title: Direttiva (UE) 2016/2284 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-14 ta' Diċembru 2016 dwar it-tnaqqis tal-emissjonijiet nazzjonali ta' ċerti inkwinanti atmosferiċi, li temenda d-Direttiva 2003/35/KE u li tħassar id-Direttiva 2001/81/KE (Test b'rilevanza għaż-ŻEE )

text:
                  17.12.2016

                  MT

                  Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

                  L 344/1

            DIRETTIVA (UE) 2016/2284 TAL-PARLAMENT EWROPEW U TAL-KUNSILL
      tal-14 ta' Diċembru 2016
      dwar it-tnaqqis tal-emissjonijiet nazzjonali ta' ċerti inkwinanti atmosferiċi, li temenda d-Direttiva 2003/35/KE u li tħassar id-Direttiva 2001/81/KE
      (Test b'rilevanza għaż-ŻEE)
      IL-PARLAMENT EWROPEW U L-KUNSILL TAL-UNJONI EWROPEA,
      Wara li kkunsidraw it-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 192(1) tiegħu,
      Wara li kkunsidraw il-proposta mill-Kummissjoni Ewropea,
      Wara li l-abbozz tal-att leġislattiv intbagħat lill-parlamenti nazzjonali,
      Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (1),
      Wara li kkunsidraw l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni (2),
      Filwaqt li jaġixxu f'konformità mal-proċedura leġislattiva ordinarja (3),
      Billi:

                  (1)

                  F'dawn l-aħħar 20 sena sar progress sinifikanti fl-Unjoni fil-qasam tal-emissjonijiet antropoġeniċi fl-arja u fil-qasam tal-kwalità tal-arja, b'mod partikolari permezz ta' politika dedikata tal-Unjoni, inkluża l-Komunikazzjoni mill-Kummissjoni tal-21 ta' Settembru 2005 intitolata “Strateġija Tematika dwar it-Tniġġis tal-Arja” (it-“TSAP”). Id-Direttiva 2001/81/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (4) kellha rwol strumentali f'dak il-progress billi imponiet limiti fuq l-emissjonijiet annwali totali tal-Istati Membri mill-2010 'l quddiem ta' diossidu tal-kubrit (SO2), ta' ossidi tan-nitroġenu (NOx), ta' komposti organiċi volatili mhux metaniċi (NMVOC) u ta' ammonijaka (NH3). Bħala riżultat, bejn l-1990 u l-2010 l-emissjonijiet tad-diossidu tal-kubrit tnaqqsu bi 82 %, l-emissjonijiet tal-ossidi tan-nitroġenu tnaqqsu b'47 %, l-emissjonijiet ta' komposti organiċi volatili mhux metaniċi tnaqqsu b'56 % u l-emissjonijiet tal-ammonijaka tnaqqsu bi 28 % fl-Unjoni. Madankollu, kif indikat fil-Komumikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta' Diċembru 2013 intitolata “Programm għal Arja Nadifa għall-Ewropa” (“it-TSAP riveduta”), għad baqa' impatti negattivi sinifikanti fuq u riskji għas-saħħa tal-bniedem u l-ambjent.

                  (2)

                  Is-seba' Programm ta' Azzjoni Ambjentali (5) jikkonferma l-objettiv tal-Unjoni tul perijodu ta' żmien twil rigward il-politika tal-arja, li jintlaħqu livelli ta' kwalità tal-arja li ma jagħtux lok għal impatti negattivi sinifikanti fuq u riskji sinifikanti għas-saħħa tal-bniedem u l-ambjent, u jitlob, għal dak l-għan, li jkun hemm konformità sħiħa mal-leġislazzjoni attwali tal-Unjoni dwar il-kwalità tal-arja, miri u azzjonijiet strateġiċi għal wara l-2020, sforzi msaħħa f'oqsma fejn il-popolazzjoni u l-ekosistemi jinsabu esposti għal livelli għolja ta' inkwinanti tal-arja, u sinerġiji msaħħa bejn il-leġislazzjoni dwar il-kwalità tal-arja u l-objettivi tal-politika tal-Unjoni li ġew stabbiliti, b'mod partikolari, fir-rigward tat-tibdil fil-klima u tal-bijodiversità.

                  (3)

                  It-TSAP riveduta tistabbilixxi objettivi strateġiċi ġodda għall-perijodu sal-2030 bl-għan li toqrob aktar lejn l-objettiv tal-Unjoni tul perijodu ta' żmien twil dwar il-kwalità tal-arja.

                  (4)

                  L-Istati Membri u l-Unjoni jinsabu fil-proċess li jirratifikaw il-Konvenzjoni ta' Minamata dwar il-Merkurju tal-2013 tal-Programm tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Ambjent, li tfittex li tipproteġi s-saħħa tal-bniedem u l-ambjent permezz tat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-merkurju minn sorsi eżistenti u ġodda bil-ħsieb tad-dħul fis-seħħ tagħha fl-2017. Jenħtieġ li l-emissjonijiet rapportati ta' dak l-inkwinant jinżammu taħt sorveljanza mill-Kummissjoni.

                  (5)

                  L-Istati Membri u l-Unjoni huma partijiet għall-Konvenzjoni tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-Nazzjonijiet Uniti (UNECE) dwar it-Tniġġis Transkonfini tal-Arja Fuq Distanza Twila tal-1979 (“Konvenzjoni LRTAP”) u għal diversi Protokolli tagħha, inkluż il-Protokoll sabiex Titnaqqas l-Aċidifikazzjoni, l-Ewtrofikazzjoni u l-Ożonu Troposferiku tal-1999 li ġie rivedut fl-2012 (“il-Protokoll rivedut ta' Gothenburg”).

                  (6)

                  Rigward is-sena 2020 u s-snin ta' wara, il-Protokoll rivedut ta' Gothenburg jistabbilixxi impenji ġodda għat-tnaqqis tal-emissjonijiet, filwaqt li jieħu s-sena 2005 bħala s-sena bażi, għal kull parti fir-rigward ta' diossidu tal-kubrit, ossidi tan-nitroġenu, komposti organiċi volatili mhux metaniċi, ammonijaka u għall-partiċelli fini, jippromwovi tnaqqis tal-emissjonijiet ta' karbonju iswed u jitlob li jkun hemm ġbir u żamma ta' informazzjoni dwar l-effetti negattivi ta' konċentrazzjonijiet u depożizzjonijiet ta' inkwinanti tal-arja fuq is-saħħa tal-bniedem u l-ambjent u għal parteċipazzjoni fil-programmi orjentati lejn l-effetti skont il-Konvenzjoni LRTAP.

                  (7)

                  Għaldaqstant, jenħtieġ li l-limitu massimu nazzjonali tal-emissjonijiet stabbilit bid-Direttiva 2001/81/KE jiġi rivedut sabiex jinġieb konformi mal-impenji internazzjonali tal-Unjoni u tal-Istati Membri. Għal dak l-għan, l-impenji nazzjonali għat-tnaqqis tal-emissjonijiet għal kwalunkwe sena mill-2020 sal-2029 f'din id-Direttiva huma identiċi għal dawk stabbiliti fil-Protokoll rivedut ta' Gothenburg.

                  (8)

                  Jenħtieġ li l-Istati Membri jimplimentaw din id-Direttiva b'mod li jikkontribwixxi b'mod effikaċi għall-ilħuq tal-objettiv fit-tul tal-Unjoni rigward il-kwalità tal-arja kif appoġġjat mil-linji gwida tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa u tal-objettivi tal-Unjoni rigward il-bijodiversità u l-protezzjoni tal-ekosistemi billi l-livelli u d-depożizzjoni tat-tniġġis tal-arja minn inkwinanti aċidifikanti, ewtrofikanti u tal-ożonu jitnaqqsu għal livelli aktar baxxi mit-tagħbijiet u l-livelli kritiċi stabbiliti mill-Konvenzjoni LRTAP.

                  (9)

                  Jenħtieġ li din id-Direttiva tikkontribwixxi wkoll għall-ksib, b'mod kosteffikaċi, tal-objettivi dwar il-kwalità tal-arja stabbiliti fil-leġislazzjoni tal-Unjoni u għall-mitigazzjoni tal-impatti tat-tibdil fil-klima flimkien mat-titjib fil-kwalità tal-arja globalment u għat-titjib tas-sinerġiji mal-politika tal-Unjoni dwar il-klima u l-enerġija, filwaqt li tiġi evitata duplikazzjoni tal-leġislazzjoni eżistenti tal-Unjoni.

                  (10)

                  Din id-Direttiva tikkontribwixxi wkoll għat-tnaqqis tal-ispejjeż tat-tniġġis tal-arja relatati mas-saħħa fl-Unjoni billi ttejjeb il-benesseri taċ-ċittadini tal-Unjoni kif ukoll tiffavorixxi t-transizzjoni lejn ekonomija ekoloġika.

                  (11)

                  Jenħtieġ li din id-Direttiva tikkontribwixxi għat-tnaqqis progressiv tat-tniġġis tal-arja, filwaqt li tibni fuq tnaqqis li twettaq permezz ta' leġislazzjoni tal-Unjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors li tindirizza emissjonijiet ta' sustanzi speċifiċi.

                  (12)

                  Jenħtieġ li l-leġislazzjoni tal-Unjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors tikseb it-tnaqqis tal-emissjonijiet mistenni. L-identifikazzjoni ta' leġislazzjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors mhux effettiva tal-Unjoniu r-rispons għaliha fi stadju bikri huma essenzjali sabiex jintlaħqu l-objettivi aktar ġenerali marbutin mal-kwalità tal-arja, kif jidher mid-diskrepanza bejn l-emissjonijiet reali u l-emissjonijiet waqt test ta' ossidi tan-nitroġenu minn karozzi EURO 6 li jaħdmu bid-diżil.

                  (13)

                  Jenħtieġ li l--Istati Membri jkunu konformi mal-impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet stabbiliti f'din id-Direttiva mill-2020 sal-2029 u mill-2030 'il quddiem. Sabiex jiġi żgurat progress li jista' jintwera fit-twettiq tal-impenji tal-2030, jenħtieġ li l-Istati Membri għandhom jidentifikaw livelli ta' emissjonijiet indikattivi fl-2025 li jkunu teknikament fattibbli u ma jinvolvux spejjeż sproporzjonati, u jenħtieġ li jippruvaw ikunu konformi ma' tali livelli. Fejn l-emissjonijiet għall-2025 ma jistgħux jiġu limitati f'konformità mal-perkors ta' tnaqqis determinat, jenħtieġ li l-Istati Membri jispjegaw ir-raġunijiet għal dik id-devjazzjoni kif ukoll il-miżuri li jwasslu lill-Istati Membri lura fuq il-perkors tagħhom fir-rapporti sussegwenti tagħhom li jiġu mħejjija skont din id-Direttiva

                  (14)

                  L-impenji nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet stabbiliti f'din id-Direttiva għall-2030 'il quddiem huma bbażati fuq il-potenzjal għat-tnaqqis stmat ta' kull Stat Membru li jinsab fir-Rapport nru 16 tat-TSAP ta' Jannar 2015 (“TSAP 16”), dwar l-eżami tekniku tad-differenzi bejn l-istimi nazzjonali u dawk previsti tat-TSAP 16, u dwar l-objettiv politiku li jinżamm it-tnaqqis ġenerali tal-impatt fuq is-saħħa sal-2030 (meta mqabbel mal-2005) l-aktar viċin possibbli għal dak tal-proposta tal-Kummissjoni għal din id-Direttiva. Biex tiżdied it-trasparenza, jenħtieġ li l-Kummissjoni tippubblika s-suppożizzjonijiet sottostanti użati fit-TSAP 16.

                  (15)

                  Jenħtieġ li l-konformità ma' impenji nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet tiġi evalwata b'referenza għall-istatus metodoloġiku speċifiku fil-mument li fih kien ġie stabbilit l-impenn.

                  (16)

                  Jenħtieġ li r-rekwiżiti ta' rappurtar u l-impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet ikunu bbażati fuq il-konsum nazzjonali tal-enerġija u l-karburanti mibjugħa. Madankollu, xi Stati Membri jistgħu, skont il-Konvenzjoni LRTAP, li jużaw it-total tal-emissjonijiet nazzjonali kkalkulat abbażi tal-karburanti użati rigward is-settur tat-trasport bit-triq bħala bażi għall-konformità. Jenħtieġ li dik l-għażla tinżamm f'din id-Direttiva sabiex tiġi żgurata l-koerenza bejn il-liġi internazzjonali u dik tal-Unjoni.

                  (17)

                  Sabiex jiġu indirizzati xi wħud mill-inċertezzi inerenti fl-istabbiliment tal-impenji nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet, il-Protokoll rivedut ta' Gothenburg jinkludi flessibbiltajiet li jenħtieġ li jiġu inkorporati f'din id-Direttiva. B'mod partikolari, il-Protokoll rivedut ta' Gothenburg jistabbilixxi mekkaniżmu biex jiġu aġġustati l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet u għal medja ta' emissjonijiet annwali nazzjonali għal massimu ta' tliet snin meta jintlaħqu ċerti kondizzjonijiet. Barra minn hekk, jenħtieġ li jiġu stabbiliti flessibbiltajiet f'din id-Direttiva fejn timponi impenn għal tnaqqis, li jeċċedi t-tnaqqis kosteffikaċi identifikat fit-TSAP 16 u, wkoll biex l-Istati Membri jiġu assistiti f'każ ta' avvenimenti eċċezzjonali u mhux mistennija relatati mal-ġenerazzjoni jew il-provvista tal-enerġija dment li jintlaħqu dawk il-kondizzjonijiet speċifiċi. L-użu ta' dawk il-flessibbiltajiet għandu jkun mmonitorjat mill-Kummissjoni filwaqt li jittieħed kont tal-gwida żviluppata skont il-Konvenzjoni LRTAP. Għall-finijiet ta' valutazzjoni tal-applikazzjonijiet għal aġġustamenti, l-impenji ta' tnaqqis tal-emissjoni għall-perijodu bejn 2020 u 2029 jenħtieġ li jiġu kkunsidrati li kienu stabbiliti fl-4 ta' Mejju 2012, id-data meta ġie rivedut il-Protokoll ta' Gothenburg.

                  (18)

                  Jenħtieġ li kull Stat Membru jfassal, jadotta u jimplimenta programm nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja bil-ħsieb li jilħaq l-impenji tiegħu għat-tnaqqis tal-emissjonijiet, u biex jagħti kontribut effettiv għall-kisba tal-objettivi dwar il-kwalità tal-arja. Għal dak l-għan, jenħtieġ li l-Istati Membri jqisu l-ħtieġa li jitnaqqsu l-emissjonijiet, b'mod partikolari ta' ossidi tan-nitroġenu u partiċelli fini, f'żoni u f'agglomerazzjonijiet li huma affettwati minn konċentrazzjonijiet eċċessivi ta' inkwinanti tal-arja u/jew f'dawk iż-żoni u f'agglomerazzjonijiet li jikkontribwixxu b'mod sinifikanti għat-tniġġis tal-arja f'żoni u f'agglomerazzjonijiet oħra, inkluż f'pajjiżi ġirien. Għal dak l-għan, jinħtieġ li l-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja jikkontribwixxu għall-implimentazzjoni b'suċċess tal-pjanijiet dwar il-kwalità tal-arja stabbiliti skont l-Artikolu 23 tad-Direttiva 2008/50/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (6).

                  (19)

                  Sabiex jitnaqqsu l-emissjonijiet minn sorsi antropoġeniċi, jenħtieġ li l-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja jikkunsidraw miżuri applikabbli għas-setturi rilevanti kollha, inklużi l-agrikoltura, l-enerġija, l-industrija, it-trasport bit-triq, it-tbaħħir intern, it-tisħin domestiku u l-użu ta' makkinarju mobbli mhux tat-triq u solventi. Madankollu, jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu intitolati li jiddeċiedu dwar il-miżuri li jadottaw sabiex jikkonformaw mat-twettiq tal-impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet stabbiliti f'din id-Direttiva.

                  (20)

                  Fit-tfassil ta' programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja, jenħtieġ li l-Istati Membri jieħdu kont tal-aħjar prattiki biex jiġu indirizzati, fost oħrajn,l-inkwinantil-aktar ta' ħsara fil-kamp ta' applikazzjoni ta' din id-Direttiva fir-rigward ta' gruppi sensittivi tal-popolazzjoni umana.

                  (21)

                  L-agrikoltura tagħti kontribut importanti għal emissjonijiet atmosferiċi ta' ammonijaka u partiċelli fini. Sabiex jitnaqqsu dawk l-emissjonijiet, jenħtieġ li l-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja jinkludu miżuri applikabbli għas-settur agrikolu. Jenħtieġ li tali miżuri jkunu kosteffikaċi u bbażati fuq informazzjoni u data speċifiċi, filwaqt li jittieħed kont tal-progress xjentifiku u l-miżuri preċedenti meħuda mill-Istati Membri. Il-politika agrikola komuni toffri lill-Istati Membri l-possibbiltà li jikkontribwixxu għall-kwalità tal-arja b'miżuri speċifiċi. Evalwazzjoni fil-ġejjieni ser tipprovdi fehim aħjar tal-effetti ta' dawk il-miżuri.

                  (22)

                  Jenħtieġ li t-titjib fil-kwalità tal-arja jinkiseb permezz ta' miżuri proporzjonati. Meta jieħdu miżuri li ser jiġu inklużi fi programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja li jkunu applikabbli għas-settur agrikolu, jenħtieġ li l-Istati Membri jiżguraw li jittieħed kont b'mod sħiħ tal-impatti tagħhom fuq azjendi agrikoli żgħar sabiex tiġi limitata, kemm jista' jkun possibbli, kwalunkwe spiża addizzjonali.

                  (23)

                  Meta ċerti miżuri meħuda taħt il-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja immirati għall-prevenzjoni tal-emissjonijiet fis-settur tal-agrikoltura jkunu eliġibbli għal appoġġ finanzjarju, b'mod partikolari miżuri minn azjendi agrikoli li jeħtieġu bidliet sinifikanti ta' prattiki jew investimenti sinifikanti, jenħtieġ li l-Kummissjoni tiffaċilita l-aċċess għal tali appoġġ finanzjarju u għal fondi oħrajn disponibbli tal-Unjoni.

                  (24)

                  Sabiex jitnaqqsu l-emissjonijiet, jenħtieġ li l-Istati Membri jikkunsidraw li jappoġġjaw il-bidla lejn investimenti f'teknoloġiji nodfa u effiċjenti. L-innovazzjoni tista' tgħin biex tittejjeb is-sostenibbiltà u jissolvew il-problemi f'ras il-għajn, billi ttejjeb ir-reazzjonijiet settorjali għall-isfidi tal-kwalità tal-arja.

                  (25)

                  Programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja, inkluż l-analiżi li tappoġġa l-identifikazzjoni ta' politiki u miżuri, jenħtieġ li jiġu aġġornati b'mod regolari.

                  (26)

                  Sabiex ifasslu programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja li huma infurmati tajjeb u sabiex ifasslu kwalunkwe aġġornamenti sinifikanti, jenħtieġ li l-Istati Membri jagħmlu dawk il-programmi u aġġornamenti soġġetti għal konsultazzjoni mal-pubbliku u mal-awtoritajiet kompetenti fil-livelli kollha u fi żmien meta l-għażliet kollha rigward il-politiki u l-miżuri jkunu miftuħa. L-Istati Membri għandhom jipparteċipaw f'konsultazzjonijiet transkonfinali fejn l-implimentazzjoni tal-programm tagħhom tista' taffettwa l-kwalità tal-arja fi Stat Membru jew pajjiż terz ieħor, b'konformità mar-rekwiżiti stabbiliti fil-liġi tal-Unjoni u dik internazzjonali, inkluż il-Konvenzjoni tal-UNECE dwar il-Valutazzjoni tal-Impatt Ambjentali f'Kuntest Transkonfinali (il-“Konvenzjoni Espoo”) tal-1991 u l-Protokoll tagħha dwar il-Valutazzjoni Strateġika Ambjentali tal-2003.

                  (27)

                  L-għan ta' din id-Direttiva, fost oħrajn, huwa li tħares is-saħħa tal-bnedmin. Kif il-Qorti tal-Ġustizzja indikat f'bosta okkażjonijiet, tkun inkompatibbli mal-effett vinkolanti li t-tielet paragrafu tal-Artikolu 288 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) jagħti lil direttiva li teskludi, fil-prinċipju, il-possibbiltà ta' obbligu impost minn direttiva milli jiġi invokat minn persuni konċernati. Dik il-konsiderazzjoni tapplika partikolarment b'rabta ma' direttiva li għandha l-objettiv li tikkontrolla u tnaqqas it-tniġġis atmosferiku u li hi mfassla, għaldaqstant, biex tħares is-saħħa tal-bnedmin.

                  (28)

                  Jenħtieġ li l--Istati Membri jippreparaw u jirrappurtaw inventarji u projezzjonijiet nazzjonali ta' emissjonijiet kif ukoll rapporti tal-inventarju informattivi dwar l-inkwinanti kollha tal-arja koperti minn din id-Direttiva, li mbagħad jenħtieġ li jippermettu lill-Unjoni li tikkonforma mad-dmirijiet tagħha ta' rappurtaġġ skont il-Konvenzjoni LRTAP u l-Protokolli tagħha.

                  (29)

                  Sabiex tinżamm il-konsistenza ġenerali għall-Unjoni kollha kemm hi, jenħtieġ li l-Istati Membri jiżguraw li r-rappurtar tagħhom lill-Kummissjoni dwar l-inventarji u l-projezzjonijiet nazzjonali tagħhom dwar l-emissjonijiet kif ukoll ir-rapporti tal-inventarju informattivi jkunu konsistenti bis-sħiħ mar-rappurtar tagħhom skont il-Konvenzjoni LRTAP.

                  (30)

                  Sabiex tiġi valutata l-effettività tal-impenji nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet stabbiliti f'din id-Direttiva, jenħtieġ li l-Istati Membri jimmonitorjaw ukoll l-impatti tat-tniġġis tal-arja fuq l-ekosistemi terrestri u akkwatiċi, u jirrappurtaw it-tali impatti. Sabiex jiġi żgurat approċċ kosteffikaċi, jenħtieġ li l-Istati Membri jkunu jistgħu jużaw l-indikaturi fakultattivi ta' monitoraġġ imsemmija f'din id-Direttiva u jenħtieġ li jikkoordinaw ma' programmi ta' monitoraġġ oħra stabbiliti skont id-Direttivi relatati u, jekk adatt, il-Konvenzjoni LRTAP.

                  (31)

                  Jenħtieġ li jiġi stabbilit Forum Ewropew dwar l-Arja Nadifa, li jinvolvi l-partijiet interessati kollha inkluż l-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri fil-livelli rilevanti kollha, għall-iskambju tal-esperjenza u l-prattiki tajba, b'mod partikolari biex jingħata kontribut għall-gwida u tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni koordinata tal-leġislazzjoni u l-politiki tal-Unjoni relatati mat-titjib tal-kwalità tal-arja.

                  (32)

                  F'konformità mad-Direttiva 2003/4/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (7), jenħtieġ li l-Istati Membri jiżguraw tixrid attiv u sistematiku ta' informazzjoni permezz ta' mezzi elettroniċi.

                  (33)

                  Jeħtieġ li d-Direttiva 2003/35/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (8) tiġi emendata sabiex tiġi żgurata l-konsistenza ta' dik id-Direttiva mal-Konvenzjoni tal-UNECE dwar l-Aċċess għall-Informazzjoni, il-Parteċipazzjoni Pubblika fit-Teħid ta' Deċiżjonijiet u l-Aċċess għall-Ġustizzja fi Kwistjonijiet Relatati mal-Ambjent tal-1998 (il-“Konvenzjoni Aarhus”).

                  (34)

                  Sabiex jittieħed kont tal-iżviluppi tekniċi u internazzjonali, jenħtieġ li s-setgħa li jiġu adottati atti f'konformità mal-Artikolu 290 tat-TFUE tiġi delegata lill-Kummissjoni fir-rigward tal-emendar tal-Anness I, kif ukoll il-Parti 2 tal-Anness III u l-Anness IV, biex jiġu adattati għall-iżviluppi fi ħdan il-qafas tal-Konvenzjoni LRTAP u fir-rigward tal-emendar tal-Anness V biex jiġi adattat għall-progress tekniku u xjentifiku u għal żviluppi fi ħdan il-qafas tal-Konvenzjoni LRTAP. Huwa partikolarment importanti li l-Kummissjoni twettaq konsultazzjonijiet xierqa matul ix-xogħol tagħha ta' tħejjija, inkluż fil-livell ta' esperti, u li dawk il-konsultazzjonijiet jiġu mwettqa f'konformità mal-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet (9). B'mod partikolari, biex tiġi żgurata parteċipazzjoni ugwali fit-tħejjija ta' atti delegati, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill jirċievu d-dokumenti kollha fl-istess ħin li jirċevuhom l-esperti tal-Istati Membri, u l-esperti tagħhom ikollhom aċċess sistematiku għal-laqgħat tal-gruppi tal-esperti tal-Kummissjoni li jittrattaw it-tħejjija ta' atti delegati.

                  (35)

                  Sabiex jiġu żgurati kondizzjonijiet uniformi għall-implimentazzjoni ta' flessibbiltajiet u programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja skont din id-Direttiva, jenħtieġ li s-setgħat ta' implimentazzjoni jiġu konferiti fuq il-Kummissjoni. Dawn is-setgħat jenħtieġ li jiġu eżerċitati skont ir-Regolament (KE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (10).

                  (36)

                  Jenħtieġ li l-Istati Membri jistabbilixxu regoli dwar penali applikabbli għall-ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali adottati skont din id-Direttiva u jiżguraw li dawn jiġu implimentati. Jenħtieġ li dawk il-penali jkunu effikaċi, proporzjonati u dissważivi.

                  (37)

                  Bil-ħsieb tan-natura u l-punt safejn il-modifiki li jenħtieġ li jsiru għad-Direttiva 2001/81/KE jridu jkopru, jenħtieġ li dik id-Direttiva tiġi mibdula sabiex jittejbu ċ-ċertezza, iċ-ċarezza, u t-trasparenza legali u s-simplifikazzjoni leġislattiva. Sabiex tiġi żgurata l-kontinwità fit-titjib tal-kwalità tal-arja, jenħtieġ li l-Istati Membri jikkonformaw mal-livelli massimi tal-emissjonijiet stabbiliti fid-Direttiva 2001/81/KE sakemm l-impenji nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet stabbiliti f'din id-Direttiva jsiru applikabbli fl-2020.

                  (38)

                  Peress li l-objettiv ta' din id-Direttiva, jiġifieri li jiġi żgurat livell għoli ta' protezzjoni għall-ambjent u għas-saħħa tal-bnedmin, ma jistax jintlaħaq b'mod suffiċjenti mill-Istati Membri, iżda minflok, minħabba n-natura transkonfinali tat-tniġġis tal-arja, jista' jintlaħaq aħjar fuq il-livell tal-Unjoni, l-Unjoni tista' tadotta miżuri skont il-prinċipju tas-sussidjarjetà kif stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea. F'konformità mal-prinċipju ta' proporzjonalità, kif stabbilit f'dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li huwa meħtieġ sabiex jinkiseb dak l-objettiv.

                  (39)

                  F'konformità mad-Dikjarazzjoni Politika Konġunta tat-28 ta' Settembru 2011 tal-Istati Membri u tal-Kummissjoni dwar id-dokumenti ta' spjegazzjoni (11), l-Istati Membri refgħu r-responsabbiltà li jakkumpanjaw, f'każijiet ġustifikati, in-notifika tal-miżuri ta' traspożizzjoni tagħhom b'dokument wieħed jew iktar li jispjega(w) ir-relazzjoni bejn il-komponenti ta' direttiva u l-partijiet korrispondenti tal-istrumenti ta' traspożizzjoni nazzjonali. Fir-rigward ta' din id-Direttiva, il-leġislatur jikkunsidra li t-trasmissjoni ta' dawn id-dokumenti għandha tkun ġustifikata,

            ADOTTAW DIN ID-DIRETTIVA:
      Artikolu 1
      Objettivi u suġġett
      1.   Sabiex tersaq lejn il-ksib ta' livelli tal-kwalità tal-arja li ma jirriżultawx f'impatti negattivi sinifikanti fuq u riskji għas-saħħa tal-bniedem u l-ambjent, din id-Direttiva tistabbilixxi l-impenji tat-tnaqqis tal-emissjonijiet għall-emissjonijiet atmosferiċi antropoġeniċi ta' diossidu tal-kubrit (SO2), ossidi tan-nitroġenu (NOx), komposti organiċi volatili mhux metaniċi (NMVOC), ammonijaka (NH3) u partiċelli fini (PM2,5) tal-Istati Membri u tirrikjedi li jitfasslu, jiġu adottati u implimentati programmi nazzjonali ta' kontroll tat-tniġġis tal-arja u li jiġu sorveljati u rappurtati l-emissjonijiet għal dawk l-inkwinanti u għall-inkwinantil-oħra msemmija fl-Anness I, kif ukoll l-impatti tagħhom.
      2.   Din id-Direttiva tikkontribwixxi wkoll biex jinkisbu:

                  (a)

                  l-objettivi dwar il-kwalità tal-arja stabbiliti fil-leġislazzjoni tal-Unjoni u progress lejn l-objettiv fit-tul tal-Unjoni li tilħaq livelli ta' kwalità tal-arja konformi mal-linji gwida dwar il-kwalità tal-arja ppubblikati mill-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa;

                  (b)

                  l-objettivi tal-Unjoni dwar il-bijodiversità u l-ekosistemi f'konformità mas-Seba' Programm ta' Azzjoni Ambjentali;

                  (c)

                  it-tisħiħ ta' sinerġiji bejn il-politika tal-Unjoni dwar il-kwalità tal-arja u politiki rilevanti oħra tal-Unjoni, b'mod partikolari l-politiki tal-klima u l-enerġija.

            Artikolu 2
      Kamp ta' applikazzjoni
      1.   Din id-Direttiva għandha tapplika għal emissjonijiet tal-inkwinantimsemmija fl-Anness I mis-sorsi kollha li jinsabu fit-territorju tal-Istati Membri, fiż-żoni ekonomiċi esklużivi tagħhom u fiż-żoni tagħhom ta' kontroll tat-tniġġis.
      2.   Din id-Direttiva ma tkoprix l-emissjonijiet fil-Gżejjer Kanarji, id-dipartimenti Franċiżi extra-Ewropej, il-Madejra u l-Azores.
      Artikolu 3
      Definizzjonijiet
      Għall-finijiet ta' din id-Direttiva, japplikaw id-definizzjonijiet li ġejjin:

                  (1)

                  “emissjoni” tfisser ir-rilaxx ta' sustanza minn punt jew sors diffuż fl-atmosfera;

                  (2)

                  “emissjonijiet antropoġeniċi” tfisser l-emissjonijiet atmosferiċi ta' inkwinanti assoċjati mal-attivitajiet tal-bniedem;

                  (3)

                  “prekursuri tal-ożonu” tfisser ossidi tan-nitroġenu, komposti volatili organiċi mhux metaniċi, metan u monossidu tal-karbonju;

                  (4)

                  “objettivi ta' kwalità tal-arja” tfisser il-valuri ta' limitu, il-valuri mira u l-obbligi tal-konċentrazzjoni tal-espożizzjoni għall-kwalità tal-arja stabbiliti fid-Direttiva 2008/50/KE u d-Direttiva 2004/107/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (12);

                  (5)

                  “diossidu tal-kubrit” jew “SO2” tfisser il-komposti kollha tal-kubrit espressi bħala diossidu tal-kubrit, inkluż it-trijossidu tal-kubrit (SO3), l-aċidu tal-kubrit (H2SO4), u komposti ridotti tal-kubrit bħas-sulfur tal-idroġenu (H2S), merkaptani u sulfidi tad-dimetil;

                  (6)

                  “ossidi tan-nitroġenu” jew “NOx” tfisser monossidu tan-nitroġenu u diossidu tan-nitroġenu, espressi bħala diossidu tan-nitroġenu;

                  (7)

                  “komposti organiċi volatili mhux metaniċi” jew “NMVOC” tfisser il-komposti organiċi kollha, għajr il-metan, li huma kapaċi jipproduċu ossidanti fotokimiċi permezz ta' reazzjoni ma' ossidi tan-nitroġenu fil-preżenza tad-dawl tax-xemx;

                  (8)

                  “partiċelli fini” jew “PM2,5” tfisser partikoli b'dijametru ajrudinamiku daqs jew anqas minn 2,5 mikrometri (μm);

                  (9)

                  “karbonju iswed” jew “BC” tfisser partiċelli karbonjużi li jassorbu d-dawl;

                  (10)

                  “impenn nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet” tfisser l-obbligu tal-Istati Membri fit--tnaqqis ta' emissjonijiet ta' sustanza; tispeċifika it-tnaqqis ta' emissjonijiet li bħala minimu għandu jintlaħaqt fis-sena kalendarja mira' bħala perċentwal tat-total ta' emissjonijiet rilaxxati matul is-sena bażi (2005);

                  (11)

                  “ċiklu tal-inżul u tat-tluq” tfisser iċ-ċiklu li jinkludi l-mument li l-ajruplan jidħol minn u joħroġ għal fuq ir-runway, il-ġirja għat-tluq, x'ħin jinqata' mill-art, x'ħin javviċina r-runway, l-inżul u l-attivitajiet l-oħra kollha tal-ajruplan li jseħħu f'altitudni ta' inqas minn 3 000 pied;

                  (12)

                  “traffiku marittimu internazzjonali” tfisser vjaġġi fuq il-baħar jew f'ilmijiet kostali ta' bastimenti tal-bnadar kollha, għajr bastimenti tas-sajd, li jitilqu mit-territorju ta' pajjiż wieħed u li jaslu fit-territorju ta' pajjiż ieħor;

                  (13)

                  “żona ta' kontroll tat-tniġġis” tfisser żona tal-baħar li tinsab mhux aktar minn 200 mil nawtiku bogħod mil-linji ta' referenza li minnhom titkejjel il-wisa' tal-baħar territorjali, stabbilita minn Stat Membru għall-prevenzjoni, it-tnaqqis u l-kontroll tat-tniġġis minn bastimenti skont ir-regoli u l-istandards internazzjonali applikabbli;

                  (14)

                  “Leġislazzjoni tal-Unjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors” tfisser leġislazzjoni tal-Unjoni bil-għan li jitnaqqsu l-emissjonijiet ta' inkwinantital-arja koperti minn din id-Direttiva billi jittieħdu miżuri ta' mitigazzjoni fis-sors.

            Artikolu 4
      Impenji nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet
      1.   Bħala minimu, l-Istati Membri għandhom jillimitaw l-emissjonijiet antropoġeniċi annwali tagħhom ta' diossidu tal-kubrit, ta' ossidi tan-nitroġenu, komposti organiċi volatili mhux metaniċi, ammonijaka, u partiċelli fini b'konformità mal-impenji nazzjonali għat-tnaqqis ta' emissjonijiet applikabbli mill-2020 sal-2029 u mill-2030 'il quddiem, kif stabbilit fl-Anness II.
      2.   Mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 1, l-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa bil-għan li jillimitaw l-emissjonijiet antropoġeniċi tal-2025 tagħhom ta' diossidu tal-kubrit, ossidi tan-nitroġenu, komposti organiċi volatili mhux metaniċi, ammonijaka u partiċelli fini5. Il-livelli indikattivi ta' dawk l-emissjonijiet għandhom jiġu determinati permezz ta' perkors ta' tnaqqis lineari stabbilit bejn il-livelli tal-emissjonijiet tagħhom definiti mill-impenji għat-tnaqqis tal-emissjonijiet għall-2020 u l-livelli ta' emissjonijiet definiti mill-impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet għall-2030.
      L-Istati Membri jistgħu jsegwu perkors ta' tnaqqis mhux lineari jekk dan ikun ekonomikament jew teknikament aktar effiċjenti, u sakemm mill-2025 dan jingħaqad progressivament mal-perkors ta' tnaqqis lineari u sakemm ma jaffettwa ebda impenn ta' tnaqqis ta' emissjoni għall-2030. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu dak il-perkors ta' tnaqqis lineari u r-raġunijiet għaliex ikunu qed isegwuh fil-programmi nazzjonali ta' kontroll tat-tniġġis tal-arja li għandhom jiġu ppreżentati lill-Kummissjoni f'konformità mal-Artikolu 10(1).
      Fejn l-emissjonijiet għall-2025 ma jistgħux jiġu limitati f'konformità mal-perkors tat-tnaqqis determinat, l-Istati Membri għandhom jispjegaw ir-raġunijiet għal dik id-devjazzjoni kif ukoll il-miżuri li jwasslu lill-Istati Membri lura fuq il-perkors tagħhom fir-rapporti tal-inventarju informattivi sussegwenti tagħhom li għandhom jiġu pprovduti lill-Kummissjoni f'konformità mal-Artikolu 10(2).
      3.   L-emissjonijiet li ġejjin mhumiex meqjusa għall-fini ta' konformità mal-paragrafi 1 u 2:

                  (a)

                  emissjonijiet mill-ajruplani lil hinn miċ-ċiklu ta' nżul u tlugħ;

                  (b)

                  emissjonijiet mit-traffiku marittimu nazzjonali lejn u mit-territorji msemmija fl-Artikolu 2(2);

                  (c)

                  emissjonijiet minn traffiku marittimu internazzjonali;

                  (d)

                  emissjonijiet ta' ossidi tan-nitroġenu u komposti organiċi volatili mhux metaniċi minn attivitajiet li jaqgħu taħt in-Nomenklatura 2014 għar-Rappurtar (NFR) kif previst mill-kategoriji 3B (ġestjoni ta' demel) u 3D (ħamriji agrikoli) tal-Konvenzjoni LRTAP.

            Artikolu 5
      Flessibbiltajiet
      1.   L-Istati Membri jistgħu jistabbilixxu, f'konformità mal-Parti 4 tal-Anness IV, inventarji nazzjonali annwali aġġustati tal-emissjonijiet għal diossidu tal-kubrit, ossidi tan-nitroġenu, komposti organiċi volatili mhux metaniċi, ammonijaka u partiċelli fini, meta n-nuqqas ta' konformità mal-impenji nazzjonali tagħhom għat-tnaqqis ta' emissjonijiet jirriżulta mill-applikazzjoni ta' metodi ta' inventarji tal-emissjonijiet imtejba aġġornati skont l-għarfien xjentifiku.
      Għall-fini tad-determinazzjoni ta' jekk il-kondizzjonijiet rilevanti stabbiliti fil-Parti 4 tal-Anness IV humiex sodisfatti, l-impenji għat-tnaqqis tal-emissjonijiet għas-snin 2020 sa 2029 għandhom jiġu kkunsidrati li ġew stabbiliti fl-4 ta' Mejju 2012.
      Mill-2025 il-kondizzjonijiet addizzjonali li ġejjin għandhom japplikaw għall-aġġustamenti fil-każ li jkun hemm fatturi ta' emissjonijietli jkunu differenti b'mod sinifikanti minn kategoriji ta' sorsi speċifiċi meta mqabbla ma' dawk li kienu mistennija bħala riżultat tal-implimentazzjoni ta' norma jew standard partikolari skont il-leġislazzjoni tal-Unjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors, skont il-punti 1(d)(ii) u (iii) tal-Parti 4 tal-Anness IV:

                  (a)

                  l-Istat Membru ikkonċernat, wara li jkun qies is-sejbiet tal-programmi nazzjonali ta' spezzjoni u infurzar li jissorveljaw l-effettività tal-leġislazzjoni tal-Unjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors, juri li l-fatturi differenti b'mod sinifikanti ma jirriżultawx mill-implimentazzjoni tagħha fil-pajjiż jew l-infurzar ta' dik il-leġislazzjoni;

                  (b)

                  l-Istat Membru kkonċernat ikun informa lill-Kummissjoni bid-differenza sinifikanti fil-fatturi ta' emissjoni li, skont l-Artikolu 11(2), għandha tinvestiga l-ħtieġa għal azzjoni ulterjuri.

            2.   Jekk f'sena partikolari Stat Membru, minħabba xitwa eċċezzjonalment kiesħa jew sajf eċċezzjonalment niexef, ma jkunx jista' jkun konformi mal-impenji tiegħu għat-tnaqqis tal-emissjonijiet, huwa jista' jikkonforma ma' dawk l-impenji billi jieħu medja tal-emissjonijiet annwali nazzjonali tiegħu għas-sena inkwistjoni u s-sena ta' qabel dik is-sena u s-sena ta' wara, sakemm din il-medja ma taqbiżx il-livell ta' emissjonijiet annwali nazzjonali determinat mill-impenn tal-Istat Membru.
      3.   Jekk f'sena partikolari Stat Membru, li għalih impenn ta' tnaqqis wieħed jew aktar stabbiliti fl-Anness II huma stabbiliti f'livell aktar strett mit-tnaqqis kosteffikaċi identifikat fit-TSAP 16, ma jistax jikkonforma mal-impenn ta' tnaqqis ta' emissjonijiet rilevanti wara li jkun implimenta l-miżuri kosteffikaċi kollha, għandu jitqies li qed jikkonforma ma dak l-impenn għat-tnaqqis ta' emissjonijiet rilevanti għal massimu ta' ħames snin, sakemm għal kull waħda minn dawk is-snin jikkumpensa għal dak in--nuqqas ta' konformità permezz ta' tnaqqis ekwivalenti tal-emissjonijiet ta' inkwinantieħor imsemmi fl-Anness II.
      4.   Stat Membru għandu jitqies li jikkonforma mal-obbligi tiegħu skont l-Artikolu 4 għal massimu ta' tliet snin, meta n-nuqqas ta' konformità mal-impenji tiegħu għat-tnaqqis tal-emissjonijiet għas-sustanzi li jniġġsu rilevanti jirriżulta minn interruzzjoni jew telf ta' kapaċità għal għarrieda u eċċezzjonali fis-sistema tal-provvista jew produzzjoni tal-enerġija u/jew tat-tisħin, li ma setax jiġi raġonevolment previst, u sakemm jintlaħqu l-kondizzjonijiet li ġejjin:

                  (a)

                  l-Istat Membru ikkonċernat ikun wera li jkunu saru l-isforzi kollha raġonevoli, inkluż l-implimentazzjoni ta' miżuri u politiki ġodda, biex tiġi żgurata l-konformità, u li jkunu ser jibqgħu jsiru biex il-perijodu ta' nuqqas ta' konformità jinżamm qasir kemm jista' jkun; u

                  (b)

                  l-Istat Membru ikkonċernat ikun wera li l-implimentazzjoni ta' miżuri u politiki addizzjonali ma' dawk imsemmija fil-punt (a) twassal għal spejjeż sproporzjonati, li jqiegħdu sostanzjalment f'periklu s-sigurtà tal-enerġija nazzjonali, jew joħolqu riskju sostanzjali ta' faqar enerġetiku għal parti sinifikanti tal-popolazzjoni.

            5.   L-Istati Membri li biħsiebhom japplikaw il-paragrafu 1, 2, 3 jew 4 għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni dwar dan sal-15 ta' Frar tas-sena ta' rappurtar konċernata. Dik l-informazzjoni għandha tinkludi l-inkwinanti u l-oqsma kkonċernati u, fejn disponibbli, il-kobor tal-impatti fuq l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet.
      6.   Il-Kummissjoni, bl-assistenza tal-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent, għandha teżamina u tevalwa jekk l-użu ta' kwalunkwe flessibbiltà għal sena partikolari jissodisfax il-kondizzjonijiet rilevanti stabbiliti fil-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu u fil-Parti 4 tal-Anness IV, jew fil-paragrafi 2, 3 jew 4 ta' dan l-Artikolu, fejn applikabbli.
      Fejn il-Kummissjoni tikkunsidra li l-użu ta' flessibbiltà mogħtija ma jkunx f'konformità mal-kondizzjonijiet rilevanti stabbiliti fil-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu u fil-Parti 4 tal-Anness IV, jew fil-paragrafi 2, 3 jew 4 ta' dan l-Artikolu, hija għandha tadotta deċiżjoni fi żmien disa' xhur mid-data tal-wasla tar-rapport rilevanti msemmi fl-Artikolu 8(4), li tinforma lill-Istat Membru kkonċernat li l-użu ta' dik il-flessibbiltà ma jistax jiġi aċċettat u tiddikjara r-raġunijiet għal dak ir-rifjut. Fejn il-Kummissjoni ma tqajjem ebda oġġezzjoni fi żmien disa' xhur mid-data tal-wasla tar-rapport rilevanti msemmi fl-Artikolu 8(4), l-Istat Membru kkonċernat għandu jqis l-użu ta' dik il-flessibbiltà bħala valida u aċċettata għal dik is-sena.
      7.   Il-Kummissjoni tista' tadotta atti ta' implimentazzjoni li jispeċifikaw ir-regoli dettaljati għall-użu tal-flessibbiltajiet imsemmijin fil-paragrafi 1, 2, 3 u 4 ta' dan l-Artikolu. Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati f'konformità mal-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 17.
      8.   Il-Kummissjoni, meta teżerċita s-setgħat tagħha skont il-paragrafi 6 u 7, għandha tqis id-dokumenti ta' gwida rilevanti żviluppati skont il-Konvenzjoni LRTAP.
      Artikolu 6
      Programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja
      1.   L-Istati Membri għandhom ifasslu, jadottaw u jimplimentaw il-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja rispettivi tagħhom f'konformità mal-Parti 1 tal-Anness III sabiex jillimitaw l-emissjonijiet antropoġeniċi annwali tagħhom f'konformità mal-Artikolu 4, u biex jikkontribwixxu għall-ksib tal-objettivi ta' din id-Direttiva skont l-Artikolu 1(1).
      2.   Fit-tfassil, l-adozzjoni u l-implimentazzjoni tal-programm imsemmi fil-paragrafu 1, l-Istati Membri għandhom:

                  (a)

                  jivvalutaw sa liema punt is-sorsi nazzjonali ta' emissjonijiet x'aktarx li jkollhom impatt fuq il-kwalità tal-arja fit-territorji tagħhom u fl-Istati Membri ġirien tagħhom bl-użu, fejn adatt, tad-data u l-metodoloġiji żviluppati bħala parti mill-Programm Ewropew għall-Monitoraġġ u l-Evalwazzjoni (EMEP) skont il-Protokoll għall-Konvenzjoni LRTAP dwar il-finanzjament fit-tul tal-programm ta' kooperazzjoni għall-monitoraġġ u l-evalwazzjoni tat-trasmissjoni fuq medda twila ta' inkwinanti tal-arja fl-Ewropa;

                  (b)

                  iqisu l-ħtieġa li jitnaqqsu l-emissjonijiet ta' inkwinanti tal-arja sabiex tintlaħaq il-konformità mal-objettivi relatati mal-kwalità tal-arja fit-territorji tagħhom u, fejn adatt, fl-Istati Membri ġirien;

                  (c)

                  jagħtu prijorità lil miżuri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet tal-karbonju iswed meta jieħdu miżuri biex jinkisbu l-impenji nazzjonali tagħhom għat-tnaqqis ta' emissjonijiet għall-partiċelli fini;

                  (d)

                  jiżguraw koerenza ma' pjanijiet u programmi rilevanti oħrajn stabbiliti bis-saħħa ta' rekwiżiti stabbiliti fil-leġislazzjoni nazzjonali jew tal-Unjoni.

            Bil-ħsieb li jikkonformaw mal-impenji nazzjonali rilevanti għat-tnaqqis tal-emissjonijiet, l-Istati Membri għandhom jinkludu fil-programmi nazzjonali tagħhom għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja l-miżuri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet stabbiliti bħala obbligatorji fil-Parti 2 tal-Anness III u jistgħu jinkludu f'dawk il-programmi l-miżuri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet stabbiliti bħala fakultattivi fil-Parti 2 tal-Anness III jew miżuri li jkollhom effett ta' mitigazzjoni ekwivalenti.
      3.   L-Istati Membri għandhom jaġġornaw il-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja tagħhom tal-anqas kull erba' snin.
      4.   Mingħajr preġudizzju għall-paragrafu 3, il-politiki u l-miżuri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet li jinsabu fil-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja għandhom jiġu aġġornati fi żmien 18-il xahar mill-preżentazzjoni tal-aħħar inventarju nazzjonali tal-emissjonijiet jew projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet jekk, skont id-data ppreżentata, l-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 ma jitħarsux jew ikun hemm riskju ta' nuqqas ta' konformità.
      5.   L-Istati Membri għandhom jikkonsultaw lill-pubbliku, f'konformità mad-Direttiva 2003/35/KE, u lill-awtoritajiet kompetenti li, minħabba r-responsabbiltajiet ambjentali speċifiċi tagħhom fil-qasam tat-tniġġis, il-kwalità u l-ġestjoni tal-arja fil-livelli kollha, x'aktarx li jiġu milquta mill-implimentazzjoni tal-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja, dwar l-abbozzi tal-programmi nazzjonali tagħhom ta' kontroll tat-tniġġis tal-arja u kwalunkwe aġġornament sinifikanti qabel il-finalizzazzjoni ta' dawk il-programmi.
      6.   Fejn adatt, għandhom isiru konsultazzjonijiet transkonfinali.
      7.   Il-Kummissjoni għandha tiffaċilita l-iżvilupp u l-implimentazzjoni tal-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja, fejn adatt, permezz ta' skambju ta' prattiki tajba.
      8.   Il-Kummissjoni għandha s-setgħa li tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 16 sabiex temenda din id-Direttiva fir-rigward tal-adattament tal-Parti 2 tal-Anness III għall-iżviluppi, inkluż progress tekniku, fi ħdan il-qafas tal-Konvenzjoni LRTAP.
      9.   Il-Kummissjoni tista' tistabbilixxi gwida dwar l-elaborazzjoni u l-implimentazzjoni ta' programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja.
      10.   Il-Kummissjoni għandha tispeċifika wkoll permezz ta' atti ta' implimentazzjoni, il-format tal-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja. Dawk l-atti ta' implimentazzjoni għandhom jiġu adottati f'konformità mal-proċedura ta' eżami msemmija fl-Artikolu 17.
      Artikolu 7
      Appoġġ finanzjarju
      Il-Kummissjoni għandha tagħmel ħilitha biex tiffaċilita l-aċċess għal fondi eżistenti tal-Unjoni, f'konformità mad-dispożizzjonijiet legali li jirregolaw dawk il-fondi, sabiex tappoġġa l-miżuri li għandhom jittieħdu bil-ħsieb li jkun hemm konformità mal-objettivi ta' din id-Direttiva.
      Dawk il-fondi tal-Unjoni jinkludu l-finanzjament disponibbli attwali u futur skont, fost oħrajn:

                  (a)

                  il-Programm Qafas għar-Riċerka u l-Innovazzjoni;

                  (b)

                  il-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej, inkluż il-finanzjament rilevanti fil-qafas tal-politika agrikola komuni;

                  (c)

                  strumenti għall-finanzjament ta' azzjoni għall-ambjent u l-klima bħall-programm LIFE.

            Il-Kummissjoni għandha tevalwa l-possibbiltà li jinħoloq punt ta' kuntatt waħdieni, fejn kwalunkwe parti interessata tkun tista' tivverifika faċilment id-disponibbiltà ta' fondi tal-Unjoni, u l-proċeduri ta' aċċess relatati, għal proġetti li jindirizzaw tħassib dwar it-tniġġis tal-arja.
      Artikolu 8
      Inventarji u projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet, u rapporti tal-inventarju informattivi
      1.   L-Istati Membri għandhom jippreparaw u jaġġornaw kull sena l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet għall-inkwinanti stabbiliti fit-Tabella A tal-Anness I, f'konformità mar-rekwiżiti stabbiliti fiha.
      L-Istati Membri jistgħu jħejju u jaġġornaw ta' kull sena l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet għall-inkwinanti stabbiliti fit-Tabella B tal-Anness I, f'konformità mar-rekwiżiti stabbiliti fiha.
      2.   L-Istati Membri għandhom iħejju u jaġġornaw kull erba' snin inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet spazjalment diżaggregati u inventarji ta' sorsi lokalizzati kbar u, kull sentejn, projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet ta' inkwinanti stabbiliti fit-Tabella C tal-Anness I, f'konformità mar-rekwiżiti stabbiliti fiha.
      3.   L-Istati Membri għandhom ifasslu rapport tal-inventarju informattiv li għandu jakkompanja l-inventarji u l- projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet imsemmija fil-paragrafi 1 u 2, f'konformità mar-rekwiżiti stabbiliti fit-Tabella D tal-Anness I.
      4.   L-Istati Membri li jagħżlu flessibbiltà skont l-Artikolu 5 għandhom jinkludu l-informazzjoni li turi li l-użu ta' dik il-flessibbiltà jissodisfa l-kondizzjonijiet rilevanti stabbiliti fl-Artikolu 5(1) u fil-Parti 4 tal-Anness IV jew fl-Artikolu 5(2), (3) jew (4) fejn applikabbli, fir-rapport tal-inventarju informattiv tas-sena konċernata.
      5.   L-Istati Membri għandhom iħejju u jaġġornaw l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet, (inkluż jekk ikun adatt l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet aġġustati), il-proġettazzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet, inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet spazjalment diżaggregati, inventarji ta' sorsi lokalizzati kbar u r-rapporti tal-inventarju informattivi li jakkumpanjawhom f'konformità mal-Anness IV.
      6.   Il-Kummissjoni, bl-assistenza tal-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent, għandha ta' kull sena tħejji u taġġorna inventarji tal-emissjonijiet fl-Unjoni kollhau rapport tal-inventarju informattiv kif ukoll kull sentejn, projezzjonijiet tal-emissjonijiet fl-Unjoni kollha u, kull erba' snin, inventarji tal-Unjoni kollha tal-emissjonijiet spazjalment diżaggregati, għall-inkwinanti kollha msemmija fl-Anness I, fuq il-bażi tal-informazzjoni msemmija fil-paragrafi 1, 2 u 3 ta' dan l-Artikolu.
      7.   Il-Kummissjoni għandha s-setgħa li tadotta atti delegati b'konformità mal-Artikolu 16 sabiex temenda din id-Direttiva fir-rigward tal-adattament tal-Anness I u l-Anness IV għall-iżviluppi, inkluż progress tekniku u xjentifiku, fi ħdan il-qafas tal-Konvenzjoni LRTAP.
      Artikolu 9
      Monitoraġġ tal-impatti tat-tniġġis tal-arja
      1.   L-Istati Membri għandhom jiżguraw il-monitoraġġ ta' impatti negattivi tat-tniġġis tal-arja fuq l-ekosistemi abbażi ta' netwerk ta' siti ta' monitoraġġ li jkun jirrappreżenta t-tipi ta' ekosistemi tagħhom tal-ilma ħelu, il-ħabitati naturali u seminaturali u l-foresti, filwaqt li jieħdu approċċ kosteffikaċi u bbażat fuq ir-riskji.
      Għal dak l-għan, l-Istati Membri għandhom jikkoordinaw ma' programmi ta' monitoraġġ oħra stabbiliti skont il-leġislazzjoni tal-Unjoni inkluż id-Direttiva 2008/50/KE, id-Direttiva 2000/60/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (13) u d-Direttiva tal-Kunsill 92/43/KEE (14) u, jekk adatt, il-Konvenzjoni LRTAP u, fejn adatt, jużaw data miġbura taħt dawk il-programmi.
      Sabiex jikkonformaw mar-rekwiżiti ta' dan l-Artikolu, l-Istati Membri jistgħu jużaw l-indikaturi fakultattivi ta' monitoraġġ elenkati fl-Anness V.
      2.   Il-metodoloġiji stabbiliti fil-Konvenzjoni LRTAP u l-Manwali tagħha għall-Programmi Internazzjonali ta' Kooperazzjoni jistgħu jintużaw meta tinġabar u tiġi rrappurtata l-informazzjoni elenkata fl-Anness V.
      3.   Il-Kummissjoni għandha s-setgħa li tadotta atti delegati b'konformità mal-Artikolu 16 sabiex temenda din id-Direttiva fir-rigward tal-adattament tal-Anness V għall-progress tekniku u xjentifiku u għall-iżviluppi fi ħdan il-qafas tal-Konvenzjoni LRTAP.
      Artikolu 10
      Rappurtar mill-Istati Membri
      1.   L-Istati Membri għandhom jipprovdu l-ewwel programm nazzjonali tagħhom għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja lill-Kummissjoni sal-1 ta' April 2019.
      Meta programm nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja jiġi aġġornat skont l-Artikolu 6(4), l-Istat Membru kkonċernat għandu jipprovdi l-programm aġġornat lill-Kummissjoni fi żmien xahrejn.
      Il-Kummissjoni għandha teżamina l-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja u l-aġġornamenti tagħhom fid-dawl tar-rekwiżiti stabbiliti fl-Artikolu 4(2) u l-Artikolu 6.
      2.   L-Istati Membri għandhom jipprovdu l-inventarji u l- projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet, l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet spazjalment diżaggregati, l-inventarji ta' sorsi lokalizzati kbar u r-rapporti tal-inventarju informattivi tagħhom imsemmija fl-Artikolu 8(1), (2) u (3) u, fejn rilevanti, fl-Artikolu 8 (4), lill-Kummissjoni u lill-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent f'konformità mad-dati tar-rappurtar stabbiliti fl-Anness I.
      Dan ir-rappurtar għandu jkun konsistenti mar-rappurtar lis-Segretarjat tal-Konvenzjoni LRTAP.
      3.   Il-Kummissjoni, assistita mill-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent, u f'konsultazzjoni mal-Istati Membri kkonċernati, għandha tirrieżamina d-data dwar l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet fl-ewwel sena ta' rappurtar u regolarment wara dan. Dak ir-rieżami għandu jinvolvi dan li ġej:

                  (a)

                  kontrolli li jivverifikaw it-trasparenza, il-preċiżjoni, il-konsistenza, il-komparabbiltà u l-kompletezza tal-informazzjoni ppreżentata;

                  (b)

                  kontrolli biex jiġu identifikati każijiet fejn id-data tal-inventarju titħejja b'mod li mhuwiex konsistenti mar-rekwiżiti stabbiliti skont il-liġi internazzjonali, b'mod partikolari skont il-Konvenzjoni LRTAP;

                  (c)

                  fejn adatt, il-kalkolu tal-korrezzjonijiet tekniċi meħtieġa li jirriżultaw, f'konsultazzjoni mal-Istat Membru kkonċernat.

            Fejn l-Istat Membru konċernat u l-Kummissjoni ma jkunux jistgħu jilħqu qbil dwar il-ħtieġa jew dwar il-kontenut tal-korrezzjonijiet tekniċi skont il-punt (c), il-Kummissjoni għandha tadotta deċiżjoni li tistabbilixxi l-korrezzjonijiet tekniċi li għandhom jiġu applikati mill-Istat Membru konċernat.
      4.   L-Istati Membri għandhom jirrappurtaw l-informazzjoni li ġejja msemmija fl-Artikolu 9 lill-Kummissjoni u lill-Aġenzija Ewropea għall-Ambjent:

                  (a)

                  sal-1 ta' Lulju 2018 u kull erba' snin minn hemm 'il quddiem, il-post fejn jinsabu s-siti tal-monitoraġġ u l-indikaturi assoċjati li jintużaw għall-monitoraġġ tal-impatti tat-tniġġis tal-arja; u

                  (b)

                  sal-1 ta' Lulju 2019 u kull erba' snin minn hemm 'il quddiem, id-data ta' monitoraġġ imsemmija fl-Artikolu 9.

            Artikolu 11
      Rapporti mill-Kummissjoni
      1.   Il-Kummissjoni għandha, sal-1 ta' April 2020 u kull erba' snin minn hemm 'il quddiem, tirrapporta lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar il-progress li jkun sar fl-implimentazzjoni ta' din id-Direttiva, inkluż valutazzjoni tal-kontribut tagħha għall-ksib tal-objettivi msemmija fl-Artikolu 1, inkluż:

                  (a)

                  progress lejn:

                              (i)

                              il-livelli ta' emissjonijiet indikattivi u l-impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet imsemmija fl-Artikolu 4 u, fejn applikabbli, ir-raġunijiet għal kwalunkwe nuqqas ta' ksib;

                              (ii)

                              il-livelli ta' kwalità tal-arja fl-ambjent f'konformità mal-linji gwida dwar il-kwalità tal-arja ppubblikati mill-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa;

                              (iii)

                              l-objettivi tal-Unjoni dwar il-bijodiversità u l-ekosistemi f'konformità mas-7 Programm ta' Azzjoni Ambjentali;

                  (b)

                  l-identifikazzjoni ta' miżuri ulterjuri meħtieġa fil-livell tal-Unjoni u tal-Istati Membri biex jinkisbu l-objettivi msemmija fil-punt (a);

                  (c)

                  l-użu ta' fondi tal-Unjoni biex jiġu appoġġati l-miżuri meħuda bil-ħsieb li jkun hemm konformità mal-objettivi ta' din id-Direttiva;

                  (d)

                  ir-riżultati tal-eżami tal-Kummissjoni tal-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja u l-aġġornamenti tagħhom skont it-tielet subparagrafu tal-Artikolu 10(1);

                  (e)

                  evalwazzjoni tal-impatti fuq is-saħħa, dawk ambjentali u soċjoekonomiċi ta' din id-Direttiva.

            2.   Fejn ir-rapport jindika li n-nuqqas ta' ksib tal-livelli indikattivi ta' emissjonijiet u impenji ta' tnaqqis ta' emissjonijiet imsemmijin fl-Artikolu 4 jista' jkun riżultat ta' leġislazzjoni ineffettiva tal-Unjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors, inkluż l-implimentazzjoni tagħha fil-livell tal-Istati Membri, il-Kummissjoni għandha, fejn adatt, tinvestiga l-ħtieġa għal azzjoni ulterjuri filwaqt li tikkunsidra wkoll l-impatti settorjali tal-implimentazzjoni. Fejn adatt, il-Kummissjoni għandha tippreżenta proposti leġislattivi, inkluż leġislazzjoni ġdida dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors, sabiex tiġi żgurata l-konformità mal-impenji ta' din id-Direttiva.
      Artikolu 12
      Forum Ewropew dwar l-Arja Nadifa
      Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi Forum Ewropew dwar l-Arja Nadifa biex jingħata kontribut għall-gwida u tiġi ffaċilitata l-implimentazzjoni koordinata tal-leġislazzjoni u l-politiki tal-Unjoni relatati mat-titjib tal-kwalità tal-arja, li jlaqqa' l-partijiet interessati kollha inkluż l-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri fil-livelli rilevanti kollha, il-Kummissjoni, l-industrija, is-soċjetà ċivili u l-komunità xjentifika f'intervalli regolari. Fil-Forum Ewropew dwar l-Arja Nadifa għandu jsir skambju tal-esperjenza u l-prattiki tajba, inkluż dwar it-tnaqqis tal-emissjonijiet mit-tisħin domestiku u t-trasport bit-triq, li jistgħu jinfurmaw u jsaħħu l-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja u l-implimentazzjoni tagħhom.
      Artikolu 13
      Reviżjoni
      1.   Fuq il-bażi tar-rapporti msemmija fl-Artikolu 11(1), il-Kummissjoni għandha tirrevedi din id-Direttiva sa mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2025 bil-ħsieb li jiġi ssalvagwardjat il-progress lejn il-ksib tal-objettivi msemmija fl-Artikolu 1(2), b'mod partikolari billi jitqies il-progress xjentifiku u tekniku u l-implimentazzjoni tal-politiki tal-Unjoni dwar il-klima u l-enerġija.
      Jekk ikun adatt, il-Kummissjoni għandha tippreżenta proposti leġislattivi għal impenji dwar it-tnaqqis fl-emissjonijiet għall-perijodu wara l-2030.
      2.   Fir-rigward tal-ammonijaka, il-Kummissjoni, fir-reviżjoni tagħha, għandha tevalwa b'mod partikolari:

                  (a)

                  l-evidenza xjentifika l-aktar reċenti';

                  (b)

                  aġġornamenti tad-Dokument ta' Gwida tal-UNECE dwar il-Prevenzjoni u t-Tnaqqis ta' Emissjonijiet tal-Ammonijaka minn Sorsi Agrikoli tal-2014 (id- “Dokument ta' Gwida dwar l-Ammonijaka”) (15), il-Kodiċi Qafas tal-UNECE għall-Prattika Agrikola Tajba għat-Tnaqqis ta' Emissjonijiet tal-Ammonijaka (16), kif riveduti l-aħħar fl-2014;

                  (c)

                  aġġornamenti tal-Aħjar Metodi Tekniċi Disponibbli kif iddefiniti fil-punt (10)fl-Artikolu 3(10) tad-Direttiva 2010/75/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (17);

                  (d)

                  miżuri agroambjentali fil-qafas tal-politika agrikola komuni.

            3.   Fuq il-bażi tal-emissjonijiet nazzjonali rappurtati tal-merkurju l-Kummissjoni għandha tivvaluta l-impatt tagħhom fuq il-ksib tal-objettivi stabbiliti fl-Artikolu 1(2) u għandha tikkunsidra miżuri biex jitnaqqsu dawk l-emissjonijiet, u jekk adatt, tippreżenta proposta leġislattiva.
      Artikolu 14
      Aċċess għall-informazzjoni
      1.   L-Istati Membri għandhom, b'konformità mad-Direttiva 2003/4/KE, jiżguraw it-tixrid attiv u sistematiku fost il-pubbliku tal-informazzjoni li ġejja billi tippubblikaha fuq sit web li jista' jiġi aċċessat mill-pubbliku:

                  (a)

                  il-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja u kwalunkwe aġġornamenti;

                  (b)

                  l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet, (inkluż, fejn applikabbli, l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet aġġustati), il- projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet, r-rapporti tal-inventarju informattivi u rapporti u informazzjoni addizzjonali pprovduti lill-Kummissjoni skont l-Artikolu 10.

            2.   Il-Kummissjoni, f'konformità mar-Regolament (KE) Nru 1367/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (18), għandha tiżgura t-tixrid attiv u sistematiku fost il-pubbliku ta' inventarji u projezzjonijiet tal-emissjonijiet fl-Unjoni kollha, kif ukoll rapporti tal-inventarju informattivi fuq sit web li jista' jiġi aċċessat mill-pubbliku.
      3.   Il-Kummissjoni għandha tippubblika fuq is-sit web tagħha:

                  (a)

                  is-suppożizzjonijiet sottostanti kkunsidrati għal kull Stat Membru għad-definizzjoni tal-potenzjal ta' tnaqqis ta' emissjonijiet nazzjonali tagħhom użat għat-tħejjija ta' TSAP 16;

                  (b)

                  il-lista ta' leġislazzjoni rilevanti tal-Unjoni dwar il-kontroll tat-tniġġis tal-arja fuq il-bażi tas-sors; u

                  (c)

                  ir-riżultati tal-eżami msemmi fit-tielet subparagrafu tal-Artikolu 10(1).

            Artikolu 15
      Kooperazzjoni ma' pajjiżi terzi u koordinazzjoni fi ħdan organizzazzjonijiet internazzjonali
      L-Unjoni u l-Istati Membri għandhom, kif adatt, ifittxu li, mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 218 tat-TFUE, ikun hemm kooperazzjoni bilaterali u multilaterali ma' pajjiżi terzi u koordinazzjoni fi ħdan organizzazzjonijiet internazzjonali rilevanti bħall-Programm tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Ambjent (UNEP), l-UNECE, l-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura tan-Nazzjonijiet Uniti (FAO), l-Organizzazzjoni Marittima Internazzjonali (OMI) u l-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (ICAO), inkluż permezz tal-iskambju ta' informazzjoni dwar ir-riċerka u l-iżvilupp tekniku u xjentifiku, bl-għan li tittejjeb il-bażi għall-iffaċilitar tat-tnaqqis tal-emissjonijiet.
      Artikolu 16
      Eżerċizzju tad-delega
      1.   Il-Kummissjoni qed tingħata s-setgħa li tadotta atti delegati bil-kondizzjonijiet stabbiliti f'dan l-Artikolu.
      2.   Is-setgħa li jiġu adottati atti delegati msemmija fl-Artikoli 6(8), 8(7) u 9(3) għandha tingħata lill-Kummissjoni għal perijodu ta' ħames snin mill-31 ta' Diċembru 2016. Il-Kummissjoni għandha tfassal rapport fir-rigward tad-delega ta' setgħa mhux iktar tard minn disa' xhur qabel it-tmiem tal-perijodu ta' ħames snin. Id-delega ta' setgħa għandha tiġi estiża awtomatikament għal perijodi ta' żmien identiċi, sakemm il-Parlament Ewropew jew il-Kunsill ma joġġezzjonawx għal tali estensjoni mhux iktar tard minn tliet xhur qabel it-tmiem ta' kull perijodu.
      3.   Id-delega ta' setgħa msemmija fl-Artikoli 6(8), 8(7) u 9(3) tista' tiġi revokata fi kwalunkwe ħin mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill. Deċiżjoni ta' revoka għandha ttemm id-delega ta' setgħa speċifikata f'dik id-deċiżjoni. Hija għandha tidħol fis-seħħ l-għada tal-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea jew f'data aktar tard speċifikata fiha. Hija ma għandhiex taffettwa l-validità tal-atti delegati li jkunu diġà fis-seħħ.
      4.   Qabel ma' tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tikkonsulta esperti innominati minn kull Stat Membru skont il-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet. (19)

      5.   Malli tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifikah simultanjament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.
      6.   Att delegat adottat skont l-Artikoli 6(8), 8(7) u 9(3) għandu jidħol fis-seħħ biss jekk ma tiġi espressa ebda oġġezzjoni mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill fi żmien perijodu ta' xahrejn min-notifika ta' dak l-att lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill jew jekk, qabel ma jiskadi dak il-perijodu, il-Parlament Ewropew u l-Kunsill ikunu t-tnejn informaw lill-Kummissjoni li mhumiex ser joġġezzjonaw. Dak il-perijodu għandu jiġi estiż b'xahrejn fuq l-inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill.
      Artikolu 17
      Proċedura ta' Kumitat
      1.   Il-Kummissjoni għandu jassistiha l-Kumitat dwar il-Kwalità tal-Arja fl-Ambjent stabbilit bl-Artikolu 29 tad-Direttiva 2008/50/KE. Dak il-kumitat għandu jkun kumitat skont it-tifsira tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
      2.   Fejn issir referenza għal dan il-paragrafu, għandu japplika l-Artikolu 5 tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
      Fejn il-Kumitat ma jagħti ebda opinjoni, il-Kummissjoni ma għandhiex tadotta l-abbozz ta' att ta' implimentazzjoni u għandu japplika t-tielet subparagrafu tal-Artikolu 5(4) tar-Regolament (UE) Nru 182/2011.
      Artikolu 18
      Pieni
      L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu r-regoli dwar il-pieni applikabbli għal ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali adottati skont din id-Direttiva u għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw li dawk il-pieni jiġu implimentati. Il-pieni previsti għandhom ikunu effettivi, proporzjonati u dissważivi.
      Artikolu 19
      Emenda għad-Direttiva 2003/35/KE
      Fl-Anness I tad-Direttiva 2003/35/KE, għandu jiżdied il-punt li ġej:

                     “(g)

                     L-Artikolu 6(1) tad-Direttiva (UE) 2016/2284 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-14 ta' Diċembru 2016 dwar it-tnaqqis tal-emissjonijiet nazzjonali ta' ċerti inkwinanti atmosferiċi, li temenda d-Direttiva 2003/35/KE u li tħassar id-Direttiva 2001/81/KE (*1).

      Artikolu 20
      Traspożizzjoni
      1.   L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa biex ikun hemm konformità ma' din id-Direttiva sal-1 ta' Lulju 2018.
      B'deroga mill-ewwel subparagrafu, l-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi meħtieġa biex ikunu f'konformità mal-Artikolu 10(2) sal-15 ta' Frar 2017.
      L-Istati Membri għandhom minnufih jgħarrfu lill-Kummissjoni f'dak ir-rigward.
      Meta l-Istati Membri jadottaw dawk il-miżuri, dawn għandhom jinkludu referenza għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkumpanjati minn referenza bħal din meta jiġu ppubblikati uffiċjalment. Il-metodi li bihom issir tali referenza għandha tkun stabbilita mill-Istati Membri.
      2.   L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-testi tal-miżuri ewlenin tal-liġi nazzjonali li huma jaddottaw fil-qasam kopert minn din id-Direttiva.
      Artikolu 21
      Tħassir u dispożizzjonijiet transizzjonali
      1.   Id-Direttiva 2001/81/KE hija mħassra b'effett mill-1 ta' Lulju 2018.
      B'deroga mill-ewwel subparagrafu:

                  (a)

                  l-Artikoli 1 u 4 ta' u l-Anness I għad-Direttiva 2001/81/KE għandhom jibqgħu japplikaw sal-31 ta' Diċembru 2019;

                  (b)

                  l-Artikoli 7 u 8 ta' u l-Anness III għad-Direttiva 2001/81/KE għandhom jitħassru fil-31 ta' Diċembru 2016.

            Ir-referenzi għad-Direttiva mħassra għandhom jinftiehmu bħala referenzi għal din id-Direttiva u għandhom jinqraw skont it-tabella ta' korrelazzjoni stabbilita fl-Anness VI.
      2.   Sal-31 ta' Diċembru 2019, l-Istati Membri jistgħu japplikaw l-Artikolu 5(1) ta' din id-Direttiva b'rabta mal-livelli massimi skont l-Artikolu 4 ta' u l-Anness I għad-Direttiva 2001/81/KE.
      Artikolu 22
      Dħul fis-seħħ
      Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fil-31 ta' Diċembru 2016.
      Artikolu 23
      Destinatarji
      Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.

         Magħmul fi Strasburgu, l-14 ta' Diċembru 2016.

               Għall-Parlament Ewropew

               Il-President

            M. SCHULZ

               Għall-Kunsill

               Il-President

            I. KORČOK

         (1)  ĠU C 451, 16.12.2014, p. 134.

         (2)  ĠU C 415, 20.11.2014, p. 23.

         (3)  Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew tat-23 ta' Novembru 2016 (għadha mhijiex ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali) u d-deċiżjoni tal-Kunsill tat-8 ta' Diċembru 2016.

         (4)  Id-Direttiva 2001/81/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2001 dwar il-livelli nazzjonali massimi tal-emissjonijiet ta' ċerti inkwinanti atmosferiċi (ĠU L 309, 27.11.2001, p. 22).

         (5)  Id-Deċiżjoni Nru 1386/2013/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Novembru 2013 dwar Programm Ġenerali ta' Azzjoni Ambjentali tal-Unjoni sal-2020 “Ngħixu tajjeb, fil-limiti tal-pjaneta tagħna”, (ĠU L 354, 28.12.2013, p. 171).

         (6)  Id-Direttiva 2008/50/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta' Mejju 2008 dwar il-kwalità tal-arja fl-ambjent u arja iktar nadifa għall-Ewropa (ĠU L 152, 11.6.2008, p. 1).

         (7)  Id-Direttiva 2003/4/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-28 ta' Jannar 2003 dwar l-aċċess pubbliku għat-tagħrif ambjentali u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsil 90/313/KEE (ĠU L 41, 14.2.2003, p. 26).

         (8)  Id-Direttiva 2003/35/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Mejju 2003, li tipprovdi għall-parteċipazzjoni pubblika rigward it-tfassil ta' ċerti pjani u programmi li għandhom x'jaqsmu mal-ambjent u li temenda d-Direttivi tal-Kunsill 85/337/KEE u 96/61/KE rigward il-parteċipazzjoni pubblika u l-aċċess għall-ġustizzja (ĠU L 156, 25.6.2003, p. 17).

         (9)  ĠU L 123, 12.5.2016, p. 1.

         (10)  Ir-Regolament (UE) Nru 182/2011 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Frar 2011 li jistabbilixxi r-regoli u l-prinċipji ġenerali dwar il-modalitajiet ta' kontroll mill-Istati Membri tal-eżerċizzju mill-Kummissjoni tas-setgħat ta' implimentazzjoni (ĠU L 55, 28.2.2011, p. 13).

         (11)  ĠU C 369, 17.12.2011, p. 14.

         (12)  Id-Direttiva 2004/107/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Diċembru 2004 dwar l-arseniku, il-kadmju, il-merkurju, in-nikil u l-idrokarboni aromatiċi poliċikliċi fl-arja ambjentali (ĠU L 23, 26.1.2005, p. 3).

         (13)  Id-Direttiva 2000/60/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2000 li tistabilixxi qafas għal azzjoni Komunitarja fil-qasam tal-politika tal-ilma (ĠU L 327, 22.12.2000, p. 1).

         (14)  Id-Direttiva tal-Kunsill 92/43/KEE tal-21 ta' Mejju 1992 dwar il-konservazzjoni tal-ħabitat naturali u tal-fawna u l-flora selvaġġa (ĠU L 206, 22.7.1992, p. 7).

         (15)  Id-Deċiżjoni 2012/11, ECE/EB/AIR/113/Add. 1.

         (16)  Id-Deċiżjoni ECE/EB.AIR/127, paragrafu 36e.

         (17)  Id-Direttiva 2010/75/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Novembru 2010 dwar l-emissjonijiet industrijali (il-prevenzjoni u l-kontroll integrati tat-tniġġis) (ĠU L 334, 17.12.2010, p. 17).

         (18)  Ir-Regolament (KE) Nru 1367/2006 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-6 ta' Settembru 2006 dwar l-applikazzjoni għall-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Komunità tad-dispożizzjonijiet tal-Konvenzjoni ta' Aarhus dwar l-Aċċess għall-Informazzjoni, il-Parteċipazzjoni tal-Pubbliku fit-Teħid ta' Deċiżjonijiet u l-Aċċess għall-Ġustizzja fi Kwistjonijiet Ambjentali (ĠU L 264, 25.9.2006, p. 13).

         (19)  ĠU L 123, 12.5.2016, p. 1.

         ANNESS I
         MONITORAĠĠ U RAPPURTAR TA' EMISSJONIJIET FL-ARJA

            Tabella A

            Rekwiżiti ta' rappurtar annwali tal-emissjonijiet kif imsemmi fl-ewwel subparagrafu tal-Artikolu 8(1)

                     Element

                     Inkwinanti

                     Serje kronoloġika

                     Dati tar-rappurtar

                     Emissjonijiet nazzjonali totali skont il-kategorija tas-sorsi tal-NFR (1)
                         (2)

                                 —

                                 SO2, NOX, NMVOC, NH3, CO

                                 —

                                 metalli tqal (Cd, Hg, Pb) (3)

                                 —

                                 POPs (4) (total ta' PAHs (5), ta' benżo(a)piren, benżo(b)fluworanten, benżo(k)fluworanten, indeno(1,2,3-cd)piren, diossini/furani, PCBs (6), HCB (7))

                     Annwali, mill-1990 sas-sena ta' rappurtar nieqes 2 (X–2)

                     15 ta' Frar (9)

                     Emissjonijiet nazzjonali totali skont il-kategorija tas-sorsi tal-NFR (2)

                                 —

                                 PM2,5, PM10
                                     (8) u, jekk disponibbli, BC.

                     Annwali, mill-2000 sas-sena ta' rappurtar nieqes 2 (X–2)

                     15 ta' Frar (9)

            Tabella B

            Rekwiżiti ta' rappurtar annwali tal-emissjonijiet kif imsemmi fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 8(1)

                     Element

                     Inkwinanti

                     Serje kronoloġika

                     Data tar-rappurtar

                     Emissjonijiet nazzjonali totali skont il-kategorija tas-sorsi tal-NFR (10)

                                 —

                                 metalli tqal (As, Cr, Cu, Ni, Se u Zn u l-komposti tagħhom) (11)

                                 —

                                 TSP (12)

                     Annwali, mill-1990 (2000 għal TSP,) sas-sena ta' rappurtar nieqes 2 (X–2)

                     15 ta' Frar

            Tabella C

            Rekwiżiti ta' rappurtar dwar l-emissjonijiet u l- projezzjonijiet kif imsemmi fl-Artikolu 8(2)

                     Element

                     Inkwinanti

                     Serje kronoloġika/snin ta' mira

                     Dati tar-rappurtar

                     Data nazzjonali dwar l-emissjonijiet imqassma fi grilji skont il-kategorija tas-sorsi (GNFR)

                                 —

                                 SO2, NOX, NMVOC, CO, NH3, PM10, PM2,5

                                 —

                                 metalli tqal (Cd, Hg, Pb)

                                 —

                                 POPs (total ta' PAHs, HCB, PCBs, diossini/furani)

                                 —

                                 BC (jekk disponibbli)

                     Kull erba' snin għas-sena ta' rappurtar nieqes 2 (X–2)
                     mill-2017

                     1 ta' Mejju (13)

                     Sorsi Lokalizzati Kbar (LPS) skont il-kategorija tas-sorsi (GNFR)

                                 —

                                 SO2, NOX, NMVOC, CO, NH3, PM10, PM2,5

                                 —

                                 metalli tqal (Cd, Hg, Pb)

                                 —

                                 POPs (total ta' PAHs, HCB, PCBs, diossini/furani)

                                 —

                                 BC (jekk disponibbli)

                     Kull erba' snin għas-sena ta' rappurtar nieqes 2 (X–2)
                     mill-2017

                     1 ta' Mejju (13)

                     Emissjonijiet projettati, aggregati skont l-NFR

                                 —

                                 SO2, NOX, NH3, NMVOC, PM2,5 u, jekk disponibbli, BC

                     Kull sentejn, li jkopru s-snin ta' projezzjoni 2020, 2025, 2030 u, fejn disponibbli, 2040 u 2050
                     mill-2017

                     15 ta' Marzu

            Tabella D

            Rekwiżiti ta' rappurtar annwali dwar ir-rapport tal-inventarju informattiv kif imsemmi fl-Artikolu 8(3)

                     Element

                     Inkwinanti

                     Serje kronoloġika/snin ta' mira

                     Dati tar-rappurtar

                     Rapport tal-Inventarju Informattiv

                                 —

                                 SO2, NOX, NMVOC, NH3, CO, PM2,5, PM10

                                 —

                                 metalli tqal (Cd, Hg, Pb) u BC

                                 —

                                 POPs (total ta' PAHs, benżo(a)piren, benżo(b)fluworanten, benżo(k)fluworanten, indeno(1,2,3-cd)piren, diossini/furani, PCBs, HCB)

                                 —

                                 Jekk disponibbli, metalli tqal (As, Cr, Cu, Ni, Se u Zn u l-komposti tagħhom) u TSP

                     Is-snin kollha
                     (kif indikat fit-tabelli A-B-C)

                     15 ta' Marzu

            (1)  Nomenklatura għar-rappurtar (NFR) skont kif stipulat mill-Konvenzjoni LRTAP.

            (2)  emissjonijiet naturali għandhom jiġu rrappurtati skont il-metodoloġiji stabbiliti fil-Konvenzjoni LRTAP u l-gwida għall-inventarju tal-emissjonijiet ta' inkwinanti tal-arja tal-EMEP/EEA. Ma għandhomx ikunu inklużi f'totali nazzjonali u għandhom jiġu rappurtati separatament.

            (3)  Cd (kadmju), Hg (merkurju), Pb (ċomb).

            (4)  POPs (inkwinanti organiċi persistenti).

            (5)  PAHs (idrokarburi poliċikliki aromatiċi).

            (6)  PCBs (Polychlorinated biphenyls).

            (7)  HCB (hexachlorobenzene)

            (8)  “PM10” tfisser partiċelli b'dijametru aerodinamiku daqs jew anqas minn 10 mikrometri (μm).

            (9)  Sottomissjonijiet mill-ġdid minħabba żbalji għandhom isiru wara mhux aktar tard minn erba' ġimgħat u għandhom jinkludu spjegazzjoni ċara dwar il-bidliet li jkunu saru.

            (10)  emissjonijiet naturali għandhom jiġu rrappurtati skont il-metodoloġiji stabbiliti fil-konvenzjoni LRTAP u l-gwida għall-inventarju tal-emissjonijiet ta' inkwinanti tal-arja tal-EMEP/EEA. Ma għandhomx ikunu inklużi f'totali nazzjonali u għandhom jiġu rappurtati separatament.

            (11)  As (arseniku), Cr (kromju), Cu (ram), Ni (nikil), Se (selenju), Zn (żingu).

            (12)  TSP (total ta' partikoli sospiżi).

            (13)  Sottomissjonijiet mill-ġdid minħabba żbalji għandhom isiru fi żmien erba' ġimgħat u għandhom jinkludu spjegazzjoni ċara dwar il-bidliet li jkunu saru.

         ANNESS II
         IMPENJI NAZZJONALI GĦAT-TNAQQIS TA' EMISSJONIJIET

            Tabella A

         Impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet għad-diossidu tal-kubrit (SO2), ossidi tan-nitroġenu (NOx) u komposti volatili organiċi mhux metaniċi (NMVOC). L-impenji għat-tnaqqis għandhom is-sena 2005 bħala s-sena bażi, u għat-trasport bit-triq, japplikaw għal emissjonijiet ikkalkulati fuq il-bażi ta' karburanti mibjugħa (*1).

                     Stat Membru

                     Tnaqqis ta' SO2 imqabbel mal-2005

                     Tnaqqis ta' NOx imqabbel mal-2005

                     Tnaqqis ta' NMVOC imqabbel mal-2005

                     Għal kwalunkwe sena mill-2020 sal-2029

                     Għal kwalunkwe sena mill-2030

                     Għal kwalunkwe sena mill-2020 sal-2029

                     Għal kwalunkwe sena mill-2030

                     Għal kwalunkwe sena mill-2020 sal-2029

                     Għal kwalunkwe sena mill-2030

                     Belġju

                     43 %

                     66 %

                     41 %

                     59 %

                     21 %

                     35 %

                     Bulgarija

                     78 %

                     88 %

                     41 %

                     58 %

                     21 %

                     42 %

                     Repubblika Ċeka

                     45 %

                     66 %

                     35 %

                     64 %

                     18 %

                     50 %

                     Danimarka

                     35 %

                     59 %

                     56 %

                     68 %

                     35 %

                     37 %

                     Ġermanja

                     21 %

                     58 %

                     39 %

                     65 %

                     13 %

                     28 %

                     Estonja

                     32 %

                     68 %

                     18 %

                     30 %

                     10 %

                     28 %

                     Greċja

                     74 %

                     88 %

                     31 %

                     55 %

                     54 %

                     62 %

                     Spanja

                     67 %

                     88 %

                     41 %

                     62 %

                     22 %

                     39 %

                     Franza

                     55 %

                     77 %

                     50 %

                     69 %

                     43 %

                     52 %

                     Kroazja

                     55 %

                     83 %

                     31 %

                     57 %

                     34 %

                     48 %

                     Irlanda

                     65 %

                     85 %

                     49 %

                     69 %

                     25 %

                     32 %

                     Italja

                     35 %

                     71 %

                     40 %

                     65 %

                     35 %

                     46 %

                     Ċipru

                     83 %

                     93 %

                     44 %

                     55 %

                     45 %

                     50 %

                     Latvja

                     8 %

                     46 %

                     32 %

                     34 %

                     27 %

                     38 %

                     Litwanja

                     55 %

                     60 %

                     48 %

                     51 %

                     32 %

                     47 %

                     Lussemburgu

                     34 %

                     50 %

                     43 %

                     83 %

                     29 %

                     42 %

                     Ungerija

                     46 %

                     73 %

                     34 %

                     66 %

                     30 %

                     58 %

                     Malta

                     77 %

                     95 %

                     42 %

                     79 %

                     23 %

                     27 %

                     Netherlands

                     28 %

                     53 %

                     45 %

                     61 %

                     8 %

                     15 %

                     Awstrija

                     26 %

                     41 %

                     37 %

                     69 %

                     21 %

                     36 %

                     Polonja

                     59 %

                     70 %

                     30 %

                     39 %

                     25 %

                     26 %

                     Portugall

                     63 %

                     83 %

                     36 %

                     63 %

                     18 %

                     38 %

                     Rumanija

                     77 %

                     88 %

                     45 %

                     60 %

                     25 %

                     45 %

                     Slovenja

                     63 %

                     92 %

                     39 %

                     65 %

                     23 %

                     53 %

                     Slovakkja

                     57 %

                     82 %

                     36 %

                     50 %

                     18 %

                     32 %

                     Finlandja

                     30 %

                     34 %

                     35 %

                     47 %

                     35 %

                     48 %

                     Żvezja

                     22 %

                     22 %

                     36 %

                     66 %

                     25 %

                     36 %

                     Renju Unit

                     59 %

                     88 %

                     55 %

                     73 %

                     32 %

                     39 %

                     UE 28

                     59 %

                     79 %

                     42 %

                     63 %

                     28 %

                     40 %

            Tabella B

         Impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet għall-ammonijaka (NH3) u partiċelli fini (PM2,5). L-impenji għat-tnaqqis għandhom is-sena 2005 bħala s-sena bażi, u għat-trasport bit-triq, japplikaw għal emissjonijiet ikkalkulati fuq il-bażi ta' karburanti mibjugħa (*2).

                     Stat Membru

                     Tnaqqis ta' NH3 imqabbel mal-2005

                     Tnaqqis ta' PM2,5 imqabbel mal-2005

                     Għal kwalunkwe sena mill-2020 sal-2029

                     Għal kwalunkwe sena mill-2030

                     Għal kwalunkwe sena mill-2020 sal-2029

                     Għal kwalunkwe sena mill-2030

                     Belġju

                     2 %

                     13 %

                     20 %

                     39 %

                     Bulgarija

                     3 %

                     12 %

                     20 %

                     41 %

                     Repubblika Ċeka

                     7 %

                     22 %

                     17 %

                     60 %

                     Danimarka

                     24 %

                     24 %

                     33 %

                     55 %

                     Ġermanja

                     5 %

                     29 %

                     26 %

                     43 %

                     Estonja

                     1 %

                     1 %

                     15 %

                     41 %

                     Greċja

                     7 %

                     10 %

                     35 %

                     50 %

                     Spanja

                     3 %

                     16 %

                     15 %

                     50 %

                     Franza

                     4 %

                     13 %

                     27 %

                     57 %

                     Kroazja

                     1 %

                     25 %

                     18 %

                     55 %

                     Irlanda

                     1 %

                     5 %

                     18 %

                     41 %

                     Italja

                     5 %

                     16 %

                     10 %

                     40 %

                     Ċipru

                     10 %

                     20 %

                     46 %

                     70 %

                     Latvja

                     1 %

                     1 %

                     16 %

                     43 %

                     Litwanja

                     10 %

                     10 %

                     20 %

                     36 %

                     Lussemburgu

                     1 %

                     22 %

                     15 %

                     40 %

                     Ungerija

                     10 %

                     32 %

                     13 %

                     55 %

                     Malta

                     4 %

                     24 %

                     25 %

                     50 %

                     Netherlands

                     13 %

                     21 %

                     37 %

                     45 %

                     Awstrija

                     1 %

                     12 %

                     20 %

                     46 %

                     Polonja

                     1 %

                     17 %

                     16 %

                     58 %

                     Portugall

                     7 %

                     15 %

                     15 %

                     53 %

                     Rumanija

                     13 %

                     25 %

                     28 %

                     58 %

                     Slovenja

                     1 %

                     15 %

                     25 %

                     60 %

                     Slovakia

                     15 %

                     30 %

                     36 %

                     49 %

                     Finlandja

                     20 %

                     20 %

                     30 %

                     34 %

                     Żvezja

                     15 %

                     17 %

                     19 %

                     19 %

                     Renju Unit

                     8 %

                     16 %

                     30 %

                     46 %

                     UE 28

                     6 %

                     19 %

                     22 %

                     49 %

            (*1)  L-Istati Membri li għandhom l-għażla li jużaw it-total nazzjonali tal-emissjonijiet kif ikkalkulat abbażi tal-karburanti użati bħala bażi għall-konformità skont il-Konvenzjoni LRTAP jistgħu jżommu dik l-għażla sabiex jiżguraw koerenza bejn il-liġi internazzjonali u tal-Unjoni.

            (*2)  L-Istati Membri li għandhom l-għażla li jużaw it-total nazzjonali tal-emissjonijiet kif ikkalkulat abbażi tal-karburanti użati bħala bażi għall-konformità skont il-Konvenzjoni LRTAP jistgħu jżommu dik l-għażla sabiex jiżguraw koerenza bejn il-liġi internazzjonali u tal-Unjoni.

         ANNESS III
         KONTENUT TAL-PROGRAMMI NAZZJONALI GĦALL-KONTROLL TAT-TNIĠĠIS TAL-ARJA MSEMMIJA FL-ARTIKOLI 6 U 10
         PARTI 1

            Kontenut minimu ta' programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja

                     1.

                     Il-programmi nazzjonali tal-bidu għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja msemmija fl-Artikoli 6 u 10 għandhom tal-inqas ikopru l-kontenut li ġej:

                                 (a)

                                 il-qafas ta' politika nazzjonali dwar il-kwalità tal-arja u t-tniġġis li fil-kuntest tiegħu ġie żviluppat il-programm, inkluż:

                                             (i)

                                             il-prijoritajiet tal-politika u r-relazzjoni tagħhom mal-prijoritajiet stabbiliti f'oqsma ta' politika rilevanti oħra, inkluż it-tibdil fil-klima u, meta jkun adatt, l-agrikoltura, l-industrija u t-trasport;

                                             (ii)

                                             ir-responsabbiltajiet attribwiti lill-awtoritajiet nazzjonali, reġjonali u lokali;

                                             (iii)

                                             il-progress li sar mill-politiki u l-miżuri attwali fit-tnaqqis tal-emissjonijiet u t-titjib tal-kwalità tal-arja, u kemm dawn huma konformi mal-obbligi nazzjonali u tal-Unjoni;

                                             (iv)

                                             l-evoluzzjoni ulterjuri proġettata f'każ li l-ebda bidla ma sseħħ fil-politiki u l-miżuri adottati diġà;

                                 (b)

                                 l-għażliet ta' politika meqjusa bħala li jikkonformaw mal-impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet għall-perijodu bejn l-2020 u l-2029 u għall-2030 'il quddiem u l-livelli intermedji ta' emissjonijiet iddeterminati għall-2025 u li jikkontribwixxu biex itejbu aktar il-kwalità tal-arja, u l-analiżi tagħhom, inkluż il-metodu tal-analiżi; fejn ikunu disponibbli, l-impatti individwali jew ikkombinati tal-politiki u l-miżuri dwar it-tnaqqis tal-emissjonijiet, il-kwalità tal-arja u l-ambjent u l-inċertezzi assoċjati magħhom;

                                 (c)

                                 il-miżuri u l-politiki magħżula għall-adozzjoni, inkluż skeda taż-żmien għall-adozzjoni, l-implimentazzjoni u r-reviżjoni tagħhom u l-awtoritajiet kompetenti responsabbli;

                                 (d)

                                 fejn ikun rilevanti, spjegazzjoni tar-raġunijiet għalfejn il-livelli ta' emissjonijiet indikattivi għall-2025 ma jistgħux jintlaħqu mingħajr miżuri li jinvolvu spejjeż sproporzjonati;

                                 (e)

                                 fejn ikun rilevanti, rendikont tal-użu tal-flessibiltajiet stabbiliti fl-Artikolu 5 u kwalunkwe konsegwenza ambjentali li tirriżulta minn dan l-użu;

                                 (f)

                                 valutazzjoni ta' kif il-politiki u l-miżuri magħżula jiżguraw koerenza mal-pjanijiet u l-programmi stabbiliti f'oqsma oħra ta' politika rilevanti.

                     2.

                     L-aġġornamenti tal-programmi nazzjonali għall-kontroll tat-tniġġis tal-arja msemmija fl-Artikoli 6 u 10 għandhom tal-inqas jinkludu:

                                 (a)

                                 valutazzjoni tal-progress li sar fl-implimentazzjoni tal-programm, it-tnaqqis tal-emissjonijiet u t-tnaqqis tal-konċentrazzjonijiet;

                                 (b)

                                 kwalunkwe tibdil sinifikanti fil-kuntest tal-politika, il-valutazzjonijiet, il-programm jew l-iskeda ta' żmien tal-implimentazzjoni tagħhom.

               PARTI 2

            Miżuri għat-tnaqqis ta' emissjonijiet imsemmija fit-tieni subparagrafu tal-Artikolu 6(2)

         L-Istati Membri għandhom jieħdu kont tad-Dokument ta' Gwida dwar l-Ammonijaka rilevanti, u għandhom jużaw l-aqwa tekniki disponibbli skont id-Direttiva 2010/75/UE.
         A.   Miżuri biex jiġu kkontrollati l-emissjonijiet tal-ammonijaka

                     1.

                     L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu kodiċi nazzjonali konsultattiv ta' prattika agrikola tajba għall-kontroll tal-emissjonijiet tal-ammonijaka, b'kont meħud tal-Kodiċi Qafas tal-UNECE għal Prattika Agrikola Tajba għat-Tnaqqis tal-Emissjonijiet tal-Ammonja tal-2014, li jkopri tal-inqas it-temi li ġejjin:

                                 (a)

                                 il-ġestjoni tan-nitroġenu, b'kont meħud taċ-ċiklu sħiħ tan-nitroġenu;

                                 (b)

                                 strateġiji għall-għalf tal-bhejjem;

                                 (c)

                                 tekniki b'emissjonijiet baxxi għat-tifrix tad-demel;

                                 (d)

                                 sistemi b'emissjonijiet baxxi għall-ħżin tad-demel;

                                 (e)

                                 sistemi b'emissjonijiet baxxi għall-postijiet fejn jinżammu l-annimali;

                                 (f)

                                 possibbiltajiet biex jiġu limitati l-emissjonijiet tal-ammonijaka mill-użu ta' fertilizzanti minerali.

                     2.

                     L-Istati Membri jistgħu jistabbilixxu baġit nazzjonali għan-nitroġenu biex jiġu sorveljati l-bidliet fit-telf ġenerali ta' nitroġenu reattiv mill-agrikoltura, inkluż l-ammonijaka, l-ossidu nitruż, l-ammonijaka, in-nitrati u n-nitriti, fuq il-bażi tal-prinċipji stabbiliti fid-Dokument Gwida dwar il-Baġits tan-Nitroġenu tal-UNECE (1).

                     3.

                     L-Istati Membri għandhom jipprojbixxu l-użu tal-fertilizzanti tal-karbonat tal-ammonju u jistgħu jnaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka mill-fertilizzanti inorganiċi billi jużaw il-metodi li ġejjin:

                                 (a)

                                 is-sostituzzjoni ta' fertilizzanti bbażati fuq l-urea bil-fertilizzanti bbażati fuq in-nitrat tal-ammonju;

                                 (b)

                                 fil-każ li l-fertilizzanti bbażati fuq l-urea jibqgħu jiġu applikati, l-użu ta' metodi li huwa ppruvat li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka b'mhux anqas minn 30 % meta mqabbel mal-metodu ta' referenza, kif speċifikat fid-Dokument ta' Gwida dwar l-Ammonijaka;

                                 (c)

                                 il-promozzjoni tas-sostituzzjoni ta' fertilizzanti inorganiċi b'fertilizzanti organiċi u, fejn jibqgħu jiġu applikati fertilizzanti inorganiċi, it-tixrid ta' dawn f'konformità mal-ħtiġijiet previsti tal-għalla jew il-bur li fuqhom qed jiġu applikati fir-rigward tan-nitroġenu u l-fosfru, filwaqt li jittieħed kont ukoll tal-kontenut eżistenti tan-nutrijenti fil-ħamrija u nutrijenti minn fertilizzanti oħra.

                     4.

                     L-Istati Membri jistgħu jnaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka mid-demel tal-irziezet billi jużaw il-metodi li ġejjin:

                                 (a)

                                 it-tnaqqis tal-emissjonijiet mill-applikazzjoni tad-demel likwidu u d-demel solidu fuq ir-raba' u l-bur, bl-użu ta' metodi li jnaqqsu l-emissjonijiet b'tal-inqas 30 % meta mqabbel mal-metodu ta' referenza deskritt fid-Dokument ta' Gwida dwar l-Ammonijaka u bil-kondizzjonijiet li ġejjin:

                                             (i)

                                             jitferrxu biss demel u demel likwidu skont il-ħtiġijiet previsti ta' nutrijent tal-għalla jew il-bur li fuqhom qed jiġu applikati fir-rigward tan-nitroġenu u l-fosfru, filwaqt li jittieħed kont ukoll tal-kontenut eżistenti tan-nutrijenti fil-ħamrija u n-nutrijenti minn fertilizzanti oħra;

                                             (ii)

                                             ma jitferrixx demel u demel likwidu meta l-art li fuqha jiġu applikati tkun mifqugħa bl-ilma, mgħarrqa, iffriżata jew mgħottija bil-borra;

                                             (iii)

                                             jiġi applikat id-demel likwidu li jinfirex fuq il-bur bl-użu ta' trailing hose, trailing shoe jew permezz ta' injezzjoni fil-baxx jew fil-fond;

                                             (iv)

                                             jiġu inkorporati fil-ħamrija d-demel u d-demel likwidu li jinfirxu fuq ir-raba' li jinħadem fl-ewwel erba' sigħat mit-tifrix;

                                 (b)

                                 jitnaqqsu l-emissjonijiet mill-ħażna tad-demel barra l-irziezet tal-annimali, billi jintużaw il-metodi li ġejjin:

                                             (i)

                                             għall-imħażen tad-demel likwidu mibnija wara l-1 ta' Jannar 2022, bl-użu ta' sistemi jew tekniki ta' ħżin b'emissjonijiet baxxi li ġie ppruvat li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka b'mhux inqas minn 60 % meta mqabbel mal-metodu ta' referenza deskritt fid-dokument ta' gwida dwar l-ammonijaka, u b'mill-inqas 40 % għall-imħażen eżistenti tad-demel likwidu;

                                             (ii)

                                             jiġu mgħottija l-imħażen għad-demel solidu;

                                             (iii)

                                             jiġi żgurat li l-azjendi agrikoli jkollhom kapaċità biżżejjed ta' ħżin tad-demel biex iferrxu d-demel matul dawk il-perijodi biss li huma xierqa għat-tkabbir ta' uċuħ tar-raba';

                                 (c)

                                 jitnaqqsu l-emissjonijiet mill-irziezet tal-annimali, bl-użu ta' sistemi li huma magħrufa li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka b'tal-inqas 20 % meta mqabbel mal-metodu ta' referenza deskritt fid-Dokument ta' Gwida dwar l-Ammonijaka;

                                 (d)

                                 jitnaqqsu l-emissjonijiet mid-demel, bl-użu ta' strateġiji ta' għalf b'livelli baxxi ta' proteini u li huma magħrufa li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-ammonijaka b'tal-inqas 10 % meta mqabbel mal-metodu ta' referenza deskritt fid-Dokument ta' Gwida dwar l-Ammonijaka.

               B.   Miżuri għat-tnaqqis tal-emissjonijiet biex jiġu kkontrollati l-emissjonijiet ta' partiċelli fini u ta' karbonju iswed

                     1.

                     Mingħajr preġudizzju għall-Anness II dwar il-kondizzjonalità tar-Regolament (UE) Nru 1306/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (2), l-Istati Membri jistgħu jipprojbixxu l-ħruq fil-miftuħ fl-għelieqi ta' skart u fdal tal-ħsad agrikolu u ta' fdal tal-foresti.
                     L-Istati Membri għandhom jissorveljaw u jinfurzaw l-implimentazzjoni ta' kwalunkwe projbizzjoni implimentata skont l-ewwel subparagrafu. Kwalunkwe eżenzjoni għal tali projbizzjoni għandha tkun limitata għal programmi preventivi biex jiġu evitati nirien bla kontroll, għall-kontroll ta' pesti, jew biex titħares il-bijodiversità.

                     2.

                     L-Istati Membri jistgħu jistabbilixxu kodiċi konsultattiv nazzjonali ta' prattiki agrikoli tajbin għall-ġestjoni tajba tal-fdal tal-ħsad, abbażi tal-metodi li ġejjin:

                                 (a)

                                 titjib tal-istruttura tal-ħamrija permezz tal-inkorporazzjoni tal-fdal tal-ħsad;

                                 (b)

                                 tekniki mtejba għall-inkorporazzjoni tal-fdal tal-ħsad;

                                 (c)

                                 użu alternattiv tal-fdal tal-ħsad;

                                 (d)

                                 titjib tal-istatus tan-nutrijenti u tal-istruttura tal-ħamrija permezz tal-inkorporazzjoni tad-demel kif meħtieġ għat-tkabbir ottimali tal-pjanti, biex b'hekk jiġi evitat il-ħruq tad-demel (demel tal-irziezet, tiben tal-firxa).

               C.   Il-prevenzjoni tal-impatti fuq azjendi agrikoli żgħar
         Meta jieħdu l-miżuri deskritti fit-taqsimiet A u B, l-Istati Membri għandhom jiżguraw li jiġu kkunsidrati b'mod sħiħ l-impatti fuq l-azjendi agrikoli żgħar u mikro.
         L-Istati Membri jistgħu, pereżempju, jeżentaw azjendi żgħar u mikro minn dawk il-miżuri fejn ikun xieraq u possibbli fid-dawl tal-impenji għat-tnaqqis ta' emissjonijiet.

            (1)  Deċiżjoni 2012/10, ECE/EB.AIR/113/Add 1.

            (2)  Ir-Regolament (UE) Nru 1306/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta' Diċembru 2013 dwar il-finanzjament, il-ġestjoni u l-monitoraġġ tal-politika agrikola komuni u li jħassar ir-Regolamenti tal-Kunsill (KEE) Nru 352/78, (KE) Nru 165/94, (KE) Nru 2799/98, (KE) Nru 814/2000, (KE) Nru 1290/2005 u (KE) Nru 485/2008 (ĠU L 347, 20.12.2013, p. 549).

         ANNESS IV
         IL-METODOLOĠIJI GĦAT-TĦEJJIJA U L-AĠĠORNAMENT TAL-INVENTARJI U L- PROJEZZJONIJIET NAZZJONALI TAL-EMISSJONIJIET, IR-RAPPORTI TAL-INVENTARJU INFORMATTIVI U L-INVENTARJI NAZZJONALI TAL-EMISSJONIJIET AĠĠUSTATI MSEMMIJA FL-ARTIKOLI 5 U 8
         Għall-inkwinanti msemmija fl-Anness I, l-Istati Membri għandhom jippreparaw inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet, inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet aġġustati fejn rilevanti, projezzjonijiet nazzjonali ta' emissjonijiet, inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet spazjalment diżaggregati, inventarji ta' sorsi lokalizzati kbar u rapporti tal-inventarju informattivi, bl-użu ta' metodoloġiji adottati mill-Partijiet għall-Konvenzjoni LRTAP (Linji Gwida għar-Rappurtar tal-EMEP), u huma mitluba li jużaw il-Gwida tal-EMEP/EEA għall-inventarju tal-emissjonijiet ta' inkwinanti tal-arja (il-Gwida tal-EMEP/EEA) msemmija fih. Barra minn hekk, informazzjoni supplimentari, b'mod partikolari d-data tal-attivitajiet, meħtieġa għall-valutazzjoni tal-inventarji u l- projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet għandha titħejja skont l-istess linji gwida.
         Id-dipendenza fuq il-Linji Gwida għar-Rappurtar tal-EMEP hija mingħajr preġudizzju għall-arranġamenti addizzjonali speċifikati f'dan l-Anness u għar-rekwiżiti għan-nomenklatura tar-rappurtar, is-serje kronoloġika u d-dati tar-rappurtar speċifikati fl-Anness I.
         PARTI 1

            Inventarji nazzjonali annwali tal-emissjonijiet

                     1.

                     L-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet għandhom ikunu trasparenti, konsistenti, komparabbli, sħaħ u preċiżi.

                     2.

                     L-emissjonijiet mill-kategoriji ewlenin identifikati għandhom jiġu kkalkulati skont il-metodoloġiji definiti fil-Gwida tal-EMEP/EEA u bil-għan li tintuża l-metodoloġija ta' livell 2 jew ogħla (iddettaljata).
                     L-Istati Membri jistgħu jużaw metodoloġiji oħra kompatibbli u bbażati fuq ix-xjenza biex jistabbilixxu l-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet fejn dawk il-metodoloġiji jagħtu stimi aktar preċiżi mill-metodoloġiji standard stabbiliti fil-Gwida tal-EMEP/EEA.

                     3.

                     Għall-emissjonijiet mit-trasport, l-Istati Membri għandhom jikkalkulaw u jirrappurtaw l-emissjonijiet konsistenti mal-bilanċi nazzjonali tal-enerġija kif rappurtati lill-Eurostat.

                     4.

                     L-emissjonijiet mit-trasport tat-triq għandhom jiġu kkalkulati u rrappurtati abbażi tal-karburanti li jinbiegħu (1) fl-Istat Membru kkonċernat. Barra minn hekk, l-Istati Membri jistgħu wkoll jirrappurtaw l-emissjonijiet mit-trasport tat-triq abbażi tal- karburanti użati jew abbażi tal-kilometri misjuqa fl-Istat Membru.

                     5.

                     L-Istati Membri għandhom jirrappurtaw l-emissjonijiet nazzjonali annwali tagħhom espressi fl-unità applikabbli speċifikata fil-mudell għar-rappurtar NFR tal-Konvenzjoni LRTAP.

               PARTI 2

            Projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet

                     1.

                     Il- projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet għandhom ikunu trasparenti, konsistenti, komparabbli, sħaħ u preċiżi u l-informazzjoni rappurtata għandha tinkludi tal-inqas dan li ġej:

                                 (a)

                                 identifikazzjoni ċara tal-politiki u l-miżuri adottati u ppjanati inklużi fil- projezzjonijiet;

                                 (b)

                                 fejn adatt, ir-riżultati tal-analiżi tas-sensittività mwettqa għall- projezzjonijiet;

                                 (c)

                                 deskrizzjoni tal-metodoloġiji, il-mudelli, is-suppożizzjonijiet sottostanti u l-parametri ewlenin ta' li jidħol u li joħroġ.

                     2.

                     Il- projezzjonijiet tal-emissjonijiet għandhom jiġu stmati u aggregati għas-setturi tas-sorsi rilevanti. L-Istati Membri għandhom jipprovdu proġettazzjoni “b'miżuri” (miżuri adottati) u, fejn ikun rilevanti, projezzjoni “b'miżuri addizzjonali” (miżuri ppjanati) projezzjoni għal kull inkwinant skont il-gwida stabbilita fil-Gwida tal-EMEP/EEA.

                     3.

                     Il- projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet għandhom ikunu konsistenti mal-inventarju nazzjonali annwali tal-emissjonijiet għas- sena x – 3 u mal- projezzjonijiet rappurtati skont ir-Regolament (UE) Nru 525/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (2).

               PARTI 3

            Rapport tal-inventarju informattiv

         Ir-rapporti tal-inventarju informattivi għandhom jitħejjew skont il-Linji Gwida għar-Rappurtar tal-EMEP u għandhom jiġu rrappurtati billi jintuża l-mudell għar-rapporti tal-inventarju kif speċifikat fil-linji gwida. Ir-rapport tal-inventarju għandu jinkludi tal-anqas l-informazzjoni li ġejja:

                     (a)

                     deskrizzjonijiet, referenzi u sorsi ta' informazzjoni tal-metodoloġiji, suppożizzjonijiet, fatturi ta' emissjoni u data tal-attivitajiet speċifiċi, kif ukoll ir-raġunament għall-għażla tagħhom;

                     (b)

                     deskrizzjoni tal-kategoriji ewlenin nazzjonali tas-sorsi ta' emissjonijiet;

                     (c)

                     informazzjoni dwar inċertezzi, garanzija tal-kwalità u verifika;

                     (d)

                     deskrizzjoni tal-arranġamenti istituzzjonali għat-tħejjija tal-inventarju;

                     (e)

                     kalkoli mill-ġdid u titjib ippjanat;

                     (f)

                     jekk rilevanti, informazzjoni dwar l-użu tal-flessibbiltajiet previsti fl-Artikolu 5(1), (2), (3) u (4);

                     (g)

                     jekk tkun rilevanti, informazzjoni dwar ir-raġunijiet għall-iżvijar mill-perkors ta' tnaqqis determinat skont l-Artikolu 4(2), kif ukoll il-miżuri ta' konverġenza mal-perkors;

                     (h)

                     sommarju eżekuttiv.

               PARTI 4

            Aġġustament tal-inventarji nazzjonali tal-emissjonijiet

                     1.

                     Stat Membru li jipproponi aġġustament tal-inventarju nazzjonali tal-emissjonijiet tiegħu skont l-Artikolu 5(1) għandu jinkludi fil-proposta tiegħu lill-Kummissjoni tal-anqas id-dokumenti ta' sostenn li ġejjin:

                                 (a)

                                 evidenza li l-impenn/impenji nazzjonali għat-tnaqqis tal-emissjonijiet konċernat(i) inqabeż/inqabżu;

                                 (b)

                                 evidenza ta' kemm l-aġġustament tal-inventarju tal-emissjonijiet inaqqas l-iskorriment u jikkontribwixxi għall-konformità mal-impenn/impenji nazzjonali għat-tnaqqis tal-emissjonijiet konċernat(i);

                                 (c)

                                 stima ta' jekk u meta l-impenn/impenji nazzjonali għat-tnaqqis tal-emissjonijiet konċernat(i) mistenni(ja) li jinkiseb/jinkisbu abbażi tal-projezzjonijiet nazzjonali tal-emissjonijiet mingħajr l-aġġustament;

                                 (d)

                                 evidenza li l-aġġustament hu konsistenti ma' wieħed jew diversi mit-tliet ċirkostanzi li ġejjin. Tista' ssir referenza, skont kif adatt, għal aġġustamenti preċedenti rilevanti:

                                             (i)

                                             fil-każ ta' kategoriji ġodda ta' sorsi tal-emissjonijiet:

                                                         —

                                                         evidenza li l-kategorija l-ġdida tas-sors tal-emissjonijiet hija rikonoxxuta fil-letteratura xjentifika u/jew tal-Gwida tal-EMEP/EEA;

                                                         —

                                                         evidenza li din il-kategorija tas-sors ma kinitx inkluża fl-inventarju storiku nazzjonali rilevanti tal-emissjonijiet fiż-żmien meta ġie stabbilit l-impenn għat-tnaqqis tal-emissjonijiet;

                                                         —

                                                         evidenza li l-emissjonijiet minn kategorija ġdida ta' sors jikkontribwixxu sabiex Stat Membru ma jkunx kapaċi jissodisfa l-impenji ta' tnaqqis tal-emissjonijiet, bl-appoġġ ta' deskrizzjoni dettaljata tal-metodoloġija, ta' data u tal-fatturi tal-emissjoni użati biex tintlaħaq dik il-konklużjoni;

                                             (ii)

                                             fil-każ tal-fatturi tal-emissjonijiet sostanzjalment differenti użati għad-determinazzjoni tal-emissjonijiet minn kategoriji ta' sorsi speċifiċi:

                                                         —

                                                         deskrizzjoni tal-fatturi tal-emissjonijiet oriġinali, inkluż deskrizzjoni dettaljata tal-bażi xjentifika li minnha ġie derivat il-fattur tal-emissjonijiet;

                                                         —

                                                         evidenza li l-fatturi oriġinali tal-emissjonijiet intużaw biex jiġi ddeterminat it-tnaqqis tal-emissjonijiet fiż-żmien meta ġew stabbiliti;

                                                         —

                                                         deskrizzjoni tal-fatturi aġġornati tal-emissjonijiet, inkluża informazzjoni dettaljata dwar il-bażi xjentifika li minnha ġie derivat il-fattur tal-emissjonijiet;

                                                         —

                                                         tqabbil tal-istimi tal-emissjonijiet magħmula bl-użu tal-fatturi oriġinali u dawk aġġornati tal-emissjonijiet, li juru li l-bidla fil-fatturi tal-emissjonijiet tikkontribwixxi biex Stat Membru ma jkunx jista' jissodisfa l-impenji tiegħu ta' tnaqqis;

                                                         —

                                                         ir-raġunament li ntuża biex ġie deċiż jekk il-bidliet fil-fatturi tal-emissjonijiet humiex sostanzjali;

                                             (iii)

                                             fil-każ tal-metodoloġiji sostanzjalment differenti użati għad-determinazzjoni ta' emissjonijiet minn kategoriji ta' sorsi speċifiċi:

                                                         —

                                                         deskrizzjoni tal-metodoloġija oriġinali użata, inkluż informazzjoni dettaljata dwar il-bażi xjentifika li minnha ġie derivat il-fattur tal-emissjonijiet;

                                                         —

                                                         evidenza li l-metodoloġija oriġinali intużat biex jiġi determinat it-tnaqqis tal-emissjonijiet fiż-żmien meta dan ġie stabbilit;

                                                         —

                                                         deskrizzjoni tal-metodoloġija aġġornata użata, inkluż deskrizzjoni dettaljata tal-bażi jew referenza xjentifika li minnha ġiet derivata;

                                                         —

                                                         tqabbil ta' stimi tal-emissjonijiet imwettqa bl-użu tal-metodoloġiji oriġinali u dawk aġġornati li juru li l-bidla fil-metodoloġija tikkontribwixxi sabiex Stat Membru ma jkunx kapaċi jissodisfa l-impenn tiegħu għat-tnaqqis;

                                                         —

                                                         ir-raġunament biex jiġi deċiż jekk il-bidla fil-metodoloġija hix sinifikanti.

                     2.

                     L-Istati Membri jistgħu jippreżentaw l-istess informazzjoni ta' sostenn għal proċeduri ta' aġġustament fuq il-bażi ta' prekondizzjonijiet simili, bil-kondizzjoni li kull Stat Membru jippreżenta l-informazzjoni speċifika meħtieġa għall-pajjiż individwali kif stabbilit fil-paragrafu 1.

                     3.

                     L-Istati Membri għandhom jikkalkulaw mill-ġdid l-emissjonijiet aġġustati sabiex tiġi żgurata l-konsistenza, sa fejn ikun possibbli, tas-serje kronoloġika għal kull sena li għaliha jiġi(u) applikat(i) l-aġġustament/i.

            (1)  L-Istati Membri li għandhom l-għażla li jużaw it-total nazzjonali tal-emissjonijiet kif ikkalkulat abbażi tal- karburanti użati bħala bażi għall-konformità skont il-Konvenzjoni LRTAP jistgħu jżommu din l-għażla sabiex jiżguraw koerenza bejn il-liġi internazzjonali u tal-Unjoni.

            (2)  Ir-Regolament (UE) Nru 525/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-21 ta' Mejju 2013 dwar mekkaniżmu għall-monitoraġġ u r-rapportar ta' emissjonijiet ta' gassijiet serra u għar-rapportar ta' informazzjoni oħra relatata mat-tibdil fil-klima fil-livelli nazzjonali u tal-Unjoni u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 280/2004/KE (ĠU L 165, 18.6.2013, p. 13).

         ANNESS V
         INDIKATURI FAKULTATTIVI GĦALL-MONITORAĠĠ TAL-IMPATTI TAT-TNIĠĠIS TAL-ARJA MSEMMIJA FL-ARTIKOLU 9

                     (a)

                     għall-ekosistemi tal-ilma ħelu: jiġi stabbilit kemm hi kbira l-ħsara bijoloġika, inklużi r-riċevituri sensittivi (mikrofiti, makrofiti u dijatomi), u telf tal-istokk tal-ħut jew telf ta' invertebrati:

                                 l-indikatur ewlieni ta' kapaċità ta' newtralizzazzjoni tal-aċidu (ANC) u l-indikaturi ta' sostenn tal-aċidità (pH), is-sulfat (SO4) maħlul, in-nitrat (NO3) u l-karbonju organiku maħlul:

                                 frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: minn kull sena (fil-lagi fi żmien il-ħarifa) sa kull xahar (fix-xmajriet).

                     (b)

                     għall-ekosistemi terrestri: jiġu eżaminati l-aċidità tal-ħamrija, it-telf tan-nutrijenti fil-ħamrija, il-qagħda u l-bilanċ tan-nitroġenu kif ukoll it-telf tal-bijodiversità:

                                 (i)

                                 l-indikatur ewlieni ta' aċidità tal-ħamrija: frazzjonijiet skambjabbli tal-katjoni ta' bażi (saturazzjoni ta' bażi) u aluminju skambjabbli fil-ħamrija:

                                             frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: kull 10 snin;

                                             indikaturi ta' sostenn: pH, sulfat, nitrat, katjoni ta' bażi, konċentrazzjonijiet tal-aluminju f'soluzzjoni ta' ħamrija:

                                             frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: kull sena (fejn rilevanti);

                                 (ii)

                                 l-indikatur ewlieni ta' lissija tan-nitrati fil-ħamrija (NO3,leach):
                                 frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: kull sena;

                                 (iii)

                                 l-indikatur ewlieni ta' proporzjon tal-karbonju man-nitroġenu (C/N) u l-indikatur ta' sostenn ta' total ta' nitroġenu fil-ħamrija (Ntot):
                                 frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: kull għaxar snin;

                                 (iv)

                                 l-indikatur ewlieni ta' bilanċ tan-nutrijenti fil-weraq (N/P, N/K, N/Mg):
                                 frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: kull erba' snin.

                     (c)

                     għall-ekosistemi terrestri: tiġi eżaminata l-ħsara mill-ożonu għat-tkabbir u l-bijodiversità tal-veġetazzjoni:

                                 (i)

                                 l-indikatur ewlieni ta' ħsara għat-tkabbir tal-veġetazzjoni u ħsara lill-weraq u l-indikatur ta' sostenn tal-fluss tal-karbonju (Cflux):
                                 frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: kull sena;

                                 (ii)

                                 l-iskorriment tal-indikatur ewlieni tal-livelli kritiċi bbażati fuq il-fluss:
                                 frekwenza ta' teħid ta' kampjuni: kull sena matul l-istaġun tat-tkabbir.

         ANNESS VI
         TABELLA TA' KORRELAZZJONI

                     Id-Direttiva 2001/81/KE

                     Din id-Direttiva

                     Artikolu 1

                     Artikolu 1

                     Artikolu 2, l-ewwel subparagrafu, u t-tieni subparagrafu, il-punti (c), (d) u (e)

                     Artikolu 2

                     Artikolu 3, il-punt (e)

                     Artikolu 3, punt (1)

                     —

                     Artikolu 3, punti (2), (3), (4), (5), (8), (9), (12) u (13)

                     Artikolu 3, il-punt (i)

                     Artikolu 3, punt (6)

                     Artikolu 3, il-punt (k)

                     Artikolu 3, punt (7)

                     Artikolu 3, il-punt (h)

                     Artikolu 3, punt (10)

                     Artikolu 3, il-punt (g)

                     Artikolu 3, punt (11)

                     Artikolu 4

                     Artikolu 4(1) u (2)

                     Artikolu 2, it-tieni subparagrafu, il-punti (a) u (b)

                     Artikolu 4(3)

                     —

                     Artikolu 5

                     Artikolu 6(1)

                     Artikolu 6(1)

                     Artikolu 6(2)

                     Artikolu 6 (2), (5) sa (10)

                     Artikolu 6(3)

                     Artikolu 6(3) u (4)

                     —

                     Artikolu 7

                     Artikolu 7(1)

                     Artikolu 8 (1), l-ewwel subparagrafu

                     —

                     Artikolu 8 (1), it-tieni subparagrafu, (2) sa (4)

                     Artikolu 7(2)

                     Artikolu 8 (5)

                     Artikolu 7(3)

                     Artikolu 8 (6)

                     Artikolu 7(4)

                     Artikolu 8 (7)

                     —

                     Artikolu 9

                     Artikolu 8(2)

                     Artikolu 10 (1)

                     Artikolu 8(1)

                     Artikolu 10 (2)

                     —

                     Artikolu 10 (3) u (4)

                     Artikolu 9

                     Artikolu 11

                     —

                     Artikolu 12

                     Artikolu 10

                     Artikolu 13

                     Artikolu 6(4)

                     Artikolu 14(1)

                     Artikolu 7(3) u Artikolu 8(3)

                     Artikolu 14(2) u (3)

                     Artikolu 11

                     Artikolu 15

                     Artikolu 13(3)

                     Artikolu 16

                     Artikolu 13(1) u (2)

                     Artikolu 17

                     Artikolu 14

                     Artikolu 18

                     —

                     Artikolu 19

                     Artikolu 15

                     Artikolu 20

                     —

                     Artikolu 21

                     Artikolu 16

                     Artikolu 22

                     Artikolu 17

                     Artikolu 23

                     Artikolu 8(1) u Anness III

                     Anness I

                     Anness I

                     Anness II

                     —

                     Annessi III, V u VI

                     Anness III

                     Anness IV

         Dikjarazzjoni mill-Kummissjoni dwar ir-Rieżami ta' Emissjonijiet tal-Metan
         Il-Kummissjoni tikkunsidra li hemm każ qawwi tal-kwalità tal-arja biex l-iżvilupp tal-emissjonijiet tal-metan fl-Istati Membri jinżamm taħt rieżami bil-għan li jitnaqqsu l-konċentrazzjonijiet tal-ożonu fl-UE u biex jiġi promoss internazzjonalment it-tnaqqis tal-metan.
         Il-Kummissjoni tikkonferma li abbażi tar-rapporti ta' emissjonijiet nazzjonali, hija biħsiebha tkompli tivvaluta l-impatt tal-emissjonijiet tal-metan fuq il-ksib tal-għanijiet stabbiliti fl-Artikolu 1, il-paragrafu 2 tad-Direttiva NEC u se tikkunsidra miżuri biex jitnaqqsu dawn l-emissjonijiet, u fejn adatt, tippreżenta proposta leġiżlattiva għal dak l-għan. Fil-valutazzjoni tagħha, il-Kummissjoni se tqis għadd ta' studji li għadhom għaddejjin f'dan il-qasam, li mistennija li jiġu ffinalizzati fl-2017, kif ukoll aktar żviluppi internazzjonali f'dan il-qasam.