title: Togra le haghaidh CINNEADH ÓN gCOMHAIRLE lena n-údaraítear don Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm maidir le táirgí alcóil áirithe a tháirgtear i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór

text:
               AN COIMISIÚN EORPACH
            An Bhruiséil,18.6.2020
            COM(2020) 240 final
            2020/0118(CNS)
            Togra le haghaidh
            CINNEADH ÓN gCOMHAIRLE
            lena nx001eúdaraítear don Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm maidir le táirgí alcóil áirithe a tháirgtear i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór
            {SWD(2020) 108 final}

               MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

               1.COMHTHÉACS AN TOGRA

               Forais agus cuspóirí an togra

               Baineann an togra le Cinneadh ón gComhairle chun Cinneadh Uimh. 376/2014/AE ón gComhairle an 12 Meitheamh 2014
                  1
               , a glacadh de bhun Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) agus atá i bhfeidhm faoi láthair, a ionadú. Leis an airteagal sin is féidir bearta sonracha a ghlacadh maidir leis na réigiúin is forimeallaí san Aontas Eorpach mar aithnítear ann go sriantar go mór a bhforbairt agus go ndéantar difear dá staid eacnamaíoch agus shóisialta de thoradh srianta buana comhcheangailte. Ceadaítear leis bearta den sórt sin ar choinníoll nach mbaineann siad de shláine ná de chomhsheasmhacht córas dlí an Aontais, lena n‑áirítear an margadh inmheánach agus na comhbheartais. Údaraítear an Phortaingéil leis an gcinneadh atá i bhfeidhm faoi láthair rátaí dleachta máil ar a bhfuil laghdú suas le 75 % de rátaí caighdeánacha na Portaingéile a chur i bhfeidhm maidir le rum agus licéir a tháirgtear agus a óltar i Maidéara agus maidir le licéir agus eaux-de-vie a tháirgtear agus a óltar sna hAsóir. Rachaidh an cinneadh atá i bhfeidhm faoi láthair in éag an 31 Nollaig 2020.

               Is é is cuspóir don bheart seo táirgeoirí sna réigiúin is forimeallaí den Phortaingéil a chúiteamh as an míbhuntáiste iomaíochta de bharr iargúltacht, oileánachas, bheagmhéid, thopagrafaíocht agus aeráid achrannach na réigiún is forimeallaí den Phortaingéil, agus de bharr a spleáchais eacnamaíoch ar roinnt bheag táirgí, rud a dhéanann mórdhochar dá bhforbairt. De thoradh na saintréithe sin, is airde na costais táirgthe ar thairgeoirí sna réigiúin is forimeallaí ná ar thairgeoirí ar an mórthír.

               I bhfianaise dháta éaga an Chinnidh, sheol an Coimisiún Eorpach staidéar seachtrach chun measúnú a dhéanamh ar an gcóras atá i bhfeidhm faoi láthair agus ar na tionchair a d’fhéadfadh a bheith ag roghanna féideartha maidir leis an tréimhse tar éis 2020, lena n‑áirítear an rogha ar a bhfuil an togra atá i bhfeidhm faoi láthair bunaithe.

               Is é atá i gceist leis an togra seo an maolú a athnuachan go dtí 2027, é a leathnú chun díolacháin sna hAsóir de rum a tháirgtear go háitiúil a chumhdach agus an ráta laghdaithe a choinneáil ag 75 %, agus é a leathnú freisin chun go mbeidh laghdú 50 % ar an ráta dleachta máil ar dhíolacháin ar mhórthír na Portaingéile de gach táirge atá cumhdaithe.

               Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

               Sonraítear sa Teachtaireacht maidir le Comhpháirtíocht straitéiseach leis na Réigiúin is Forimeallaí san Aontas Eorpach
                  2
                in 2017 go bhfuil dúshláin mhóra roimh na réigiúin is forimeallaí i gcónaí, agus gur dúshláin bhuana cuid mhór díobh sin. Sa Teachtaireacht sin, cuirtear i láthair cur chuige an Choimisiúin maidir le tacú leis na réigiúin sin i leith a sócmhainní uathúla a fhorbairt agus earnálacha nua fáis a bheith á sainaithint ag na réigiúin is forimeallaí chun gur féidir fás agus fostaíocht a chruthú.

               Sa chomhthéacs sin, is é is aidhm don togra seo tacú leis na réigiúin is forimeallaí den Phortaingéil i leith a sócmhainní a fhorbairt chun gur féidir fás agus fostaíocht áitiúil a chruthú in earnáil shonrach – earnáil an alcóil. Leis an togra, déantar forlíonadh ar an gClár de Roghanna a bhaineann go sonrach le hIargúltacht agus le hOileánacht (POSEI)
                  3
                atá dírithe ar thacú leis an earnáil phríomhúil agus le táirgeadh amhábhar.

               Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

               Tá an togra i gcomhréir leis an Straitéis maidir le Margadh Aonair, 2015
                  4
               , ina mbeartaíonn an Coimisiún Margadh Aonair níos doimhne agus níos cothroime a sheachadadh a rachaidh chun tairbhe do na páirtithe leasmhara go léir. Ar na cuspóirí leis an mbeart atá beartaithe tá na costais bhreise a bhíonn ar chuideachtaí sna réigiúin is forimeallaí, lena gcuirtear bac ar a rannpháirtíocht iomlán sa Mhargadh Aonair, a mhaolú. I ngeall ar mhéideanna teoranta an táirgthe i gceist, ní mheastar go mbeidh aon tionchar diúltach ann ar fheidhmiú rianúil an Mhargaidh Aonair.

               2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

                        Bunús dlí

                        Is é Airteagal 349 CFAE an bunús dlí. Cuirtear ar chumas na Comhairle leis an bhforáil sin forálacha sonracha a ghlacadh le cur i bhfeidhm na gConarthaí maidir leis na réigiúin is forimeallaí san Aontas a oiriúnú.

                        Prionsabal na coimhdeachta

                        Is í an Chomhairle amháin atá údaraithe, ar bhonn Airteagal 349 CFAE, bearta sonracha a ghlacadh chun cur i bhfeidhm na gConarthaí a oiriúnú do na réigiúin is forimeallaí san Aontas, lena n‑áirítear na comhbheartais, de bharr na srianta buana a dhéanann difear do staid eacnamaíoch agus shóisialta na réigiún sin. Is fíor é sin freisin maidir le maoluithe ar Airteagal 110 CFAE. Dá bhrí sin, comhlíonann an togra le haghaidh Cinneadh ón gComhairle prionsabal na coimhdeachta.

                        Prionsabal na comhréireachta

                        Comhlíonann an togra seo prionsabail na comhréireachta mar a leagtar amach in Airteagal 5(4) den Chonradh ar an Aontas Eorpach. Ní théann na leasuithe atá beartaithe thar a bhfuil riachtanach chun dul i ngleic leis na saincheisteanna i gceist agus, ar an gcaoi sin, chun cuspóirí an Chonartha a bhaint amach maidir lena áirithiú go mbeidh an margadh inmheánach ag feidhmiú go héifeachtach cuí.

                        Go háirithe, leis an leathnú atá beartaithe ar na rátaí laghdaithe chun mórthír na Portaingéile a chumhdach, chuirfí feabhas ar iomaíochas táirgeoirí sna réigiúin is forimeallaí den Phortaingéil gan ach éifeachtaí díobhálacha teoranta ann i leith ioncaim tharscaoilte agus ualaí riaracháin, agus chuirfí na tairgeoirí sin ar comhchéim le táirgeoirí táirgí comhchosúla ar mhórthír na Portaingéile.

                        An rogha ionstraime

                        Tá sé beartaithe Cinneadh ón gComhairle a chur in ionad Chinneadh Uimh. 376/2014/AE ón gComhairle.

               3.TORTHAÍ Ó MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, Ó CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS Ó MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

               Meastóireacht ex post ar an reachtaíocht atá ann

               Fuarthas amach sa staidéar seachtrach go mbíonn costais táirgthe níos mó i gcónaí ar tháirgeoirí sna réigiúin is forimeallaí ná mar a bhíonn ar tháirgeoirí ar an mórthír, agus cúitítear na costais sin leis an laghdú ar mhál atá i bhfeidhm faoi láthair. Ina theannta sin, sainaithníodh an dá shaincheist seo a leanas a tháinig chun cinn ó glacadh an cinneadh atá i bhfeidhm faoi láthair.

               Ar an gcéad dul síos, sonraítear sa staidéar seachtrach go mbíonn rum á tháirgeadh sna hAsóir ach ní chuimsítear é sa chóras atá i bhfeidhm faoi láthair. Mar sin féin, cumhdaítear leis an gcóras rum a tháirgtear i Maidéara, rud a fhágann go bhfuil éagothrom iomaíochta idir táirgeoirí rum sa dá réigiún is forimeallaí. Ansin, anuas ar an táirgeadh breise rum sna hAsóir, sonraítear sa staidéar go bhfuil méadú ag teacht ar an táirgeadh rum i Maidéara agus nach féidir an rum go léir a dhíol go háitiúil de bharr an mhargaidh theoranta sna réigiúin is forimeallaí. Bacainn eile ar na táirgeoirí sin is ea na costais bhreise a bhaineann le rochtain ar mhargadh mhórthír na Portaingéile, agus bíonn rum á stóráil ar chostas dá thoradh sin.

               Comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara

               Mar chuid den staidéar seachtrach lena dtacaítear leis an anailís ar an gcóras atá i bhfeidhm faoi láthair, fuarthas freagraí i gceistneoirí, in agallaimh agus i bplé ó sheirbhísí ábhartha an Choimisiúin Eorpaigh, ó údaráis na Portaingéile, ó tháirgeoirí an dá réigiún is forimeallaí, agus ó dháileoirí sa Phortaingéil. D’ainneoin iarrachtaí speisialta a rinne an conraitheoir seachtrach, ní bhfuarthas aon fhreagra ó tháirgeoirí ar an mórthír ná ón tsochaí shibhialta.

               Measúnú tionchair

               Is mar bheart ‘droim le droim’ a ullmhaítear an tionscnamh seo: meastóireacht ex post ar an gcóras atá i bhfeidhm faoi láthair mar aon le measúnú réamhbhreathnaitheach díreach dá éis sin. Tá an measúnú sin, ar na tionchair fhéideartha a bhainfeadh le leanúint den chóras atá i bhfeidhm cheana féin agus b’fhéidir é a athrú, leagtha síos i ndoiciméad anailíseach, lena n‑áirítear iarscríbhinn mheastóireachta. Tá an doiciméad seo bunaithe ar staidéar seachtrach agus ar an bhfaisnéis atá curtha ar fáil ag an mBallstát.

               4.IMPLEACHTAÍ BUISÉIDEACHA

               Níl aon tionchar ag an togra ar bhuiséad an Aontais Eorpaigh, mar téann iomlán an ioncaim ó dhleachta máil chuig na Ballstáit.

               5.EILIMINTÍ EILE

               Pleananna cur chun feidhme, agus socruithe faireacháin, meastóireachta agus tuairiscithe

               Is ag údaráis na Portaingéile agus ag an gCoimisiún a bheidh an ról maidir le faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme agus ar fheidhmiú an mhaolaithe, mar a bhí go dtí seo.

               Iarrfar ar an bPortaingéil tuarascáil faireacháin a chur isteach faoin 30 Meán Fómhair 2025 maidir leis an tréimhse ó 2019 go 2024. Cumhdófar na nithe seo a leanas sa tuarascáil faireacháin sin:

               ·faisnéis faoi chostais bhreise a bhaineann leis an táirgeadh

               ·saobhadh eacnamaíoch agus tionchair ar an margadh

               ·faisnéis chun meastóireacht a dhéanamh ar éifeachtacht, éifeachtúlacht, comhleanúnachas le beartais eile an Aontais

               ·faisnéis faoi ábharthacht leanúnach agus breisluach AE na reachtaíochta nua.

               Ba cheart féachaint sa bheart tuairiscithe freisin le hionchur a bhailiú ó gach páirtí leasmhar ábhartha maidir le leibhéal agus éabhlóid a gcostas táirgthe breise, a gcostas comhlíonta, agus aon chásanna de shaobhadh margaidh a tháinig chun cinn.

               D’fhonn a áirithiú go gcumhdófar leis an bhfaisnéis arna bailiú ag údaráis na Portaingéile na sonraí a bheidh de dhíth ar an gCoimisiún chun cinneadh feasach a ghlacadh maidir le bailíocht agus inmharthanacht na scéime amach anseo, dréachtóidh an Coimisiún treoirlínte sonracha maidir leis an bhfaisnéis riachtanach. Beidh na treoirlínte sin, a mhéid is féidir, amhail scéimeanna comhchosúla eile do na réigiúin is forimeallaí san Aontas, faoi réir reachtaíocht chomhchosúil.

               Ar an gcaoi sin, cuirfear ar chumas an Choimisiúin a mheasúnú an bhfuil do na cúiseanna leis an údar maith leis an maolú ann i gcónaí, an bhfuil an buntáiste cánach arna dheonú ag an bPortaingéil comhréireach i gcónaí, agus an féidir bearta eile seachas córas maoluithe cánach a chur i bhfeidhm, agus a ngné idirnáisiúnta á cur san áireamh.

               Tá struchtúr na tuarascála faireacháin agus na sonraí riachtanacha le fáil in Iarscríbhinn 1 i gceangal leis an togra.

               Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

               Ní infheidhme an chuid seo mar tá na hairteagail féinmhínitheach.

               2020/0118 (CNS)

               Togra le haghaidh

               CINNEADH ÓN gCOMHAIRLE

               lena n‑údaraítear don Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm maidir le táirgí alcóil áirithe a tháirgtear i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór

               TÁ COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

               Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 349 de,

               Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

               Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

               Ag féachaint don tuairim ó Pharlaimint na hEorpa
                  5
               ,

               Ag gníomhú di i gcomhréir le nós imeachta reachtach speisialta,

               De bharr an mhéid seo a leanas:

               (1)Le Cinneadh Uimh. 376/2014/AE
                  6
                ón gComhairle, údaraíodh don Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm i réigiún féinrialaitheach Mhaidéara maidir le rum agus licéir a tháirgtear agus a óltar sa réigiún agus i réigiún féinrialaitheach na nAsór maidir le licéir agus eaux-de-vie a tháirgtear agus a óltar sa réigiún, ar féidir leis an ráta sin a bheith níos lú ná an ráta íosta dleachta máil a leagtar amach le Treoir 92/84/CEE
                  7
                ón gComhairle, ach nach mó é ná 75 % níos lú ná an dleacht mháil chaighdeánach náisiúnta ar alcól.

               (2)Mí Feabhra 2019, d’iarr údaráis na Portaingéile ar an gCoimisiún togra le haghaidh Cinneadh ón gComhairle a chur isteach lena leathnófaí teorainn ama an údaraithe a leagtar amach i gCinneadh Uimh. 376/2014/AE, faoi na coinníollacha céanna mar aon leis an raon feidhme geografach a leathnú chun mórthír na Portaingéile a chumhdach le laghdú níos teoranta, le haghaidh tréimhse seacht mbliana eile, ón 1 Eanáir 2021 go dtí an 31 Nollaig 2027.

               (3)Bíonn deacrachtaí ag na táirgeoirí i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór maidir le margaí lasmuigh de na réigiúin sin a rochtain, agus is iad na margaí réigiúnacha agus áitiúla amháin atá ina n‑ionaid díolacháin ag táirgí alcóil áirithe. Bíonn costais bhreise ar na táirgeoirí sin mar is costasaí na hamhábhair de bhunús talmhaíochta ná mar a bhíonn faoi ghnáthdhálaí táirgthe, i ngeall ar bheagmhéid na ngabháltas talmhaíochta, ar a ilroinnte atá siad, agus ar an leibhéal íseal meicniúcháin atá iontu. Ina theannta sin, is ísle an t‑aschur ó phróiseáil cána siúcra ná sna réigiúin is forimeallaí eile i ngeall ar an topagrafaíocht, ar an aeráid, ar an ithir, agus ar an táirgeadh mionscála. Thairis sin, bíonn costas breise i gceist ós gá amhábhair agus ábhair phacáistithe áirithe, nach dtáirgtear go háitiúil, a iompar chuig na hoileáin.

               (4)I gcás na nAsór, tá dhá ghné leis an oileánachas mar is grúpa oileán an-scaipthe amach ó chéile iad. Cuirtear leis na costais bhreise arís de thoradh an iompair sna réigiúin iargúlta oileánacha sin. Is amhlaidh freisin i leith aistir agus seoltaí earraí riachtanacha eile chuig an mórthír. Bíonn costais bhreise i gceist freisin le táirgí críochnaithe a stóráil mar ní óltar an t‑aschur go léir go háitiúil, go háirithe an táirgeadh rum. Méadaítear na costais in aghaidh an aonaid de thoradh bheagmhéid an mhargaidh réigiúnaigh, go háirithe mar gheall ar an gcaidreamh neamhfhabhrach idir costais sheasta agus aschur. Ar deireadh, bíonn costais bhreise ar na táirgeoirí lena mbaineann ar costais iad a bhíonn á n‑iompar ag na geilleagair áitiúla go ginearálta, go háirithe costais mhéadaithe saothair agus fuinnimh.

               (5)Tá méadú tagtha ar an táirgeadh rum de thoradh táirgeadh níos mó cána siúcra. Cé go ndéantar cuid den rum a thabhairt chun cineáil nó a úsáid mar bhonn ag licéir, stóráiltear an rum nach ndíoltar ar chostas a chuireann arís leis na costais bhreise ar tháirgeoirí. De thoradh na gcostas breise, ní féidir le táirgeoirí i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór dul in iomaíocht le táirgeoirí lasmuigh de na réigiúin sin i ngeall ar phraghas níos airde ar an táirge deiridh agus dá bhrí sin ní féidir leo margaí eile a rochtain. Is féidir dul i ngleic leis an bhfadhb sin trí na rátaí dleachta máil atá le rochtain ar mhargadh mhórthír na Portaingéile a laghdú.

               (6)Ionas nach ndéanfar mórdhochar d’fhorbairt réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór agus chun tionscal an alcóil agus na poist a sholáthraítear leis an tionscal sna réigiúin sin a choinneáil, is gá raon feidhme an údaraithe a leagtar amach i gCinneadh Uimh. 376/2014/AE a athnuachan agus a leathnú.

               (7)Beidh feidhm ag Cinneadh Uimh. 376/2014/AE go dtí an 31 Nollaig 2020. Ar mhaithe leis an tsoiléireacht, is gá Cinneadh nua a ghlacadh lena n‑údarófar an Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór.

               (8)Ó tharla nach dtéann an buntáiste cánach níos faide ná mar is gá chun costais bhreise a fhritháireamh, agus ó tharla go bhfuil na méideanna i gceist beag agus go bhfuil an buntáiste cánach teoranta don tomhaltas i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór agus ar mhórthír na Portaingéile, ní bhaintear de shláine ná de chomhsheasmhacht dhlíchóras an Aontais leis an mbeart.

               (9)Chun go bhféadfaidh an Coimisiún measúnú a dhéanamh i dtaobh an bhfuil na coinníollacha lena dtugtar údar maith leis an údarú á gcomhlíonadh i gcónaí, ba cheart don Phortaingéil tuarascáil faireacháin a chur faoi bhráid an Choimisiúin faoin 30 Meán Fómhair 2025.

               (10)Tá an Cinneadh seo gan dochar do chur i bhfeidhm féideartha Airteagal 107 agus Airteagal 108 CFAE,

               TAR ÉIS AN CINNEADH SEO A GHLACADH:

               Airteagal 1

               De mhaolú ar Airteagal 110 CFAE, údaraítear leis seo don Phortaingéil ráta dleachta máil a chur i bhfeidhm arb ísle é ná an ráta iomlán ar alcól a leagtar síos in Airteagal 3 de Threoir 92/84/CEE i réigiún féinrialaitheach Mhaidéara maidir le rum agus licéir a tháirgtear agus a óltar sa réigiún agus i réigiún féinrialaitheach na nAsór maidir le rum, licéir agus eaux-de-vie a tháirgtear agus a óltar sa réigiún.

               Airteagal 2

               De mhaolú ar Airteagal 110 CFAE, údaraítear leis seo don Phortaingéil ráta dleachta máil a chur i bhfeidhm arb ísle é ná an ráta iomlán ar alcól a leagtar síos in Airteagal 3 de Threoir 92/84/CEE maidir le rum agus licéir a tháirgtear i réigiún féinrialaitheach Mhaidéara i gcás ina n‑ólfar iad ar mhórthír na Portaingéile agus maidir le rum, licéir agus eaux-de-vie a tháirgtear i réigiún féinrialaitheach na nAsór i gcás ina n‑ólfar iad ar mhórthír na Portaingéile.

               Airteagal 3

               I Maidéara, beidh an t‑údarú a leagtar amach in Airteagal 1 agus Airteagal 2 teoranta do na táirgí seo a leanas:

               (a) go dtí an 24 Bealtaine 2021, rum mar a shainmhínítear i bpointe 1 d’Iarscríbhinn II le Rialachán (CE) Uimh. 110/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
                  8
               , lena mbaineann an tásc geografach ‘Rum da Madeira’ dá dtagraítear i bpointe 1 d’Iarscríbhinn III leis an Rialachán sin, agus ón 25 Bealtaine 2021, do rum mar atá sainmhínithe i bpointe 1 d’Iarscríbhinn I le Rialachán (AE) 2019/787 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
                  9
               , lena mbaineann an tásc geografach ‘Rum da Madeira’;

               (b) go dtí an 24 Bealtaine 2021, licéir agus ‘crème de’ mar a shainmhínítear i bpointí 32 agus 33 faoi seach d’Iarscríbhinn II le Rialachán (CE) Uimh. 110/2008, a tháirgtear ar bhonn torthaí nó plandaí ón réigiún, agus ón 25 Bealtaine 2021 ar aghaidh, do licéir agus do ‘crème de’ mar a shainmhínítear i bpointí 33 agus 34 faoi seach d’Iarscríbhinn I le Rialachán (AE) 2019/787, a tháirgtear ar bhonn torthaí nó plandaí ón réigiún;

               Sna hAsóir, beidh an t‑údarú a leagtar amach in Airteagal 1 agus Airteagal 2 teoranta do na táirgí seo a leanas:

               (a) go dtí an 24 Bealtaine 2021, rum mar atá sainmhínithe i bpointe 1 d’Iarscríbhinn II le Rialachán (CE) Uimh. 110/2008, a tháirgtear ar bhonn cána siúcra ón réigiún, agus ón 25 Bealtaine 2021 ar aghaidh, rum mar a sainmhínitear i bpointe 1 d’Iarscríbhinn I le Rialachán (AE) 2019/787, a tháirgtear ar bhonn cána siúcra ón réigiún;

               (b) go dtí an 24 Bealtaine 2021, licéir agus ‘crème de’ mar a shainmhínítear i bpointí 32 agus 33 faoi seach d’Iarscríbhinn II le Rialachán (CE) Uimh. 110/2008, a tháirgtear ar bhonn torthaí nó amhábhar ón réigiún, agus ón 25 Bealtaine 2021 ar aghaidh, licéir agus ‘crème de’ mar a shainmhínítear i bpointí 33 agus 34 faoi seach d’Iarscríbhinn I le Rialachán (AE) 2019/787, a tháirgtear ar bhonn torthaí nó amhábhar ón réigiún;

               (c) go dtí an 24 Bealtaine 2021, do eaux-de-vie a tháirgtear ar bhonn fíona nó mairc fíonchaor lena mbaineann na saintréithe agus na buntréithe atá sainmhínithe i bpointe 4 agus i bpointe 6 d’Iarscríbhinn II le Rialachán (CE) Uimh. 110/2008, agus amhail ón 25 Bealtaine 2021, do eaux-de-vie a tháirgtear ar bhonn fíona nó mairc fíonchaor lena mbaineann na saintréithe agus na buntréithe mar atá sainmhínithe i bpointe 4 agus i bpointe 6 d’Iarscríbhinn I le Rialachán (AE) Uimh. 2019/787.

               Airteagal 4

               Féadfaidh an ráta dleachta máil laghdaithe is infheidhme maidir leis na táirgí dá dtagraítear in Airteagal 1 den Chinneadh seo a bheith níos lú ná an ráta íosta dleachta máil a leagtar amach le Treoir 92/84/CEE, ach ní fhéadfaidh sé a bheith níos mó ná 75 % níos lú ná an dleacht mháil chaighdeánach náisiúnta ar alcól.

               Airteagal 5

               Féadfaidh an ráta dleachta máil laghdaithe is infheidhme maidir leis na táirgí dá dtagraítear in Airteagal 2 den Chinneadh seo a bheith níos lú ná an ráta íosta dleachta máil a leagtar amach le Treoir 92/84/CEE, ach ní fhéadfaidh sé a bheith níos mó ná 50 % níos lú ná an dleacht mháil chaighdeánach náisiúnta ar alcól.

               Airteagal 6

               Faoin 30 Meán Fómhair 2025 ar a dhéanaí, cuirfidh an Phortaingéil tuarascáil faireacháin faoi bhráid an Choimisiúin le cur ar a chumas measúnú a dhéanamh i dtaobh an bhfuil na coinníollacha lena dtugtar údar maith leis an údarú a leagtar amach in Airteagal 1 agus in Airteagal 2 á gcomhlíonadh i gcónaí. Beidh sa tuarascáil faireacháin an fhaisnéis riachtanach atá san Iarscríbhinn.

               Airteagal 7

               Beidh feidhm ag an gCinneadh seo ón 1 Eanáir 2021 go dtí an 31 Nollaig 2027.

               Airteagal 8

               Is chuig Poblacht na Portaingéile a dhírítear an Cinneadh seo.

               Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

                     Thar ceann na Comhairle

                     An tUachtarán

                     (1)

                  Cinneadh Uimh. 376/2014/AE ón gComhairle an 12 Meitheamh 2014 lena n‑údaraítear an Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm i réigiún féinrialaitheach Mhaidéara maidir le rum agus licéir a tháirgtear agus a óltar sa réigiún agus i réigiún féinrialaitheach na nAsór maidir le licéir agus eaux-de-vie a tháirgtear agus a óltar sa réigiún

                     (2)

                        COM(2017) 623 final

                     (3)

                        Rialachán (AE) Uimh. 228/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 13 Márta 2013

                     (4)

                        Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle,chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus chuig Coiste na Réigiún maidir leis an Margadh Aonair a uasghrádú: tuilleadhdeiseanna do dhaoine agus do ghnólachtaí (COM (2015) 550 final), lch. 4.

                     (5)

                        IO C XXX, XXX, lch. XXX.

                     (6)

                        Cinneadh Uimh. 376/2014/AE ón gComhairle an 12 Meitheamh 2014 lena n‑údaraítear don Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm i réigiún féinrialaitheach Mhaidéara maidir le rum agus licéir a tháirgtear agus a óltar sa réigiún agus i réigiún féinrialaitheach na nAsór maidir le licéir agus eaux-de-vie a tháirgtear agus a óltar sa réigiún (
                  IO L 182, 21.6.2014, lch. 1.
                  ).

                     (7)

                        Treoir 92/84/CEE ón gComhairle an 19 Deireadh Fómhair 1992 maidir leis na rátaí dleachta máil ar alcól agus deochanna alcólacha a neasú (
                  IO L 316, 31.10.1992, lch. 29
                  ).

                     (8)

                        Rialachán (CE) Uimh. 110/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Eanáir 2008 maidir le sainmhíniú, tuairisc, cur i láthair, lipéadú agus cosaint tásc geografach deochanna biotáilleacha agus lena n‑aisghairtear Rialachán (CEE) Uimh. 1576/89 ón gComhairle (
                  IO L 39, 13.2.2008, lch. 16
                  ).

                     (9)

                        Rialachán (AE) 2019/787 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Aibreán 2019 maidir le sainmhíniú, tuairisc, cur i láthair agus lipéadú deochanna biotáilleacha, úsáid ainmneacha deochanna biotáilleacha i gcur i láthair agus lipéadú earraí bia eile, agus cosaint tásc geografach le haghaidh deochanna biotáilleacha, úsáid alcól eitile agus driogáití de thionscnamh talmhaíochta i ndeochanna alcólacha, agus lena n‑aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 110/2008 (IO L 130, 17.5.2019, lch. 1).

    ---documentbreak---

               AN COIMISIÚN EORPACH
            An Bhruiséil,18.6.2020
            COM(2020) 240 final
            IARSCRÍBHINN
            a ghabhann leis an
            Togra le haghaidh Cinneadh ón gComhairle
            lena n‑údaraítear don Phortaingéil ráta dleachta máil laghdaithe a chur i bhfeidhm maidir le táirgí alcóil áirithe a tháirgtear i réigiúin fhéinrialaitheacha Mhaidéara agus na nAsór
            {SWD(2020) 108 final}

               IARSCRÍBHINN

               Faisnéis atá le cur san áireamh sa tuarascáil faireacháin dá dtagraítear in Airteagal 6

               1.Costais bhreise mheasta. Soláthrófar faisnéis faoi gach táirge a bhainfidh tairbhe as an ráta dleachta máil laghdaithe. Líonfaidh údaráis na Portaingéile isteach Tábla 1 leis an bhfaisnéis seo a leanas ar a laghad, i gcás ina mbeidh fáil ar an bhfaisnéis sin. Beidh an fhaisnéis a sholáthrófar sa tábla leordhóthanach lena dhearbhú an bhfuil costas breise ann, rud a chuireann le costas na dtáirgí a tháirgtear go háitiúil i gcomparáid le costais táirgí a tháirgtear in áiteanna eile.

               Tábla 1.

                        MAIDÉARA (euro)

                        NA hASÓIR (euro)

                        Nótaí2

                        Praghas an chána siúcra (in aghaidh an 100 kg)

                        Praghas na páiseoige (in aghaidh an 100 kg)

                        Praghas na teile (in aghaidh an 100 kg)

                        Praghas an alcóil (in aghaidh an hl d’fhíoralcól3 - gan cánacha san áireamh)

                        Costas an lasta (in aghaidh an kg)

                        Costais eile1

               Nótaí a ghabhann leis an Tábla:

               1. Tabhair faisnéis ar chostais uisce agus fuinnimh agus ar chostais a bhaineann le dramhaíl, ar chostais i gcás ilbhunaíochtaí agus ar chostais ábhartha eile.

               2. Tabhair faisnéis ar na sonraíochtaí agus ar na soiléirithe go léir atá ina mbonn agus ina dtaca ag na modhanna ríofa.

               3. Heictilítir d’fhíoralcól.

               2.Fóirdheontais eile. Líonfaidh údaráis na Portaingéile isteach Tábla 2 le faisnéis faoi gach réigiún agus tabharfaidh siad liosta de gach cabhair agus gach beart tacaíochta eile lena dtéitear i ngleic leis na costais oibriúcháin bhreise a bhíonn ar oibreoirí eacnamaíocha a bhaineann le stádas réigiúin Mhaidéara agus na nAsór mar na réigiúin is forimeallaí.

               Tábla 2.

                        Cabhair / beart tacaíochta1

                        Tréimhse2

                        Sprioc-earnáil3

                        Méid an bhuiséid in EUR4

                        Caiteachas bliantúil, in EUR (2019-2024)5

                        Sciar an bhuiséid atá inchurtha i leith cúiteamh ar chostais bhreise6

                        Líon measta na ngnólachtaí is tairbhithe7

                        Nótaí8

                        [liostaigh]

               Nótaí a ghabhann leis an Tábla:

               (1)Sonraigh an ainmníocht agus cineál an bhirt.

               (2)Tabhair faisnéis faoi na blianta a chumhdaítear leis an mbeart.

               (3)Ná tabhair faisnéis ach faoi bhearta atá dírithe ar an earnáil.

               (4)Tabhair faisnéis faoi bhuiséad foriomlán an bhirt agus faoi na foinsí cistiúcháin.

               (5)Tabhair faisnéis faoin gcaiteachas iarbhír in aghaidh gach bliana sa tréimhse faireacháin (2019-2024), i gcás ina bhfuil fáil ar an bhfaisnéis sin.

               (6)Tabhair gar-mheastachán, i % den bhuiséad foriomlán.

               (7)Tabhair gar-mheastachán, i gcás inarb indéanta.

               (8)Luaigh aon tuairimí agus soiléirithe.

               3.Tionchar ar an mbuiséad poiblí. Líonfaidh údaráis na Portaingéile isteach Tábla 3 agus soláthróidh siad an méid iomlán measta (in EUR) den cháin nár bailíodh de thoradh na ndifreálach cánach atá curtha i bhfeidhm.

               Tábla 3.

                        2019

                        2020

                        2021

                        2022

                        2023

                        2024

                        Ioncam cánach tarscaoilte

               4.Tionchar ar an bhfeidhmiú eacnamaíoch foriomlán. Líonfaidh údaráis na Portaingéile isteach Tábla 4 maidir le gach réigiún agus soláthróidh siad aon sonraí lena léirítear tionchar na ndleachtanna máil laghdaithe ar fhorbairt shocheacnamaíoch na réigiún. Tagraítear leis na táscairí riachtanacha sa Tábla d’fheidhmiú na hearnála lena bhfuiltear ag tacú i gcomparáid leis an bhfeidhmiú ginearálta i ngeilleagar Mhaidéara agus i ngeilleagar na nAsór. Más rud é nach bhfuil fáil ar tháscairí áirithe, cuirfear san áireamh sonraí tuairiscithe malartacha ar an tionchar ar an bhfeidhmiú eacnamaíoch foriomlán lenar féidir anailís a dhéanamh ar an tionchar socheacnamaíoch.

               Tábla 4.

                        Bliain2

                        2019

                        2020

                        2021

                        2022

                        2023

                        2024

                        Nótaí3

                        Oll-bhreisluach réigiúnach

                        -San earnáil lena bhfuiltear ag tacú1

                        Fostaíocht réigiúnach fhoriomlán

                        -San earnáil lena bhfuiltear ag tacú1

                        An líon táirgeoirí gníomhacha

                        -San earnáil lena bhfuiltear ag tacú1

                        Innéacs praghasleibhéal – mórthír na Portaingéile

                        Innéacs praghasleibhéal an réigiúin

                        An líon turasóirí sa réigiún

               Nótaí a ghabhann leis an Tábla:

               (9)Tabhair faisnéis faoi tháirgeoirí rum, licéar, agus eaux-de-vie.

               (10)D’fhéadfaí nach mbeadh fáil ar an bhfaisnéis i gcás gach bliana ar an liosta.

               (11)Luaigh tuairimí agus soiléirithe má mheastar go bhfuil siad ábhartha.

               5.Sonraíochtaí an chórais. Líonfaidh údaráis na Portaingéile isteach Tábla 5 maidir le gach táirge agus maidir le gach réigiún de Mhaidéara agus de na hAsóir.

               Tábla 5.

                        Méid (i hl d’fhíoralcól1)

                        2019

                        2020

                        2021

                        2022

                        2023

                        2024

                        Táirgeadh licéar

                        Táirgeadh eaux de vie

                        Táirgeadh rum

                        Licéir a seoladh chuig mórthír na Portaingéile

                        Licéir a seoladh chuig Ballstáit eile

                        Licéir a onnmhairíodh chuig tríú tíortha

                        Eaux de vie a seoladh chuig mórthír na Portaingéile

                        Eaux de vie a seoladh chuig Ballstáit eile

                        Eaux de vie a onnmhairíodh chuig tríú tíortha

                        Rum a seoladh chuig mórthír na Portaingéile

                        Rum a seoladh chuig Ballstáit eile

                        Rum a onnmhairíodh chuig tríú tíortha

               Nótaí a ghabhann leis an Tábla:

               1.
                     Heictilítir d’fhíoralcól.

               6.Neamhrialtachtaí. Soláthróidh údaráis na Portaingéile faisnéis faoi aon imscrúdú ar neamhrialtachtaí riaracháin, go háirithe faoi imghabháil cánach nó faoi smuigléireacht, i gcomhthéacs chur i bhfeidhm an údaraithe. Soláthróidh siad faisnéis mhionsonraithe freisin, lena n‑áirítear ar a laghad faisnéis faoi chineál an cháis, faoin luach, agus faoin tréimhse ama.

               7.Gearáin. Soláthróidh údaráis na Portaingéile faisnéis faoi cé acu atá nó nach bhfuil aon ghearán faighte ag na húdaráis áitiúla, réigiúnacha nó náisiúnta maidir le cur i bhfeidhm an údaraithe, ó thairbhithe nó ó dhaoine nach tairbhithe iad.


               AN COIMISIÚN EORPACH
            An Bhruiséil,22.6.2020
            COM(2020) 254 final
            2020/0121(NLE)
            Togra le haghaidh
            CINNEADH ÓN gCOMHAIRLE
            maidir le tabhairt i gcrích an chomhaontaithe lena leasaítear an Comhaontú Comhpháirtíochta Eatramhach idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile, chun aontachas Stát Neamhspleách Shamó agus aontachas Oileánstát eile san Aigéan Ciúin amach anseo a chur san áireamh

               MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

               1.COMHTHÉACS AN TOGRA

               1.1.Forais agus cuspóirí an togra

               Is é atá sa togra le haghaidh Cinneadh ón gComhairle a ghabhann leis seo an ionstraim dlí chun an comhaontú lena leasaítear an Comhaontú Comhpháirtíochta Eatramhach idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile, chun an comhaontú sin a thabhairt chun críche, de bhun Airteagal 218(6) CFAE.

               Thug an Chomhairle údarú don Choimisiún tús a chur le caibidlíocht i leith Comhaontuithe Comhpháirtíochta Eacnamaíche (EPAnna) le tíortha san Afraic, i Muir Chairib agus san Aigéan Ciúin (tíortha ACC) an 12 Meitheamh 2002.

               An 30 Iúil 2009, shínigh an tAontas an Comhaontú Comhpháirtíochta Eatramhach idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile (an “Comhaontú”), lena mbunaítear creat maidir le Comhaontú Comhpháirtíochta Eacnamaíche
                  1
               . Is é is aidhm don Chomhaontú:

               (a)é a chur ar a gcumas do Stáit san Aigéan Ciúin tairbhiú den rochtain níos fearr ar an margadh a chuireann AE ar fáil;

               (b)an fhorbairt inbhuanaithe agus na Stáit atá san Aigéan Ciúin a chomhtháthú de réir a chéile sa gheilleagar domhanda, an dá ní sin a chur chun cinn;

               (c)limistéar saorthrádála idir na Páirtithe a bhunú atá bunaithe ar an leas coiteann, tríd an trádáil a léirscaoileadh de réir a chéile ar bhealach a chomhlíonann rialacha EDT agus prionsabal na neamhshiméadrachta, agus riachtanais shonracha agus srianta acmhainneachta na Stát san Aigéan Ciúin á gcur san áireamh, ó thaobh leibhéal agus uainithe gealltanas de;

               (d)na socruithe iomchuí um réiteach díospóidí a shocrú; agus

               (e)na socruithe institiúideacha iomchuí a shocrú.

               Tá an Comhaontú á chur i bhfeidhm go sealadach ag Nua-Ghuine Phapua agus ag Poblacht Fhidsí ó bhí an 20 Nollaig 2009 agus an 28 Iúil 2014 ann, faoi seach.

               Le hAirteagal 80 den Chomhaontú, foráiltear gur féidir le hOileáin eile san Aigéan Ciúin aontú don Chomhaontú ar bhonn tairiscint a chur isteach i leith rochtain ar an margadh, tairiscint a chomhlíonann Airteagal XXIV de CGTT 1994. Dá réir sin, d'aontaigh Stát Neamhspleách Shamó don Chomhaontú an 21 Nollaig 2018
                  2
                agus tá an Comhaontú á chur i bhfeidhm ag an Stát go sealadach ó bhí an 31 Nollaig 2018 ann. Tá nósanna imeachta na bPáirtithe ar bun le haghaidh aontachas Oileáin Sholomón agus aontachas Ríocht Thonga, stáit a léirigh gur spéis leo aontú don Chomhaontú.

               Tar éis aontachas Stát Neamhspleách Shamó, is gá an Comhaontú a mhodhnú chun an tír sin a liostú mar Pháirtí sa Chomhaontú. Beidh gá le modhnuithe teicniúla comhchosúla a dhéanamh ar an gComhaontú gach uair a aontóidh Oileánstát eile san Aigéan Ciúin don Chomhaontú.

               1.2Coiste Trádála EPA

               Le hAirteagal 68 den Chomhaontú, bunaítear Coiste Trádála ar a bhfuil ionadaithe na bPáirtithe (an tAontas Eorpach agus na Stáit san Aigéan Ciúin).

               Déileálfaidh an Coiste Trádála leis na hábhair uile is gá chun an Comhaontú a chur chun feidhme. Le linn dó a fheidhmeanna a chomhlíonadh, féadfaidh an Coiste Trádála:

               (a)aon choiste nó comhlacht speisialta is gá maidir le cur chur chun feidhme an Chomhaontaithe a bhunú agus a mhaoirsiú;

               (b)teacht le chéile tráth ar bith a bheidh comhaontaithe ag na Páirtithe;

               (c)aon saincheist faoin gComhaontú a mheas agus beart iomchuí a dhéanamh i bhfeidhmiú a fheidhmeanna; agus

               (d)cinntí nó moltaí a dhéanamh i gcásanna dá bhforáiltear sa Chomhaontú.

                  Le hAirteagal 78 (clásal maidir le hathbhreithniú), foráiltear go bhféadfaidh an Coiste Trádála athbhreithniú a dhéanamh ar an gComhaontú, a chur chun feidhme, a oibríocht agus a fheidhmíocht i gcás inar gá agus moltaí iomchuí a dhéanamh do na Páirtithe maidir lena leasú.

               Toradh an séú agus an seachtú Coiste Trádála

               An 24 Deireadh Fómhair 2018, rinne na Páirtithe sa Chomhaontú (an tAontas Eorpach, Nua-Ghuine Phapua, Fidsí), agus Stát Neamhspleách Shamó, Oileáin Sholomón agus Tonga mar bhreathnóirí, tuairimí a mhalartú le chéile maidir leis an raon feidhme agus an nós imeachta le haghaidh modhnuithe teicniúla ar an gComhaontú a thabhairt isteach, modhnuithe atá riachtanach tar éis aontachais.

               Leag na Páirtithe amach go mbeadh raon feidhme na modhnuithe teoranta do Stát aontach san Aigéan Ciúin a liostáil mar Pháirtí sa Chomhaontú agus a thairiscint rochtana ar an margadh a chur le hIarscríbhinn II (dleachtanna custaim ar tháirgí de thionscnamh Pháirtí an Aontais Eorpaigh) a ghabhann leis an gComhaontú. Maidir leis an nós imeachta, thug na Páirtithe dá n‑aire nach bhfuil sé de chumhacht ag an gCoiste Trádála faoi láthair modhnuithe den sórt sin a thabhairt isteach (ní leor an bunús dlí faoin gComhaontú). Rinne na Páirtithe tuairimí a mhalartú ar na trí rogha nós imeachta a leanas.

               Rogha 1 – a mheas go bhfuil sé intuigthe go dtugtar isteach na modhnuithe lena mbaineann sa Chomhaontú de bhua aontachais (Airteagal 80); dá réir sin, ní gá na modhnuithe sin a thabhairt isteach go sainráite trí bhíthin nós imeachta sonrach.

               Rogha 2 – d'fhéadfadh an Coiste Trádála dearbhú a dhéanamh i dtaca leis an mbealach ar cheart tuiscint a bhaint as an gComhaontú tar éis aontachais, maidir leis na modhnuithe teicniúla a bhfuil gá leo. Le hAirteagal 68(4)(c), foráiltear an bunús dlí do dhearbhú den chineál sin.

               Rogha 3 – d'fhéadfadh na Páirtithe Airteagal 80 den Chomhaontú a leasú chun cumhacht a thabhairt don Choiste Trádála na cinntí is gá a ghlacadh i bhfianaise aontachas nua.

               Chomhaontaigh an Coiste Trádála go soláthrófaí deimhneacht dhlíthiúil le Rogha 3, agus gheall an Coiste go molfadh sé do na Páirtithe Airteagal 80 a leasú dá réir. De dhroim a seachtú cruinniú an 3-4 Deireadh Fómhair 2019, ghlac an Coiste Trádála moladh chun na críche sin, mar thoradh ar an seasamh a bhí le glacadh thar ceann an Aontais (Cinneadh (AE) 2019/1707 ón gComhairle an 17 Meitheamh 2019, IO L 260, 11.10.2019, lch. 45).

               1.3.Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

               Leis an togra, cuirtear an Comhaontú Comhpháirtíochta idir Comhaltaí Ghrúpa Stát na hAfraice, Mhuir Chairib agus an Aigéin Chiúin, de pháirt amháin, agus an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, den pháirt eile (“Comhaontú Comhpháirtíochta ACC-AE”, nó Comhaontú Cotonou)
                  3
                i bhfeidhm, arb é an bunús dlí le haghaidh an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Eatramhaigh.

               Le haontachas Stát eile san Aigéan Ciúin don Chomhaontú, déantar creat dlíthiúil chaidreamh trádála an Aontais le tíortha comhpháirtíochta a dhaingniú, chomh maith leis an trádáil chómhalartach agus an comhtháthú sa gheilleagar domhanda a éascú. Déanann sé na Stáit sin a chuimsiú freisin sa chóras comhrialacha agus comhinstitiúidí arna mbunú ag an gComhaontú.

               1.4.Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

               Is comhaontú trádála atá dírithe ar an bhforbairt é an Comhaontú, lena dtugtar rochtain neamhshiméadrach ar an margadh do Stáit aontacha nua agus lena ligtear dóibh earnálacha íogaire a chosaint ar an léirscaoileadh, agus lena gcuirtear ar fáil líon mór coimircí agus clásal i ndáil le naíthionscal a chosaint san am céanna. Tá forálacha sa Chomhaontú maidir leis na rialacha tionscnaimh a éascaíonn onnmhairí na Stát sin isteach san Aontas. Tá forálacha ann freisin maidir le forbairt inbhuanaithe (Airteagal 3) lena n‑athdhearbhaíonn na Páirtithe go mbeidh cuspóir na forbartha inbhuanaithe ina chuid dhílis d'fhorálacha an Chomhaontaithe, i gcomhréir leis na cuspóirí agus prionsabail uileghabhálacha a leagtar síos i gComhaontú Cotonou, go háirithe an gealltanas ginearálta chun an bhochtaineacht a laghdú agus a dhíothú ar deireadh ar bhealach atá comhsheasmhach le cuspóirí na forbartha inbhuanaithe. Cuireann na forálacha seo le cuspóir an Chomhtháthaithe Beartas ar mhaithe le Forbairt agus tá siad comhsheasmhach le hAirteagal 208(2) CFAE.

               2.EILIMINTÍ DLÍ AN TOGRA

               2.1.Bunús dlí

               Is é bunús dlí an chinnidh seo ón gComhairle an Conradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, go háirithe an chéad fhomhír d'Airteagal 207(4), i gcomhar le hAirteagal 218(6)(a)(v) de.

               2.2.Coimhdeacht (maidir le hinniúlacht neamheisiach)

               Déantar an comhbheartas tráchtála a shainiú mar inniúlacht eisiach de chuid an Aontais, i gcomhréir le hAirteagal 3 CFAE.

               2.3.Comhréireacht

               Tá gá leis an togra seo chun gealltanais idirnáisiúnta an Aontais a chur chun feidhme, mar a leagtar amach i gComhaontú Comhpháirtíochta ACC-AE, go háirithe chun socruithe trádála nua atá comhoiriúnach do rialacha EDT a thabhairt i gcrích, socruithe a dhéanann bacainní ar thrádáil idir na Páirtithe a bhaint de réir a chéile agus comhar i ngach réimse a bhaineann le trádáil leis na Stáit san Aigéan Ciúin a fheabhsú.

               2.4.An rogha ionstraime

               Níl aon ionstraim dlí eile ann a d'fhéadfaí a úsáid chun an cuspóir a chuirtear in iúl sa togra seo a bhaint amach.

               3.TORTHAÍ Ó MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, Ó CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS Ó MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

               3.1.Measúnú tionchair

               Rinneadh measúnú tionchair inbhuanaitheachta (SIA) ar Chomhaontuithe Comhpháirtíochta Eacnamaíche ACC-AE idir 2003 agus 2007. D'fhoilsigh an Coimisiún Eorpach na téarmaí tagartha le haghaidh an tionscadail seo in 2002 mar chuid de ghlao iomaíoch ar thairiscintí. Mar thoradh ar an nglao sin ar thairiscintí, bronnadh creatchonradh cúig bliana ar PwC France i mí Lúnasa 2002. Cuireadh dréachtleagan de thuarascáil chríochnaitheach SIA i láthair páirtithe leasmhara san Eoraip le linn an chruinnithe maidir le Comhphlé an Aontais leis an tSochaí Shibhialta a d'eagraigh an Coimisiún Eorpach an 23 Márta 2007 i mBruiséil na Beilge.

               3.2.Oiriúnacht rialála agus simpliú

                  Níl formheas leasú an Chomhaontaithe faoi réir nósanna imeachta REFIT; ní thiocfaidh aon chostas ar FBManna an Aontais dá bharr; agus ní chruthaítear aon fhadhb leis ó thaobh na timpeallachta digití de.

               3.3.Cearta bunúsacha

                  Níl aon iarmhairt ag an togra seo maidir le cosaint na gceart bunúsach san Aontas.

               4.IMPLEACHTAÍ BUISÉADACHA

                  Níl aon impleacht bhuiséadach ag an gCinneadh atá beartaithe.

               5.EILIMINTÍ EILE

               5.1.Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

               Le hAirteagail 1 agus 2 den togra, údaraítear thar ceann an Aontais tabhairt i gcrích agus fógra na leasuithe ar an gComhaontú a liostaítear san iarscríbhinn a ghabhann leis an gCinneadh.

               Sonraítear le hAirteagal 3 nár cheart tabhairt i gcrích na leasuithe ar an gComhaontú a fhorléiriú mar ní a thugann cearta nó a fhorchuireann oibleagáidí is féidir a agairt go díreach os comhair chúirteanna nó bhinsí an Aontais nó na mBallstát.

               Le hAirteagal 4, bunaítear dáta theacht i bhfeidhm an Chinnidh.

               2020/0121 (NLE)

               Togra le haghaidh

               CINNEADH ÓN gCOMHAIRLE

               maidir le tabhairt i gcrích an chomhaontaithe lena leasaítear an Comhaontú Comhpháirtíochta Eatramhach idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile, chun aontachas Stát Neamhspleách Shamó agus aontachas Oileánstát eile san Aigéan Ciúin amach anseo a chur san áireamh

               TÁ COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

               Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe an chéad fhomhír d'Airteagal 207(4), i gcomhar le pointe (a)(v) den dara fomhír d'Airteagal 218(6) de,

               Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

               Ag féachaint don toiliú ó Pharlaimint na hEorpa,

               De bharr an mhéid seo a leanas:

               (1)An 12 Meitheamh 2002, thug an Chomhairle údarú don Choimisiún tús a chur le caibidlíocht i leith Comhaontuithe Comhpháirtíochta Eacnamaíche le Grúpa Stát na hAfraice, Mhuir Chairib agus an Aigéin Chiúin
                  4
               .

               (2)An Comhaontú Comhpháirtíochta Eatramhach idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile
                  5
                (an ‘Comhaontú’), lena mbunaítear creat maidir le Comhaontú Comhpháirtíochta Eacnamaíche, comhaontú a síníodh i Londain an 30 Meitheamh 2009, tá sé á chur i bhfeidhm go sealadach ag Nua-Ghuine Phapua agus ag Poblacht Fhidsí ó bhí an 20 Nollaig 2009 agus an 28 Iúil 2014 ann, faoi seach.

               (3)Le hAirteagal 80 den Chomhaontú, leagtar síos forálacha maidir le haontachas na Stát eile san Aigéan Ciúin. Le Cinneadh (AE) 2018/1908 an 6 Nollaig 2018
                  6
               , d'fhormheas an Chomhairle aontachas Stát Neamhspleách Shamó don Chomhaontú. D'aontaigh Stát Neamhspleách Shamó don Chomhaontú an 21 Nollaig 2018 agus tá an Comhaontú á chur i bhfeidhm ag an Stát go sealadach ó bhí an 31 Nollaig 2018 ann.

               (4)Tar éis aontachas Stát Neamhspleách Shamó, ar mhaithe leis an deimhneacht dhlíthiúil, is gá an Comhaontú a mhodhnú chun an tír sin a liostú mar Pháirtí sa Chomhaontú. Beidh gá le modhnuithe teicniúla comhchosúla a dhéanamh ar an gComhaontú gach uair a aontóidh Oileánstát eile san Aigéan Ciúin don Chomhaontú.

               (5)Le hAirteagal 68 den Comhaontú, bunaítear Coiste Trádála a dhéileálfaidh leis na hábhair uile is gá chun an Comhaontú a chur chun feidhme. Is gá a thabhairt de chumhacht don Choiste Trádála cinneadh a dhéanamh faoi aon mhodhnú teicniúil ar an gComhaontú a d'fhéadfadh a bheith riachtanach tar éis aontachas Oileánstáit eile san Aigéan Ciúin.

               (6)Ba cheart an Comhaontú a leasú dá réir,

               TAR ÉIS AN CINNEADH SEO A GHLACADH:

               Airteagal 1

               1.Tugtar i gcrích leis seo an comhaontú lena leasaítear an Comhaontú Comhpháirtíochta Eatramhach idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile, chun aontachas Stát Neamhspleách Shamó agus aontachais Oileánstát eile san Aigéan Ciúin amach anseo a chur san áireamh.

               2.Cuirtear i gceangal leis an gCinneadh seo téacs an chomhaontaithe leasaithigh mar Iarscríbhinn 1.

               Airteagal 2

               Déanfaidh Uachtarán na Comhairle, thar ceann an Aontais, fógra a thabhairt do na Páirtithe sa Chomhaontú gur thug an tAontas an comhaontú lena leasaítear an Comhaontú i gcrích.

               Airteagal 3

               Ní dhéanfar na leasuithe ar an gComhaontú a fhorléiriú mar ní a thugann cearta nó a fhorchuireann oibleagáidí is féidir a agairt go díreach os comhair chúirteanna nó bhinsí an Aontais nó na mBallstát.

               Airteagal 4

               Tiocfaidh an Cinneadh seo i bhfeidhm ar dháta a ghlactha.

               Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

                     Thar ceann na Comhairle

                     An tUachtarán

                     (1)

                        Cinneadh ón gComhairle an 13 Iúil 2009 maidir le síniú agus cur i bhfeidhm sealadach an Chomhaontaithe Comhpháirtíochta Eatramhaigh idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile (IO L 272, 16.10.2009, lch. 1).

                     (2)

                        IO L 333, 28.12.2018, lch. 1.

                     (3)

                        IO L 287, 4.11.2010, lch. 3. Comhaontú arna leasú leis an gComhaontú a síníodh i Lucsamburg an 25 Meitheamh 2005 (IO L 209, 11.8.2005, lch. 27) agus leis an gComhaontú a síníodh in Ouagadougou an 22 Meitheamh 2010 (IO L 287, 4.11.2010, lch. 3).

                     (4)

                        Treoracha ón gComhairle maidir le caibidlíocht i leith Comhaontuithe Comhpháirtíochta Eacnamaíche le tíortha agus réigiúin ACC (9930/02 (DG E II) HH/sg).

                     (5)

                        IO L 272, 16.10.2009, lch. 2.

                     (6)

                        IO L 333, 28.12.2018, lch. 1.

    ---documentbreak---

               AN COIMISIÚN EORPACH
            An Bhruiséil,22.6.2020
            COM(2020) 254 final
            IARSCRÍBHINN
            a ghabhann leis an
            Togra le haghaidh Cinneadh ón gComhairle
            maidir le tabhairt i gcrích an chomhaontaithe lena leasaítear an Comhaontú Comhpháirtíochta Eatramhach idir an Comhphobal Eorpach, de pháirt amháin, agus na Stáit san Aigéan Ciúin, den pháirt eile, chun aontachas Stát Neamhspleách Shamó agus aontachas Oileánstát eile san Aigéan Ciúin amach anseo a chur san áireamh

               CEANGALTÁN

               IARSCRÍBHINN I

               Cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1 d'Airteagal 70 den Chomhaontú:

               “1.
                     Chun críocha an Chomhaontuithe seo, is é atá sna ‘Páirtithe Conarthacha’ an Comhphobal Eorpach, dá dtagraítear mar ‘Páirtí CE’, de pháirt amháin, Nua-Ghuine Phapua, Poblacht Fhidsí agus Stát Neamhspleách Shamó, dá dtagraítear mar na ‘Stáit san Aigéan Ciúin’, den pháirt eile.”.

               In Airteagal 80 den Chomhaontú, cuirtear an mhír 3 seo a leanas leis:

               “3.
                     Féadfaidh an Coiste Trádála cinneadh a dhéanamh faoi aon mhodhnú teicniúil ar an gComhaontú a d'fhéadfadh a bheith riachtanach tar éis aontachas Oileánstáit eile san Aigéan Ciúin.”.