Avviż Legali Importanti

|

31996L0092

Official Journal L 027 , 30/01/1997 P. 0020 - 0029

		Id-Direttiva 96/92/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-19 ta’ Diċembru 1996 dwar ir-regoli komuni għas-suq intern ta’ l-elettrikuIL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEA,Wara li kkunsidraw it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunitajiet Ewropej, u b’ mod partikolari l-Artikolu 57(2), l-Artikolu 66 u l-Artikolu 100a tiegħu,Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni [1],Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali [2],Filwaqt li jaġixxu skond il-proċedura mniżżla fl-Artikolu 189b tat-Trattat [3],(1) Billi huwa importanti illi jkunu adottati miżuri biex jiżguraw it-tħaddim sewwa tas-suq intern; billi s-suq intern għandu jikkonsisti f’żona mingħajr fruntieri interni li fih il-moviment liberu tal-merkanzija, tal-persuni, tas-servizzi u l-kapital huwa żgurat;(2) Billi t-tlestija ta’ suq kompettitiv ta’ l-elettriku huwa pass importanti lejn it-tlestija tas-suq intern tas-suq ta’ l-enerġija interna;(3) Billi d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva ma għandhomx jaffettwaw l-applikazzjoni sħiħa tat-Trattat, b’ mod partikolari d-dispożizzjonijiet dwar is-suq intern u kompetizzjoni;(4) Billi t-twaqqif tas-suq intern ta’ l-elettriku huwa b’ mod partikolari importanti sabiex tiżdied l-effiċjenza fil-produzzjoni, it-trasmissjoni u d-distribuzzjoni ta’ dan il-prodott, filwaqt illi tittejjeb is-sigurtà tal-produzzjoni u l-kompettitività ta’ l-ekonomija Ewropea u r-rispett tal-protezzjoni ambjentali;(5) Billi s-suq intern fl-elettriku għandu bżonn ikun stabbilit bil-mod, sabiex l-industrija tkun tista’ taġġusta b’mod flessibbli u ordnat għall-ambjent il-ġdid tagħha u biex jittieħed kont tal-metodi differenti illi bihom sistemi ta’ l-elettriku huma organizzati fil-preżent;(6) Billi l-istabbiliment ta’ suq intern fis-settur ta’ l-elettriku għandu jiffavorixxi l-interkonnessjoni u interoperabbilità tas-sistemi;(7) Billi d-Direttiva tal-Kunsill 90/547/KEE tad-29 ta’ Ottubru 1990 dwar it-transitu ta’ l-elettriku minn grids ta’ trasmissjoni [4] u Direttiva tal-Kunsill 90/377/KEE tad-29 ta’ Ġunju 1990 dwar proċedura Komunitarja biex ittejjeb it-trasparenza ta’ prezzijiet ta’ gass u elettriku mitluba lill-utenti ta’ l-aħħar industrijali [5], jipprovdu għall-ewwel fażi għat-tlestija tas-suq intern fl-elettriku;(8) Billi issa huwa neċessarju illi jittieħdu aktar miżuri bl-iskop illi jitwaqqaf is-suq intern fl-elettriku;(9) Billi, fis-suq intern, imprizi ta’ l-elettriku għandhom ikunu kapaċi joperaw, mingħajr preġudizzju għall-konformità ma’ l-obbligi ta’ servizz pubbliku, bl-iskop illi jilħqu suq kompettitiv fl-elettriku;(10) Billi l-Istati Membri, minħabba differenzi strutturali fl-Istati Membri, bħalissa għandhom sistemi differenti biex jirregolaw is-settur ta’ l-elettriku;(11) Billi, skond il-prinċipju ta’ sussidjarjetà, prinċipji ġenerali li jipprovdu għal struttura għandhom ikunu stabbiliti f’livell Komunitarju, iżda l-implimentazzjoni dettaljata tagħhom għandhom titħalla għall-Istati Membri, għalhekk tippermetti lil kull Stat Membru illi jagħżel il-liġijiet illi jikkorrispndu l-aħjar għas-sitwazzjoni partikolari tiegħu;(12) Billi, tkun xi tkun in-natura ta’ l-organizzazzjoni tas-suq f’dak il-mument, l-aċċess għas-sistema għandu jkun miftuħ skond din id-Direttiva u għandu jwassal għal riżultati ekonomiċi ekwivalenti fl-Istati u b’hekk għal livell direttament komparabbli mal-ftuħ tas-swieq u grad direttament komparabbli ma’ aċċess ta’ swieq ta’ l-elettriku;(13) Billi għall ċerti Stati Membri l-imposizzjoni ta’ obbligi ta’ servizz pubbliku jistgħu jkunu neċessarji biex jiżguraw is-sigurtà ta’ produzzjoni u protezzjoni tal-konsumatur u ta’ l-ambjent, li, fl-idea tagħhom, il-kompetizzjoni libera, jekk titħalla weħedha, ma tistax neċessarjament tiggarantixxi;(14) Billi ppjanar fit-tul jista’ jkun wieħed mill-mezzi biex jitwettqu dawk l-obbligi ta’ servizz pubbliku;(15) Billi t-Trattat jistabilixxi regoli speċifiċi fir-rigward ta’ restrizzjonijiet dwar il-moviment liberu tal-merkanzija u dwar kompetizzjoni;(16) Billi l-Artikolu 90(1) tat-Trattat, b’mod partikolari, jobbliga l-Istati Membri illi jirrispettaw dawn ir-regoli fir-rigward ta’ impriżi pubbliċi u impriżi illi ngħataw drittijiet speċjali jew esklussivi;(17) Billi l-Artikolu 90(2) tat-Trattat jissoġġetta impriżi fdati bl-operazzjoni ta’ servizzi ta’ interess ġenerali ekonomiku għal dawn ir-regoli, taħt kondizzjonijiet speċifiċi;(18) Billi l-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva għandhom jkollha impatt fuq l-attivitajiet ta’ dawn l-impriżi;(19) Billi l-Istati Membri, meta jimponu obbligi ta’ servizz pubbliku fuq l-impriżi tas-settur ta’ l-elettriku, għandhom għaldaqstant jirrispettaw ir-regoli relevanti tat-Trattat kif interpretati mill-Qorti tal-Ġustizzja;(20) Billi, fl-istabbiliment tas-suq intern fl-elettriku, kont sħiħ għandu jittieħed ta’ l-oġġettiv Komunitarju ta’ koeżjoni ekonomika u soċjali, b’ mod partikolari fis-setturi bħal infrastrutturi, nazzjonali jew intra-Komunitarji, illi huma użati għat-trasmissjoni ta’ l-elettriku;(21) Billi d-Deċiżjoni Nru 1254/96/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta’ Ġunju 1996 li tistabbilixxi sensiela ta’ gwidi għan-networks trans-Ewropej ta’ enerġija [6] ikkontribwew għall-iżvilupp ta’ infrastrutturi integrati għat-trasmissjoni ta’ l-elettriku;(22) Billi huwa għaldaqstant neċessarju illi jkunu stabbiliti regoli komuni għall-produzzjoni ta’ l-elettriku u għat-tħaddim ta’ trasmissjoni ta’ l-elettriku u sistemi ta’ distribuzzjoni;(23) Billi hemm żewġ sistemi illi jistgħu jkunu applikati għall-ftuħ tas-suq ta’ produzzjoni, proċedura awtorizzata jew proċedura ta’ offerti, u dawn għandhom joperaw skond kriterji oġġettivi, trasparenti u li mhumiex diskriminatorji;(24) Billi għandu jittieħed kont tal-pożizzjoni ta’ l-awtoprodutturi u produtturi indipendenti f’dan il-qasam;(25) Billi kull sistema ta’ trasmissjoni għandhom tkun suġġetta għall-immaniġġjar ċentrali u kontroll sabiex tkun żgurata is-sigurtà, kemm tista’ toqgħod fuq l-effiċjenza tas-sistema fl-interessi ta’ produtturi u l-klijenti tagħhom; billi min iħaddem sistema ta’ trasmissjoni għandu għaldaqstant ikun innominat u fdat bl-operazzjoni, bil-manutenzjoni, u, jekk ikun hemm bżonn, bl-iżvilupp tas-sistema; billi l-operatur tas-sistema ta’ trasmissjoni għandu jġib ruħu b’mod oġġettiv, trasparenti u mhux diskriminatorju;(26) Billi r-regoli tekniċi għat-tħaddim ta’ sistemi ta’ trasmissjoni u linji diretti għandhom ikunu trasparenti u għandhom jiżguraw interoperabbilità;(27) Billi kriterji oġġettivi u mhux diskriminatorji għandhom ikunu stabbiliti għad-dispaċċ ta’ stazzjonijiet ta’ l-elettriku;(28) Billi, għal raġunijiet ta’ protezzjoni ambjentali, għandha tingħata prijorità lill-produzzjoni ta’ sorsi illi jistgħu ikunu mġedda;(29) Billi, fil-livell ta’ distribuzzjoni, konsumaturi illi jinsabu f’ċerta żona jistgħu jingħataw drittijiet ta’ provvisti u għandu jkun innominat maniġer biex jiġġestixxi, imantni u, jekk ikun neċessarju, jiżviluppa kull sistema ta’ distribuzzjoni;(30) Billi, sabiex tkun żgurata trasparenza u illi ma jkunx hemm diskriminazzjoni, il-funzjoni ta’ trasmissjoni ta’ impriżi integrati b’mod vertikali għandha tkun operata indipendentement minn attivitajiet oħra;(31) Billi xerrej waħdieni għandu jopera separatament mill-ġenerazzjoni u d-distribuzzjoni ta’ attivitajiet ta’ impriżi integrati vertikalment; billi t-tixrid ta’ informazzjoni bejn attivitajiet ta’ xerrej waħdieni u din il-ġenerazzjoni u distribuzzjoni ta’ attivitajiet għandha bżonn tkun ristretta;(32) Billi l-kontijiet ta’ l-imprizi ta’ elettriku integrati kollha għandhom jipprovdi għat-trasparenza massima, b’ mod partikolari biex ikunu identifikati abużi tal-pożizzjoni dominanti, illi jikkonsistu per eżempju f’tariffi għoljin b’mod mhux normali jew f’tariffi baxxi jew fi prattiċi diskriminatorji li jirrelataw għal transazzjonijiet ekwivalenti; billi, għal dan l-iskop, il-kontijiet għandhom ikunu separati għal kull attività;(33) Billi huwa wkoll neċessarju illi jkun ipprovdut aċċess mill-awtoritajiet kompetenti għall-kontijiet interni ta’ impriżi b’ħarsien xieraq għall-kunfidenzalità;(34) Billi, minħabba d-differenzi ta’ strutturi u l-karatteristiċi speċjali tas-sistema ta’ l-Istati Membri, għandu jkun hemm għażliet differenti illi joperaw skond il-kriterji oġġettivi, trasparenti u li mhumiex diskriminatorji;(35) Billi għandhom isiru dispożizzjonijiet għall-awtorizzazzjoni ta’ kostruzzjoni u użu ta’ linji diretti;(36) Billi għandhom isiru dispożizzjonijiet għas-salvagwardji u proċedura ta’ soluzzjoni ta’ kwistjonijiet;(37) Billi kwalunkwe abbuż ta’ pożizzjoni dominanti jew kwalunkwe attitudni abbużiva għandhom ikunu evitati;(38) Billi, hekk kif ċerti Stati Membri x’aktarx għandhom jesperjenzaw diffikultajiet speċjali meta jkunu qed jaġġustaw is-sistemi tagħhom, għandhom isiru dispożizzjonijiet għal rikors għal-liġijiet transizzjonali jew derogi, speċjalment għat-tħaddim ta’ sistemi iżolati żgħar;(39) Billi din id-Direttiva tikkonstitwixxi fazi oħra ta’ liberalizzazzjoni; billi ġaladarba din ingħatat effett, ċerti ostakli għall-kummerċ fl-elettriku bejn Stati Membri għandhom jibqgħu xorta waħda; billi, għaldaqstant, proposti għat-titjib ta’ l-operazzjoni tas-suq intern fl-elettriku tista’ tkun magħmula fid-dawl ta’ esperjenza; billi, għaldaqstant, proposti għat-titjib ta’ l-operazzjoni tas-suq intern fl-elettriku tista’ tkun magħmula fid-dawl ta’ esperjenza; billi l-Kummissjoni għandha għaldaqstant tirraporta lill-Kunsill u lill-Parlament Ewropew dwar l-applikazzjoni ta’ din id-Direttiva,ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA:IL-KAPITOLU IKamp ta’ applikazzjoni u tifsirietArtikolu 1Din id-Direttiva tistabbilixxi regoli komuni għall-ġenerazzjoni, it-trasmissjoni u d-distribuzzjoni ta’ l-elettriku. Din tistabbilixxi r-regoli dwar l-organizzazzjoni u funzjoni tas-settur ta’ l-elettriku, l-aċċess għas-suq, il-kriterji u l-proċedura applikabbli għas-sejħiet ta’ offerti u l-provvista ta’ awtorizzazzjonijiet u l-operazzjoni ta’ sistemi.Artikolu 2Għall-iskopijiet ta’ dan id-Direttiva:1. "generazzjoni" għandhom tfisser il-produzzjoni ta’ l-elettriku;2. "produttur" għandha tfisser persuna naturali jew legali illi tiġġenera l-elettriku;3. "awtoproduttur" għandha tfisser persuna naturali jew legali illi tiġġenera elettriku bżonnjuż għall-użu tagħha;4. "produttur indipendenti" għandha tfisser:(a) produttur illi ma jwettaqx funzjonijiet ta’ trasmissjoni ta’ l-elettriku jew ta’ distrubuzzjoni fit-territorju kopert mis-sistema fejn huwa stabbilit;(b) ġewwa Stati Membri li fihom impriżi integrati vertikalment ma’ jeżistux u fejn proċedura ta’ sejħiet għall-offerti hija użata, produttur illi jikkorrispondi mat-tifsira ta’ punt (a), illi ma’ jistax ikun esklussivament suġġett għall-preċedenza ekonomika tas-sistema interkonnessa;5. "trasmissjoni" għandha tfisser it-trasport ta’ l-elettriku fuq sistema interkonnessa b’ vultaġġ għoli bl-iskop tal-konsenja tagħha lill-konsumaturi ta’ l-aħħar jew distributuri;6. "distribuzzjoni" għandha tfisser it-trasport ta’ l-elettriku fuq sistemi ta’ distrubuzzjoni ta’ vultaġġ medju jew baxx bl-iskop tal-konsenja tagħha lill-konsumaturi;7. "konsumatur" għandha tfisser il-konsumatur bl-ingrossa jew ta’ l-aħħar ta’ elettriku u kumpanniji ta’ distribuzzjoni;8. "konsumatur bl-ingrossa" għandha tfisser kwalunkwe persuni naturali jew legali, jekk l-Istati Membri jirrikonoxxu l-eżistenza tagħhom, illi jixtru jew ibigħu elettriku u li ma jagħmlux funzjonijiet ta’ trasmissjoni, ġenerazzjoni jew distribuzzjoni ġewwa jew barra s-sistemi fejn huma stabbiliti;9. "konsumatur finali" għandha tfisser konsumattur illi jixtri l-elettriku għall-użu tiegħu;10. "interconnectors" għandha tfisser apparat użat biex jgħaqqad ma’ xulxin sistemi ta’ l-elettriku;11. "sistema interkonnessa" għandha tfisser numru ta’ sistemi ta’ trasmissjoni u distribuzzjoni mqabbda flimkien permezz ta’ waħdieni jew aktar interconnectors;12. "linja diretta" għandha tfisser linja ta’ l-elettriku kumplimentarja għas-sistema interkonnessa;13. "preċedenza ekonomika" għandha tfisser il-klassifikazzjoni ta’ sorsi ta’ provvista ta’ elettriku skond il-kriterji ekonomiċi;14. "servizzi anċillarji" għandhom ifissru s-servizzi kollha għall-operazzjoni tas-sistema ta’ trasmissjoni jew distribuzzjoni;15. "sistema ta’ utent" għandha tfisser kwalunkwe persuna naturali jew legali illi tagħti lil, jew illi tirċievi, trasmissjoni jew sistema ta’ distribuzzjoni;16. "provvista" għandha tfisser il-konsenja u/jew bejgħ ta’ elettriku lill-konsumatur;17. "impriża integrata ta’ elettriku" għandha tfisser impriża vertikali jew orizzontali integrata;18. "impriża integrata vertikalment" għandha tfisser impriża illi twettaq tnejn jew aktar tal-funzjonijiet ta’ ġenerazzjoni, trasmissjoni u distribuzzjoni ta’ l-elettriku;19. "Impriża integrata b’mod orizzontali" għandha tfisser impriza illi twettaq ta’ l-inqas waħda mill-funzjonijiet ta’ ġenerazzjoni għall-bejgħ, jew trasmissjoni jew distribuzzjoni ta’ l-elettriku, u attività mhux ta’ l-elettriku oħra;20. "proċedura ta’ sejħiet għall-offerti" għandha tfisser il-proċedura illi biha rekwiżiti ppjanati addizzjonali u l-kapaċità ta’ rimpjazzament huma koperti minn provvisti li jkopru kapaċità ġdida jew eżistenti ta’ ġenerazzjoni ta’ elettriku;21. "ippjanar fit-tul" għandha tfisser ippjanar tal-bżonn ta’ investiment f’kapaċità ta’ ġenerazzjoni u trasmissjoni fuq bażi fit-tul, bl-iskop illi jintlaħqu d-domanda għall-elettriku tas-sistema u biex jiżguraw provvisti lill-konsumaturi;22. "xerrej waħdieni" għandha tfisser kwalunkwe persuna legali illi, fl-ambitu tas-sistema fejn huwa stabbilit, huwa responsabbli għall-immaniġjar unifikat tas-sistema ta’ trasmissjoni u/jew għax-xiri u bejgħ ta’ elettriku ċentralizzat;23. "sistema iżolata żgħira" għandha tfisser kwalunkwe sistema b’konsum ta’ anqas minn 2500 GWh fis-sena 1996, fejn anqas minn 5 % tal-konsum totali jinkiseb permezz ta’ interkonnessjoni ma’ sistemi oħra.IL-KAPITOLU IIRegoli Ġenerali għall-organizzazzjoni tas-setturArtikolu 31. L-Istati Membri għandhom jiżguraw, fuq bażi ta’ l-organizzazzjoni istituzzjonali tagħhom u b’rigward xieraq tal-prinċipju ta’ sussidjarjetà, illi, mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 2, impriżi ta’ l-elettriku huma mħaddma skond il-prinċipji ta’ din id-Direttiva, bl-iskop illi jinkiseb suq kompettitiv fl-elettriku, u ma għandhomx jiddiskriminaw bejn dawn l-impriżi fir-rigward kemm ta’ drittijiet kif ukoll ta’ obbligi. Iż-żewġ approċċi għall-aċċess ta’ sistema msemmija fl-Artikoli 17 u 18 għandhom iwasslu għal riżultati ekonomiċi ekwivalenti u għaldaqstant għal livell ta’ ftuħ tas-swieq u għal grad komparabbli ta’ aċċess fis-swieq ta’ l-elettriku.2. Wara li jittieħed kont tad-dispożizzjonijiet relevanti tat-Trattat, b’mod partikolari ta’ l-Artikolu 90, l-Istati Membri jistgħu jimponu fuq impriżi illi joperaw fis-settur ta’ l-elettriku, fl-interess ġenerali ekonomiku, obbligi tas-servizz pubbliku illi jistgħu jirrelataw għas-sigurtà, inkluż sigurtà ta’ provvista, ir-regolarità, il-kwalità u prezzijiet tal-provvisti u għall-protezzjoni ta’ l-ambjent. Tali obbligi għandhom ikunu ddefiniti b’mod ċar, trasparenti, mhumiex diskriminatorji u li jistgħu jkunu vverifikati; huma, u r-reviżjoni tagħhom, għandhom ikunu ppublikati u nnotifikati lill-Kummissjoni mill-Istati Membri mingħajr dewmien. Bħala mezz ta’ kif isiru l-obbligi ta’ servizz pubbliku hawn fuq imsemmija, Stati Membri illi jixtiequ hekk jistgħu jintroduċu l-implimentazzjoni ta’ ppjanar fit-tul.3. Stati Membri jistgħu jiddeċiedu illi ma japplikawx id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 5, 6, 17, 18 u 21 sakemm l-applikazzjoni ta’ dawn id-dispożizzjonijiet ixxekkel it-twettieq, fil-liġi jew fil-fatti, ta’ l-obbligi imposti fuq l-impriża ta’ l-elettriku fl-interess ġenerali ekonomiku u sakemm l-iżvilupp tal-Kummerċ ma jkunx affettwat sal-punt illi jmur kontra l-interessi Komunitarji. L-interessi tal-Komunità jinkludu, inter alia, kompetizzjoni fir-rigward ta’ konsumaturi skond din id-Direttiva u l-Artikolu 90 tat-Trattat.IL-KAPITOLU IIIĠenerazzjoniArtikolu 4Għall-kostruzzjoni ta’ kapaċità ġdida ta’ ġenerazzjoni, Stati Membri jistgħu jagħżlu bejn proċedura ta’ awtorizzazzjoni u/jew proċedura ta’ sejħiet għall-offerti. Awtorizzazzjoni u proċedura ta’ sejħiet għall-offerti għandhom ikunu kondotti skond kriterji oġġettivi, trasparenti u li mhumiex diskriminatorji.Artikolu 51. Fejn huma jagħżlu proċedura ta’ awtorizzazzjoni, Stati Membri għandhom jistabbilixxu kriterji għall-provvista ta’ awtorizzazzjonijiet għall-konstruzzjoni ta’ kapaċità ta’ ġenerazzjoni fit-territorju tagħhom. Dawn il-kriterji jistgħu jirrelataw għal:(a) is-sigurtà tas-sistema ta’ l-elettriku, l-istallazzjonijiet u l-apparat assoċjat;(b) il-protezzjoni ta’ l-ambjent;(ċ) l-użu ta’ l-art u lokalità;(d) l-użu ta’ art pubblika;(e) l-effiċjenza ta’ l-enerġija;(f) in-natura tas-sorsi primarji;(g) karatteristiċi partikolari lill-applikant, bħal kapaċitajiet tekniċi, ekonomiċi u finanzjarji;(h) id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 3.2. Il-kriterji dettaljati u proċeduri għandhom ikunu magħmula pubbliċi.3. L-applikanti għandhom ikunu infurmati bir-raġunijiet, liema raġunijiet għandhom ikunu oġġettivi u mhumiex diskriminatorji, għal kull caħda illi tingħata awtorizzazzjoni; ir-raġunijiet għandhom ikunu raġunati u msaħħa; huma għandhom jintbagħtu lill-Kummissjoni għall-informazzjoni. Proċeduri ta’ l-appell għandhom ikunu disponibbli għall-applikant.Artikolu 61. Fejn huma jagħżlu l-proċedura ta’ sejħa għall-offerti, Stati Membri jew kwalunkwe għaqda kompetenti nnominata mill-Istat Membru kkonċernat għandhom jagħmlu inventarju ta’ mezzi ġodda ta’ produzzjoni, inkluza l-kapaċità ta’ rimpjazzament, fuq bażi ta’ stima regolari msemmija fil-paragrafu 2. L-inventarju għandu jieħu kont tal-bżonn ta’ l-interkonnessjoni tas-sistemi. Il-kapaċità rekwiżita għandhom tkun allokata permezz ta’ proċedura tas-sejħiet għall-offerti skond il-proċedura mniżżla f’dan l-Artikolu.2. L-operatur tas-sistema tat-trasmissjoni jew kwalunkwe awtorità kompetenti oħra nnominata mill-Istat Membru kkonċernat għandhom jagħmlu u jippublikaw taħt sorveljanza ta’ l-Istat, ta’ l-inqas kull sentejn, stima regolari tal-kapaċità ta’ ġenerazzjoni u trasmissjoni li x’aktarx hija mqabbda mas-sistema, bil-bżonn għal interconnectors ma’ sistemi oħra, tal-kapaċità potenzali ta’ trasmissjoni u tad-domanda għall-elettriku. L-istima għandhom tkopri perjodu definit minn kull Stat Membru.3. Dettalji tal-proċedura tas-sejħiet għall-offerti għall-mezzi ta’ produzzjoni għandhom tkun ippublikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej ta’ l-inqas sitt xhur qabel id-data ta’ l-għeluq għall-proċedura tas-sejħiet għall-offerti.L-ispeċifikazzjonijiet tal-proċedura ta’ l-offerti għandhom tkun disponibbli għal kwalunkwe impriża interessata fit-territorju ta’ l-Istati Membri sabiex ikollha ħin suffiċjenti li fih tagħmel l-offerta.L-ispeċifikazzjonijiet ta’ l-offerta għandhom ikollhom deskrizzjoni dettaljata ta’ l-ispeċifikazzjonijiet tal-kuntratt u tal-proċedura illi għandhom tiġi segwita mill-persuni illi jitfgħu l-offerti kollha u lista kompleta tal-kriterji illi jirregolaw is-selezzjoni tal-persuni illi jitfgħu l-offerti u l-provvista tal-kuntratt. Dawn l-ispeċifikazzjonijiet jistgħu jirrelettaw ukoll għall -oqsma msemmija fl-Artikoli 5(1).4. Fis-sejħa għall-offerti għall-kapaċità rekwiżita għall-ġenerazzjoni, għandha tingħata konsiderazzjoni wkoll lill-offerti għall-provvista ta’ elettriku b’garanziji fit-tul minn unitajiet ta’ ġenerazzjoni eżistenti, sakemm rekwiżiti addizzjonali jistgħu jintlaħqu b’dan il-mod.5. L-Istati Membri għandhom jinnominaw awtorità jew korp pubbliku jew korp privat indipendenti mill-ġenerazzjoni, t-trasmissjoni u l-attivitajiet ta’ distribuzzjoni ta’ l-elettriku biex ikun responsabbli għall-organizzazzjoni, it-tħaris u l-kontroll tal-proċedura tas-sejħiet għall-offerti. Din l-awtorità jew dan il-korp għandhom jieħdu l-passi neċessarji kollha biex jiżguraw il-kunfidenzjalità ta’ l-informazzjoni li tkun fl-offerti.6. Madankollu, għandu jkun possibbli għal-awtoprodutturi u l-produtturi indipendenti illi jiksbu awtorizzazzjoni, fuq bażi ta’ kriterji oġġettivi, trasparenti u li mhumiex diskriminatorji kif mniżżla fl-Artikoli 4 u 5, fl-Istati Membri illi għażlu l-proċedura ta’ l-offerti.IL-KAPITOLU IVOperazzjoni tas-sistema ta’ trasmissjoniArtikolu 71. L-Istati Membri għandhom jinnominaw jew għandhom jitolbu impriżi illi għandhom sistemi ta’ trasmissjoni illi jinnominaw, għal perjodu ta’ żmien li għandhu jkun determinat minn Stati Membri wara li jikkunsidraw kunsiderazzjonijiet ta’ effiċjenza u bilanċ ekonomiku, sistema ta’ operatur li għandhom tkun risponsabbli għall-operazzjoni, waqt li tiżgura l-manutenzzjoni ta’, u, jekk neċessarju, l-iżvilupp ta’ sistema ta’ trasmissjoni f’ċerta lokalità u interconnectors tagħha ma’ sistemi oħra, sabiex tiggarantixxi s-sigurtà tal-provvista.2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi regoli tekniċi li jistabbilixxu disinn tekniku minimu u rekwiziti ta’ operazzjoni għall-konnessjoni mas-sistema ta’ istallazzjonijiet ġenerali, sistemi ta’ distribuzzjoni, direttament kkunettjati ma’ l-apparat tal-konsumatur, ċirkwiti interconnector u linji diretti huma żviluppati u ppubblikati. Dawn ir-rekwiżiti għandhom jiżguraw l-interoperabilità tas-sistemi u għandhom ikunu oġġettivi u mhux diskriminatorji. Huma għandhom ikunu nnotifikati lill-Kummissjoni skond l-Artikolu 8 tad-Direttiva tal-Kunsill 83/189/KEE tat-28 ta’ Marzu 1983 li tistabbilixxi proċedura għall-provvista ta’ informazzjoni fil-qasam ta’ normi tekniċi u regolamenti [7].3. Is-sistema ta’ operazzjoni għandhom tkun risponsabbli għall-immaniġġar ta’ tixrid ta’ enerġija, waqt li jittieħed kont ta’ bdil ma’ sistemi oħra interkonnessi. Għall dik il-fini, l-operatur tas-sistema għandu jkun risponsabbli illi jiżgura sistema ta’ l-elettriku żgura, ta’ min joqgħod fuqha u effiċjenti u, f’dak il-kuntest, biex jiżgura d-disponibbilità tas-servizzi anċillarji kollha.4. L-operatur tas-sistema għandu jippvovdi lill-operatur ta’ kwalunkwe sistema oħra illi biha s-sistema tagħha hija interkonnesa informazzjoni suffiċjenti biex jiżgura l-operazzjoni sikura u effiċjenti, żvilupp koordinat tas-sistema interkonnessa.5. L-operatur tas-sistema ma għandux jiddiskrimina bejn utenti ta’ sistemi jew klassijiet ta’ utenti ta’ sistemi, b’ mod partikolari favur is-sussidjarji tiegħu jew ta’ min għandu l-ishma.6. Salv jekk is-sistema ta’ trasmissjoni hija diġà indipendenti minn attivitajiet ta’ ġenerazzjoni u distribuzzjoni, l-operatur tas-sistema għandu jkun indipendenti ta’ l-inqas f’termini ta’ immaniġġjar minn attivitajiet oħra li ma għandhomx x’jaqsmu mas-sistema ta’ trasmissjoni.Artikolu 81. L-operatur tat-trasmissjoni għandu jkun risponsabbli għad-dispaċċ ta’ l-istallazzjonijiet ta’ ġenerazzjoni fil-lokalità tiegħu u biex jistabbilixxi l-użu ta’ interconnectors ma’ sistemi oħra.2. Mingħajr preġudizzju għall-provvisti ta’ elettriku fuq bażi ta’ obbligi kontrattwali, inkluż dawk illi jiġu minn speċifikazzjonijiet ta’ l-offerti, id-dispaċċ ta’ istallazzjonijiet ta’ ġenerazzjoni u l-użu ta’ interconnectors għandhom ikunu stabbiliti a bażi ta’ kriterji li jistgħu jkunu approvati minn Stat Membru u li għandhom ikunu oġġettivi, ippublikati u applikati b’manjiera mhux diskriminatorja illi tiżgura t-tħaddim xieraq tas-suq intern fl-elettriku. Huma għandhom jieħdu kont tal-preċedenza ekonomika ta’ istallazzjonijiet illi jiġġeneraw l-elettriku disponibbli ta’ trasferimenti ta’ interconnector u r-restrizzjonijiet tekniċi fuq is-sistema.3. Stat Membru jista’ jitlob l-operatur tas-sistema, meta jibgħat l-istallazzjonijiet ta’ ġenerazzjoni, biex jagħti prijorità lill-installazzjonijiet ta’ ġenerazzjoni illi jużaw sorsi ta’ enerġija li tiġġeded jew skart jew jipproduċu kumbinazzjoni ta’ sħana u elettriku.4. Stat Membru jista’, għal raġunijiet ta’ sigurtà ta’ produzzjoni, jitlob illi tingħata prijorità lill-provvista ta’ stallazzjonijiet illi jiġġeneraw illi jużaw sorsi ta’ enerġija primarja indiġena, b’ tali mod illi f’sena kalendarja ma jinqabizx il-15 % ta’ l-enerġija primarja li tinħtieġ tiġi prodotta biex tiġi kkunsmat a fl-Istat Membru kkonċernat.Artikolu 9L-operatur tas-sistema ta’ trasmissjoni għandu jippreserva l-kunfidenzjalità ta’ informazzjoni sensittiva kummerċjali miksuba fil-kors tat-twettieq tal-kummerċ tiegħu.IL-KAPITOLU VOperazzjoni tas-sistema ta’ distribuzzjoniArtikolu 101. Stati Membri jistgħu jimponu fuq kumpanniji ta’ distribuzzjoni obbligazzjoni illi jagħtu provvista lil konsumaturi li jinsabu f’ ċerta lokalità. It-tariffa għal provvisti bħal dawn tista’ tkun regolata, per eżempju biex tiżgura trattament ugwali għall-konsumaturi kkonċernati.2. L-Istati Membri għandhom jinnominaw jew għandhom jitolbu impriżi illi għandhom jew illi huma responsabbli mill-operazzjoni, waqt li jiżguraw il-manutenzjoni ta’ u, jekk neċessarju, jiżviluppaw is-sistema ta’ distrubuzzjoni f’ ċerta lokalità u l-interconnectors tagħha ma’ sistema oħra.3. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi l-operatur tas-sistema jaġixxi skond l-Artikoli 11 u 12.Artikolu 111. L-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni għandu jżomm sistema ta’ distribuzzjoni ta’ elettriku żgura, ta’ min joqgħod fuqha u effiċjenti fil-lokalità tiegħu, wara li jieħu konsiderazzjoni xierqa ta’ l-ambjent.2. Fi kwalunkwe każ, huwa ma għandux jiddiskrimina bejn utenti ta’ sistemi jew klassijiet ta’ utenti ta’ sistemi, b’ mod partikolari favur is-sussidjarji tiegħu jew ta’ min għandu ishma.3. Stat Membru jista’ jitlob l-operatur tas-sistema, meta jibgħat l-istallazzjonijiet ta’ ġenerazzjoni, biex jagħti prijorità lill-istallazzjonijiet ta’ ġenerazzjoni illi jużaw sorsi ta’ enerġija li tiġġeded jew skart jew jipproduċu kumbinazzjoni ta’ sħana u elettriku.Artikolu 12L-operatur tas-sistema tad-distribuzzjoni għandu jħares il-kunfidenzzjalità ta’ informazzjoni kummerċjali sensittiva miksuba fil-kors tat-twettieq tal-kummerċ tiegħu.IL-KAPITOLU IVTneħħija ta’ rabta u trasparenza ta’ kontijietArtikolu 13L-Istati Membri jew kwalunkwe awtorità kompetenti illi huma jinnnominaw kif ukoll awtorittajiet biex isolvu kwistjonijiet msemmija fl-Artikolu 20(3) għandhom ikollhom dritt ta’ aċċess għall-kontijiet ta’ ġenerazzjoni, trasmissjoni jew distribuzzjoni ta’ l-impriża illi huma jkollhom bżonn jikkonsultaw meta jkunu qed jagħmlu l-inspezzjonijiet tagħhom.Artikolu 141. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji kollha biex jiżguraw illi l-kontijiet ta’ l-impriża ta’ l-elettriku kollha jinżammu skond il-paragrafi 2 sa 5.2. Impriżi ta’ l-elettriku, kwalunkwe mod tkun is-sistema tagħhom jew forma legali għandhom jagħmlu, reviżjoni u jippubblikaw il-kontijiet tagħhom ta’ kull sena skond ir-regoli tal-liġi nazzjonali tagħhom dwar il-kontijiet annwali ta’ kumpanniji b’risponsabbilità limitata skond ir-rabà Direttiva tal-Kunsill 78/660/KEE tal-25 ta’ Lulju 1978 bbażata fuq l-Artikolu 54(3)(g) tat-Trattat dwar il-kontijiet ta’ kull sena ta’ ċerti tipi ta’ kumpanniji [8]. Impriżi illi ma humiex legalment obbligati jippublikaw il-kontijiet annwali tagħhom għandhom iżommu kopja ta’ dawn għad-dispożizzjoni tal-pubbliku fl-uffiċju prinċipali tagħhom.3. Impriżi integrati ta’ l-elettriku għandhom, fil-kalkolazzjoni inizjali tagħhom, iżommu kontijiet separati għall-attivitatjiet ta’ ġenerazzjoni, trasmissjoni u distribuzzjoni tagħhom, u, fejn jixraq, kontijiiet ikkonsolidati għal attivitajiet oħra mhux ta’ l-elettriku kif huma jkunu mitluba illi jagħmlu jekk l-attivitajiet in kwistjoni kellhom isiru minn impriża separata, bl-iskop illi jevitaw diskriminazzjoni, cross-subsidization u tgħawwiġ ta’ kompetizzjoni. Huma għandhom jinkludu record ta’ bilanċ u kalkolazzjoni ta’ qligħ u telf għal kull attività fin-noti tal-kontijiet tagħhom.4. L-impriżi għandhom jispeċifikaw fin-noti tal-kontijiet annwali r-regoli għall-allokazzjoni ta’ assi u djun u spejjeż u dħul illi huma jsegwu meta jkunu qed jagħmlu l-kontijiet separati msemmija fil-paragrafu 3. Dawn ir-regoli jistgħu jkunu emendati biss f’każijiet eċċezzjonali. Dawn l-emendi għandhom ikunu msemmija fin-noti u għandhom ikunu msaħħa kif meħtieġ.5. Il-kontijiet ta’ kull sena għandhom jindikaw fin-noti kwalunkwe transazzjoni ta’ ċertu daqs li saret ma’ impriżi affiljati, skond it-tifsira ta’ l-Artikolu 41 tas-seba’ Direttiva tal-Kunsill 83/349/KEE tat-13 ta’ Ġunju 1983 bbażata fuq l-Artikolu 54(3)(g) tat-Trattat dwar il-kontijiet ikkonsolidati [9], jew ma’ impriża assoċjata, skond it-tifsira ta’ l-Artikolu 33(1) tiegħu, jew, ma’ impriżi illi jappartjenu għall-istess azzjonisti.Artikolu 151. L-Istati Membri illi jinnominaw bħala xerrej waħdieni impriza ta’ l-elettriku vertikalment integrata għandhom jistabbilixxu dispożizzjonijiet illi jirrikjedu li x-xerrej waħdieni illi jħaddem separatement l-attivitajiet tal-ġenerazzjoni u tad-distribuzzjoni ta’ l-impriża integrata.2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi ma jkunx hemm tixrid ta’ l-informazzjoni bejn l-attivitajiet tax-xerrej waħdieni ta’ l-impriża vertikalment integrata u l-attivitajiet ta’ ġenerazzjoni u distribuzzjoni, salv għall-informazzjoni neċessarja biex iwettqu r-risponsabbilitajiet ta’ xerrej waħdieni.IL-KAPITOLU VIIOrganizzazzjoni ta’ aċċess għas-sistemaArtikolu 16Għall-organizzazzjoni ta’ aċċess għas-sistema, Stati Membri jistgħu jagħżlu bejn il-proċeduri msemmija fl-Artikolu 17 u/jew fl-Artikolu 18. Iz-zewġ proċeduri għandhom joperaw skond kriterji oġġettivi, trasparenti u li mhumiex diskriminatorji.Artikolu 171. Fil-każ ta’ aċċess negożjat għas-sistema, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji għall-produtturi ta’ l-elettriku u, fejn Stati Membri jawtorizzaw l-eżistenza tagħhom, jissuplixxu impriżi u konsumaturi eliġibbli kemm ġewwa kif ukoll barra t-territorju kopert mis-sistema biex ikunu jistgħu jinnegozjaw aċċess għas-sistema sabiex jikkonkludu kuntratti ta’ provvista ma’ xulxin fuq bażi ta’ ftehim kummerċjali voluntarju.2. Fejn konsumatur eliġibbli huwa kkonness mas-sistema ta’ distribuzzjoni, l-aċċess għas-sistema għandu jkun is-suġġett ta’ negozjati ma’ l-operatur tas-sistema ta’ distribuzzjoni relevanti u, jekk ikun neċessarju, ma’ l-operatur tas-sistema ta’ trasmissjoni kkonċernat.3. Biex jippromuovu trasparenza u jiffaċilitaw negozjati għall-aċċess għas-sistema, operaturi tas-sistema għandhom jippubblikaw, fl-ewwel sena wara l-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, ambitu ta’ prezzijiet indikattivi għall-użu tas-sistemi ta’ trasmissjoni u distribuzzjoni. Kemm jista’ jkun possibbli, il-prezzijiet indikativi ppubblikati għas-snin sussegwenti għandhom ikunu ibbażati fuq medja ta’ prezzijiet miftehma fin-negozjati fil-perjodu ta’ 12-il xahar ta’ qabel.4. L-Istati Membri jistgħu jagħżlu ukoll għal sistema regolata ta’ proċedura ta’ aċċess, waqt li jagħtu konsumaturi eliġibbli dritt ta’ aċċess, fuq bażi ta’ tariffi ppubblikati għall-użu ta’ sistemi ta’ trasmissjoni u distribuzzjoni, li huma ta’ l-inqas ekwivalenti, f’termini ta’ aċess għas-sistema, lill-produturi oħra għall-aċċess imsemmi f’dan il-Kapitolu.5. L-operatur tas-sistema ta’ trasmissjoni jew distribuzzjoni jista’ jirrifjuta aċċess fejn hu ma’ għandux il-kapaċità neċessarja. Raġunijiet għandhom jingħataw għal dan ir-rifjut, b’mod partikolari b’kunsiderazzjoni għall-Artikolu 3.Artikolu 181. Fil-każ ta’ proċedura ta’ xerrej waħdieni, Stati Membri għandhom jinnominaw persuna legali biex tkun ix-xerrej waħdieni fit-territorju kopert mill-operatur tas-sistema. Stati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji għal:(i) pubblikazzjoni tat-tariffi li mhumiex diskriminatorji għall-użu tas-sistema ta’ trasmissjoni u distribuzzjoni;(ii) konsumaturi eliġibbli illi jkunu liberi illi jikkonkludu kuntratti ta’ provvista biex ikopru l-bżonnijiet tagħhom stess ma’ produtturi u, fejn Stati Membri jawtorizzaw l-eżistenza tagħhom, ma’ impriżi ta’ provvista barra t-territorju kopert mis-sistema;(iii) konsumaturi eliġibbli illi jkunu liberi illi jikkonkludu kuntratti ta’ provvista biex ikopru l-bżonnijiet tagħhom stess ma’ produtturi fit-territorju kopert mis-sistema;(iv) produtturi indipendenti biex jinnegozjaw aċċess għas-sistema ma’ operaturi tas-sistema ta’ trasmissjoni u distribuzzjoni sabiex jikkonkludu kuntratti ta’ provvista ma’ konsumaturi eliġibbli barra s-sistema, jew fuq bażi ta’ ftehim kummerċjali volontarju.2. Ix-xerrej waħdieni jista’ jkun obbligat illi jixtri elettriku kkuntrattat minn konsumatur eliġibbli minn produttur ġewwa jew barra t-territorju kopert mis-sistema bi prezz illi huwa ekwivalenti għall-prezz ta’ bejgħ offrut mix-xerrej waħdieni lill-konsumaturi eliġibbli wara li jitnaqqas l-prezz tat-tariffa ppubblikat imsemmi fil-paragrafu 1 (i).3. Jekk l-obbligazzjoni ta’ xiri taħt il-paragrafu 2 ma hijiex imposta fuq ix-xerrej waħdieni, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jiżguraw illi kuntratti ta’ provvista msemmija f’paragraafu 1 (ii) u (iii) huma implimentati jew permezz ta’ aċċess għas-sistema fuq bażi tat-tariffi ppubblikati msemmija fil-paragrafu 1 (i) jew permezz ta’ aċċess innegozjat għas-sistema skond il-kondizzjonijiet ta’l-Artikolu 17. F’dan l-aħħar każ, ma jkunx hemm obbligazzjoni għax-xerrej biex jippubblika tariffa li mhijiex diskriminatorja għall-użu tas-sistema ta’ trasmissjoni u distribuzzjoni.4. Ix-xerrej waħdieni jista’ jirrifjuta aċċess għas-sistema u jista’ jirrifjuta illi jixtri elittriku mill-konsumatur eliġibbli meta ma għandux it-trasmissjoni neċessarja jew il-kapaċità tad-distribuzzjoni. Għandhom jingħataw raġunijiet għal dan ir-rifjut, b’mod partikolari b’kunsiderazzjoni għall-Artikolu 3.Artikolu 191. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jiżguraw il-ftuħ tas-swieq ta’ l-elettriku, sabiex kuntratti skond il-kondizzjonijiet mniżżla fl-Artikolu 17 u 18 jistgħu jkunu konklużi ta’ l-inqas sa livell sinifikkattiv, li għandhom ikunu nnotifikati lill-Kummissjoni fuq bażi annwali.Is-sehem tas-suq nazzjonali għandu jkun ikkalkulat fuq bażi tas-sehem Komunitarju ta’ l-elettriku ikkunsmat mill-konsumatur finali li jikkonsma aktar minn 40 GWh kull sena (fuq bażi ta’ sit ta’ konsum u jinkludi awtoproduzzjoni).Is-sehem medju Komunitarju għandu jkun ikkalkulat mill-Kummissjoni fuq bażi ta’ informazzjoni regolarment mogħtija lilha mill-Istati Membri. Il-Kummissjoni għandhom tippublika dan is-sehem Komunitarju medju li jispjega l-grad tal-ftuħ tas-suq fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej qabel Novembru ta’ kull sena, bl-informazzjoni xierqa kollha li tispjega l-kalkolazzjoni.2. Is-sehem tas-suq nazzjonali msemmi fil-paragrafu 1 għandu jiżdied b’mod progressiv matul perjodu ta’ sitt snin. Din iż-żjieda għandha tkun ikkalkolata billi jitnaqqas il-minimu ta’ konsum Komunitarju ta’ 40 GWh, imsemmi fil-paragrafu 1 minn 40 GWh sa livell ta’ 20 GWh konsum ta’ elettriku annwali tliet snin wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva u sa livell ta’ 9 GWh konsum ta’ elettriku annwali sitt snin wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.3. L-Istati Membri għandhom jispeċifikaw dawk il-konsumaturi ġot-territorju tagħhom li jirrappreżentaw l-ishma kif speċifikati f’paragrafi 1 u 2 illi għandhom kapaċità legali illi jikkontrattaw l-elettriku skond l-Artikoli 17 u 18, peress illi l-konsumaturi finali kollha kkonsmaw aktar minn 100 GWh kull sena (fuq sit ta’ bażi ta’ konsum u jinkludi awtoproduzzjoni) għandhom ikunu inklużi f’din il-kategorija.Kumpanniji ta’ distribuzzjoni, jekk mhux diġà speċifikati bħala konsumaturi eliġibbli taħt dan il-paragrafu, għandhom ikollhom il-kapaċità legali illi jikkontrattaw taħt il-kondizzjonijiet ta’ l-Artikoli 17 u 18 għall-volum ta’ elettriku li qed ikun ikkonsmat mill-konsumaturi tagħhom innominati bħala eliġibbli fis-sistema tad-distribuzzjoni tagħhom, sabiex jissuplixxu dawk il-konsumaturi.4. L-Istati Membri għandhom jippubblikaw sal-31 ta’ Jannar kull sena il-kriterji għad-definizzjoni ta’ konsumaturi eliġibbli li huma kapaċi jikkonkludi kuntratti skond il-kondizzjonijiet msemmija fl-Artikoli 17 u 18. Din l-informazzjoni, flimkien ma’ informazzjoni xierqa oħra biex tiġġustifika t-twettieq ta’ ftuħ tas-suq skond paragrafu 1, għandhom jintbagħtu lill-Kummissjoni biex tkun ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej. Il-Kummissjoni tista’ titlob Stat Membru biex jimmodifika l-ispeċifikazzjonijiet tiegħu, kif imsemmi fil-paragrafu 3, jekk huma joħolqu ostakoli għall-applikazzjoni korretta ta’ din id-Direttiva fir-rigward ta’ l-iffunzjonar tajjeb tas-suq intern ta’ l-elettriku. Jekk l-Istati Membri kkonċernati ma jikkonformawx ma’ din it-talba fi żmien tliet xhur, għandha tittieħed deċiżjoni finali skond il-Proċedura I ta’ l-Artikolu 2 tad-Deċiżjoni tal-Kunsill 87/373/KEE tat-13 ta’ Lulju 1987 li tistabbilixxi l-proċeduri għall-eżerċizzju tas-setgħat ta’ implimentazzjoni tal-Kummissjoni [10].5. Biex ikun evitat żbilanċ fil-ftuħ tas-suq ta’ l-elettriku matul il-perjodu msemmi fl-Artikolu 26:(a) kuntratti għall-provvista ta’ l-elettriku skond id-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikoli 17 u 18 ma’ konsumatur eliġibbli fis-sistema ta’ Stat Membru ieħor ma għandux ikun ipprojbit jekk il-konsumatur hu kkunsidrat bħala eliġibbli fiż-żewġ sistemi involuti;(b) f’każijiet fejn transazzjonijiet kif deskritti f’subparagrafu (a) huma rrifjutati minħabba l-konsumatur huwa eliġibbli biss f’waħda miż-żewġ sistemi, il-Kummissjoni tista’ tobbliga, waqt li jittieħed kont tas-sitwazzjoni fis-suq u l-interess kommuni, lill-parti illi qiegħda tirrifjuta biex tissuplixxi l-provvista ta’ elettriku mitlub fuq talba ta’ l-Istat Membru fejn il-konsumatur eliġibbli jinsab.L-istess bħall-proċedura u ż-żmien imsemmi fl-Artikolu 26, u mhux aktar tard minn wara nofs il-perjodu msemmi f’dak l-Artikolu, il-Kummissjoni għandha terġa’ tara l-applikazzjoni tas-subparagrafu (b) ta’ l-ewwel subparagrafu fuq bażi ta’ l-iżviluppi tas-suq waqt li jittieħed kont ta’ l-interess komuni. Fid-dawl ta’ l-esperjenza akkwistata, il-Kummissjoni għandha tivvaluta din is-sitwazzjoni u tirrapporta fuq żbilanċ possibli fil-ftuħ tas-swieq ta’ l-elettriku fir-rigward ta’ dan il-paragrafu.Artikolu 201. L-Istati Membri għandhom jieħdu miżuri neċessarji biex jgħinu:(i) produtturi indipendenti u l-awtoprodutturi biex jinnegozjaw aċċess għas-sistema sabiex jissuplixxu l-fondi tagħhom stess u fondi sussidjarji fl-istess Stat Membru jew fi Stat Membru ieħor permezz tas-sistema interkonessa;(ii) Produtturi li jkunu jinsabu barra t-territorju kopert mis-sistema biex jikkonkludu kuntratt ta’ provvista wara sejħa għall-offerti għall-kapaċità ta’ ġenerazzjoni ġdida, u biex ikollhom aċċess għas-sistema biex iwettqu l-kuntratt.2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi l-partijiet jinnegozjaw b’rieda tajba u illi ħadd minnhom ma jabbuża mill-pożizzjoni tan-negozjar tiegħu billi jippreveni r-riżultat b’suċċess tan-negozjati.3. L-Istati Membri għandhom jinnominaw awtorità kompetenti, illi għandha tkun indipendenti mill-partijiet, biex issolvi kwistjonijiet li jirrelattaw għall-kuntratti u n-negozzjati in kwistjoni. B’ mod partikolari, din l-awtorità għandha ssolvi kwistjonijiet li jikkonċernaw kuntratti, negozjati u rifjut ta’ aċċess jew rifjut ta’ xiri.4. F’każ ta’ kwistjonijiet illi jaqsmu l-fruntieri, l-awtorità illi ssolvi kwistjonijiet għandha tkun l-awtorità illi ssolvi kwistjonijiet li tkopri s-sistema tax-xerrrej waħdieni jew l-operatur tas-sistema illi jirrifjuta l-użu tas-sistema jew l-aċċess għaliha.5. Rikors għal din l-awtorità għandu jkun mingħajr preġudizzju għall-eżerċizzju tad-drittijiet ta’ appell taħt il-ligi Komunitarja.Artikolu 211. L-Istati Membri għandhom jieħdu miżuri neċessarji taħt il-proċeduri u drittijiet imsemmija fl-Artikoli 17 u 18 biex jgħinu:- il-produtturi ta’ elettriku u impriżi ta’ provvista ta’ l-elettriku kollha, fejn Stati Membri jawtorizzaw l-eżistenza tagħhom, stabbiliti fit-territorju tagħhom biex jissuplixxu l-fondi tagħhom stess, sussidjarji u konsumaturi eliġibbli permezz ta’ linja diretta;- kwalunkwe konsumatur eliġibbli fit-territorju tagħhom illi jingħata permezz ta’ linja diretta permezz ta’ produttur u impriżi ta’ provvista, fejn dawn li jissuplixxu huma awtorizzati minn Stati Membri.2. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu kriterji għall-provvista ta’ awtorizzazzjonijiet għall-kostruzzjoni ta’ linji diretti fit-territorju tagħhom. Dawn il-kriterji għandhom ikunu oġġettivi u mhux diskriminatorji.3. Il-possibbilità ta’ provvista ta’ l-elettriku permezz ta’ linja diretta kif imsemmi fil-paragrafu 1 ma għandhiex taffettwa l-possibbilità ta’ kuntratt fl-elettriku skond l-Artikoli 17 u 18.4. L-Istati Membri jistgħu jawtorizzaw il-konstruzzjoni ta’ linja diretta suġġetta jew għar-rifjut ta’ aċċess għas sistema fuq bażi, kif xieraq, ta’ l-Artikolu 17(5) jew l-Artikolu 18(4) jew għall-ftuħ ta’ proċedura biex issolvi kwistjonijiet skond l-Artikolu 20.5. L-Istati Membri jistgħu jirrifjutaw li jawtorizzaw linja diretta jekk il-provvista ta’ din l-awtorizzazzjoni toħloq ostakolu għad-dispożizzjonijiet ta’ l-Artikolu 3. Għandhom jingħataw raġunijiet għal dan ir-rifjut.Artikolu 22L-Istati Membri għandhom joħolqu mekaniżmi xierqa u effiċjenti għar-regolazzjoni, il-kontroll u t-trasparenza sabiex jevitaw kwalunkwe abbuz tal-pożizzjoni dominanti, b’ mod partikolari għad-detriment tal-konsumaturi, u kwalunkwe mġiba abużiva. Dawn il-mekkaniżmi għandhom jieħdu kont tad-dispożizzjonijiet tat-Trattat, u b’ mod partikolari ta’ l-Artikolu 86 tiegħu.IL-KAPITOLU VIIIDispożizzjonijiet finaliArtikolu 23Fil-każ ta’ kriżi illi tinqala’ ta’ malajr fis-suq ta’ l-enerġija u fejn il-ħarsien fiżiku jew is-sigurtà ta’ persuni, l-apparat jew l-istallazzjonijiet jew l-integrità tas-sistema huma mhedda, Stat Membru jista’ temporarjament jieħu l-miżuri ta’ salvagwardjar neċessarji.Dawn il-miżuri għandhom jikkawżaw l-anqas disturbi possibbli fit-tħaddim tas-suq intern u ma għandhomx ikunu akbar minn dak illi huwa bżonnjuż biex ikunu solvuti d-diffikultajiet ta’ malajr illi jkunu nqalgħu.l-Istat Membru kkonċernat għandu mingħajr dewmien jinnotifika dawn il-miżuri lill-Istati Membri l-oħra, u lill-Kummissjoni, illi tista’ tiddeċidi illi l-Istat Membru kkonċernat għandu jemenda jew ineħħi dawn il-miżuri, sakemm dawn jiddisturbaw il-kompetizzjoni u jaffettwaw ħażin in-negozju b’mod illi jvarja mill-interess komuni.Artikolu 241. Dawk l-Istati Membri fejn rabtiet jew garanziji ta’ operazzjoni illi ngħataw qabel id-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva ma jistgħux jiġu mwettqa minħabba d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva jistgħu japplikaw għal reġim transitorju illi jista’ jingħata lilhom mill-Kummissjoni, waqt li jittieħed kont, fost affarijiet oħra, tad-daqs tas-sistema kkonċernata, il-livel ta’ interkonnessjoni tas-sistema u l-istruttura ta’ l-industrija ta’ l-elettriku tagħha. Il-Kummissjoni għandha tinforma lill-Istati Membri b’dawk l-applikazzjonijiet qabel hija tieħu deċiżjoni, waqt li tieħu kont tat-tħaris tal-kunfidenzalità. Din id-Deċiżjoni għandha tkun ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjail tal-Komunitajiet Ewropej.2. Ir-reġim transitorju għandu jkun ta’ durata limitata u għandu jkun marbut ma’ l-iskadenza tar-rabta jew garanziji msemmija fil-paragrafu 1. Ir-reġim transitorju jista’ jkopri derogi minn Kapitoli IV, VI u VII ta’ din id-Direttiva. Applikazzjonijiet għal reġim transitorju għandhom ikunu nnotifikati lill-Kummissjoni mhux aktar tard minn sena wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva.3. L-Istati Membri illi jistgħu juru, wara li d-Direttiva tkun daħlet fis-seħħ, illi hemm problemi sostanzjali għall-operazzjoni tas-sistemi żgħar iżolati tagħhom, jistgħu japplikaw għal derogi mid-dispożizzjonijiet relevanti ta’ Kapitoli IV, V, VI, VII, li jistgħu jingħataw lilhom mill-Kummissjoni. Din ta’ l-aħħar għandha tinforma l-Istati Membri b’ dawk l-applikazzjonijiet qabel tieħu deċiżjoni, waqt li jittieħed kont għar-rispett għall kunfidenzjalità. Din id-Deċiżjoni għandha tkun ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej. Dan il-paragrafu għandu japplika ukoll għal-Lussemburgu.Artikolu 251. Il-Kummissjoni għandha tagħti rapport lill-Kunsill u l-Parlament Ewropew, qabel l-aħħar ta’ l-ewwel sena wara d-dħul fis-seħħ ta’ din id-Direttiva, dwar rekwiżiti ta’ armonizzazzjoni illi ma humiex marbuta mad-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva. Jekk ikun hemm bżonn, il-Kummissjoni għandhom tannetti mar-rapport kwalunkwe proposti ta’ armonizzazzjoni neċessarji għall-operazzjoni effettiva tas-suq intern fl-elettriku.2. Il-Kunsill u l-Parlament Ewropew għandhom jagħtu l-ħsibijiet tagħhom fuq dawn il-proposti fi żmien sentejn mill-provvista tagħhom.Artikolu 26Il-Kummissjoni għandha tirrevedi l-applikazzjoni ta’ din id-Direttiva u tagħti rapport fuq l-esperjenza miksuba mill-funzjoni tas-suq intern fl-elettriku u l-implimentazzjoni tar-regoli ġenerali msemmija fl-Artikolu 3 sabiex iħallu l-Parlament Ewropew u l-Kunsill, fid-dawl ta’ esperjenza miksuba, biex jikkonsidraw, fi żmien propizju, il-possibbilità ta’ aktar twessiegħ tas-suq illi jkun effettiv disa’ snin wara d-dħul fis-seħħ tad-Direttiva waqt li jittieħed kont tal-koeżistenza tas-sistemi msemmija fl-Artikoli 17 u 18.Artikolu 271. L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi neċessarji biex iħarsu din id-Direttiva mhux aktar tard mid-19 ta’ Frar 1999. Huma għandhom jinformaw lill-Kummissjoni b’dan.2. Il-Belġju, il-Greċja u l-Irlanda jistgħu, minħabba l-karatteristiċi tas-sistema ta’ l-elettriku tagħhom, ikollhom perjodu addizjonali ta’ sena, sentejn u sena rispettivament biex japplikaw l-obbligazzjonijiet illi jemerġu minn din id-Direttiva. Dawn l-Istati Membri, meta jagħmlu użu minn din l-għażla, għandhom jinformaw lill-Kummissjoni b’dan.3. Meta Stati Membri jadottaw dawn id-dispożizzjonijiet, huma għandhom jagħmlu riferenza għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkompanjati minn riferenza bħal din fl-okkażjoni tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Il-metodi ta’ kif issir din ir-riferenza għandhom ikunu mniżżla mill-Istati Membri.Artikolu 28Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-20 jum wara l-pubblikazzjoni fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej.Artikolu 29Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.Magħmula fi Brussell, fid-19 ta’ Diċembru 1996.Għall-Parlament EwropewIl-PresidentK. HänschGħall-KunsillIl-PresidentS. Barrett[1] ĠU. C 65 ta’ l- 14.3.1992, p. 4, u ĠU nru. C 123 ta’ l- 4.5.1994, p. 1.[2] ĠU. C 73 tal- 15.3.1993, p. 31.[3] L-opinjoni tal-Parlement Ewropew tas-17 ta’ Novembru (ĠU Ć329, tas- 6.12.1993, p. 150). Pożizzjoni Komuni tal-Kunsill tal-25 ta’ Lulju 1996 (ĠU C 315, ta’l-24.10.1996, p. 18) u d-Dećiżjoni tal-Parlament Ewropew tal-11 ta’ Dićembru 1996 (għada mhix ippubblikata filĠrnal Uffiććjali). Dećiżjoni tal-Kunsill tad-19 ta’ Dićembru 1996.[4] ĠU L 313, tat-13.11.1990, p. 30. Id-Direttiva kif l-aħħar emendata bid-Deċiżjoni tal-Kummisjoni 95/162/KE (ĠU nru. L 107, tat-12.5.1995, p.53.).[5] ĠU L 185, tas-17.7.1990, p. 16. Id-Direttiva kif l-aħħar emendata bid-Deċiżjoni tal-Kummisjoni 93/87/KEE (ĠU nru. L 277, ta’ l- 10.11.1993, p.32).[6] ĠU L 161, tad-29.6.1996, p. 47.[7] ĠU L 109, tas-26.4.1983, p. 8. Id-Direttiva kif l-aħħar emendata bl-Att ta’ Adeżjoni ta’ l-1994.[8] ĠU L 222, ta’ l-14.8.1978, p. 11. Id-direttiva kif l-aħħar emendata bl-Att ta’ Adeżjoni ta’ l-1994.[9] ĠU L 193, tat-18.7.1983, p. 1. Id-direttiva kif l-aħħar emendata bl-Att ta’ Adeżjoni ta’ l-1994[10] ĠU L 197, tat-18.7.1987, p. 33.--------------------------------------------------


title: Id-Direttiva tal-Kunsill 2001/55/KE tal-20 ta' Lulju 2001 dwar l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa ta' persuni spostati u dwar il-miżuri li jippromwovu bilanċ fl-isforzi bejn l-Istati Membri meta jirċievu dawn il-persuni u li jġorru l-konsegwenzi ta' dawn

text:
Avviż Legali Importanti

|

32001L0055

Official Journal L 212 , 07/08/2001 P. 0012 - 0023

		Id-Direttiva tal-Kunsill 2001/55/KEtal-20 ta' Lulju 2001dwar l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa ta' persuni spostati u dwar il-miżuri li jippromwovu bilanċ fl-isforzi bejn l-Istati Membri meta jirċievu dawn il-persuni u li jġorru l-konsegwenzi ta' dawnIL-KUNSILL TA' L-UNJONI EWROPEA,Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabilixxi l-Komunità Ewropea, u b'mod partikolari l-punt 2(a) u (b) ta' l-Artikolu 63 tiegħu;Wara li kkunsidra l-proposta mill-Kummissjoni [1],Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Parlament Ewropew [2],Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali [3],Wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni [4],Billi:(1) It-tħejjija ta' politika komuni dwar il-asil, inklużi l-arranġamenti komuni Komunitarji għall-asil, hija parti kostitwenti tal-għan ta' l-Ujoni Ewropea li tistabbilixxi b'mod progressiv żona ta' libertà, siġurtà u ġustizzja miftuħa għal dawk li, sfurzati miċ-ċirkustanzi, ifittxu legalment il-protezzjoni fl-Unjoni Ewropea.(2) Il-każijiet ta' l-influss bil-massa tal-persuni spostati li ma jistgħux jerġgħu lura lejn il-pajjiż ta' l-oriġini tagħhom saru iktar sostanzjali fl-Ewropa fl-aħħar snin. F'dawn il-każijiet jista' jkun meħtieġ li jiġu stabbiliti skemi eċċezzjonali sabiex tiġi offerta lilhom protezzjoni temporanja.(3) Fil-konklużjonijiet li għandhom x'jaqsmu mal-persuni spostati minħabba l-konflitt f'din li qabel kienet il-Jugoslavja adottati minn-Ministri reponsabbli mill-immigrazzjoni fil-laqgħat tagħhom f'Londra fit-30 ta' Novembru u l-1 ta' Diċembru 1992 u f'Copenhagen fl-1 u t-2 ta' Ġunju 1993, l-Istati Membri u l-Komunità esprimew it-tħassib tagħhom rigward is-sitwazzjoni tal-persuni spostati.(4) Fil-25 ta' Settembru 1995, il-Kunsill adotta Riżoluzzjoni dwar it-tqassim bejn xulxin tal-piżijiet rigward l-ammissjoni u r-residenza tal-persuni spostati fuq bażi temporanju [5], u, fl-4 ta' Marzu 1996, adotta d-Deċiżjoni 96/198/JHA dwar proċedura ta' allert u emerġenza għat-tqassim bejn xulxin rigward l-ammissjoni u r-residenza tal-persuni spostati fuq bażi temporanju [6].(5) Il-Pjan ta' Azzjoni tal-Kunsill u l-Kummissjoni tat-3 ta' Diċembru 1998 [7] jipprovdi għall-adozzjoni rapida, skond it-Trattat ta' Amsterdam, ta' l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja lill-persuni spostati minn pajjiżi terzi li ma jistgħux jerġgħu lura lejn il-pajjiż ta' l-oriġini tagħhom u tal-miżuri li jippromwovu bilanċ ta' l-isforz bejn l-Istati Membri li jirċievu u jġorru l-konsegwenzi meta jirċievu persuni spostati.(6) Fis-27 ta' Mejju 1999, il-Kunsill adotta konklużjonijiet dwar il-persuni spostati mill-Kosovo. Dawn il-konklużjonijiet isejħu lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri għalbiex jitgħallmu mill-lezzjonijiet tat-tweġiba tagħhom għall-kriżi tal-Kosovo sabiex jistabbilixxu l-miżuri skond it-Trattat.(7) Il-Kunsill Ewropew, fil-laqgħa speċjali tiegħu f'Tampere fil-15 u s-16 ta' Ottubru 1999, irrikonoxxa l-ħtieġa li jintlaħaq ftehim dwar il-kwistjoni tal-protezzjoni temporanja tal-persuni spostati fuq il-bażi tas-solidarjetà bejn l-Istati Membri.(8) Huwa għalhekk meħtieġ li jiġu stabbiliti l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa ta' persuni spostati u dwar il-miżuri li jippromwovu bilanċ fl-isforzi bejn l-Istati Membri meta jirċievu dawn il-persuni u jġorru l-konsegwenzi ta' dawn il-persuni(9) Dawn l-istandards huma marbuta ma' xulxin u interdipendenti għar-raġunijiet ta' l-effikaċja, il-koerenza u s-solidarjetà u sabiex, b'mod partikolari, iwarrbu r-riskju ta' movimenti sekondarji. Għandhom għalhekk jitgħaddew b'liġi fi strument legali waħdieni.(10) Din il-protezzjoni tempoanja għandha tkun kompatibbli ma' l-obbligi internazzjonali ta' l-Istati Membri rigward ir-rifuġjati. B'mod partikolari, ma tridx tippreġudika l-għarfien ta' l-istatus tar-rifuġjat skond il-Konvenzjoni ta' Ġinevra tat-28 ta' Lulju 1951 dwar l-istatus tar-rifuġjati, kif emendata mill-Protokoll ta' New York tal-31 ta' Jannar 1967, irratifikata mill-Istati Membri kollha.(11) Il-mandat tal-Kummissarju Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti għar-Rifuġjati fejn jirrigwarda r-rifuġjati u persuni oħra fil-ħtieġa tal-protezzjoni internazzjonali għandu jiġi rrispettat, u għandu jingħata effett lid-Dikjarazzjoni Nru 17, annessa ma' l-Att Finali tat-Trattat ta' Amsterdam, dwar l-Artikolu 63 tat-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea li jipprovdi li jiġu stabbiliti konsultazzjonijiet mal-Kummissarji Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti għar-Rifuġjati u organizzazzjoniet internazzjonali oħra rilevanti dwar il-materji li għandhom x'jaqsmu mal-materja ta' l-asil.(12) Huwa fin-natura nfisha ta' l-istandards minimi illi l-Istati Membri għandhom is-setgħa li jdaħħlu jew iżommu dispsizzjonijiet iktar favorevoli għall-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa tal-persuni spostati.(13) Mogħti l-karattru eċċezzjonali tad-disposizzjonijiet stabbiliti b'din id-Direttiva sabiex jiġu ttrattati l-influss bil-massa jew influss bil-massa imminenti tal-persuni spostati minn pajjiżi terzi li ma jkunux kapaċi jerġgħu lura lejn il-pajjiż ta' l-oriġini tagħhom, il-protezzjoni offerta għandha tkun ta' tul limitat taż-żmien.(14) L-eżistenza ta' influss bil-massa tal-persuni spostati għandha tiġi stabbilita b'Deċiżjoni tal-Kunsill, li għandha torbot lill-Istati Membri kollha fejn jidħlu l-persuni spostati li għalihom tapplika d-Deċiżjoni. Għandhom jiġu stabbiliti wkoll il-kondizzjonijiet għat-tmiem tad-Deċiżjoni.(15) Għandhom jiġu stabbiliti l-obbligi ta' l-Istati Membri rigward il-kondizzjonijiet tar-riċeviment u r-residenza tal-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa tal-persuni spostati. Dawn l-obbligi għandhom ikunu ġusti u joffru livell adegwaat ta' protezzjoni lil dawk kkonċernati.(16) Rigward it-trattament tal-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja skond din id-Direttiva, l-Istati Membri huma marbuta bl-obbligi taħt il-liġijiet internazzjonali li tagħhom huma parti u li jipprojbixxu d-diskriminazzjoni.(17) L-Istati Membri għandhom, f'orkestrazzjoni mal-Kummissjoni, jinfurzaw miżuri adegwati sabiex il-proċessar ta' l-informazzjoni personali jirrispetta l-istandard tal-protezzjoni tad-Direttiva 95/46/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill ta' l-24 ta' Ottubru 1995 dwar il-protezzjoni ta' l-individwi rigward il-proċessar ta' l-informazzjoni personali u l-moviment ta' din l-informazzjoni [8].(18) Għandhom jiġu stabbiliti r-regoli sabiex jirregolaw l-aċċess għall-proċedura ta' l-asil fil-kuntest tal-protezzjoni temporanja fl-eventwailità ta' influss bil-massa tal-persuni spostati, skond l-obbligi internazzjonali ta' l-Istati Membri u tat-Trattat.(19) Għandha tintgħamel disposizzjoni għall-prinċipji u l-miżuri li jirregolaw il-mawrien lura lejn il-pajjiż ta' l-oriġii u għall-miżuri li jridu jittieħdu mill-Istati Membri rigward il-persuni li tkun temmitilhom il-protezzjoni temporanja.(20) Għandha ssir disposizzjoni għal mekkaniżmu ta' solidarjetà maħsub li jikkontribwixxi sabiex jinkiseb bilanċ ta' l-isforz bejn l-Istati Membri li jirċievu u jġorru l-konsegwenzi meta jirċievu l-persuni spostati fl-eventwalità ta' influss bil-massa. Il-mekkaniżmu għandu jikkonsisti minn żewġ komponenti. L-ewwel wieħed huwa finanzjarju u t-tieni jirrigwarda r-riċeviment attwali tal-persuni fl-Istati Membri,(21) L-implimentazzjoni tal-protezzjoni temporanja għandha tkun akkumpanjata bil-koperazzjoni amministrattiva bejn l-Istati Membri f'għaqda ta' koperazzjoni mal-Kummissjoni.(22) Huwa meħtieġ li jiġu stabbiliti l-kriterji għall-esklużjoni ta' ċertu persuni mill-protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa ta' persuni spostati.(23) Ġaladarba l-għanijiet ta' l-azzjoni proposta, jiġifieri, li jiġu stabbiliti l-istandards minimi sabiex tingħata l-protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa ta' persuni spostati u l-miżuri li jippromwovu bilanċ ta' l-isforzi bejn l-Istati Membri li jirċievu u jġorru l-konsegwenzi meta jirċievu lil dawn il-persuni, ma jistgħux jinkisbu biżżejjed mill-Istati Membri u jistgħu, għalhekk, għar-raġunijiet ta' l-iskala jew ta' l-effetti ta' l-azzjoni proposta, jinkisbu aħjar fil-livell Komunitarju, il-Komunità tista' tadotta miżuri, skond il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif iddikjarat fl-Artikolu 5 tat-Trattat. Skond il-prinċipju tal-proporzjonalità, kif iddikjarat f'dan l-Artikolu, din id-Deċiżjoni ma tmurx lil hemm minn dak li hu meħtieġ sabiex jinkisbu dawn il-għanijiet.(24) Skond l-Artikolu 3 tal-Protokoll dwar il-posizzjoni tar-Renju Unit u ta' l-Irlanda anness mat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea u t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewopea, ir-Renju Unit ta avviż bl-ittra tas-27 ta' Settembru 2000, dwar ix-xewqa tiegħu li jieħu sehem fl-adozzjoni u l-applikazzjoni ta' din id-Direttiva.(25) Skond l-Artikolu 1 tal-Protokoll imsemmi hawn fuq, l-Irlanda mhix tieħu sehem fl-adozzjoni ta' din id-Direttiva. B'konsegwenza ta' dan u mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 4 tal-Protokoll imsemmi hawn fuq, id-disposizzjonijiet ta' din id-Direttiva ma japplikawx għall-Irlanda.(26) Skond l-Artikoli 1 u 2 tal-Protokoll dwar il-posizzjoni tad-Danimarka, anness mat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea u t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, id-Danimarka mhix tieħu sehem fl-adozzjoni ta' dan l-istrument u għalhekk mhix marbuta bih jew bla ħsara għall-applikazzjoni tiegħu.ADOTTA DIN ID-DIRETTIVA:KAPITOLU IDisposizzjonijiet ġeneraliArtikolu 1Il-għan ta' din id-Direttiva huwa li jiġu stabbiliti l-istandards minimi sabiex tingħata protezzjoni temporanja fl-eventwalità ta' influss bil-massa ta' persuni spostati minn pajjiżi terzi li ma jkunux jistgħu jmorru lura lejn il-pajjiż ta' l-oriġini tagħhom u li tippromwovi bilanċ fl-isforzi bejn l-Istati Membri meta jirċievu lil dawn il-persuni u jġorru l-konsegwenzi tagħhom.Artikolu 2Għall-għanijiet ta' din id-Direttiva:(a) "protezzjoni temporanja" tfisser proċedura ta' karattru eċċezzjonali sabiex tipprovdi, fl-eventwalità ta' influss bil-massa ta' persuni spostati minn pajiżi terzi li ma jkunux kapaċi jerġgħu lura lejn il-pajjiż ta' l-oriġini tagħhom, protezzjoni immedjata u temporanja lil dawn il-persuni, b'mod partikolari jekk ikun hemm ukoll ir-riskju illi din is-sistema ta' asil ma' tkunx kapaċi li tipproċessa dan l-influss mingħajr effetti negattivi għall-ħidma effiċjenti tagħha, fl-interess tal-persuni kkonċernati u ta' persuni oħra li jitolbu l-protezzjoni;(b) "il-Konvenzjoni ta' Ġinevra" tfisser il-Konvenzjoni tat-28 ta' Lulju 1951 li għandha x'taqsam ma' l-istatus tar-rifuġjati, jif emendata bil-Protokoll ta' New York tal-31 ta' Jannar 1967;(ċ) "persuni spostati" tfisser iċ-ċittadini minn pajjiżi terzi u l-persuni mingħajr stat li kellhom iħallu l-pajjiż jew ir-reġjun ta' l-oriġini tagħhom, jew ġew evakwati, b'mod partikolari bi tweġiba għal appell mill-organizzazzjonijiet internazzjonali, u ma jkunux kapaċi jerġgħu lura f'kondizzjonijiet ta' sigurtà u tat-tul taż-żmien minħabba s-sitwazzjoni li tipprevali f'dan il-pajjiż, li jistgħu jidħlu fl-iskop ta' l-Artikolu 1A tal-Konvenzjoni ta' Ġinevra jew ta' strumenti internazzjonali jew nazzjonali li jagħtu protezzjoni internazzjonali, b'mod partikolari:(i) il-persuni li ħarbu minn żoni tal-konflitt bl-armi jew ta' vjolenza endemika;(ii) il-persuni f'riskju gravi ta' vjolazzjonijiet sistematiċi jew iġġeneralizzati tad-drittijiet umani tagħhom jew li kienu l-vittmi tagħhom;(d) "influs bil-massa" tfisser il-wasla fil-Komunità ta' numu kbir ta' persuni spostati, li jkunu ġejjin minn pajjiż speċifiku jew żona speċifika, sewwa jekk il-wasla tagħhom fil-Komunità kienet spontanja u sewwa jekk megħjuna, per eżempju permezz ta' programm ta' evakwazzjoni;(e) "rufuġjati" tfisser iċ-ċittadini ta' pajjiż terz jew il-persuni migħajr stat fit-tifsira ta' l-Artikolu 1A tal-Konvenzjoni ta' Ġinevra;(f) "minuri mhux akkumpanjati" tfisser ċittadini ta' pajjiżi terzi jew persuni mingħajr stat taħt l-età ta' tmintax-il sena, li jaslu fit-territorju ta' l-Istati Membri mhux akkumpanjat minn persuna adulta responsabbli minnhom sewwa skond il-liġi jew sewwa skond id-drawwa, u sakemm ma jitteħdux taħt il-kura ta' din il-persuna, jew il-minuri li jisfaw mhux akkumpanjati wara li jkunu daħlu fit-territorju ta' l-Istati Membri;(g) "permess tar-residenza" tfisser kull permess jew awtorizzazzjoni maħruġin mill-awtoritajiet ta' Stat Membru u li jieħdu l-għamla pprovvduta fil-leġislazzjoni ta' dan l-Istat, li jħallu lil ċittadin ta' pajiż terz jew persuna mingħajr stat jirresjiedu fit-territorju tiegħu;(h) "sponsor" tfisser ċittadin ta' pajjiż terz li jgawdi protezzjoni temporanja fi Stat Membru skond deċiżjoni meħuda taħt l-Artikolu 5 u li jrid li l-membri tal-familja tiegħu jew tagħha jingħaqdu miegħu jew magħha.Artikolu 31. Il-protezzjoni temporanja ma għandhiex tippreġudika ir-rikonoxximent ta' l-istatus ta' rifuġjat skond il-Konvenzjoni ta' Ġinevra.2. L-Istati Membri għandhom japplikaw il-protezzjoni temporanja b'rigward mistħoqq għad-dritijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali fejn jidħol in-nuqqas tat-tfigħ lura.3. L-istabbiliment, l-implimentazzjoni u t-temma tal-protezzjoni temporanja għandhom ikunu bla ħsara għal konsultazzjonijiet regolari ma' l-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti għar-Rifuġjati (l-UNHCR) u organizzazzjonijiet internazzjonali oħra rilevanti.4. Din id-Direttiva ma għandhiex tapplika għall-persuni li jkunu ġew aċċettati taħt skemi tal-protezzjoni qabel id-dħul fis-seħħ tagħha.5. Din id-Direttiva ma għandhiex taffettwa l-prerogattiva ta' l-Istati Membri li jadottaw jew iżommu kondizzjonijiet iktar favorevoli għall-persuni koperti bi protezzjoni temporanja.KAPITOLU IIIt-tul taż-żmien u l-implimentazzjoni tal-protezzjoni temporanjaArtikolu 41. Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 6, it-tul taż-żmien tal-protezzjoni temporanja għandu jkun ta' sena. Għajr jekk mitmuma skond it-termini ta' l-Artikolu 6(1)(b), tista' tiġi estiża awtomatikament b'perjodi taż-żmien ta' sitt xhur għall-masimu ta' sena.2. Meta jippersistu raġunjijiet għall-protezzjoni temporanja, il-Kunsill jista' jiddeċiedi b'maġġoranza kkwalifikata, fuq proposta mill-Kummissjoni, li għandha teżamina wkoll kull talba minn Stat Membru, biex jissottometti proposta lill-Kunsill, li jtawwal il-protezzjoni temporanja għal sa sena.Artikolu 51. L-eżistenza ta' influss bil-massa ta' persuni spostati għandha tiġi stabbilita b'Deċiżjoni tal-Kunsill adottata b'maġġoranza kkwalifikata fuq proposta mill-Kummissjoni, li għandha teżamina wkoll kull talba minn Stat Membru biex jissottometti proposta lill-Kunsill2. Il-proposta tal-Kummissjoni għandha mill-inqas tinkludi:(a) deskrizzjoni tal-gruppi speċifiċi tal-persuni li għalihom trid tapplika l-protezzjoni temporanja;(b) id-data li fiha tidħol fl-effett il-protezzjoni temporanja;(ċ) stima ta' l-iskala tal-movimenti tal-persuni spostati.3. Id-Deċiżjoni tal-Kunsill għandu jkollha l-effett li ddaħħal il-protezzjoni temporanja tal-persuni spostati li għalihom tirreferi, fl-Istati Membri kollha, skond id-disposizzjonijiet ta' din id-Direttiva. Id-Deċiżjoni għandha mill-inqas tinkludi:(a) deskrizzjoni tal-gruppi speċifiċi tal-persuni li għalihom tapplika l-protezzjoni temporanja;(b) id-data li fiha tidħol fl-effett il-protezzjoni temporanja;(ċ) it-tagħrif irċevut mill-Istati Membri dwar il-kapaċità tagħhom li jirċevuhom;(d) it-tagħrif mill-Kummissjoni, l-UNHCR u l-organizzazzjonijiet internazzjonali l-oħra rilevanti.4. Id-Deċiżjoni tal-Kunsill għandha tkun imsejsa fuq:(a) eżami tas-sitwazzjoni u l-iskala tal-movimenti tal-persuni spostati;(b) stima dwar kemm hu tal-parir li tiġi stabbilita l-protezzjoni temporanja, filwaqt li jitqies il-potenzal tal-għajnuna ta' l-emerġenza u tal-azzjoni għar-raġunijiet jew in-nuqqas ta' adegwatezza ta' dawn il-miżuri;(ċ) it-tagħrif irċevut mill-Istati Membri, il-Kummissjoni, l-UNHCR u l-organizzazzjonijiet internazzjonali l-oħra rilevanti.5. Il-Parlament Ewropew għandu jkun imgħarraf bid-Deċiżjoni tal-Kunsill.Artikolu 61. Il-protezzjoni temporanja għandha ttenn:(a) meta jtemm it-tul massimu taż-żmien; jew(b) f'kull żmien, bid-Deċiżjoni tal-Kunsill adottata b'maġġoranza kkwalifikata fuq proposta mill-Kummissjoni, li għandha teżamina wkoll kull talba minn Stat Membru biex jissottometti proposta lill-Kunsill.2. Id-Deċiżjoni tal-Kunsill għandha tkun imsjejsa fuq kif jiġi stabbilit il-fatt illi s-sitwazzjoni fil-pajjiż ta' l-oriġini tkun hekk li tippermetti l-mawrien lura fis-sigurtà u għat-tul taż-żmien ta dawk konċessi l-protezzjoni temporanja b'rigward mistħoqq għad-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali u l-obbligi ta' l-Istati Membri li jirrigwardaw in-nuqqas tat-tfigħ lura. Il-Parlament Ewropew għandu jkun imgħarraf bid-Deċiżjoni tal-Kunsill.Artikolu 71. L-Istati Membri jistgħu jtawlu l-protezzjoni temporanja kif ipprovvdut f'din id-Direttiva għall-kategoriji addizzjonali tal-persuni spostati lil hemm minn dawk li għalihom tapplika d-Deċiżjoni tal-Kunsill ipprovvduta fl-Artikolu 5, meta jiġu spostati għall-istess raġunijiet u mill-istess pajjiż jew reġjun ta' l-oriġini. Għandhom jinnotifikaw lill-Kunsill u lill-Kummissjoni minnufih.2. Id-disposizzjonijiet ta' l-Artikoli 24, 25 u 26 ma għandhomx japplikaw għall-użu tal-possibbiltà riferita fil-paragrafu 1, bl-eċċezzjoni ta' l-appoġġ strutturali inkluż fil-Fond Ewropew tar-Rifuġjati stabbilit bid-Deċiżjoni 2000/596/KE [9], taħt il-kondizzjonijiet stabbiliti f'din id-Deċiżjoni.KAPITOLU IIIL-obbligi ta' l-Istati Membri lejn il-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanjaArtikolu 81. L-Istati Membri għandhom jadottaw il-miżuri meħieġa sabiex jipprovdu lill-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja bil-permessi tar-residenza għat-tul intier taż-żmien tal-protezzjoni. Għandhom jinħarġu dokumenti u xiehda oħra ekwivalentri għal dan il-għan.2. Ikun kemm ikun il-perjodu taż-żmien tal-validità tal-permessi tar-residenza rifierit fil-paragrafu 1, it-trattament konċess mill-Istati Membri lill-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja jista' jkun inqas favorevoli minn dak iddikjarat fl-Artikoli minn 9 sa 16.3. L-Istati Membri għandhom, jekk meħtieġ, jippovdu lill-persuni li jridu jiġu ammessi fit-territorju tagħhom għall-għanijiet ta' protezzjoni temporanja b'kull faċilità sabiex jiksbu l-viżi meħtieġa, inklużi l-viżi tat-transitu. Il-formalitajiet iridu jitnaqqsu għall-minimu minħabba l-urġenza tas-sitwazzjoni. Il-viżi għandhom ikunu mingħajr ħlas jew l-ispiża tagħhom għal minimu.Artikolu 9L-Istati Membri għandhom jipprovdu lill-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja dokument, fi lsien li x'aktarx ikunu jifhmuh, li fih ikunu ddikjarati d-disposizzjonijiet li jkollhom x'jaqsmu mal-protezzjoni temporanja u li jkunu rilevanti għalihom.Artikolu 10Sabiex jgħinu l-applikazzjoni effettiva tad-Deċiżjoni tal-Kunsill riferita fl-Artikolu 5, l-Istati Membri għandhom jirreġistraw l-informazzjoni personali riferita fil-punt (a) ta' l-Anness II, rigward il-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja fit-territorju tagħhom.Artikolu 11Stat Membru għandu jieħu lura persuna li tgawdi protezzjoni temporanja fit-territorju tiegħu jekk il-persuna msemmija tibqa' fit-territorju ta' Stat Membru ieħor, jew tfittex li tidħol fih mingħajr awtorizzazzjoni matul il-perjodu taż-żmien kopert bid-Deċiżjoni tal-Kunsill riferita fl-Artikolu 5. Fuq il-bażi ta' ftehim bilaterali, l-Istati Membri jistgħu jiddeċiedu illi dan l-Artikolu ma għandux japplika.Artikolu 12L-Istati Membri għandhom jawtorizzaw, għal perjodu taż-żmien li ma jaqbiżx dak tal-protezzjoni temporanja, persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja li jidħlu għall-attivitijajiet tax-xogħol jew tax-xogħol għal rasu, bla ħsara għar-regoli li japplikaw għall-professjoni, kif ukoll f'attivitajiet bħalma huma opportunitajiet ta' l-edukazzjoni tal-persuni adulti, it-taħriġ professjonali u l-esperjenza prattika fuq ix-xogħol. Għar-raġunijiet tal-politiki tas-suq tax-xogħol, l-Istati Membri jistgħu jagħtu l-prijorità liċ-ċittadini ta' l-UE u liċ-ċittadini ta' l-Istati marbuta bil-Ftehim dwar iż-Żona Ekonomika Ewropea kif ukoll liċ-ċittadini tal-pajjiżi terzi residenti legalment li jirċievi l-benefiċċju tal-qagħad. Il-liġijiet ġenerali fis-seħħ fl-Istati Membri li japplikaw għall-ħlasijiet, għandhom japplikaw għall-aċċess għas-sistema tas-sigurtà soċjali li għandha x'taqsam ma' l-attivitajiet tax-xogħol jew min jaħdem għal rasu u l-kondizzjonijiet l-oħra tax-xogħol.Artikolu 131. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi l-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja għandu jkollhom aċċess għal akkommodazzjoni xierqa jew, jekk meħtieġ, jirċievu l-mezzi biex jiksbu dar.2. L-Istati Membri għandhom jagħmlu disposizzzjonijiet sabiex il-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja jirċievu l-assistenza meħtieġa f'termini ta' solliev soċjali u mezzi tal-għixien, jekk m jkollhomx riżorsi biżżejjed, kif ukoll għall-kura medika. Mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 4, l-assistenza meħtieġa għall-kura medika għandha mill-inqas tinkludi l-kura waqt emerġenza u t-trattamenrt essenzali tal-mard.3. Meta l-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja jidħlu għal attivitajiet tax-xogħol jew xogħol għal rasu, u meta jiġi ffissat il-livell propost tal-għajnuna, għandha titqies l-abbiltà tagħhom li jissodisfaw il-ħtiġiet tagħhom infushom.4. L-Istati Membri għandhom jipprovvdu l-assistenza medika mneħtieġa jew assistenza oħra lill-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja li jkollhom ħtiġiet speċjali, bħalma huma l-minuri mhux akkumpanjati jew il-persuni li jkunu għaddew mit-tortura, l-istupru jew għamliet oħra ta' vjolenza psikoloġika, fiżika jew sesswali.Artikolu 141. L-Istati Membri għandhom jikkonċedu lill-persuni taħt it-18-il sena li jgawdu l-protezzjoni temporanja l-aċċess għas-sistema ta' l-edukazzjoni taħt l-istess kondizzjonijiet bħaċ-ċittadini ta' l-Istat Membru ospitatur. L-Istati Membri jistgħu jistabbilixxu illi dan l-aċċess jista' jkun riservat għas-sistema statali ta' l-edukazzjoni biss.2. L-Istati Membri jistgħu jippermettu lill-persuni adulti li jgawdu mill-protezzjoni temporanja l-aċċess għas-sistema ġenerali ta' l-edukazzjoni.Artikolu 151. Għall-għan ta' dan l-Artikolu, fil-każijiet fejn il-familji diġà eżistenti fil-pajjiż ta' l-oriġini jigu mifruda minħabba ċ-ċirkostanzi li jkollhom x'jaqsmu ma' l-influss bil-massa, il-persuni li ġejjin għandhom ikunu kkunsidrati bħala membri tal-familja:(a) ir-raġel jew il-mara tal-sponsor/a jew is-sieħeb/sieħba tiegħu/tagħha f'relazzjoni stabbli, meta l-leġislazzjoni jew il-prattika ta' l-Istat Membru kkonċernat jittrattaw l-koppji mhux miżżewġa f'manjiera paragunabbli mal-koppji miżżewġa skond il-liġijiet tiegħu li għandhom x'jaqsmu mal-barranin; it-tfal minuri mhux miżżewġa tal-sponsor jew tas-sieħeb tagħha/sieħba tiegħu, mingħajr distinzjoni jekk tweldux barra miż-żwieġ jew ġew adottati;(b) qraba oħra mill-qrib li għexu flimkien bħala parti minn unità ta' familja fiż-żmien tal-ġrajjiet li wasslu għall-influss bil-massa, u li dak iż-żmien kienu dipendenti totalment jew fil-biċċa l-kbira mill-sponsor.2. Fil-każijiet meta l-membri mifruda tal-familja jgawdu l-protezzjoni temporanja fi Stati Membri differenti, l-Istati Membri għandhom jgħaqqdu mill-ġdid lill-membri tal-familja meta dawn ikunu sodisfatti illi l-membri tal-familja jaqgħu taħt id-deskrizzjoni tal-paragrafu 1(a), filwaqt li jqisu x-xewqa tal-membri tal-familja msemmija. L-Istati Membri jistgħu jgħaqqdu mill-ġdid lill-membri tal-familja meta dawn ikunu sodisfatti illi l-membri tal-familja jaqgħu taħt id-deskrizzjoni tal-paragrafu 1(b), filwaqt li jqisu fuq il-bażi ta' każ b'każ it-tbatija estrema li dawn jiffaċċjaw jekk ma ssirx ir-rijunifikazzjoni.3. Meta sponsor jgawdi l-protezzjoni temporanja fi Stat Membru u membru jew iktar tal-familja ma jkunux għadhom fi Stat Membru, l-Istat Membru fejn il-sponsor jgawdi l-protezzjoni temporanja għandu jgħaqqad mill-ġdid lill-membri tal-familja, li jkunu jeħtieġu l-protezzjoni, mal-sponsor fil-każ tal-membri tal-familja meta jkun sodisfatt li jaqgħu taħt id-deskrizzjoni fil-paragrafu 1(a). L-Istat Membru jista' jgħaqqad mill-ġdid lill-membri tal-familja, li jkunu jeħtieġu l-protezzjoni, mal-sponsor fil-każ tal-membri tal-familja meta dan ikun sodisfatt illi jaqgħu taħt id-deskrizzjoni tal-paragrafu 1 (b), filwaqt li jqis fuq il-bażi ta' każ b'każ it-tbatija estrema li dawn jiffaċċjaw jekk ma ssirx ir-rijunifikazzjoni.4. Meta jkunu qegħdin japplikaw dan l-Artikolu, l-Istati Membri għandhom iqisu l-aħjar interessi tat-tifel/tifla.5. L-Istati Membri kkonċernati għandhom jiddeċiedu, filwaqt li jqisu l-Artikoli 25 u 26, f'liema Stat Membru għandha ssir ir-rijunifikazzjoni.6. Il-membri tal-familja magħquda mill-ġdid għandhom jiġu konċessi l-permessi tar-residenza taħt protezzjoni temporanja. Għandhom jinħarġu dokumenti u xiehda oħra ekwivalentri għal dan il-għan. It-trasferimenti tal-membri tal-familja għal ġot-territorju ta' Stat Membru ieħor bil-għan tar-rijunifikazzjoni skond il-paragrafu 2, għandhom jirriżultaw fl-irtirar tal-permessi tar-residenza maħruġa, u t-tmiem ta' l-obbligi lejn il-persuni kkonċernati fejn tidħol il-protezzjoni temporanja, fl-Istat Membru tat-tluq.7. L-implimentazzjoni prattika ta' dan l-Artikolu tista' tinvolvi l-koperazzjoni ma' l-organizzazzjonijiet internazzjonali kkonċernati.8. Fuq it-talba ta' Stat Membru ieħor, Stat Membru jista' jipprovdi t-tagħrif, kif iddikjarat fl-Anness II, dwar persuna li tkun qiegħda tirċievi l-protezzjoni temporanja li tkun meħtieġa sabiex jipproċessa materja skond dan l-Artikolu.Artikolu 161. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri malajr kemm jista' jkun sabiex jiżguraw ir-rappreżentanza meħtieġa tal-minuri mhux akkumpanjati li jgawdu l-protezzjoni temporanja b'kustodja legali jew, meta meħtieġ, ir-rappreżentanza minn organizzazzjoni li tkun responsabbli mill-kura u s-saħħa tal-minuri, jew b'rappeżentanza oħra approprjata.2. Matul il-perjodu taż-żmien tal-protezzjoni temporanja, l-Istati Membri għandhom jipprovdu li l-minuri mhux akkumpanjati jitqiegħdu:(a) ma' qraba adulti;(b) ma' familja tar-rispett;(ċ) f'ċentri ta' l-akkoljenza bi provvedimenti speċjali għall-minuri, jew f'akkommodazzjoni oħra xierqa għall-minuri.(d) ma' persuna li tkun ħadet kura tat-tifel/tifla meta kienu qegħdin jaħarbu.L-Istati Membri għandhom jieħdu l-passi kollha meħtieġa sabiex jgħinu l-postament. Għandu jiġi stabbilit mill-Istati Membri ftehim mal-persuna adulta jew mal-persuni adulti kkonċernati. Għandhom jitqiesu l-veduti tat-tifel/tifla skond l-età u l-maturità tagħhom.KAPITOLU IVL-aċċess għall-proċedura ta' l-asil fil-kuntest tal-protezzjoni temporanjaArtikolu 171. Il-persuni li jgawdu minn protezzjoni temporanja jridu jkunu kapaċi jiddepożitaw applikazzjoni għall-asil f'kull ħin.2. L-eżaminazzjoni ta' kull applikazzjoni għall-asil mhux ipproċessata qabel it-tmiem tal-perjodu taż-żmien tal-protezzjoni temporanja għandha tiġi kkompletata qabel it-tmiem ta' dan il-perodu taż-żmien.Artikolu 18Għandhom japplikaw il-kriterji u l-mekkaniżmi sabiex jiġi deċiż liema Stat Membru jkun responsabbli li jikkunsidra applikazzjoni għall-asil. B'mod partikolari, l-Istat Membri resposabbli mill-eżaminazzjoni ta' applikazzjoni għall-asil issottomessa minn persuna li tgawdi l-protezzjoni temporanja skond din id-Direttiva, għandu jkun l-Istat Membru li jkun aċċetta t-trasferiment tiegħu lejn it-teritorju tiegħu.Artikolu 191. L-Istati Membri jistgħu jipprovdu illi l-protezzjoni temporanja ma' titgawdiex simultanjment ma' l-istatus ta' min ikun qiegħed ifittex l-asil waqt li jkunu qegħdin jiġu kkunsidrati l-applikazzjonijiet.2. Meta, wara li tkun ġiet eżaminata applikazzjoni għall-asil, jew meta ma jiġix konċess, meta applikabbli, tip ieħor ta' protezzjoni lil persuna sabiex tgawdi jew tkun qiegħda tgawdi protezzjoni temporanja, l-Istati Membri għandhom jipprovdu, mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 28, li din il-persuna tgawdi jew tissokta tgawdi l-protezzjoni temporanja għall-bqija tal-perjodu taż-żmien tal-protezzjoni.KAPITOLU VIl-mawrien lura u l-miżuri wara li tkun temmrt il-protezzjoni temporanjaArtikolu 20Meta ttemm il-protezzjoni temporanja, għandhom japplikaw il-liġijiet nazzjonali dwar il-protezzjoni temporanja u dwar il-barranin, mingħajr preġudizzju għall-Artikoli 21, 22 u 23.Artikolu 211. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa sabiex jagħmli possibbli l-mawrien lura tal-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja li l-protezzjoni temporanja tagħhom tkun temmet. L-Istati Membri għandhom jiżguraw illi d-disposizzjonijiet li jirregolaw il-mawrien lura volontarju tal-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja jiffaċilitaw il-mawrien lura tagħhom b'rispett għad-dinjità umana.L-Istat Membru għandu jiżgura illi d-deċiżjoni ta' dawn il-persuni li jmorru lura tittieħed fil-għarfien sħiħ tal-fatti. L-Istati Membri għandhom jipprovdu għal viżti esploratorji.2. Sakemm ma tkunx temmet il-protezzjoni temporanja, l-Istati Membri għandhom jagħtu, fuq il-bażi taċ-ċirkostanzi li jkunu jipprevalu fil-pajjiż ta' l-oriġini, konsidrazzjoni favorevoli għat-talbiet tal-mawrien lura lejn l-Istat Membru ospitatur minn persuni li jkunu gawdew il-protezzjoni temporanja u eżerċitaw id-dritt tagħhom għal mawrien lura volontarju.3. Mat-tmiem tal-protezzjoni temporanja, l-Istati Membri jistgħu jipprovdu li l-obbligi stabbiliti fil-kapitolu III jiġu estiżi b'mod individwali mill-persuni li kienu koperti bi protezzjoni temporanja u jkunu qegħdin jibbenefikaw minn programm ta' mawrien lura volontarju. L-estensjoni għandu jkollha effett sad-data tal-mawrien lura.Artikolu 221. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa sabiex jiżguraw illi l-mawrien lura bil-forza tal-persuni li l-protezjoni temporanja tagħhom tkum temmet u li ma jkunux eliġibbli għall-ammissjoni għandu jiġi kondott b'rispett mistħoqq għad-dinjità umana.2. F'każijiet ta' mawrien lura bil-forza, l-Istati Membri għandhom jikkunsidraw kull raġuni umanitarja ta' kostrizzjoni li tista' tagħmel il-mawrien lura impossibbli jew mingħajr raġuni f'każijiet speċifiċi.Artikolu 231. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa li jirrigwardaw il-kondizzjonijiet tar-residenza tal-persuni li jkunu gawdew il-protezzjoni temporanja u li, minħabba l-istat tas-saħħa tagħhom, ma jkunux jistgħu jiġu mistennija b'mod raġjonevoli li jivvjaġġaw; meta, per eżempju, isofru effetti negattivi jekk tiġi interrotta l-kura tagħhom. Ma għandhomx jiġu espulsi safejn u sakemm tissokta din is-sitwazzjoni.2. L-Istati Membri jistgħu jippermettu lill-familji li t-tfal tagħhom ikunu minuri u jattendu skola fl-Istat Membru li jibbenefikaw mill-kondizzjonijiet tar-residenza li jippermettu lit-tfal kkonċernati li jikkompletaw il-perjodu korrenti taż-żmien ta' l-iskola.KAPITOLU VIIs-SolidarjetàArtikolu 24Il-miżuri pprovvduti f'din id-Direttiva għandhom jibbenefikaw mill-Fond Ewropew tar-Rifuġjati stabbilit bid-deċiżjoni 2000/596/KE, skond it-termini stabbiliti f'din id-Direttiva.Artikolu 251. L-Istati Membri għandhom jirċievu persuni li jkunu eliġibbli għall-protezzjoni temporanja fi spirtu ta' solidarjetà Komunitarja. Dawn għandhom jindikaw - f'ċifri jew f'termini ġenerali - il-kapaċità tagħhom li jirċievu lil dawn il-persuni. Dan it-tagħrifi għandu jiġi ddikjarat skond id-Deċiżjoni tal-Kunsill riferita fl-Artikolu 5. Wara li tkun ġiet adottata din id-Deċiżjoni, l-Istati Membri jistgħu jindikaw il-kapaċità addizzjonali dwar kemm jistgħu jirċievu billi jinnotofikaw lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. Dan it-tagħrif għandu jitgħadda b'ħeffa lill-UNHCR.2. L-Istati Membri kkonċernati, filwaqt li jaġixxu f'koperazzjoni ma' l-organizzazzjonijiet internazzjonali kompetenti, għandhom jiżguraw illi l-persuni eliġibbli ddefiniti fid-Deċiżjoni tal-Kunsill riferita fl-Artikolu 5, li ma jkunux għadhom waslu fil-Komunità jkunu esprimew ix-xewqa tagħhom li jiġu rċevuti ġewwa t-territorju tagħhom.3. Meta n-numru ta' dawk li huma eliġibbli għal protezzjoni temporanja wara influss għall-għarrieda u massiv jaqbeż il-kapaċità tar-riċeviment riferit fil-paragrafu 1, il-Kunsill għandu, bħala materja ta' urġenza, jeżamina s-stwazzjoni u jieħu l-azzjoni approprjata, inkluż li jirrakkomanda appoġġ addizzjonali għall-Istati Membri affettwati.Artikolu 261. Għat-tul taż-żmien tal-protezzjoni temporanja, l-Istati Membri għandhom jikkoperaw bejn xulxin rigward it-trasferiment tar-residenza għall-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja minn Stat Membru għall-ieħor, bla ħsara għall-kunsens tal-persuni kkonċernati b'dan it-trasferiment.2. Stat Membru għandu jikkomunika r-rapporti għat-trasferiment lejn l-Istati Membri l-oħra u jinnotifika lill-Kummissjoni u lill-UNHCR. L-Istati Membri għandhom jgħarrfu lill-Istat Membru tat-talba dwar il-kapaċità tagħhom li jirċievu lil dawk li jiġu ttrasferiti.3. Fuq it-talba ta' Stat Membru ieħor, Stat Membru jista' jipprovdi t-tagħrif, kif iddikjarat fl-Anness II, dwar persuna li tkun qiegħda tgawdi l-protezzjoni temporanja li tkun meħtieġa sabiex tpi pproċessata materja skond dan l-Artikolu.4. Meta jsir trasferiment minn Stat Membru għall-ieħor, għandu jiskadi l-permess tar-residenza fl-Istat Membru tat-tluq u għandhom itemmu l-obbligi lejn il-persuni kkonċernati li jkollhom x'jaqsmu mal-protezzjoni temporanja fl-Istat Membru tat-tluq. L-Istat Membru ġdid ospitatur għandu jikkonċedi l-protezzjoni temporanja lill-persuni kkonċernati.5. L-Istati Membri għandhom jużaw il-pass mudell iddikjarat fl-Anness I rigward it-trasferimenti bejn l-Istati Membri tal-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja.KAPITOLU VIIIl-Koperazzjoni amministrattivaArtikolu 271. Għall-għanijiet tal-koperazzjoni amministrattiva meħtieġa sabiex tiġi implimentata l-protezzjoni temporanja, kull wieħed mill-Istati Membri għandu jaħtar punt nazzjonali tal-kuntatt, li l-indirizz tiegħu għandu jiġi kkomunikat lil xulxin u lill-Kummissjoni. F'għaqda mal-Kummissjoni, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri approprjati sabiex jistabbilixxu koperazzjoni diretta u skambju tat-tagħrif bejn l-awtoritajiet kompetenti.2. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw, regolarment u malajr kemm jista' jkun, l-informazzjoni li tirrigwarda n-numru tal-persuni li jgawdu l-protezzjoni temporanja u tagħrif sħiħ dwar il-liġijiet, ir-regolamenti u d-disposizzjonijiet amministrattivi nazzjonali tagħhom fejn tidħol l-implimentazzjoni tal-protezzjoni temporanja.KAPITOLU VIIIDisposizzjoniet SpeċjaliArtikolu 281. L-Istati Membri jistgħu jeskludu persuna mill-protezzjoni temporanja jekk:(a) ikun hemm raġunijiet serji li jiġi kkundsirat illi:(i) hu jew hi jkunu kkommettew delitt kontra l-paċi, delitt tal-gwerra, jew delitt kontra l-umanità, kif iddefiniti fl-istrumenti internazzjonali mfassla għalbiex jagħmlu disposizzjoni rigward dawn id-delitti;(ii) hu jew hi jkunu kkommettew delitt serju mhux politiku barra mill-Istat Membru tal-lqugħ qabel l-ammissjoni tiegħu jew tagħha f'dan l-Istat Membru bħala persuna li tgawdi l-protezzjoni temporanja. Il-gravità tal-persekuzzjoni mistennija trid tiġi ppreżenata kontra n-natura ta' l-offiża kriminali li tagħha tkun issuspettata l-persuna kkonċernata. B'mod partkolari, azzjonijiet krudili, saħanitra jekk kommess b'għan allegat politiku, jistgħu jiġu kklasifikati bħala delitti gravi mhux politiċi. Dan japplika kemm għall-parteċipanti fid-delitt u kemm għall-istigaturi tiegħu;(iii) hu jew hi jkunu nstabu ħatja ta' atti kuntrarju għall-għanijiet u l-prinċipji tan-Nazzjonijiet Uniti;(b) ikun hemm raġunijiet sodi sabiex hu jew hi jitqiesu bħala periklu għas-sigurtà ta' l-Istat Membru ospitatur jew, wara li jkunu nstabu ħatja minn setenza finali tal-qorti rigward delitt gravi, hu jew hi jkunu ta' periklu għall-komunità ta' l-Istat Membru ospitatur,2. Ir-raġunijiet għall-esklużjoni riferiti fil-paragrafu 1 għandhom ikunu msejsa biss fuq il-kondotta personali tal-persuna kkonċernata. Id-deċiżjonijiet jew il-miżuri dwar l-esklużjoni għandhom ikunu msesa fuq il-prinċipju tal-proporzjonalità.KAPITOLU IXDisposizzjonijiet finaliArtikolu 29Il-persuni li jkunu ġew esklużi mill-benefiċċju ta' protezzjoni temporanja jew ta' rijunifikazzjoni tal-familja minn Stat Membru għandhom ikunu intitolati li jagħmlu sfida legali fl-Istat Membru kkonċernat.Artikolu 30L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu r-regoli dwar il-penali li japplikaw għall-ksur tad-disposizzjonijiet nazzjonli adottati skond din id-Direttiva u għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jiżguraw li jiġu implimentati. Il-penali pprovvduti għandhom ikunu effettivi, ipproporzjonati u disswasivi.Artikolu 311. Mhux iktar tard minn sentejn wara d-data speċifikata fl-Artikolu 32, il-Kummisjoni għandha tirrapporta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-applikazzjoni ta' din id-Direttiva fl-Istati Membri u għandha tipproponi kull emenda li tkun meħtieġa. L-Istati Membri għandhom jibagħtu lill-Kummissjoni kull tagħrif li jkun approprjat sabiex jitfassal dan ir-rapport.2. Wara li jiġi ppreżentat ir-rapport riferit fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni għandha tirrapporta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-applikazzjoni ta' din id-Direttiva fl-Istati Membri mill inqas kull ħames snin.Artikolu 321. L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-disposizzjonijiet amministrattivi meħtieġa sabiex jikkonformaw ma' din id-Direttiva mhux iktar tard mill-31 ta' Diċembru 2002. Għandhom jgħarrfu lill-Kummissjoni b'dan minnufih.2. Meta l-Istati Membri jadottaw dawn il-miżuri, dawn għandu jkun fihom referenza għal din id-Direttiva jew għandhom jiġu akkumpanjati b'din ir-referenza fil-waqt tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Il-metodi dwar kif issir din ir-referenza għandhom jiġu stabbiliti mill-Istati Membri.Artikolu 33Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fil-jum tal-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej.Artikolu 34Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri skond it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea.Magħmula fi Brussel, fl-20 ta' Lulju 2001.Għall-KunsillIl-PresidentJ. Vande Lanotte[1] ĠU C 311 E, tal-31.10.2000, p. 251.[2] Opinjoni mogħtija fit-13 ta' Marzu 2001 (għadha mhix ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali).[3] ĠU C 155, tad-29.5.2001, p. 21.[4] Opinjoni mogħtija fit-13 ta' Ġunju 2001 (għadha mhix ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali).[5] ĠU C 262, tas-7.10.1995, p. 1.[6] ĠU L 63, tat-13.3.1996, p. 10[7] ĠU C 19, tal-20.1.1999, p. 1.[8] ĠU L 281, tat-23.11.1995, p. 31[9] ĠU L 252, tas-6.10.2000, p. 12.--------------------------------------------------ANNESS I+++++ TIFF +++++--------------------------------------------------ANNESS IIIt-tagħrif riferit fl-Artikoli 10, 15 u 26 tad-Direttiva jinkludi safejn u sakemm meħtieġ d-dokument jew iktar jew l-informazzjoni jew iktar li ġejjin:(a) l-informazzjoni personali tal-persuna kkonċernata (l-isem, in-nazzjonalità, id-data u l-post tat-twelid, l-istatus maritali, ir-relazzjoni familjari);(b) id-dokumenti ta' l-identità u d-dokumenti tal-vjaġġ tal-persuna kkonċernata;(ċ) id-dokumenti li jirrigwardaw ix-xiehda ta' relazzjoni familjari (iċ-ċertifikat taż-żwieġ, iċ-ċertifikat tat-twelid, iċ-ċertifikat ta' l-adozzjoni);(d) tagħrif ieħor essenzjali sabiex jiġu stabbiliti l-identità tal-persuna jew ir-relazzjoni familjari;(e) il-permessi tar-residenza, id-deċiżjonijiet rigward ir-rifjut tal-viża jew il-permess tar-residenza maħruġa lill-persuna kkonċernata mill-Istat Membru u d-dokumenti li jiffurmaw il-bażi tad-deċiżjonijiet;(f) l-applikazzjonijiet għall-viża u għall-permess tar-residenza ddepożitati mill-persuna kkonċernata u li jkunu għadhom pendenti fl-Istat Membru, u l-istadju milħuq fil-proċessar ta' dawn.L-Istat Membru li jipprovdi għandu jinnotifika kull tagħrif ikkorreġut lill-Istat Membru tat-talba.--------------------------------------------------