title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat- 12 ta’ Lulju 2011 dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma 2011 tal-Ġermanja u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà aġġornat tal-Ġermanja 2011-2014

text:
               19.7.2011

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 212/9

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
   tat-12 ta’ Lulju 2011
   dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma 2011 tal-Ġermanja u li tagħti opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà aġġornat tal-Ġermanja 2011-2014
   2011/C 212/03
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikulari l-Artikoli 121(2) u 148(4) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta' Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta' pożizzjonijiet ta' baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta' politika ekonomika (1), u b'mod partikulari l-Artikolu 5(3) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
   Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
   Wara li kkonsulta mal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,
   Billi:

               (1)

               Fis-26 ta’ Marzu 2010, il-Kunsill Ewropew qabel mal-proposta tal-Kummissjoni li tvara strateġija ġdida għall-impjiegi u t-tkabbir, Ewropa 2020, imsejsa fuq koordinazzjoni msaħħa tal-politiki ekonomiċi, li tiffoka fuq l-oqsma ewlenin fejn tinħtieġ azzjoni biex tingħata spinta lill-potenzjal tal-Ewropa għat-tkabbir sostenibbli u l-kompetittività.

               (2)

               Fit-13 ta’ Lulju 2010, il-Kunsill adotta rakkomandazzjoni dwar il-linji gwida ġenerali għall-politiki ekonomiċi tal-Istati Membri u l-Unjoni (mill-2010 sal-2014) u fil-21 ta’ Ottubru 2010 adotta deċiżjoni dwar il-linji gwida għall-politiki dwar l-impjiegi tal-Istati Membri (2), li flimkien jagħmlu l-“linji gwida integrati”. L-Istati Membri ġew mistiedna jqisu l-linji gwida integrati fil-politiki ekonomiċi u okkupazzjonali nazzjonali.

               (3)

               Fit-12 ta’ Jannar 2011, il-Kummissjoni adottat l-ewwel Stħarriġ Annwali tat-Tkabbir, li kien il-bidu ta’ ċiklu ġdid ta’ governanza ekonomika fl-UE u l-ewwel semestru Ewropew ta’ koordinazzjoni integrata u ex-ante ta’ politika, imsejjes fuq l-istrateġija Ewropa 2020.

               (4)

               Fil-25 ta’ Marzu 2011, il-Kunsill Ewropew endorsja l-prijoritajiet għall-konsolidazzjoni fiskali u r-riforma strutturali (bi qbil mal-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-15 ta’ Frar u s-7 ta’ Marzu 2011 u b'żieda mal-Istħarriġ Annwali tat-Tkabbir mill-Kummissjoni). Hu saħaq il-ħtieġa li tingħata prijorità lir-restawr ta’ baġits tajbin u s-sostenibilità fiskali, lit-tnaqqis tal-qagħad permezz ta’ riformi fis-suq tax-xogħol u li jsiru sforzi ġodda biex jittejjeb it-tkabbir. Talab lill-Istati Membri biex isarrfu dawn il-prijoritajiet f'miżuri konkreti li jiġu inklużi fil-Programmi ta’ Stabilità jew ta’ Konverġenza u fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma.

               (5)

               Fil-25 ta’ Marzu 2011, il-Kunsill Ewropew stieden lill-Istati Membri parteċipi fil-Patt Euro Plus biex jippreżentaw l-impenji tagħhom fil-ħin għall-inklużjoni fil-Programmi ta’ Stabbiltà jew ta’ Konverġenza tagħhom u fil-Programmi Nazzjonali ta’ Riforma tagħhom.

               (6)

               Fis-27 ta' April 2011 il-Ġermanja ressqet il-Programm ta' Stabbiltà aġġornat tagħha, li jkopri l-perjodu 2011-2015, u fis-7 ta' April 2011 ressqet il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tagħha għall-2011. Sabiex jingħata kas tar-rabtiet bejn iż-żewġ programmi, ġew ivvalutati fl-istess ħin.

               (7)

               L-ekonomija Ġermaniża daħlet fil-kriżi f'pożizzjoni relattivament soda. Madanakollu, it-tnaqqis fil-kummerċ dinji wassal għal kollass tal-esportazzjonijiet u tal-investimenti fl-2009, b'mod li l-PDG reali ċkien b'4,7 %, figura li qatt ma kienet intlaħqet qabel. Minkejja dan, wara li għola ftit, il-qgħad ilu minn tmiem l-2009 li reġa' beda nieżel. Ir-reżiljenza tas-suq tax-xogħol tirrifletti l-effetti benefiċjali tar-riformi li saru fl-imgħoddi li ffaċilitaw tnaqqis fis-sigħat maħduma u tas-sussidji għal xogħol b'ħinijiet iqsar. L-ekonomija reġgħet ġiet f'postha bil-qawwa wara d-daqqa tar-riċessjoni, u l-PDG reali fl-2010 tela' bi 3,6 %. L-esportazzjonijiet fil-biċċa l-kbira tagħhom reġġgħu lura t-tnaqqis massiv li kien hemm fl-2009 u wittew it-triq għal irkupru fuq bażi usa' li wassal ukoll biex jitnaqqas il-bilanċ pożittiv fil-kont kurrenti. L-ekonomija kompliet ittejjeb il-kompetittività tagħha vis-à-vis l-biċċa l-kbira tal-Istati Membri l-oħra taż-żona tal-euro. Il-baġit ġenerali tal-Gvern fl-2009 waqa' minn pożizzjoni fejn kien f'bilanċ għal waħda b'defiċit ta' 3 % tal-PDG, b'riżultat ta' stabbilizzaturi awtomatiċi li ntużaw bil-qawwa kollha tagħhom u ta' miżuri diskrezzjonarji li ttieħdu biex jiġi missielet it-tnaqqis ekonomiku. L-irkupru ekonomiku għen biex fl-2010 d-defiċit inżamm taħt kontroll (3,3 % tal-PDG) minkejja stimulu fiskali mdaqqas u miżuri ta' sostenn għas-suq li għadhom għaddejjin.

               (8)

               Fuq il-bażi tal-valutazzjoni tal-Programm aġġornat ta' Stabbiltà, li saret skont ir-Regolament (KE) Nru 1466/97, il-Kunsill huwa tal-fehma li x-xenarju makroekonomiku li fuqu huwa msejjes il-Programm ta' Stabbiltà huwa kawt fil-każ tal-2011 u mbagħad isir plawsibbli, anki kif ivvalutat b'paragun mat-tbassir tas-servizzi tal-Kummissjoni għar-Rebbiegħa tal-2011. Il-Programm ta’ Stabbiltà jipprojetta li l-PDG reali se jikber bi 2,3 % fl-2011, qabel ma jbatti għal 1,8 % fl-2012 u jasal għal medja ta' 1,5 % fl-2013-2015. Il-Programm ta’ Stabbiltà jippjana li d-defiċit ikun diġà niżżlu taħt il-valur ta' referenza ta' 3 % tal-PDG fl-2011, jiġifieri sentejn qabel iż-żmien li stabbilixxa l-Kunsill biex dan isir, u li jagħmel aktar progress lejn il-kisba tal-Objettiv ta' Terminu Medju (OTM) – defiċit ta' 0,5 % tal-PDG f'termini strutturali – fl-2014. Wara li ssir il-korrezzjoni mistennija tad-defiċit eċċessiv, il-pass tal-aġġustament lejn l-OTM skont il-Programm ta’ Stabbiltà jaqa' taħt il-valur referenzjarju ta' 0,5 % tal-PDG fl-2013 u fl-2014. Filwaqt li l-proporzjon tad-dejn meta pparagunat mal-PDG fl-2010 kiber bi kważi 10 punti perċentwali (3), huwa pprojettat li se jibda nieżel mill-2011 'il quddiem u huwa mistenni jilħaq il-75,5 % tal-PDG sal-2015; b'hekk jibqa' ogħla mill-valur ta' referenza tat-Trattat. Jidher li, b'mod ġenerali, ir-riskji għall-projezzjoni baġitarja għall-2011 huma bbilanċjati, iżda wara r-riżultati jistgħu jkunu agħar milli mistenni minħabba li xi tfaddil jista' ma jseħħx kif maħsub. Ċerti miżuri għad iridu jiġu ddibattuti (eż. it-taxxi fuq l-enerġija u t-transazzjonijiet finanzjarji) u oħrajn għad iridu jiġu speċifikati (eż. titjib tal-effiċjenza fl-amministrazzjoni pubblika). Barra minn hekk, ma jistax jiġi eskluż li jittieħdu aktar miżuri biex jiġi sostnut is-suq finanzjarju. Skont l-aħħar valutazzjoni tal-Kummissjoni, ir-riskji fir-rigward tas-sostenibbiltà fit-tul tal-finanzi pubbliċi jidhru li huma medji.

               (9)

               Minħabba li r-riforma ta' dan l-aħħar tas-sistema tas-servizzi tas-saħħa daħħlet miżuri biex jiġu kkontrollati ż-żidiet fl-infiq, l-aktar fl-2011 u fl-2012, jekk jittieħdu aktar passi biex titjieb l-effiċjenza tan-nefqa pubblika fuq is-servizzi tas-saħħa u fuq il-kura fuq medda twila ta' żmien ikun qed jingħata sostenn lit-triq li ġiet maħsuba biex ikun hemm konsolidazzjoni. Fl-istess waqt, jekk tinżamm direzzjoni lejn il-konsolidazzjoni li fil-biċċa l-kbira tagħha tkun orjentata lejn it-tkabbir, inkluż billi tiżgura nefqa adegwata fuq l-edukazzjoni, dan jgħin biex jissaħħaħ il-potenzjal għat-tkabbir fuq medda twila ta' żmien.

               (10)

               Għalkemm il-qafas fiskali Ġermaniż issaħħaħ konsiderevolment bl-introduzzjoni ta' regola baġitarja kostituzzjonali, bil-ħolqien tal-Kunsill ta' Stabbiltà u bis-sistema ta' twissija bikrija biex ma jitħalliex li jkun hemm perikli baġitarji, ir-regola baġitarja għad trid tiġi implimentata għal kollox fil-livell tal-Länder. Biex tissaħħaħ il-kredibbiltà ġenerali tal-finanzi pubbliċi, ikun tajjeb ukoll li jkompli jissaħħaħ il-mekkaniżmu assoċjat ta' monitoraġġ u ta' sanzjonar.

               (11)

               Il-kriżi kixfet vulnerabbiltajiet serji fil-qasam bankarju. Telfiet kbar u tniżżil qawwi fil-valur rigward investimenti internazzjonali f'self subprime u f'assi strutturati dgħajfu l-bażi kapitali ta' xi banek u wasslu għall-ħtieġa ta' interventi Statali sostanzjali. Il-kriżi esponiet ukoll id-dgħjufijiet ta' xi Landesbanken, li qabel faqqgħet il-kriżi kienu diġà qed ibatu minn nuqqas ta' strutturi effettivi tal-ġestjoni tar-riskju u mill-fatt li ma kienx jeżisti mudell vijabbli ta' negozju. Jekk issir aktar riforma tas-settur bankarju, li tkun tinkludi r-ristrutturazzjoni tal-Landesbanken għandhom bżonn ta' mudell vijabbli u ffinanzjat b'mod adegwat ta' negozju, kif ukoll it-tisħiħ tal-qafas regolatorju u superviżorju, dan jgħin biex tinżamm l-istabbiltà tas-settur finanzjarju u biex jiġi wkoll żgurat li jkun hemm allokazzjoni aktar effiċjenti tat-tfaddil domestiku bħala mod kif jiġu sostnuti d-domanda u l-investiment.

               (12)

               Il-potenzjal tat-tkabbir u l-kompetittività strutturali tal-ekonomija Ġermaniża jiddependu bil-kbir fuq forza tax-xogħol imħarrġa tajjeb u mogħnija bil-ħiliet, iżda meta wieħed iqis l-iżviluppi demografiċi jista' jkun li jkun hemm nuqqasijiet urġenti fil-provvista ta' ħaddiema. Dan jenfasizza l-importanza li l-potenzjal tal-forza tax-xogħol jiġi utilizzat kollu kemm hu billi jitwarrbu l-ostakli li jxekklu lil gruppi partikulari (il-ħaddiema ta' età ikbar, in-nisa, dawk bi ftit kompetenzi, dawk li m'għandhomx in-nazzjonalità tal-UE) milli jipparteċipaw fis-suq tax-xogħol, kif ukoll l-importanza li jkompli jiġi żviluppat il-kapital uman. Jekk jiġi indirizzat il-piż tat-taxxa, li għadu għoli b'mod speċjali għal dawk li għandhom dħul baxx jew medju, dan itejjeb l-inċentivi biex wieħed jaħdem filwaqt li jippermetti li ż-żidiet fil-pagi fil-biċċa l-kbira tagħhom jissarrfu f'introjtu disponibbli akbar u f'aktar domanda domestika. L-intaxxar tal-koppji joħloq diżinċentivi għall-provvista tax-xogħol. Il-“Faktorverfahren” introdotta fl-2009 tippermetti li l-piż ta' kull xahar tat-taxxa fuq l-individwu jirrifletti d-dħul personali ta' kull individwu, waqt li l-piż tat-taxxa għas-sena b’mod sħiħ jibqa’ mhux mibdul. L-effetti ta’ din ir-riforma fuq il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol għandu jiġi mmonitorjat. F’dan il-kuntest, miżuri oħra sabiex jitnaqqsu diżinċentivi possibbli li jifdal għax-xogħol jistgħu ikunu meħtieġa. Aktar disponibbiltà ta' faċilitajiet fejn jieħdu ħsieb it-tfal, b'mod partikulari, ukoll tgħin biex titjieb il-parteċipazzjoni tan-nisa fil-forza full-time tax-xogħol, li għadha baxxa. Barra minn dan, jekk jiżdied l-għadd ta' persuni bi kwalifiki ta' taħriġ vokazzjonali, dan jista' jtejjeb il-possibbiltajiet li ħaddiema bi ftit kompetenzi jidħlu fis-suq tax-xogħol.

               (13)

               Dan l-aħħar il-Ġermanja ħadet deċiżjonijiet radikali dwar it-taħlita tal-enerġija tagħha għall-ġejjieni. L-implimentazzjoni tal-Kunċett tal-Enerġija se timplika trasformazzjoni fundamentali fil-provvista tal-enerġija u se jkollha implikazzjonijiet għall-prezzijiet tal-enerġija u għall-kompetittività tal-ekonomija fuq medda medja u twila ta' żmien. Jeħtieġ, għalhekk, li l-effettività tar-riżultati meta mqabblin man-nefqa tkun il-prinċipju ewlieni ta' gwida għall-implimentazzjoni tal-Kunċett tal-Enerġija, li għandu jkun imsejjes fuq konsum effiċjenti tal-enerġija, fuq skemi ta' appoġġ li jagħtu riżultati effettivi meta mqabblin man-nefqa, u fuq grilji adegwati tal-elettriku għall-enerġija li tiġġedded u swieq kompetittivi tal-enerġija.

               (14)

               Jekk tingħata spinta lill-kompetizzjoni fis-settur privat, dan jinkuraġġixxi t-tkabbir tal-produttività u jagħti sostenn lid-domanda domestika. Anki t-tkabbir aktar dinamiku tas-settur tas-servizzi jista' jikkontribwixxi biex titwessa' l-bażi għat-tkabbir tal-provvista u tad-domanda fil-Ġermanja. Minkejja l-progress konsiderevoli li sar fl-aħħar snin bl-implimentazzjoni tad-Direttiva dwar is-Servizzi, jidher li hemm fejn ix-xkiel għad-dħul u l-ħruġ ta' ditti jkompli jitnaqqas, notevolment billi tkompli tiġi ssimplifikata s-sistema tal-liċenzji u tal-permessi u tiġi ssimplifikata r-regolamentazzjoni għall-eżerċizzju ta’ ċerti servizzi professjonali. Il-ġustifikazzjoni u l-adegwatezza tar-regolamentazzjoni ta’ ċerti snajja’ tista’ tiġi eżaminata. Rigward is-servizzi tal-industrija tan-netwerks, il-kompetizzjoni fis-settur ferrovjarju tista’ tiġi mtejba. Jekk jissaħħaħ ir-rwol superviżorju tal-Aġenzija Federali tan-Netwerks u l-infrastruttura tal-bejgħ u tal-biljetti tinfetaħ għall-kompetituri, tiġi inkuraġġita l-kompetizzjoni fuq medda qasira ta' żmien.

               (15)

               Aktar riformi sabiex jitjiebu l-aċċessibbiltà u l-kwalità tas-sistema tal-edukazzjoni u tat-taħriġ huma ta' importanza ewlenija biex ikun hemm provvista ta' ħaddiema b'ħiliet adegwati, anki fid-dawl tal-iżviluppi demografiċi. Huwa mbassar li se jkun hemm nuqqasijiet ta' ħaddiema, b'mod partikulari dawk b'ħiliet medji u b'ħiliet għoljin, speċjalment fir-rigward tas-suġġetti tal-matematika, tax-xjenza u tat-teknoloġija. Ir-rati tal-kisbiet edukattivi taż-żgħażagħ fil-Ġermanja, kemm fil-livell sekondarju superjuri kif ukoll f'dak terzjarju, huma iktar baxxi mill-medja tal-UE. Ir-riżultati edukattivi jistgħu jitjiebu billi tiżdied id-disponibbiltà tal-edukazzjoni preprimarja u tal-iskejjel għal ġurnata sħiħa u billi titħaffef it-tranżizzjoni bejn partijiet differenti tas-sistema skolastika.

               (16)

               Il-Ġermanja daħlet għal għadd ta' impenji bħala parti mill-Patt Euro Plus. Mill-aspett fiskali, l-impenji jitolbu li d-defiċit eċċessiv jissewwa sa mill-2011 u li l-miri li saru bħala parti mir-regola baġitarja nazzjonali jintlaħqu b'marġni wiesa' fl-2011-2012. Sabiex tissaħħaħ l-istabbiltà finanzjarja, il-miżuri jinkludu r-regolamentazzjoni u s-superviżjoni effiċjenti tas-suq kapitali. Il-miżuri dwar ix-xogħol jiffukaw fuq il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol (riforma tal-istrumenti attivi tas-suq tax-xogħol, integrazzjoni aħjar tal-professjonisti bi kwalifiki barranin, u integrazzjoni tal-migranti) u fuq l-edukazzjoni (il-Patt dwar l-Edukazzjoni Bażika). Il-miżuri favur il-kompetittività jiffukaw fuq l-industriji tan-netwerks, l-enerġija u s-settur tas-servizzi (i.e. aġenzija għat-trasparenza tas-suq għas-settur tal-elettriku u l-gass, programm dwar l-elettromobbiltà, u aktar finanzjament tal-infrastruttura tat-trasport) kif ukoll fuq l-edukazzjoni (i.e. l-Inizjattiva għall-Eċċellenza sabiex jiġu promossi l-iskejjel ta' speċjalizzazzjoni u l-finanzjament tal-Patt Universitarju). Dawn l-impenji jirreferu għall-erba' oqsma tal-Patt. Huma jirriflettu, fil-biċċa l-kbira tagħhom, l-aġenda usa' tar-riforma ppreżentata b'mod ġenerali fil-Programm ta' Stabbiltà u f'dak Nazzjonali ta' Riforma. Madanakollu, diversi oqsma ta' linji politiċi għadhom mhux indirizzati fl-impenji tal-Patt (eż. ir-ristrutturazzjoni tal-Landesbanken jew il-piż tat-taxxa fuq ix-xogħol) jew huma biss imsemmijin fuq fuq (il-ftuħ tas-settur tas-servizzi u tal-industriji tan-netwerks għal kompetizzjoni ikbar). Fir-rakkomandazzjonijiet, l-impenji tal-Patt Euro Plus ġew ivvalutati u ngħata kashom.

               (17)

               Il-Kummissjoni vvalutat il-Programm ta' Stabbiltà u l-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-Ġermanja, inklużi l-impenji tagħha bħala parti mill-Patt Euro Plus. Hija tat kas mhux biss tar-relevanza tagħhom għal linja politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fil-Ġermanja iżda wkoll tal-konformità tagħhom mar-regoli u mal-gwida tal-UE, minħabba l-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika ġenerali tal-Unjoni Ewropea billi tiġi pprovduta kontribuzzjoni mil-livell tal-UE għal deċiżjonijiet nazzjonali fil-ġejjieni. F'dan il-kuntest, il-Kummissjoni tqis li jeħtieġ li l-istrateġija baġitarja Ġermaniża tiġi implimentata kif maħsub. Sforz ta’ aġġustament strutturali adegwat lejn l-OTM għandu wkoll jiġi assigurat minn hemm ’il quddiem, filwaqt li l-pajjiż jibqa' għaddej fi triqtu lejn il-konsolidazzjoni b'mod li jaġevola t-tkabbir. Fl-2011-2012 għandhom jittieħdu aktar passi li jiffukaw fuq li jiġu żgurati l-istabbiltà tas-sistema finanzjarja (eż. permezz tar-ristrutturazzjoni tal-Landesbanken), it-tisħiħ tal-għejun domestiċi għat-tkabbir, billi tiżdied il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol permezz ta' tnaqqis tal-piż tat-taxxa fuq ix-xogħol, billi jitjiebu l-aċċessibbiltà għall-edukazzjoni u l-kwalità tagħha, u billi s-settur tas-servizzi, il-kummerċ u l-professjonijiet kif ukoll l-industriji tan-netwerks jinfetħu għal kompetizzjoni ikbar.

               (18)

               Fid-dawl ta' din il-valutazzjoni, anki meta wieħed iqis ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill skont l-Artikolu 126(7) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea tat-2 ta' Diċembru 2009, il-Kunsill eżamina l-aġġornament tal-2011 tal-Programm ta' Stabbiltà tal-Ġermanja u l-opinjoni tiegħu (4) hija riflessa b'mod partikulari fir-rakkomandazzjoni (1) tiegħu hawn taħt. Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tal-25 ta' Marzu 2011, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta' Riforma tal-Ġermanja,

         B'DAN JIRRAKKOMANDA li l-Ġermanja tieħu azzjoni fil-perjodu 2011-2012 sabiex:

               1.

               Timplimenta l-istrateġija baġitarja għas-sena 2012 u lil hinn minnha kif maħsub, b’hekk iġġib il-proporzjon tad-dejn pubbliku fi triq ’l isfel, skont ir-rakkomandazzjonijiet tal-Kunsill taħt il-PDE. Tassigura sforz ta’ aġġustament strutturali adegwat lejn l-objettiv ta’ terminu medju minn hemm ‘il quddiem. Tlesti l-implimentazzjoni tar-regola baġitarja fil-livell tal-Länder u tkompli ssaħħaħ il-mekkaniżmu korrispondenti ta' monitoraġġ u ssanzjonar. Iżżomm fi triq ta' konsolidazzjoni li taġevola t-tkabbir, b'mod partikulari billi tissalvagwardja nefqa adegwata fuq l-edukazzjoni u billi tkompli ttejjeb l-effiċjenza tan-nefqa pubblika fuq is-servizzi tas-saħħa u fuq il-kura fuq medda twila ta' żmien.

               2.

               Tindirizza d-dgħufijiet strutturali fis-settur finanzjarju, b'mod partikulari billi tirristruttura l-Landesbanken li għandhom bżonn ta' mudell vijabbli li jkun iffinanzjat b'mod adegwat ta' negozju.

               3.

               Iżżid il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol billi ttejjeb l-aċċess ġust għas-sistemi tal-edukazzjoni u tat-taħriġ u billi tieħu passi ulterjuri sabex tnaqqas il-piż kbir fuq it-taxxi b'mod li l-effett fuq il-baġit ikun newtru u ttejjeb l-inċentivi tax-xogħol għal persuni b’perspettivi ta’ dħul baxx. Iżżid l-għadd ta' faċilitajiet full-time fejn jieħdu ħsieb lit-tfal u tal-iskejjel ta' ġurnata sħiħa. Timmonitorja mill-viċin l-effetti tal-miżuri ta’ riforma reċenti sabiex jitnaqqsu d-diżinċentivi tat-taxxa għal dawk li huma t-tieni sors ta' dħul, u tieħu passi ulterjuri f’każ li jibqgħu id-diżinċentivi.

               4.

               Tneħħi restrizzjonijiet mhux ġustifikati fuq ċerti servizzi professjonali u fuq ċerti snajja'. Ittejjeb il-kompetizzjoni fl-industriji tan-netwerks, issaħħaħ ir-rwol ta' superviżjoni li għandha l-Aġenzija Federali tan-Netwerks fis-settur ferrovjarju; u, fil-kuntest tal-Kunċett nazzjonali tal-Enerġija li tħabbar, tiffoka fuq it-titjib tal-effettività fuq medda twila ta' żmien tal-Att dwar l-Enerġija li Tiġġedded meta mqabbla man-nefqa, b'mod li jiggarantixxi l-indipendenza effettiva tal-produzzjoni u t-trażmissjoni tal-elettriku u li jtejjeb l-interkonnessjonijiet transkonfinali.

      Magħmul fi Brussell, it-12 ta’ Lulju 2011.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         J. VINCENT-ROSTOWSKI

      (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

      (2)  Miżmuma għall-2011 permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2011/308/UE tad-19 ta’ Mejju 2011 dwar il-linji gwida għall-politika tal-Istati Membri dwar l-impjiegi (ĠU L 138, 26.5.2011, p. 56).

      (3)  Il-qabża li kien hemm fl-2010 kienet marbuta l-aktar mal-fatt li żewġ banek li kienu f'qagħda diffiċli ttrasferew assi danneġġati lill-“banek tal-assi ħżiena” rispettivi tagħhom, li huma kklassifikati taħt is-settur governattiv. B'konformità mal-gwida tal-Eurostat dwar ir-regoli tal-kontabbiltà għall-istrutturi ta' annullament finanzjarju (ir-responsabbiltajiet korrispondenti tal-“banek tal-assi ħżiena” kellhom impatt dirett fuq il-livell tad-dejn.

      (4)  Previst fl-Artikolu 5(3) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-14 ta' Lulju 2015 fuq il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tan-Netherlands għall-2015 u l-għoti ta' opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tan-Netherlands tal-2015

text:
               18.8.2015

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 272/83

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL
   tal-14 ta' Lulju 2015
   fuq il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tan-Netherlands għall-2015 u l-għoti ta' opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tan-Netherlands tal-2015
   (2015/C 272/22)
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 121(2) u l-Artikolu 148(4) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1466/97 tas-7 ta' Lulju 1997 dwar it-tisħiħ tas-sorveljanza ta' pożizzjonijiet ta' baġit u s-sorveljanza u l-koordinazzjoni ta' politika ekonomika (1), u partikolarment l-Artikolu 5(2) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (UE) Nru 1176/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Novembru 2011 dwar il-prevenzjoni u l-korrezzjoni tal-iżbilanċi makroekonomiċi (2), u partikolarment l-Artikolu 6(1) tiegħu,
   Wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea,
   Wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tal-Parlament Ewropew,
   Wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew,
   Wara li kkunsidra l-Opinjoni tal-Kumitat tal-Impjiegi,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Finanzjarju,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tal-Politika Ekonomika,
   Billi:

               (1)

               Fis-26 ta' Marzu 2010, il-Kunsill Ewropew qabel mal-proposta tal-Kummissjoni biex tiġi mnedija strateġija ġdida għat-tkabbir u l-impjiegi, Ewropa 2020, li tkun imsejsa fuq koordinazzjoni msaħħa tal-politiki ekonomiċi. L-istrateġija tiffoka fuq l-oqsma ewlenin fejn hija meħtieġa azzjoni biex tingħata spinta lill-potenzjal tal-Ewropa għat-tkabbir sostenibbli u l-kompetittività.

               (2)

               Fl-14 ta’ Lulju 2015, il-Kunsill, abbażi tal-proposti tal-Kummissjoni, adotta Rakkomandazzjoni dwar il-linji gwida ġenerali għall-politiki ekonomiċi tal-Istati Membri u l-Unjoni u, fil-21 ta’ Ottubru 2010, adotta deċiżjoni dwar il-linji gwida għall-politiki tal-impjiegi tal-Istati Membri (3). Flimkien dawn jagħmlu l-“linji gwida integrati” li l-Istati Membri ġew mistiedna jikkunsidraw fil-politiki nazzjonali tagħhom dwar l-ekonomija u l-impjiegi.

               (3)

               Fit-8 ta' Lulju 2014, il-Kunsill adotta Rakkomandazzjoni (4) dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tan-Netherlands għall-2014 u ta l-opinjoni tiegħu dwar il-Programm ta' Stabbiltà aġġornat tan-Netherlands għall-2014. Fit-28 ta' Novembru 2014, skont ir-Regolament (UE) Nru 473/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (5), il-Kummissjoni ppreżentat l-opinjoni tagħha dwar l-abbozz ta' pjan baġitarju tan-Netherlands għall-2015.

               (4)

               Fit-28 ta' Novembru 2014, il-Kummissjoni adottat l-Istħarriġ Annwali dwar it-Tkabbir, li ta bidu għas-Semestru Ewropew għal koordinazzjoni tal-politika ekonomika tal-2015. Fl-istess ġurnata, abbażi tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011, il-Kummissjoni adottat ir-Rapport dwar il-Mekkaniżmu ta' Twissija, li fih in-Netherlands ġew identifikati bħala wieħed mill-Istati Membri li dwaru għandu jitwettaq rieżami fil-fond.

               (5)

               Fit-18 ta' Diċembru 2014, il-Kunsill Ewropew approva l-prijoritajiet sabiex jiġi stimulat l-investiment, biex b'hekk kienu msaħħa r-riformi strutturali u titkompla t-triq lejn konsolidazzjoni fiskali responsabbli li tiffavorixxi t-tkabbir.

               (6)

               Fis-26 ta' Frar 2015, il-Kummissjoni ppubblikat ir-rapport tagħha tal-pajjiż tal-2015 għan-Netherlands. Dan ivvaluta l-progress li għamlu n-Netherlands fl-indirizzar tar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż adottati fit-8 ta' Lulju 2014. Ir-rapport tal-pajjiż jinkludi wkoll ir-riżultati tar-rieżami fil-fond skont l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011. L-analiżi tal-Kummissjoni twassalha għall-konklużjoni li n-Netherlands qed jesperjenzaw żbilanċi makroekonomiċi, li jirrikjedu azzjoni politika u monitoraġġ. Riskji li ġejjin mil-livell għoli ta' dejn privat għadhom jippersistu u jistħoqqilhom l-attenzjoni, anke jekk miżuri reċenti jgħinu l-irkupru fis-suq tal-akkomodazzjoni u t-trażżin taż-żieda fl-ipoteki. Filwaqt li s-surplus fil-kont kurrenti jirrifletti parzjalment il-fatturi strutturali tal-ekonomija, l-istruttura tas-sistema tal-pensjonijiet u dik tat-taxxa tista' potenzjalment tkun sors ta' allokazzjoni ineffiċjenti tal-kapital.

               (7)

               Fit-30 ta' April 2015, in-Netherlands ippreżentaw il-Programm Nazzjonali ta' Riforma tagħhom tal-2015 u l-Programm ta' Stabbiltà tal-2015 tagħhom. Sabiex jiġu kkunsidrati l-konnessjonijiet ta' bejniethom, iż-żewġ programmi ġew ivvalutati fl-istess żmien.

               (8)

               Bħalissa n-Netherlands qegħdin fil-parti preventiva tal-Patt ta' Stabbiltà u Tkabbir u huma suġġetti għar-regola tad-dejn tranżitorju. Fil-Programm ta' Stabbiltà tal-2015 tiegħu, il-Gvern qed jippjana titjib gradwali tad-defiċit nominali għal 1,8 % tal-PDG fl-2015 u jibqa' jitjieb sa 0,7 % tal-PDG fl-2018. Il-Gvern qed jippjana li jilħaq l-objettiv ta' terminu medju — defiċit strutturali ta' 0,5 % tal-PDG — tul il-perjodu tal-programm. Skont il-Programm ta' Stabbiltà, il-proporzjon tad-dejn pubbliku għall-PDG huwa mistenni li jilħaq il-livell massimu tiegħu bi 68,8 % fl-2015 u li jonqos gradwalment għal 66,1 % fl-2018. Ix-xenarju makroekonomiku li jirfed dawn il-projezzjonijiet baġitarji huwa plawżibbli. It-tbassir tal-Kummissjoni tar-rebbiegħa tal-2015 jantiċipa li l-bilanċ strutturali jissodisfa l-objettiv ta' terminu medju u jilħaq -0,3 % tal-PDG fl-2015 u -0,4 % tal-PDG fl-2016. Fuq il-bażi tal-valutazzjoni tiegħu tal-Programm ta' Stabbiltà u meta jikkunsidra t-tbassir tal-Kummissjoni tar-rebbiegħa tal-2015, il-Kunsill hu tal-opinjoni li n-Netherlands huma mistennija jikkonformaw mad-dispożizzjonijiet tal-Patt ta' Stabbiltà u Tkabbir. In-nefqa pubblika ta' 0,8 4 % tal-PDG fl-2013 fuq ir-riċerka u l-iżvilupp hija baxxa, meta tqis il-livell edukattiv, il-kisbiet akkademiċi u l-livell ta' żvilupp ekonomiku. In-nefqa tal-gvern f'dan il-qasam ħadet xejra ta' tnaqqis mill-2014 'il quddiem, filwaqt li l-infiq privat fir-riċerka u l-iżvilupp baqa' baxx. Iċ-ċaqliq tan-nefqa pubblika lejn l-innovazzjoni u r-riċerka, b'mod partikolari r-riċerka fundamentali, u l-implimentazzjoni ta' politiki qafas biex jitħeġġeġ l-investiment privat fir-riċerka u l-iżvilupp, jgħinu biex itejbu l-potenzjal tat-tkabbir fit-terminu t-twil tal-ekonomija Netherlandiża.

               (9)

               Sfida ewlenija hija s-suq tal-akkomodazzjoni, fejn riġiditajiet u inċentivi li joħolqu distorsjonijiet li akkumulaw matul deċennji taw il-forma lix-xejriet tal-iffinanzjar tad-djar u tfaddil settorjali. It-tendenza tal-familji li jiggarantixxu d-dejn ipotekarju bil-ġid tad-dar tirrifletti fil-biċċa l-kbira l-inċentivi fiskali li ilhom fis-seħħ, partikolarment id-deduċibilità sħiħa tat-taxxa fuq l-imgħax ipotekarju. Mill-2012 'il quddiem, ġew implimentati sensiela ta' miżuri biex dawn l-inċentivi jkunu parzjalment indirizzati. Xi wħud minn dawn jinvolvu aġġustamenti għat-trattament fiżiku tal-iffinanzjar tad-djar. Iċ-ċaqliq gradwali lejn l-illimitar tad-deduċibilità tat-taxxa fuq l-imgħax ipotekarju u ż-żieda tal-inċentiv għall-ammortizzament hija neċessarja. Madankollu, din il-miżura tista' tiġi introdotta gradwalment b'pass aktar mgħaġġel biex tinfluwenza aktar imġiba ammortizzanti. Ser jippersisti inċentiv fiskali mdaqqas għal investiment f'assi improduttivi. Il-proporzjon tas-self mal-valur ta' 100 %, li għandu jintlaħaq fl-2018, għadu għoli. Is-suq tal-kiri huwa limitat bir-regolamentazzjoni u l-eżistenza ta' settur tal-akkomodazzjoni soċjali kbir ħafna li jrid ilaħħaq ukoll ma' listi ta' stennija twal. L-introduzzjoni ta' divrenzjar tal-kiri bbażat iktar fuq id-dħul fis-settur tal-akkomodazzjoni soċjali hija pass fid-direzzjoni t-tajba, imma l-impatt tagħha huwa limitat. Skont liġi ġdida, korporazzjonijiet tad-djar ser ikollhom jisseparaw attivitajiet ta' interess ekonomiku ġenerali (jiġifieri akkomodazzjoni soċjali) minn attivitajiet oħrajn. Wieħed għad irid jara jekk dan hux ser iwassal għar-ridirezzjoni mixtieqa tal-akkomodazzjoni soċjali lejn nies fil-bżonn u jiżgurax li l-akkomodazzjoni soċjali tkun disponibbli għal nies żvantaġġati li ma jkunux jistgħu jsibu akkomodazzjoni bil-kundizzjonijiet tas-suq.

               (10)

               Is-sostenibbiltà fit-tul tas-sistema tal-pensjonijiet tjiebet. Flimkien maż-żieda gradwali tal-età statutorja tal-irtirar tal-ewwel pilastru minn 65 sena fl-2012 għal 67 sena fl-2021 u r-rabta tagħha mal-istennija tal-għomor minn hemm 'il quddiem, in-Netherlands adottaw riformi komprensivi tal-pilastru ffinanzjat privatament tas-sistema tal-pensjonijiet u fis-sistema tal-kura fit-tul. Is-superviżjoni finanzjarja tal-fondi tal-pensjonijiet tjiebet u s-sistema saret tiflaħ iktar għall-kollassi finanzjarji. Dan ġie kkomplementat minn riformi li rnexxew biex iħajru lill-ħaddiema iktar avvanzati fl-età biex jaħdmu għal aktar żmien. Riformi tal-kura fit-tul ċaqalqu r-responsabbiltajiet għal fuq il-muniċipalitajiet, li wasslu għal tnaqqis fin-nefqa kumplessiva u fokus fuq titjib fl-effiċjenza. Il-kwalità u l-aċċessibilità tal-kura fit-tul trid tiġi ssorveljata.

               (11)

               Sfidi li għad fadal jinkludu distribuzzjoni intraġenerazzjonali u interġenerazzjonali tal-kostijiet u r-riskji lil hinn mir-regoli adottati dwar l-indiċjar u l-ilqugħ finanzjarju (qafas ta' valutazzjoni finanzjarja), b'mod partikolari bit-tnaqqis tal-kontribuzzjonijiet minn dawk li qiegħdin fl-ewwel snin tal-ħajja tax-xogħol tagħhom. It-titjib tal-ekwità attwarja tal-kontribuzzjonijiet għat-tieni pilastru tal-pensjonijiet jgħin lill-familji jallokaw il-mezzi finanzjarji tagħhom b'mod li jgħin iktar it-tkabbir.

               (12)

               Ir-riforma komprensiva tal-leġiżlazzjoni tal-ħarsien tal-impjiegi ppromulgata fl-2014 għandha l-għan li żżid il-parteċipazzjoni u l-mobilità tal-forza tax-xogħol. Id-diżinċentivi fiskali għax-xogħol tnaqqsu. Il-leġislazzjoni adottata mill-Parlament introduċiet il-possibbiltà li tattiva kwota, f'każ li min iħaddem jonqos milli jipprovdi l-impjiegi addizzjonali għal persuni b'diżabilità li kienu ħadu impenn dwarhom. L-impatt ta' dawn il-miżuri jista' jkun ivvalutat kompletament biss ladarba jkunu implimentati. Hemm bżonn ta' miżuri ulterjuri biex titjieb l-integrazzjoni ta' nies fil-marġini tas-suq tax-xogħol, inklużi dawk b'passat ta' migrazzjoni.

               (13)

               Meta jitqiesu l-ħlasijiet obbligatorji li mhumiex taxxi, il-porzjon ta' taxxa fin-Netherlands huwa ferm ogħla mill-medja tal-UE u hemm raġuni biex it-tassazzjoni tinbidel f'fatturi li jkunu ta' inqas detriment għat-tkabbir. Ir-riforma tat-taxxa prevista tikkontribwixxi għal żieda fil-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol. Ladarba tiġi adottata, ikun hemm bżonn li l-impatt tagħha jkun issorveljat.

               (14)

               Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew, il-Kummissjoni wettqet analiżi komprensiva tal-politika ekonomika tan-Netherlands u ppublikatha fir-rapport tal-pajjiż tal-2015. Hija vvalutat ukoll il-Programm ta' Stabbiltà u l-Programm Nazzjonali ta' Riforma u s-segwitu mogħti għar-rakkomandazzjonijiet indirizzati lin-Netherlands fi snin preċedenti. Hija mhux biss qieset ir-rilevanza tagħhom għall-politika fiskali u soċjoekonomika sostenibbli fin-Netherlands imma qieset ukoll il-konformità tagħhom mar-regoli u mal-gwida tal-UE, fid-dawl tal-ħtieġa li tissaħħaħ il-governanza ekonomika kumplessiva tal-Unjoni billi jingħata kontribut fil-livell tal-UE għad-deċiżjonijiet nazzjonali futuri. Ir-rakkomandazzjonijiet skont is-Semestru Ewropew huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet minn (1) sa (3) hawn taħt.

               (15)

               Fid-dawl ta' din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm ta' Stabbiltà, u huwa tal-opinjoni (6) li n-Netherlands jikkonformaw mal-Patt ta' Stabbiltà u Tkabbir.

               (16)

               Fid-dawl tar-rieżami fil-fond tal-Kummissjoni u ta' din il-valutazzjoni, il-Kunsill eżamina l-Programm Nazzjonali ta' Riforma u l-Programm ta' Stabbiltà. Ir-rakkomandazzjonijiet tiegħu skont l-Artikolu 6 tar-Regolament (UE) Nru 1176/2011 huma riflessi fir-rakkomandazzjonijiet minn (1) sa (3) hawn taħt.

               (17)

               Fil-kuntest tas-Semestru Ewropew, il-Kummissjoni wettqet ukoll analiżi tal-politika ekonomika taż-żona tal-euro inġenerali. Fuq il-bażi ta' din l-analiżi, il-Kunsill ħareġ rakkomandazzjonijiet speċifiċi indirizzati lill-Istati Membri li l-munita tagħhom hi l-euro (7). Bħala pajjiż li l-munita tiegħu hija l-euro, in-Netherlands għandhom jiżguraw ukoll l-implimentazzjoni sħiħa u f'waqtha ta' dawk ir-rakkomandazzjonijiet,

         B'DAN JIRRAKKOMANDA li n-Netherlands jieħdu azzjoni fl-2015 u l-2016 biex:

               1.

               Jiffokaw in-nefqa pubblika iktar lejn l-appoġġ tal-investiment fir-riċerka u l-iżvilupp u jaħdmu fuq kundizzjonijiet ta' qafas għat-titjib tal-infiq privat fir-riċerka u l-iżvilupp sabiex ipattu għat-tendenza ta' tnaqqis fin-nefqa pubblika fir-riċerka u l-iżvilupp u jżidu l-potenzjal għat-tkabbir ekonomiku.

               2.

               Permezz tat-tisħiħ tal-irkupru, jaċċelleraw it-tnaqqis fid-deduċibilità tat-taxxa fuq l-imgħax ipotekarju sabiex jonqsu l-inċentivi fiskali għall-investiment f'assi improduttivi. Jipprovdu mekkaniżmu tal-ipprezzar iktar orjentat lejn is-suq fis-suq tal-kiri u jirrelataw iktar il-kirjiet mad-dħul tal-familja fis-settur tal-akkomodazzjoni soċjali.

               3.

               Inaqqsu l-livell tal-kontribuzzjonijiet għat-tieni pilastru tas-sistema tal-pensjonijiet għal dawk fl-ewwel snin tal-ħajja tax-xogħol.

      Magħmul fi Brussell, l-14 ta' Lulju 2015.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         P. GRAMEGNA

      (1)  ĠU L 209, 2.8.1997, p. 1.

      (2)  ĠU L 306, 23.11.2011, p. 25.

      (3)  Inżammu permezz tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 2014/322/UE tas-6 ta’ Mejju 2014 dwar il-linji gwida għall-politika tal-Istati Membri dwar l-impjiegi għall-2014 (ĠU L 165, 4.6.2014, p. 49).

      (4)  Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-8 ta' Lulju 2014 dwar il-Programm Nazzjonali ta' Riforma 2014 tal-Pajjiżi l-Baxxi u li twassal opinjoni tal-Kunsill dwar il-Programm ta' Stabbiltà tal-Pajjiżi l-Baxxi, 2014 (ĠU C 247, 29.7.2014, p. 88).

      (5)  Regolament (UE) Nru 473/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta' Mejju 2013 dwar dispożizzjonijiet komuni għall-monitoraġġ u l-valutazzjoni tal-abbozzi tal-pjani baġitarji u l-iżgurar tal-korrezzjoni tad-defiċit eċċessiv tal-Istati Membri fiż-żona tal-euro (ĠU L 140, 27.5.2013, p. 11).

      (6)  Skont l-Artikolu 5(2) tar-Regolament (KE) Nru 1466/97.

      (7)  ĠU C 272, 18.8.2015, p. 98.


title: Rakkomandazzjoni tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku tat- 22 ta’ Diċembru 2011 dwar il-mandat makroprudenzjali tal-awtoritajiet nazzjonali (BERS/2011/3)

text:
               14.2.2012

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 41/1

         RAKKOMANDAZZJONI TAL-BORD EWROPEW DWAR IR-RISKJU SISTEMIKU
   tat-22 ta’ Diċembru 2011
   dwar il-mandat makroprudenzjali tal-awtoritajiet nazzjonali
   (BERS/2011/3)
   2012/C 41/01
   IL-BORD ĠENERALI TAL-BORD EWROPEW DWAR IR-RISKJU SISTEMIKU,
   Wara li kkunsidra t-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikoli 2(2) u 4(2)(a) u l-Protokoll (Nru 25) dwar l-eżerċizzju tal-kompetenzi kondiviżi tiegħu;
   Wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 1092/2010 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Novembru 2010 dwar is-sorveljanza makroprudenzjali fl-Unjoni Ewropea tas-sistema finanzjarja u li jistabbilixxi Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (1), u b’mod partikolari l-Artikolu 3(2)(b), (d) u (f) u l-Artikoli 16 sa 18 tiegħu,
   Wara li kkunsidra d-Deċiżjoni BERS/2011/1 tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku tal-20 ta’ Jannar 2011 li tadotta r-Regoli tal-Proċedura tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (2), u b’mod partikolari l-Artikoli 15(3)(e) u l-Artikoli 18 sa 20 tagħha,
   Billi:

               (1)

               Qafas tal-politika definit tajjeb huwa kundizzjoni neċessarja għal politika makroprudenzjali effettiva. Bit-twaqqif tal-Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (BERS) fi ħdan is-Sistema Ewropea ta’ Superviżjoni Finanzjarja, ġie stabbilit qafas ta’ politika makroprudenzjali fil-livell Ewropew, li għandu jiġi mwettaq permezz ta’ twissijiet u rakkomandazzjonijiet, li għandhom bżonn jiġu implimentati.

               (2)

               L-effettività tal-politika makroprudenzjali fl-Unjoni tiddependi wkoll fuq l-oqfsa tal-politika makroprudenzjali nazzjonali tal-Istati Membri, peress illi r-responsabbiltà għall-adozzjoni tal-miżuri neċessarji biex tinżamm l-istabbiltà finanzjarja tinsab l-ewwel fi ħdan l-oqfsa nazzjonali.

               (3)

               Inizjattivi leġiżlattivi fir-rigward ta’ oqfsa makroprudenzjali qed jiġu diskussi preżentement f’xi Stati Membri.

               (4)

               Huwa neċessarju li jiġu pprovduti prinċipji ta’ gwida dwar elementi ewlenin tal-mandati makroprudenzjali nazzjonali, filwaqt li tiġi bbilanċjata l-ħtieġa għal konsistenza fost il-metodi nazzjonali mal-flessibilità biex jiġu akkomodati speċifiċitajiet nazzjonali.

               (5)

               Li jiġi stabbilit b’mod espliċitu għan ewlieni għandu jgħin lill-awtoritajiet makroprudenzjali nazzjonali biex jegħlbu t-tendenza għan-nuqqas ta’ azzjoni. Politika makroprudenzjali tista’ titħaddem f’livell nazzjonali fuq l-inizjattiva tal-awtoritajiet makroprudenzjali nazzjonali, jew bħala segwitu għal rakkomandazzjonijiet jew twissijiet mill-BERS.

               (6)

               Ġeneralment, politika makroprudenzjali tista’ titħaddem jew minn istituzzjoni waħda jew minn bord kompost minn bosta istituzzjonijiet, skont l-oqfsa istituzzjonali nazzjonali. F’kull każ, l-awtorità fdata għandha tkun identifikata b’mod ċar u trasparenti.

               (7)

               Il-Premessa 24 ta’ Regolament (UE) Nru 1092/2010 tistipula illi: ‘il-banek ċentrali nazzjonali għandhom ikollhom rwol ewlieni fis-sorveljanza makroprudenzjali minħabba fl-għarfien espert u r-responsabbiltajiet eżistenti tagħhom fil-qasam tal-istabbiltà finanzjarja.’ Din il-konklużjoni hija msaħħa aktar meta l-banek ċentrali jkunu wkoll responsabbli għas-superviżjoni mikroprudenzjali.

               (8)

               Skont il-qafas istituzzjonali nazzjonali, il-kooperazzjoni fost l-awtoritajiet b’kompetenzi li jinfluwenzaw l-istabbiltà finanzjarja tista’ tieħu forom differenti, li jvarjaw minn koordinazzjoni għal skambju ta' dejta u informazzjoni.

               (9)

               Il-BERS ser jiddiskuti l-firxa potenzjali ta’ politika transkonfinali dwar miżuri makroprudenzjali ppjanati mill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti sabiex jiġi żgurat grad minimu ta’ koordinazzjoni u tiġi limitata l-firxa ta’ effetti negattivi possibbli. Għal dan il-għan, is-Segretarjat tal-BERS għandu jkun informat bil-quddiem dwar azzjonjiet makroprudenzjali sinifikanti proposti minn awtoritajiet nazzjonali, li ser ikunu diskussi mill-Kumitat ta' Tmexxija tal-BERS. Jekk dan ikun meqjus xieraq mill-Kumitat ta’ Tmexxija, l-azzjonijiet makroprudenzjali proposti jistgħu jinġiebu għall-attenzjoni tal-Bord Ġenerali.

               (10)

               Il-kompiti u s-setgħat tal-awtorità makroprudenzjali għandhom ikunu definiti b’mod ċar. Meta jiġi kkunsidrat l-impatt illi jista’ jkollha r-riforma tal-qafas tar-rekwiżiti kapitali għal istituzzjonijiet ta’ kreditu (3) li għaddejja fl-UE, il-proċeduri biex jiġu assenjati strumenti lill-awtorità makroprudenzjali għandha tippermetti – fl-ambitu tal-prinċipji tal-qafas leġiżlattiv relevanti – aġġustamenti f’waqthom tal-għodod tal-politika bħala risposta għall-innovazzjoni u t-tibdil fi ħdan is-sistema finanzjarja u għan-natura ta’ riskji għall-istabbiltà finanzjarja li qed tinbidel. L-awtorità makroprudenzjali għandha tiġġustifika ex ante għaliex teħtieġ ċerti strumenti, u jkollha d-dritt ta’ inizjattiva biex titlob l-assenjazzjoni ta’ dawk l-istrumenti. L-istrumenti għandhom jinkludu kemm dawk li jistgħu jeffettwaw ir-riskji ċikliki, bħalma huma livelli ta’ leverage, diskrepanza fil-maturità u tkabbir fil-kreditu, u dawk li jistgħu jeffettwaw l-istrutturi tas-suq. Għandu jkun hemm provvediment għal separazzjoni istituzzjonali bejn strumenti li jorbtu u dawk li ma jorbtux.

               (11)

               It-trasparenza ttejjeb l-interpretazzjoni tal-politiki makroprudenzjali mis-settur finanzjarju u l-pubbliku ġenerali, u hija rekwiżit meħtieġ għal responsabbiltà fil-konfront tal-leġiżlatura, bħala r-rappreżentant tal-popolazzjoni ġenerali. Peress illi huwa diffiċli li jiġi kkwantifikat l-għan aħħari tal-politika makroprudenzjali, ir-responsabbiltà tista’ tiġi mfissra bħala l-kisba ta’ għanijiet intermedji, jew l-ispjegazzjoni pubblika tal-ħsieb wara l-użu ta' strumenti makroprudenzjali.

               (12)

               Jistgħu jsiru pressjonijiet fuq dawk li jfasslu l-politika makroprudenzjali biex ma jissikkawx il-politika f’każ ta’ espansjoni ekonomika qawwija jew itaffu l-ebusija tagħha f’każ ta’ falliment. Sabiex tiġi mħarsa l-kredibilittà tal-politika, l-awtoritajiet makroprudenzjali għandhom ikunu protetti kontra pressjonijiet esterni permezz tal-indipendenza. Banek ċentrali fdati b’mandati makroprudenzjali għandhom ikunu indipendenti skont it-tifsira tal-Artikolu 130 tat-Trattat.

               (13)

               Din ir-Rakkomandazzjoni hija mingħajr preġudizzju għall-mandati tal-politika monetarja tal-banek ċentrali fl-Unjoni, u l-kompiti fdati lill-BERS.

               (14)

               Ir-rakkomandazzjonijiet tal-BERS jiġu ppubblikati wara li l-Kunsill tal-Unjoni Ewropea jiġi infurmat bl-intenzjoni tal-Bord Ġenerali li jagħmel dan u wara li l-Kunsill jingħata l-opportunità li jirreaġixxi.

         ADOTTA DIN IR-RAKKOMANDAZZJONI:
   SEZZJONI 1

      RAKKOMANDAZZJONIJIET

      Rakkomandazzjoni A –   Għan

   L-Istati Membri huma rrakkomandati biex:

               (1)

               jispeċifikaw illi l-għan aħħari tal-politika makroprudenzjali huwa li jikkontribwixxi għall-ħarsien tal-istabbiltà tas-sistema finanzjarja kollha, inkluż billi tissaħħaħ ir-reżistenza tas-sistema finanzjarja u titnaqqas l-akkumulazzjoni ta’ riskji sistemiċi, biex b’hekk jiġi żgurat kontribut sostenibbli tas-settur finanzjarju lit-tkabbir tal-ekonomija;

               (2)

               Politika makroprudenzjali tista’ tiġi segwita f’livell nazzjonali fuq l-inizjattiva tal-awtoritajiet makroprudenzjali nazzjonali, jew bħala segwitu għal rakkomandazzjonijiet jew twissijiet mill-BERS.

      Rakkomandazzjoni B –   Arranġamenti istituzzjonali

   L-Istati Membri huma rrakkomandati biex:

               (1)

               jindikaw fil-leġiżlazzjoni nazzjonali awtorità fdata bit-tmexxija ta' politika makroprudenzjali, ġeneralment jew bħala istituzzjoni waħda jew bħala bord kompost mill-awtoritajiet li l-azzjonijiet tagħhom għandhom impatt materjali fuq l-istabbiltà finanzjarja. Il-leġiżlazzjoni nazzjonali għandha tispeċifika l-proċess tat-teħid ta’ deċiżjonijiet tal-korp governattiv tal-awtorità makroprudenzjali;

               (2)

               fejn istituzzjoni waħda hija indikata bħala l-awtorità makroprudenzjali, jistabbilixxu mekkaniżmi għall-koperazzjoni fost l-awtoritajiet kollha li l-azzjonijiet tagħhom għadhom impatt materjali fuq l-istabbiltà finanzjarja mingħajr preġudizzju għall-mandati rispettivi tagħhom;

               (3)

               jiżguraw illi l-bank ċentrali jkollu rwol ewlieni fil-politika makroprudenzjali u li l-politika makroprudenzjali ma timminax l-indipendenza tiegħu skont Artikolu 130 tat-Trattat;

               (4)

               jagħtu mandat lill-awtorità makroprudenzjali biex tikkoopera u tiskambja informazzjoni anke b'mod transkonfinali, b'mod partikolari billi tinforma l-BERS bl-azzjonijiet meħudin biex jindirizzaw riskji sistemiċi f’livell nazzjonali.

      Rakkomandazzjoni Ċ –   Kompiti, setgħat, strumenti

   L-Istati Membri huma rrakkomandati biex:

               (1)

               bħala minimu jafdaw lill-awtortià makroprudenzjali bil-kompiti ta’ identifikazzjoni, monitoraġġ, u valutazzjoni ta’ riskji għall-istabbiltà finanzjarja u tal-implimentazzjoni ta’ politiki biex jinkiseb l-għan tagħha billi jkun hemm prevenzjoni u mitigazzjoni ta’ dawk ir-riskji;

               (2)

               jiżguraw illi l-awtorità makroprudenzjali jkollha l-awtorità biex titlob u tikseb b’mod tempestiv id-dejta nazzjonali u l-informazzjoni kollha relevanti għat-twettiq tal-kompiti tagħha, inkluż informazzjoni mingħand superviżuri mikroprudenzjali u tas-swieq tat-titoli u informazzjoni minn barra l-perimetru regolatorju, kif ukoll informazzjoni speċifika għal istituzzjoni fuq talba raġjonevoli u b’arranġamenti xierqa biex tiġi żgurata l-kunfidenzjalità. Taħt l-istess prinċipji l-awtorità makroprudenzjali għandha taqsam ma' awtoritajiet superviżorji mikroprudenzjali d-dejta u l-informazzjoni relevanti għat-twettiq tal-kompiti ta’ dawk l-awtoritajiet;

               (3)

               jafdaw lill-awtorità makroprudenzjali bis-setgħa li tindika u/jew tiżviluppa s-sistemi ta’ sorveljanza għall-identifikazzjoni, b’koordinazzjoni jew flimkien mas-superviżuri makroprudenzjali u tas-swieq tat-titoli, l-istituzzjonijiet finanzjarji u strutturi li huma sistemikament relevanti għall-Istat Membru rispettiv u biex tiddetermina jew tirrakkomanda dwar il-perimetru tar-regolamentazzjoni nazzjonali;

               (4)

               jiżguraw illi l-awtorità makroprudenzjali jkollha kontroll fuq l-istrumenti xierqa għall-kisba tal-għanijiet tagħha. Fejn neċessarju, għandhom ikunu stabbiliti proċeduri li huma ċari u tempestivi għall-assenjazzjoni ta’ strumenti lill-awtorità makroprudenzjali.

      Rakkmandazzjoni D –   Trasparenza u responsabbiltà

   L-Istati Membri huma rrakkomandati biex:

               (1)

               jiżguraw illi d-deċiżjonijiet tal-politika makroprudenzjali u l-motivazzjonijiet tagħhom isiru pubbliċi b’mod f’waqtu, sakemm ma jkunx hemm riskji għall-istabbiltà finanzjarja meta jsir dan, u li l-istrateġiji tal-politika makroprudenzjali jkunu stabbiliti u ppubblikati mill-awtorità makroprudenzjali;

               (2)

               jafdaw lill-awtorità makroprudenzjali bis-setgħa li tagħmel dikjarazzjonijiet pubbliċi u privati dwar ir-riskju sistemiku;

               (3)

               jagħmlu lill-awtorità makroprudenzjali tirrispondi finalment lill-parlamenti nazzjonali;

               (4)

               jiżguraw il-protezzjoni għall-awtorità makroprudenzjali u l-persunal tagħha meta jaġixxu bona fede.

      Rakkomandazzjoni E –   Indipendenza

   L-Istati Membri huma rrakkomandati biex jiżguraw illi:

               (1)

               fit-twettiq tal-għan tagħha, l-awtorità makroprudenzjali tkun bħala minimu indipendenti fl-operat tagħha, b’mod partikolari mill-korpi politiċi u mill-industrija finanzjarja;

               (2)

               arranġamenti organizzattivi u finanzjarji ma jipperikolawx it-tmexxija tal-politika makroprudenzjali.

         SEZZJONI 2

      IMPLIMENTAZZJONI

   1.   Interpretazzjoni

   It-termini użati f’din ir-rakkomandazzjoni għandhom it-tifsiriet li ġejjin:

               “istituzzjonijiet finanzjarji” tfisser istituzzjonijiet finanzjarji kif iddefiniti fir-Regolament (UE) Nru 1092/2010;

               “sistema finanzjarja” tfisser sistema finanzjarja kif iddefinita fir-Regolament (UE) Nru 1092/2010;

         2.   Kriterji għall-implimentazzjoni

               (1)

               Il-kriterji li ġejjin japplikaw għall-implimentazzjoni ta’ din ir-Rakkomandazzjoni:

                           (a)

                           Il-miżuri rakkomandati għandhom ikunu ippromulgati fil-leġiżlazzjoni nazzjonali;

                           (b)

                           L-arbitraġġ regolatorju għandu jiġi evitat;

                           (c)

                           Għandha tingħata l-attenzjoni dovuta lill-prinċipju ta’ proporzjonalità fl-implimentazzjoni, b’referenza għar-relevanza sistemika differenti tal-istituzzjonijiet finanzjarji, għas-sistemi istituzjonali differenti, u waqt li jittieħdu f’kunsiderazzjoni l-għan u l-kontenut ta’ kull rakkomandazzjoni;

                           (d)

                           Għall-fini ta’ rakkomandazzjoni A:

                                       (i)

                                       għanijiet ta’ politika intermedji jistgħu jkunu identifikati bħala speċifikazzjonijiet operattivi tal-għan aħħari;

                                       (ii)

                                       il-politika makroprudenzjali għandha tippermetti azzjoni wkoll fuq miżuri li għandhom relevanza makroprudenzjali.

               (2)

               Id-destinatarji huma mitluba li jikkomunikaw lill-BERS u lill-Kunsill l-azzjonijiet meħuda b’risposta għal din ir-Rakkomandazzjoni, jew li jiġġustifikaw b’mod adegwat in-nuqqas ta’ azzjoni. Bħala minimu r-rapporti għandhom jinkludu:

                           (a)

                           informazzjoni dwar is-sustanza u l-kronoloġija tal-azzjonijiet meħuda;

                           (b)

                           evalwazzjoni tal-funzjonament tal-azzjonijiet meħuda, mill-perspettiva tal-għanijiet ta’ din ir-Rakkomandazzjoni;

                           (c)

                           ġustifikazzjoni dettaljata ta’ kwalunkwe nuqqas ta’ azzjoni jew devjazzjoni minn din ir-Rakkomandazzjoni, inkluż kwalunkwe dewmien.

         3.   Kronoloġija għas-segwitu

               (1)

               Id-destinatarji huma mitluba li jikkomunikaw lill-BERS u lill-Kunsill l-azzjonijiet meħuda b’risposta għal din ir-Rakkomandazzjoni, jew li jiġġustifikaw b’mod adegwat in-nuqqas ta’ azzjoni, kif speċifikat fil-paragrafi li ġejjin.

               (2)

               Sat-30 ta’ Ġunju 2012, l-indirizzati jikkomunikaw lill-BERS rapport interim li jkopri bħala minimu l-aspetti li ġejjin: (a) dikjarazzjoni dwar jekk mandat makroprudenzjali ikunx ġie implimentat jew huwiex ippjanat li jiġi implimentat; (b) eżami tal-bażi legali għall-implimentazzjoni ta’ din ir-Rakkomandazzjoni; (ċ) it-tiswir istituzzjonali previst tal-awtorità makroprudenzjali u l-bidliet istituzzjonali maħsuba; (d) valutazzjoni għal kull rakkomandazzjoni li tinsab hawn dwar jekk hijiex jew ser tkunx koperta mill-miżuri nazzjonali dwar il-mandat makroprudenzjali u, jekk le, spjegazzjonijiet xierqa. Il-BERS jista’ jinforma lid-destinatarji bl-opinjonijiet tiegħu dwar ir-rapport interim.

               (3)

               Sat-30 ta’ Ġunju 2013, id-destinatarji jikkomunikaw ir-rapport finali lill-BERS u lill-Kunsill. Miżuri rakkomandati għandhom ikunu fis-seħħ sa mhux aktar tard mill-1 ta’ Lulju 2013.

               (4)

               Il-Bord Ġenerali jista’ jestendi l-iskadenza taħt il-paragrafu 2 fejn ikunu neċessarji inizjattivi leġiżlattivi għal konformità ma' rakkomandazzjoni waħda jew aktar.

         4.   Monitoraġġ u valutazzjoni

               (1)

               Is-Segretarjat tal-BERS:

                           (a)

                           jassisti lid-destinatarji, inkluż billi jiffaċilita r-rapportaġġ ikkoordinat, jipprovdi mudelli relevanti u jippreċiża fejn ikun meħtieġ il-modalitajiet u l-kronoloġija għas-segwitu;

                           (b)

                           jivverifika s-segwitu mid-destinatarji, inkluż billi jassistihom fuq talba tagħhom, u jirrapporta dwar is-segwitu lill-Bord Ġenerali permezz tal-Kumitat ta' Tmexxija fi żmien xahrejn minn meta jagħlqu l-iskadenzi għas-segwitu.

               (2)

               Il-Bord Ġenerali jivvaluta l-azzjonijiet u l-ġustifikazzjonijiet irrapportati mid-destinatarji u, fejn xieraq, jiddeċiedi jekk din ir-Rakkomandazzjoni tkunx ġiet segwita u jekk id-destinatarji jkunux naqsu milli jiġġustifikaw b'mod adegwat in-nuqqas ta' azzjoni min-naħa tagħhom.

      Magħmul fi Frankfurt am Main, it-22 ta’ Diċembru 2011

            Il-President tal-BERS

         Mario DRAGHI

      (1)  ĠU L 331, 15.12.2010, p. 1.

      (2)  ĠU Ċ 58, 24.2.2011, p. 4.

      (3)  Proposti tal-Kummissjoni għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-aċċess għall-attività ta’ istituzzjonijiet ta' kreditu u s-superviżjoni prudenzjali ta’ istituzzjonijiert ta’ kreditu u ditti tal-investiment u li temenda d-Direttiva 2002/87/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar is-superviżjoni supplementari ta' istituzzjonijiet ta' kreditu, impriżi ta' assigurazzjoni u ditti tal-investiment f'konglomerat finanzjarju (KUMM(2011) 453 finali), u għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar rekwiżiti prudenzjali għal istituzzjonijiet ta' kreditu u ditti tal-investiment (KUMM(2011) 452 finali).


title: Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat- 8 ta' Ġunju 2009 dwar azzjoni fil-qasam tal-mard rari

text:
               3.7.2009

               MT

               Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

               C 151/7

      RAKKOMANDAZZJONI TAL-KUNSILL

   tat-8 ta' Ġunju 2009
   dwar azzjoni fil-qasam tal-mard rari
   2009/C 151/02
   IL-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
   Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari t-tieni subparagrafu tal-Artikolu 152(4) tiegħu,
   Wara li kkunsidra l-proposta mill-Kummissjoni,
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Parlament Ewropew (1),
   Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (2),
   Billi:

               (1)

               Mard rari huwa theddida għas-saħħa taċ-ċittadini tal-UE inkwantu dan hu ta' theddida għall-ħajja jew mard kronikament debilitanti bi prevalenza baxxa u livell għoli ta' kumplessità. Minkejja r-rarità tiegħu, tant hemm tipi differenti ta' mard rari li miljuni ta' nies huma affettwati.

               (2)

               Il-prinċipji u l-valuri ġenerali tal-universalità, l-aċċess għall-kura ta' kwalità tajba, l-ekwità u s-solidarjetà, kif approvati fil-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar valuri u prinċipji komuni fis-sistemi tas-saħħa tal-UE tat-2 ta' Ġunju 2006, huma tal-akbar importanza għall-pazjenti b'mard rari.

               (3)

               Il-Programm ta' Azzjoni Komuunitarja dwar il-Mard Rari, inkluż il-mard ġenetiku, kien adottat għall-perijodu bejn l-1 ta' Jannar 1999 u l-31 ta' Diċembru 2003 (3). Dan il-programm iddefinixxa l-prevalenza għal mard rari bħala li jaffettwa mhux aktar minn 5 f'kull 10 000 persuna fl-UE. Ser tiġi żviluppata bl-użu tar-riżorsi tat-Tieni Programm Komunitarju dwar is-Saħħa (4), definizzjoni aktar raffinata bbażata fuq rieżami xjentifiku aġġornat, b'kont meħud kemm tal-prevalenza kif ukoll tal-inċidenza,

               (4)

               Ir-Regolament (KE) Nru 141/2000 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Diċembru 1999, dwar il-prodotti mediċinali orfni (5) jipprevedi li prodott mediċinali għandu jiġi indikat bħala “prodott mediċinali orfni” meta jkun maħsub għad-dijanjożi, il-prevenzjoni jew it-trattament ta' kondizzjoni li thedded il-ħajja jew li hija kronikament debilitanti li taffettwa mhux aktar minn 5 f'kull 10 000 persuna fil-Komunità meta ssir l-applikazzjoni.

               (5)

               Huwa stmat li llum jeżisti bejn 5 000 u 8 000 mard rari distint, li jaffettwa bejn 6 % u 8 % tal-popolazzjoni tul ħajjithom. Fi kliem ieħor, għalkemm il-mard rari huwa kkaratterizzat minn prevalenza baxxa għal kull waħda minnhom, in-numru totali ta' nies affettwati minn mard rari fl-UE huwa bejn 27 u 36 miljun. Il-maġġoranza tagħhom issofri minn mard inqas frekwenti li jaffettwa wieħed minn kull 100 000 persuna jew inqas. Dawn il-pazjenti huma partikolarment iżolati u vulnerabbli.

               (6)

               Minħabba l-prevalenza baxxa tiegħu, l-ispeċifiċità tiegħu u n-numru totali għoli ta' nies affettwati, il-mard rari jirrikjedi approċċ globali bbażat fuq sforzi speċjali u kkombinati biex jiġu pprevenuti l-morbidità sinifikanti jew mortalità qabel iż-żmien li tista’ tiġi evitata, u biex titjieb il-kwalità tal-ħajja u l-potenzjal soċjoekonomiku ta' persuni affettwati.

               (7)

               Il-mard rari kien wieħed mill-prijoritajiet tas-Sitt Programm Kwadru tal-Komunità għar-Riċerka u l-Iżvilupp (6), u jibqa’ prijorità għal azzjoni fis-Seba’Programm Kwadru tal-Komunità Ewropea għar-Riċerka u l-Iżvilupp (7) minħabba li l-iżvilupp ta' dijanjostiċi u trattamenti ġodda għal kondizzjonijiet rari, kif ukoll it-twettiq ta' riċerka epidemjoloġika fuq dawn il-kondizzjonijiet, jirrikjedu approċċ internazzjonali biex jiżdied in-numru ta' pazjenti għal kull studju.

               (8)

               Il-Kummissjoni, fil-White Paper tagħha, “Flimkien għas-Saħħa: Approċċ Strateġiku għall-UE 2008-2013” tat-23 ta' Ottubru 2007, li tiżviluppa l-Istrateġija tal-UE għas-Saħħa, identifikat l-mard rari bħala prijorità għall-azzjoni.

               (9)

               Sabiex titjieb il-koordinazzjoni u l-koerenza ta' inizzjattivi nazzjonali, reġjonali u lokali li jindirizzaw il-mard rari u l-kooperazzjoni bejn iċ-ċentri ta' riċerka, l-azzjonijiet rilevanti nazzjonali fil-qasam tal-mard rari jistgħu jiġu integrati fi pjani jew strateġiji għal mard rari.

               (10)

               Skont il-bażi tad-data Orphanet, mill-eluf ta' mard rari magħruf u klinikament identifikabbli, hemm biss 250 minnhom li għandhom kodiċi fil-Klassifikazzjoni Internazzjonali tal-Mard (ICD) eżistenti (l-10 verżjoni). Jinħtieġu klassifikazzjoni u kodifikazzjoni adatti ta' kull marda rari sabiex tingħatalhom il-viżibbiltà u r-rikonoxximent meħtieġa fis-sistemi nazzjonali tas-saħħa.

               (11)

               Fl-2007 l-Organizazzjoni Dinjija tas-Saħħa (WHO) varat il-proċess ta' reviżjoni tal-10 verżjoni tal-ICD biex tiġi adottata l-ħdax-il verżjoni l-ġdida ta' din il-klassifikazzjoni fl-Assemblea Dinjija tas-Saħħa fl-2014. Id-WHO appuntat il-President tat-Task Force tal-Unjoni Ewropea dwar il-Mard Rari bħala l-President tat-Topic Advisory Group dwar il-Mard Rari biex jikkontribwixxi għall-proċess ta' reviżjoni, billi jiġu ppreżentati proposti għall-kodifikazzjoni u l-klassifikazzjoni ta' mard rari.

               (12)

               L-implimentazzjoni ta' identifikazzjoni komuni ta' mard rari mill-Istati Membri kollha għandu jirrinforza sew il-kontribut tal-Unjoni Ewropea f'dan it-Topic Advisory Group u għandu jiffaċilita l-kooperazzjoni fil-livell Komunitarju fil-qasam tal-mard rari.

               (13)

               F’Lulju tal-2004, kien stabbilit Grupp ta' Livell Għoli tal-Kummissjoni dwar is-Servizzi tas-Saħħa u l-Kura Medika sabiex l-esperti minn kull Stat Membru jingħaqdu flimkien biex jaħdmu fuq l-aspetti prattiċi tal-kollaborazzjoni bejn is-sistemi nazzjonali tas-saħħa fl-UE. Wieħed mill-gruppi ta' ħidma ta' dan il-Grupp ta' Livell Għoli qiegħed jiffoka fuq Netwerks Ewropej ta’ Referenza (NER) għal mard rari. Ġew żviluppati ċerti kriterji u prinċipji għan-NER, inkluż ir-rwol tagħhom biex jaffrontaw mard rari. In-NER jistgħu jservu wkoll bħala ċentri ta' riċerka u għarfien, li jittrattaw pazjenti minn Stati Membri oħrajn u jiżguraw id-disponibbiltà ta' faċilitajiet ta’ trattament sussegwenti fejn meħtieġ.

               (14)

               Il-valur miżjud Komunitarju tan-NER huwa partikolarment għoli għal mard rari minħabba r-rarità ta' dawn il-kondizzjonijiet, li jimplika kemm numru limitat ta' pazjenti kif ukoll skarsezza ta' kompetenza esperta f'pajjiż wieħed. Għalhekk huwa importanti ħafna li tinġabar kompetenza esperta f'livell Ewropew sabiex jiġi żgurat aċċess ugwali għal informazzjoni preċiża, dijanjosi adatta u f'waqtha u kura ta' kwalità għolja għal pazjenti b'mard rari.

               (15)

               F'Diċembru 2006, grupp ta' esperti tat-Task Force tal-Unjoni Ewropea dwar il-Mard Rari ħareġ rapport “Kontribut għat-tfassil ta' politika: Għal kollaborazzjoni Ewropea dwar is-servizzi tas-saħħa u l-kura medika fil-qasam tal-mard rari” lill-Grupp ta' Livell Għoli dwar is-Servizzi tas-Saħħa u l-Kura Medika. Ir-rapport tal-grupp ta' esperti jiddelinja, fost oħrajn l-importanza li jiġu identidikati ċentri ta' kompetenza esperta u r-rwoli li tali ċentri għandu jkollhom. Hemm qbil ukoll li, fil-prinċipju u fejn possibbli, il-kompetenza esperta għandha tivvjaġġa minflok il-pazjenti nfushom. Uħud mill-miżuri msemmija fir-rapport huma inklużi f'din ir-Rakkomandazzjoni.

               (16)

               Il-kooperazzjoni u l-kondiviżjoni ta' għarfien bejn ċentri ta' kompetenza esperta wrew li kienu approċċ ferm effiċjenti biex jiġi indirizzat il-mard rari fl-Ewropa.

               (17)

               Iċ-ċentri ta' kompetenza esperta għandhom isegwu approċċ multidixxiplinarju għall-kura, sabiex jiġu indirizzati l-kondizzjonijiet kumplessi u diversi implikati mill-mard rari.

               (18)

               L-ispeċifiċitajiet tal-mard rari – numru limitat ta' pazjenti u skarsezza ta' għarfien u kompetenza rilevanti – jindividwawhom bħala ambitu uniku fejn l-azzjoni fil-livell Komunitarju tista' tagħti valur miżjud għoli ħafna. Dan il-valur miżjud jista' jinkiseb speċjalment billi tinġabar il-kompetenza esperta nazzjonali dwar il-mard rari li hi mifruxa fl-Istati Membri kollha.

               (19)

               Huwa tal-akbar importanza li jiġi żgurat il-kontribut attiv tal-Istati Membri għat-tfassil ta' xi wħud mill-istrumenti komuni previsti fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar mard rari: l-isfidi Ewropej tal-11 ta' Novembru 2008, speċjalment dwar id-dijanjostiċi u l-kura medika u l-linji gwida Ewropej dwar l-iskrining tal-popolazzjoni. Dan jista' jkun ukoll il-każ għar-rapporti ta’ valutazzjoni dwar il-valur miżjud terapewtiku ta' prodotti mediċinali orfni, li jistgħu jikkontribwixxu sabiex jiġu aċċellerati n-negozjati dwar il-prezz f'livell nazzjonali, u b'hekk jitnaqqas id-dewmien għall-aċċess għal mediċini orfni għal pazjenti li jbatu minn mard rari.

               (20)

               Id-WHO iddefinixxiet ir-rafforzament tar-rwol tal-pazjenti (empowerment) bħala prerekwiżit għas-saħħa u inkoraġġixxiet sħubija proattiva u strateġija għall-kura mill-pazjent innifsu biex jitjiebu l-eżiti tas-saħħa u l-kwalità tal-ħajja fost dawk morda b'mard kroniku (8). F'dan is-sens, ir-rwol ta' gruppi ta' pazjenti indipendenti huwa kruċjali kemm f'termini ta' appoġġ dirett lill-individwi li jgħixu bil-marda u kemm f'termini tal-ħidma kollettiva li huma jwettqu biex jitjiebu l-kondizzjonijiet għall-komunità ta' pazjenti b'mard rari, b'mod globali u għall-ġenerazzjonijiet li jmiss.

               (21)

               L-Istati Membru għandhom jimmiraw li jinvolvu lill-pazjenti u lir-rappreżentanti tal-pazjenti fil-proċess ta' politika u jfittxu jippromovu l-attivitajiet tal-gruppi ta' pazjenti.

               (22)

               L-iżvilupp ta' infrastrutturi ta' riċerka u tal-kura tas-saħħa fil-qasam tal-mard rari jeħtieġ proġetti fit-tul u għalhekk sforz finanzjarju adatt sabiex tiġi żgurata s-sostenibbiltà tagħhom fit-tul. Dan l-isforz għandu notevolment jimmassimizza s-sinerġija mal-proġetti żviluppati taħt it-Tieni Programm Komunitarju dwar is-Saħħa, is-Seba’ Programm Kwadru dwar ir-Riċerka u l-Iżvilupp u s-suċċessuri ta' dawn il-programmi,

         B’DAN JIRRAKKOMANDA LI L-ISTATI MEMBRI:
   I.   PJANI U STRATEĠIJI FIL-QASAM TAL-MARD RARI

               1.

               Jistabbilixxu u jimplimentaw pjani jew strateġiji għal mard rari fil-livell adatt, jew jesploraw miżuri adatti għal mard rari fi strateġiji oħrajn dwar is-saħħa pubblika, sabiex jimmiraw li jiżguraw li l-pazjenti b'mard rari jkollhom aċċess għal kura ta' kwalità għolja, inklużi dijanjostiċi, trattamenti, finanzjament għal dawk li jgħixu bil-marda u, jekk ikun possibbli, mediċini orfni effettivi, u b'mod partikolari:

                           (a)

                           jelaboraw u jadottaw pjan jew strateġija kemm jista' jkun malajr, preferibbilment sa mhux aktar tard minn tmiem l-2013, bil-għan li jiggwidaw u jistrutturaw l-azzjonijiet rilevanti fil-qasam tal-mard rari fil-qafas tas-sistemi tas-saħħa u dawk soċjali tagħhom;

                           (b)

                           jieħdu azzjoni biex jintegraw l-inizjattivi attwali u futuri fil-livelli lokali, reġjonali u nazzjonali fil-pjani jew strateġiji tagħhom għal approċċ komprensiv;

                           (c)

                           jiddefinixxu numru limtiat ta' azzjonijiet ta' prijorità fil-pjan jew strateġiji tagħhom b'objettivi u mekkaniżmi ta' segwitu;

                           (d)

                           jieħdu nota tal-iżviluppi ta' linji gwida u rakkomandazzjonijiet biex titfassal l-azzjoni nazzjonali għal mard rari mill-awtoritajiet rilevanti f'livell nazzjonali fil-qafas tal-Proġett Ewropew li għaddej għall-Iżvilupp ta' Pjani Nazzjonali għall-Mard Rari (EUROPLAN), magħżul għall-finanzjament tul il-perijodu tal-2008-2011 fl-ewwel programm ta' azzjoni Komunitarja fil-qasam tas-Saħħa Pubblika (9).

         II.   DEFINIZZJONI, KODIFIKAZZJONI U INVENTARJU ADEGWATI TAL-MARD RARI

               2.

               Jużaw għall-finijiet ta' ħidma politika fil-livell Komunitarju definizzjoni komuni ta' mard rari bħala marda li taffettwa mhux aktar minn 5 f'kull 10 000 persuna;

               3.

               Jimmiraw li jiżguraw li l-mard rari jkun kkodifikat u traċċabbli b’mod adegwat fis-sistemi kollha ta’ informazzjoni tas-saħħa, li jikkontribbwixxu għal rikonixximent adegwat tal-marda fil-kura tas-saħħa nazzjonali u s-sistemi ta' rimborż abbażi tal-ICD filwaqt li jiġu rrispettati l-proċeduri nazzjonali;

               4.

               Jikkontribwixxu attivament għall-iżvilupp tal-inventarju faċilment aċċessibbli u dinamiku tal-UE ta' mard rari abbażi ta-netwerk Orphanet u netwerks oħra eżistenti kif hemm msemmi fil-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar mard rari;

               5.

               Jikkunsidraw li jappoġġaw fil-livelli kollha adatti, inkluż il-livell Komunitarju, min-naħa waħda netwerks speċifiċi ta' informazzjoni dwar mard u min-naħa l-oħra, għal finijiet epidemjolġiċi, reġistri u bażijiet tad-data, filwaqt li jibqgħu konxji tal-governanza indipendeti.

         III.   RIĊERKA DWAR MARD RARI

               6.

               Jidentifikaw riċerka li għaddejja u riżorsi ta' riċerka fl-oqfsa nazzjonali u Komunitarji sabiex jistabbilixxu l-istat attwali tal-għarfien, jivvalutaw ix-xenarju tar-riċerka fil-qasam tal-mard rari, u jtejbu l-koordinazzjoni tal-programmi Komunitarji, nazzjonali u reġjonali għar-riċerka dwar mard rari;

               7.

               Jidentifikaw ħtiġijiet u prijoritajiet għal riċerka bażika, klinika, translazzjonali u soċjali fil-qasam tal-mard rari u modi kif jitrawmu, u jippromovu approċċi interdixxipplinarji ta' kooperazzjoni biex jiġu ndirizzati b'mod komplementari permezz ta' programmi nazzjonali u Komunitarji;

               8.

               Irawmu l-parteċipazzjoni ta' riċerkaturi nazzjonali fi proġetti ta' riċerka dwar mard rari ffinanzjati fil-livelli kollha adatti, inkluż l-livell Komunitarju;

               9.

               Jinkludu fil-pjani jew strateġiji dispożizzjonijiet li jimmiraw biex irawmu r-riċerka fil-qasam tal-mard rari;

               10.

               Jiffaċilitaw, flimkien mal-Kummissjoni, l-iżvilupp ta' kooperazzjoni fir-riċerka ma' pajjiżi terzi attivi fir-riċerka dwar mard rari u b'mod aktar ġenerali fir-rigward tal-iskambju ta' informazzjoni u l-kondiviżjoni ta' kompetenza esperta.

         IV.   ĊENTRI TA' KOMPETENZA ESPERTA U NETWERKS EWROPEJ TA' REFERENZA GĦAL MARD RARI

               11.

               Jidentifikaw ċentri ta' kompetenza esperta f'kull parti tat-territorju nazzjonali tagħhom sa tmiem l-2013, u jikkunsidraw li jappoġġaw l-istabbiliment tagħhom;

               12.

               Irawmu l-parteċipazzjoni ta' ċentri ta' kompetenza esperta fin-netwerks Ewropej ta' referenza filwaqt li jiġu rrispettati l-kompetenzi nazzjonali u r-regoli fir-rigward tal-awtorizzazzjoni jew ir-rikonoxximent tagħhom;

               13.

               Jorganizzaw perkorsi ta' kura tas-saħħa għal pazjenti li jsofru minn mard rari permezz tal-istabbiliment ta' kooperazzjoni ma' esperti rilevanti u skambji ta' professjonisti u kompetenza esperta fil-pajjiż jew minn barra meta jkun meħtieġ;

               14.

               Jappoġġaw l-użu ta' teknoloġiji tal-informazzjoni u tal-komunikazzjoni bħat-telemediċina fejn dan ikun meħtieġ sabiex jiġi żgurat aċċess distanti għall-kura tas-saħħa speċifika li tkun meħtieġa;

               15.

               Jinkludu, fil-pjani jew strateġiji tagħhom, il-kondizzjonijiet meħtieġa għad-diffużjoni u l-mobbiltà ta' kompetenza esperta u għarfien sabiex jiġi ffaċilitat it-trattament ta' pazjenti fil-viċin tagħhom;

               16.

               Jinkoraġġixxu li ċ-ċentri ta' kompetenza esperta jkunu bbażati fuq approċċ multidixxipplinarju għall-kura meta jiġi indirizzat mard rari.

         V.   ĠABRA TAL-KOMPETENZA ESPERTA DWAR MARD RARI F'LIVELL EWROPEW

               17.

               Jiġbru kompetenza esperta nazzjonali dwar mard rari u jappoġġaw l-assoċjazzjoni ta' dik il-kompetenza esperta ma' kontropartijiet Ewropej biex jiġu appoġġati:

                           (a)

                           il-kondiviżjoni tal-aħjar prattiki dwar l-għodod dijanjostiċi u l-kura medika kif ukoll l-edukazzjoni u l-kura tas-saħħa fil-qasam tal-mard rari;

                           (b)

                           l-edukazzjoni u t-taħriġ adegwati għall-professjonisti tas-saħħa biex isiru konxi tal-eżistenza ta' dan il-mard u tar-riżorsi disponibbli għall-kura tagħhom;

                           (c)

                           l-iżvilupp ta' taħriġ mediku fl-oqsma rilevanti għad-dijanjosi u l-ġestjoni ta' mard rari, bħal ġenetika, immunoloġija, newroloġija, onkoloġija, pedjatrija;

                           (d)

                           l-iżvilupp ta' linji gwida Ewropej dwar testijiet dijanjostiċi jew skrining tal-popolazzjoni, filwaqt li jiġu rispettati d-deċiżjonijiet u l-kompetenzi nazzjonali;

                           (e)

                           il-kondiviżjoni ta' rapporti ta’ valutazzjoni tal-Istati Membri dwar il-valur miżjud terapewtiku u kliniku ta' mediċini orfni fil-livell Komunitarju fejn l-għarfien u l-kompetenza esperta rilevanti jinġabru, biex jitnaqqas id-dewmien għall-aċċess għal mediċini orfni għall-pazjenti b'mard rari;

         VI.   RAFFORZAMENT TAR-RWOL (EMPOWERMENT) TAL-ORGANIZZAZZJONIJIET TAL-PAZJENTI

               18.

               Jikkonsultaw lill-pazjenti u r-rappreżentanti tal-pazjenti dwar il-politiki fil-qasam tal-mard rari u jiffaċiltaw l-aċċess tal-pazjenti għal informazzjoni aġġornata dwar il-mard rari;

               19.

               Jippromwovu l-attivitajiet imwettqin mill-organizzazzjonijiet tal-pazjenti, bħas-sensibilizzazzjoni, il-bini tal-kapaċità u t-taħriġ, l-iskambju ta' informazzjoni u l-aħjar prattiki, in-netwerking, l-involviment ta' pazjenti iżolati ħafna;

         VII.   SOSTENIBBILTÀ

               20.

               Flimkien mal-Kummissjoni, jimmiraw li jiżguraw, permezz ta' mekkaniżmi adatti ta' finanzjament u kooperazzjoni, is-sostenibbiltà għall-perijodu fit-tul ta' infrastrutturi żviluppati fil-qasam tal-informazzjoni, ir-riċerka u l-kura tas-saħħa għal mard rari.

         B’DAN JISTIEDEN LILL-KUMMISSJONI:

               1.

               Biex tipproduċi, sal-aħħar tal-2013 u sabiex tippermetti proposti fi kwalunkwe programm futur possibbli ta' azzjoni Komunitarja fil-qasam tas-saħħa, rapport ta' implimentazzjoni dwar din ir-Rakkomandazzjoni indirizzata lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni u fuq il-bażi ta’ informazzjoni pprovduta mill-Istati Membri, li għandu jikkunsidra safejn il-miżuri proposti qed jaħdmu b'mod effettiv u l-ħtieġa għal aktar azzjoni biex titjieb il-ħajja tal-pazjenti affettwati minn mard u dawk ta' familthom;

               2.

               Biex tinforma lill-kunsill dwar is-segwitu għall-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni dwar mard rari fuq bażi regolari.

      Magħmul fi Lussemburgu, it-8 ta’ Ġunju 2009.

            Għall-Kunsill

            Il-President

         Petr ŠIMERKA

      (1)  Riżoluzzjoni leġislattiva tat-23 ta' April 2009 (għadha mhix ippubblikata fil-ĠU).

      (2)  Opinjoni tal-25 ta' Frar 2009 (għadha mhix ippubblikata fil-ĠU).

      (3)  Deċiżjoni Nru 1295/1999/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-29 ta' April 1999 li tadotta programm ta' azzjoni komunitarja dwar mard rari fil-qafas tal-azzjoni fil-qasam tas-saħħa pubblika (1999 sa 2003) (ĠU L 155, 22.6.1999, p. 1). Deċiżjoni mħassra bid-Deċiżjoni Nru 1786/2002/KE (ĠU L 271, 9.10.2002, p. 1).

      (4)  Deċiżjoni Nru 1350/2007/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2007 li tistabbilixxi t-tieni programm ta' azzjoni komunitarja fil-qasam tas-saħħa (2008-2013) (ĠU L 301, 20.11.2007, p. 3).

      (5)  ĠU L 18, 22.1.2000, p. 1.

      (6)  Deċiżjoni Nru 1513/2002/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta’ Ġunju 2002 li tikkonċerna is-sitt programm kwardu dwar ir-riċerka, l-iżvilupp teknoloġiku u l-attivitajiet ta’ demostrazzjoni tal-Komunità Ewropea, li jikkontribwixxu għall-ħolqien taż-Żona ta’ Riċerka Ewropea u ta’ l-innovazzjoni (2002 sa 2006) (ĠU L 232, 29.8.2002, p. 1).

      (7)  Deċiżjoni Nru 1982/2006/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta’ Diċembru 2006 li tikkonċerna is-seba’ programm kwardu dwar ir-riċerka, l-iżvilupp teknoloġiku u l-attivitajiet ta’ demostrazzjoni tal-Komunità Ewropea (2007 sa 2013) (ĠU L 412, 30.12.2006. p. 1).

      (8)  http://www.euro.who.int/Document/E88086.pdf

      (9)  Deċiżjoni Nru 1786/2002/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Settembru 2002 li taddotta programm ta' azzjoni Komunitarja fil-qasam tas-saħħa pubblika (2003-2008) (ĠU L 271, 9.10.2002, p. 1).