title: Id-Direttiva tal-Kunsill 98/24/KE tas-7 ta'April 1998 dwar il-protezzjoni tas-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma’ l-aġenti kimiċi fuq il-post tax-xogħol (l-erbatax-il Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva 89/391/KEE)

text:
Avis juridique important

|

31998L0024

Official Journal L 131 , 05/05/1998 P. 0011 - 0023

DIRETTIVA TAL-KUNSILL 98/24/KEtas-7 ta'April 1998dwar il-protezzjoni tas-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-aġenti kimiċi fuq il-post tax-xogħol (l-erbatax-il Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva 89/391/KEE)IL-KUNSILL TA' L-UNJONI EWROPEA,Wara li kkunsidrat t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b'mod partikolari l-Artikolu 118a tiegħu,Wara li kkunsidrat l-proposta mill-Kummissjoni([1]), imfassla wara konsultazzjoni mal-Kumitat Konsultattiv tas-Sigurtà, l-Iġjene u l-Protezzjoni tas-Saħħa fuq ix-Xogħol,Wara li kkunsidrat l-opinjoni tal-Kunsill Ekonomiku u Soċjali ([2]),Filwaqt li jaġixxi skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 189ċ tat-Trattat ([3]),(1) Billi l-Artikolu 118a tat-Trattat jipprovdi illi l-Kunsill għandu jadotta, permezz ta' Direttivi, il-ħtiġijiet minimi sabiex jinkoraġġixxi t-titjib, b'mod speċjali fl-ambjent tax-xogħol, li jiggarantixxi livell aħjar ta' protezzjoni tas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema;(2) Billi, skond dan l-Artikolu, ċerti Direttivi għandhom jevitaw li jimponu restrizzjonijiet amministrattivi, finanzjari u legali hekk illi jżommu lura l-ħolqien u l-iżvilupp ta' l-impriżi ż-żgħar u ta' daqs medju.(3) Billi t-titjib tas-sigurtà, l-iġjene u s-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol huwa għan illi ma għandux ikun subordinat għal konsiderazzjonijiet purament ekonomiċi;(4) Billi r-rispett għall-ħtiġijiet minimi dwar il-protezzjoni tas-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-aġenti kimiċi jimmira illi jiżgura mhux biss il-protezzjoni tas-saħħa u s-sigurtà ta' kull ħaddiem individwali imma wkoll li jipprovdi livell minimu ta' protezzjoni għall-ħaddiema kollha fil-Komunitá li jevita kull tgħawwiġ possibli fil-qasam tal-kompetizzjoni;(5) Billi għandu jiġi stabbilit għall-Komunità kollha livell konsistenti ta' protezzjoni mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-aġenti kimiċi; billi dan il-livell ta' protezzjoni għandu jiġi ffissat mhux permezz ta' ħtiġijiet dettaljati preskrittivi imma minn qafas ta' prinċipji ġenerali li jgħinu lill-Istati Membri sabiex japplikaw il-ħtiġijiet minimi b'mod konsistenti;(6) Billi attività ta' xogħol li tinvolvi aġenti kimiċi x'aktarx illi tesponi lill-ħaddiema għar-riskju;(7) Billi d-Direttiva tal-Kunsill 80/1107/KEE tas-27 ta' Novembru 1980 dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-espożizzjoni ta' kimiċi, aġenti fiżiċi u bioloġiċi fuq il-post tax-xogħol ([4]), id-Direttiva tal-Kunsill 82/605/KEE tat-28 Lulju 1982 dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-espożizzjoni għaċ-ċomb metalliku u l-komposti joniċi tiegħu waqt ix-xogħol (l-ewwel Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 8 tad-Direttiva 80/1107/KEE) ([5]) u d-Direttiva tal-Kunsill 88/364/KEE tad-9 ta'Ġunju 9 1988 dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema permezz tat-tneħħija ta' ċerti aġenti speċifiċi u/jew ċerti attivitajiet tax-xogħol (ir-raba' Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Arikolu 8 tad-Direttiva 80/1107/KEE) ([6]), għandhom, għall-konsistenza u ċ-ċarezza kif ukoll għal raġunijiet tekniċi, jiġu reveduti u inklużi f'Direttiva unika li tistabbilixxi l-ħtiġijiet minimi għall-protezzjoni u s-sigurtà tal-ħaddiema f'attivitajiet tax-xogħol li jinvolvu l-aġenti kimiċi; billi dawn id-Direttivi jistgħu jiġu mħassra;(8) Billi din id-Direttiva hija Direttiva individwali skond it-tifsira ta' l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva tal-Kunsill 89/391//KEE tat-12 ta' Ġunju 1989 dwar l-introduzzjoni ta' miżuri li jinkoraġġixxu t-titjib fis-sigurtà u fis-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol ([7]);(9) Billi għalhekk id-disposizzjonijiet tad-Direttiva msemmija japplikaw fl-intier tagħhom għall-espożizzjoni tal-ħaddiema għall-aġenti kimiċi, mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet iktar strinġenti u/jew speċifiċi li jinsabu f'din id-Direttiva;(10) Billi disposizzjonijiet iktar strinġenti u/jew speċifiċi li għandhom x'jaqsmu mat-trasport ta' l-aġenti kimiċi perikolużi jinsabu fil-ftehim u l-konvenzjonijiet internazzjonali li jorbtu inkorporati fid-disposizzjonijiet Komunitarji dwar it-trasport ta' l-merkanzija perikoluż bit-triq, bil-ferrovija, bil-baħar u bl-ajru;(11) Billi fid-Direttiva 67/548/KEE ([8]) u d-Direttiva 88/379/KEE ([9]) dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet, ir-regolamenti u d-disposizzjonijiet amministrattivi dwar il-klassifikazzjoni, l-imballaġġ u t-tikkettjar, rispettivament, tas-sustanzi u preparazzjonijiet perikolużi, il-Kunsill stabbilixxa sistema ta' kriterji għall-klassifikazzjoni tas-sustanzi u l-preparazzjonijiet perikolużi;(12) Billi d-definizzjoni ta' l-aġenti kimiċi ta' riskju għandhom jinkludu kull sustanza kimika li tilħaq dawn il-kriterji kif ukoll kull sustanza kimika li, filwaqt li ma tilħaqx dawn il-kriterji, tista' minħabba il-propjetajiet fiżiko-kimiċi, kimiċi jew tossikoloġiċi tagħha, u l-mod li tintuża jew tkun preżenti fuq il-post tax-xogħol, tippreżenta riskju għas-sigurtà u saħħa tal-ħaddiema;(13) Billi fid-Direttiva 90/492/KEE ([10]) il-Kummissjoni tat definizzjoni ta' u stabbiliet sistema ta' tagħrif speċifiku dwar sustanzi u preparazzjonijiet perikolużi, fl-għamla ta' folji bid-data dwar is-sigurtà prinċipalment intiżi għall-utenti industrijali sabiex jippermettulhom jieħdu l-miżuri meħtieġa sabiex jiżguraw il-protezzjoni tas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema; billi d-Direttiva tal-Kunsill 92/58/KEE ta' l-24 ta' Ġunju 1992 dwar il-ħtiġijiet minimi għall-provvediment tas-sinjali tas-sigurtà u/jew is-saħħa fuq ix-xogħol (id-disa' Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva 89/391/KEE ([11]) tistabbilixxi sistema sabiex jiġu mmarkati l-kontenituri u l-pajpijiet użati għas-sustanzi jew il-preparazzjonijiet perikolużi fuq ix-xogħol;(14) Billi min iħaddem għandu jagħmel stima ta' kull riskju għas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema li jinħolqu mill-preżenza ta' l-aġenti kimiċi perikolużi fuq il-post tax-xogħol, sabiex jittieħdu l-miżuri ta' prevenzjoni u ta' protezzjoni meħtieġa ddikjarati f'din id-Direttiva;(15) Billi l-miżuri ta' prevenzjoni identifikati mill-istima tar-riskju u meħuda minn min iħaddem għandhom ikunu konsistenti mal-ħtieġa tal-protezzjoni tas-saħħa pubblika u ta' l-ambjent;(16) Billi, sabiex jiġi ssupplimentat it-tagħrif disponibbli għall-ħaddiema hekk li jiżgura livell imtejjeb tal-protezzjoni, hu meħtieġ għall-ħaddiema u r-rappreżentanti tagħhom li jiġu mgħarrfa dwar ir-riskji li l-aġenti kimiċi joħolqu għas-sigurtà u s-saħħa tagħhom u dwar il-miżuri meħtieġa sabiex inaqqsu jew jeliminaw dawn ir-riskji, u li jkunu f'pożizzjoni biex jiċċekkjaw illi jittieħdu l-miżuri protettivi meħtieġa;(17) Billi s-sorveljanza tas-saħħa tal-ħaddiema li għalihom ir-riżultati ta' l-istima msemmija hawn fuq jiżvelaw riskju għas-saħħa, tista' tikkontribwixxi għal miżuri ta' prevenzjoni u ta' protezzjoni li min iħaddem għandu jidħol għalihom;(18) Billi min iħaddem għandu iwettaq evalwazzjoni u kejl fuq bażi regolari u jkun konxju ta' l-iżviluppi ġodda fit-teknoloġija bil-ħsieb li jtejjeb il-protezzjoni tas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema;(19) Billi l-iktar informazzjoni xjentifika riċenti għandha tiġi evalwata minn xjenzjati indipendenti sabiex jgħinu lill-Kummissjoni li tistabbilixxi l-valuri tal-limitu ta' l-espożizzjoni kkawżati mix-xogħol;(20) Billi, għalkemm f'ċerti każi l-għerf xjentifiku jista' ma jkunx hekk illi jista' jiġi stabbilit livell ta' l-espożizzjoni għall-aġenti kimiċi li iktar baxx minnu ma jibqgħux jeżistu riskji għas-saħħa, tnaqqis fl-espożizzjoni għal dawn l-aġenti kimiċi għandu madankollu jnaqqas dawn ir-riskji;(21) Billi fid-Direttiva 91/322/KEE ([12]) u d-Direttiva 96/94/KE ([13]) il-Kummissjoni stabbilixxiet il-valuri tal-limitu indikattivi kif ipprovdut bid-Direttiva 80/1107/KEE; billi d-Direttivi ta' qabel għandhom jinżammu bħala parti mill-qafas korrenti;(22) Billi għandhom jiġu mfassla aġġustamenti tekniċi meħtieġa għal din id-Direttiva mill-Kummissjoni b'kooperazzjoni mal-Kumitat stabbilit bid-Direttiva 89/391/KEE sabiex jgħinu lill-Kummissjoni tagħmel l-addattamenti tekniċi għad-Direttivi individwali; billi l-Kummissjoni, wara li l-ewwek tfittex il-parir tal-Kumitat Konsultattiv tas-Sigurtà, l-Iġjene u l-Protezzjoni tas-Saħħa fuq ix-Xogħol skond id-Deċiżjoni 74/325/KEE ([14]), għandha wkoll tfassal linji gwida prattiċi sabiex tiġi applikata din id-Direttiva;(23) Billi r-revoka ta' din id-Direttiva 80/1107/KEE ma tridx twassal li jitbaxxew il-livelli preżenti għall-protezzjoni tal-ħaddiema mill-aġenti kimiċi, fiżiċi u bijoloġiċi; billi l-istandards li jirriżultaw mid-Direttivi eżistenti dwar l-aġenti bijoloġiċi, id-Direttiva proposta dwar l-aġenti fiżiċi, din id-Direttiva u kull emenda għal dawn it-test għandhom jirriflettu u mill-inqas iżommu l-istandards stabbiliti fid-Direttiva msemmija;(24) Billi din id-Direttiva hija kontribuzzjoni prattika lejn il-ħolqien tad-dimensjoni soċjali tas-suq internADOTTA DIN ID-DIRETTIVA:TAQSIMA IDISPOSIZZJONIJIET ĠENERALIArtikolu 1Għanijiet u firxa1. Din id-Direttiva, li hija l-erbatax-il Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva 89/391/KEE, tistabbilixxi l-ħtiġijiet minimi għall-protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji għas-sigurtà u s-saħħa tagħhom li jinħolqu, jew li x'aktarx jinħolquu, mill-effetti ta' l-aġenti kimiċi li jkunu preżenti fil-post tax-xogħol jew bħala riżultat ta' kull attività ta' xogħol li tinvolvi l-aġenti kimiċi.2. Il-ħtiġijiet ta'din id-Direttiva japplikaw fejn l-aġenti kimiċi ta' riskju jkunu preżenti jew jistgħu jkunu preżenti fuq il-post tax-xogħol, mingħajr preġudizzju għad-disposizzjoniet rigward l-aġenti kimiċi li għalihom il-miżuri għall-protezzjoni mir-radjazzjoni japplikaw skond id-Direttivi adottati skond it-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea ta' l-Enerġija Atomika.3. Għall-karċinoġeni fuq ix-xogħol id-disposizzjonijiet ta' din id-Direttiva għandhom japplikaw mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet aktar strinġenti u/jew speċifiċi li jinsabu fid-Direttiva tal-Kunsill 90/394/KEE tat-28 ta'Ġunju 1990 dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-espożizzjoni għall-karċinoġeni (is-sitt Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 16(1) tad-Direttiva 89/391/KEE) ([15]).4. Id-disposizzjonijiet tad-Direttiva 89/391/KEE għandhom japplikaw fl-intier tagħhom għall-qasam kollu referit f'dan l-Artikolu, mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet aktar strinġenti u/jew speċifiċi li jinsabu f'din id-Direttiva.5. Safejn u sakemm jirrigwarda t-trasport ta' l-aġenti kimiċi perikolużi, id-disposizzjonijiet ta' din id-Direttiva għandhom japplikaw mingħajr preġudizzju għad-disposizzjonijiet aktar strinġenti u/jew speċifiċi li jinsabu fid-Direttiva 94/55/KE ([16]), fid-Direttiva 96/49/KE ([17]), fid-disposizzjonijiet tal-kodiċi ta' l-IMDG, tal-Kodiċi ta' l-IBC u tal-Kodiċi ta' l-IGC kif iddefiniti fl-Artikolu 2 tad-Direttiva 93/75/KEE ([18]), fid-disposizzjonijiet tal-Ftehim Ewropew li jirrigwarda t-Trasport Internazzjonali ta' l-Merkanzija Perikoluża permezz tal-Passaġġi Interni fuq l-Ilma u r-Regolament rigward it-Trasport ta' Sustanzi Perikolużi fuq ix-xmara Reno kif inkorporati fil-liġijiet Komunitarji u fl-istruzzjonijiet tekniċi għat-trasport fis-sigurtà ta' l-Merkanzija Perikoluża maħruġa, fid-data tad-dħul fis-seħħ ta' din id-Direttiva, mill-Organizzazzjoni Internazzjonali ta' l-Avjazzjoni Ċivili.Artikolu 2DefinizzjonijietGħall-għan ta'din id-Deċiżjoni, it-termini użati għandu jkollhom it-tifsiriet li ġejjin:(a) Aġent kimiku' ifisser kull element jew kompost kimiku, waħdu jew f'taħlita, kif jidher fl-istat naturali tiegħu jew kif prodott, użat jew irrilaxxjat, li jinkludu r-rilaxx bħala skart, minn kull attività ta' xogħol, sewwa jekk prodott intenzjonalment u sewwa jekk le u sewwa jekk imqiegħed fis-suq u sewwa jekk le;(b) Aġent kimiku ta' riskju' ifisser:(i) kull aġent kimiku li jilħaq il-kriterji sabiex jiġi kklassifikat bħala sustanza perikoluża skond il-kriterji fl-Anness VI mad-Direttiva 67/548/KEE, kemm jekk dik is-sustanza hija kklassifikata skond din id-Direttiva u sewwa jekk le, għajr għal dawk is-sustanzi li jilħqu biss il-kriterji sabiex jiġu kklassifikati bħala perikolużi għall-ambjent;(ii) kull aġent kimiku li jilħaq il-kriterji sabiex jiġi kklassifikat bħala preparazzjoni perikoluża fit-tifsira tad-Direttiva 88/379/KEE, sewwa jekk din il-preparazzjoni hija kklassifikata skond din id-Direttiva u sewwa jekk le, għajr għal dawk it-tħejjijiet li jilħqu biss il-kriterji sabiex jiġu kklassifikati bħala perikolużi għall-ambjent;(iii) kull aġent kimiku li, filwaqt jilħaq il-kriterji sabiex jiġi kklassifikat bħala perikoluż skond il-(i) u t-(ii), jista', minħabba l-l-proprjetajiet fiżiko-kimiċi, kimiċi jew tossikoloġiċi tiegħu u l-mod li jintuża jew ikun preżenti fuq il-post tax-xogħol, jippreżenta riskju għas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema, inkluż kull aġent kimiku li jiġi assenjat espożizzjoni minħabba x-xogħol ta' valur tal-limitu skond l-Artikolu 3.(ċ) Attivita li tinvolvi l-aġenti kimiċi' tfisser kull xogħol li fih jintużaw l-aġenti kimiċi, jew li jkunu maħsuba li jintużaw, f'kull proċess, inklużi l-produzzjoni, it-tqandil, il-ħażna jew id-disponiment u t-trattament, jew li jirriżultaw minn dan ix-xogħol;(d) Valur tal-limitu ta' espożizzjoni minħabba x-xogħol' tfisser, għajr jekk speċifikat xort'oħra, il-limitu tal-medju ppeżat bil-ħin tal-konċentrazzjoni ta' aġent kimiku fl-arja ġewwa ż-żona tat-teħid tan-nifs ta' ħaddiem b'relazzjoni mal-perjodu speċifikat taż-żmien ta' referenza;(e) Valur tal-limitu bijoloġiku' tfisser il-limitu tal-konċentrazzjoni fil-medju approprjat bijoloġiku ta' l-aġent relevanti, il-metabolit tiegħu, jew indikatur ta' l-effetti;(f) Sorveljanza dwar is-saħħa' tfisser l-istima ta' ħaddiem individwali sabiex tistabbilixxi l-istat tas-saħħa ta' dan l-individwu, skond kif ikollha x'taqsam ma' l-espożizzjoni għal aġenti kimiċi speċifiċi fuq ix-xogħol;(g) Riskju' ifisser il-proprjetà intrinsika ta' l-aġent kimiku bil-potenzjal li jikkawża ħsara;(h) Riskju' jfisser il-possibbiltà li l-potenzjal għall-ħsara jinkiseb skond il-kondizzjonijiet ta' l-użu u/jew l-espożizzjoni.Artikolu 3Valuri tal-limitu ta' l-espożizzjoni waqt ix-xogħol u valuri tal-limitu bjioloġiċi1. Il-Kummissjoni għandha tevalwa r-relazzjoni bejn l-effetti tas-saħħa ta' l-aġenti kimiċi ta' riskju u l-livell ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol permezz ta' stima xjentifika indipendenti dwar l-aħħar informazzjoni xjentifika disponibbli.2. Fuq il-bażi ta' l-evalwazzjoni deskritta fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni, wara li l-ewwel tikkonsulta lill-Kumitat Konsultattiv tas-Sigurtà, l-Iġjene u l-Protezzjoni tas-Saħħa fuq ix-Xogħol, għandha tipproponi għanijiet Ewropej fl-għamla ta' valuri tal-limitu indikattivi ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol għall-protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji kimiċi li għandhom jiġu ffissati fil-livell Komunitarju.Dawn il-valuri tal-limitu għandhom jiġu stabbiliti, filwaqt li titqies id-disponibbiltà tal-metodi tat-teknika tal-kejl, skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 17 tad-Direttiva 89/391/KEE. L-Istati Membri għandhom iżommu lill-organizzazzjonijiet tal-ħaddiema u ta' min iħaddem imgħarrfa bil-valuri tal-limitu indikattivi ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol iffissati fil-livell Komunitarju.3. Għal kull aġent kimiku li għalih valur indikattiv tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol huwa stabbilit fil-livell Komunitarju, l-Istati Membri għandhom jistabbilixxu valur nazzjonali tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol, filwaqt li jqisu l-valur tal-limitu Komunitarju, li jistabbilixxi n-natura tiegħu skond il-leġislazzjoni u l-prattiċi nazzjonali.4. Jistgħu jitfasslu valuri tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol li jorbtu fuq il-livell Komunitarju u, b'żieda ma' dan il-fatturi kkunsidrati meta jiġu stabbiliti l-valuri tal-limitu indikattivi ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol, għandhom jirriflettu l-fatturi dwar kemm huma possibbli filwaqt li jżommu l-għan li tiġi żgurata s-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol. Dawn il-valuri tal-limitu għandhom jiġu stabbiliti skond l-Artikolu 118a tat-Trattat u stabbiliti fl-Anness I ma' din id-Direttiva.5. Għal kull aġent kimiku li għalih jiġi stabbilit valur tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol li jorbot, l-Istati Membri għandhom jistabbilixxu valur tal-limitu nazzjonali ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol li jorbot imsejjes fuq, imma li ma jaqbiżx, il-valur tal-limitu Komunitarju.6. Jistgħu jitfasslu valuri bijoloġiċi tal-limitu li jorbtu fil-livell Komunitarju fuq il-bażi ta' l-evalwazzjoni deskritta fil-paragrafu 1 u tad-disponibbiltà tal-metodi tat-teknika tal-kejl, u għandhom jirriflettu l-fatturi dwar kemm huma possibbli filwaqt li jinżamm l-għan li tiġi żgurata s-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol. Dawn il-valuri tal-limitu għandhom jiġu stabbiliti skond il-proċeduri stabbiliti fl-Artikolu 118a tat-Trattat u stabbiliti fl-Anness II ma' din id-Direttiva, flimkien mat-tagħrif l-ieħor relevanti dwar is-sorveljanza tas-saħħa.7. Għal kull aġent kimiku li għalih jiġi stabbilit valur bijoloġiku tal-limitu li jorbot, l-Istati Membri għandhom jistabbilixxu valur korrispondenti nazzjonali bijoloġiku tal-limitu msejjes fuq, imma li ma jaqbiżx, il-valur tal-limitu Komunitarju.8. Meta Stat Membru jintroduċi jew jirrevedi valur nazzjonali tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol jew valur bijoloġiku nazzjonali tal-limitu għal aġent kimiku, għandu jgħarraf lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri l-oħra b'dan flimkien ma' l-informazzjoni xjentifika u teknika relevanti. Il-Kummissjoni għandha tindaħal għall-azzjoni xierqa.9. Fuq il-bażi tar-rapporti pprovduti mill-Istati Membri skond l-Artikolu 15, il-Kummissjoni għandha twettaq stima tal-mod li fih Stati Membri jkunu qiesu l-valuri indikattivi Komunitarji tal-limitu meta tistabbilixxi l-valuri tal-limitu korrispondenti nazzjonali ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol.10. Il-metodi standardizzati għall-kejl u l-evalwazzjoni tal-konċentrazzjonijiet ta' l-arja fuq il-post tax-xogħol f'relazzjoni mal-valuri tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol għandhom jiġu żviluppati skond l-Artikolu 12(2).TAQSIMA IIOBBLIGI TA'MIN IĦADDEMArtikolu 4Kif jiġi stabbilit u stmat ir-riskju ta' l-aġenti kimiċi ta' riskju1. Sabiex iwettaq l-obbligi stabbiliti fl-Artikoli 6(3) u 9(1) tad-Direttiva 89/391/KEE, min iħaddem għandu l-ewwel jistabbilixxi jekk ikunx hemm aġenti kimiċi ta' riskju preżenti fuq il-post tax-xogħol. Jekk iva, għandu mbagħad jagħmel stima tar-riskju għas-sigurtà u saħħa tal-ħaddiema li jinħoloq mill-preżenza ta' dawn l-aġenti kimiċi, filwaqt li jikkunsidra dan li ġej: il-proprjetajiet tagħhom ta' riskju, it-tagħrif dwar is-sigurtà u s-saħħa li għandhom jiġu pprovduti mill-fornitur, (p.e. il-folju relevanti ta' l-informazzjoni dwar is-sigurtà skond id-disposizzjonijiet tad-Direttiva 67/548/KEE jew tad-Direttiva 88/379/KEE), il-livell, it-tip u t-tul taż-żmien ta' l-espożizzjoni, iċ-ċirkostanzi tax-xogħol li jinvolvi dawn l-aġenti, inkluż l-ammont tagħhom, kull valur tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol jew il-valuri tal-limitu bijoloġiċi fit-territorju ta' l-Istat Membru fil-kwistjoni, l-effett tal-miżuri ta' prevenzjoni meħuda jew li għandhom jittieħdu, meta disponibbli, il-konklużjonijiet li għandhom jinħarġu minn kull sorveljanza dwar is-saħħa diġà midħula għaliha.Min iħaddem għandu jikseb it-tagħrif addizzjonali li jkun meħtieġ minn għand il-fornitur jew minn sorsi oħra disponibbli fil-pront rigward l-istima għar-riskju jew minn sorsi oħra diġa' għad-disposizzjoni. Meta approprjat, dan it-tagħrif għandu ikun fih l-istima speċifika li tirrigwarda r-riskju għall-utenti stabbilit fuq il-bażi tal-leġislazzjoni Komunitarja dwar l-aġenti kimiċi.2. Min iħaddem għandu ikollu fil-pussess tiegħu stima tar-riskju skond l-Artikolu 9 tad-Direttiva 89/391/KEE, u għandu jidentifika liema miżuri jkunu ttieħdu skond l-Artikoli 5 u 6 ta' din id-Direttiva. L-istima tar-riskju għandha tiġi ddokumentata f'għamla xierqa skond il-liġijiet u l-prattika nazzjonali, u tista' tinkludi ġustifikazzjoni minn min iħaddem illi n-natura u l-kobor tar-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-aġenti kimiċi mhux meħtieġa jagħmlu stima oħra iktar iddettaljata. L-istima tar-riskju għandha tinżamm aġġornata, b'mod partikolari jekk kien hemm bidliet sinifikanti li jistgħu jwassluha li ssir skaduta, jew meta r-riżultati tas-sorveljanzi tas-saħħa juru li hija meħtieġa.3. Ċerti attivitajiet ġewwa impriża jew stabbiliment, bħalma hija l-manutenzjoni, li rigward tagħhom ikun previst illi jkun hemm il-potenzjal ta' espożizzjoni sinifikanti, jew li jistgħu jirriżultaw f'effetti ta' ħsara għas-sigurtà u s-saħħa għal raġunijiet oħra, saħansitra wara li jkunu ttieħdu l-miżuri tekniċi kollha, għandhom jiġu inklużi fl-istima tar-riskju.4. Fil-każ ta' l-attivitajiet li jinvolvu espożizzjoni għal numru ta' aġenti kimiċi ta' riskju, ir-riskju għandu jiġi stmat fuq il-bażi tar-riskju ppreżentat minn dawn l-aġenti kimiċi kollha f'għaqda.5. Fil-każ ta' attività ġdida li tinvolvi aġenti kimiċi ta' riskju, ix-xogħol għandu jinbeda biss wara li tkun saret stima tar-riskju ta' din l-attività u wara li tkun ġiet implimentata kull miżura preventiva identifikata.6. Għandhom jiġu żviluppati linji gwida prattiċi sabiex jiġi stabbilit u stmat ir-riskju, u r-reviżjoni u, jekk meħtieġ, l-aġġornament tagħhom, skond l-Artikolu 12(2).Artikolu 5Il-prinċipji ġenerali tal-prevenzjoni tar-riskji assoċjati ma' l-aġenti kimiċi ta' riskju u l-applikazzjoni ta' din id-Direttiva li għandha x'taqsam ma' l-istima tar-riskji1. Fit-twettieq ta' l-obbligi tiegħu sabiex jiżgura s-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema f'kull attività li tinvolvi l-aġenti kimiċi ta' riskju, min iħaddem għandu jieħu l-miżuri preventivi meħtieġa ddikjarati fl-Artikolu 6(1) u (2) tad-Direttiva 89/391/KEE u jinkludu l-miżuri ddikjarati f'din id-Direttiva.2. Ir-riskji għas-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema fuq ix-xogħol li jinvolvu aġenti kimiċi perikolużi għandhom jiġu eliminati jew imnaqqsa għall-minimu bi: id-disinn u l-organizzazzjoni tas-sistemi tax-xogħol fuq il-post tax-xogħol, il-provvediment tat-tagħmir addattat għax-xogħol bl-aġenti kimiċi u l-proċeduri tal-manutenzjoni li jiżguraw is-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema fuq ix-xogħol, it-tnaqqis għall-minimu tan-numru tal-ħaddiema esposti jew li x'aktarx jiġu esposti, it-tnaqqis għall-minimu tat-tul taż-żmien u l-intensità ta' l-espożizzjoni, il-miżuri iġjeniċi approprjati, it-tnaqqis tal-kwantità ta' l-aġenti kimiċi preżenti fuq il-post tax-xogħol għall-minimu meħtieġ għat-tip tax-xogħol interessat, proċeduri xierqa għax-xogħol inklużi l-arranġamenti għat-tqandil, il-ħażna u t-trasport fis-sigurtà ġewwa l-post tax-xogħol ta' l-aġenti kimiċi ta' riskju u l-iskart li jkun fih dawn l-aġenti kimiċi.Għandhom jiġu żviluppati linji gwida prattiċi għall-miżuri ta' prevenzjoni sabiex jikkontrollaw ir-riskju, skond l-Artikolu 12(2).3. Meta r-riżultati ta' l-istima referita fl-Artikolu 4(1) jiżvelaw riskju għas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema, għandhoim jiġu applikati l-miżuri tal-protezzjoni, il-prevenzjoni u l-monitoraġġ speċifiċi stabbiliti fl-Artikoli 6, 7 u 10.4. Meta r-riżultati ta' l-istima tar-riskju referita fl-Artikolu 4(1) juru illi, minħabba kwantitajiet ta' l-aġenti kimiċi ta' riskju preżenti fil-post tax-xogħol, jeżisti biss riskju żgħir għas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema, u l-miżuri meħuda skond il-paragrafi 1 u 2 ta' dan l-Artikolu huma biżżejjed sabiex inaqqsu r-riskju, ma għandhomx japplikaw id-disposizzjonijiet ta' l-Artikoli 6,7 u 10.Artikolu 6Protezzjoni speċifika u miżuri tal-prevenzjoni speċifiċi1. Min iħaddem għandu jiżgura illi r-riskju minn aġent kimiku ta' riskju għas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol jiġi eliminat jew imnaqqas għall-minimu.2. Meta jiġi applikat il-paragrafu 1, għandha bi preferenza tiġi midħula għaliha s-sostituzzjoni, li biha min iħaddem għandu jevita l-użu ta' aġent kimiku tar-riskju billi jibdlu b'aġent kimiku ieħor jew bi proċess li, skond il-kondizzjonijiet ta' l-użu tiegħu, ma jkunx ta' riskju jew ta' riskju inqas għas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema, skond kif ikun il-każ.Fejn in-natura ta' l-attività ma tippermettix li riskju jiġi eliminat b'sostituzzjoni, filwaqt li jkun qies l-istima ta' l-attività u tar-riskju referita fl-Artikolu 4, min iħaddem għandu jiżgura illi r-riskju jiġi mnaqqas għal dak minimu billi japplika l-miżuri ta' protezzjoni u ta' prevenzjoni, konsistenti ma' l-istima tar-riskju magħmul skond l-Artikolu 4. Dawn jinkludu, skond l-ordni tal-prijoritá:(a) id-disinn tal-proċessi approprjati tax-xogħol u l-kontrolli ta' l-inġinerija u l-użu tat-tagħmir u tal-materjali adegwati, sabiex jiġi evitat jew imnaqqas għall-minimu r-rilaxx ta' l-aġenti kimiċi li jistgħu jippreżentaw riskju għas-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema fuq il-post tax-xogħol;(b) l-applikazzjoni ta' miżuri kollettivi ta' protezzjoni fis-sors tar-riskju, bħalma huma l-ventilazzjoni adegwata u l-miżuri organizzativi approprjati;(ċ) meta ma tkunx tista' tiġi pprevenuta espożizzjoni b'mezzi oħra, jiġu applikati l-miżuri ta' protezzjoni individwali li jinkludu t-tagħmir personali protettiv.Għandhom jiġu żviluppati linji gwida prattiċi għall-miżuri tal-protezzjoni u l-prevenzjoni sabiex jikkontollaw ir-riskju skond l-Artikolu 12(2).3. Il-miżuri referiti fil-paragrafu 2 ta' dan l-Artikolu għandhom ikunu akkumpanjati b'sorveljanza dwar is-saħħa skond l-Artikolu 10 jekk ikun approprjat għan-natura tar-riskju.4. Għajr jekk minn iħaddem juri biċ-ċar b'mezzi oħra ta' evalwazzjoni illi, skond il-paragrafu 2, ikunu nkisbu l-prevenzjoni u l-protezzjoni adegwati, min iħaddem għandu jwettaq fuq bażi regolari, u meta tiġri kull bidla fil-kondizzjonijiet li tista' taffettwa lill-ħaddiema għall-espożizzjoni ta' l-aġenti kimiċi, dawk il-miżuri dwar l-aġenti kimiċi li jistgħu jippreżentaw riskju għas-saħħa tal-ħaddiem fuq il-post tax-xogħol skond kif meħtieġ, b'mod partikolari fejn għandhom x'jaqsmu l-valuri tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol.5. Min iħaddem għandu jqis ir-riżultati tal-proċeduri referiti fil-paragrafu 4 ta' dan l-Artikolu rigward it-twettiq ta' l-obbligi stabbiliti jew li jirriżultaw bħala konsegwenza ta' l-Artikolu 4.F'kull każ, fejn ikun inqabeż il-valur tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol stabbilit b'mod effettiv fit-territorju ta' Stat Membru, min iħaddem għandu jieħu passi fil-pront, filwaqt li jqis in-natura ta' dak il-limitu, li jirrimedja s-sitwazzjoni billi jwettaq il-miżuri ta' prevenzjoni u ta' protezzjoni.6. Fuq il-baż ta' l-istima ġenerali u tal-prinċipji ġenerali għall-prevenzjoni tar-riskju fl-Artikoli 4 u 5, min iħaddem għandu jieħu l-miżuri tekniċi u/jew organizzattivi approprjati għan-natura tal-ħidma, inklużi l-ħażna, it-tqandil u s-segregazzjoni ta' l-aġenti kimiċi inkompatibbli, billi jipprovdi għall- protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji li jinħolqu mill-proprjetajiet fiżiko-kimiċi ta' l-aġenti kimiċi. B'mod partikolari għandu jieħu l-miżuri, skond l-ordni tal-prijorità, sabiex:(a) jipprevjeni l-preżenza fuq il-post tax-xogħol tal-konċentrazzjonijiet tas-sustanzi li jieħdu n-nar jew ta' kwantitajiet tas-sustanzi kimikament mhux stabbli ta' riskju jew, meta n-natura tax-xogħol ma tippermettix dan,(b) jevita l-preżenza tas-sorsi tat-teħid tan-nar li jistgħu joħolqu ħruq u splużjonijiet, jew kondizzjonijiet negattivi li jistgħu jikkawżaw sustanzi kimiċi mhux stabbli jew it-taħlitiet ta' sustanzi li joħolqu effetti fiżiċi ta' ħsara, u(ċ) itaffi l-effetti detrimentali għas-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema fil-każ ta' ħruq jew splużjoni minħabba t-teħid tan-nar minn sustanzi li jieħdu n-nar, jew l-effetti fiżiċi ta' ħsara li jinħolqu minn sustanzi kimiċi jew minn taħlitiet ta'sustanzi mhux stabbli.It-tagħmir tax-xogħol u s-sistemi tal-protezzjoni pprovduti minn min iħaddem għall-protezzjoni tal-ħaddiema għandhom iħarsu d-disposizzjonijiet relevanti Komunitarji dwar id-disinn, il-fabbrikazzjoni u l-provvista rigward is-sigurtà u s-saħħa. Il-miżuri tekniċi u/jew organizzattivi meħuda minn min iħaddem għandhom iqisu u jkunu konsistenti ma' l-għoti tal-kategorija skond il-grupp tat-tagħmir fl-Anness I mad-Direttiva 94/9/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Marzu 1994 dwar it-tqarrib lejn xulxin tal-liġijiet ta' l-Istati Membri li jirrigwardaw it-tagħmir u s-sistemi tal-protezzjoni maħsuba għall-użu f'atmosferi potenzjalment splussivi ([19]).Min iħaddem għandu jieħu l-miżuri sabiex jipprovdi kontroll biżżejjed ta' l-impjant, tat-tagħmir u tal-makkinarju jew tal-provvediment tat-tagħmir li jrażżan l-isplużjonijiet jew l-arranġamenti ta' għajnuna mill-pressjoni ta' splużjoni.Artikolu 7Arranġamenti għal kif inċidenti, aċċidenti u emerġenzi għandhom ikunu trattati1. Mingħajr preġudizzju għall-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 8 tad-Direttiva 89/391/KEE, min iħaddem għandu, sabiex jipproteġi s-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema mill-inċidenti, l-aċċċidenti jew l-emerġenza li għandhom x'jaqsmu mal-preżenza ta' l-aġenti kimiċi ta' riskju fuq il-post tax-xogħol, jistabbilixxi l-proċeduri (il-pjanijiet ta' azzjoni) li jkunu jistgħu jiddaħħlu fis-seħħ meta jiġri dan il-każ, sabiex tittieħed l-azzjoni approprjata. Dawn l-arranġamenti għandhom jinkludu kull eżerċizzju relevanti tas-sigurtà li jiġu mwettqa f'intervalli regolari taż-żmien, u l-provvediment approprjat tal-faċilitajiet ta' l-ewwel għajnuna.2. Fil-każ ta' l-okkorrenza ta' każ bħal dak imsemmi fil-paragrafu 1, min iħaddem għandu jieħu passi fil-pront sabiex itaffi l-effetti ta' dan il-każ u jgħarraf lill-ħaddiema interessati bihom.Sabiex is-sitwazzjoni tiġi rrestawrata għan-normal: min iħaddem għandu jimplimenta l-miżuri approprjati sabiex jirrimedja s-sitwazzjoni mill-iktar fis possibbli, dawk il-ħaddiema biss li huma essenzjali sabiex iwettqu t-tiswijiet u x-xogħol l-ieħor meħtieġ għandhom jingħataw il-permess li jaħdmu fiż-żona effettwata.3. Il-ħaddiema li jkollhom il-permess li jaħdmu fiż-żona effettwata għandhom jiġu pprovduti bl-ilbies tal-protezzjonai approprjat, it-tagħmir personali ta' protezzjoni, it-tagħmir u l-impjant speċjalizzati tas-sigurtà li għandhom jużaw sakemm tippersisti s-sitwazzjoni; din is-sitwazzjoni ma għandhiex tkun permanenti.Il-persuni mhux protetti ma għandhomx jitħallew li jibqgħu fiż-żona effettwata.4. Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 8 tad-Direttiva 89/391/KEE min iħaddem għandu jieħu l-miżuri meħtieġa sabiex jipprovdi s-sistemi tat-twissja u ta' komunikazzjoni oħra meħtieġa sabiex jagħtu s-sinjal tar-riskju miżjud għas-sigurtà u s-saħħa, sabiex jippermettu r-rispons approprjat u jvaraw l-azzjonijiet ta' rimedju, ta' assistenza, il-ħidmiet tal-ħelsien u s-salvataġġ fil-pront jekk tinħoloq il-ħtieġa.5. Min iħaddem għandu jiżgura li jkun disponibbli t-tagħrif dwar l-arranġamenti ta' emerġenza li jinvolvu l-aġenti kimiċi ta' riskju. Is-servizzi relevanti interni u esterni dwar l-inċidenti u ta' emerġenza għandu jkollhom aċċess għal dan it-tagħrif. Dan għandu jinkludi li ġej: avviż bil-quddiem tar-riskji relevanti tax-xogħol, l-arranġementi dwar l-identifikazzjoni tar-riskji, il-prekawzjonijiet u l-proċeduri, sabiex is-servizzi ta' l-emerġenza jistgħu jħejju l-proċeduri tagħhom ta' rispons u tal-miżuri ta' prekawzjoni; u kull tagħrif disponibbli li jirrigwarda r-riskji speċifiċi li jinħolqu, jew li x'aktarx jinħolqu, filwaqt ta' inċident jew ta' emerġenza, li jinkludu t-tagħrif dwar il-proċeduri mħejjija skond dan l-Artikolu.Artikolu 8Tagħrif u taħriġ għall-ħaddiema1. Mingħajr preġudizzju għall-Artikoli 10 u 12 tad-Direttiva 89/391/KEE min iħaddem għandu jiżgura illi l-ħaddiema u/jew ir-rappreżentanti tagħhom jiġu pprovduti bi: l-informazzjoni skond l-Artikolu 4 ta' din id-Direttiva, u informata iktar kull meta bidla maġġuri fuq il-post tax-xogħol twassal għall-bidla f'din l-informazzjoni, it-tagħrif dwar l-aġenti kimiċi ta' riskju li jkunu jinsabu fuq il-post tax-xogħol, bħalma huma l-identità ta' dawn l-aġenti, ir-riskji għas-sigurtà u s-saħħa, il-valuri relevanti tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol u d-disposizzjonijiet leġislattivi l-oħra, it-taħriġ u t-tagħrif dwar il-prekawzjonijiet approprjati u l-azzjonijiet li għandhom jittieħdu sabiex jissalvagwardjaw lilhom infushom u lill-ħaddiema l-oħra fuq il-post tax-xogħol, l-aċċess għal kull folja ta' tagħrif dwar is-sigurtà pprovdut mill-fornitur skond l-Artikolu 10 tad-Direttiva 88/379/KEE u l-Artikolu 27 tad-Direttiva 92/32/KEE([20]);u dan it-tagħrif huwa: ipprovdut b'mod approprjat għar-riżultat tar-riskju skond l-Artikolu 4 ta' din id-Direttiva. Dan jista' jvarja mill-komunikazzjoni bil-fomm għall-istruzzjonijiet u t-taħriġ individwali appoġġjat bit-tagħrif bil-miktub, jiddependi min-natura u l-grad tar-riskju żvelat mill-istima meħtieġa mill-Artikolu msemmi, aġġornat sabiex iqis it-bdil fiċ-ċirkostanzi.2. Fejn il-kontenituri u l-pajpijiet ta' l-aġenti kimiċi ta' riskju użati waqt ix-xogħol ma jkunux immarkati skond il-leġislazzjoni relevanti Komunitarja dwar l-ittikkettjar ta' l-aġenti kimiċi u dwar sinjali tas-sigurtà fuq il-post tax-xogħol, min iħaddem għandu, mingħajr preġudizzju għad-derogi pprovduti fil-leġislazzjoni msemmija hawn fuq, jiżgura illi l-kontenuti tal-kontenituri u tal-pajpijiet, flimkien man-natura ta' dawn il-kontenuti u ta' kull riskju assoċjat magħhom, ikunu jistgħu jiġu identifikati biċ-ċar.3. L-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri meħtieġa sabiex jiżguraw illi min iħaddem jista', preferibbilment mill-produttur jew mill-fornitur, jikseb fuq talba t-tagħrif kollu meħtieġ dwar l-aġenti kimiċi ta' riskju għalbiex jiġi applikat l-Artikolu 4(1) ta' din id-Direttiva, safejn u sakemm id-Direttivi 67/584/KEE u 88/379/KEE ma jinkludu l-ebda obbligu li jipprovdu t-tagħrif.TAQSIMA IIIDISPOSIZZJONIJIET MIXXELLANJIArtikolu 9Projbizzjonijiet1. Sabiex tiġi pprevenuta l-espożizzjoni tal-ħaddiema għar-riskji tas-saħħa minn ċerti aġenti kimiċi u/jew ċerti attivitajiet li jinvolvu l-aġenti kimiċi, għandhom jiġu aboliti l-produzzjoni, il-fabbrikazzjoni jew l-użu fuq ix-xogħol ta' l-aġenti kimiċi u l-attivitajiet stabbiliti fl-Anness III safejn u sakemm speċifikati fih.2. L-Istati Membri jistgħu jippermettu derogi mill-ħtiġijiet tal-paragrafu 1 fiċ-ċirkostanzi li ġejjin: għall-għan waħdieni tar-riċerka u t-testijiet xjentifiċi, li jinkludu l-analiżi, għall-attivitajiet maħsuba li jeliminaw l-aġenti kimiċi li jkunu preżenti fl-għamla ta' prodotti sekondarji jew prodotti ta' l-iskart, għall-produzzjoni ta' l-aġenti kimiċi referiti fil-paragrafu 1 għall-użu bħala intermedji, u għal dan l-użu.L-espożizzjoni tal-ħaddiema għall-aġenti kimiċi referiti fil-paragrafu 1 għandhom jiġu pprevenuti, b'mod partikolari billi jiġi pprovdut illi l-produzzjoni u l-użu mill-iktar fis possibbli ta' dawn l-aġenti kimiċi bħala intermedji għandhom jsiru f'sistema waħda magħluqa, li minnha l-aġenti kimiċi msemmija hawn fuq jistgħu jitneħħew biss safejn u sakemm meħtieġ għall-monitoraġġ tal-proċess jew għalbiex jaqdu s-sistema.L-Istati Membri jistgħu jipprovdu għal sistemi ta' awtorizzazzjonijiet individwali.3. Meta jkunu permessi derogi skond il-paragrafu 2, l-awtorità kompetenti għandha titlob lil min iħaddem li jissottometti t-tagħrif li ġej: ir-raġuni għat-talba tad-deroga, il-kwantità ta' l-aġent kimiku li għandu jintuża kull sena, l-attivitajiet u/jew ir-reazzjonijiet jew il-proċessi involuti, in-numru tal-ħaddiema li x'aktax ikunu involuti, il-prekawzjonijiet previsti sabiex jipproteġu s-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema interessati, il-miżuri tekniċi u organizattivi meħuda biex jipprevjenu l-espożizzjoni tal-ħaddiema.4. Il-Kunsill, skond il-proċeduri stabbiliti fl-Artikolu 118a tat-Trattat, jista' jemenda l-lista tal-projbizzjonijiet fil-paragrafu 1 ta' dan l-Artikolu, sabiex jinkludu iktar aġenti jew attivitajiet kimiċi.Artikolu 10Sorveljanza tas-saħħa1. Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 14 tad-Direttiva 89/391/KEE, l-Istati Membri għandhom idaħħlu arranġamenti sabiex iwettqu s-sorveljanza approprjata tas-saħħa tal-ħaddiema li tagħha r-riżultati ta' l-istima referita fl-Artikolu 4 ta' din id-Direttiva jiżvela riskju għas-saħħa. Dawn l-arranġamenti, inklużi l-ħtiġijiet speċifiċi għas-saħħa u r-reġistrazzjonijiet ta' l-espożizzjoni u d-disponibbiltà tagħhom, għandhom jiddaħħlu skond il-liġijiet u/jew il-prattika nazzjonali.Is-sorveljanza tas-saħħa, ir-riżultati li tagħhom għandu jingħata qies meta jiġu applikati l-miżuri ta' prevenzjoni fuq il-post tax-xogħol speċifiku, għandhom ikun approprjati meta: l-espożizzjoni tal-ħaddiema għal aġent kimiku ta' riskju tkun hekk illi marda identifikata jew effett negattiv għas-saħħa jista' jkollhom x'jaqsmu ma' l-espożizzjoni, u ikun il-possibbiltà illi l-marda jew l-effett jistgħu jiġru fil-kondizzjonijiet partikolari tax-xogħol tal-ħaddiema, u il-metodu tat-teknika ta' l-investigazzjoni ikun ta' riskju baxx għall-ħaddiema.Barra minn hekk, għandu jkun hemm metodi tat-teknika validi sabiex jikxfu l-indikazzjonijiet tal-marda jew l-effett.Meta valur bijoloġiku tal-limitu li jorbot jiġi ffissat kif indikat fl-Anness II, sorveljanza tas-saħħa għandha tkun ħtieġa obbligatorja għax-xogħol bl-aġent kimiku ta' riskju fil-kwistjoni, skond il-proċeduri f'dan l-Anness. Il-ħaddiema għandhom jiġu mgħarrfa b'din il-ħtieġa qabel ma jiġu assenjati l-kompitu li jinvolvi riskju ta' l-espożizzjoni għal aġent kimiku ta' riskju indikat.2. L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu arranġamenti sabiex jiżguraw illi għal kull wieħed mill-ħaddiema li jgħaddi minn sorveljanza dwar is-saħħa skond il-ħtiġijiet tal-paragrafu 1, isiru r-reġistrazzjonijiet tas-saħħa individwali u ta' l-espożizzjoni u jissoktaw jiġu aġġornati.3. Ir-reġistrazzjonijiet tas-saħħa u ta' l-espożizzjoni għandu jkollhom sommarju tar-riżultati tas-sorveljanza mwettqa dwar is-saħħa u ta' kull informazzjoni dwar il-monitoraġġ li tirrappreżenta l-espożizzjoni ta' l-individwu. Il-monitoraġġ bijoloġiku u ħtiġijiet li jkollhom x'jaqsmu miegħu jistgħu jagħmlu parti mis-sorveljanza tas-saħħa.Ir-reġistrazzjonijiet tas-saħħa u ta' l-espożizzjoni għandhom jinżammu fuq formola addattata sabiex jippermettu konsultazzjonijiet f'data aktar tard, filwaqt li titqies kull kunfidenzjalità.Kopji tar-reġistrazzjonijiet approprjati għandhom jiġu forniti lill-awtorità kompetenti fuq talba. Il-ħaddiem individwali għandu, fuq it-talba tiegħu, ikollu aċċess għar-reġistrazzjonijiet tas-saħħa u espożizzjoni li jkollhom x'jaqsmu miegħu personalment.Meta impriża tieqaf min-negozju, ir-reġistrazzjonijet tas-saħħa u l-espożizzjoni għandhom jintgħamlu disponibbli lill-awtorità kompetenti.4. Meta, bħala riżultat tas-sorveljanza tas-saħħa: ħaddiem jinstab li jkollu marda li tista' tiġi identifikata jew effett negattiv għas-saħħa li jitqiesu minn tabib jew professjonista fil-kura tas-saħħa minħabba x-xogħol li jkunu r-riżultat ta' l-espożizzjoni fuq ix-xogħol għal aġent kimiku ta' riskju, jew valur bijoloġiku tal-limitu li jorbot jinstab li jkun inqabeż,il-ħaddiem għandu jiġi mgħarraf mit-tabib jew minn persuna oħra kkwalifikata kif jixraq bir-riżultat li jkollu x'jaqsam miegħu lilu personalment, li jinkludi t-tagħrif u l-pariri rigward kull sorveljanza dwar is-saħħa li jkollu jgħaddi minnha wara t-tmiem ta' l-espożizzjoni, umin iħaddem għandu: jirrevedi l-istima tar-riskju magħmul skond l-Artikolu 4(1), jirrevedi l-miżuri pprovduti sabiex jeliminaw jew inaqqsu r-riskji skond l-Artikoli 5 u 6, iqis il-parir tal-professjonista tal-kura tas-saħħa minħabba x-xogħol jew persuna oħra kkwalifikata jew l-awtorità kompetenti sabiex tiġi implimentata kull miżura meħtieġa sabiex jiġi eliminat jew jitnaqqas ir-riskju skond l-Artikolu 6, li jinkludi l-possibbiltà li l-ħaddiem jiġi assenjat xogħol alternattiv fejn ma jkun hemm l-ebda riskju ta' aktar espożizzjoni, u jirranġa s-sorveljanza ssoktata dwar is-saħħa u jipprovdi reviżjoni ta' l-istat tas-saħħa ta' kull ħaddiem ieħor li jkun ġie espost bl-istess mod. F'dawn il-każijiet it-tabib kompetenti jew il-professjonista tal-kura tas-saħħa minħabba x-xogħol jew l-awtorità kompetenti jistgħu jipproponu illi persuni esposti jgħaddu minn eżami mediku.Artikolu 11Konsultazzjoni u parteċipazzjoni tal-ħaddiemaIl-konsultazzjoni u l-parteċipazzjoni tal-ħaddiema u/jew tar-rappreżentanti tagħhom għandha ssir skond l-Artikolu 11 tad-Direttiva 89/39/KEE dwar il-materji koperti b'din id-Direttiva, li jinkludu l-Annessi ta' magħha.Artikolu 12Addattament ta' l-Annessi, preparazzjoni u adozzjoni ta' gwida teknika1. L-aġġustamenti ta' natura strettament teknika għall-Annessi f'linja ma': l-adozzjoni tad-Direttivi fil-qasam ta' l-armonizzazzjoni u l-istandardizzazzjoni tekniċi li jirrigwardaw l-aġenti kimiċi,u/jew il-progress tekniku, il-bidliet fl-istandards internazzjonali jew l-ispeċifikazzjonijiet u s-sejbiet il-ġodda li jirrigwardaw l-aġenti kimiċi,għandhom jiġu adottati skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 17 tad-Direttiva 89/391/KEE.2. Il-Kummissjoni għandha tfassal linji gwida prattiċi ta' natura li ma jorbtux. Dawn il-linji gwida għandhom jindirizzaw is-suġġetti referiti fl-Artikoli 3, 4, 5, u 6, u t-Taqsima I ta' l-Anness II.Il-Kummissjoni għandha l-ewwel tikkonsulta lill-Kumitat Konsultattiv tas-Sigurtà, l-Iġjene u l-Protezzjoni tas-Saħħa fuq ix-Xogħol skond id-Deċiżjoni 74/325/KEE.Fil-kuntest ta' l-applikazzjoni ta' din id-Direttiva, l-Istati Membri għandhom iqisu dawn il-linji gwida safejn u sakemm huwa possibbli fit-tifsil tal-politika nazzjonali tagħhom għall-protezzjoni tas-saħħa u s-sigurtà tal-ħaddiema.Artikolu 13Revoka u l-emendi tad-Direttivi ta' qabel1. Id-Direttivi 80/1107/KEE, 82/605/KEE u 88/364/KEE għandhom jiġu rrevokati fid-data msemmija fl-Artikolu 14(1).2. Id-Direttiva tal-Kunsill 83/477/KEE tad-19 ta' Settembru 1983 dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-espożizzjoni għall-asbestos fuq ix-xogħol (it-tieni Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 8 tad-Direttiva 80/1 107/KEE) ([21]), tiġi emendata kif ġej:(a) fl-ewwel sentenza ta' l-Artikolu 1(1), il-kliem li ġej għandu jiġi mħassar:li hija t-tieni Direttiva individwali fit-tifsira ta' l-Artikolu 8 tad-Direttiva 80/1107/KEE';(b) l-Artikolu 9(2) għandu jinbidel b'dan li ġej:2. L-emendi meħtieġa sabiex jaddattaw l-Annessi ma' din id-Direttiva għall-progress tekniku għandhom jiġu adottati skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 17 tad-Direttiva tal-Kunsill 89/391/KEE tat-12 ta' Ġunju 1989 dwar l-introduzzjoni ta' miżuri sabiex jinkoraġġixxu t-titjib fis-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema fuq il-post tax-xogħol (*).______________(*) ĠU L 183, tad-29.6.1989, p. 1.';(ċ) fit-tieni subparagrafu ta' l-Artikolu 15(1) il-kliem skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 10 tad-Direttiva 80/1107/KEE' għandu jinbidel biskond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 17 tad-Direttiva 89/391/KEE'.3. Id-Direttiva tal-Kunsill 86/188/KEE tat-12 ta' Mejju 1986 dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema mir-riskji li għandhom x'jaqsmu ma' l-espożizzjoni għall-ħsejjes fuq ix-xogħol ([22]) tiġi emendata kif ġej:(a) fl-Artikolu 1(1), għandu jiġi mħassar il-kliem li ġej:li hija t-tielet Direttiva individwali fit-tifsira tad-Direttiva 80/1107/KEE';(b) fl-Artikolu 12(2), it-tieni subparagrafu għandu jinbidel b'dan li ġej:L-Annessi I u II għandhom jiġu addattati għall-progress tekniku skond il-proċedura stabbilita fl-Artikolu 17 tad-Direttiva tal-Kunsill 89/391/KEE tat-12 ta'Ġunju 1989 dwar l-introduzzjoni ta' miżuri li jinkoraġġixxu t-titjib fis-sigurtà u s-saħħa fuq il-post tax-xogħol (*).______________(*) ĠU L 183, tad-29.6.1989, p. 1.';4. Kull referenza oħra fid-Direttiva 83/477/KEE u d-Direttiva 86/188/KEE għad-Direttiva 80/1107/KEE għandha tittieħed skaduta mid-data tad-Direttiva msemmija.5. Id-Direttivi 91/322/KEE u 96/94/KE jibqgħu fis-seħħ.TAQSIMA IVDisposizzjonijiet finaliArtikolu 141. L-Istati Membri għandhom idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet, ir-regolamenti u d-disposizzjonijiet amministrattivi meħtieġa sabiex jikkonformaw ma' din id-Direttiva mhux iktar tard mill-5 ta' Mejju 2001. Għandhom jgħarrfu lill-Kummissjoni b'dan minnufih.Meta l-Istati Membri jadottaw dawn il-miżuri, dawn għandu jkollhom referenza għal din id-Direttiva jew għandhom ikunu akkumpanjati b'din ir-referenza fl-okkażjoni tal-pubblikazzjoni uffiċjali tagħhom. Il-metodi dwar kif issir din ir-referenza għandhom jiġu stabbiliti mill-Istati Membri.2. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni t-test tad-disposizzjonijiet tal-liġijiet nazzjonali li huma jkunu diġà adottaw jew li jadottaw fil-qasam irregolat b'din id-Direttiva.Artikolu 15L-Istati Membri għandhom jirrappurtaw lill-Kummissjoni kull ħames snin dwar l-implimentazzjoni prattika ta' din id-Direttiva, u jindikaw il-veduti ta'min iħaddem u tal-ħaddiema.Il-Kummissjoni għandha tgħarraf lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill u lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali b'dan.Artikolu 16Din id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fl-għoxrin jum wara l-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej.Artikolu 17Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.Magħmula fil-Lussemburgu, fis-7 ta' April 1998.Għall-KunsillIl-PresidentD. BLUNKETT_______________ANNESS ILISTA LI TORBOT TAL-VALURI TAL-LIMITU TA' ESPOŻIZZJONI FUQ IX-XOGĦOLL-isem ta' l-aġent In-Numru ta' l-EINECS (1) In-Numru tal-CAS (2) Il-Valur tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol 8 h (3) Il-Valur tal-limitu ta' l-espożizzjoni minħabba x-xogħol fuq skond qasir (4)mg/m3 (5) ppm (6) mg/m3 ppmĊomb inorganiku u 0,15l-komposti tiegħu(1) EINECS: L-Inventarju Ewropew tas-Sustanzi Kimiċi Kummerċjali Eżistenti. (2) CAS: Is-Servizz ta' l-Astratti Kimiċi. (3) Imkejjel jew ikkalkolat b'relazzjoni għall-perjodu referit ta' tmien sigħat, medja ppeżata taż-żmien. (4) Valur tal-limitu dwar liema esponiment m'għandux ifiġġ, liema hu rrelatat ma' perjodu ta' ħmistax-il minuta sakemm mhux speċifikat mod ieħor. (5) mg/m3 = milligrammi kull metru kubu ta' l-arja għal 20C u 101,3 kPa. (6) ppm = biċċiet kull miljun skond il-volum fl-arja (ml/m3).ANNESS IIVALURI TAL-LIMITU BIJOLOĠIĊI LI JORBTU U MIŻURI TAS-SORVELJANZA TAS-SAĦĦA1. Ċomb u l-komposti joniċi tiegħu1.1. Il-monitoraġġ bijoloġiku għandu jinkludi l-kejl tal-livell taċ-ċomb fid-demm (PbB) bl-użu ta' l-ispettrometrija ta' l-assorbiment jew metodu li jagħti riżultati ekwivalenti. Il-valur tal-limitu bijoloġiku li jorbot huwa:70 µg Pb/100 ml demm1.2 Titwettaq is-sorveljanza medika jekk: l-espożizzjoni għall-konċentrazzjoni taċ-ċomb fl-arja tkun ikbar minn 0,075 mg/m3, ikkalkolati bħala medja ppeżata taż-żmien matul 40 siegħa kull ġimgħa, jew jiġi mkejjel livell taċ-ċomb fid-demm ikbar minn 40 µg Pb/100 ml demm f'ħaddiema individwali.1.3 Il-linji gwida prattiċi għall-monitoraġġ bijoloġiku u s-sorveljanza medika għandhom jiġu żviluppati skond l-Artikolu 12(2). Dawn għandhom jinkludu r-rakkomandazzjonijiet ta' l-indikaturi bijoloġiċi (p.e., ALAU, ZPP, ALAD) u strateġiji tal-monitoraġġ bijoloġiku._________________ANNESS IIIPROJBIZZJONIJIETHuma pprojbiti l-produzzjoni, il-fabbrikazzjoni jew l-użu fuq ix-xogħol ta' l-aġenti kimiċi u l-attivitajiet li jinvolvu l-aġenti kimiċi ddikjarati hawn taħt. Il-projbizzjoni ma tapplikax jekk l-aġent kimiku ikun preżenti f'aġent kimiku ieħor, jew bħala kostitwent ta' l-iskart, sakemm il-konċentrazzjoni individwali tiegħu tkun inqas mil-limitu speċifikat.(a) Aġenti KimiċiNumru ta' l-EINECS (1) Numru tal-CAS (2) Isem ta' l-aġent Limitu tal-konċentrazzjoni għall-eżenzjoni202-080-4 91-59-8 It-2-naftilamin u l-imluħ tiegħu 0,1 % w/w202-177-1 92-67-1 Il-4-minodifenil u l-imluħ tiegħu 0,1 % w/w202-199-1 92-87-5 Il-Benżidin u l-imluħ tiegħu 0,1 % w/w202-204-7 92-93-3 Il-4-nitrodifenil 0,1 % w/w(1) EINECS: L-Inventarju Ewropew tas-Sustanzi Kimiċi Kummerċjali Eżistenti (2) CAS: Is-Servizz tas-Sommarji Kimiċi(b) Attivitajiet tax-xogħolXejn.________________Proofread by Claudine Camilleri[1] ĠU C 165, tas-16.6.1993, p. 4.[2] ĠU C 34, tat-2.2.1994, p. 42.[3] Opinjoni tal-Parlament Ewropew ta' l-20 ta' April 1994 (ĠU C 128, tad-9.5.1994, p. 167), Pożizzjoni Komuni tal-Kunsill tas-7 ta' Ottubru 1997 (ĠU C 375, tal-10.12.1997, p. 2) u d-Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew tas-17 ta' Novembru 1998 (għadha mhix ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali).[4] ĠU L 327, tat-3.12.1980, p. 8. Direttiva kif l-aħħar emendata bid-Direttiva 88/642/KEE (ĠU L 356, ta' l-24.12.1988, p. 74).[5] ĠU L 247, tat-23.8.1982, p. 12.[6] ĠU L 179, tad-9.7.1988, p. 44.[7] ĠU L 183, tad-29.6.1989, p. 1.[8] ĠU L 196, tas-16.8.1967, p. 1. Direttiva kif l-aħħar emendata bid-Direttiva 96/56/KE (ĠU L 236, tat-18.9.1996, p. 35).[9] ĠU L 187, tas-16.7.1988, p. 14. Direttva kif l-aħħar emendata bid-Direttiva tal-Kummissjoni 96/65/KE (ĠU L 265, tat-18.10.1996, p. 15).[10] ĠU L 275, tal-5.10.1990, p. 35.[11] ĠU L 245, tas-26.8.1992, p. 23.[12] ĠU L 177, tal-5.7.1991, p. 22.[13] ĠU L 338, tat-28.12.1996, p. 86.[14] (14) ĠU L 185, tad-9.7.1974, p. 15. Deċiżjoni kif l-aħħar emendat bl-Att ta' l-Adeżjoni ta' l-1994.[15] ĠU L 196, tas-26.7.1990, p. 1.[16] Direttiva tal-Kunsill 94/55/KE tal-21 ta'Novembru 1994 dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet ta' l-Istati Membri dwar it-trasport ta' l-oġġetti perikolużi bit-triq (ĠU L 319, tat-12.12.1994, p. 7). Direttiva kif emendata bid-Direttiva 96/86/KE (ĠU L 335, ta' l-24.12.1996 p. 43).[17] Direttiva tal-Kunsill 96/49/KE tal-23 ta'Lulju 1996 dwar it-tqarrib lejn xulxin tal-liġijiet ta' l-Istati Membri dwar it-trasport ta' l-oġġetti perikolużi bil-ferrovija (ĠU L 235, tas-17.9.1994, p. 25). Direttiva kif emendata bid-Direttiva 96/87/KE (ĠU L 335, ta' l-24.12.1996 p. 45).[18] Direttiva tal-Kunsill 93/75/KEE tat-13 ta'Settembru 1993 li tirrigwarda l-ħtiġiet minimi għall-bastimenti fi triqthom lejn jew li jħallu l-portijiet Komunitarji u li jġorru oġġetti perikolużi jew ta' tniġġiż (ĠU L 247, tal-5.10.1993, p. 19). Direttiva kif l-aħħar emendata bid-Direttiva tal-Kummissjoni 97/34/KE (ĠU L 158, tas-17.6.1997 p. 40).[19] ĠU L 100, tad-19.4.1994, p. 1.[20] ĠU L 154, tal-5.6.1992, p. 1.[21] ĠU L 263, ta' l-24.9.1983, p. 25. Direttiva kif emendata bid-Direttiva 91/382/KEE (ĠU L 206, tat-12.7.1991, p. 16).[22] ĠU L 137, ta' l-24.5.1986, p. 28.


title: Id-Direttiva tal-Kunsill tad-9 ta’ Ottubru 1990 li taddatta għall-progress tekniku għall-11-il darba d-Direttiva 67/548/KEE dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi rigward il-klassifikazzjoni, l-imballaġġ u l-ittikkjettar tas-sustanzi perikolużi

text:
Avviż Legali Importanti

|

31990L0517

Official Journal L 287 , 19/10/1990 P. 0037 - 0038

		Id-Direttiva tal-Kunsilltad-9 ta’ Ottubru 1990li taddatta għall-progress tekniku għall-11-il darba d-Direttiva 67/548/KEE dwar l-approssimazzjoni tal-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi rigward il-klassifikazzjoni, l-imballaġġ u l-ittikkjettar tas-sustanzi perikolużi(90/517/KEE)IL-KUNSILL TAL-KOMUNITAJIET EWROPEJ,Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ekonomika Ewropea,Wara li kkunsidra d-Direttiva 67/548/KEE [1], kif l-aħħar emendata mid-Direttiva 79/831/KEE [2], u partikolarment l-Artikoli 19, 20 u 21 tagħha,Wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni,Billi d-Danimarka tablet bidla fl-ittikkettjar tad-dichloromethane u avżat hawn lill-Kummissjoni skond l-Artikolu 23 tad-Direttiva 67/548/KEE;Billi l-Kummissjoni eżaminat l-evidenza għall-karċinoġeniċità tad-dichloromethane, u kkonsultat l-esperti xierqa nnominati mill-Istati Membri u li għandhom kwalifiċi speċjali rigward il-karċinoġeniċità;Billi din il-klassifikazzjoni tirrifletti maġġoranza ta’ opinjoni xjentifika kurrenti; Billi huwa rikonoxxut li ftehim akbar tal-mekkaniżmi ta’ l-azzjoni tas-sustanzi kimiċi fil-bniedem u l-estrapolazzjoni ta’ l-effetti li dehru fi speċi oħra barra l-bniedem huwa taħt żvilupp kontinwu; billi fil-każ ta’ aktar evidenza xjentifika jew bidla fil-kriterja għall-klassifikazzjoni rigward speċjalment għall-effetti karċinoġeniku jew newrotossikoloġiċi ta’ din is-sustanza, il-klassifikazzjoni tkun riveduta fuq bażi ta’ din l-informazzjoni ġdida;Billi l-Kumitat għall-Adattament għall-Progress Tekniku tad-Direttiva għall-Eliminazzjoni tal-Barrieri Tekniċi tal-Kummerċ f’Sustanzi u Preparazzjonijiet Perikolużi ta opinjoni mhux favorevoli fuq l-abbozz tal-miżuri li ntbagħet lilu mill-Kummissjoni,ADOTTA DIN ID-DIRETTIVA:Artikolu 1L-Anness I (lista tas-sustanzi perikolużi) tad-Direttiva 67/548/KEE:Nru 602-004-00-3: L-isem, in-numru tas-CAS, il-klassifikazzjoni u t-tikkettjarr tas-sustanza jitbiddlu b’li ġej:+++++ TIFF +++++Artikolu 2Mhux aktar tard mis-7 ta’ Ġunju 1991 l-Istati Membri għandhom jadottaw u jippubblikaw id-dispożizzjonijiet meħtieġa biex jikkonformaw ma’ din id-Direttiva u wara javżaw il-Kummissjoni b’dan. Huma għandhom japplikaw it-tali dispożizzjonijiet b’effett mis-7 ta’ Diċembru 1991.Artikolu 3Din id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.Magħmula fil-Lussemburgu, fid-9 ta’ Ottubru 1990.Għall-KunsillIl-PresidentP. Romita[1] ĠU 196, tas- 16.8.1967, p. 1.[2] ĠU L 259, tal-15.10.1979, p. 10.--------------------------------------------------


title: Id-Direttiva Tal-Kunsill 2000/78/KE tas-27 ta’ Novembru 2000 li tistabbilixxi qafas ġenerali għall-ugwaljanza fit-trattament fl-impjieg u fix-xogħol

text:
Avviż Legali Importanti

|

32000L0078

Official Journal L 303 , 02/12/2000 P. 0016 - 0022

		Id-Direttiva tal-Kunsill 2000/78/KEtas-27 ta’ Novembru 2000li tistabbilixxi qafas ġenerali għall-ugwaljanza fit-trattament fl-impjieg u fix-xogħolIL-KUNSILL TA’ L-UNJONI EWROPEA,Wara li kkunsidra t-Trattat li jistabbilixxi l-Komunità Ewropea, u b’mod partikolari l-Artikolu 13 tiegħu,Wara li kkunsidra l-proposta mill-Kummissjoni [1],Wara li kkunsidra l-Opinjoni tal-Parlament Ewropew [2],Wara li kkunsidra l-Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali [3],Wara li kkunsidra l-Opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni [4],Billi:(1) Skond l-Artikolu 6 tat-Trattat ta’ l-Unjoni Ewropea, l-Unjoni Ewropea hi mibnija fuq il-prinċipji tal-libertà, tad-demokrazija, tar-rispett għad-drittijiet umani u għal-libertajiet fundamentali, u wkoll fuq l-istat tad-dritt, prinċipji li huma komuni għall-Istati Membri kollha u li tirrispetta d-drittijiet fundamentali kif iggarantiti mill-Konvenzjoni Ewropea għall-protezzjoni tad-drittijiet umani u l-libertajiet fundamentali u kif jirriżultaw mit-traduzzjonijiet kostituzzjonali komuni għall-Istati Membri bħala prinċipji ġenerali tal-liġi Komunitarja.(2) Il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament bejn nisa u rġiel huwa stabbilit sewwa minn dokumenti importanti tal-liġi Komunitarja, b’mod partikulari fid-Direttiva tal-Kunsill 76/207/KEE tad− 9 ta’ Frar 1976 dwar l-implimentazzjoni tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament għall-irġiel u n-nisa għar-rigward ta’ l-aċċess għall-impjieg, il-formazzjoni u l-promozzjoni professjonali, u l-kundizzjonijiet tax-xogħol [5].(3) Fl-implimentazzjoni tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament, il-Komunità għandha, skond l-Artikolu 3(2) tat-Trattat tal-KE, timmira biex telimina l-inugwaljanzi, u tippromwovi l-ugwaljanza bejn irġiel u nisa, speċjalment ladarba n-nisa huma ħafna drabi vittmi ta’ diskriminazzjoni multipla.(4) Id-dritt tal-persuni kollha għall-ugwaljanza quddiem il-liġi u l-protezzjoni minn diskriminazzjoni jikonstitwixxi dritt universali rikonoxxut mid-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet Umani, il-Konvenzjoni tal-Ġnus Magħquda dwar l-Elimazzjoni tal-Forom Kollha tad-Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa, mill-Patti tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi u dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali u mill-Konvenzjoni Ewropea għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-Libertajiet, iffirmata mill-Istati Membri kollha. Il-Konvenzjoni Nru 111 ta’ l-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO) tipprojbixxi d-diskriminazzjoni fil-qasam ta’ l-impjieg u tax-xogħol.(5) Huwa importanti li jiġu rrispettati dawn id-drittijiet u l-libertajiet fundamentali. Din id-Direttiva hija bla ħsara għal-libertà ta’ assoċjazzjoni, inkluż id-dritt li persuna tistabbilixxi għaqda ma’ oħrajn u li tidħol f’għaqda ma’ ħaddieħor biex tiddefendi d-drittijiet tagħha.(6) Il-Karta Komunitarja tad-Drittijiet Soċjali Fondamentali tal-Ħaddiema tirrikonoxxi l-importanza li tiġi kumbattuta kull forma ta’ diskriminazzjoni, kif ukoll il-bżonn li tittieħed azzjoni approprjata għall-integrazzjoni soċjali u ekonomika ta’ nies anzjani u b’dizabilità.(7) It-Trattat tal-KE jinkludi fost l-obbjettivi tiegħu il-promozzjoni ta’ koordinazzjoni bejn il-politika ta’ impjieg ta’ l-Istati Membri. Għal dan l-iskop, kapitolu ġdid dwar l-impjieg kien inkorporat fit-Trattat tal-KE bħala mezz għall-iżvilupp ta’ strateġija koordinata Ewropea għall-impjieg u b’mod partikolari il-promozzjoni ta’ forza tax-xogħol ikkwalifikata, mħarrġa u kapaċi li taddatta ruħha.(8) Il-Linji Gwida ta’ l-Impjieg għall-2000 miftehma mill-Kunsill Ewropew f’Helsinki fl-10 u l-11 ta’ Diċembru 1999 emfasizzaw il-bżonn li jiġi promoss suq tax-xogħol favorevoli għall-integrazzjoni soċjali permezz tal-formolazzjoni ta’ għadd ta’ linji politiċi koerenti bl-iskop li jikkumbattu diskriminazzjoni kontra gruppi bħal ta’ persuni b’diżabilità. Jenfasizzaw wkoll il-bżonn li tingħata attenzjoni partikolari lis-sostenn ta’ ħaddiema anzjani, sabiex tiżdied il-parteċipazzjoni tagħhom fil-forza tax-xogħol.(9) L-Impjieg u x-xogħol huma elementi ewlenija biex jiggarantixxu opportunitajiet ugwali għal kulħadd u jikkontribwixxu f’miżura wiesgħa għall-parteċipazzjoni sħiħa taċ-ċittadini fil-ħajja ekonomika, kulturali u soċjali u biex jilħqu l-potenzjal tagħhom.(10) Fid-29 ta’Ġunju 2000 il-Kunsill adotta d-Direttiva 2000/43/KE [6] li timplimenta l-prinċipju ta’ trattament ugwali bejn persuni bla distinzjoni ta’ razza jew oriġini etnika. Dik id-Direttiva diġà tagħti protezzjoni kontra din id-diskriminazzjoni fil-qasam ta’ l-impjieg u x-xogħol.(11) Id-diskriminazzjoni bbażata fuq reliġjon jew twemmin, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali tista’ tikkomprometti t-twettiq tal-miri tat-Trattat tal-KE, speċjalment li jintlaħaq livell għoli ta’ mpjieg u protezzjoni soċjali, li jiġi mgħolli l-istandard tal-ħajja u l-kwalità tal-ħajja, kif ukoll il-koeżjoni ekonomika u soċjali u s-solidarjetà, u l-moviment liberu tal-persuni.(12) B’dan l-iskop, kull diskriminazzjoni diretta jew indiretta bbażata fuq reliġjon jew twemmin, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali, għar-rigward ta’ arji koperti minn din id-Direttiva għandhom ikunu pprojbiti fil-Komunità kollha. Din il-projbizzjoni tad-diskriminazzjoni għandha wkoll tapplika għal ċittadini ta’ pajjizi terzi imma ma tkoprix id-differenzi ta’ trattament ibbażati fuq ċittadinanza u ma tippreġudikax d-dispożizzjonijiet li jirregolaw id-dħul u r-residenza ta’ ċittadini ta’ pajjiżi terzi u l-aċċess tagħhom għall-impjieg u x-xogħol.(13) Din id-Direttiva ma tapplikax għas-sigurtà soċjali u għal skemi ta’ protezzjoni soċjali li l-benefiċċji tagħhom mhumiex ittrattati bħala qligħ fis-sens mogħti lil dik l-espressjoni fl-applikazzjoni ta’ l-Artikolu 141 ta’ t-Trattat tal-KE, lanqas għal ebda tip ta’ pagament mill-Istat bl-iskop li jipprovdi aċċess għall-impjieg jew li jżomm l-impjieg.(14) Din id-Direttiva għandha tkun mingħajr preġudizzju għad-dispożizzjonijiet nazzjonali li jistabilixxu l-età ta’ l-irtirar.(15) L-aprezzament tal-fatti li minnhom wieħed jippreżumi l-eżistenza ta’ diskriminazzjoni diretta jew indiretta huwa materja għall-korpi ġudizzjarji nazzjonali jew oħrajn kompetenti, skond ir-regoli tal-liġi jew il-prattika nazzjonali. Dawn ir-regoli jistgħu jipprovdu, b’mod partikolari illi d-diskriminazzjoni indiretta tiġi stabbilita b’kull mezz inkluż dak abbażi tal-prova statistika.(16) Il-provvediment ta’ miżuri biex jakkommodaw il-bżonnijiet ta’ persuna b’diżabilità fuq post tax-xogħol għandha rwol importanti fil-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni minħabba dizabilità.(17) Din id-Direttiva ma teħtieġx ir-reklutaġġ, il-promozzjoni, iż-żamma fl-impjieg jew fit-tħarriġ ta’ individwu li mhuwiex kompetenti, kapaċi u disponibbli biex jaqdi l-funzjonijiet essenzjali tax-xogħol konċernat jew biex jgħaddi minn taħrig relevanti, mingħajr prejudizzju għall-obbligu biex jiġu pprovduti arranġamenti raġonevoli għall-persuni b’dizabilitajiet.(18) Din id-Direttiva ma teħtieġx, b’mod partikolari, illi l-forzi armati u l-pulizija, is-servizz tal-ħabsijiet jew ta’ l-emerġenza jirreklutaw jew iżommu fl-impjieg persuni li ma jkollhomx il-kapaċità rikjesta biex jaqdu l-funzjonijiet kollha li huma jistgħu jkunu mitluba illi jwettqu fir-rigward ta’ l-għan leġittimu li tinżamm il-kapaċità operattiva ta’ dawn is-servizzi.(19) Barra minn hekk, sabiex l-Istati Membri jkunu jistgħu jkomplu jżommu sħiħa il-kapaċità tal-forzi armati tagħhom huma jistgħu jagħżlu li ma japplikawx din id-dispożizzjonjiet ta’ din id-Direttiva li jirrigwardaw id-diżabilità u l-età għal parti jew għat-totalità tal-forzi armati tagħhom. L-Istati Membri li jagħmlu dik il-għażla għandhom jidefinixxu il-kamp ta’ dik id-deroga.(20) Għandhom jiġu pprovduti miżuri approprjati, jiġifieri miżuri effettivi u prattiċi biex jadattaw il-post tax-xogħol għad-diżabilità, per eżempju jadattaw il-postijiet u t-tagħmir, ritmi tax-xogħol, id-distribuzzjoni tal-kompiti jew tad-dispożizzjoni ta’ riżorsi ta’ tħarrig jew integrazzjoni.(21) Sabiex jiġi stabbilit jekk il-miżuri inkwistjoni jikkawżawx piż sproporzjonat, għandu jittieħed kont b’mod partikulari ta’ l-ispejjeż finanzjarji u ta’ natura oħra li dan jimplika, ta’ l-iskala u r-riżorsi finanzjarji ta’ l-organizzazzjoni jew l-intrapriża u l-possibilità li jiġu ottenuti fondi pubbliċi jew assistenza oħra.(22) Din id-Direttiva hija mingħajr preġudizzju għal-liġijiet nazzjonali dwar l-istat ċivili u d-drittijiet li jiddependu minnhom.(23) F’ċirkostanzi limitati ħafna, differenza ta’ trattament tista’ tkun ġustifikata fejn karatteristika marbuta ma’ reliġjon jew twemmin, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali tikkostitwixxi rekwiżit professjonali essenzjali u determinanti, meta l-objettiv huwa leġittimu u l-ħtieġa proporzjonata. Dawn iċ-ċirkostanzi għandhom jiġu inklużi fl-informazzjoni mogħtija mill-Istati Membri lill-Kummissjoni.(24) L-Unjoni Ewropea fid-Dikjarazzjoni Nru 11 tagħha dwar l-istatus tal-knejjes u l-organizzazzjonijiet mhux konfessjonali, annessa ma’ l-Att Finali tat-Trattat ta’ Amsterdam, irrikonoxxiet espliċitament li tirrispetta u ma tippreġudikax l-istat taħt il-liġi nazzjonali tal-knejjes u assoċjazzjonijiet jew komunitajiet reliġjużi fl-Istati Membri u li ugwalment tirrispetta l-istat ta’ l-organizzazzjonijiet filosofiċi u dawk mhux konfessjonali. B’dan l-iskop, l-Istati Membri jistgħu jżommu jew jistabilixxu dispożizzjonijiet speċifiċi dwar rekwiżiti tax-xogħol essenzjali, leġittimi u ġustifikati, li jistgħu jkunu meħtieġa biex tiġi eżerċitata attività professjonali.(25) Il-projbizzjoni tad-diskriminazzjoni marbuta ma’ l-età hija element essenzjali biex jintlaħqu l-miri stabbiliti fil-Linji Gwida ta’ l-Impjieg u biex tiġi inkoraġġita d-diversità fl-impjieg. Madankollu, id-differenzi fit-trattament marbuta ma’ l-età jistgħu jiġu ġġustifikati f’ċerti ċirkostanzi u għalhekk jeħtieġu dispożizzjonijiet speċifiċi li jistgħu jvarjaw skond is-sitwazzjoni fl-Istati Membri. Huwa għalhekk essenzjali li jkun hemm distinzjoni bejn id-differenzi fi trattament li huma ġġustifikati, b’mod partikulari minn politika leġittima ta’ mpjieg, objettivi tas-suq tax-xogħol u taħriġ professjonali, u diskriminazzjoni li għandha tiġi pprojbita.(26) Il-projbizzjoni tad-diskriminazzjoni għandha tkun mingħajr preġudizzju għaż-żamma jew l-adozzjoni ta’ miżuri maħsuba biex jipprevjenu jew jikkompensaw għall-żvantaġġi li jbatu gruppi ta’ persuni ta’ reliġjon jew twemmin partikolari, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali, u dawn il-miżuri jistgħu jippermettu lill-organizzazzjoniet ta’ reliġjon jew twemmin partikolari, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali, meta l-iskop prinċipali tagħhom ikun il-promozzjoni tal-bżonnijiet speċjali ta’ dawk il-persuni.(27) Fir-Rakkomandazzjoni tagħha 86/379/KEE ta’ l-24 ta’ Lulju 1986 dwar l-impjieg ta’ persuni b’dizabilità fil-Komunità [7], il-Kunsill stabbilixxa qafas ta’ gwida li jistabbilixxi eżempji ta’ azzjoni pożittiva biex tippromwovi l-impjieg u t-taħriġ ta’ persuni b’diżabilità, u fir-Reżoluzzjoni tas-17 ta’ Ġunju 1999 dwar opportunitajiet ta’ mpjieg ugwali għall-persuni b’diżabilitajiet [8], iddikjarat l-importanza li tingħata attenzjoni speċifika fost affarijiet oħra lir-reklutaġġ, lid-detenzjoni, lit-taħriġ u t-tagħlim kontinwu għar-rigward ta’ persuni b’diżabilità.(28) Din id-Direttiva tistabbilixxi l-ħtiġiet minimi, u b’hekk tagħti lill-Istati Membri l-għażla li jintroduċu jew iżommu dispożizzjonijiet aktar favorevoli. L-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva m’għandihex isservi biex tiġġustifika xi regressjoni għar-rigward tas-sitwazzjoni li diġà teżisti f’kull Stat Membru.(29) Persuni li kienu soġġetti għal diskriminazzjoni bbażata fuq reliġjon jew twemmin, diżabilità, età, jew orjentazzjoni sesswali għandhom ikollhom mezzi adegwati ta’ protezzjoni legali. Sabiex jingħata livell tal-protezzjoni aktar effettiv, l-assoċjazzjonijiet jew l-entijajiet legali għandhom ukoll ikunu awtorizzati biex jidħlu fi proċeduri, kif stabbilit mill-Istati Membri hekk tistabbilixxi, jew għan-nom jew in sostenn ta’ xi vittma, mingħajr preġudizzju għar-regoli nazzjonali ta’ proċedura dwar ir-rappreżentanza u d-difiża quddiem il-qrati.(30) L-implimentazzjoni effettiva tal-prinċipju ta’ l-ugwaljanza teħtieġ protezzjoni adegwata ġudizzjarja kontra l-vittimizzazzjoni.(31) Ir-regoli dwar il-piż tal-prova għandhom jiġu addattati meta jkun hemm kaz prima facie ta’ diskriminazzjoni u, għall-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament biex jiġi applikat effettivament, il-piż tal-prova għandu jiġi spustat fuq il-konvenut meta tinġjieb prova ta’ din id-diskriminazzjoni. Madankollu, il-piż ma jkunx fuq il-konvenut li jipprova illi l-attur jappartjeni għal reliġjon partikulari jew għandu konvinzjoni jew diżabilità jew età jew orjentazzjoni sesswali, partikolari.(32) L-Istati Membri mhumiex obbligati japplikaw ir-regoli dwar il-piż tal-prova għall-proċedimenti li fihom il-qorti jew xi awtorità oħra kompetenti għandhom l-obbligu li jinvestigaw il-fatti tal-każ. Il-proċeduri hekk imsemmija huma dawk li fihom l-attur mhuwiex meħtieġ li jipprova l-fatti, li għandhom jiġu investigati mill-qorti jew il-korp kompetenti.(33) L-Istati Membri għandhom jippromwovu djalogu bejn l-imsieħba soċjali, fil-qafas tal-prattika nazzjonali, ma’ organizzazzjonijiet non-governattivi biex jiddiskutu dwar forom differenti dwar id-diskriminazzjoni fuq il-post tax-xogħol u biex jikkumbattuhom.(34) Il-bżonn li jiġu promossi l-paċi u r-rikonċiljazzjoni bejn il-komunitajiet prinċipali fl-Irlanda ta’ Fuq jeħtieġ li jiġu nklużi dispożizzjonijiet partikulari f’din id-Direttiva.(35) L-Istati Membri għandhom jipprovdu għal sanzjonijiet effettivi, proporzjonati u diswassivi f’ każ ta’ ksur ta’ l-obbligi taħt din id-Direttiva.(36) L-Istati Membri jistgħu jafdaw lill-imsieħba soċjali, fuq talba konġunta tagħhom, bl-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva, dwar id-dispożizzjonijiet li jikkonċernaw il-ftehim kollettiv, sakemm jieħdu l-passi neċessarji biex jiżguraw li kull ħin jistgħu jiggarantixxu r-riżultati imposti b’din id-Direttiva.(37) Skond il-prinċipju tas-sussidjarjetà stabbilit fl-Artikolu 5 tat-Trattat tal-KE, l-objettiv ta’ din id-Direttiva, jiġifieri il-ħolqien fil-Komunità kamp ekwu fir-rigward ta’ l-ugwaljanza fl-impjieg u fix-xogħol, ma jistax jintlaħaq biżżejjed mill-Istati Membri u jista’ għalhekk, għar-raġuni tal-kobor u l-impatt ta’ l-azzjoni, ikun milħuq aħjar f’livell Komunitarju. Skond il-prinċipju ta’ proporzjonalità, kif stabbilit f’dak l-Artikolu, din id-Direttiva ma tmurx lil hinn minn dak li huwa neċessarju biex jintlaħaq dak l-objettiv,ADOTTA DIN ID-DIRETTIVA:IL-KAPITOLU IDISPOŻIZZJONIJIET ĠENERALIL-Artikolu 1SkopL-iskop ta’ din id-Direttiva huwa li tniżżel parametru ġenerali biex tikkumbatti diskriminazzjoni fuq bażi ta’ reliġjon jew twemmin, diżabilità, età jew orjentazzjoni sesswali f’dak li għandu x’jaqsam ma’ l-impjieg u x-xogħol, bi skop li timplimenta fl-Istati Membri il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.L-Artikolu 2Il-kunċett ta’ diskriminazzjoni1. Għall-iskop ta’ din id-Direttiva, "il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament" għandu jfisser li m’għandux ikun hemm diskriminazzjoni diretta jew indiretta għall-ebda raġuni msemmija fl-Artikolu 1.2. Għall-iskopijiet tal-paragrafu 1:(a) għandu jitqies li jkun hemm diskriminazzjoni diretta meta persuna tiġi trattata b’mod inqas favorevoli milli kienet tiġi trattata oħra f’sitwazzjoni simili, għar-raġunijiet imsemmija fl-Artikolu 1;(b) għandu jitqies li jkun hemm diskriminazzjoni indiretta meta fejn dispożizzjoni, kriterju jew prattika apparentement newtrali tkun tqiegħed persuni li għandhom reliġjon jew twemmin partikolari, diżabilità partikolari, età partikolari, jew orjentazzjoni sesswali partikolari, partikolari fi żvantaġġ partikolari a paragun ma’ persuni oħra ħlief:(i) meta dik id-dispożizzjoni, jew dak il-kriterju jew prattika jkunu oġġettivament iġġustifikati minn skop leġittimu u l-mezzi li tintlaħaq ikun approprjati u neċessarji, jew(ii) fir-rigward ta’ persuni b’dizabilità partikolari, min iħaddem jew kwalunkwe persuna jew organizzazzjoni li għalihom tapplika din id-Direttiva, huma obbligati, taħt legislazzjoni nazzjonali, li jieħdu miżuri approprijati fil-linja mal-prinċipji li jinsabu fl-Artikolu 5 biex jeliminaw l-iżvantaġġi involuti minn dispożizzjoni, kriterju jew prattika simili.3. Il-molestji għandhom jitqiesu bħala forma ta’ diskriminazzjoni fis-sens tal-paragrafu 1, meta kondotta mhux xierqa għar-raġunijiet imsemmija fl-Artikolu 1 tavvera ruħha bl-iskop li tnaqqas id-dinjità ta’ persuna u li tikkrea ambjent ta’ biza’, ostili, degradanti, umiljanti, jew offensiv. F’dan il-kuntest, il-kunċett ta’ molestja jista’ jkun definit skond il-liġijiet u l-prattika nazzjonali ta’ l-Istati Membri.4. Kull ordni lil kull persuna biex tipprattika diskriminazzjoni għar-raġunijiet imsemmija fl-Artikolu 1 għandha titqies bħala diskriminazzjoni fis-sens tal-paragrafu 1.5. Din id-Direttiva m’għandhiex tippreġudika dawk il-miżuri stabbiliti bil-liġi nazzjonali li, f’soċjetà demokratika, huma neċessarji għas-sigurtà pubblika, għall-ordni pubbliku u għall-prevenzjoni ta’ offiżi kriminali, għall-protezzjoni tas-saħħa u għall-protezzjoni tad-drittijiet u l-libertajiet ta’ oħrajn.L-Artikolu 3Il-kamp ta’ applikazzjoni1. Fil-limiti tal-kompetenzi konferiti lill-Komunità, din id-Direttiva għandha tapplika għall-persuni kollha, kemm fis-settur pubbliku kif ukoll f’dak privat, inklużi korpi pubbliċi, f’dak li jirrigwarda:(a) il-kondizzjonijiet għall-aċċess għall-impjieg, għal xogħol ta’ min jaħdem għal rasu u għal xogħol ieħor, inklużi l-kriterji ta’ għażla u l-kondizzjonijiet ta’ reklutaġġ, ikun xi jkun il-qasam ta’ attività u fil-livelli kollha tal-ġerarkija professjonali, inkluża l-promozzjoni;(b) l-aċċess għat-tipi kollha u għal-livelli kollha ta’ gwida professjonali, formazzjoni professjonali, formazzjoni u riformazzjoni professjonali iktar avvanzata, inkluż taħriġ ta’ xogħol prattiku;(ċ) il-kundizzjonijiet għall-impjieg u tax-xogħol, inklużi sensji u paga;(d) is-sħubija ma’, u l-involviment, f’organizzazzjoni ta’ ħaddiema jew ta’ min iħaddem jew f’kull organizzazzjoni li l-membri tagħha jeżerċitaw professjoni partikulari, inklużi l-benefiċċji li huma pprovduti minn dawn l-organizzazzjonijiet.2. Din id-Direttiva ma tkoprix differenzi ta’ trattament ibbażati fuq ċittadinanza u tinftiehem bla preġudizzju għal dispożizzjonijiet u kondizzjonijiet dwar id-dħul u r-residenza ta’ ċittadini ta’ pajjiżi terzi u ta’ persuni bla ċittadinanza fit-territorju ta’ l-Istati Membri, u għal kull trattament marbut ma’ l-istatus ġuridiku taċ-ċittadini ta’ pajjiżi terzi u persuni bla ċittadinanza.3. Din id-Direttiva ma tapplikax għall-ħlasijiet ta’ kull tip magħmula minn skemi statali jew simili, inklużi skemi ta’ sigurtà soċjali jew ta’ protezzjoni soċjali.4. L-Istati Membri jistgħu jipprovdu li din id-Direttiva, sa fejn tirrelata ma’ diskriminazzjoni fuq il-bażi ta’ diżablità u età, m’għandhiex tapplika għall-forzi armati.L-Artikolu 4Il-ħtiġiet tax-xogħol1. Minkejja l-Artikolu 2(1) u (2), l-Istati Membri jistgħu jipprovdu li differenza ta’ trattament li hija bbażata fuq karatteristika relatata ma’ kwalunkwe bażi msemmija fl-Artikolu 1 m’għandhiex tikkostitwixxi diskriminazzjoni meta, minħabba n-natura ta’ attivitajiet partikulari tax-xogħol ikkonċernati jew il-kuntest li fihom jitwettqu, din il-karatteristika tikkostitwixxi ħtieġa ġenwina u determinanti tax-xogħol, sakemm l-għan ikun leġittimu u proporzjonat.2. L-Istati Membri jistgħu jżommu leġislazzjoni nazzjonali fis-seħħ fid-data ta’ l-adozzjoni ta’ din id-Direttiva jew jipprovdu għal-leġislazzjoni futura li tinkorpora prattiċi nazzjonali eżistenti fid-data ta’ l-adozzjoni ta’ din id-Direttiva li skond liema, fil-kaz ta’ attivitajiet tax-xogħol fi knejjes u organizzazzjonijiet pubbliċi jew privati oħrajn li l-ethos tagħhom huwa bbażat fuq reliġjon jew twemmin, differenza ta’ trattament ibbażata fuq ir-reliġjon jew it-twemmin ta’ persuna m’għandhiex tikkostitwixxi diskriminazzjoni meta, minħabba n-natura ta’ dawn l-attivitajiet jew l-kuntest li fihom jitwettqu, ir-reliġjon jew it-twemmin ta’ persuna jikkostitwixxu rekwiżit ġenwin, leġittimu u ġġustifikat tax-xogħol meta jitqies l-ethos ta’ l-organizzazzjoni. Din id-differenza ta’ trattament għandha tiġi implimentata fir-rispett tad-dispożizzjonijiet u l-prinċipji kostituzzjonali ta’ l-Istati Membri, kif ukoll tal-prinċipji ġenerali tal-liġi Komunitarja, u m’għandhiex tiġġustifka diskriminazzjoni fuq xi bażi oħra.Sakemm id-dispożizzjonijiet tagħha huma f’kull każ irrispettati, din id-Direttiva m’għandhiex tippreġudika d-dritt tal-knejjes u organizzazzjonijiet pubbliċi jew privati, li l-ethos tagħhom huwa bbażat fuq reliġjon jew twemmin, li konformement mal-kostituzzjoni u l-liġijiet nazzjonali, jesiġu mingħand persuni li jaħdmu għalihom illi jaġixxu in buonafede u b’lealtà lejn l-etika ta’ l-organizzazzjoni.L-Artikolu 5Akkomodazzjoni raġjonevoli għal persuni b’dizabilitàSabiex tiġi ggarantita konformità mal-prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament fir-rigward ta’ persuni b’diżabilitajiet, għandha tiġi pprovduta akkomodazzjoni raġonevoli. Dan ifisser li dawk li jħaddmu għandhom jieħdu mizuri approprjati, meta meħtieġa f’każ partikulari, biex jippermettu persuna b’diżabilità li jkollha aċċess għal, u tipparteċipa fil-, jew tavvanza fl-impjieg, jew titħarreġ, sakemm dawn il-miżuri ma jimponux piż sproporzjonat fuq min iħaddem. Dan il-piż ma jitqiesx sproporzjonat meta jiġi mnaqqas biżżejjed permezz ta’ miżuri li jkunu jeżistu fil-qafas tal-politika dwar diżabilità fl-Istat Membru kkonċernat.L-Artikolu 6Il-ġustifikazzjoni għal trattament differenti fuq bażi ta’ età1. Minkejja l-Artikolu 2(2), l-Istati Membri jistgħu jipprovdu li trattament differenti fuq bażi ta’ età m’għandux jikkostitwixxi diskriminazzjoni, jekk, fil-kuntest tal-liġi nazzjonali, hu objettivament u raġonevolment iġġustifikat b’għan leġittimu, inkluża politika leġittima ta’ l-impjieg, tas-suq tax-xogħol u ta’ objettivi ta’ taħriġ professjonali, u jekk il-mezzi biex jintlaħqu dawk l-għanjiet ikunu approprjati u neċessarji.Dan it-trattament differenti jista’ b’mod partikolari jinkludi:(a) l-istabbiliment ta’ kondizzjonijiet speċjali għall-aċċess għall-impjieg u t-taħriġ professjonali, l-impjieg u x-xogħol, inkluzi l-kundizzjonijiet ta’ sensji u pagi, għaż-żgħażagħ, ħaddiema ta’ età, u persuni li jkollhom responsabbilitajiet li jieħdu ħsieb persuni oħra sabiex jippromwovu l-integrazzjoni professjonali tagħhom jew jiżguraw il-protezzjoni tagħhom;(b) L-iffissar ta’ kondizzjonijiet minimi ta’ età, esperjenza professjonali jew anzjanità f’servizz għall-aċċess ta’ mpjieg jew għal ċerti vantaġġi marbuta ma’ l-impjieg;(ċ) l-iffissar ta’ età massima għal reklutaġġ li tkun ibbażata fuq ħtiġiet ta’ formazzjoni tal-post inkwistjoni jew fuq il-ħtieġa ta’ perijodu raġjonevoli ta’ mpjieg qabel l-irtirar.2. Minkejja l-Artikolu 2(2) l-Istati Membri jistgħu jipprovdu illi l-iffissar fir-rigward ta’ skemi ta’ sigurtà soċjali professjonali, ta’ età għall-parteċipazzjoni jew intitolament għall-benefiċċji ta’ l-irtirar jew ta’ l-invalidità, inkluża wkoll l-iffissar għal dawn l-iskemi ta’ etajiet differenti għal ħaddiema jew għal gruppi jew kategoriji differenti ta’ ħaddiema jew ta’ kriterji ta’ età fil-kalkoli ta’ l-attwarji fil-qafas ta’ dawn l-iskemi ma jikkostitwix diskriminazzjoni minħabba l-età, sakemm dan ma jirriżultax f’diskriminazzjoni fuq il-bażi ta’ sess.L-Artikolu 7Azzjoni pożittiva u miżuri speċifiċi1. Bi skop li tiġi żgurata l-ugwaljanza kompleta fil-prattika, il-prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament m’għandux iżomm lil Stat Membru milli jikkonserva jew jadotta miżuri speċifiċi biex jipprevjeni jew jikkompensa għal żvantaggi marbuta ma’ xi waħda mill-bażijiet imsemmija fl-Artikolu 1.2. Fir-rigward ta’ persuni b’diżabilità, il-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament m’għandux jippreġudika d-dritt ta’ l-Istati Membri li jikkonservaw jew li jadottaw dispożizzjonijiet dwar il-protezzjoni tas-saħħa u s-sigurtà fuq ix-xogħol jew miżuri mmirati biex jikkreaw jew iżommu dispożizzjonijiet jew faċilitajiet għas-salvagwardja jew promozzjoni ta’ l-integrazzjoni tagħhom fid-dinja tax-xogħol.L-Artikolu 8Ħtiġiet minimi1. L-Istati Membri jistgħu jintroduċu jew jikkonservaw dispożizzjonijiet li huma aktar favorevoli għall-protezzjoni tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament minn dawk previsti f’din id-Direttiva.2. L-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva m’għandha taħt l-ebda ċirkostanza tikkostitwixxi bażi għal tnaqqis fil-livell ta’ protezzjoni kontra diskriminazzjoni diġà mogħtija mill-Istati Membri fl-oqsma koperti minn din id-Direttiva.IL-KAPITOLU IIRIMEDJI U EŻEKUZZJONIArtikolu 9Id-difiża ta’ drittijiet1. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li l-proċeduri ġudizzjarji u/jew amministrattivi, inklużi meta jitqies approprjat proċeduri ta’ konċiljazzjoni, għall-eżekuzzjoni ta’ obbligi taħt din id-Direttiva, ikunu disponibbli għal-persuni kollha li jikkunsidraw ruħhom trattati ħażin minħabba nuqqas ta’ applikazzjoni tal-prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament, anke wara li r-relazzjoni li fiha jkun allegat li saret id-diskriminazzjoni tkun spiċċat.2. L-Istati Membri għandhom jiżguraw li assoċjazzjonijiet, organizzazzjonijiet jew entitajiet legali oħrajn li, skond il-kriterji stabbiliti mil-liġi nazzjonali tagħhom, għandhom interess leġittimu biex jiżguraw li d-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva huma rispettati, jistgħu jibdew, jew għan-nom jew bħala sostenn ta’ min għamel l-ilment, bl-approvazzjoni tiegħu jew tagħha, xi proċedura ġudizzjarja u/jew amministrattiva prevista għall-esekuzzjoni ta’ obbligi li joħorġu minn din id-Direttiva3. Il-Paragrafi 1 u 2 huma mingħajr preġudizzju għar-regoli nazzjonali dwar limiti taż-żmien biex iġibu azzjonijiet għar-rigward tal-prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament.L-Artikolu 10Il-piż tal-prova1. L-Istati Membri għandhom jieħdu dawk il-miżuri li huma neċessarji, skond is-sistemi nazzjonali ġudizzjarji tagħhom, biex jiżguraw li, meta persuni li jikkunsidraw lilhom infushom milquta ħażin minħabba li l-prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament ma ġiex applikat lilhom, jippruvaw quddiem qorti jew awtorità kompetenti oħra, fatti li minnhom wieħed jista’ jippresumi li kien hemm diskriminazzjoni diretta jew indiretta, il-prova li ma kienx hemm ksur prinċipju ta’ l-ugwaljanza fit-trattament tgħaddi fuq il-konvenut.2. Il-paragrafu 1 m’għandux jipprevjeni l-Istati Membri milli jintroduċu regoli ta’ prova li huma aktar favorevoli għal min jagħmel l-ilment.3. Il-paragrafu 1 m’għandux japplika għall-proċeduri kriminali.4. Il-paragrafi 1,2 u 3 għandhom ukoll japplikaw għal proċeduri legali mibdija skond l-Artikolu 9(2).5. L-Istati Membri m’humiex obbligati japplikaw il-paragrafu 1 għall-proċeduri li fihom il-qorti jew korp kompetenti jkunu obbligati jinvestigaw il-fatti tal-każ.L-Artikolu 11Il-vittimizzazzjoniL-Istati Membri għandhom jintroduċu fis-sistemi legali nazzjonali tagħhom dawk il-miżuri li huma neċessarji biex jipproteġu l-impjegati kontra sensji u trattament kuntrarju ieħor, bħala reazzjoni ta’ min iħaddem għal ilment li jsir fl-impriża jew għal kwalunkwe proċedura legali mmirata għall-esekuzzjoni tal-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.L-Artikolu 12It-tixrid ta’ l-informazzjoniL-Istati Membri għandhom jieħdu ħsieb li d-dispożizzjonijiet adottati skond din id-Direttiva, flimkien mad-dispożizzjonijiet relevanti diġà fis-seħħ f’dan il-qasam, jinġiebu għall-attenzjoni tal-persuni kkonċernati permezz tal-mezzi kollha approprjati, per eżempju fil-post tax-xogħol, fit-territorju kollu tagħhom.L-Artikolu 13Id-djalogu soċjali1. L-Istati Membri għandhom, skond it-tradizzjonijet u l-prattiċi nazzjonali tagħhom, jieħdu miżuri adegwati biex jippromwovu djalogu bejn l-imsieħba soċjali bi skop li jikkoltivaw l-ugwaljanza fit-trattament, inkluż is-sorveljanza tal-prattiċi fil-post tax-xogħol, il-ftehim kollettiv, il-kodiċi ta’ kondotta u permezz ta’ riċerka jew skambju ta’ esperjenza u prattiċi tajba.2. Meta konsistenti mat-tradizzjonijiet u l-prattika nazzjonali tagħhom, l-Istati Membri għandhom jinkoraġixxu lill-imsieħba soċjali, mingħajr preġudizzju għall-awtonomija tagħhom, biex jikkonkludu ftehim fil-livell approprjat ta’ regoli anti-diskriminatorji fl-oqsma msemmija fl-Artikolu 3 li jaqgħu fil-kamp ta’ applikazzjoni ta’ negozjati kollettivi. Dan il-ftehim għandu jirrispetta l-ħtiġiet minimi stabbiliti b’din id-Direttiva bil-miżuri nazzjonali rilevanti li jimplimentawha.L-Artikolu 14Djalogu ma’ organizzazzjonijiet non governattiviL-Istati Membri għandhom jinkoraġixxu djalogu ma’ organizzazzjonijiet non governattivi approprjati li għandhom, skond il-liġi u l-prattika nazzjonali tagħhom, interess leġittimu li jikkontribwixxu għall-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni fuq kwalunkwe bażi msemmja fl-Artikolu 1 sabiex jippromwovu l-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament.IL-KAPITOLU IIIDISPOŻIZZJONIJIET PARTIKULARIL-Artikolu 15L-Irlanda ta’ Fuq1. Sabiex tirrimedja s-sottorappreżentazzjoni ta’ waħda mill-komunitajiet reliġjużi maġġuri fis-servizz tal-pulizija fl-Irlanda ta’ Fuq, differenzi fit-trattament li jirrigwarda ir-reklutaġġ f’dak is-servizz, inkluż il-persunal ta’ sostenn tiegħu, ma jikkostitwixxux diskriminazzjoni sakemm u sa fejn dawk id-differenzi fit-trattament huma awtorizzati espressament mill-leġislazzjoni nazzjonali.2. Sabiex jinżamm bilanċ ta’ opportunità fl-impjieg għall-għalliema fl-Irlanda ta’ Fuq waqt li ssir kontribuzzjoni għar-rikonċiljazzjoni ta’ qasmiet storiċi bejn il-komunitajiet reliġjużi maġġuri hemmhekk, id-dispożizzjonijiet dwar ir-reliġjon jew twemmin f’din id-Direttiva m’għandhomx japplikaw għar-reklutaġġ ta’ għalliema fl-iskejjel fl-Irlanda ta’ Fuq sakemm u sa fejn dan hu espressament awtorizzat mill-leġislazzjoni nazzjonali.IL-KAPITOLU IVDISPOŻIZZJONIJIET FINALIL-Artikolu 16Il-konformitàL-Istati Membri għandhom jieħdu l-miżuri neċessarji biex jiżguraw li:(a) kwalunkwe liġijiet, regolamenti u dispożizzjonijiet amministrattivi kuntrarji għall-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament huma aboliti;(b) kwalunkwe dispożizzjoni kuntrarja għall-prinċipju ta’ ugwaljanza fit-trattament li hija inkluża fil-kuntratti ta’ ftehim kollettiv, ir-regoli interni ta’ impriżi jew regoli li jirregolaw ix-xogħlijiet indipendenti u l-professjonijiet u organizzazzjonijiet ta’ ħaddiema u ta’ dawk li jħaddmu huma, jew jistgħu jiġu, ddikjarati nulli u bla effett jew jiġu emendati.L-Artikolu 17Is-SanzjonijietL-Istati Membri għandhom jistabbilixxu r-regoli dwar sanzjonijiet applikabbli għall-ksur tad-dispożizzjonijiet nazzjonali adottati skond din id-Direttiva u għandhom jieħdu l-miżuri kollha neċessarji biex jiżguraw li jiġu applikati. Is-sanzjonijiet, li jistgħu jinvolvu l-pagament ta’ kumpens lill-vittma, għandhom ikunu effettivi, proporzjonati u dissważivi. L-Istati Membri għandhom jgħarrfu lill-Kumissjoni dwar dawk id-dispożizzjonijet sa mhux aktar tard mit-2 ta’ Diċembru 2003 u għandhom jinnotifikawha mingħajr dewmien b’kull emenda sussegwenti li taffettwahom.L-Artikolu 18L-implimentazzjoniL-Istati Membri għandhom jadottaw il-liġijiet, ir-regolamenti u d-dispożizzjonijiet amministrattivi biex jikkonformaw ma’ din id-Direttiva sa mhux aktar tard mit-2 ta’ Diċembru 2003 jew jistgħu jafdaw l-imsieħba soċjali, fuq talba konġunta tagħhom, bl-implimentazzjoni ta’ din id-Direttiva għar-rigward ta’ dispożizzjonijet dwar ftehim kollettiv. F’dawn il-każijiet, l-Istati Membri għandhom jiżguraw illi, mhux aktar tard mit-2 ta’ Diċembru 2003, l-imsieħba soċjali jintroduċu l-miżuri neċessarji bi ftehim, u l-Istati Membri kkoncernati jkunu meħtieġa jieħdu l-miżuri neċessarji biex fi kwalunkwe ħin ikunu f’pożizzjoni li jigarantixxu r-riżultati imposti minn din id-Direttiva. Għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bihom minnufih.Sabiex jittieħed kont ta’ kondizzjonijiet partikolari, l-Istati Membri jistgħu, jekk neċessarju, jkollhom perijodu addizzjonali ta’ 3 snin mit-2 ta’ Diċembru 2003, jiġifieri total ta’ 6 snin, biex jimplimentaw id-dispożizzjonijiet ta’ din id-Direttiva dwar diskriminazzjoni fuq bażi ta’ età u ta’ diżabilità. F’ dak il-kaz għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni minnufih. Kull Stat Membru li jagħżel li juża dan il-perijodu addizzjonali għandu kull sena jirrapporta lill-Kummissjoni dwar il-passi li qed jieħu biex jiġġieled id-diskriminazzjoni fuq bażi ta’ età u diżabilità u dwar il-progress li jkun qed jagħmel lejn l-implimentazzjoni. Il-Kummissjoni għandha tirrapporta kull sena lill-Kunsill.Meta l-Istati Membri jadottaw dawn il-miżuri, għandhom ikollhom referenza għal din id-Direttiva jew ikollhom magħhom din ir-referenza meta ppubblikati uffiċjalment. Il-metodi li bihom issir din ir-referenza jiġu stabbiliti mill-Istati Membri.L-Artikolu 19Ir-Rapport1. L-Istati Membri għandhom jikkomunikaw lill-Kummissjoni, sa mhux aktar tard mit-2 ta’ Diċembru 2005 u kull ħames snin wara, l-informazzjoni kollha neċessarja biex il-Kummissjoni tkun tista’ tagħmel rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-applikazzjoni ta’ din id-Direttiva.2. Ir-rapport tal-Kummissjoni għandu jieħu kont, kif approprjat, ta’ l-opinjonijiet ta’ l-imsieħba soċjali u ta’ l-organizzazzjonijiet non governattivi relevanti. Skond il-prinċipju illi jittieħed kont sistematiku ta’ l-ugwaljanza bejn l-irġiel u -nisa, dan ir-rapport, għandu fost l-oħrajn, jipprovdi stima ta’ l-impatt ta’ dawn il-miżuri fuq in-nisa u l-irġiel. Fid-dawl ta’ l-informazzjoni miġbura, dan ir-rapport għandu jinkludi, jekk neċessarju, proposti għar-reviżjoni u l-aġġornament ta’ din id-Direttiva.L-Artikolu 20Id-Dħul fis-seħħDin id-Direttiva għandha tidħol fis-seħħ fil-ġurnata tal-pubblikazzjoni tagħha fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Komunitajiet Ewropej.L-Artikolu 21Id-DestinatarjiDin id-Direttiva hija indirizzata lill-Istati Membri.Magħmula fi Brussel, fis-27 ta’ Novembru 2000.Għall-KunsillIl-PresidentÉ. Guigou[1] ĠU C 177 E, tas-27.6.2000, p. 42.[2] L-Opinjoni mogħtija fit-12 ta’ Ottubru 2000 (għadha mhix ippubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali).[3] ĠU C 204, tat-18.7.2000, p. 82.[4] ĠU C 226, tat-8.8.2000, p. 1.[5] ĠU L 39, ta’ l-14.2.1976, p. 40.[6] ĠU L 180, tad-19.7.2000, p. 22.[7] ĠU L 225, tat-12.8.1986, p. 43.[8] ĠU C 186, tat-2.7.1999, p. 3.--------------------------------------------------