenibbiltà fil-finanzi pubbliċi tal-Irlanda. Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa tal-Kummissjoni tal-2018, hemm riskju ta’ xi devjazzjoni mill-aġġustament fiskali rrakkomandat fl-2018 u matul l-2017 u l-2018 meta dawn jitqiesu flimkien.

               (8)Fl-2019, jenħtieġ li l-Irlanda tilħaq l-objettiv baġitarju ta’ terminu medju tagħha. Dan huwa konsistenti mar-rata ta’ tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett
                  9
                li ma teċċedix 5,3 %
                  10
               , li tikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,1 % tal-PDG. Fuq il-bażi tat-tbassir tar-rebbiegħa tal-2018 tal-Kummissjoni, il-bilanċ strutturali huwa mbassar li se jilħaq defiċit ta’ 0,4 % tal-PDG fl-2019, 'il fuq mill-objettiv baġitarju fuq terminu medju. L-Irlanda hija mistennija tikkonforma mar-regola tranżitorja tad-dejn fl-2018 u r-regola tad-dejn fl-2019. B’mod ġenerali, il-Kunsill huwa tal-opinjoni li l-Irlanda għandha tkun lesta biex tieħu iktar miżuri biex tiżgura l-konformità, fl-2018 u li hi proġettata li tkun konformi mad-dispożizzjonijiet tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Fid-dawl tad-differenza bejn il-kejl tal-PDG u l-produzzjoni domestika fl-Irlanda u l-impatt assoċjat fuq il-proporzjon tad-dejn mal-PDG, il-kundizzjonijiet ċikliċi attwali tal-Irlanda u r-riskji esterni iktar akuti, l-użu ta’ xi gwadann mhux previst biex jitnaqqas iktar il-proporzjon ta’ dejn tal-gvern ġenerali jkun rispons prudenti.

               (9)Il-finanzi pubbliċi komplew jitjiebu minħabba tkabbir robust tal-output, iżda li jġib miegħu riskji ta’ volatilità tad-dħul, u għad hemm ambitu biex isir dħul iktar reżiljenti għaċ-ċaqliq ekonomiku u x-xokkijiet avversi. Il-limitazzjoni tal-kamp ta’ applikazzjoni u n-numru ta’ spejjeż tat-taxxa u t-twessigħ tal-bażi tat-taxxa se jtejbu l-istabbiltà tad-dħul f’każ ta’ instabbiltà ekonomika. Madankollu, xi miżuri tat-taxxi riċenti ffokaw fuq tnaqqis u għajnuniet, u jidhru li żiedu aktar id-dipendenza fuq sorsi ta’ dħul proċikliċi. Barra minn hekk, l-Irlanda għandha iktar potenzjal li ttejjeb il-mod kif is-sistema tat-taxxa tagħha jistgħu jappoġġaw l-objettivi ambjentali.

               (10)Kif indikat fir-rakkomandazzjoni għaż-Żona tal-Euro tal-2018, il-ġlieda kontra strateġiji ta’ ppjanar aggressiv tal-persuna taxxabbli hija essenzjali biex timpedixxi d-distorsjonijiet fil-kompetizzjoni bejn id-ditti, tipprovdu trattament ġust ta’ min iħallas it-taxxa u tissalvagwardja l-finanzi pubbliċi. Effetti konsegwenzjali ta’ strateġiji ta’ ppjanar aggressiv tat-taxxa bejn l-Istati Membri jirrikjedu azzjoni koordinata ta’ politiki nazzjonali biex jikkumplementaw il-leġiżlazzjoni tal-UE. Il-livell għoli ta’ royalties u ħlasijiet ta’ dividendi, bħala perċentwali tal-PDG, jissuġġerixxi li r-regoli fiskali tal-Irlanda huma użati minn kumpaniji li jinvolvu ruħhom f’ippjanar aggressiv tat-taxxa. Applikazzjoni limitata ta’ taxxi minn ras il-għajn fuq royalties u ħlasijiet ta’ dividendi li jħallu l-pajjiż (jiġifieri minn residenti tal-UE lil residenti ta’ pajjiżi terzi) minn kumpaniji bbażati fl-Irlanda jistgħu jwasslu biex dawk il-pagamenti jevadu t-taxxa kompletament, jekk huma wkoll mhux soġġetti għat-taxxa fil-ġurisdizzjoni riċeventi. Barra minn hekk, il-kumpaniji jistgħu jużaw ċerti dispożizzjonijiet fi trattati bilaterali dwar it-taxxa bejn l-Irlanda u xi pajjiżi oħra li jannullaw ir-regola dwar it-taxxa fuq ir-residenza l-ġdida stabbilita fl-Irlanda fl-2015. Ir-riżultati tal-konsultazzjoni meħuda mill-Irlanda wara r-Rieżami Indipendenti tal-Kodiċi tat-Taxxa Korporattiva se jkunu rilevanti għat-tfassil ta’ riformi fit-taxxa mħabbra. Il-Kummissjoni tinnota l-passi pożittivi reċenti mħabbra jew adottati (jiġifieri l-passi meħuda biex tiġi indirizzata l-pjanifikazzjoni fiskali aggressiva fil-livell domestiku; miżuri difensivi possibbli kontra ġurisdizzjonijiet elenkati li ma jikkooperawx). Fuq il-bażi ta’ skambji riċenti, il-Kummissjoni se tkompli bid-djalogu kostruttiv tagħha biex tiġġieled kontra strateġiji ta’ ppjanar aggressiv tat-taxxa.

               (11)Ir-riskji ta’ sostenibbiltà fiskali fit-tul relatati man-nefqa tat-tixjiħ tal-popolazzjoni għadhom hemm. L-Irlanda introduċiet xi miżuri ta’ effiċjenza sinifikanti, bħall-ftehim għall-iffrankar tal-ispejjeż mal-industrija farmaċewtika, sistema ta’ ġestjoni finanzjarja, u finanzjament ibbażat fuq l-attività. Xi miżuri ttieħdu wkoll sabiex tiżdied id-disponibbiltà tal-kura tas-saħħa primarja. Madankollu, is-sistema tal-kura tas-saħħa Irlandiża hija għalja u  tqed tħabbat wiċċha ma’ bosta sfidi, li huma aggravati minn popolazzjoni li qed tixjieħ malajr. Barra minn hekk, is-servizzi tal-kura primarja u fil-komunità għadhom mhumiex kapaċi jtaffu l-pressjoni li qed tiżdied fuq il-kapaċità u l-ispejjeż ta’ kura fl-isptar. Il-bidla ppjanata lejn kura tas-saħħa universali trid tiġi appoġġata permezz ta’ bbaġitjar pluriennali u kontroll tan-nefqa aħjar. Barra minn hekk, hija għandha tiġi infurmata bil-konklużjonijiet minn rieżami komprensiv tal-infiq tal-effettività u l-effiċjenza tas-settur tas-saħħa. Barra minn hekk, it-tisħiħ tar-rwol tal-kura primarja bħala salvagwardja għall-isptarijiet mgħobbija żżejjed tal-Irlanda jenħtieġ li jiġi kkunsidrat. Minkejja firxa wiesgħa ta’ riformi biex irażżnu n-nefqa pubblika għall-pensjonijiet, id-defiċit fis-sistema tal-pensjoni ġenerali huwa mistenni li jikber b’mod sinifikanti fuq terminu twil. Implimentazzjoni f’waqtha tal-pjan direzzjonali preżentat għal riforma tal-pensjonijiet hija essenzjali sabiex tissaħħaħ is-sostenibbiltà fiskali tas-sistema tal-pensjonijiet.

               (12)Snin ta’ investiment baxx wara l-falliment ekonomiku qed ikollhom impatt negattiv fuq id-disponibbiltà tal-infrastruttura xierqa fl-oqsma tat-trasport, l-enerġija nadifa, l-ilma, id-djar u s-servizzi ta’ telekomunikazzjoni. L-iskarsezza persistenti ta’ disponibbiltà, flimkien ma’ domanda dejjem tikber, ikomplu jimbuttaw 'il fuq il-prezzijiet tad-djar.  Għalkemm il-prezzijiet ma dehrux sopravvalutati fl-2016, l-affordabbiltà hija kwistjoni ta’ tħassib. Jekk ma tiġix indirizzata, restrizzjonijiet li jillimitaw il-forniment ta’ akkomodazzjoni jistgħu jikkontribwixxu għal żieda fl-iżbilanċi. Flimkien mal-ippjanar spazjali, l-infrastruttura mtejba hija fattur kruċjali għal rispons ta’ forniment ta’ akkomodazzjoni xierqa, it-tisħiħ tal-investiment privat, il-produttività, it-tkabbir tal-produttività u l-iżvilupp ekonomiku reġjonali bbilanċjat. Barra minn hekk, investiment infrastrutturali f’teknoloġiji ta’ enerġija nadifa, u trasport pubbliku nadif u l-ilma, kif ukoll sforzi intensifikati fil-qasam tal-enerġija rinnovabbli u l-ekonomija ċirkolari se jkun essenzjali biex l-Irlanda tikseb suċċess f’ekonomija b’livell baxx ta’ emissjonijiet ta’ karbonju u ekonomija reżistenti għat-tibdil ambjentali. Il-pjan ta’ Żvilupp Nazzjonali 2018-2027 u l-Qafas ta’ Ppjanar Nazzjonali, li huma parti minn “Strateġija Irlanda 2040”, se jkunu passi sodi fid-direzzjoni t-tajba ladarba tittieħed azzjoni fuqhom u jiġu implimentati f’koordinazzjoni mill-qrib mal-partijiet interessati.

               (13)L-isforzi ta’ mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima eżistenti mhux se jippermettu lill-Irlanda sabiex jintlaħqu l-miri klimatiċi tagħha tal-Ewropa 2020 fil-livell nazzjonali. Inkiseb biss progress limitat fid-dekarbonizzazzjoni ta’ partijiet ewlenin tal-ekonomija, prinċipalment fl-agrikoltura, it-trasport bit-triq u s-settur residenzjali. Dan se jagħmel neċessarju għall-Irlanda li tuża l-flessibbiltajiet disponibbli biex tikkonforma mad-Deċiżjoni dwar il-Kondiviżjoni tal-Isforzi, bħal xiri tal-allokazzjonijiet minn Stati Membri oħra.  Il-proġettazzjonijiet nazzjonali jenfasizzaw l-iskala tal-isforzi addizzjonali meħtieġa: emissjonijiet skont id-Deċiżjoni dwar il-Kondiviżjoni tal-Isforzi (tistabbilixxi miri annwali vinkolanti għall-emissjonijiet ta’ gass serra għall-Istati Membri għall-perjodu 2013-2020) huma mistennija li jiżdiedu sal-2025, qabel ma jistabbilizzaw f’livell ftit inqas mill-emissjonijiet tal-2005, fuq il-bażi ta’ politiki eżistenti. L-Irlanda reċentement adottat Pjan Nazzjonali ta’ Mitigazzjoni li jistabbilixxi pjan direzzjonali lejn ekonomija b’livell baxx ta’ karbonju u qafas koerenti biex jingħelbu l-isfidi persistenti fis-settur tal-enerġija. Kif inhu bħalissa, madankollu, il-pjan joffri ftit miżuri speċifiċi ta’ mitigazzjoni ġodda. Il-Qafas ta’ Pjanar Nazzjonali ukoll għandu komponent dwar il-klima, b’rikonoxximent tal-fatt li pjanar spazjali adegwat se jkun fattur kritiku ta’ mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima minħabba li l-popolazzjoni hija tant mifruxa u l-Irlanda għandha biss numru żgħir ta’ żoni urbani kbar, li kollha jiffaċċjaw kwistjonijiet serji ta’ konġestjoni u trasport pubbliku. Fl-aħħar nett, il-Pjan ta’ Żvilupp Nazzjonali 2018-2027 u l-implimentazzjoni effettiva tiegħu se jkollhom rwol kruċjali biex l-ekonomija tiġi dekarbonizzata. Il-pjan se jiddetermina sa liema punt se jiġu mobbilizzati mezzi oħra ta’ dekarbonizzazzjoni għas-settur tal-enerġija, l-użu ta’ sorsi ta’ enerġija rinnovabbli u t-titjib tat-trasport pubbliku u l-effiċjenza enerġetika.

               (14)L-iżgurar ta’ tkabbir inklużiv jibqa’ sfida fl-Irlanda. Il-qgħad naqas għal 6,7 % fl-2017, iżda ċerti gruppi għadhom fil-parti l-kbira maqtugħin mis-suq tax-xogħol u esklużi soċjalment. Is-sistema ta’ protezzjoni soċjali u tat-tassazzjoni huma effettivi ferm biex irażżnu l-faqar u n-nuqqas ta’ ugwaljanza u l-Irlanda ħadet miżuri għal inċentivi ta’ impjieg bit-tnaqqis gradwali ta’ benefiċċji u pagamenti supplementari. Ir-rata tar-riskju tal-faqar jew tal-esklużjoni soċjali għolja persistenti tal-Irlanda hija marbuta ma’ proporzjon għoli ta’ persuni li jgħixu f’unitajiet domestiċi b’intensità baxxa ħafna ta’ xogħol (kważi d-doppju tal-medja tal-UE u l-ogħla fl-UE — 18,2 % vs 10,5 % fl-2016). Dan huwa partikolarment prevalenti għal unitajiet domestiċi b’ġenitur wieħed. Kważi tliet kwarti tan-nies qiegħda fl-Irlanda huma inattivi. Kemm ir-rati ta’ tar-riskju tal-faqar jew tal-esklużjoni soċjali ġenerali kif ukoll tat-tfal naqsu kemxejn fl-2016 iżda għadhom ogħla mill-medja tal-UE. Bħala riżultat ta’ dan, l-Irlanda teħtieġ li tlesti l-implimentazzjoni tal-Pjan ta’ Azzjoni tagħha għal Unitajiet Domestiċi bla Impjieg, inkluż billi jittejjeb l-appoġġ integrat tan-nies li huma l-aktar ’il bogħod mis-suq tax-xogħol. Il-provvista ta’ akkomodazzjoni soċjali teħtieġ attenzjoni kontinwa sabiex tilħaq miri ambizzjużi u domanda għolja.

               (15)L-aċċess għall-indukrar tat-tfal affordabbli, full-time u ta’ kwalità jibqa’ sfida. Skont l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi, l-ispejjeż tal-kura tat-tfal fl-Irlanda — fir-rigward tal-pagi — fl-2015 kienet l-ogħla fl-UE għall-ġenitur waħdu u t-tieni l-ogħla fl-UE għall-koppji. L-ispejjeż għolja għall-indukrar tat-tfal jistgħu jaġixxu bħala ostaklu għall-aċċess għal impjieg bi ħlas, b’mod partikolari fil-familji bi dħul baxx, inklużi l-ġenituri waħedhom. Dan għandu effett negattiv fuq ir-rata ta’ impjieg tan-nisa, li fl-2016 kienet 65,4 %, li hi qrib il-medja tal-UE. Liġi dwar l-Iskema Unika ta’ Indukrar tat-Tfal Affordabbli attwalment qed tiġi diskussa fil-Parlament. L-implimentazzjoni hija mistennija fl-2018, iżda d-dewmien diġà huwa evidenti. Il-kwalità tal-forniment ta’ servizzi għall-indukrar tat-tfal ġiet ukoll promossa b’mod partikolari permezz ta’ inizjattivi biex jiġu żgurati kwalifiki robusti tal-persunal.

               (16)Id-differenzi bejn ir-rati ta’ impjieg bejn ħaddiema b’ħiliet baxxi, medji u għolja kienu fost l-ogħla fl-UE fl-2016 u r-rata ta’ impjieg ta’ dawk bi kwalifiki baxxi hija 10 pp aktar baxxa minn qabel il-kriżi ekonomika. Bħala konsegwenza, u marbuta mal-bidla fl-attività ekonomika, in-nuqqas ta’ tlaqqigħ tal-ħiliet u n-nuqqas ta’ ħiliet qed isiru aktar evidenti f’diversi oqsma. Dan jenfasizza l-ħtieġa li jiġi aċċellerat titjib tal-ħiliet u jkun hemm politiki u miżuri ta’ taħriġ mill-ġdid. L-Irlanda għandha b’mod partikolari livell baxx ta’ parteċipazzjoni fit-tagħlim tul il-ħajja fost nies b’ħiliet baxxi fl-impjiegi, u dan jagħmilhom vulnerabbli għal bidliet fid-domanda tax-xogħol. L-Irlanda għandha wieħed mill-aktar livelli baxxi ta’ ħiliet diġitali fl-UE, li huwa f’kuntrast ċar mal-proporzjon għoli ta’ gradwati fix-xjenza, teknoloġija, inġinerija u matematika li joħorġu mis-sistema edukattiva ogħla Irlandiża. L-Irlanda huwa pajjiż li għandu waħda mill-iktar rati baxxi ta’ impjieg ta’ persuni b’diżabbiltà fl-UE.

               (17)It-tkabbir tal-produttività fl-Irlanda hija xprunata l-aktar minn kumpaniji multinazzjonali. Id-distakk fil-prestazzjoni tal-produttività bejn dawn l-impriżi u kumpaniji indiġeni Irlandiż — l-iktar intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju — qed jiżdied. Il-mobbiltà internazzjonali għolja ta’ xi kumpaniji multinazzjonali u l-inċertezzi attwali jistgħu jpoġġu s-sostenibbiltà u r-reżiljenza tal-ekonomija Irlandiża f’riskju fuq perjodu twil ta’ żmien. Riċerka reċenti wriet li l-kumpaniji Irlandiżi għandhom effetti u benefiċċji limitati konsegwenzjali  f’termini ta’ tkabbir tal-produttività, l-innovazzjoni u l-prestazzjoni tal-esportazzjoni mill-attivitajiet ta’ kumpaniji multinazzjonali fl-Irlanda. Madankollu, negozji Irlandiżi li jwettqu riċerka u żvilupp, jibbenefikaw mill-effetti konsegwenzjali ta’ kumpaniji multinazzjonali. Inċentivi fis-settur pubbliċi biex titwettaq ir-riċerka u l-iżvilupp u tiżdied id-disponibbiltà ta’ ħaddiema mħarrġa Irlandiżi, għal intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju jrawwmu t-tixrid ta’ teknoloġiji ġodda f’dawk l-impriżi. Barra minn hekk u kif indikat repetutament mill-Kunsill Nazzjonali Irlandiż tal-Kompetittività, l-iżgurar tal-kompetittività għan-negozji Irlandiżi jeħtieġ li jiġi limitat it-tkabbir ta’ ċerti inputs u ta’ spejjeż legali b’mod partikolari. L-ostakli fis-suq għas-servizzi legali għadhom jirrappreżentaw sfida, idgħajfu l-kompetizzjoni u jgħollu l-ispejjeż għal min jirċievi s-servizz. Dawn jaffettwaw l-aktar lin-negozji żgħar għax iżidu l-ispejjeż tal-litigazzjoni. L-ebda regolamenti ta’ implimentazzjoni għadhom ma daħlu fis-seħħ mill-Att il-ġdid dwar ir-Regolament tas-Servizzi Legali. Konsultazzjonijiet pubbliċi, li huma prerekwiżit għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni, qed jesperjenzaw dewmien sinifikanti.

               (18)Anke jekk is-settur finanzjarju tal-Irlanda jinsab fit-triq tal-irkupru sostenibbli, kwistjonijiet ta’ legat għadhom joħolqu restrizzjonijiet. Għalkemm l-Irlanda kompliet tagħmel progress fit-tnaqqis ta’ self improduttiv, il-proporzjon tagħhom ta’ self gross totali (11,2 % f’Settembru 2017) għadu fost l-ogħla fl-UE. Il-piż żejjed tad-dejn, il-konċentrazzjoni tas-suq u aktar inċertezza f’xi setturi li jesportaw qed ikunu ta’ piż fuq id-domanda għall-kreditu minn intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju, li għadha baxxa.  Huwa kruċjali li jitnaqqsu dawk l-arretrat fit-tul, li minnhom dawk dovuti għal aktar minn sentejn jammontaw għal madwar 60 % mit-total ta’ self ipotekarju arretrat fl-2017.  It-tnaqqis tal-arretrati fit-tul jista’ jgħin ukoll biex tiġi indirizzata l-problema ta’ dejn eċċessiv, li tnaqqas l-inċentivi tal-kumpaniji, u b’mod partikolari għall-intrapriżi żgħar u medji, biex ipoġġu l-kreditu f’użi aktar produttivi. Riċerka reċenti mill-Bank Ċentrali tal-Irlanda turi li s-soluzzjonijiet ta’ ristrutturar li jinvolvu tnaqqis temporanju ta’ pagament huma partikolarment suxxettibbli għal inadempjenzi mill-ġdid. Il-vijabbiltà ta’ sjieda mill-ġdid u tħassir jista’ jittejjeb u jiġi kkomplementat minn qafas iktar b’saħħtu għall-protezzjoni tal-konsumatur għall-bejgħ tas-self fis-suq sekondarju, filwaqt li tiġi salvagwardjata s-sostenibbiltà ta’ soluzzjonijiet ta’ ristrutturar għal self.

               (19)Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2018, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tal-Irlanda u ppubblikatha fir-rapport għall-pajjiż tal-2018. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2018 u l-Programm ta’ Riforma Nazzjonali tal-2018 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet indirizzati lill-Irlanda fi snin preċedenti. Hija mhux biss qieset ir-rilevanza tagħhom għall-politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fl-Irlanda imma qieset ukoll il-konformità tagħhom mar-regoli u mal-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika kumplessiva tal-Unjoni billi jingħata kontribut fil-livell tal-Unjoni għad-deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

               (20)Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta’ Stabbiltà tal-2018 u l-opinjoni tiegħu
                  11
                hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni 1 ta’ hawn taħt.

               (21)Fid-dawl tal-analiżi fil-fond tal-Kummissjoni u ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma u l-Programm ta’ Stabbiltà. Ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet 1 u 3 hawn taħt.

               B’DAN JIRRAKKOMANDA li l-Irlanda tieħu azzjoni fl-2018 u fl-2019 biex:

               1.Jintlaħaq l-objettiv baġitarju ta’ terminu medju fl-2019. Tuża qligħ mhux mistenni biex iħaffef it-tnaqqis tal-proporzjon tad-dejn tal-gvern ġenerali. Tillimita l-ambitu u n-numru ta’ nfiq tat-taxxa u twessa’ l-bażi tat-taxxa. Tindirizza ż-żieda mistennija fl-infiq marbut mal-età billi żżid il-kosteffettività tas-sistema tal-kura tas-saħħa u billi jiġu segwiti r-riformi tal-pensjonijiet previsti.

               2.Tiġi żgurata l-implimentazzjoni f’waqtha u effettiva tal-Pjan ta’ Żvilupp Nazzjonali, inkluż f’termini ta’ enerġija nadifa, trasport, akkomodazzjoni, servizzi tal-ilma u indokrat tat-tfal ta’ kwalità bi prezz raġonevoli. Tipprijoritizza t-titjib tal-ħiliet tal-popolazzjoni adulta, b’enfasi fuq il-ħiliet diġitali.

               3.Trawwem it-tkabbir tal-produttività tal-kumpaniji Irlandiżi, l-intrapriżi żgħar u ta’ daqs medju b’mod partikolari, billi tiġi stimulata r-riċerka u l-innovazzjoni b’politiki mmirati, forom aktar diretti ta’ finanzjament u aktar kooperazzjoni strateġika ma’ kumpaniji multinazzjonali barranin, ċentri tar-riċerka pubbliċi u universitajiet. Tippromwovi tnaqqis b’aktar ħeffa u permanenti tal-arretrati fit-tul billi tibni fuq inizjattivi għal familji vulnerabbli u tħeġġeġ it-tħassir ta’ skoperturi mhux rekuperabbli.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                        ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

                     (2)

                        ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

                     (3)

                        COM(2018) 407 final.

                     (4)

                        P8_TA(2018)0077 u P8_TA(2018)0078.

                     (5)

                        SWD(2018) 206 final.

                     (6)

                        COM(2018) 120 final.

                     (7)

                        Ir-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta’ Diċembru 2013 li jistabbilixxi dispożizzjonijiet komuni dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta’ Koeżjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali u l-Fond Marittimu u tas-Sajd Ewropew u li jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet ġenerali dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta’ Koeżjoni u l-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1083/2006 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 320).

                     (8)

                        COM (2014) 494 final.

                     (9)

                        L-infiq nett primarju tal-gvern huwa magħmul mill-infiq totali tal-gvern, imma jeskludi l-infiq fuq l-interessi, infiq fuq programmi tal-Unjoni korrisposti bis-sħiħ mid-dħul tal-fondi tal-Unjoni u mill-bidliet mhux diskrezzjonali fl-infiq għall-benefiċċji tal-qgħad. Il-formazzjoni grossa tal-kapital fiss iffinanzjata nazzjonalment hija mifruxa fuq perjodu ta’ erba’ (4) snin. Huma kkunsidrati miżuri tad-dħul diskrezzjonali jew żidiet fid-dħul mitluba bil-liġi. Miżuri ta’ darba fuq in-naħa tad-dħul kif ukoll fuq in-naħa tan-nefqa huma nnettjati. Il-livell referenzjarju tal-infiq għall-Irlanda jirrifletti aġġustament biex jikkoreġi distorsjoni fir-rata ta’ referenza ta’ 10 snin ta’ tkabbir potenzjali kkawżat minn żieda eċċezzjonalment għolja fit-tkabbir reali tal-PDG fl-2015. Skont l-approċċ meħud mill-awtoritajiet Irlandiżi fil-kalkoli tal-Baġit tagħhom fl-2017, il-Kummissjoni ħadet il-medja tar-rati ta’ tkabbir potenzjali fl-2014 u fl-2016.

                     (10)

                        Bħal fl-2018, il-livell referenzjarju tal-infiq jirrifletti aġġustament biex jikkoreġi distorsjoni fir-rata ta’ referenza ta’ 10 snin ta’ tkabbir potenzjali kkawżat minn żieda eċċezzjonalment għolja fit-tkabbir reali tal-PDG fl-2015.

                     (11)

                        Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97.


               IL-KUMMISSJONI EWROPEA
            Brussell, 23.5.2018
            COM(2018) 409 final
            Rakkomandazzjoni għal
            RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
            dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-2018 ta' Franzau li twassal opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 ta' Franza

               Rakkomandazzjoni għal

               RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL

               dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-2018 ta' Franza

                  u li twassal opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 ta' Franza

               IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,

               Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta' Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta' pożizzjonijiet ta' budget u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta' politika ekonomika
                  1
               , u b’mod partikolari l-Artikolu 5(2) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi
                  2
               , u b'mod partikolari l-Artikolu 6(1) tiegħu,

               Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea
                  3
               ,

               Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew
                  4
               ,

               Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,

               Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,

               Billi:

               (1)Fit-22 ta’ Novembru 2017, il-Kummissjoni adottat l-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir, li ta bidu għas-Semestru Ewropew għall-koordinazzjoni tal-politika ekonomika tal-2018. Hija kkunsidrat bix-xieraq il-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, ipproklamat mill-Parlament Ewropew, il-Kunsill u l-Kummissjoni fis-17 ta’ Novembru 2017. Il-prijoritajiet tal-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir ġew approvati mill-Kunsill Ewropew fit-22 ta’ Marzu 2018. Fit-22 ta’ Novembru 2017, abbażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta’ Twissija, li fih hija identifikat lil Franza bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru kellha titwettaq analiżi fil-fond. Fl-istess jum, il-Kummissjoni adottat ukoll rakkomandazzjoni għal Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-politika ekonomika taż-żona tal-euro, li ġiet approvata mill-Kunsill Ewropew fit-22 ta’ Marzu 2018. Fl-14 ta’ Mejju 2018, il-Kunsill adotta r-Rakkomandazzjoni dwar il-politika ekonomika taż-żona tal-euro (“Rakkomandazzjoni għaż-żona tal-euro”).

               (2)Bħala Stat Membru li għandu bħala munita l-euro, u fid-dawl tal-interkonnessjonijiet mill-qrib bejn l-ekonomiji fl-unjoni ekonomika u monetarja, jenħtieġ li Franza tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa u f’waqtha tar-Rakkomandazzjoni għaż-żona tal-euro, kif riflessa fir-rakkomandazzjonijiet hawn taħt, b’mod partikolari nru 1 u nru 2.

               (3)Ir-rapport tal-pajjiż tal-2018 għal Franza
                  5
                ġie ppubblikat fis-7 ta’ Marzu 2018. Huwa vvaluta l-progress ta’ Franza biex tindirizza r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati mill-Kunsill fil-11 ta’ Lulju 2017, is-segwitu mogħti lir-rakkomandazzjonijiet adottati fis-snin preċedenti u l-progress ta’ Franza lejn il-miri nazzjonali tagħha tal-Ewropa 2020. Ir-rapport inkluda wkoll analiżi fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, li r-riżultati tagħha ġew ippubblikati wkoll fis-7 ta’ Marzu 2018
                  6
               . L-analiżi tal-Kummissjoni twassalha biex tikkonkludi li Franza għaddejja minn żbilanċi makroekonomiċi. B’mod partikolari, il-vulnerabbiltajiet joriġinaw minn dejn pubbliku kbir u kompetizzjoni dgħajfa fil-kuntest ta’ tkabbir tal-produttività baxx. Ir-riskju ta’ effett negattiv fuq l-ekonomija Franċiża, u minħabba d-daqs tagħha, ta’ effetti konsegwenzjali negattivi fuq l-unjoni ekonomika u monetarja, huwa partikolarment importanti.

               (4)Fil-25 ta’ April 2018, Franza ppreżentat il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tagħha tal-2018 u l-Programm ta’ Stabbiltà tagħha tal-2018. Biex jitqiesu l-konnessjonijiet ta’ bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess ħin.

               (5)Ir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż rilevanti ġew indirizzati fl-ipprogrammar tal-Fondi Strutturali u ta’ Investiment Ewropej għall-perjodu 2014-2020. Kif previst fl-Artikolu 23 tar-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill
                  7
               , fejn ikun neċessarju biex jingħata appoġġ lill-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet rilevanti tal-Kunsill, il-Kummissjoni tista' titlob lil Stat Membru jirrieżamina u jipproponi emendi fil-Ftehim ta' Sħubija u fil-programmi rilevanti tiegħu. Il-Kummissjoni pprovdiet dettalji ulterjuri dwar kif tista' tagħmel użu minn din id-dispożizzjoni f'linji gwida dwar l-applikazzjoni tal-miżuri li jorbtu l-effettività tal-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropew ma' governanza ekonomika tajba
                  8
               .

               (6)[Wara l-korrezzjoni f’waqtha u durabbli tad-defiċit eċċessiv u d-deċiżjoni mill-Kunsill tal-[XX]ta’ Ġunju 2018 li jħassar il-proċedura ta' defiċit eċċessiv, Franza tinsab fil-parti preventiva tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir u hija soġġetta għar-regola tranżizzjonali fir-rigward tad-dejn. Fil-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 tiegħu, il-gvern qed jippjana titjib gradwali fil-bilanċ tal-amministrazzjoni pubblika minn         - 2,6 % tal-PDG fl-2017 għal +0,3 % tal-PDG fl-2022. L-objettiv baġitarju fuq terminu medju — defiċit strutturali ta’ 0,4 % tal-PDG — mhuwiex ippjanat li jinkiseb fiż-żmien kopert mill-Programm ta’ Stabbiltà. Skont il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2018, il-proporzjon tad-dejn pubbliku mal-PDG huwa mistenni jonqos minn 97,0 % fl-2017 għal 89,2 % fl-2022. Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed dawn il-projezzjonijiet baġitarji huwa plawżibbli. Fl-istess ħin, il-miżuri neċessarji biex jappoġġaw il-miri ppjanati tad-defiċit mill-2019 ’il quddiem għadhom ma ġewx speċifikati b’mod suffiċjenti.

               (7)Fil-11 ta’ Lulju 2017, il-Kunsill irrakkomanda lil Franza tiżgura li r-rata ta’ tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett
                  9
                ma taqbiżx il-1,2 % fl-2018, li jikkorrispondi għal aġġustament strutturali annwali ta’ 0,6 % tal-PDG. Fl-istess ħin, ġie ddikjarat li l-valutazzjoni tal-Abbozz ta’ Pjan Baġitarju 2018 u l-valutazzjoni sussegwenti tal-eżiti baġitarji tal-2018 se jkollhom bżonn li jikkunsidraw l-għan tal-kisba ta’ pożizzjoni fiskali li tikkontribwixxi kemm biex issaħħaħ l-irkupru li għaddej kif ukoll biex tiżgura s-sostenibbiltà tal-finanzi pubbliċi. Wara l-valutazzjoni tal-Kummissjoni dwar is-saħħa tal-irkupru fi Franza li tat il-konsiderazzjoni dovuta għall-isfidi ta’ sostenibbiltà tagħha, imwettqa fil-kuntest tal-opinjoni tagħha dwar l-Abbozz ta' Pjan Baġitarju ta’ Franza, ma hemm bżonn li jitqies l-ebda element addizzjonali f'dak ir-rigward. Fuq il-bażi tal-previżjoni tar-rebbiegħa tal-Kummissjoni tal-2018, hemm riskju ta’ devjazzjoni sinifikanti mill-perkors ta’ aġġustament rakkomandat lejn l-objettiv baġitarju fuq terminu medju fl-2018.

               (8)Fl-2019, fid-dawl tal-proporzjon tad-dejn tal-amministrazzjoni pubblika ta’ Franza li hu aktar minn 60 % tal-PDG, jenħtieġ li l-marġni tal-potenzjal tal-produzzjoni pprojettat ta’ 0,6 % ma jaqbiżx il-1,4 % , biex jikkorrispondi mal-aġġustament strutturali ta’ 0,6 % tal-PDG li jirriżulta mill-matriċi ta’ rekwiżiti taħt il-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. Skont il-previżjoni tar-rebbiegħa tal-Kummissjoni tal-2018, mingħajr l-ebda tibdil fil-politiki, hemm riskju ta’ devjazzjoni sinifikanti minn dak ir-rekwiżit fl-2019 u matul l-2018 u 2019 meħudin flimkien. Prima facie, Franza mhijiex prevista tikkonforma mar-regola tranżizzjonali fir-rigward tad-dejn fl-2018 u l-2019. B’mod ġenerali, il-Kunsill huwa tal-fehma li jenħtieġ li jittieħdu l-miżuri meħtieġa mill-2018 biex ikun hemm konformità mad-dispożizzjonijiet tal-Patt ta’ Stabbiltà u Tkabbir. L-użu ta’ kwalunkwe gwadann mhux previst biex ikompli jnaqqas il-proporzjon tad-dejn tal-amministrazzjoni pubblika jkun prudenti.

               (9)Il-livell ta’ nfiq pubbliku fi Franza huwa l-ogħla fl-UE. Il-proporzjon tal-infiq għandu jilħaq 56,0 % tal-PDG fl-2018, 10,6 punti perċentwali ogħla mill-medja tal-UE. Filwaqt li l-istrateġija ta’ konsolidament fis-snin riċenti bbenefikat prinċipalment minn rati tal-imgħax li kienu qed jonqsu u minn tnaqqis fl-investiment pubbliku, huwa improbabbli li l-ambjent ta’ rati baxxi ta’ imgħax se jipprevali fuq terminu ta’ żmien medju, u t-tnaqqis fl-investiment produttiv jista’ jagħmel ħsara lill-potenzjal ekonomiku fil-futur. Ir-rieżamijiet tal-infiq mill-2014 ’il quddiem ma rendewx iffrankar sinifikanti u l-kisbiet fl-effiċjenza kienu limitati minħabba nuqqas ta’ segwitu xieraq u livell baxx ta’ sjieda politika. L-iktar strateġija riċenti tar-rieżami tal-infiq ġiet abbandunata u se tiġi sostitwita minn Action Publique 2022, li l-prinċipji tagħha huma stabbiliti fil-liġi pluriennali ta’ programmar tal-finanzi pubbliċi 2018-2022. Huwa previst li l-Comité Action Publique 2022 għandu jipproduċi pjan direzzjonali sas-sajf tal-2018 u janalizza l-miżuri possibbli li hemm bżonn li jittieħdu. Madankollu, għadhom ma ġewx proposti miżuri speċifikati b’mod ċar u ffrankar ġdid f’dan il-qafas se jasal biss mill-2020 ’il quddiem. L-isforzi biex jiġu indirizzati l-bżonnijiet tal-konsolidazzjoni fiskali fuq terminu qasir sa medju jistgħu jibbenefikaw mill-implimentazzjoni rapida tal-miżuri ta’ ffrankar fuq in-nefqa.

               (10)Fil-preżent, fi Franza jeżistu flimkien 37 skema tal-pensjoni differenti. Dawn jikkonċernaw gruppi differenti ta’ ħaddiema u jiffunzjonaw skont settijiet ta’ regoli differenti. L-unifikazzjoni progressiva tar-regoli ttejjeb it-trasparenza tas-sistema, iżżid il-ġustizzja interġenerazzjonali, u tiffaċilita l-mobbiltà tal-forza tax-xogħol. L-armonizzazzjoni tar-regoli tal-kalkoli tikkontribwixxi wkoll biex tiġi kkontrollata aħjar in-nefqa pubblika. Filwaqt li r-riformi tal-pensjonijiet diġà adottati huma mistennija li jnaqqsu l-livell tal-proporzjon tan-nefqa pubblika għall-pensjonijiet fit-tul, sistema ta’ pensjonijiet iktar sempliċi u iktar effiċjenti tista’ tiġġenera iktar tfaddil u tgħin biex tnaqqas ir-riskji tas-sostenibbiltà tal-finanzi pubbliċi fuq terminu medju. Skont riċerka riċenti, l-allinjament tal-iskemi tal-pensjoni differenti fis-settur pubbliku u f’dak privat jistgħu iġibu iktar minn EUR 5 biljun ta’ iffrankar fin-nefqa pubblika fl-orizzont 2022.

               (11)Ir-rata tal-qgħad naqset minn 10,4 % fl-2015 għal 9,4 % fl-2017 u huwa mbassar li se tkompli tonqos fis-snin li ġejjin, filwaqt li r-rata tal-impjieg żdiedet għal 70,6 % fl-2017. Madankollu, il-kundizzjonijiet tas-suq tax-xogħol għaż-żgħażagħ, għall-ħaddiema bi ftit kwalifiki u għall-persuni bi sfond ta’ migrazzjoni (kemm tal-ewwel kif ukoll tat-tieni ġenerazzjoni) għadhom relattivament aktar diffiċli. Fl-2016, 54,5 % biss tal-persuni mhux imwielda fl-UE (fl-età 20–64) kienu impjegati, li hija 17,5 punti perċentwali inqas miċ-ċifra għal dawk imwielda fi Franza. L-abitanti taż-żoni l-aktar żvantaġġati (Quartiers de la politique de la ville), inklużi l-persuni bi sfond ta’ migrazzjoni, qed ikomplu jiffaċċaw diffikultajiet fis-suq tax-xogħol. Minkejja l-azzjoni politika, l-impatt tal-isfond soċjoekonomiku u ta’ migrazzjoni fuq il-prestazzjoni edukattiva huma relattivament kbar u jfixklu l-integrazzjoni fis-suq tax-xogħol. Hemm ukoll evidenza ta’ prattiki diskriminatorji fis-suq tax-xogħol. L-appoġġ effettiv ta’ impjieg attiv, inkluż taħriġ fil-lingwa, konsulenza intensiva u appoġġ għar-reklutaġġ, u azzjoni iktar soda rigward prattiki diskriminatorji, huwa importanti ħafna sabiex jitrawmu opportunitajiet indaqs fis-suq tax-xogħol.

               (12)Il-liġi tax-xogħol tal-2016, li timmodernizza d-djalogu soċjali u tiżgura l-perkorsi professjonali, għandha l-għan li ttejjeb il-kapaċità tad-ditti li jaġġustaw għaċ-ċikli ekonomiċi u li tnaqqas il-proporzjoni ta’ ħaddiema b’kuntratti temporanji. Filwaqt li iktar nies qed jiġu reklutati b’kuntratti indefiniti, is-segmentazzjoni tas-suq tax-xogħol għadha sfida u jenħtieġ li titrawwem it-tranżizzjoni lejn forom iktar indefiniti ta’ impjieg. F’dan il-kuntest, huwa importanti li tiġi finalizzata l-implimentazzjoni tal-programm ta’ riforma ambizzjuża li għaddejja bħalissa, li jinkludi r-riforma tal-liġi tax-xogħol li ġiet adottata riċentement, ir-reviżjoni ppjanata tas-sistema tal-benefiċċji tal-qgħad u r-riforma tas-sistema tal-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, inklużi l-apprendistati.

               (13)L-implimentazzjoni gradwali tal-miżuri biex jitnaqqas il-porzjon ta’ taxxa fuq ix-xogħol tejbu l-kostkompetittività ta’ Franza mill-2013 ’il quddiem, iżda t-telf akkumulat tal-passat għadu ma ġiex irkuprat kompletament. Abbażi tal-paga medja, fl-2016 Franza kien għad kellha waħda mill-ogħla rati ta’ kontribuzzjonijiet soċjali bħala proporzjon tal-ispejjeż lavorattivi totali fl-UE. Il-miżuri politiċi eżistenti biex inaqqsu l-ispejjeż lavorattivi huma mistennija li jkomplu jiġu kkonsolidati u msaħħa mill-2019 ’il quddiem, bil-konverżjoni, li ġiet imħabbra, tal-kreditu tat-taxxa għall-kompetittività u l-impjiegi (CICE) fi tnaqqis ġeneralizzat tal-kontribuzzjonijiet soċjali għal min iħaddem u l-introduzzjoni ta’ ribassi ulterjuri għal pagi iktar baxxi biex jitrawwem l-impjieg ta’ dawk bi ftit kwalifiki.

               (14)Il-paga minima Franċiża ilha ssegwi r-regola ta’ indiċjar tagħha, mingħajr ebda żieda ad hoc, mill-2013. Riżultat ta’ dan, kibret iktar bil-mod mill-pagi ta’ referenza (1,23 % fl-2017, meta mqabbla ma’ 1,31 % għall-paga medja), f’kuntest ta’ inflazzjoni dgħajfa u żidiet dgħajfa fil-pagi. Filwaqt li l-paga minima, meta mqabbla mal-paga medja, hija għolja f’termini internazzjonali, il-kost lavorattiv bil-paga minima tbaxxa b’mod sinifikanti permezz tat-tnaqqis mill-kontribuzzjonijiet soċjali. Dan it-tnaqqis se jkun intensifikat u jsir permanenti mill-2019. Filwaqt l-indiċjar tal-paga minima huwa importanti biex jippreserva l-kapaċità tal-akkwist tal-ħaddiema, il-mekkaniżmu attwali (uniku fl-UE) jista’ jillimita l-aġġustamenti fil-pagi għal kundizzjonijiet li jinbidlu, b’konsegwenzi negattivi potenzjali fuq il-kompetittività. Grupp ta’ esperti indipendenti jevalwa l-paga minima kull sena u jipprovdi opinjonijiet mhux vinkolanti dwar l-iżvilupp tagħha. Fl-2017, il-grupp irrakkomanda li r-regola tal-indiċjar tiġi riveduta, pereżempju billi jiġi limitat għal indiċjar tal-inflazzjoni biss.

               (15)Is-sistema attwali ta’ edukazzjoni u taħriġ vokazzjonali inizjali ma tappoġġax biżżejjed l-integrazzjoni fis-suq tax-xogħol, b’mod partikolari għax proporzjon sinifikanti ta’ studenti huma orjentati lejn perkorsi bi prospetti ta’ impjieg limitati. Barra minn hekk, l-istudenti Franċiżi fl-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali jiksbu riżultati edukattivi ferm iktar baxxi mill-medja tal-UE, filwaqt li dawk fl-edukazzjoni ġenerali jagħtu prestazzjoni ferm aħjar. F’dan il-kuntest, il-miżuri biex jitrawmu l-apprendistati, li huma assoċjati ma’ prospetti ta’ impjieg aħjar, flimkien ma’ miżuri biex itejbu r-riżultati bbażati fuq l-iskejjel, huma essenzjali biex jappoġġaw l-impjieg taż-żgħażagħ u jippromwovu l-ugwaljanza tal-opportunitajiet. Fl-istess ħin, it-titjib fl-aċċess għal taħriġ kontinwu għal persuni li qed ifittxu x-xogħol u dawk bi ftit kwalifiki u biex tiġi promossa l-kisba ta’ kwalifiki iktar għoljin, appoġġati minn gwida xierqa tat-taħriġ, huma wkoll importanti. Ir-riflessjoni ta’ dawn l-isfidi u b’mod partikolari l-ħtieġa li tittejjeb il-governanza tas-sistema, jiġu żgurati r-rilevanza għas-suq tax-xogħol, il-kwalità u l-aċċess għal taħriġ u tranżizzjonijiet sikuri fis-suq tax-xogħol, fis-27 ta’ April 2018 il-gvern ippreżenta abbozz ta’ liġi li tirriforma l-apprendistat u s-sistema ta’ edukazzjoni u taħriġ vokazzjonali. Barra minn hekk, il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-2018 jikkonferma l-intenzjoni biex jiġi implimentat pjan ta’ investiment ta’ EUR 14 -il biljun għall-ħiliet u jwitti t-triq għal riforma komplimentari tal-edukazzjoni vokazzjonali inizjali bbażata fuq l-iskejjel.

               (16)B’mod ġenerali, is-sistema ta' protezzjoni soċjali tagħti riżultati tajbin. L-inugwaljanzi fl-introjtu huma inqas mill-medja tal-UE u l-għadd ta’ persuni f’riskju ta’ faqar u ta’ esklużjoni soċjali, minkejja żieda riċenti, għadu f’livell relattivament baxx. Madankollu, xi gruppi, b’mod partikolari familji b’ġenitur wieħed, persuni mhux imwielda fl-UE u persuni li jgħixu f’żoni urbani deprivati, jiffaċċaw riskju ogħla ta’ faqar. L-aċċess għal akkomodazzjoni adegwata għal persuni li jgħixu fil-faqar għadu kwistjoni ta’ tħassib. Minkejja titjib riċenti, in-nuqqas ta’ akkomodazzjoni soċjali tibqa’ f’xi żoni.

               (17)Minkejja r-riformi li għaddejjin bħalissa biex jitnaqqas il-piż tat-taxxa fuq il-kumpaniji u jiġi appoġġat l-investiment produttiv, is-sistema tat-taxxa Franċiża għadha kkaratterizzata b’livell ta’ kumplessità għoli, fejn in-nefqiet tat-taxxa, it-taxxi ineffiċjenti u t-taxxi fuq il-produzzjoni qed jikkostitwixxu ostakli għal ambjent tan-negozju li jiffunzjona tajjeb. L-għadd kbir ta’ nefqiet tat-taxxa (il-kreditu tat-taxxa, l-eżenzjonijiet, it-tnaqqis tat-taxxa) ipoġġi piż addizzjonali fuq in-negozji, u fuq l-SMEs b’mod partikolari, fil-forma ta’ spejjeż tal-konformità aktar għoljin u aktar inċertezzi. Joħloq ukoll spejjeż ta’ kontroll addizzjonali għall-amministrazzjoni tat-taxxa. In-nefqiet tat-taxxa se jkomplu jiżdiedu fl-għadd u fil-valur taħt il-Liġi tal-Baġit 2018 u huma mistennija jilħqu EUR 99,8 biljun fl-2018 (4,5 % tal-PDG), meta mqabbla ma’ EUR 93 biljun fl-2017. Barra minn hekk, ġew identifikati madwar 192 taxxa li jrendu dħul baxx (inqas minn EUR 150 miljun fis-sena), iżda għadd limitat ħafna biss ġie eliminat mill-2014 ’il quddiem
                  10
               . Fl-aħħar nett, Franza għandha livell għoli ħafna ta’ taxxi fuq il-produzzjoni fl-UE
                  11
                (3,1 % tal-PDG fl-2016) li jikkonsistu prinċipalment minn taxxi fuq il-kapital u fuq ix-xogħol li l-intrapriżi huma soġġetti għalihom minħabba li huma involuti fil-produzzjoni u indipendentement mill-prestazzjoni ekonomika tagħhom.

               (18)Is-servizzi tas-suq kienu jammontaw għal iktar minn 50 % tal-valur miżjud, 40 % tal-forza tax-xogħol u 20 % tal-valur miżjud tal-industrija tal-manifattura fl-esportazzjonijiet fl-2016. Madankollu, filwaqt li l-kompetizzjoni fis-servizzi tas-suq kellha impatt fuq l-ekonomija kollha, hija għadha mxekkla minn rekwiżiti regolatorji u piż amministrativ, li jimpedixxu wkoll l-abbiltà tad-ditti li jikbru. Jekk ikunu ambizzjużi biżżejjed u jiġu implimentati bis-sħiħ, ir-riformi fil-qasam tas-servizzi jista’ jkollhom impatt ekonomiku pożittiv sinifikanti. Permezz tal-prijoritizzazzjoni tal-isforzi ta’ riforma, huwa importanti li tiġi kkunsidrata l-importanza ekonomika u l-prestazzjoni tas-subsetturi tas-servizzi. Approċċ ibbażat fuq l-indikaturi li ntuża biex jidentifika r-riformi ta’ prijorità fis-setturi tas-servizzi jenfasizza għadd ta’ servizzi tan-negozju (attivitajiet ta’ arkitettura u ta’ inġinerija, attivitajiet legali u ta’ kontabbiltà, servizzi amministrattivi u ta’ appoġġ), negozju bl-imnut, akkomodazzjoni u servizzi tal-ikel, u s-saħħa. Fil-qasam speċifiku tas-servizzi professjonali, l-Att dwar it-Tkabbir, l-Attività u Opportunitajiet Indaqs (il-“liġi Macron”) tas-6 ta’ Awwissu 2015 naqqas ir-restrizzjonijiet f’għadd limitat ta’ professjonijiet legali, l-iktar professjonijiet legali. Barra minn hekk, atti sussegwenti naqqsu l-effetti tiegħu u dan illimita wkoll l-impatt mistenni tiegħu. Riformi ulterjuri jista’ jkollhom fil-mira restrizzjonijiet speċifiċi ta’ dħul u ta’ eżerċitar (pereż. ir-riżervi ta’ attività, ir-restrizzjonijiet tad-drittijiet tal-vot, ir-restrizzjonijiet tal-parteċipazzjoni azzjonarja, ir-restrizzjonijiet multidixxiplinari u r-restrizzjonjiet tan-numerus clausus), li huma kkunsidrati eċċessivi. Riformi li jindirizzaw l-impendimenti ewlenin fit-tkabbir tad-ditti jistgħu jinkludu li jitneħħew l-effetti ta’ livell limitu marbuta ma’ kriterji relatati mad-daqs fir-regolamenti u li jitnaqqas il-piż amministrattiv fuq in-negozji. Finalment, it-titjib tal-kopertura ta’ Franza bi broadband rapidu jista’ jtejjeb l-abbiltà tagħha li tibbenefika mill-ekonomija diġitali.

               (19)Skont it-Tabella ta’ Valutazzjoni tal-Innovazzjoni Ewropea, il-prestazzjoni tal-innovazzjoni ta’ Franza għadha inqas minn dik tal-mexxejja tal-innovazzjoni tal-UE, minkejja l-livell relattivament għoli ta’ appoġġ pubbliku.  B’mod partikolari, it-titjib fl-effiċjenza tal-iskemi ta’ appoġġ pubbliku (inkluż il-Crédit d'Impôt Recherche, il-kreditu tat-taxxa għar-riċerka u żvilupp) jista’ jistimola output aħjar tal-innovazzjoni. F’dan ir-rigward, ir-riżultati tal-evalwazzjonijiet kontinwi jeħtieġ li jiddaħħlu fit-titjib tat-tfassil tal-appoġġ pubbliku għall-innovazzjoni. It-trasferiment tal-għarfien bejn ir-riċerka pubblika u n-negozji għadu ta’ sfida u dan qed jillimita l-isfruttar kummerċjali tar-riżultati tar-riċerka. Meta mqabbla ma’ pajjiżi oħra tal-UE, il-prestazzjoni ta’ Franza hija baxxa fil-kopubblikazzjonijiet pubbliċi privati u fir-R&Ż pubbliċi ffinanzjati min-negozji. Hemm xi potenzjal biex jiġu msaħħa l-mekkaniżmi ta’ trasferiment bejn l-akkademja u l-industrija billi tiġi ssimplifikata s-sħubija fir-riċerka u tiġi inċentivata l-mobilità tar-riċerkaturi.

               (20) Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew tal-2018, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika ta’ Franza u ppubblikatha fir-rapport speċifiku għall-pajjiż tal-2018. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta’ Stabbiltà tal-2018, il-Programm Nazzjonali ta’ Riforma tal-2018 u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet indirizzati lil Franza fi snin preċedenti. Il-Kummissjoni mhux biss qieset ir-rilevanza tagħhom għall-politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fi Franza, imma qieset ukoll l-estent ta’ kemm jikkonformaw mar-regoli u mal-gwida tal-Unjoni, fid-dawl tal-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika globali tal-Unjoni billi jingħata kontribut fil-livell tal-Unjoni għad-deċiżjonijiet nazzjonali futuri.

               (21)Fid-dawl ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta' Stabbiltà tal-2018 u l-opinjoni tiegħu
                  12
                hija riflessa b’mod partikolari fir-rakkomandazzjoni nru 1 hawn taħt.

               (22)Fid-dawl tal-analiżi fil-fond tal-Kummissjoni u ta’ din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta’ Riforma u l-Programm ta’ Stabbiltà. Ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet nri 1 sa 3 hawn taħt.

               B’DAN JIRRAKKOMANDA li Franza tieħu azzjoni fl-2018 u fl-2019 biex:

               1.Tiżgura li r-rata ta’ tkabbir nominali tal-infiq pubbliku primarju nett ma taqbiżx il-1,4 % fl-2019, li jikkorrispondi ma’ aġġustament strutturali annwali ta’ 0,6 % tal-PDG. Tuża gwadanni mhux previsti biex taċċellera t-tnaqqis fil-proporzjon tad-dejn pubbliku. Timplimenta ffrankar fuq l-infiq fl-2018 u tispeċifika bis-sħiħ l-objettivi u l-miżuri ġodda meħtieġa fil-kuntest tal-Azzjoni Pubblika 2022, biex dawn jissarrfu f’iffrankar konkret fuq l-infiq u f’miżuri ta’ titjib fl-effiċjenza fil-baġit tal-2019. L-unifikazzjoni progressiva tar-regoli tar-reġimi ta’ pensjonijiet differenti li jeżistu fil-preżent.

               2.Twettaq ir-riformi tas-sistema tal-edukazzjoni u tat-taħriġ vokazzjonali, biex issaħħaħ ir-rilevanza tagħha għas-suq tax-xogħol u ttejjeb l-aċċess għat-taħriġ, b’mod partikolari għal ħaddiema bi kwalifiki baxxi u persuni li qed ifittxu impjieg. Trawwem opportunitajiet indaqs u aċċess għas-suq tax-xogħol, inkluż għal persuni bi sfond ta’ migrazzjoni u persuni li jgħixu f’żoni żvantaġġati. Tiżgura li l-iżviluppi tal-paga minima jkunu konsistenti mal-ħolqien tal-impjiegi u l-kompetittività.

               3.Tissimplifika s-sistema tat-taxxa, billi tillimita l-użu tan-nefqiet tat-taxxa, tneħħi taxxi ineffiċjenti u tnaqqas it-taxxi fuq il-produzzjoni imposti fuq il-kumpaniji. Tnaqqas il-piż regolatorju u amministrattiv biex iżżid il-kompetizzjoni fis-settur tas-servizzi u trawwem it-tkabbir tad-ditti. Iżżid l-isforzi biex tiżdied il-prestazzjoni tas-sistema tal-innovazzjoni speċjalment billi ttejjeb l-effiċjenza ta’ skemi ta’ sostenn pubbliku u ssaħħaħ it-trasferiment tal-għarfien bejn l-istituzzjonijiet pubbliċi tar-riċerka u d-ditti.

               Magħmul fi Brussell,

                     Għall-Kunsill

                     Il-President

                     (1)

                        ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

                     (2)

                        ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

                     (3)

                        COM(2018) 409 final.

                     (4)

                        P8_TA(2018)0077 u P8_TA(2018)0078.

                     (5)

                        COM(2018) 208 final.

                     (6)

                        COM(2018) 120 final.

                     (7)

                        Ir-Regolament (UE) Nru 1303/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta' Diċembru 2013 li jistabbilixxi dispożizzjonijiet komuni dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta' Koeżjoni, il-Fond Agrikolu Ewropew għall-Iżvilupp Rurali u l-Fond Marittimu u tas-Sajd Ewropew u li jistabbilixxi d-dispożizzjonijiet ġenerali dwar il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew, il-Fond ta' Koeżjoni u l-Fond Ewropew għall-Affarijiet Marittimi u s-Sajd u li jħassar ir-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1083/2006 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 320).

                     (8)

                        COM(2014) 494 final.

                     (9)

                        L-infiq pubbliku primarju nett huwa magħmul mill-infiq pubbliku totali bl-esklużjoni tal-infiq fuq l-interessi, l-infiq fuq programmi tal-Unjoni korrisposti bis-sħiħ mid-dħul tal-fondi tal-Unjoni u mill-bidliet mhux diskrezzjonali fl-infiq fuq il-benefiċċju tal-qgħad. Il-formazzjoni grossa tal-kapital fiss iffinanzjata nazzjonalment hija mifruxa fuq perjodu ta’ erba’(4) snin. Il-miżuri diskrezzjonali b’rabta mad-dħul jew iż-żidiet fid-dħul mitluba mil-liġi huma meqjusa. Il-miżuri ta’ darba fuq in-naħa kemm tad-dħul, kif ukoll tal-infiq huma esklużi.

                     (10)

                        Inspection Générale des Finances (2014), Les taxes à faible rendement.

                     (11)

                        It-taxxi fuq il-produzzjoni għandhom jinftiehmu bħala “taxxi oħrajn fuq il-produzzjoni” skont EUROSTAT (il-kategorija D29).

                     (12)

                        Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97.