				|

		52011PC0839

			Togra le haghaidh RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE lena mbunaítear an Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht /* COIM/2011/0839 leagan deireanach - 2011/0405 (COD) */

			   	MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN
1.           COMHTHÉACS AN TOGRA
Comhthéacs ginearálta
In Airteagal 8 den Chonradh ar an Aontas
Eorpach (CAE) foráiltear go bhforbróidh an tAontas Eorpach (AE) gaolmhaireacht
speisialta le tíortha comharsanachta d'fhonn limistéar rathúnais agus
dea–chomharsanúlachta a bhunú ag teorainneacha an AE. Forbraíodh Beartas
Comharsanachta na hEorpa (BCE) in 2004, agus is beartas é a dhíríonn ar 16
chomhpháirtí soir agus ó dheas ó theorainneacha an AE, eadhon an Ailgéir, an
Airméin, an Asarbaiseáin, an Bhealarúis, an Éigipt, an Iordáin, Iosrael, an
Libia, an Liobáin, Maracó, Poblacht na Moldóive, an críoch Phalaistíneach faoi
fhorghabháil, an tSeoirsia, an tSiria, an Túinéis agus an Úcráin. Faoi BCE
cuireann an AE gaolmhaireacht tosaíochta ar fáil dá chomharsana, ag cur leis an
gcomhthiomantas do luachanna agus do phrionsabail amhail an daonlathas agus
cearta an duine, an smacht reachta, an dea-rialachas, prionsabail an
gheilleagair mhargaidh agus an fhorbairt inbhuanaithe, lena n-áirítear
gníomhaíocht ar son na haeráide. Déantar foráil sa bheartas freisin maidir le
comhlachú polaitiúil agus maidir leis an lánpháirtiú eacnamaíoch a dhoimhniú,
maidir le soghluaisteacht a mhéadú agus maidir le teagmháil phearsanta a
fheabhsú. Déantar BCE a chistiú ó ionstraim thiomnaithe, an Ionstraim Eorpach
um Chomharsanacht agus um Chomhpháirtíocht (ENPI), a chumhdaíonn na 16 thír is
comhpháirtí thuasluaite, mar aon leis an Rúis.
Forais agus cuspóirí an togra
Tá roinnt mhaith mórfhorbairtí curtha i gcrích
ó seoladh BCE agus an ENPI.
Rinneadh anailís agus measúnú ar na hathruithe
ar ghaolmhaireacht an AE lena gcomharsana agus ar fhorbairtí ó bunaíodh BCE,
mar chuid den Athbhreithniú Straitéiseach ar BCE. Mar thoradh air sin,
forbraíodh fís nua maidir le BCE, mar atá leagtha amach sa
Chomh-Theachtaireacht ó Ardionadaí an AE do Ghnóthaí Eachtracha agus don
Bheartas Slándála agus ón gCoimisiún Eorpach "A new response to a
changing Neighbourhood" (Freagairt nua ar Chomharsanacht atá ag
athrú), a glacadh an 25 Bealtaine 2011 agus conclúidí na Comhairle a
glacadh an 20 Meitheamh 2011. Leis an gcur chuige nua seo, iarrtar go
háirithe níos mó tacaíochta a thabhairt do na comhpháirtithe atá tiomanta do
shochaithe daonlathacha a fhorbairt agus d’athchóirithe a ghabháil ar láimh, i
gcomhréir leis na prionsabail “dá mhéad ... is ea is mó” agus “cuntasacht
fhrithpháirteach”, agus soláthraítear an creat beartais straitéiseach le
haghaidh chaidreamh an AE lena chomharsana.
Cé gur aithníodh go forleathan go bhfuil rath
ar an ENPI mar Ionstraim a ghabhann le beartas an AE maidir lena chomharsana,
aithníodh roinnt saincheisteanna san athbhreithniú ar bheartas BCE agus i
measúnuithe eile, i gceachtanna a foghlaimíodh agus i gcomhairliúcháin phoiblí,
saincheisteanna ar ghá aghaidh a thabhairt orthu amach anseo tríd an Ionstraim
a oiriúnú chun freagra an AE a dhéanamh níos éifeachtaí, go háirithe:
·
Cur i bhfeidhm an phrionsabail "dá mhéad
... is ea is mó": Tá an prionsabal seo mar
phríomhghné an Bheartais Chomharsanachta athnuaite. Déantar foráil ann do
leibhéal i bhfad níos airde d’idirdhealú i measc comhpháirtithe, i gcomhréir
lena dtiomantas do na cuspóirí agus na luachanna a comhaontaíodh, agus go
háirithe don chomhpháirtíocht leis an AE atá dírithe ar dhaonlathas agus ar
chomhrathúnas. Tá dreasachtaí airgeadais do na leasaitheoirí is uaillmhianaí
ina ngné thábhachtach den chur chuige nua. Ina cáil mar Ionstraim atá dírithe
ar bheartas, ba cheart go léireodh an Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht (ENI)
a bheidh ann amach anseo an príomhphrionsabal sin, go háirithe maidir le clárú
agus leithdháileadh tacaíochta ar na comhpháirtithe.
·
Castacht agus fad an phróisis chlárúcháin: Áirítear roinnt comhairliúchán fairsing agus mórán céimeanna nós
imeachta eile leis an bpróiseas clárúcháin reatha, agus bíonn 18 mí ar an meán
i gceist leis. Mar gheall ar fhad an phróisis chlárúcháin baintear an bonn
d’ábharthacht an chúnaimh. Leanann raon feidhme na ndoiciméad clárúcháin
(Páipéir Straitéise Tíre) faoin ENPI an fhormáid a úsáidtear le haghaidh
comhair um fhorbairt, rud a chiallaíonn gur gá anailís fhairsing a dhéanamh ar
an gcás i dtír áirithe agus fad an phróisis a mhéadú. I gcás tíortha
Comharsanachta áfach, ní amhlaidh atá an scéal go hiarbhír agus déantar cur
síos ar an anailís tíre den chuid is mó de na comhpháirtithe (tíortha a thug
Plean Gníomhaíochta nó sraith coibhéiseach comhchuspóirí eile i gcrích leis an
AE) go bliantúil i dTuarascálacha ar Dhul Chun Cinn, a mbíonn an chuid
ghinearálta den Pháipéar Straitéise Tíre iomarcach dá mbarr. Dá bhrí sin tá gá
agus raon feidhme araon ann chun an próiseas clárúcháin a chuíchóiriú, a
ghiorrú agus a dhíriú níos fearr.
·
Raon feidhme na hIonstraime: Tagraíonn raon feidhme an ENPI mar a shainítear faoi láthair é do chur
chun feidhme comhaontuithe comhair agus comhpháirtíochta, comhaontuithe
comhlachais nó comhaontuithe ábhartha eile, do dhea-rialachas a chur chun cinn
agus d’fhorbairt eacnamaíoch agus shóisialta chothrom. Áirítear ann freisin
liosta leathan de 29 réimse téamach de chomhar dá dtagraítear ar bhealach mionsonraithe
agus cothrom, agus dá bhrí sin tá sé an-deacair a fháil amach cad iad
príomhchuspóirí agus fócas BCE. Léirítear an cur chuige sin a bhfuil bunús
leathan aici sa chlárú agus i roinnt cásanna bhí sé ina dhúshlán comhchuibheas
a bhaint amach idir an beartas agus comhar. Beidh an togra reachtach a bheidh
ann amach anseo le haghaidh an ENI ina chabhair chun cuíchóiriú níos fearr a
dhéanamh ar raon feidhme na hIonstraime agus chun naisc a neartú le beartais
inmheánacha ábhartha, agus a solúbthacht reatha á coinneáil ag an am céanna.
·
Forálacha cur chun feidhme atá as dáta go
páirteach agus easpa comhchuibhis idir na hionstraimí seachtracha: Tá roinn cur chun feidhme an Rialacháin ENPI reatha as dáta i gcodanna
agus dá bhrí sin ní thugtar léiriú leormhaith inti ar an mbealach ina gcuirtear
cúnamh chun feidhme sa Chomharsanacht. Tá easpa comhchuibhis ann chomh maith
idir forálacha cur chun feidhme an ENPI agus ionstraimí eile maidir le
gníomhaíocht sheachtrach. Féadfar meicníochtaí solúbthachta a fheabhsú chun iad
a chur in oiriúint don chomhthéacs beartais nua. D’fhonn aghaidh a thabhairt ar
na pointí sin agus simpliú agus comhchuibhiú níos mó a bhaint amach, forbraíodh
creat-rialachán cothrománach ar leithligh ina gcuimsítear na forálacha
ginearálta agus na forálacha athfhillteacha go léir. Cumhdaítear sonraí cur
chun feidhme an ENI sa rialachán cothrománach nua sin freisin. A bhuí leis sin,
beifear in ann na forálacha cur chun feidhme a nuashonrú agus tabharfar aghaidh
ar an easpa comhchuibhis idir na hionstraimí seachtracha. Ina theannta sin, trí
bhíthin an rialacháin chothrománaigh nua rannchuideofar le soiléireacht níos mó
i rialacha, agus le héifeachtúlacht agus comhchuibheas níos fearr i dtéarmaí
ghníomhaíocht an Aontais.
·
Na forálacha um Chomhar Trasteorann (CTT): Bhí an Comhar Trasteorann ina ghné faoi leith den ghaolmhaireacht idir
an AE, comhpháirtithe BCE agus an Rúis agus cuireadh comhthionscnaimh chun
feidhme, a bhfuil sraith choiteann rialacha ag baint leo, ar an dá thaobh de
theorainneacha an AE mar thoradh air sin. Tá an córas ag feidhmiú go réasúnta
maith, ach trí bhíthin comhairliúchán le geallsealbhóirí aithníodh an gá le
roinnt athruithe a mbeadh tionchar acu ar an Rialachán. Ina measc sin tá
incháilitheacht gheografach a leathnú chun na hionaid thábhachtacha
eacnamaíocha, shóisialta agus chultúrtha a bhaineann le feidhmiú iomchuí na
gclár a chuimsiú; cur i bhfeidhm iomlán na ‘bainistíochta comhpháirtí’ lena
bhfuil baint ag Ballstáit mar shínitheoirí Comhaontuithe Maoinithe; rialacha
sonracha maidir le cómhaoiniú ag tíortha comhpháirtíochta agus stádas sonrach
na Rúise. Ní mór athruithe forleathana a dhéanamh ar an Rialachán ón gCoimisiún
lena leagtar síos Rialacha Cur Chun Feidhme an CTT, maidir le modhanna
bainistíochta den chuid is mó.
·
Naisc le beartais/ionstraimí inmheánacha: Déantar foráil in BCE do chomhlachú polaitiúil de réir a
chéile agus do lánpháirtiú eacnamaíoch comhleanúnach na gcomhpháirtithe leis an
AE. Tá prionsabail an gheilleagair mhargaidh agus beartais inmheánacha an AE
ina bpríomhthagairtí sa phróiseas seo. I gcás tíortha Comharsanachta, tá gné
trasteorann ag baint le roinnt tionscnamh agus níor tugadh mórán airde uirthi
sin go dtí seo. Eisceacht thábhachtach is ea an Comhar Trasteorann trínar
féidir aghaidh a thabhairt ar dhúshláin choiteanna agus ar chuspóirí coiteanna
trí shraith aonair rialacha agus trí acmhainní a chomhthiomsú ó fhoinsí
cistiúcháin inmheánacha agus seachtracha araon bhuiséad an AE. I réimsí eile,
amhail bonneagar, fuinneamh[1],
iompar[2],
forbairt FBManna[3]
agus comhar tionsclaíoch lena n-áirítear turasóireacht, TFC[4], beartas fostaíochta agus
sóisialta[5],
imirce agus slándáil, na breithiúna, an comhrac i gcoinne drugaí, ardoideachas,
cultúr, taighde agus nuálaíocht[6],
an comhshaol, gníomhú ar son na haeráide[7],
athléimneacht ó thubaistí agus comhar maidir le gnóthaí muirí, d’fhéadfaí na
naisc a neartú idir ionstraimí agus beartais inmheánacha agus BCE agus an
Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht. Maidir leis sin, cuirfear comhlántacht,
comhchuibheas agus príomhshruthú réimsí beartais tosaíochta an AE chun cinn i
Rialachán an ENI, i gcomhréir leis an Straitéis Eoraip 2020, fad is a leanfar
ag díriú ar phríomhchuspóirí BCE ann. Tugann BCE deis do chomhpháirtithe páirt
a ghlacadh i gcláir agus i ngníomhaireachtaí an AE. Ní mór aghaidh a thabhairt
ar an tsaincheist a bhaineann le rannpháirtíocht chomhpháirtithe BCE i
ngníomhaireachtaí agus i gcláir an AE a mhaoiniú go fadtéarmach, trí bhíthin,
nuair is ábhartha, ranníocaíocht airgeadais ón ENI, lena n‑áirítear
meicníochtaí seachadta iomchuí agus inbhuanaithe a bhunú.
·
Gaolmhaireacht fhorásach leis an Rúis: Is í an Rúis an t-aon tairbhí de chuid an ENPI nach bhfuil cumhdaithe
faoi BCE. Mar is amhlaidh i gcás gach tír eile, tá an Rúis i dteideal tairbhe a
bhaint as cistiú déthaobhach, iltíre agus trasteorann an ENPI. Mar sin féin, i
bhfianaise na bhfeabhsuithe suntasacha i staid fhioscach na Rúise, tá gá níos
lú le méideanna móra cúnaimh airgeadais. Is é toilmhian na Rúise caidreamh
cothrom a bhaint amach agus is tír bhronntach í féin anois. Mar thoradh air
sin, le linn na tréimhse 2007-2013 ní bhfuair an tír ach leithdháiltí
imeallacha faoi imchlúdach déthaobhach an ENPI. Leantar de chomhar faoi
chuimsiú cláir iltíre agus leantar prionsabal an chómhaoinithe ag an AE agus ag
an Rúis. Go háirithe, tá cláir CTT á gcómhaoiniú ag an Rúis. Léiríonn sé sin an
t-athrú ar staid na Rúise mar chomhpháirtí straitéiseach áit ar cheart go
mbeadh tionscadail cómhaoinithe chun leasa an dá pháirtí.
Ba cheart an Ionstraim Eorpach nua um Chomharsanacht
a chomhfhogasú d’fhís nua BCE agus ba cheart di aghaidh a thabhairt ar na
saincheisteanna agus na dúshláin shonracha atá aitheanta thuas.
2.           TORTHAÍ AN CHOMHAIRLIÚCHÁIN LE PÁIRTITHE
LEASMHARA AGUS NA MEASÚNUITHE IARMHARTA
Comhairliúchán le páirtithe leasmhara
Tá an togra reachtach maidir leis an Ionstraim
Eorpach um Chomharsanacht bunaithe ar phróiseas comhairliúcháin forleathan. Mar
chuid den phróiseas tionóladh comhairliúchán poiblí maidir le cistiú seachtrach
arna dhéanamh le haghaidh ionstraimí gníomhaíochta seachtraí uile an AE agus
tionóladh comhairliúcháin shonracha mar chuid den Athbhreithniú Straitéiseach
ar Bheartas Comharsanachta na hEorpa agus ar an gComhar Trasteorann. Tionóladh
comhairliúcháin freisin maidir le beartas forbartha an AE sa todhchaí.
Comhairliúchán
Poiblí maidir le cistiú le haghaidh ghníomhaíocht sheachtrach an AE
Thionól an
Coimisiún comhairliúchán poiblí maidir le cistiú an todhchaí do ghníomhaíocht
sheachtrach an AE idir an 26 Samhain 2010 agus 31 Eanáir 2011.
Bhí an próiseas sin bunaithe ar cheistneoir ar líne ag gabháil le páipéar cúlra
dar teideal "What funding for EU external action after 2013?" (Cén
cistiú le haghaidh ghníomhaíocht sheachtrach an AE tar éis 2013?) arna ullmhú
ag an gCoimisiún agus ag an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí (SEGS).
Léiríonn an 220 tuairim a tugadh mar fhreagra ar an gcomhairliúchán poiblí
raon leathan agus éagsúil tuairimí ina bhfuil an iomaí struchtúr, tuairimí agus
traidisiún a fhaightear sa phobal gníomhaíochta seachtraí le sonrú.
Dhearbhaigh formhór na bhfreagróirí go
soláthraíonn tacaíocht airgeadais an AE breisluach mór sna príomhréimsí
beartais a fhaigheann cistiú ó ionstraimí airgeadais an AE maidir le
gníomhaíocht sheachtrach[8].
Luaigh go leor freagróirí breisluach an AE mar an príomhspreagthóir don
todhchaí: ba cheart don AE a bhuntáiste comparáideach a ghiaráil, buntáiste a
bhaineann lena láithreacht san ardán domhanda, lena shaineolas fadréimseach,
lena nádúr ilnáisiúnta, lena ról mar éascaitheoir comhordaithe, agus le
barainneachtaí scála.
Thacaigh beagnach gach freagróir le cur chuige
níos difreálaithe, arna oiriúnú do chás na dtairbhithe, bunaithe ar chritéir
fhónta chun tionchar ionstraimí airgeadais an AE a mhéadú. Bhí tacaíocht
leathan ann freisin do choinníollacht bunaithe ar urramú chearta an duine,
mionlach, dea-rialachais agus éagsúlachta léirithe cultúir, nó ar chaighdeán
bheartais na dtairbhithe agus ar a gcumas agus ar a dtoilteanas iad a chur chun
feidhme.
Comhairliúcháin i gcomhthéacs an
Athbhreithnithe Straitéisigh ar BCE
Thionóil an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta
Seachtraí comhairliúcháin shonracha le hionadaithe Bhallstáit an AE agus
thíortha comhpháirtíochta BCE mar chuid den Athbhreithniú Straitéiseach ar an
mbeartas, a seoladh in Iúil 2010. Le linn na gcomhairliúchán chuathas i ngleic
le maoiniú BCE, go háirithe faoin Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht agus um
Chomhpháirtíocht, agus le saincheisteanna a bhaineann leis an bhfís
fhadtéarmach do BCE agus cuspóirí beartais meántéarmacha.
Fuarthas sna comhairliúcháin gur glacadh leis
an ENPI mar athrú birt sa chaoi ina gcuirtear cúnamh ón AE ar fáil. Aithníodh
an gá le tuilleadh mionleasaithe iontu chomh maith áfach. Leag go leor Ballstát
béim ar an tábhacht a bhaineann le comhchuibheas níos fearr idir an beartas
agus an cúnamh airgeadais arna sholáthar trí bhíthin na hIonstraime. Dúirt
roinnt freagróirí gur cheart na leithdháiltí a bhunú ar fheidhmíocht. Tharraing
go leor díobh aird ar an tábhacht a bhaineann le tacaíocht airgeadais a
dhéanamh níos tapúla, níos éifeachtúla agus níos solúbtha maidir le freagairt
do riachtanais atá ag teacht chun cinn.
Leag tíortha comhpháirtíochta béim ar an ngá
le tacaíocht airgeadais iomchuí a sholáthar in éineacht le lánpháirtiú
eacnamaíoch, oscailt margaí agus cóineasú rialúcháin. Leag siad béim freisin ar
an tábhachta a bhaineann le hinfheistíocht eachtrach.
Comhairliúcháin le geallsealbhóirí maidir
le Comhar Trasteorann
Eagraíodh comhairliúcháin shonracha maidir le
comhar trasteorann (CTT) leis na geallsealbhóirí ar fad. Seoladh an próiseas le
linn Comhdhála maidir le CTT sa Bhruiséil i bhFeabhra 2011, agus chuathas i
gcomhairle le geallsealbhóirí maidir leis an gcreat rialúcháin don todhchaí
(lena n‑áirítear maidir le Rialacha Cur Chun Feidhme an CTT) ar bhonn ceistneora
a scaipeadh i mBealtaine/Meitheamh 2011. Léiríonn na torthaí an gá le roinnt
forálacha a oiriúnú chun éifeachtúlacht an CTT a fheabhsú. Is é aidhm na
n-athruithe atá molta léiriú níos fearr a thabhairt ar an lánpháirtíocht idir
tosaíochtaí bheartas eachtrach an AE agus Beartas Comhtháthaithe an AE, go
háirithe tríd an CTT ar theorainneacha seachtracha an AE a chur ar comhréim
níos mó leis na rialacha um Chomhar Críche Eorpach. Tionóladh tuilleadh
cruinnithe comhairliúcháin an 20 Meán Fómhair 2011 le Ballstáit sa
Bhruiséil agus leis na páirtithe leasmhara go léir i mBúdaipeist an 18-19 Deireadh
Fómhair 2011.
Comhairliúcháin phoiblí maidir le “Beartas
forbartha an AE”
Ina theannta sin, d’fhoilsigh an Coimisiún
Páipéar Uaine dar teideal "EU development policy in support of
inclusive growth and sustainable development" (Beartas Forbartha an AE
chun tacú le fás cuimsitheach agus forbairt inbhuanaithe) agus thionóil sé
comhairliúchán poiblí ón 15 Samhain 2010 go dtí an 17 Eanáir 2011.
Leag go leor freagróirí béim ar an gcaoi nach bhfuil sa COF[9] ach codán den chistiú le
haghaidh forbartha, ar cheart glacadh leis mar chomhlánú le hacmhainní arna
slógadh ar bhonn intíre, le hinfheistíochtaí eachtracha, le trádáil eachtrach
agus le híocaíochtaí eachtracha. Iarradh comhchuibheas níos fearr i mbeartas
forbartha an AE, go háirithe maidir le tíortha meánioncaim. Cé gur tacaíodh le
comhchlárú cúnaimh i bprionsabal, ba cheart go dtabharfaí isteach é de réir a
chéile ag tosú le tíortha ina bhfaighfí breisluach inléirithe mar thoradh air.
Tá an togra maidir leis an Ionstraim Eorpach
um Chomharsanacht bunaithe go mór ar thorthaí na gcomhairliúchán sin. I measc
na bpríomhghnéithe a comhtháthaíodh leis an ionstraim athbhreithnithe tá
difreáil agus leithdháiltí bunaithe ar fheidhmíocht, cur chuige nua a bhaineann
le clárú agus feabhas a chur ar chomhchuibheas an bheartais le cúnamh, lena
leasaítear na rialacha maidir le Comhar Trasteorann agus forálacha chun
éifeachtúlacht agus solúbthacht na tacaíochta a fheabhsú.
Measúnú tionchair
Rinne an tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta
Seachtraí agus an Coimisiún Eorpach measúnú iarmharta sonrach maidir leis an
ENI a bheidh ann amach anseo a ullmhú go comhpháirteach.
Rinneadh athbhreithniú ar an gceithre rogha
seo a leanas sa mheasúnú tionchar:
·
Rogha 0: 'Gan
gníomhaíocht ar bith ón AE'. Scoireann an AE de thacaíocht airgeadais a
sholáthar trí Ionstraim thiomnaithe le haghaidh tíortha Comharsanachta;
·
Rogha 1: 'Gan
athrú'. Fanann an comhar leis na tíortha lena mbaineann faoi chuimsiú an Rialacháin
ENPI reatha, agus ansin amháin;
·
Rogha 2: 'An
stádas faoi láthair láithreach a oiriúnú'. Ba cheart an togra reachtach a
dhéanfar amach anseo a bhunú ar an Rialachán ENPI atá anois ann, ach roinnt
leasuithe suntasacha a dhéanamh air le freagairt don chomhthéacs polaitiúil nua
agus do na cuspóirí sonracha a sainaithníodh. Faoi chuimsiú na Rogha seo tá
roinnt foroghanna freisin maidir leis na nithe a leanas: prionsabal na
difreála; an próiseas clárúcháin; raon feidhme na hIonstraime agus comhchuibheas
idir beartas agus cúnamh; rialacha maidir le Comhar Trasteorann; foráil um chur
chun feidhme, go háirithe chun solúbthacht níos mó a chumasú; naisc le
hionstraimí agus beartais inmheánacha agus raon feidhme geografach an ENI.
·
Rogha 3: 'Ionstraim
úrnua a mholadh' agus raon feidhme geografach éagsúil aici, í ag díriú ar
chuspóirí is leithne ná cuspóirí BCE nó nach ionann iad agus cuspóirí BCE.
I dtéarmaí na dtionchar eacnamaíoch,
sóisialta, comhshaoil agus eile is dócha a bheadh ag gach aon rogha, aithníodh
an méid seo a leanas:
·
Dá scoirfí de ghníomhaíocht ar leibhéal an AE
(Rogha 0) laghdófaí go suntasach inbhuanaitheacht na n-iarmhairtí a baineadh
amach go dtí seo agus bhainfí an bonn di. Bheadh tionchar diúltach aige sin ar
chaidreamh foriomlán an AE le comhpháirtithe BCE chomh maith.
·
Mura ndéanfaí athrú ar bith ar an Ionstraim reatha
(Rogha 1) bheadh roinnt iarmhairtí dearfacha eacnamaíocha, sóisialta agus
comhshaoil le feiceáil sna tíortha comhpháirtíochta mar thoradh air sin;
·
Dá ndéanfaí an Ionstraim a leasú (Rogha 2) chuirfí
feabhas ar na hiarmhairtí deimhneacha eacnamaíocha, sóisialta agus comhshaoil a
baineadh amach leis an leagan amach reatha agus ba cheart go mbainfí amach
iarmhairt níos dearfaí fós ar rialachas, go háirithe tríd an bprionsabal "dá
mhéad ... is ea is mó" a chur i bhfeidhm.
·
Dá molfaí Ionstraim úrnua (Rogha 3) is amhlaidh a
d’fhágfaí iarmhairtí diúltacha go háirithe ar chomhchuibheas ghníomhaíocht an
AE le cuspóirí BCE agus mar sin dhéanfaí dochar do chreidiúnacht an AE sa
réigiún.
Ar bhonn na hanailíse agus an ualaithe a
rinneadh ar na hiarmhairtí éagsúla (domhanda, eacnamaíoch, sóisialta,
comhshaoil), diúltaíodh Rogha 0 agus Rogha 3 mar roghanna neamh‑inmharthana
a d’fhágfadh iarmhairtí dearfacha nó trína gcomhlíonfaí cuspóirí BCE. Is ag
Rogha 2 a bheadh an acmhainneacht is fearr chun iarmhairt dhearfach a bhaint
amach agus an creat comhair atá anois ann a chur in oiriúint don chomhthéacs
beartais nua, do chuspóirí BCE agus do na dúshláin arna sainaithint trí
mheastóireacht agus trí cheachtanna a foghlaimíodh. Ba í Rogha 1 an dara rogha
ab fhearr maidir leis na hiarmhairtí dearfacha atá ann a chaomhnú, ach gan aon
foráil a dhéanamh chun go n-áiritheofaí go gcomhlíonfaí cuspóirí BCE nua ná go
dtabharfaí faoi na dúshláin agus na fadhbanna sonracha a sainaithníodh sa
stádas reatha.
Mar sin is í Rogha 2 an rogha tosaíochta.
3.           GNÉITHE DLÍ AN TOGRA
Soláthraítear éirim ghinearálta agus bonn BCE
in Airteagal 8 den CAE. Is iad Airteagal 209(1) den CFAE[10] agus Airteagal 212(2) den
CFAE bunús dlí na hionstraime maoinithe chun tacú le BCE, an Ionstraim Eorpach
um Chomharsanacht a bheidh ann amach anseo.
Coimhdeacht
I dtéarmaí coimhdeachta, tugann gníomhaíocht
ar leibhéal an AE breisluach ríthábhachtach, atá nasctha le roinnt tosca:
·
Is sna tíortha Comharsanachta úd ar ceann dá
bpríomhchuspóirí beartais a bheith ar comhréim le rialacha, caighdeáin,
treoirlínte agus bearta an AE is fearr atá an AE i riocht an cúnamh seo a chur
ar fáil. Tá tacaíocht áirithe ann nach féidir a chur ar fáil ach ar leibhéal an
AE, amhail an lánpháirtiú eacnamaíoch le margadh inmheánach an AE a chur chun
cinn, rochtain ar limistéar Schengen nó an rannpháirtíocht i gcláir an AE. Dá
bhrí sin is é an AE an comhpháirtí comhair is mó tábhacht i mbunáite na
dtíortha BCE, agus tá an ról seo aige aitheanta go forleathan ag na Ballstáit,
na hinstitiúidí idirnáisiúnta airgeadais agus deontóirí eile. Tá an cúnamh a
thugtar do chomharsana an AE chun iad féin a chur ar comhréim le beartais,
rialacha agus caighdeáin an AE ina spreagthóir mór ó thaobh athchóirithe a chur
i gcrích sna tíortha is comhpháirtithe in BCE.
·
Toisc go bhfuil 27 Ballstát ag gníomhú i
gcomhréir le beartais agus le straitéisí i gcomhpháirt, is ag an AE amháin atá
an meáchan criticiúil le gur féidir riar ar na dúshláin dhomhanda. D’fhéadfadh
go mbeadh gníomhaíocht ar an leibhéal náisiúnta teoranta nó ilroinnte, agus na
tionscadal róbheag go minic le haon difríocht inbhuanaithe a dhéanamh. Is
fearrde an comhordú agus is éifeachtaí obair an AE de bharr obair na mBallstát a
shimpliú agus a luathú tríd an AE.
·
Agus na srianta buiséid mar atá siad anois agus
roinnt Ballstát tar éis earnálacha iomlána comhair a fhágáil agus a dtacaíocht
a aistarraingt ó thíortha áirithe, is féidir leis an AE ról gníomhach a bheith
aige ó thaobh an daonlathas, an tsíocháin, an chobhsaíocht, an rathúnas agus
laghdú na bochtaineachta a chur chun cinn ina Chomharsanacht. Sa chomhthéacs
sin, luíonn sé le réasún anois níos mó ná riamh ó thaobh an gheilleagair de
cúnamh a chur ar fáil ar leibhéal an AE, áit ar féidir difríocht cheart a
dhéanamh. Tá na costais riaracháin níos lú ná meánchostais riaracháin na
bpríomhdheontóirí cúnaimh dhéthaobhaigh. Tá na costais riaracháin níos lú ná
meánchostais riaracháin na bpríomhdheontóirí cúnaimh dhéthaobhaigh.
4.           IMPLEACHTAÍ BUISÉADACHA
Ba cheart go léireofaí ardaidhmeanna Bheartas
Comharsanachta athbhreithnithe na hEorpa ar bhealach leormhaith i leibhéal an
chistithe ó bhuiséad an AE don ENI nua.
Ar an gcaoi sin, bheartaigh an Coimisiún
Eorpach, ina Theachtaireacht an 29 Meitheamh 2011 dar teideal "A
Budget for Europe 2020" (Buiséad don Eoraip 2020),
EUR 18 182 300 000 (praghsanna reatha) a leithdháileadh ar
an ENI le haghaidh na tréimhse 2014-2020.
D’fhonn a intuarthacht a áirithiú, soláthrófar
cistiú i leith gníomhaíochtaí ardoideachais i dtríú tíortha i gcomhthéacs an
chláir "Erasmus for All" (Erasmus do Chách), i gcomhréir le
cuspóirí an AE i dtaobh gníomhaíochta seachtraí, trí bhíthin dhá leithdháileadh
ilbhliantúla nach gcuimseoidh ach na chéad ceithre bliana agus na trí bliana
ina dhiaidh sin faoi seach. Beidh an cistiú sin léirithe i gclárú táscach
ilbhliantúil an ENI, i gcomhréir leis na riachtanais agus na tosaíochtaí a
aithníodh sna tíortha lena mbaineann. D'fhéadfaí na leithdháiltí a
athbhreithniú i gcás mórchúinsí gan choinne nó athruithe tábhachtacha
polaitiúla i gcomhréir le tosaíochtaí seachtracha an AE. Beidh feidhm ag
forálacha Rialachán (AE) Uimh. [---] ó Pharlaimint na hEorpa agus ón
gComhairle lena mbunaítear "Erasmus do Chách"[11] maidir le húsáid na gcistí
sin.
Tá tionchar airgeadais mionsonraithe a
mheastar a bheidh ag an togra leagtha amach sa Ráiteas Airgeadais Reachtach ar
leithligh de chuid an ENI.
5.           PRÍOMHEILIMINTÍ
Míniú mionsonraithe ar fhorálacha sonracha
an togra
Is iad seo a leanas príomhghnéithe an togra (i
gcomparáid leis an leagan amach reatha) agus an réasúnaíocht atá leo:
·
An prionsabal "dá mhéad ... is ea is
mó" agus cuntasaíocht fhrithpháirteach a chur i bhfeidhm i gcomhréir leis
an léargas nua ar BCE, go mór mór trí fhorálacha sonracha
maidir le hidirdhealú i gcomhair leithdháiltí airgeadais agus le haghaidh an
phróisis chlárúcháin, de réir mar is gá;
·
Aghaidh a thabhairt ar chastacht agus ar fhad an
phróisis chlárúcháin d'fhonn, an próiseas a
chuíchóiriú agus a chiorrú agus fócas níos fearr a thabhairt dó, go háirithe i
gcomhair comhpháirtithe BCE a d’aontaigh go comhpháirteach le tosaíochtaí
straitéiseacha an AE i bPleananna Gníomhaíochta nó i ndoiciméid choibhéiseacha;
·
Raon feidhme na hIonstraime a chuíchóiriú agus cothromaíocht a aimsiú idir solúbthacht na hionstraime agus díriú
ar chuspóirí an bheartais agus ar na príomhréimsí comhair;
·
Na forálacha cur chun feidhme a oiriúnú agus an comhchuibheas idir na hionstraimí seachtracha a fheabhsú;
·
Na forálacha maidir leis an gComhar Trasteorann
a fheabhsú le gur féidir na cláir a chur a chur chun
feidhme go héifeachtach tapa;
·
Naisc níos dlúithe le hionstraimí agus le
beartais inmheánacha an AE a chur chun cinn, lena
n-áirítear trí chomhar leis an gCoimisiún a mhéadú ag céim an chláraithe agus,
nuair is ábhartha, meicníochtaí a chur chun cinn maidir le comhthiomsú cistí ó
cheannteidil inmheánacha agus sheachtracha bhuiséad an AE;
·
Freagairt don ghaolmhaireacht fhorásach leis an
Rúis trí bhíthin na bhforálacha maidir le
hincháilitheacht na Rúise le haghaidh chistiú an ENI a leasú, d’fhonn stádas
sonrach na Rúise mar chomharsa de chuid an AE agus mar chomhpháirtí
straitéiseach a léiriú.
Simpliú
Tá forálacha san áireamh sa togra maidir leis
an ENI chun roinnt gnéithe den ionstraim a shimpliú. Simplíodh raon feidhme na
hIonstraime tríd an 29 réimse téamach atá ar fáil sa Rialachán reatha ENPI a
laghdú go sé chuspóir shonracha. Tugadh isteach uirlis shimplithe nua
chlárúcháin i gcomhair fhormhór na dtíortha comharsanachta (Creat Tacaíochta
Aonair). Beidh an doiciméad nua clárúcháin seo níos giorra ná na Páipéir
Straitéise agus na Cláir Tháscacha Ilbhliantúla, cuirfidh sé cosc ar dhúbláil
na faisnéise atá sna doiciméid dlí/pholaitiúla atá mar bhonn taca le caidreamh
an AE lena chomharsana agus ba cheart go gcabhródh sé chun an próiseas
clárúcháin a chiorrú agus costais riaracháin a laghdú dá bhrí sin. Tá Airteagal nua
ann trínar féidir cistí ón ENI agus ó Cheannteideal inmheánach ábhartha
bhuiséad an AE a chomhthiomsú le sraith amháin rialacha i gcomhair beart lena
dtugtar aghaidh go háirithe ar dhúshláin trasteorann. A bhuí leis an Airteagal sin,
cuirfear feabhas substaintiúil ar éifeachtúlacht agus laghdófar na costais
riaracháin a bhaineann le bearta den sórt sin a chur chun feidhme.
Tosaíocht don Choimisiún sa Rialachán nua seo,
mar atá i gcláir eile faoi chuimsiú an Chreata Airgeadais Ilbhliantúil (an
CAI), is ea an timpeallacht rialála a shimpliú agus rochtain ar chúnamh an
Aontais a fheabhsú do thíortha comhpháirtíochta agus do réigiúin chomhpháirtíochta,
d’eagraíochtaí na sochaí sibhialta, d’fhiontair bheaga agus mheánmhéide, etc.
ar an gcoinníoll go saothraíonn siad cuspóirí an Rialacháin.
D’fhonn Rialachán nua an ENI a chur chun
feidhme, ba cheart go mbeadh sé de thoradh ag nósanna imeachta atá níos
simplithe agus níos solúbtha go bhféadfar glacadh níos tapúla le bearta cur
chun feidhme agus cúnamh an AE a chur ar fáil níos tapúla, go hairithe i
gcásanna géarchéime nó bagairtí don daonlathas, don smacht reachta, do chearta
an duine agus do shaoirsí bunúsacha, nó i gcás tubaistí nádúrtha nó tubaistí de
dhéantús an duine. Cuideoidh athbhreithniú an Rialacháin Airgeadais, a bhfuil
forálacha an-substaintiúil ann maidir le gníomhaíochtaí seachtracha, chun
rannpháirtíocht eagraíochtaí na sochaí sibhialta agus na ngnóthas beag i gcláir
chistithe a éascú, mar shampla trí rialacha a shimpliú, trí chostais na
rannpháirtíochta a laghdú agus trí nósanna imeachta deonaithe a luathú. Tá sé
ar intinn ag an gCoimisiún an Rialachán seo a chur chun feidhme trí úsáid a
bhaint as na nósanna imeachta solúbtha nua dá bhforáiltear sa Rialachán
Airgeadais nua.
Ina theannta sin déanfar tuilleadh simplithe
trí chreat-rialachán cothrománach amháin a fhorbairt ina gcuimseofar na
forálacha ginearálta agus na forálacha athfhillteacha go léir, agus foráil á
dhéanamh maidir le comhchuibheas breise idir na hionstraimí um ghníomhaíochtaí
seachtracha.
2011/0405 (COD)
Togra le haghaidh
RIALACHÁIN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS
ÓN gCOMHAIRLE
lena mbunaítear an Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht
TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS
COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH
Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an
Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 209 (1) agus Airteagal 212
(2) de,
Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,
Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a
chur chuig na Parlaimintí Náisiúnta,
Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch
agus Sóisialta na hEorpa[12],

Ag féachaint don tuairim ó Choiste na
Réigiún[13],

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an nós
imeachta,
De bharr an mhéid seo a leanas:
(1)
Is é atá sa Rialachán seo ceann amháin de na
hionstraimí lena gcuirtear tacaíocht dhíreach ar fáil do bheartais sheachtracha
an Aontais Eorpaigh. Gabhfaidh sé ionad Rialachán Uimh. 1638/2006 ó
Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Deireadh Fómhair 2006
lena leagtar síos forálacha ginearálta ag bunú Ionstraime Eorpaí um
Chomharsanacht agus um Chomhpháirtíocht[14]
a rachaidh in éag an 31 Nollaig 2013.
(2)
Déantar foráil in Airteagal 8 den Chonradh ar
an Aontas Eorpach go ndéanfar gaolmhaireacht speisialta a fhorbairt le tíortha
comharsanachta d'fhonn limistéar rathúnais agus dea–chomharsanúlachta a bhunú,
arna fhothú ar luachanna an Aontais agus arb iad is sainairíonna ann
dlúthchaidreamh síochánta bunaithe ar an gcomhar.
(3)
Is é aidhm an Aontais luachanna na saoirse, an
daonlathais, urramú chearta an duine agus saoirsí bunúsacha, na bprionsabal
comhionannais agus an smachta reachta ar a bhfuil sé bunaithe a chur chun cinn,
a fhorbairt agus a chomhdhlúthu trí chomhphlé agus trí chomhar le tríú tíortha.
(4)
Ón am a seoladh é tá gaolmhaireacht le tíortha
comhpháirtíochta neartaithe go suntasach le Beartas Comharsanachta na hEorpa
agus sochair inbhraite curtha ar fáil leis don Aontas agus dá chomhpháirtithe
araon.
(5)
Faoi Bheartas Comharsanachta na hEorpa cuireann an
tAontas gaolmhaireacht tosaíochta ar fáil dá chomharsana, ag cur leis an
gcomhthiomantas do luachanna amhail an daonlathas agus cearta an duine, an
smacht reachta, dea-rialachas, agus prionsabail an gheilleagair mhargaidh agus
an fhorbairt inbhuanaithe agus ag cur le cur chun cinn na luachanna sin.
(6)
Mhúnlaigh dhá phríomhthionscnamh pholaitiúla an
comhar réigiúnach i gcomharsanacht an Aontais Eorpaigh: Comhpháirtíocht an
Oirthir idir an tAontas agus a chomharsana Thoir, agus an tAontas don Réigiún Meánmhuirí
idir an tAontas agus a chomharsana sa Mheánmhuir Theas. Creata fóinteacha
polaitiúla iad na tionscnaimh sin chun caidrimh le tíortha comhpháirtíochta
agus an caidreamh ina measc a dhoimhniú, ar caidrimh iad atá bunaithe ar
phrionsabail na comhúinéireachta agus na comhfhreagrachta.
(7)
Tá roinnt mhaith mórfhorbairtí curtha i gcrích ó
seoladh Beartas Comharsanachta na hEorpa agus ó bunaíodh an Ionstraim Eorpach
um Chomharsanacht agus um Chomhpháirtíocht. Áirítear orthu sin an
ghaolmhaireacht leis na comhpháirtithe a dhoimhniú, tionscnaimh réigiúnacha
agus próiseas an trasdula i dtreo an daonlathais sa réigiún a sheoladh. Spreag
siad sin fís nua maidir le Beartas Comharsanachta na hEorpa a leagadh amach in
2011 mar thoradh ar Athbhreithniú Straitéiseach cuimsitheach a rinneadh ar an
mBeartas. Tá príomhchuspóirí maidir le comhar an Aontais le tíortha
Comharsanachta leagtha amach inti agus cuirtear breis tacaíochta ar fáil do
chomhpháirtithe atá tiomanta do shochaithe daonlathacha a fhorbairt agus
d’athchóirithe a ghabháil ar láimh, i gcomhréir leis na prionsabail "dá
mhéad ... is ea is mó" agus "cuntasacht fhrithpháirteach".
(8)
Ba cheart tacaíocht faoin ionstraim seo agus faoi
Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa a chur ar fáil i gcomhair na gclár um
Chomhar Trasteorann ar feadh theorainneacha seachtracha an Aontais Eorpaigh
idir na tíortha comhpháirtíochta agus na Ballstáit chun forbairt réigiúnach
chomhtháite agus inbhuanaithe a chur chun cinn idir na réigiúin teorann
chomharsanachta mar aon le comhtháthú comhchuí críche ar fud an Aontais agus le
tíortha comharsanachta.
(9)
Ina theannta sin, tá sé tábhachtach comhar a chothú
agus a éascú ar mhaithe leis an Aontas agus a chomhpháirtithe araon, go
háirithe trí ranníocaíochtaí ó ionstraimí inmheánacha agus seachtracha bhuiséad
an Aontais a chomhthiomsú, go hairithe le haghaidh Comhair Thrasteorann, le
haghaidh tionscadal bonneagair atá chun leasa an Aontais agus a shínfear trí
thíortha Comharsanachta agus réimsí eile comhair.
(10)
Maidir leis na réigiúin teorann atá sa Limistéar
Eorpach Eacnamaíoch (LEE) agus na réigiúin sin de Chónaidhm na Rúise atá ag
glacadh páirte faoi láthair i gCláir um Chomhar Trasteorann, ba cheart go
mbeidís in ann leanúint orthu ag déanamh amhlaidh. Tá sé tábhachtach freisin i
gcás na réigiún ábhartha i dtíortha atá cumhdaithe faoin Ionstraim um Chúnamh
Réamhaontachais go mbeidís in ann páirt a ghlacadh in CTT. Ba cheart go mbeadh
rannpháirtíocht tíortha ón Limistéar Eorpach Eacnamaíoch sna cláir CTT bunaithe
ar a gcuid acmhainní dílse i gcónaí..
(11)
Táthar ag súil go soláthróidh Ballstáit an AE agus
na tíortha comhpháirtíochta a ghlacfaidh páirt sa Chomhar Trasteorann
cómhaoiniú náisiúnta. Neartóidh sé sin úinéireacht tíre, méadófar ar na
hacmhainní airgeadais atá ar fáil do na cláir agus éascófar rannpháirtíocht
gníomhairí áitiúla.
(12)
Cuideoidh an Comhar Trasteorann, de réir mar is
iomchuí, le cur chun feidhme na straitéisí macraréigiúnacha atá ann cheana agus
a bheidh ann amach anseo.
(13)
Ba cheart don tacaíocht a sholáthrófar do thíortha
comharsanachta i mbéal forbartha faoin gcreat arna bhunú ag Beartas
Comharsanachta na hEorpa a bheith ag luí le cuspóirí agus le prionsabal
bheartais sheachtracha an Aontais agus go háirithe lena bheartas forbartha,
lena n-áirítear "Joint Statement on a European Development Policy: the
European Consensus" (Comhráiteas maidir le beartas forbartha Eorapach:
An Comhdhearcadh Eorpach), arna ghlacadh ag an gComhairle agus ag ionadaithe
rialtais na mBallstát ag teacht le chéile laistigh den Chomhairle, ó
Pharlaimint na hEorpa agus ón gCoimisiún an 22 Nollaig 2005.
(14)
Tá Straitéis Chomhpháirteach an AE agus na hAfraice
ábhartha maidir le caidreamh leis na comharsana Meanmhara ó Thuaisceart na
hAfraice.
(15)
Ba cheart don Aontas agus dá Bhallstáit feabhas a
chur ar chomhchuibheas agus ar chomhlántacht a gcuid beartas faoi seach maidir
le comhar le tíortha comharsanachta. Lena áirithiú go ndéanfaidh comhar an
Aontais agus comhar na mBallstát a chéile a chomhlánú agus a neartú, is iomchuí
foráil a dhéanamh do chlárú comhpháirteach ar cheart é a chur chun feidhme
nuair is féidir agus nuair is ábhartha.
(16)
Ba cheart i bprionsabal go mbeadh tacaíocht an
Aontais faoin Rialachán seo comhfhogasaithe le straitéisí agus le bearta
comhfhreagracha náisiúnta, réigiúnacha nó áitiúla na dtíortha comhpháirtíochta.

(17)
Is sna tíortha comharsanachta úd ar ceann dá
bpríomhchuspóirí beartais a bheith ar comhréim le rialacha agus le caighdeáin
an Aontais is fearr atá an tAontas i riocht an cúnamh sin a chur ar fáil. Ní
féidir tacaíocht shonrach áirithe a chur ar fáil ach amháin ar leibhéal an
Aontais.
(18)
Ina theannta sin, ós rud é nach féidir leis na
Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo, eadhon, comhar polaitiúil feabhsaithe
agus lánpháirtiú eacnamaíoch comhleanúnach idir an tAontas Eorpach agus tíortha
comharsanachta a bhaint amach go leordhóthanach agus gur fearr, de bharr
fhairsinge na gníomhaíochta, is féidir é a bhaint amach ar leibhéal an Aontais,
féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na
coimhdeachta atá leagtha amach in Airteagal 5 den Chonradh. I gcomhréir le
prionsabal na comhréireachta, mar atá leagtha amach san Airteagal sin, ní
théann an Rialachán seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a bhaint
amach.
(19)
Cé go bhfuil riachtanais mhaoinithe mhéadaitheacha
ag gabháil le cúnamh seachtrach an Aontais Eorpaigh, tá na hacmhainní atá ar
fáil don chúnamh sin teoranta mar gheall ar chás eacnamaíoch agus buiséadach an
Aontais. Ní mór don Choimisiún, dá bhrí sin, úsáid is éifeachtúla is féidir na
n-acmhainní atá ar fáil a lorg trí ionstraimí airgeadais a úsáid a bhfuil
éifeacht ghiarála acu. D'fhéadfaí an éifeacht sin a mhéadú trí chead a
thabhairt chun cistí arna n-infheistiú agus arna nginiúint ag ionstraimí
airgeadais a úsáid agus a athúsáid.
(20)
Tá an comhrac i gcoinne an athraithe aeráide ar
cheann de na dúshláin mhóra atá le sárú ag an Aontas agus tá gníomhaíocht
idirnáisiúnta ag teastáil go práinneach. I gcomhréir leis an rún atá luaite i
dTeachtaireacht CAI ón gCoimisiún de Mheitheamh 2011 maidir leis an gcuid sin
de bhuiséad an Aontais a bhaineann leis an aeráid a mhéadú go 20% ar a laghad,
ba cheart go rannchuideofaí tríd an Rialachán seo le baint amach na sprice sin.
(21)
Ba cheart go mbeadh comhionannas inscne agus
neamh-idirdhealú ina chuspóir trasearnálach i ngach gníomhaíocht arna ndéanamh
faoin Rialachán seo.
(22)
Tá an tAontas tiomanta do chaighdeán maith oibre a
chur chun cinn ina chaidreamh lena comhpháirtithe ar fud an domhain chomh maith
le daingniú agus cur chun feidhme éifeachtach na gcaighdeán saothair atá
aitheanta go hidirnáisiúnta agus na gcomhaontuithe iltaobhacha maidir leis an
gcomhshaol, ina chaidreamh lena chomhpháirtithe ar fud an domhain.
(23)
Ba cheart leasanna airgeadais an Aontais a chosaint
trí bhíthin beart comhréireach ar feadh an timthrialla caiteachais, lena
n-áirítear neamhrialtachtaí a chosc, a bhrath agus a imscrúdú, cistí a
cailleadh, a íocadh go mícheart nó a úsáideadh go mícheart a aisghabháil agus,
nuair is iomchuí, pionóis. Cuirfear na bearta sin i gcrích i gcomhréir leis na
comhaontaithe is infheidhme arna dtabhairt i gcrích le heagraíochtaí
idirnáisiúnta agus le tríú tíortha.
(24)
D'fhonn an téarmaíocht a chomhchuibhiú le
téarmaíocht an Chomhair Chríche Eorpaigh, ba cheart comhchláir oibríochtúla a
thabhairt ar dhoiciméid cur chun feidhme le haghaidh na gclár um Chomhar
Trasteorann.
(25)
Ionas go mbeifear in ann torthaí na gcinntí
polaitiúla arna ndéanamh ag an gComhairle a léiriú go gasta sa Rialachán seo,
ba cheart an chumhacht chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290
den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a tharmligean chuig an gCoimisiún
chun liosta na dtíortha is tairbhithe a thabhairt cothrom le dáta san
Iarscríbhinn a ghabhann leis an Rialachán seo.
(26)
Cé go mbunaítear le Rialachán (AE) Uimh. .../...
ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an ...[15] (dá ngairfear 'an Rialachán
Coiteann Cur Chun Feidhme' anseo feasta) rialacha agus nósanna imeachta
coiteanna maidir le hionstraimí an Aontais a chur chun feidhme le haghaidh
gníomhaíochta seachtraí, ba cheart cumhachtaí tarmligthe chun gníomhartha a
ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 den Chonradh ar Fheidhmiú an
Aontais Eorpaigh a thabhairt don Choimisiún freisin chun na bearta sonracha cur
chun feidhme a ghlacadh atá riachtanach i gcomhair na meicníochtaí um Chomhar
Trasteorann arna mbunú i dTeideal II den Rialachán seo. Tá sé tábhachtach, go
háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúchán iomchuí le linn a chuid
oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear comhairliúchán le saineolaithe. Ba cheart
don Choimisiún a áirithiú tuilleadh, agus gníomhartha tarmligthe á n-ullmhú
agus á dtarraingt suas aige, go ndéanfar na doiciméid ábhartha a tharchur an
tráth céanna, go tráthúil agus go hiomchuí chuig Parlaimint na hEorpa agus
chuig an gComhairle.
(27)
Chun dálaí aonfhoirmeacha a áirithiú chun an
Rialachán seo a chur chun feidhme ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a
thabhairt don Choimisiún.
(28)
Ba cheart na cumhachtaí cur chun feidhme a
bhaineann le hAirteagal 7(1), (2), agus (3) agus le hAirteagal 9(1) a
fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na
hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos na
rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le
rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún[16]. Agus aird á tabhairt ar
chineál na ngníomhartha cur chun feidhme sin, go háirithe an treo a bhfuil a
mbeartas ag dul nó a n-impleachtaí airgeadais, ba cheart, i bprionsabal, an nós
imeachta scrúdúcháin a úsáid le haghaidh a nglactha, ach amháin le haghaidh
beart ar mhionscála airgeadais.
(29)
Tá tuairisc ar eagrúchán agus ar oibriú na
Seirbhíse Eorpaí Gníomhaíochta Seachtraí i gCinneadh 2010/427/AE ón gComhairle.
TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:
Teideal I. CUSPÓIRÍ AGUS PRIONSABAIL
Airteagal 1
Cuspóir foriomlán agus raon feidhme
1.
Is é aidhm an Aontais limistéar rathúnais agus
dea-chomharsanúlachta a bhunú ina mbeidh an tAontas Eorpach agus na tíortha
agus na críocha atá liostaithe san Iarscríbhinn a ghabhann leis an Rialachán
seo (dá ngairfear feasta "na tíortha comhpháirtíochta') páirteach trí
bhíthin gaolmhaireacht speisialta a fhorbairt.
2.
Úsáidfear tacaíocht an Aontais faoin Rialachán seo
chun leasa na dtíortha comhpháirtíochta agus is féidir í a úsáid freisin chun
leasa an AE agus na dtíortha comhpháirtíochta araon.
3.
Féadfar maoiniú an Aontais a úsáid freisin le cur
ar chumas Chónaidhm na Rúise páirt a ghlacadh i gComhar Trasteorann agus i
gcláir ábhartha iltíre, d’fhonn stádas sonrach Chónaidhm na Rúise mar chomharsa
an Aontais agus mar comhpháirtí straitéiseach sa réigiún a léiriú.
Airteagal 2
Na Cuspóirí sonracha a bhaineann le tacaíocht an Aontais
1.
Le tacaíocht faoin Rialachán cuirfear chun cinn
comhar polaitiúil feabhsaithe agus lánpháirtiú eacnamaíoch comhleanúnach idir
an tAontas agus na tíortha comhpháirtíochta agus, go háirithe, cur chun feidhme
comhaontaithe comhpháirtíochta agus comhair, comhaontuithe comhlachais nó
comhaontuithe eile atá ann cheana féin nó a bheidh ann sa todhchaí, agus
pleananna gníomhaíochta comhaontaithe.
2.
Ba cheart tacaíocht an Aontais a dhíriú go háirithe
ar an méid seo a leanas:
(a)
cearta an duine agus saoirsí bunúsacha a chur chun
cinn, an smacht reachta, prionsabail an chomhionannais, daonlathas domhain
inbhuanaithe a bhunú, dea-rialachas a chur chun cinn agus sochaí shibhialta a
bhfuil rath uirthi a fhorbairt lena n-áirítear comhpháirtithe sóisialta;
(b)
comhtháthú comhleanúnach i margadh inmheánach an
Aontais a bhaint amach mar aon le comhar feabhsaithe earnála agus trasearnála
lena n-áirítear trí chomhfhogasú reachtach agus cóineasú rialála i dtreo
chaighdeáin an Aontais agus i dtreo caighdeán idirnáisiúnta ábhartha eile,
institiúidí agus infheistíochtaí gaolmhara a fhorbairt, go mór mór i gcás
idirnasc;
(c)
dálaí a chruthú do shoghluaisteacht
dhea-bhainistithe daoine agus teagmhálacha pearsanta a chur cur chun cinn;
(d)
forbairt inbhuanaithe agus chuimsitheach i ngach
gné, laghdú na bochtaineachta, lena n-áirítear trí fhorbairt na hearnála
príobháidí; comhtháthú inmheánach eacnamaíoch, sóisialta agus críochach a chur
chun cinn, forbairt tuaithe, gníomhaíocht ar son na haeráide agus athléimneacht
ó thubaistí;
(e)
cothú muiníne a chur chun cinn chomh maith le
bearta eile trína gcuirtear le slándáil agus le coinbhleachtaí a chosc agus a
réiteach;
(f)
comhar foréigiúnach, réigiúnach agus ar fud na
Comharsanachta chomh maith le Comhar Trasteorann a fheabhsú.
3.
Déanfar gnóthú na gcuspóirí sin a mheas agus úsáid
á baint go háirithe as na nithe seo a leanas; tuarascálacha tréimhsiúla
ábhartha an AE faoi chur chun feidhme an bheartais, agus na táscairí iomchuí
arna mbunú ag eagraíochtaí idirnáisiúnta agus ag comhlachtaí ábhartha eile i
gcás mhíreanna 2 (a), (d) agus (e); creata rialúcháin an AE a bheith á ghlacadh
ag na tíortha comhpháirtíochta mar chreat ábhartha i gcás mhíreanna 2 (b), (c)
agus (d); líon na gcomhaontuithe iomchuí agus na ngníomhaíochtaí comhair i gcás
mhíreanna 2 (c) agus (f). Áireofar ar roinnt de na táscairí sin, toghcháin
dhaonlathacha a dhéanfar faireachán leordhóthanach orthu, an leibhéal éillithe,
sreabha trádála, táscairí a chumasaíonn míréireachtaí inmheánacha eacnamaíocha
a thomhas lena n-áirítear leibhéil fostaíochta.
4.
Féadfar tacaíocht an Aontais a úsáid i réimsí eile
freisin nuair a bhíonn sé sin comhsheasmhach le cuspóirí foriomlána Bheartas
Comharsanachta na hEorpa.
Airteagal 3
Creat beartais
5.
Is iad na comhaontaithe comhpháirtíochta agus
comhair, na comhaontuithe comhlachais agus comhaontuithe eile atá ann cheana
féin nó a bheidh ann sa todhchaí a chruthaíonn gaolmhaireacht le tíortha
comhpháirtíochta, cumarsáidí comhfhreagracha, conclúidí na Comhairle agus Rúin
ó Pharlaimint na hEorpa, chomh maith le conclúidí ábhartha cruinnithe aireachta
le tíortha comhpháirtíochta, is iad a bheidh sa chreat foriomlán beartais chun
tacaíocht an Aontais a chlárú agus a chur chun feidhme faoin Rialachán seo.
6.
Is iad pleananna
gníomhaíochta comhaontaithe nó doiciméid choibhéiseacha eile idir na tíortha
comhpháirtíochta agus an tAontas a chuirfidh an príomhphointe tagartha ar fáil
chun tosaíochtaí a leagan síos maidir le tacaíocht an Aontais.
7.
I gcás nach bhfuil aon chomhaontuithe, mar a
luaitear i mír 1, déanta idir an tAontas agus na tíortha comhpháirtíochta,
féadfar tacaíocht an Aontais a chur ar fáil má bhíonn sé úsáideach chun
cuspóirí beartais an Aontais a shaothrú, agus déanfar é a chlárú ar bhonn
cuspóirí den sórt sin agus riachtanais na tíre lena mbaineann á gcur san
áireamh.
Airteagal 4
Difreáil, comhpháirtíocht agus cómhaoiniú
8.
Déanfar an tacaíocht a chuireann an tAontas ar fáil
faoin Rialachán seo do gach tír chomhpháirtíochta a dhifreáil i bhfoirm agus i
méideanna i gcomhréir le tiomantas na tíre comhpháirtíochta d’athchóirithe agus
i gcomhréir leis an dul chun cinn atá déanta aici maidir leis na hathchóirithe
sin a chur chun feidhme. Léireoidh difreáil den sórt sin leibhéal ardaidhme na
tíre sin ó thaobh comhpháirtíochta leis an Aontas, an dul chun cinn atá déanta
aici maidir le daonlathas domhain inbhuanaithe a fhorbairt, an dul chun cinn
atá déanta aici maidir leis na cuspóirí athchóirithe a comhaontaíodh a chur
chun feidhme, riachtanais agus cumais na tíre, agus an tionchar a d'fhéadfadh a
bheith ag tacaíocht an Aontais.
9.
Is i gcomhpháirtíocht
leis na tairbhithe a shocrófar i bprionsabal tacaíocht an Aontais faoin
Rialachán seo. Beidh údaráis náisiúnta,
réigiúnacha agus áitiúla, geallsealbhóirí eile, an tsochaí shibhialta,
comhpháirtithe sóisialta agus gníomhaithe neamhstáit eile, mar is iomchuí,
rannpháirteach sa chomhpháirtíocht maidir le tacaíocht an Aontais a ullmhú agus
a chur chun feidhme agus faireachán a dhéanamh uirthi.
10.
Déanfaidh na tíortha
comhpháirtíochta tacaíocht an Aontais faoin Rialachán seo a chómhaoiniú i
bprionsabal trí bhíthin cistí poiblí, ranníocaíochtaí ó na tairbhithe nó ó
fhoinsí eile. Beidh an prionsabal céanna
infheidhme maidir leis an gcomhar le Cónaidhm na Rúise, go hairithe maidir leis
na cláir dá dtagraítear in Airteagal 6(1) (c). Féadfar
ceanglais chómhaoinithe a tharscaoileadh i gcásanna a bhfuil údar cuí leo nuair
is gá sin le tacú le forbairt ghníomhaithe na sochaí sibhialta agus gníomhaithe
neamhstáit, gan dochar do comhlíonadh na gcoinníollacha eile atá leagtha amach
sa Rialachán Airgeadais.
Airteagal 5
Comhchuibheas agus Comhordú Deontóirí
11.
Agus an Rialachán seo á chur chun feidhme,
áiritheofar comhchuibheas le réimsí eile de ghníomhaíocht sheachtrach an
Aontais agus le beartais ábhartha eile de chuid an Aontais. Chuige sin, maidir
leis na bearta a mhaoineofar faoin Rialachán seo, lena n-áirítear na cinn sin
atá á mbainistiú ag an mBanc Eorpach Infheistíochta (BEI), beidh siad bunaithe
ar na doiciméid faoi bheartas comhair a bhfuil tuairisc orthu in Airteagal 3(1)
agus (2) agus ar leasanna sonracha, tosaíochtaí beartais agus straitéisí an
Aontais chomh maith. Urramóidh na
bearta sin na gealltanais arna ndéanamh faoi chomhaontaithe iltaobhacha agus
faoi choinbhinsiúin idirnáisiúnta ar páirtithe iontu an tAontas agus na tíortha
comhpháirtíochta.
12.
Áiritheoidh an
Coimisiún, na Ballstáit agus an Banc Eorpach Infheistíochta (BEI) comhchuibheas
idir tacaíocht arna cur ar fáil faoin Rialachán seo agus tacaíocht eile arna
cur ar fáil ag an Aontas, ag na Ballstáit agus ag an mBanc Eorpach
Infheistíochta.
13.
Áiritheoidh an
Coimisiún agus na Ballstáit comhordú ar a gcláir thacaíochta faoi seach chun
éifeachtacht agus éifeachtúlacht a mhéadú maidir le soláthar na tacaíochta agus
idirphlé beartais i gcomhréir leis na prionsabail bhunaithe maidir le comhordú
oibríochtúil a neartú i réimse na tacaíochta sheachtraí, agus maidir le
beartais agus nósanna imeachta a chomhchuibhiú. Is
é a bheidh i gceist leis an gcomhordú comhairliúcháin rialta agus malartuithe
minice faisnéise le linn na gcéimeanna éagsúla de thimthriall na tacaíochta, go
háirithe ar an láthair agus d’fhéadfadh comhchlárú, comhar tarmligthe agus/nó
socruithe maidir le haistriú a bheith ann dá bharr.
14.
Déanfaidh an tAontas na bearta riachtanacha i
gcuibhreann leis na Ballstáit d'fhonn a áirithiú go mbeidh comhordú agus comhar
ceart ann le heagraíochtaí agus le heintitis iltaobhacha agus réigiúnacha, lena
n-áirítear institiúidí Eorpacha airgeadais, institiúidí idirnáisiúnta airgeadais,
gníomhaireachtaí na Náisiún Aontaithe, cistí agus cláir, fondúireachtaí
príobháideacha agus polaitiúla agus deontóirí nach ón Aontas Eorpach dóibh.

Teideal II. CLÁRÚ TÁSCACH AGUS
LEITHDHÁILEADH CISTÍ
Airteagal 6
Saghas clár
15.
Déanfar tacaíocht an Aontais faoin Rialachán seo a
chlárú trí bhíthin an méid seo a leanas:
(a)     cláir dhéthaobhacha ina gcuimsítear
tacaíocht d’aon tír chomhpháirtíochta amháin;
(b)     cláir iltíre lena dtugtar aghaidh ar
dhúshláin a bhaineann le roinnt tíortha comhpháirtíochta nó leo go léir, agus
comhar réigiúnach agus foréigiúnach idir dhá thír chomhpháirtíochta nó níos mó
ná sin, ina bhféadfadh comhar le Cónaidhm na Rúise a bheith ar áireamh;
(c)     Cláir um Chomhar Trasteorann ina
ndírítear ar chomhar idir Ballstát amháin nó níos mó ar thaobh amháin agus tír
chomhpháirtíochta amháin nó níos mó agus/nó Cónaidhm na Rúise ar an taobh eile
a dhéantar ar feadh a gcoda comhroinnte de theorainn sheachtrach an AE.
16.
Cuirfear tacaíocht an Aontais faoin Rialachán seo
chun feidhme i gcomhréir leis an Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme.
Airteagal 7
Clárú agus leithdháileadh táscach cistí maidir le cláir tháscacha thíre agus
iltíre
17.
I gcás tíortha inarb ann do na doiciméid dá
dtagraítear in Airteagal 3(2), glacfar le Creat Tacaíochta Aonair
ilbhliantúil cuimsitheach i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá
dtagraítear in Airteagal 15(3) den Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme.
Leis an gCreat Tacaíochta Aonair, déanfar athbhreithniú ar an dul chun cinn atá
déanta maidir leis an gcreat beartais agus déanfar tosaíochtaí maidir le
tacaíocht ón Aontas a liostú, arna roghnú go príomha ó na tosaíochtaí sin atá
ar áireamh sna doiciméid dá dtagraítear in Airteagal 3(2) agus i
straitéisí nó i bpleananna nó straitéisí na dtíortha comhpháirtíochta, agus a bhfuil
gá le tacaíocht ina leith léirithe i measúnú rialta an Aontais. Leagfar amach
inti an leibhéal táscach cistithe lena mbaineann freisin. Comhfhreagróidh fad
tréimhse an Chreata Tacaíochta Aonair d’fhad tréimhse an doiciméid ábhartha dá
dtagraítear in Airteagal 3(2).
18.
I gcás tíortha áit nach ann do na doiciméid dá
dtagraítear in Airteagal 3(2), glacfar le doiciméad cuimsitheach
clárúcháin lena n-áireofar Straitéis agus Clár táscach ilbhliantúil i gcomhréir
leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 15(3) den
Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme. Saineofar
ann straitéis freagartha ón Aontas ar bhonn anailíse ar staid na tíre atá i
gceist, agus ar a gcaidreamh leis an Aontas, straitéisí nó pleananna na
dtíortha comhpháirtíochta, tosaíochtaí maidir le tacaíocht an Aontais agus
leibhéal táscach an chistithe arna mhiondealú de réir tosaíochta. Beidh fad tréimhse ilbhliantúil iomchuí i gceist
leis.
19.
I gcás clár iltíortha, glacfar le doiciméad
cláraithe cuimsitheach lena n-áireofar Straitéis agus Clár táscach ilbhliantúil
i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 15(3)
den Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme. Saineofar
ann tosaíochtaí maidir le tacaíocht an Aontais i leith an réigiúin nó an
fhoréigiúin agus leibhéal táscach an chistithe arna mhiondealú de réir
tosaíochta. Beidh fad tréimhse ilbhliantúil
iomchuí i gceist leis.
20.
Déanfar doiciméid an Chreata Tacaíochta Aonair dá
dtagraítear in mír 1 a athbhreithniú nuair is iomchuí agus féadfar iad a leasú
i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 15(3)
den Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme. Déanfar na doiciméid chlárúcháin dá
dtagraítear i mír 2 agus i mír 3 a athbhreithniú ag meántéarma na ndoiciméad nó
nuair is gá agus féadfar iad a leasú i gcomhréir leis an nós imeachta céanna.
21.
Cinnfear leithdháiltí airgeadais le haghaidh clár
tíre agus iltíre trí chritéir thrédhearcacha agus oibiachtúla a úsáid ina
léireofar prionsabal na difreála dá dtagraítear in Airteagal 4(1).
22.
Nuair is gá bearta a chur chun feidhme ar bhonn
níos éifeachtaí ar mhaithe leis an Aontas agus leis na tíortha comhpháirtíochta
araon, i réimsí amhail comhar agus idirnaisc thrasnáisiúnta, féadfar cistiú
faoin Rialachán seo a chomhthiomsú le cistiú a chumhdaítear faoi rialacháin
ábhartha eile an Aontais lena mbunaítear ionstraimí airgeadais. Sa chás sin,
déanfaidh an Coimisiún cinneadh maidir leis an tsraith aonair rialacha ar
cheart feidhm a bheith aici maidir le cur chun feidhme.
23.
Beidh na Ballstáit agus deontóirí eile a thug gealltanas
a dtacaíocht a chomhchlárú leis an AE rannpháirteach sa phróiseas clárúcháin.
Féadfar a ranníocaíocht a chumhdach sna doiciméid chlárúcháin de réir mar is
iomchuí.
24.
Nuair a bhíonn gealltanas tugtha ag na Ballstáit
agus ag deontóirí eile a dtacaíocht a chomhchlárú, féadfar doiciméad
comhchlárúcháin ilbhliantúil a úsáid in ionad an Chreat Tacaíochta Aonair dá
dtagraítear i mír (1) agus na ndoiciméad clárúcháin dá dtagraítear i mír (2)
agus i mír (3), ar an gcoinníoll go dtagann sé leis na ceanglais atá leagtha
amach sna forálacha sin.
25.
I gcás géarchéimeanna nó bagairtí ar an daonlathas,
ar an smacht reachta, ar chearta an duine agus ar shaoirsí bunúsacha, nó i gcás
tubaistí nádúrtha nó tubaistí de dhéantús an duine, féadfar athbhreithniú ad
hoc a dhéanamh ar dhoiciméid chlárúcháin. Áiritheofar in athbhreithniú
éigeandála den sórt sin go gcothabhálfar comhchuibheas idir tacaíocht an
Aontais dá bhforáiltear faoin Rialachán seo agus tacaíocht dá bhforáiltear faoi
ionstraimí airgeadais eile an Aontais. Féadfar doiciméid chlárúcháin leasaithe
a ghlacadh de dhroim athbhreithnithe éigeandála. Sa chás sin, seolfaidh an
Coimisiún na doiciméid chlárúcháin leasaithe chuig Parlaimint na hEorpa agus
chuig an gComhairle mar eolas laistigh de mhí amháin ó dháta a nglactha.

Teideal III. COMHAR TRASTEORANN
Airteagal 8
Incháilitheacht gheografach
26.
Féadfar na cláir um Chomhar Trasteorann dá
dtagraítear in Airteagal 6(1)(c) a bhunú:
(a)
le haghaidh teorainneacha talún, lena gcumhdaítear
na haonaid chríochacha a chomhfhreagraíonn do leibhéal NUTS 3 nó dá choibhéis
ar feadh na dteorainneacha talún idir na Ballstáit agus tíortha
comhpháirtíochta, agus/nó Cónaidhm na Rúise;
(b)
le haghaidh teorainneacha muirí, lena gcumhdaítear
aonaid chríochacha a chomhfhreagraíonn do leibhéal NUTS 3 nó dá choibhéis ar
feadh na dteorainneacha muirí idir na Ballstáit agus tíortha comhpháirtíochta
agus/nó Cónaidhm na Rúise, agus 150 km ar a mhéad eatarthu, gan dochar do
choigeartuithe féideartha atá riachtanach chun comhchuibheas agus leanúnachas
na gníomhaíochta comhair a áirithiú;
(c)
timpeall imchuach farraige, lena gcumhdaítear
aonaid chríochacha ar an gcósta a chomhfhreagraíonn do leibhéal NUTS 2 nó dá
choibhéis atá os comhair imchuach farraige is coiteann do Bhallstáit agus do
thíortha comhpháirtíochta agus/nó do Chónaidhm na Rúise.
27.
D’fhonn a áirithiú go leanfar de na scéimeanna
comhair atá ann cheana agus i gcásanna eile a bhfuil údar leo, féadfar ligean
d’aonaid chríochacha atá cóngarach do na cinn sin dá dtagraítear i mír 1 páirt
a ghlacadh i gComhar Trasteorann.
28.
I gcásanna a bhfuil údar cuí leo, féadfar lárionaid
shóisialta, eacnamaíocha nó chultúrtha nach bhfuil cóngarach d’aonaid
chríochacha incháilithe a chur ar áireamh ar an gcoinníoll go gcuireann an
rannpháirtíocht sin leis na cuspóirí atá leagtha síos sa doiciméad clárúcháin.
29.
Nuair a dhéantar cláir a bhunú de bhun mhír 1(b),
féadfaidh an Coimisiún Eorpach, le comhaontú na gcomhpháirtithe, moladh a
dhéanamh go ndéanfaí an incháilitheacht gheografach a leathnú chun aonad
críochach iomlán leibhéal NUTS 2 a áireamh a bhfuil aonad críochach leibhéal
NUTS 3 lonnaithe ina limistéar.
Airteagal 9
Clárú agus cistí a leithdháileadh do Chomhar Trasteorann
1.
Déanfar doiciméad clárúcháin a ullmhú d’fhonn an
méid seo a leanas a shainiú:
(a)      na cuspóirí straitéiseacha atá le saothrú
trí bhíthin Comhair Thrasteorann;
(b)     liosta de na comhchláir oibríochtúla atá
le bunú;
(c)      miondealú táscach ar acmhainní idir cláir
um theorainneacha talún agus muirí dá dtagraítear in Airteagal 8 (1) (a)
agus (b) agus cláir um imchuacha farraige dá dtagraítear in Airteagal 8(1)(c);
(d)     leithdháiltí ilbhliantúla táscacha ar gach
comhchlár oibríochtúil;
(e)      aonaid chríochacha atá incháilithe chun
páirt a ghlacadh i ngach comhchlár oibríochtúil, mar aon leis na réigiúin agus
na lárionaid atá sonraithe in Airteagal 8(2), 8(3) agus 8(4);
(f)      leithdháileadh táscach chun tacú, mar is
iomchuí, le gníomhaíochtaí forbartha acmhainní cothrománacha, líonrú agus
malartú taithí i measc na gclár;
(g)      ranníocaíochtaí leis na cláir
thrasnáisiúnta arna mbunú faoi Rialachán (AE) Uimh. […] ó Pharlaimint na
hEorpa agus ón gComhairle an [….] maidir le forálacha sonracha i dtaca le
tacaíocht ó Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa do sprioc an Chomhair
Chríche Eorpaigh[17],
a bhfuil tíortha comhpháirtíochta agus/nó Cónaidhm na Rúise rannpháirteach ina
leith.
Cuimseofar sa doiciméad clárúcháin tréimhse seacht
mbliana agus glacfaidh an Coimisiún é i gcomhréir leis an nós imeachta
scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 15 (3) den Rialachán Coiteann Cur
Chun Feidhme. Déanfar é a athbhreithniú sa mheántéarma nó nuair is gá agus
féadfar é a leasú i gcomhréir leis an nós imeachta céanna dá dtagraítear san Airteagal sin.
2.
Déanfar na comhchláir oibríochtúla a chómhaoiniú ó
Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa. Déanfar méid foriomlán na
ranníocaíochta ó Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa a chinneadh de bhun Airteagal 4(4)
de Rialachán (AE) Uimh. [... ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an
[….]maidir le forálacha sonracha i dtaca le tacaíocht ó Chiste Forbraíochta
Réigiúnaí na hEorpa do sprioc an Chomhair Chríche Eorpaigh[18]]. Beidh feidhm ag forálacha an
Rialacháin seo maidir le húsáid na ranníocaíochta sin.
3.
Féadfaidh an Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais
comhchláir oibríochtúla a cómhaoiniú ar cláir iad ina bhfuil tíortha atá
incháilithe faoin Ionstraim sin rannpháirteach. Beidh feidhm ag forálacha an
Rialacháin seo maidir le húsáid an chómhaoinithe sin.
4.
Beidh leithdháiltí táscacha na gcistí ar na
comhchláir oibríochtúla bunaithe go príomha ar dhaonra na limistéar atá
incháilithe. Agus na leithdháiltí táscacha á gcinneadh, féadfar coigeartuithe a
dhéanamh ionas go léireofar an gá le cothromaíocht idir na ranníocaíochtaí ó
Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa agus na ranníocaíochtaí dá bhforáiltear
faoi bhuiséad na hIonstraime seo agus idir tosca eile a dhéanann difear do
dhéine an chomhair, amhail saintréithe na limistéar teorann agus an cumas atá
acu tacaíocht ón Aontas a bhainistiú agus a ghlacadh.
Airteagal 10
Comhchláir oibríochtúla
5.
Déanfar Comhar Trasteorann a chur chun feidhme trí
chomhchláir oibríochtúla ilbhliantúla ina gcumhdaítear comhar maidir le
teorainn nó grúpa teorainneacha agus ina gcuimseofar bearta ilbhliantúla lena
saothrófar sraith chomhsheasmhach tosaíochtaí agus a fhéadfar a chur chun
feidhme le tacaíocht ón Aontas. Beidh comhchláir oibríochtúla bunaithe ar an
doiciméad clárúcháin dá dtagraítear in Airteagal 9. Áireofar iontu
tuairisc achomair ar na córais rialaithe agus bainistíochta a chumhdaíonn na
gnéithe dá dtagraítear in Airteagail 11(2) agus 12 (2).
6.
Bunófar comhchláir oibríochtúla le haghaidh
teorainneacha talún agus muirí le haghaidh gach teorann ar an leibhéal
críochach iomchuí agus cuimseofar iontu aonaid chríochacha incháilithe atá i
mBallstát amháin nó níos mó agus i dtír chomhpháirtíochta amháin nó níos mó
agus/nó i gCónaidhm na Rúise.
7.
Maidir le comhchláir oibríochtúla le haghaidh
imchuacha farraige, cláir iltaobhacha a bheidh iontu, bunófar iad ar an
leibhéal críochach iomchuí agus cuimseofar iontu aonaid chríocha incháilithe a
bhfuil aghaidh acu ar imchuach farraige comhchoiteann ar le roinnt tíortha
rannpháirteacha éagsúla é, lena n-áireofar Ballstát amháin ar a laghad mar aon
le tír chomhpháirtíochta amháin agus/nó Cónaidhm na Rúise. Féadfar a áireamh
iontu gníomhaíochtaí déthaobhacha lena dtugtar tacaíocht do chomhar idir
Ballstát amháin agus tír chomhpháirtíochta amháin agus/nó Cónaidhm na Rúise.
8.
Déanfaidh na tíortha rannpháirteacha i gcomhpháirt
tograí le haghaidh comhchlár oibríochtúil a chur faoi bhráid an Choimisiúin
laistigh de bhliain amháin tar éis dháta formheasa an doiciméid chlárúcháin dá
dtagraítear in Airteagal 9. Déanfaidh an Coimisiún gach comhchlár
oibríochtúil a ghlacadh tar éis dó measúnú a dhéanamh ar a chomhsheasmhacht
leis an rialachán seo, leis an doiciméad clárúcháin agus leis na rialacha cur
chun feidhme.
9.
Réigiúin i dtíortha seachas na tíortha
comhpháirtíochta, Cónaidhm na Rúise nó na Ballstáit, atá cóngarach do réigiúin
incháilithe faoi mar atá sainithe in Airteagal 8(1) (a) agus (b) nó a
bhfuil aghaidh acu ar imchuach farraige comhchoiteann áit a bhfuil comhchlár
oibríochtúil á bhunú, féadfar iad a chumhdach i gcomhchlár oibríochtúil agus
féadfaidh siad tairbhe a bhaint as tacaíocht ón Aontas de réir na
gcoinníollacha atá leagtha amach sa doiciméad clárúcháin dá dtagraítear in Airteagal 9.
10.
Déanfaidh an Coimisiún agus na tíortha
rannpháirteacha na bearta cuí a ghlacadh chun a áirithiú gur cláir
lánchomhlántacha agus comhneartaitheacha a bheidh sna cláir um imchuacha
farraige a bhunófar faoin Rialachán seo agus sna cláir um chomhar trasnáisiúnta
a bhunófar faoi Rialachán (AE) Uimh. [….], agus lena mbaineann cumhdach
geografach atá forluiteach i bpáirt.
11.
Féadfar comhchláir oibríochtúla a leasú tráth ar
bith ar thionscnamh ó na tíortha rannpháirteacha nó ón gCoimisiún ar chúiseanna
amhail:
-        athruithe ar thosaíochtaí comhair, ar
fhorbairtí socheacnamaíocha,
-        torthaí ar chur chun feidhme na mbeart
lena mbaineann agus na torthaí arna bhfáil tríd an bpróiseas faireacháin agus
meastóireachta,
-        an gá le méideanna na gcistí atá ar fáil
a choigeartú agus acmhainní a athleithdháileadh.
12.
I ndiaidh na
comhchláir oibríochtúla a ghlacadh, déanfaidh an Coimisiún comhaontú maoinithe
a thabhairt i gcrích le tíortha comhpháirtíochta agus/nó le Cónaidhm na Rúise. Cuimseofar sa chomhaontú maoinithe na forálacha
dlíthiúla atá riachtanach chun an comhchlár oibríochtúil a chur chun feidhme
agus féadfaidh tíortha rannpháirteacha eile agus an t-údarás bainistíochta dá
dtagraítear in Airteagal 12(2)(c) é a shíniú freisin.
Más gá, déanfar meamram tuisceana a thabhairt i
gcrích idir na tíortha comhpháirtíochta agus an t-údarás bainistíochta chun
dualgais shonracha airgeadais na dtíortha a leagan amach.
13.
Bunaítear comhchlár oibríochtúil lena mbaineann
níos mó ná tír chomhpháirtíochta amháin má shíníonn tír chomhpháirtíochta
amháin ar a laghad an comhaontú maoinithe. Is féidir le tíortha
comhpháirtíochta eile atá cumhdaithe faoi chlár bunaithe dul i bpáirt leis an
gclár tráth ar bith tríd an gcomhaontú maoinithe a shíniú.
14.
Má thugann tír rannpháirteach uirthi féin clár a
cómhaoiniú, déanfar na socruithe maidir leis an gcómhaoiniú a sholáthar, a
úsáid agus faireachán a dhéanamh air a shoiléiriú sa chomhchlár oibríochtúil. Déanfaidh gach tír chomhpháirtíochta an comhaontú cistithe gaolmhar a
shíniú.
15.
Féadfar foráil a dhéanamh i gcomhchláir
oibríochtúla freisin maidir le ranníocaíocht airgeadais ó ionstraimí agus leo,
ar ranníocaíochtaí iad a bhféadfaí deontais a chomhcheangal leo, faoi réir ag
rialacha na n-ionstraimí sin, ar an gcoinníoll go gcuirfeadh sé sin le baint
amach thosaíochtaí na gclár.
16.
De réir phrionsabal na comhpháirtíochta, roghnóidh
tíortha rannpháirteacha gníomhaíochtaí ar bhonn comhpháirteach le haghaidh
tacaíochta ón Aontas, ar gníomhaíochtaí iad a bheidh comhsheasmhach le
tosaíochtaí agus le bearta an chomhchláir oibríochtúil.
17.
I gcásanna sonracha a
bhfuil údar cuí, más rud e:
(a) nach féidir comhchlár oibríochtúil a chur
isteach i ngeall ar fhadhbanna a thagann chun cinn i gcaidrimh idir tíortha
rannpháirteacha nó idir an tAontas Eorpach agus tír chomhpháirtíochta,
nó
(b) nach bhfuil comhchlár oibríochtúil curtha faoi
bhráid an Choimisiúin ag na tíortha rannpháirteacha go fóill, faoin 30 Meitheamh 2017,
ar a dhéanaí,
nó
(c) nár shínigh aon cheann de na tíortha comhpháirtíochta
atá cumhdaithe faoin gclár an comhaontú maoinithe iomchuí faoi dheireadh na
bliana tar éis dháta glactha an chláir,
déanfaidh an Coimisiún, tar éis dó dul i
gcomhairle leis an mBallstát nó leis na Ballstáit lena mbaineann, na bearta is
gá chun chun go bhféadfaidh an Ballstát nó na Ballstáit lena mbaineann an
ranníocaíocht ó Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa leis an gcomhchlár
oibríochtúil a úsáid de bhun Airteagal 4(7) agus (8) de Rialachán (AE) Uimh. […]
.
18.
Is féidir gealltanais bhuiséadacha le haghaidh
gníomhaíochtaí nó clár CTT a mhaireann breis agus bliain airgeadais amháin a
mhiondealú thar roinnt blianta i dtráthchodanna bliantúla.
Airteagal 11
Comhchláir oibríochtúla a bhainistiú
19.
Déanfar comhchláir oibríochtúla a chur chun
feidhme, i bprionsabal, trí bhainistíocht chomhpháirteach leis na Ballstáit.
D’fhéadfadh tíortha rannpháirteacha cur chun feidhme a mholadh freisin trí
bhainistíocht indíreach, ag eintiteas atá liostaithe sa Rialachán Airgeadais
agus i gcomhréir leis na Rialacha Cur Chun Feidhme dá dtagraítear in Airteagal 12(2).
20.
Deimhneoidh an Coimisiún dó féin ar bhonn na
faisnéise atá ar fáil go bhfuil córais bainistíochta agus rialaithe a
chomhlíonann an Rialachán Airgeadais, an Rialachán seo agus na rialacha cur
chun feidhme dá dtagraítear in Airteagal 12(2) curtha ar bun agus á
n-oibriú ag an mBallstát i gcás na bainistíochta comhpháirtí, nó ag an tír
chomhpháirtíochta nó an eagraíocht idirnáisiúnta i gcás na bainistíochta
indírí.
Áiritheoidh Ballstáit, tíortha rannpháirteacha agus
eagraíochtaí idirnáisiúnta feidhmiú éifeachtach a gcórais rialaithe
inmheánaigh, dlíthiúlacht agus rialtacht na n-idirbheart bunúsach, agus urramú
phrionsabal na bainistíochta fónta airgeadais. Beidh siad freagrach as na cláir
a bhainistiú agus a rialú.
Féadfaidh an Coimisiún a cheangal ar Bhallstát nó
ar thír chomhpháirtíochta nó ar an eagraíocht idirnáisiúnta scrúdú a dhéanamh
ar ghearán a cuireadh faoi bhráid an Choimisiúin maidir le roghnú nó cur chun
feidhme na n-oibríochtaí a fhaigheann tacaíocht faoin Teideal sin nó maidir le
feidhmiú an chórais bhainistíochta agus rialaithe.
21.
Ionas gur féidir leis na comhchláir oibríochtúla
ullmhú go leormhaith don chur chun feidhme, beidh caiteachas arna thabhú i
ndiaidh do chomhchláir oibríochtúla a bheith curtha faoi bhráid an Choimisiúin
incháilithe ón 1 Eanáir 2014 ar a luaithe.
22.
I gcás ina bhfuil srian ar incháilitheacht de réir Airteagal 8(7)
den Rialachán Coiteann Cur Chun Feidhme, beidh an t-eintiteas dá dtagraítear i
mír 1, ar féidir leis glaonna ar thograí agus ar thairiscintí a sheoladh, i
dteideal sa chás sin tairgeoirí, iarratasóirí agus iarrthóirí ó thíortha
neamh-incháilithe, nó earraí de thionscnamh neamh-incháilithe a ghlacadh agus
iad incháilithe de réir Airteagal 9(3) den Rialachán Coiteann Cur Chun
Feidhme.
Airteagal 12
Rialacha Cur Chun Feidhme maidir le Comhar Trasteorann
23.
Déanfar rialacha cur chun feidhme lena leagtar síos
forálacha sonracha chun an Teideal seo a chur chun feidhme a ghlacadh trí
bhíthin gnímh tharmligthe i gcomhréir le hAirteagal 14.
24.
Áireofar ar na
hábhair a bheidh cumhdaithe faoi na Rialacha Cur Chun Feidhme forálacha maidir
leis an méid seo a leanas:
(d)
ráta agus modhanna an cómhaoinithe;
(e)
ullmhú, modhnú agus dúnadh na gcomhchlár
oibríochtúil;
(f)
ról agus feidhm struchtúir na gclár: An Comhchoiste
Faireacháin, an tÚdarás Bainistíochta agus a Chomh-Ardrúnaíocht Theicniúil,
Comhchoistí Roghnúcháin, lena n-áirítear an gradam, an t-aitheantas
éifeachtach, an chuntasacht agus an fhreagracht atá acu, tuairisc ar Chórais
Bainistíochta agus Rialaithe, agus coinníollacha maidir le bainistíocht
theicniúil agus airgeadais thacaíocht an Aontais, lena n-áirítear
incháilitheacht an chaiteachais;
(g)
nósanna imeachta aisghabhála; faireachán agus
meastóireacht;
(h)
gníomhaíochtaí infheictheachta agus faisnéise
(i)
bainistíocht chomhpháirteach agus indíreach mar a
dtagraítear dóibh in Airteagal 6(2) den Rialachán Coiteann Cur Chun
Feidhme.

Teideal IV. FORÁLACHA CRÍOCHNAITHEACHA
Airteagal 13
An Iarscríbhinn a nuashonrú
Is féidir liosta na dtíortha tairbhíocha san
Iarscríbhinn a ghabhann leis an Rialachán seo a nuashonrú tar éis don
Chomhairle cinntí polaitiúla a dhéanamh maidir le raon feidhme an bheartais
Chomharsanachta. Glacfar modhnú ar an Iarscríbhinn le gníomh tarmligthe i
gcomhréir le hAirteagal 14.
Airteagal 14
Feidhmiú an tarmligin
25.
Go ceann tréimhse bhailíocht an Rialacháin seo a
thabharfar tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 12 agus in Airteagal 13.
26.
Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle
tarmligean na gcumhachtaí a chúlghairm tráth ar bith. Nuair a dhéanfar cinneadh
cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá
sonraithe sa chinneadh sin. Beidh éifeacht aige ón lá tar éis fhoilsiú an
chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta níos déanaí a
shonrófar ann. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon cheann de na
gníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana féin.
27.
A luaithe agus a ghlacann sé gníomh tarmligthe,
tabharfaidh an Coimisiún fógra ina leith go comhuaineach do Pharlaimint na
hEorpa agus don Chomhairle.
28.
Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar i
bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa
nó ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra a thabhairt do
Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle faoin ngníomh nó más rud é, roimh
dheireadh na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle
araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad agóid. Ar
thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle, cuirfear 2 mhí leis an
tréimhse sin..
Airteagal 15
An Coiste
Tabharfaidh an Coiste um Ionstraim
Comharsanachta na hEorpa cúnamh don Choimisiún. Is é a bheidh sa choiste sin
coiste de réir bhrí Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.
Airteagal 16
Rannpháirtíocht tríú tír nach bhfuil liostaithe san Iarscríbhinn
29.
I gcúinsí a bhfuil údar cuí leo agus d'fhonn
comhchuibheas agus éifeachtacht mhaoiniú an Aontais a áirithiú nó comhar
réigiúnach nó trasréigiúnach a chothú, féadfaidh an Coimisiún cinneadh a
dhéanamh incháilitheacht na ngníomhaíochtaí a leathnú chuig tíortha, críocha
agus réigiúin nach mbeadh incháilithe do mhaoiniú ar shlí eile. D’ainneoin
fhorálacha Airteagal 8(1) den Rialacháin Coiteann Cur Chun Feidhme,
féadfaidh daoine nádúrtha agus dlítheanacha ó thíortha, ó chríocha agus ó
réigiúin lena mbaineann rannpháirtíocht a ghlacadh sna nósanna imeachta lena
ndéantar gníomhaíochtaí den sórt sin a chur chun feidhme.
30.
Féadfar foráil a dhéanamh don fhéidearthacht sin
sna doiciméid chlárúcháin dá dtagraítear in Airteagal 7.
Airteagal 17
Tacaíocht
an Aontais a fhionraí
Gan dochar do na forálacha maidir le cúnamh a
fhionraí i gcomhaontuithe comhpháirtíochta agus comhair agus i gcomhaontuithe
comhlachais le tíortha comhpháirtíochta agus le réigiúin chomhpháirtíochta, i
gcás ina mainníonn tír comhpháirtíochta prionsabail an daonlathais, an smacht
reachta, meas ar chearta an duine agus na saoirsí bunúsacha a urramú,
tabharfaidh an tAontas cuireadh don tír thairbhíoch comhairliúcháin a chur ar
siúl d'fhonn teacht ar réiteach a bheadh inghlactha don dá pháirtí, ach amháin
i gcásanna práinne speisialta. I gcás nach dtiocfar ar réiteach a bheadh
inghlactha don dá pháirtí mar thoradh ar chomhairliúchán leis an tír
thairbhíoch, nó más rud é go ndiúltaítear comhairliúcháin nó i gcás práinne speisialta,
féadfaidh an Chomhairle bearta iomchuí a dhéanamh i gcomhréir le hAirteagal 215(1)
den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, lena bhféadfaí a áireamh fionraí
iomlán nó páirteach ar thacaíocht ón Aontas.
Airteagal 18
Méid tagartha airgeadais
31.
EUR 18 182 300 000 (praghasanna reatha) atá san
imchlúdach airgeadais d'fhonn an Rialachán seo a chur chun feidhme le linn na
tréimhse 2014 go 2020. Leithdháilfear suas le 5% den imchlúdach airgeadais ar
chláir um Chomhar Trasteorann dá dtagraítear in Airteagal 6(1) (c).
32.
Is é an t-údarás buiséadach a údaróidh na
leithreasaí bliantúla laistigh de theorainneacha an chreata airgeadais.
33.
Mar a thagraítear dó i mír 2 d'Airteagal 13
den Rialachán "Erasmus do Chách", d'fhonn gné idirnáisiúnta an
ardoideachais a chur chun cinn, déanfar méid táscach
EUR 1 812 100 000 ó na hionstraimí seachtracha éagsúla (an
Ionstraim do Chomhar um Fhorbairt, an Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht, an
Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais, an Ionstraim um Chomhpháirtíocht agus an
Ciste Eorpach Forbraíochta) ar ghníomhaíochtai soghluaiseachta foghlama go dtí
tíortha neamh‑AE agus uathu, agus ar chomhar agus idirphlé beartais le
húdaráis/institiúidí/eagraíochtaí sna tíortha sin. Beidh feidhm ag forálacha an
Rialacháin “Erasmus do Chách” maidir le húsáid na gcistí sin.
Cuirfear an cistiú ar fáil trí dhá leithdháileadh
ilbhliantúla nach gcuimseoidh ach na chéad ceithre bliana agus na trí bliana
ina dhiaidh sin faoi seach. Beidh an cistiú sin léirithe i gclárú táscach
ilbhliantúil na n‑ionstraimí sin, i gcomhréir leis na riachtanais agus na
tosaíochtaí a aithníodh sna tíortha lena mbaineann. D'fhéadfaí na cionrannta a
athbhreithniú i gcás mórchúinsí gan choinne nó athruithe tábhachtacha
polaitiúla i gcomhréir le tosaíochtaí seachtracha an AE.
Airteagal 19
An tSeirbhís Eorpach Gníomhaíochta Seachtraí
Is i gcomhréir le Cinneadh Uimh. 2010/427/AE
ón gComhairle, lena mbunaítear eagrúchán agus oibriú na Seirbhíse Eorpaí
Gníomhaíochta Seachtraí a bheidh cur i bhfeidhm an Rialacháin seo.
Airteagal 20
Teacht i bhfeidhm
Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an tríú
lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh. Beidh feidhm
aige ón 1 Eanáir 2014.
Beidh
an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme
go díreach i ngach Ballstát.
Arna dhéanamh sa Bhruiséil, an
Thar ceann Pharlaimint na hEorpa,             Thar
ceann na Comhairle,
An tUachtarán                                               An
tUachtarán
IARSCRÍBHINN
Tíortha comhpháirtíochta dá dtagraítear in Airteagal 1
an Ailgéir
an Airméin
an Asarbaiseáin
an Bhealarúis
an Éigipt
an tSeoirsia
Iosrael
an Iordáin
an Liobáin
An Libia
Poblacht na Moldóive
Maracó
an críoch Phalaistíneach faoi fhorghabháil
an tSiria
an Túinéis
an Úcráin
RÁITEAS AIRGEADAIS REACHTACH MAIDIR
LEIS
AN IONSTRAIM EORPACH UM CHOMHARSANACHT
1.           LEAGAN AMACH AN TOGRA/AN TIONSCNAIMH
              1.1.    Teideal an togra/an tionscnaimh
              1.2.    Réimse/réimsí
beartais lena mbaineann i gcreat ABM/ABB
              1.3.    An
cineál togra/tionscnaimh
              1.4.    Cuspóir
(Cuspóirí)
              1.5.    Na
forais leis an togra/an tionscnamh
              1.6.    Fad
agus tionchar airgeadais
              1.7.    Modh(anna)
bainistíochta atá beartaithe
2.           BEARTA BAINISTÍOCHTA
              2.1.    Rialacha
faireacháin agus tuairiscithe
              2.2.    Córas
bainistíochta agus rialaithe
              2.3.    Bearta
chun calaois agus neamhrialtachtaí a chosc
              2.4.    Meastachán
ar chostais agus ar thairbhí na rialuithe
3.           AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A
BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH
              3.1.    Ceannteideal/ceannteidil
an chreata airgeadais ilbhliantúil agus an líne/na línte buiséid lena mbaineann

              3.2.    An
tionchar a mheastar ar chaiteachas
              3.2.1. Achoimre ar an tionchar a mheastar a bheidh ar
chaiteachas
              3.2.2. An
tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí
              3.2.3. An
tionchar a mheastar a bheidh ar leithreasaí de chineál riaracháin
              3.2.4. Comhoiriúnacht
don chreat airgeadais ilbhliantúil reatha
3.2.5. Rannpháirtíocht ó thríú páirtithe sa
mhaoiniú
              3.3.    An
tionchar a mheastar ar ioncam
RÁITEAS AIRGEADAIS REACHTACH LE hAGHAIDH
TOGRAÍ
1.           LEAGAN AMACH AN TOGRA/AN TIONSCNAIMH
1.1         Teideal an togra/an
tionscnaimh
 Togra le haghaidh Rialacháin ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (CE) Uimh. XXX lena mbunaítear Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht (ENI);
1.2.        Réimsí beartais lena
mbaineann i gcreat ABM/ABB[19]

Teideal 19: Caidreamh
Seachtrach
Gníomhaíocht 19 08:
Ionstraim um Beartas Comharsanachta na hEorpa agus caidreamh leis an Rúis
Freagraíonn teideal na caibidle buiséid seo, 19
08, do struchtúr reatha na n-ionstraimí airgeadais 2007-2013. Tá sé beartaithe
an ghníomhaíocht chéanna, 19 08, a choimeád ach teideal na caibidle seo a athrú
don tréimhse 2014-2020 mar a leanas:
19 08 : An
Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht
1.3.        An cineál togra/tionscnaimh
X Baineann an togra/tionscnamh le gníomhaíocht nua

¨ Baineann an
togra/tionscnamh le gníomhaíocht nua a leanann
treoirthionscadal/réamhghníomhaíocht[20]

¨Baineann an togra/tionscnamh le síneadh ar ghníomhaíocht atá ann
cheana
¨ Baineann an
togra/tionscnamh le gníomhaíocht a atreoraíodh i dtreo gníomhaíochta nua
1.4.        Cuspóirí
1.4.1.     Cuspóirí straitéiseacha
ilbhliantúla an Choimisiúin ar a bhfuil an togra/tionscnamh dírithe
Europe in the World: pulling
our weight on the global stage" (An Eoraip sa Domhan: Ár gcion féin a
dhéanamh ar leibhéal domhanda)
1.4.2.     Cuspóirí sonracha agus an
ghníomhaíocht nó na gníomhaíochtaí ABM/ABB lena mbaineann
Cuspóirí
sonracha agus na gníomhaíochtaí ABM/ABB lena mbaineann Is é is aidhm do
Bheartas Comharsanachta na hEorpa limistéar rathúnais agus
dea-chomharsanúlachta a bhunú ar theorainneacha an AE, go háirithe trí bhíthin
an fheabhais a chuirfear ar an gcomhlachú polaitiúil, ar an lánpháirtiú
eacnamaíoch agus ar an dlúthchomhar i roinnt earnálacha. Sa tréimhse 2014-2020
leanfar de thacaíocht an AE a thabhairt do na cuspóirí sin trí bhíthin
ionstraime tiomnaithe airgeadais, an Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht (ENI)
a úsáidfear in ionad na hIonstraime Eorpaí um Chomharsanacht agus um
Chomhpháirtíocht a bunaíodh in 2006. Is í an ENI a chuirfidh an chuid is mó den
chistiú ó bhuiséad an AE ar fáil do na comhpháirtithe.
Le tacaíocht
an Chomhphobail faoin Rialachán seo cuirfear chun cinn comhar polaitiúil
feabhsaithe neartaithe agus lánpháirtiú eacnamaíoch comhleanúnach idir an
tAontas Eorpach agus na tíortha comhpháirtíochta agus, go háirithe, cur chun
feidhme comhaontaithe comhpháirtíochta agus comhair, comhaontuithe comhlachais
nó comhaontuithe eile atá ann cheana féin nó a bheidh ann sa todhchaí, agus
pleananna gníomhaíochta comhaontaithe.
Ba cheart
tacaíocht an Aontais a dhíriú go háirithe ar an méid seo a leanas:
a) chur chun
cinn cearta an duine agus saoirsí bunúsacha, an smacht reachta, prionsabail an
chomhionannais, daonlathas domhain inbhuanaithe a bhunú, dea-rialachas a chur
chun cinn agus sochaí shibhialta a bhfuil rath uirthi a fhorbairt lena
n-áirítear comhpháirtithe sóisialta;
b) lánpháirtiú
comhleanúnach i margadh inmheánach an AE a bhaint amach mar aon le comhar
feabhsaithe earnála agus trasearnála lena n-áirítear trí chomhfhogasú reachtach
agus cóineasú rialála i dtreo chaighdeáin an Aontais agus i dtreo caighdeán
idirnáisiúnta ábhartha eile, institiúidí agus infheistíochtaí gaolmhara a
fhorbairt, go mór mór i gcás idirnasc;
c) dálaí a
chruthú do shoghluaisteacht dhea-bhainistithe daoine agus do theagmhálacha
il-leibhéil duine le duine;
d) forbairt
inbhuanaithe agus chuimsitheach i ngach gné, laghdú na bochtaineachta, cruthú
post, lena n-áirítear trí fhorbairt ar an earnáil phríobháideach; comhtháthú
inmheánach eacnamaíoch, sóisialta agus críochach a chur chun cinn, forbairt
tuaithe, gníomhaíocht ar son na haeráide agus athléimneacht ó thubaistí;
e) cothú
muiníne agus bearta eile a chuireann le slándáil agus le coinbhleachtaí a chosc
agus a réiteach;
f) comhar
foréigiúnach, réigiúnach agus ar fud na Comharsanachta chomh maith le Comhar
Trasteorann.
Féadfar tacaíocht
an Aontais a úsáid i réimsí eile freisin nuair a bhíonn sé sin comhsheasmhach
le cuspóirí foriomlána Bheartas Comharsanachta na hEorpa.
Gníomhaíochtaí
ABM/ABB lena mbaineann
Ní mór
ath-theideal a chur ar ghníomhaíocht 19.08 mar seo a leanas: An Ionstraim
Eorpach um Chomharsanacht
1.4.3.     An toradh agus an tionchar a
bhfuil súil leis
Sonraigh an
tionchar a bheadh ag an togra/tionscnamh ar na tairbhithe/grúpaí ar a bhfuil sé
dírithe
Cúlra
In Airteagal 8
de Chonradh an Aontais Eorpaigh agus i bhfís nua BCE, de Chomharsanacht níos
dlúithe, dhaonlathach, rathúil agus chobhsaí, ina mbainfidh gach tír
chomhpháirtíochta na buntáistí as cur chuige saincheaptha agus difreáilte,
iarrtar go ndéanfar an Ionstraim airgeadais um Chomharsanacht a bheidh ann
amach anseo a oiriúnú do leibhéal méadaithe ardaidhme BCE atá athnuaite. Go
háirithe ós rud é nach bhfuil cur chun feidhme físe den sórt sin gan dúshláin
le haghaidh na gcomhpháirtithe ar gá dóibh tabhairt faoi athchóirithe deacra
agus costasacha sular féidir na buntáistí a bhrath.
Ba cheart an
ENI a bheidh ann amach anseo a bheith dírithe go suntasach ar bhaint amach
phríomhchuspóirí fhís nua BCE agus ar aghaidh a thabhairt ar na fadhbanna
sonracha agus ar na dúshláin shonracha a sainaithníodh san am atá thart.
Sa
Teachtaireacht A new response to a changing Neighbourhood (Freagairt Nua ar
Chomharsanacht atá ag Athrú) tugtar tuilleadh sonraí ar na cineálacha cur
chuige éagsúla i leith Oirthear na hEorpa agus Dheisceart an Chugais trí chur
chun feidhme leanúnach Chomhpháirtíocht an Oirthir agus i leith na Meánmhara
Theas, i gcomhthéacs na “Comhpháirtíochta le haghaidh Daonlathais agus
Rathúnais Chomhroinnte” nua.
Go háirithe
trí bhíthin “Comhpháirtíocht le haghaidh Daonlathais agus Rathúnais
Chomhroinnte” a thairiscint, déanann an AE iarracht tacú le hathrú mór an
daonlathais ar cuireadh tús leis san Éigipt agus sa Túinéis, agus d’fhéadfaí é
sin a fhorleathnú go tíortha eile na Meánmhara Theas.
Sainaithníodh
san Athbhreithniú Straitéiseach ar Bheartas Comharsanachta na hEorpa (BCE) a
rinneadh an bhliain seo caite réimsí inar féidir an beartas a neartú go mór. Tá
tacaíocht an AE níos tábhachtaí ná mar a bhíodh mar gheall ar na próisis
trasdula sa Mheánmhuir Theas agus na barrmhianta láidre atá léirithe ag muintir
na dtíortha sin maidir le hathrú polaitiúil agus eacnamaíoch agus tugtar ar
aird tríothu réimsí inar féidir agus inar cheart don AE agus do thíortha
comhpháirtíochta tuilleadh a dhéanamh. Ar an dóigh chéanna, tá an AE fós
tiomanta do thacú ar bhonn inbhuanaithe le daonlathú agus le próisis
athchóirithe sa Chomharsanacht iomlán, san Oirthear agus sa Deisceart.
1.4.4.   Táscairí
a léiríonn toradh agus tionchar
Sonraigh na
táscairí a léiríonn faireachán ar chur chun feidhme an togra/tionscnaimh.
Bunaítear leis
an Rialachán seo na heilimintí sár-riachtanacha agus an bunús le hidirghabháil
an AE. Sainítear na gníomhaíochtaí cruinne trí chlárú ilbhliantúil agus trí
chláir bhliantúla gníomhaíochtaí ina mionsonraítear na gníomhaíochtaí a mbeidh
ar an AE tabhairt fúthu, lena n-áirítear na torthaí ionchasacha agus an
tionchar a shaothraítear leis na gníomhaíochtaí atá i gceist. Déanfar táscairí
mionsonraithe chun faireachán a dhéanamh ar an gcur chun feidhme a shocrú an
uair sin, d’fhonn an dul chun cinn i dtreo cuspóirí beartais a thomhas go
cruinn, agus saintréithe na gníomhaíochta ar leith sin á gcur san áireamh.
Bainfidh siad leas as an Tuarascáil Bhliantúil ar Dhul Chun Cinn maidir le cur
chun feidhme Phleananna Gníomhaíochta BCE, maidir le sonraí staidrimh, agus/nó
meastóireacht ag comhlachtaí neamhspleácha nuair atá fáil uirthi, mar seo a
leanas:
a.         Déanfar
Comhlíonadh méadaithe Chearta an Duine agus Caighdeán Daonlathach a thomhas trí
úsáid na sonraí agus na staidreamh arna gcur ar fáil ag Eagraíochtaí
Neamhrialtasacha, ag na Náisiúin Aontaithe agus ag comhlachtaí réigiúnacha
maidir leis na nithe seo a leanas: saoirse comhlachais, saoirse chun tuairimí a
nochtadh agus saoirse comhthionóil, saoirse an phreasa agus na meán; toghcháin
dhaonlathacha agus iontaofa a ndéantar faireachán leormhaith orthu; leibhéal na
calaoise; breithiúna níos neamhspleáiche agus níos éifeachtaí; formhaoirseacht
dhaonlathach níos fearr ar an earnáil slándála. Tugtar chun cuimhne nach bhfuil
táscaire oifigiúil ar bith ar fáil maidir le saincheisteanna a bhaineann le
Cearta an Duine. Cuireann “ranguithe” a sholáthraíonn roinnt eagraíochtaí,
áfach, le measúnú áisiúil ar chúrsaí, agus bíonn ranguithe níos airde (bliain i
ndiaidh bliana) ann de ghnáth nuair a dhéantar dul chun cinn i réimse áirithe;
b.         Déanfar lánpháirtiú méadaithe i margadh inmheánach an AE a thomhas, i
measc rudaí eile, de réir éagsúlú na sreafaí trádála maidir le sonraí bonnlíne
sa bhliain n=0 (figiúirí Eurostat); de réir an dul chun cinn atá déanta maidir
le comhfhogasú rialála i leith noirm agus chaighdeáin an AE arna dtomhas maidir
leis na sonraí bonnlíne atá ar fáil sa bhliain “n=0” agus, ar chaoi
an-iomlánaíoch, de réir líon na dtíortha a bhfuil DCFTA bunaithe acu;
c          Déanfar
soghluaisteacht fheabhsaithe atá nasctha le bainistíocht níos fearr ar
theorainneacha agus ar imirce, dul chun cinn maidir le Comhpháirtíochtaí
Soghluaisteachta a bhunú, éascú víosaí agus comhaontuithe léirscaoilte víosaí a
thomhas trí na staidrimh atá ar fáil a úsáid (Eurostat agus/nó institiúidí
iontaofa eile) lena ndéanfar sreafaí turasóireachta, sreafaí imirce, sreafaí
acadúla/mac léinn sa bhliain “n” a mheas agus a chur i gcomparáid leis na
sonraí bonnlíne ón mbliain “n=0”;
d.         Is
trí bhíthin sonraí ó Eurostat, ón ECFE, ón mBanc Domhanda, ó Chlár Forbartha na
Náisiún Aontaithe agus ó staidrimh oifigiúla a thomhaisfear laghdú ar na
héagothromaíochtaí inmheánacha eacnamaíocha; fostaíocht mhéadaithe; forbairt
FBManna; beartais, reachtaíocht; gairmoideachas agus gairmoiliúint ar bhonn
feabhsaithe; leibhéal rachmais na bpobal feirmeoireachta agus slándáil
fheabhsaithe an tsoláthair. Áireofar ar na sonraí sin sonraí fostaíochta a
nuashonraítear ar bhonn tréimhsiúil (líon, earnálacha, aois, inscne), líon na
bhfiontar beag agus meánmhéide (fiontair bheaga agus mheánmhéide a cruthaíodh/a
dúnadh), uimhreacha maidir le hoideachas, dáileadh rachmais agus iad sin a chur
i gcomparáid leis na sonraí bonnlíne sa bhliain “n=0”. Tabharfar aird faoi
leith, sa chomhthéacs sin, ar chomhéifeacht GINI a thomhas (d’fhonn meastóireacht
a dhéanamh ar laghdú nó ar mhéadú ar éagothromaíochtaí ioncaim);
e.         Déanfar
meastóireacht ar fhorbairt ar chothú muiníne i limistéar coinbhleachta; ar dhul
chun cinn maidir le coinbhleachtaí atá ann cheana a réiteach trí bhíthin na
ngnéithe atá curtha ar fáil sna Tuarascálacha ar Dhul Chun Cinn;
f.          Comhar
méadaithe i measc tíortha comhpháirtíochta ar feadh réigiún teorann, idirphlé
réigiúnach feabhsaithe, líon na bhfreagairtí comhoibríocha ar dhúshláin
réigiúnacha i limistéir éagsúla, líon na gcomhsheasamh agus na
gcomhghníomhaíochtaí; forbairt shóisialta agus eacnamaíoch ar limistéir
theorann.
1.5.        Na forais leis an togra/an
tionscnamh
1.5.1.     Na ceanglais is gá a shásamh
sa ghearrthéarma nó san fhadtéarma
Fís
Beartais agus Cuspóirí meántéarma
Is éard atá
san fhís fhadtéarmach ar cranntaca í le BCE, Comharsanacht ina ndéanann
gach tír chomhpháirtíochta a naisc leis an AE a fhorbairt a mhéid is féidir de
réir a mbarrmhianta, a riachtanas agus a gcumas. Ó thaobh na polaitíochta
cuimsítear inti comhar níos dlúithe a thairiscint don AE, lena n-áirítear
tuilleadh comhthionscnamh i bhfóraim idirnáisiúnta maidir le saincheisteanna
domhanda comhleasa. Ó thaobh an gheilleagair de, is féidir lánpháirtiú
eacnamaíoch níos dlúithe a chur i gcrích san AE anois, rud as a dtiocfadh
lánpháirtiú eacnamaíoch de réir a chéile le margadh inmheánach an AE. Tacaíonn
sé freisin le luathú fhás uilechuimsitheach, inbhuanaithe ár gcomharsan, agus
ba cheart go gcabhródh sé sin leo éirí níos iomaíche, níos éifeachtaí ó thaobh
fuinnimh de, poist mhaithe a chruthú agus Spriocanna Forbartha na Mílaoise a
bhaint amach agus chun straitéis forbartha ísealcharbóin a chur chun feidhme
ionas go ndéanfaidh siad a gcion maidir leis an athrú aeráide a chomhrac. Ba
cheart don AE leas a bhaint as raon iomlán a bheartas i gcomhréir le
riachtanais fhrithpháirteacha agus leasanna frithpháirteacha agus le
gealltanais athchóirithe agus daonlathaithe gach tíre.
Is éard atá sa
sprioc gealltanas frithpháirteach a mhéadú do dea-bhail pholaitiúil agus
eacnamaíoch ár saoránach— idir shaoránaigh na hEorpa agus saoránaigh na
dtíortha comharsanachta — mar an ráthaíocht is fearr ar mhaithe lenár
gcomhchobhsaíocht agus lenár comhrathúnas. Níl fís dá leithéid gan dúshláin. I
gcás na dtíortha comhpháirtíochta tá costais agus iarrachtaí atá suntasach i
gceist leis na hathchóirithe riachtanacha sular féidir na sochair a bhaint. Ó
thaobh an AE, tá sé tábhachtach gan riar rianúil an mhargaidh inmheánaigh a
chur i gcontúirt agus a áirithiú go dtarlaíonn soghluaisteacht i dtimpeallacht
shlán.
Sna blianta
amach romhainn d’fhéadfadh tíortha comhpháirtíochta a ghlacann céimeanna
cinntitheacha i dtreo athchóirithe polaitiúla agus eacnamaíocha a bheith ag
súil le Comhaontú Comhlachais faoi Chomhpháirtíocht an Oirthir (An tOirthear) a
shocrú nó dul i bpáirt le Comhpháirtíocht le haghaidh Daonlathais agus
Rathúnais Chomhroinnte (An Deisceart). Beidh ag gabháil leis sin
soghluaisteacht agus teagmhálacha duine le duine níos fearr (e.g. bunú
féideartha comhpháirtíochtaí soghluaisteachta san áireamh), comhtháthú
eacnamaíoch trí chomhar tionsclaíoch, forbairt fiontar beag agus meánmhéide,
Infheistíocht Dhíreach Eachtrach agus caidreamh trádála méadaithe leis an AE
(e.g. trí bhíthin Limistéir Saorthrádála Dhoimhne agus Chuimsitheacha a bhunú
agus comhaontuithe eile a thabhairt chun críche, e.g. i dtalmhaíocht, i
seirbhísí agus bunú Comhaontuithe maidir le Measúnú Comhréireachta agus Glacadh
Táirgí tionsclaíocha le haghaidh earnálacha tosaíochta), lánpháirtiú earnála ar
bhonn níos doimhne (e.g. trí rannpháirtíocht i margaí carbóin idirnáisiúnta a
chomhtháthú i margadh uile-Eorpach fuinnimh lena n-áireofar céimeanna
ullmhúcháin chun nascadh le Córas Trádála Astuithe an AE, agus rannpháirtíocht
i gcláir agus i ngníomhaireachtaí an AE i gcomhréir leis na féidearthachtaí
rannpháirtíochta arna ndámhachtain i ngach clár agus leis na treoirlínte
ginearálta maidir le rannpháirtíocht i nGníomhaireachtaí an AE).
Trí
Comhpháirtíocht le haghaidh Daonlathais agus Rathúnais Chomhroinnte a
thairiscint[21],
go háirithe, tá iarracht á déanamh ag an AE tacú leis an athrú mór daonlathach
ar cuireadh tús leis san Éigipt agus sa Túinéis, agus d’fhéadfaí é sin a
fhorleathnú go tíortha eile. D’fhonn próiseas an athraithe dhaonlathaigh a
shaothrú go diongbháilte ní mór do na tíortha sin tacaíocht a fháil d’fhonn a
n-institiúidí a athchóiriú agus fás eacnamaíoch a atosú. Ní foláir nó go
dtuigfidh a ndaonra go bhfuil an AE réidh chun cabhrú leo i rith thréimhse seo
an athraithe atá dúshlánach agus deacair.
Ba cheart go
mbeadh an ENI bunaithe níos mó ná riamh ar bheartais agus go ndéanfaí foráil
léi maidir le difreáil mhéadaithe, tuilleadh solúbthachta, coinníollacht níos
dochta agus dreasachtaí le haghaidh na rannpháirtithe is fearr feidhmíocht, de
réir ardaidhm gach comhpháirtíochta (e.g. caibidlíochtaí DCFTA). D’fhéadfaí
méadú a dhéanamh ar an gcaoi ina gcuirtear cúnamh an AE chun feidhme trína
chineachadh chuig tíortha comhpháirtíochta ar an gcoinníoll go n-urramaítear
rialacha airgeadais an Aontais agus go ndéantar leasanna airgeadais an AE a
chosaint.
Cistiú
Léirítear
ardaidhmeanna Bheartas Comharsanachta athbhreithnithe na hEorpa i leibhéal an
chistithe. Dá réir sin, moltar go leithdháilfear suim dar luach EUR 18 182
300 000, ar phraghsanna reatha, don ENI ó 2014 go 2020.
Difreáil
Beidh leibhéal
thacaíocht an AE ag brath ar an dul chun cinn a dhéantar maidir leis an
daonlathas a fhorbairt agus a chomhdhlúthú agus ar mheas ar an smacht reachta
agus ar luas na n-athchóirithe. Dá thapúla agus dá mhéad dul chun cinn a dhéanann
tír maidir lena a n-athchóirithe inmheánacha is ea is mó tacaíocht a gheobhaidh
sé ón AE. Ba cheart go mbeidh an tacaíocht fheabhsaithe sin i bhfoirmeacha
éagsúla, lena n-áirítear cistiú méadaithe d’fhorbairt shóisialta agus
eacnamaíoch, cláir níos mó d’fhorbairt institiúide, rochtain níos fearr ar an
margadh, maoiniú níos mó ón BEI chun tacú le hinfheistíochtaí; agus
soghluaisteacht a éascú ar bhonn níos mó. Déanfar na gealltanais tosaíochta sin
a oiriúnú de réir riachtanais gach tíre agus de réir an chomhthéacs
réigiúnaigh. Tuigfidh siad go mbaineann costais láithreacha shuntasacha le
hathchóiriú fóinteach. I gcás tíortha nár tharla athchóiriú ann, déanfaidh an
AE cistiú a athbhreithniú nó a laghdú.
1.5.2 Luach breise a bhaineann le
rannpháirteachas an AE
Ba cheart an
togra a thuiscint i gcomhthéacs foriomlán na hathnuachana ar Bheartas
Comharsanacht na hEorpa ina mbeidh comhar polaitiúil agus lánpháirtíocht
eacnamaíoch níos doimhne ar fáil do thíortha comhpháirtíochta i gcomhréir le hAirteagal 8
de Chonradh Liospóin. Braitheann sé ar an taithí atá faighte ar lánpháirtiú na
hEorpa a chomhroinnt lenár gcomharsana agus iad a tharraingt isteach de réir a
chéile i mbeartais an AE.
Is sna Tíortha
comharsanachta úd ar ceann dá bpríomhchuspóirí beartais a bheith ar comhréim le
rialacha agus le caighdeáin an AE is fearr atá an AE i riocht an cúnamh seo a
chur ar fáil. Tá tacaíocht áirithe nach féidir a chur ar fáil ach ar leibhéal
an AE, amhail an lánpháirtiú geilleagrach forchéimnitheach i margadh inmheánach
an AE a chur chun cinn, an rochtain ar limistéar Schengen nó rannpháirtíocht i
gcláir an AE. Dá bharr sin is é an AE an comhpháirtí comhair is mó
tábhacht i bhformhór na dtíortha sin, agus tá an ról sin aitheanta go
forleathan ag na Ballstáit, ag na hinstitiúidí idirnáisiúnta airgeadais agus ag
deontóirí eile. Tá an cúnamh a thugtar do chomharsana an AE chun iad féin a
chur ar comhréim le beartais, rialacha agus caighdeáin an AE ina spreagthóir
mór ó thaobh athchóirithe a chur i gcrích sna tíortha is comhpháirtithe in BCE.

1.5.3.     Ceachtanna a foghlaimíodh ó
thaithí chomhchosúil roimhe seo
Tá roinnt
saincheisteanna tagtha chun solais ó seoladh an ENPI, ar saincheisteanna iad a
bhaineann go díreach nó go hindíreach le dearadh na hIonstraime. Is minic gur
tugadh chun suntais próiseas clárúcháin fada agus ailíniú neamhiomlán an
chúnaimh airgeadais leis an mbeartas agus leis na tosaíochtaí atá sonraithe i
bPleananna Gníomhaíochta BCE agus i ndoiciméid ábhartha eile mar
phríomhdhúshláin ar gá dul i ngleic leo sa todhchaí. Is saincheisteanna
tábhachtacha iad comhordú agus comhchuibheas le hidirghabhálacha faoi
ionstraimí eile. Bhí forálacha chun go bhféadfaí ghníomhaíochtaí a dhéanamh le
comhpháirtithe/réigiúin lasmuigh de raon feidhme geografach an ENPI ina gcabhair
maidir le cur chun feidhme roinnt gníomhaíochtaí agus ba cheart iad a
choinneáil.
Baineadh úsáid
as cúnamh an ENPI chun iasachtaí ó institiúidí airgeadais a ghiaráil le
hinfheistíocht i mbonneagar a mhaoiniú agus chun tacú leis an earnáil
phríobháideach trí bhíthin iasachtaí agus oibríochtaí um chaipiteal riosca.
Déantar é sin leis an mBanc Eorpach Infheistíochta (BEI) i gcomhthéacs an FEMIP
agus leis an BEI, leis an mBanc Eorpach Athfhoirgníochta agus Forbartha (BEAF)
agus le hinstitiúidí airgeadais Eorpacha eile i gcomhthéacs na Saoráide
Infheistíochta Comharsanachta (INF). Ba cheart comhar leis na hinstitiúidí
idirnáisiúnta airgeadais a fheabhsú a thuilleadh trí úsáid uirlisí nuálacha, go
háirithe i réimse na ráthaíochtaí. D’fhéadfadh úsáid na gcistí imrothlacha a
bheith ina chúnamh chun tionchar an chomhair sin a neartú.
Áirítear ar
shaincheisteanna cothrománacha a bhaineann go mór leis an ENPI solúbthacht agus
an cumas freagairt ar ghéarchéimeanna agus ar staideanna nach bhfuil súil leo.
Tá dul i ngleic le géarchéim strambánach ar cheann de na príomhdhúshláin sa
Chomharsanacht. Ní foláir nó go mbeidh aon réiteach laistigh den ENPI ag luí
leis na roghanna polaitiúla maidir leis an Ionstraim le haghaidh Cobhsaíochta a
bheidh ann amach anseo (eadhon raon feidhme agus méid na hIonstraime) agus
maidir lena gaol le hionstraimí geografacha. D’fheidhmigh na meicníochtaí
reatha le haghaidh idirghabhálacha meara i gcás géarchéimeanna go maith agus ba
cheart iad a threisiú a thuilleadh.
Ní mór
breithniú a dhéanamh maidir leis an gcaoi ar féidir faireachán a fheabhsú, lena
n-áirítear neartú an naisc idir idirphléite beartais agus cláir chúnaimh
(cúnamh teicniúil san áireamh). Is tábhachtach é go mbeadh ardaidhm an
bheartais comhoiriúnaithe leis na huirlisí leordhóthanacha chun é a chur chun
feidhme. Ba cheart breithniú a dhéanamh ar an gcaoi ar féidir cúnamh
teicniúil/TAIEX a fhorbairt, b’fhéidir trí raon feidhme na meicníochta a
leathnú d’fhonn gnéithe amhail oiliúint agus cás-staidéar a chur ar áireamh.
Ina theannta sin, ba cheart comhar i réimse an staidrimh a fheabhsú.
Anuas ar
chuspóirí beartais eile dála údarás poiblí a fheidhmíonn go maith agus
breithiúna neamhspleácha a chosnóidh in-fhorfheidhmitheacht conarthaí,
cruthaíonn beartas iomaíochais éifeachtach timpeallacht gnó ina éascaítear fás
eacnamaíoch.
Tá luach
breise an chomhair réigiúnaigh cruthaithe ar fud an domhain go háirithe maidir
le cothú sineirgí agus líonraí i réimsí ríthábhachtacha ar ábhair imní
coiteanna iad mar shampla; an comhshaol, athrú aeráide, fuinneamh, forbairt
inbhuanaithe, forbairt Fiontar Beag agus Meánmhéide, na meáin agus saoirse chun
tuairimí a nochtadh, taighde, TFC agus soghluaisteacht na hóige. Cruthaíodh go
bhfuil comhar réigiúnach an-éifeachtach nuair a dhéantar é ar leibhéal idir-réigiúnach
(Deisceart agus Oirthear): is “cláir eamhnaithe” iad roinnt clár (cosaint
shibhialta, cur chun cinn infheistíochtaí príobháideacha) lena mbaineann fócas
ar an Deisceart agus ar an Oirthear. Bhí ról tábhachtach freisin ag an CTT,
agus léiríodh gur meicníocht áisiúil í meicníocht na ngealltanas deighilte a
úsáidtear leis na cláir CTT.
1.5.4.     Comhchuibheas agus
sineirgíocht a d'fhéadfadh a bheith ann le hionstraimí ábhartha eile
Beartais/ionstraimí
seachtracha
Sainítear i
gConradh Liospóin creat institiúideach nua maidir le gníomhaíocht sheachtrach
an Aontais. Tá sé beartaithe leis an gcreat sin comhchuibheas sheasamh an AE a
chur chun cinn agus gradam an AE ar an ardán idirnáisiúnta a fheabhsú. Ní mór
don AE é féin a fheistiú le straitéis pholaitiúil fhadtéarmach maidir le
gníomhaíocht sheachtrach agus le raon uirlisí iomchuí lena ndéanfaí na cuspóirí
straitéiseacha seo a leanas a shaothrú:
Luachanna
an AE a chur chun cinn agus a chosaint thar lear.
Déanfaidh an AE próisis idirthréimhseacha agus dhaonlathacha a chur chun cinn
agus an tsochaí shibhialta máguaird dá theorainneacha a neartú trí bhíthin na
hIonstraime Eorpaí um Chomharsanacht;
Beartais an
AE lena dtacófar le clár oibre 2020 an AE maidir le fás ísealcharbóin ar bhonn
cliste, inbhuanaithe agus uilechuimsitheach a réamh-mheas. Leis an ENI, tacóidh an AE le hiarrachtaí dul i ngleic le mórdhúshláin
dhomhanda agus cuideoidh sé le hathchóirithe ábhartha a bheidh ina dtairbhe don
AE agus do na tíortha comhpháirtíochta;
Tionchar
chomhar forbartha an AE a mhéadú, agus é mar
phríomhaidhm an bhochtaineacht a dhíorthú. Trí bhíthin an ENI, tabharfaidh an
AE cúnamh do thíortha comhpháirtíochta chun dul i ngleic le dúshláin na
forbartha – e.g.. an t-athrú aeráide - de réir a riachtanas, a n-acmhainní, a
leasanna agus a gceangaltas agus de réir an tionchair a mheastar a bheidh ann.
Cabhrófar tríd an ENI freisin chun comhordú an AE agus Comhchuibheas Beartais
maidir le Forbairt a fheabhsú;
Infheistiú
i rathúnas, i gcobhsaíocht agus i ndaonlathas fadtéarmach i gComharsanacht an
AE. Is é príomhchuspóir an ENI agus an bheartais
athnuaite um Chomharsanacht limistéar cobhsaíochta, rathúnais agus daonlathais
a bhunú. Tabharfar tús áite do thacú le beartais réigiúnacha agus dhéthaobhacha
an AE, lena n-áirítear beartais théamacha, sa Chomharsanacht i gcoitinne. De
dhroim na bpróiseas trasdula daonlathach i réigiún na Meánmhara Theas agus an
tionchar a d’fhéadfadh a bheith acu ar an réigiún i gcoitinne; is gá tuilleadh
tacaíochta a thabhairt do bharrmhianta na sochaithe sin maidir le luachanna
agus prionsabail dhaonlathacha agus maidir le buntáistí an fháis a dháileadh ar
bhonn níos cothroime, agus ag an am céanna na spriocanna a bhaineann le comhar
agus lánpháirtiú polaitiúil méadaithe leis na comharsana sa Deisceart agus san
Oirthear a shaothrú. Áirítear air sin fócas méadaithe ar dhul i ngleic le
gníomhaithe na sochaí sibhialta agus le comhpháirtithe sóisialta.
Cosc agus
réiteach géarchéimeanna a fheabhsú. Ba cheart go
mbeadh foráil san ENI maidir le tacaíocht fheabhsaithe agus níos solúbtha do
chosc agus do réiteach géarchéimeanna sa Chomharsanacht.
Is léir go
bhfuil tacaíocht do chomharsana an AE trí bhíthin Ionstraime atá tiomanta,
spriocdhírithe agus bunaithe ar bheartais agus lena mbaineann acmhainní
airgeadais a fhreagraíonn d’ardaidhmeanna BCE athnuaite i gcomhréir le
príomhthosaíochtaí ghníomhaíocht sheachtrach an AE.
Bainfidh
tíortha BCE tairbhe as ionstraimí airgeadais eile i gcónaí trína dtugtar
aghaidh ar shaincheisteanna beartais ar leith (dúshláin dhomhanda, Cearta an
Duine, Sábháilteacht núicléach) nó géarchéimeanna (cúnamh maicreacnamaíoch,
Ionstraim um Chobhsaíocht, Ionstraimí um chúnamh daonnúil).
Beartais
inmheánacha
I bhfianaise
an chuspóra atá ag BCE lánpháirtiú níos dlúithe a chothú idir an AE agus na
tíortha comhpháirtíochta, ba cheart forálacha maidir le comhordú níos fearr
idir beartais inmheánacha agus sheachtracha an AE sa Chomharsanacht a neartú,
lena n-áirítear comhar níos dlúithe le seirbhísí ábhartha an Choimisiúin ag
céim an chláraithe agus, nuair is ábhartha, leas a bhaint as meicníochtaí
trínar féidir cistí ó cheannteidil inmheánacha agus sheachtracha bhuiséad an AE
a chomhthiomsú.
D’fhéadfadh
baint a bheith ag an méid sin le réimsí comhair mar shampla bonneagar lena
mbaineann gnéithe trasteorann, go háirithe líonraí iompair agus fuinnimh, an
earnáil TFC[22]
agus tionscail eile atá líonraithe, mar aon le hardoideachas agus réimse an
chomhshaoil ós rud é go bhfuil comhpháirt trasteorann go mór i gceist leo.
Bheadh tacaíocht mhéadaithe ón ENI d’fhorbairt acmhainní sa taighde agus sa
nuálaíocht ina cúnamh maidir le buntaca a chur le gach ceann de na réimsí
comhair thuas agus bheadh sí ina cúnamh do gach tír chomhpháirtíochta atá ar
comhréim le beartais agus le cuspóirí an AE d’fhonn dul i ngleic le dúshláin
dhomhanda agus réigiúnacha.
Ba cheart sineirgí méadaithe le beartais inmheánacha an AE
mar aon le húsáid ghaolmhar ionstraimí airgeadais nuálacha a lorg, ar bhonn cur
chuige comhordaithe maidir le húsáid bhuiséad an AE le haghaidh ionstraimí den
sórt sin. D’fhéadfadh sé sin comhthiomsú acmhainní ó
cheannteidil éagsúla an Chreat Airgeadais Ilbhliantúil a éascú.
1.6.        Fad agus tionchar airgeadais
¨ Togra/tionscnamh d'fhad teoranta
–
x           Togra/tionscnamh in éifeacht ón …go ….
–
x           Tionchar airgeadais ón … go ….
–
X Togra/tionscnamh d’fhad neamhtheoranta
–
Cur chun feidhme le tréimhse thosaigh idir 2014
agus 2020,
–
agus feidhm iomlán ina dhiaidh sin.
1.7.        Modhanna bainistíochta atá
beartaithe[23]
x Bainistíocht dhíreach láraithe ag an
gCoimisiún
x Bainistíocht indíreach láraithe trí na
cúraimí cur chun feidhme a tharmligean chuig:
–
x           gníomhaireachtaí feidhmiúcháin
–
¨ comhlachtaí arna mbunú ag na Comhphobail[24]
–
x           comhlachtaí náisiúnta san earnáil
phoiblí/comhlachtaí a bhfuil misean de sheirbhís phoiblí acu
–
¨         daoine a bhfuil sé de chúram orthu gníomhaíochtaí ar leith a
chur chun feidhme de bhun Theideal V den Chonradh ar an Aontas Eorpach agus atá
sainaitheanta sa ghníomh bunaidh ábhartha de réir bhrí Airteagal 49 den
Rialachán Airgeadais
X Bainistíocht chomhpháirteach leis na
Ballstáit
X Bainistíocht dhíláraithe le tríú tíortha

X Comhbhainistíocht le heagraíochtaí
idirnáisiúnta (tabhair sonraí)
Déanfar na cuspóirí a shaothrú trí roinnt beart
in éineacht a chuirfear chun feidhme trí bhíthin modhanna bainistíochta
éagsúla.
2.           BEARTA BAINISTÍOCHTA
2.1.        Rialacha faireacháin agus
tuairiscithe
Sonraigh cé
chomh minic agus na coinníollacha.
Tá córais
Faireacháin agus Meastóireachta an Choimisiúin á ndíriú níos mó ar thorthaí.
Baineann siad leis an bhfoireann inmheánach mar aon le saineolas seachtrach.
Déanann
Bainisteoirí Cúraimí i dToscaireachtaí agus sa Cheanncheathrú faireachán
leanúnach ar chur chun feidhme tionscadal agus clár ar roinnt bealaí éagsúla,
lena n-áirítear, i ngach cás inar féidir é, trí chuairteanna ar an láthair.
Faightear faisnéis luachmhar maidir le dul chun cinn trí fhaireachán; cuidíonn
sé le bainisteoirí baic iarbhír agus fhéideartha a shainaithint agus gníomh
ceartaitheach thráthúil a ghlacadh nuair is iomchuí.
Déantar
saineolaithe seachtracha, neamhspleácha a chonrú chun feidhmíocht
ghníomhaíochtaí seachtracha an AE a mheasúnú trí bhíthin thrí chóras éagsúla.
Cuireann na measúnuithe seo le cuntasacht agus le feabhas a chur ar
idirghabhálacha leanúnacha; baineann siad leas as ceachtanna freisin ó thaithí
roimhe seo chun beartais agus gníomhaíochtaí amach anseo a threorú. Baintear
úsáid as critéir mheastóireachta ECFE-CCIP, lena n-áirítear tionchar
(féideartha), i gcás na n-uirlisí go léir.
Ar an gcéad
dul síos, ar leibhéal tionscadail, trí bhíthin an chórais Faireacháin atá
Dírithe ar Thorthaí (ROM), cuirtear roghbhlúire fócasaithe achomair ar fáil
maidir le cáilíocht sampla idirghabhálacha. Ag baint úsáide as modheolaíocht
chaighdeánaithe, ardstruchtúrtha, tugann saineolaithe neamhspleácha ROM gráid
lena léirítear láidreachtaí agus laigí an tionscadail agus tugann siad moltaí
faoin gcaoi is fearr chun éifeachtacht a fheabhsú.
Trí
mheastóireachtaí ar leibhéal tionscadail arna mbainistiú ag Toscaireacht an AE
atá i gceannas an tionscadail, baintear amach grinnanailís níos mionsonraithe
agus cabhraítear le bainisteoirí tionscadail feabhas a chur ar idirghabhálacha
leanúnacha agus idirghabhálacha don todhchaí a ullmhú. Fostaítear saineolaithe
seachtracha, neamhspleácha a bhfuil saineolas téamach agus geografach acu chun
an anailís a dhéanamh agus aiseolas agus fianaise a bhailiú ó na páirtithe
leasmhara go léir, go háirithe na tairbhithe deiridh.
Déanann an
Coimisiún meastóireachtaí straitéiseacha ar a chuid beartas chomh maith, idir
chlárú agus straitéis agus chur chun feidhme idirghabhálacha in earnáil
shonrach (amhail sláinte, oideachas etc), i dtír nó i réigiún, nó maidir le
hionstraim faoi leith. Is ionchur tábhachtach iad na meastóireachtaí seo chun
beartais a chruthú agus chun ionstraimí agus tionscadail a cheapadh. Tá na
meastóireachtaí seo go léir foilsithe ar shuíomh Gréasáin an Choimisiúin agus
tá achoimre de na torthaí ar áireamh sa Tuarascáil Bhliantúil chuig an
gComhairle agus chuig Parlaimint na hEorpa.
2.2.        Córas bainistíochta agus rialaithe

2.2.1.     Na rioscaí a aithníodh
Timpeallacht
riosca
Tá na rioscaí
seo a leanas maidir le gan cuspóirí na hIonstraime a bhaint amach, bainistíocht
airgeadais nach bhfuil barrmhaith, agus/nó gan na rialacha is infheidhme
(dlíthiúlacht agus earráidí rialtachta) a chomhlíonadh ina saintréithe de
thimpeallacht oibríochtúil na cabhrach faoin ENI:
- d’fhéadfadh
go mbeadh deacrachtaí agus moilleanna ann i gceapadh agus i gcur chun feidhme
idirghabhálacha de bharr éagobhsaíocht eacnamaíoch/pholaitiúil agus nó tubaistí
nádúrtha;
- d’fhéadfadh
go mbeadh deacrachtaí agus moilleanna i dtíortha comhpháirtíochta i gceapadh
agus i gcur chun feidhme idirghabhálacha de bharr easpa acmhainní
institiúideacha agus riaracháin;
- d’fhéadfadh
go gcruthódh tionscadail agus cláir atá scaipthe go geografach (lena
gclúdaítear, a bheag nó a mhór, go leor stát/críoch/réigiún) dúshláin
lóistíochta/acmhainní maidir le faireachán - agus go háirithe aon bhearta
leantacha ‘ar an láthair’;
- is féidir le
héagsúlacht na gcomhpháirtithe/na dtairbhithe féideartha a bhfuil struchtúir
agus cumais rialaithe inmheánaigh éagsúla acu éifeachtacht agus éifeachtúlacht
na n-acmhainní atá ar fáil don Choimisiún chun tacú le cur chun feidhme agus
chun faireachán a dhéanamh air a ilroinnt agus a laghdú dá bhrí sin;
- d’fhéadfaí
bac a chur ar chumas an Choimisiúin torthaí a thuairisciú agus a bheith
cuntasach ina leith mar gheall ar dhroch-chaighdeán agus ar easpa sonraí atá ar
fáil maidir leis na torthaí agus an tionchar a bhíonn ag cur chun feidhme an
chúnaimh sheachtraigh / an phlean forbartha náisiúnta i dtíortha
comhpháirtíochta;
An leibhéal
riosca a mheastar a bhaineann le neamhchomhlíonadh rialacha is infheidhme
Is é cuspóir
comhlíontachta na hIonstraime an leibhéal stairiúil riosca a bhaineann le
neamhchomhlíonadh (ráta earráide) le haghaidh na punainne EuropeAid, ar
leibhéal iarmharach ‘glan’ earráide é, (ar bhonn ilbhliantúil tar éis na
rialuithe agus na ceartuithe pleanáilte go léir a a bheith déanta ar chonarthaí
dúnta) atá níos lú ná 2% a choinneáil. Thugadh sé sin le tuiscint de ghnáth go
mbeadh raon measta earráide 2-5% i gceist i dtéarmaí sampla randamaithe
d’idirbhearta arna ndéanamh ag Cúirt Iniúchóirí na hEorpa chun críocha an
Ráitis Dearbhaithe bhliantúil. Measann EuropeAid gurb é sin an riosca is lú
maidir le neamhchomhlíonadh a d’fhéadfaí a bhaint amach i ndáil lena
thimpeallacht ardriosca, ag féachaint don ualach riaracháin agus
d’éifeachtúlacht chostais riachtanach na rialuithe um chomhlíonadh.
2.2.2.     Na modhanna rialaithe atá beartaithe

Struchtúr
Rialaithe Inmheánaigh EuropeAid
Tá próiseas
rialaithe inmheánaigh / bainistíochta EuropeAid deartha chun urrús réasúnach a
sholáthar maidir le cuspóirí a bhaint amach i leith éifeachtacht agus
éifeachtúlacht a chuid oibríochtaí, iontaofacht a chuid tuairiscithe airgeadais
agus comhlíonadh an chreata ábhartha reachtaigh agus nós imeachta.
Éifeachtacht
agus éifeachtúlacht
D’fhonn
éifeachtacht agus éifeachtúlacht a oibríochtaí a áirithiú (agus chun an
t-ardleibhéal riosca ina thimpeallacht um chúnamh seachtrach a mhaolú), de
bhreis ar ghnéithe uile an phróisis Phleanála agus Bheartais Straitéisigh a
bhaineann leis an gCoimisiún ar fad, na timpeallachta iniúchóireachta inmheánaí
agus riachtanais eile Chaighdeáin Rialaithe Inmheánaigh an Choimisiúin,
leanfaidh EuropeAid le creat oiriúnaithe um bainistíocht cabhrach a bheith
aige, rud a bheidh i bhfeidhm faoi gach ceann dá chuid ionstraimí agus lena
n-áireofar na nithe seo a leanas:
- Bainistíocht
dhíláraithe ar fhormhór na cabhrach seachtraí ó thoscaireachtaí an AE ar an
láthair;
- Línte
soiléire cuntasachta airgeadais atá curtha ar bhonn foirmiúil (ón Oifigeach
Tarmligthe um Údarú (Ard-Stiúrthóir)) trí bhíthin fotharmligin ón Oifigeach
Fotharmligthe um Údarú (Stiúrthóir) sa Cheanncheathrú chuig Ceann na
Toscaireachta;
- Tuairisciú
rialta ó Thoscaireachtaí an AE don Cheanncheathrú (Tuarascálacha ar
Bhainistíocht Cabhrach Seachtraí), lena n-áirítear Ráiteas Dearbhaithe
bliantúil ó Cheann na Toscaireachta;
- Clár
suntasach oiliúna a chur ar fáil don fhoireann sa cheanncheathrú agus sna
toscaireachtaí,
- Clár
suntasach oiliúna a chur ar fáil don fhoireann ag an gceanncheathrú agus i
dtoscaireachtaí;
- Tacaíocht
agus treoir shuntasach don Ceanncheathrú/ do Thoscaireachtaí (lena n-áirítear
tríd an idirlín);
- Cuairteanna
rialta 'fíoraithe' ar thoscaireachtaí “díláraithe” gach 3 go 6 bliana;
- Bainistíocht
cláir agus tionscadail, uirlisí faireacháin agus tuairiscithe maidir le cur
chun feidhme éifeachtach lena n-áirítear faireachán seachtrach rialta a dhéanamh
ar an láthair ar thionscadail.
- Nuair is
iomchuí, uirlisí tacaíochta cáilíochta chun an idirghabháil agus modh
seachadta, meicníocht chistiúcháin agus córas bainistíochta na hidirghabhála a
cheapadh, agus chun aon chomhpháirtí cur chun feidhme a mheasúnú agus a roghnú,
etc.
Tuairisciú
Airgeadais agus Cuntasaíocht
Tuairisciú
Airgeadais agus Cuntasaíocht
Leanfaidh
EuropeAid ar aghaidh ag saothrú na gcaighdeán is airde maidir le cuntasaíocht
agus tuairisciú airgeadais trí úsáid a bhaint as córas cuntasaíochta bunaithe
ar fhabhruithe (ABAC) an Choimisiúin chomh maith le huirlisí sonracha um
chabhair sheachtrach amhail Comhchóras Faisnéise Relex (CRIS).
Maidir le
comhlíonadh na reachtaíochta ábhartha agus an chreata nós imeachta, tá modhanna
rialaithe um chomhlíonadh leagtha amach i roinn 2.3 (bearta chun calaois agus
neamhrialtachtaí a chosc)
Ról na
gCoistí agus na bhfochoistí.
Táthar ag súil
go mbeidh ról níos gníomhaí ag fochoistí maidir le rialú ar chur chun feidhme
clár
2.3.        Bearta chun calaois agus neamhrialtachtaí
a chosc
Sonraigh
bearta coisctheacha agus cosanta atá ann cheana nó atá beartaithe.
I bhfianaise
na timpeallachta ardriosca ina bhfeidhmíonn EuropeAid, ní foláir nó go ndéanfaí
méid suntasach earráidí comhlíontachta féideartha (neamhrialtachtaí) in
idirbhearta a réamh-mheas lena chórais agus go gcuirfí leibhéal ard rialuithe
coisctheacha, braiteacha agus ceartaitheacha san áireamh iontu a luaithe is
féidir sa phróiseas íocaíochta. Ciallaíonn sé sin sa chleachtas, go mbraithfidh
rialuithe comhlíontachta EuropeAid ar sheiceálacha suntasacha ex-ante den chuid
is mó, arna ndéanamh ag iniúchóirí seachtracha agus ag foireann allamuigh an
Choimisiúin roimh íocaíochtaí deiridh an tionscadail (fad is atá roinnt
seiceálacha agus iniúchtaí ex-post fós á ndéanamh), ag dul i bhfad thar na
coimircí airgeadais a cheanglaítear leis an Rialachán Airgeadais. Tá na
comhpháirteanna suntasacha seo a leanas, inter alia, i gcreat comhlíontachta
EuropeAid:
Bearta
coisctheacha
Oiliúint
lárnach éigeantach ina gcuimsítear saincheisteanna calaoise i gcomhair
iniúchóirí agus foirne bainistíochta cabhrach;
Treoir a
sholáthar (lena n-áirítear tríd an idirlíon) lena n-áirítear an Practical Guide
to Contracts (Treoir Phraiticiúil maidir le Conarthaí), doiciméad comhghabhálach
EuropeAid, agus an Pacáiste Bainistíochta Airgeadais (i gcomhair comhpháirtithe
cur chun feidhme);
Measúnú
ex-ante lena áirithiú go bhfuil bearta iomchuí frithchalaoise chun calaois i
mbainistiú chistí an AE a chosc agus a bhrath i bhfeidhm sna húdaráis a
bhainistíonn na cistí ábhartha faoi chomhbhainistíocht, faoi bhainistíocht
chomhroinnte agus faoi bhainistíocht dhíláraithe);
Scagadh
ex-ante na meicníochtaí frithchalaoise atá ar fáil sa tír chomhpháirtíochta mar
chuid den mheasúnú ar chritéir incháilitheachta na bainistíochta airgeadais
phoiblí maidir le tacaíocht bhuiséadach a fháil (i.e. tiomantas gníomhach chun
calaois agus éilliú a chomhrac, údaráis iniúchta leormhaithe, cumas
breithiúnach leordhóthanach agus meicníochtaí éifeachtúla freagartha agus
smachtbhanna);
Shínigh an
Coimisiún an Tionscnamh Trédhearcachta um Chabhair Idirnáisiúnta (IATI) in
Accra in 2008, lenar comhaontaíodh caighdeán um thrédhearcacht cabhrach lena
n-áirithítear sonraí níos tráthúla, níos mionsonraithe agus níos rialta faoi shreafaí
cabhrach agus faoi dhoiciméid.
Ón 14 Deireadh
Fómhair 2011, tá an chéad chéim de chaighdeán an IATI maidir le
trédhearcacht na faisnéise cabhrach a fhoilsiú á cur chun feidhme ag an
gCoimisiún roimh an gcéad Fhóram Ardleibhéil eile ar éifeachtacht cabhrach in
Busan i Samhain 2011. Ina theannta sin, oibreoidh an Coimisiún i gcomhar le
Ballstáit an AE ar fheidhmchlár TF comhpháirteach bunaithe ar an nGréasán ar a
ngairtear TR-AID, lena n-aistrítear na sonraí faoi chabhair an AE arna soláthar
trí bhíthin an IATI agus foinsí eile go dtí faisnéis faoi chabhair atá éasca le
tuiscint.
Bearta
braiteacha agus ceartaitheacha
Fíoruithe agus
iniúchtaí seachtracha (cinn éigeantacha agus bunaithe ar riosca araon) lena
n-áirítear Cúirt Iniúchóirí na hEorpa;
Seiceálacha
cúlghabhálacha (ar bhonn riosca) agus aisghabhálacha;
Cistiú an AE a
chur ar fionraí i gcás ina bhfuil cás calaoise tromchúiseach ann, lena
n-áirítear éilliú ar mhórscála, go dtí go bhfuil gníomh iomchuí glactha ag na
húdaráis d'fhonn calaois dá leithéid a cheartú agus a chosc amach anseo.
Ceapfaidh
EuropeAid a straitéis frithchalaoise tuilleadh i gcomhréir le straitéis
frithchalaoise nua an Choimisiúin (CAFS) a glacadh ar an 24 Meitheamh 2011
d’fhonn a áirithiú inter alia:
go bhfuil
rialuithe inmheánacha EuropeAid maidir le frithchalaois ar comhréim go hiomlán
leis an CAFS;
go bhfuil cur
chuige EuropeAid maidir le bainistíocht riosca calaoise dírithe ar réimsí
riosca calaoise agus ar fhreagairtí imleora a shainaithint;
Gur féidir,
trí bhíthin na gcóras a úsáidtear chun cistí an AE a chaitheamh i dtríú
tíortha, sonraí a fháil d’fhonn na sonraí sin a chur san áireamh i mbainistiú
riosca calaoise (e.g. cistiú dúbailte);
Más gá,
d’fhéadfaí grúpaí líonraithe agus uirlisí TF leormhaithe a bhunú atá tiomanta d’anailís
a dhéanamh ar chásanna calaoise a bhaineann le hearnáil an chúnaimh
sheachtraigh.
2.4         Meastachán ar chostais agus
ar thairbhí na rialuithe
I gcás phunann
EuropeAid ina hiomláine, is é EUR 658 milliún meán bliantúil measta na gcostas
bainistíochta / rialaithe inmheánaigh ina n-iomláine, in oibleagáidí i
bpleanáil buiséid 2014-2020. Áirítear san fhigiúr sin bainistiú an CFE, a
fheidhmítear ar bhealach comhtháite faoi chuimsiú struchtúr bainistíochta
EuropeAid. Is ionann na costais neamhoibríochtúla sin agus thart ar 6,4 % den
mheán bliantúil measta de EUR 10.2 billiún atá beartaithe le haghaidh
oibleagáidí foriomlána (oibríochtúla + riaracháin) EuropeAid ar a phunann
caiteachais arna maoiniú ó Bhuiséad Ginearálta an AE agus ón gCiste Eorpach Forbraíochta
le haghaidh 2012.
Cuirtear
foireann uile EuropeAid ag an gceanncheathrú agus sna Toscaireachtaí san
áireamh sna costais bhainistíochta seo, mar aon le bonneagar, taisteal,
oiliúint, faireachán, meastóireacht agus conarthaí iniúchta (lena n-áirítear na
cinn sin arna seoladh ag tairbhithe).
Tá sé
beartaithe ag EuropeAid an cóimheas idir gníomhaíochtaí
bainistíochta/gníomhaíochtaí oibríochtúla a laghdú le himeacht ama de réir
shocruithe simplithe agus feabhsaithe na n-ionstraimí nua, rud a chuirfidh leis
na hathruithe is dóigh a thabharfar isteach faoin Rialachán Airgeadais
athbhreithnithe. Réadaítear príomhthairbhí na gcostas bainistíochta sin i
dtéarmaí cuspóirí beartais a bhaint amach, úsáid éifeachtúil agus éifeachtach
acmhainní, agus feidhmiú bearta coisctheacha cost-éifeachtúla stóinsithe agus
seiceálacha eile chun úsáid dhleathach agus rialta cistí a áirithiú.
Leanfar
d’fheabhsuithe ar chineál agus ar raon feidhme na ngníomhaíochtaí bainistíochta
agus ar na seiceálacha comhlíontachta a shaothrú. Beidh na costais a bhaineann
leis na gníomhaíochtaí sin riachtanach i gcónaí, áfach, chun cuspóirí na
n-ionstraimí a bhaint amach ar bhealach éifeachtach agus éifeachtúil gan a
bheith faoi réir ach ag riosca íosta neamhchomhlíontachta (earráid iarmharach
faoi 2%). Meastar go bhfuil na costais sin i bhfad níos lú ná na caillteanais
fhéideartha atá i gceist le rialuithe inmheánacha a bhaint nó a chúlú sa réimse
ardriosca sin.
3.           AN TIONCHAR AIRGEADAIS A MHEASTAR A
BHEIDH AG AN TOGRA/TIONSCNAMH
3.1.        Ceannteidil an chreata
airgeadais ilbhliantúil agus an líne/na línte buiséid lena mbaineann
In ord cheannteidil
agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil || Líne buiséid || Saghas caiteachais || Ranníocaíocht
 Uimhir 19.08 [Tuairisc… ENI-An Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht ] || LD/LN ([25]) || ó thíortha CSTE[26] || ó thíortha is iarrthóirí[27] || ó thríú tíortha || de réir bhrí Airteagal 18(1)(aa) den Rialachán Airgeadais
 4 || Ionstraim an ENI || LN || NÍL || NÍL || NÍL || NP
 5 ||   ENI – Caiteachais Riaracháin   || LD || NÍL || NÍL || TÁ || NP
·
Línte nua buiséid atá á n-iarraidh CEANN AR BITH
In ord cheannteidil
agus línte buiséid an chreata airgeadais ilbhliantúil.
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil || Líne buiséid || Saghas caiteachais || Ranníocaíocht
 Uimhir [Ceannteideal………………………...……] || LD/LN || ó thíortha an CSTE || ó thíortha is iarrthóirí || ó thríú tíortha || de réir bhrí Airteagal 18(1)(aa) den Rialachán Airgeadais
   || [XX.YY.YY.YY]   ||   || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL || TÁ/NÍL
3.2         An tionchar a mheastar a
bheidh ar chaiteachais
3.2.1      Achoimre ar an tionchar a
mheastar a bheidh ar chaiteachais
EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil: || 4 || Caidreamh Seachtrach
 AS: <…….> ||   ||   || Bliain N[28] 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2017 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN ||
  Leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 ENI-An Ionstraim Eorpach um Chomharsanacht (19.08) || Oibleagáidí || (1) || 2.181,076 || 2.347,302 || 2.408,952 || 2.501,395 || 2.637,736 || 2.806,952 || 2.952,883 || 17.836,296 ||
 Íocaíochtaí || (2) || 1.852,576 || 2.001,902 || 2.051,252 || 2.170,595 || 2.249,836 || 2.349,252 || 2.498,583 || 15.173,996 ||
 Leithreasaí de chineál riaracháin arna maoiniú  ó chlúdach na gclár sonrach[29] ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 Uimhir na líne buiséid 19.01.04.02 ||   || (3) || 47,424 || 48,098 || 48,748 || 49,405 || 50,164 || 50,748 || 51,417 || 346,004 ||
 IOMLÁN leithreasaí le haghaidh DG <…….> || Oibleagáidí || =1+1a +3 || 2.228,500 || 2.395,400 || 2.457,700 || 2.550,800 || 2.687,900 || 2.857,700 || 3.004,300 || 18.182,300 ||
 Íocaíochtaí || =2+2a +3 || 1.900,000 || 2.050,000 || 2.100,000 || 2.220,000 || 2.300,000 || 2.400,000 || 2.550,000 || 15.520,000 ||
  IOMLÁN leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí || Oibleagáidí || (4) || 2.181,076 || 2.347,302 || 2.408,952 || 2.501,395 || 2.637,736 || 2.806,952 || 2.952,883 || 17.836,296
 Íocaíochtaí || (5) || 1.852,576 || 2.001,902 || 2.051,252 || 2.170,595 || 2.249,836 || 2.349,252 || 2.498,583 || 15.173,996
  IOMLÁN leithreasaí de chineál riaracháin arna maoiniú ó chlúdach na gclár sonrach || (6) || 47,424 || 48,098 || 48,748 || 49,405 || 50,164 || 50,748 || 51,417 || 346,004
 IOMLÁN leithreasaí faoi CHEANNTEIDEAL <4> den chreat airgeadais ilbhliantúil || Oibleagáidí || =4+ 6 || 2.228,500 || 2.395,400 || 2.457,700 || 2.550,800 || 2.687,900 || 2.857,700 || 3.004,300 || 18.182,300
 Íocaíochtaí || =5+ 6 || 1.900,000 || 2.050,000 || 2.100,000 || 2.220,000 || 2.300,000 || 2.400,000 || 2.550,000 || 15.520,000
 Ceannteideal an chreata airgeadais ilbhliantúil: || 5 || “ Caiteachas riaracháin "
EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
   ||   ||   || Bliain N 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2017 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN
 AS: <…….> ||
  Acmhainní daonna || 37,036 || 36,662 || 36,289 || 35,919 || 35,919 || 35,919 || 35,919 || 253,662
  Caiteachas riaracháin eile || 2,244 || 2,192 || 2,173 || 2,155 || 2,155 || 2,155 || 2,155 || 15,227
 IOMLÁN DG<…….> || Leithreasaí || 39,279 || 38,854 || 38,462 || 38,073 || 38,073 || 38,073 || 38,073 || 268,889
 IOMLÁN leithreasaí faoi CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || (Iomlán oibleagáidí = Iomlán íocaíochtaí) || 39,279 || 38,854 || 38,462 || 38,073 || 38,073 || 38,073 || 38,073 || 268,889
   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
   ||   ||   || Bliain N 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2017 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN
 IOMLÁN leithreasaí faoi CHEANNTEIDIL 1 go 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || Oibleagáidí || 2.267,779 || 2.434,254 || 2.496,162 || 2.588,873 || 2.725,973 || 2.895,773 || 3.042,373 || 18.451,189
 Íocaíochtaí || 1.939,279 || 2.088,854 || 2.138,462 || 2.258,073 || 2.338,073 || 2.438,073 || 2.588,073 || 15.788,889
3.2.2      An tionchar a mheastar a
bheidh ar leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí
–
¨         Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear leithreasaí faoi
chomhair oibríochtaí
–
ý         Éilíonn an togra/an tionscnamh go n-úsáidfear leithreasaí faoi
chomhair oibríochtaí mar a mhínítear thíos:
Leithreasaí faoi chomhair oibleagáidí in EUR milliúin
(go dtí an 3ú deachúil)
 Léirigh cuspóirí agus aschuir   ò ||   ||   || Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || ... tabhair na blianta ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6) || IOMLÁN
 ASCHUR
 Saghas aschuir[30] || Meán-chostas an aschuir || Costas || Costas || Costas || Costas || Costas || Costas || Costas || Costas costas
 Cláir gheografacha[31] || 2072,023 || 2229,937 || 2288,504 || 2376,325 || 2505,849 || 2666,605 || 2805,238 || 16944,481
 Cláir um Chomhar Trasteorann[32]… || 109,054 || 117,365 || 120,448 || 125,070 || 131,887 || 140,348 || 147,644 || 891,815
 COSTAS IOMLÁN || 2181,076 || 2347,302 || 2408,952 || 2501,395 || 2637,736 || 2806,952 || 2952,883 || 17836,296
3.2.3      An tionchar a mheastar a
bheidh ar leithreasaí de chineál riaracháin
3.2.3.1 Achoimre
–
¨         Ní éilíonn an togra/tionscnamh go n-úsáidfear leithreasaí de
chineál riaracháin
–
X          Éilíonn an togra/tionscnamh go
n-úsáidfear leithreasaí riaracháin mar a mhínítear thíos:
EUR milliúin (go dtí
an 3ú deachúil)
   || Bliain N[33] 2014 || Bliain N+1 2015 || Bliain N+2 2016 || Bliain N+3 2107 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020 || IOMLÁN
 CEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 Acmhainní daonna || 37,036 || 36,662 || 36,289 || 35,919 || 35,919 || 35,919 || 35,919 || 253,662
 Caiteachas riaracháin eile || 2,244 || 2,192 || 2,173 || 2,155 || 2,155 || 2,155 || 2,155 || 15,227
 Fo-iomlán CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil || 39,279 || 38,854 || 38,462 || 38,073 || 38,073 || 38,073 || 38,073 || 268,889
   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 Fo-iomlán lasmuigh de CHEANNTEIDEAL 5[34] den chreat airgeadais ilbhliantúil ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 Acmhainní daonna || 46,898 || 47,534 || 48,170 || 48,806 || 49,441 || 50,077 || 50,713 || 341,639
 Caiteachas eile de chineál riaracháin Fo-iomlán || 0,525 || 0,564 || 0,578 || 0,600 || 0,723 || 0,671 || 0,705 || 4,366
 lasmuigh de CHEANNTEIDEAL 5 den chreat airgeadais ilbhliantúil den chreat airgeadais ilbhliantúil || 47,424 || 48,098 || 48,748 || 49,405 || 50,164 || 50,748 || 51,417 || 346,004
 IOMLÁN || 86,703 || 86,952 || 87,211 || 87,479 || 88,238 || 88,821 || 89,491 || 614,894
3.2.3.2   Ní éilíonn an togra/tionscnamh
go n-úsáidfear acmhainní daonna
–
¨         Ní éilítear leis an togra/tionscnamh go n-úsáidfear acmhainní
daonna
–
X          Éilíonn an togra/tionscnamh go
n-úsáidfear acmhainní daonna mar a mhínítear thíos:
Sloinnfear an meastachán i méideanna iomlána
(nó go dtí an 1ú deachúil ar a mhéad)
 ||   || Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || Bliain N+4 2018 || Bliain N+5 2019 || Bliain N+6 2020
  Poist don phlean bunaíochta (oifigigh agus foireann shealadach) ||
 || XX 01 01 01 (Ceanncheathrú agus Oifigí Ionadaíocht an Choimisiúin) || 137,8 || 136,4 || 135,1 || 133,7 || 133,7 || 133,7 || 133,7
 || XX 01 01 02 (Toscaireachtaí) || 78,4 || 77,6 || 76,8 || 76,0 || 76,0 || 76,0 || 76,0
 || XX 01 05 01 (Taighde indíreach) ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 || 10 01 05 01 (Taighde díreach) ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 ||  Pearsanra seachtrach (i gcoibhéis lánaimseartha: FTE)[35] ||
 || XX 01 02 01 (CA, INT, SNE ón “gclúdach iomlánaíoch") || 9,3 || 9,2 || 9,1 || 9,0 || 9,0 || 9,0 || 9,0
 || XX 01 02 02 (CA, INT, JED, LA agus SNE sna Toscaireachtaí) ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 || XX 01 04 yy [36] || - sa Cheanncheathrú[37] || 93,3 || 91,4 || 89,6 || 87,9 || 86,2 || 84,5 || 82,8
 || - i dtoscaireachtaí || 468,1 || 475,3 || 482,4 || 489,6 || 496,7 || 503,9 || 511,0
 || XX 01 05 02 (CA, INT, SNE – Taighde indíreach) ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 || 10 01 05 02 (CA, INT, SNE – Taighde díreach ) ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 || Línte buiséid eile (sonraigh) ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
 || IOMLÁN || 786,9 || 790,0 || 793,1 || 796,2 || 801,6 || 807,1 || 812,6
Is é XX an réimse beartais nó an teideal
buiséid lena mbaineann.
Comhlíonfar na riachtanais acmhainní daonna trí
fhoireann ón DG a bhfuil bainistíocht na gníomhaíochta faoina cúram cheana
agus/nó atá ath-imlonnaithe taobh istigh den DG, mar aon le haon leithdháileadh
breise a d'fhéadfaí a thabhairt don DG atá i mbun bainistíochta faoi chuimsiú
an nós imeachta maidir le leithdháileadh bliantúil i bhfianaise na srianta
buiséadacha.
3.2.4      Comhoiriúnacht don chreat
airgeadais ilbhliantúil reatha 2014-2020
–
X          Tá an
togra/tionscnamh comhoiriúnach don chreat airgeadais ilbhliantúil eile
2014-2020.
–
¨         Éilíonn an togra/tionscnamh go gcuirfear an ionstraim
sholúbthachta i bhfeidhm nó go ndéanfar athbhreithniú ar an gcreat airgeadais
ilbhliantúil.
Mínigh a bhfuil gá leis, agus sonraigh na ceannteidil
agus na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna comhfhreagracha.
Ranníocaíochtaí ó thríú páirtithe
–
¨         Teastaíonn ón togra/tionscnamh go gcuirfear an ionstraim
sholúbthachta i bhfeidhm nó go ndéanfar athbhreithniú ar an gcreat airgeadais
ilbhliantúil[38].
Mínigh a bhfuil gá leis, agus sonraigh na ceannteidil
agus na línte buiséid lena mbaineann agus na méideanna comhfhreagracha.
3.2.5      Ranníocaíochtaí ó thríú
páirtithe
–
Ní dhéantar foráil sa togra/tionscnamh do
chómhaoiniú le tríú páirtithe
–
X Déantar foráil sa
togra/tionscnamh don chómhaoiniú atá réamh-mheasta thíos:
 Ceadaítear cómhaoiniú faoin tionscnamh ach níl figiúirí sonraithe socraithe.
Leithreasaí in EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
   || Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || ... tabhair na blianta ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6) || Costas
 Sonraigh an comhlacht cómhaoinithe || Neamhbhainteach ||   ||   ||   ||   ||   ||   || Neamhbhainteach
 IOMLÁN leithreasaí cómhaoinithe || Neamhbhainteach ||   ||   ||   ||   ||   ||   || Neamhbhainteach
3.3         An tionchar a mheastar ar
ioncam
 –                        ý      Níl tionchar airgeadais ar bith ag an togra/tionscnamh ar ioncam. –                         NÓTA: Féadfar ioncam buiséid ina bhfuil mhéideanna an-bheag i gceist (i gcomparáid le méid foriomlán na hIonstraime) a ghiniúint de thoradh athshreafaí ar oibríochtaí um caipiteal riosca arna ndéanamh i gcomhar le hinstitiúidí idirnáisiúnta airgeadais.
-        ¨         Tá an
tionchar airgeadais seo a leanas ag an togra/tionscnamh:
-           ¨         ar acmhainní dílse
-           ¨         ar ioncam ilghnéitheach
EUR milliúin (go dtí an 3ú deachúil)
 Líne buiséid ioncaim || Leithreasaí atá ar fáil don tréimhse bhuiséadach leanúnach || Tionchar an togra/tionscnaimh[39]
 Bliain N || Bliain N+1 || Bliain N+2 || Bliain N+3 || ... iontráil na colúin ar fad a theastaíonn le fad an tionchair a thaispeáint (féach pointe 1.6)
 Airteagal …………. ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||   ||
I gcás ioncaim
ilghnéithigh shannta, sonraigh na línte buiséid a n-imrítear tionchar orthu.
Sonraigh an modh chun an tionchar ar ioncam a
ríomh. IO C , , lch. .
[1]               Thíolaic an Coimisiún
Teachtaireacht maidir le slándáil soláthair fuinnimh agus comhar idirnáisiúnta: "The EU Energy Policy: Engaging with Partners beyond our borders" (Beartas Fuinnimh an AE: I mBun Oibre lenár gComhpháirtithe
lasmuigh dár dteorainneacha), COIM(2011) 539 an 7 Meán Fómhair 2011
[2]               Thíolaic an Coimisiún
Teachtaireacht i réimse an chomhair um iompar: "The EU and its neighbouring regions: A renewed approach to transport cooperation"
(An AE agus a réigiúin comharsanachta: Cur chuige athnuaite i leith comhair um
iompar), COIM (2011) 415 an 7 Iúil 2011
[3]               Fiontair Bheaga agus Mheánmhéide
[4]               Teicneolaíochtaí na Faisnéise agus
na Cumarsáide
[5]               lena n-áirítear cur chun cinn an
chláir oibre um Obair Chuibhiúil
[6]               lena n-áirítear forbairt Comhspáis
Eolais agus Nuálaíochta
[7]               Ba cheart don AE gníomhaíocht ar
son na haeráide a chur chun cinn agus tacú léi go héifeachtach ina
Chomharsanacht, ar mhaithe le forbairt ísealcharbóin atá athléimneach ó thaobh
aeráide de
[8]               i.e. síocháin agus slándáil, laghdú
bochtaineachta, cabhair dhaonna, infheistiú i gcobhsaíocht agus i bhfás i
dtíortha méadaithe agus comharsanachta, dul i ngleic le dúshláin fhoriomlána,
caighdeáin agus luachanna idirnáisiúnta agus an AE a chur chun cinn, agus tacú
le fás agus le hiomaíochas thar lear.
[9]               Cúnamh Oifigiúil Forbartha
[10]             Conradh ar Fheidhmiú an Aontais
Eorpaigh
[11]             IO L …
[12]             IO C, , lch. .
[13]             IO C, , lch. .
[14]             IO L 310, 9 Samhain.2006, lch. 1.
[15]             IO L
[16]             IO L 55, 28.2.2011, lch. 13.
[17]             IO L
[18]             IO L
[19]             ABM: Bainistiú de réir Gníomhaíochtaí – ABB: Bunú an bhuiséid de réir Gníomhaíochtaí.
[20]             Mar a thagraítear dó in
Airteagal 49(6)(a) nó (b) den Rialachán Airgeadais.
[21]             COIM(2011) 200, 8.3.2011
[22]             Ní ceart úsáid seirbhísí agus
bonneagair TFC ná tionchar an Idirlín ar fhás, ar shaoirse agus ar shloinneadh
luachanna daonlathacha a ghannmheas
[23]             Is féidir mionsonraí ar na modhanna
bainistíochta agus tagairtí don Rialachán Airgeadais a fheiceáil ar shuíomh
gréasáin DG Budg: http://www.cc.cec/budg/man/budgmanag/budgmanag_en.html
[24]             Mar a thagraítear dóibh in
Airteagal 185 den Rialachán Airgeadais.
[25]             LD = Leithreasaí difreáilte / LN =
Leithreasaí neamhdhifreáilte
[26]             CSTE: Comhlachas Saorthrádála na hEorpa.
[27]             Tíortha is iarrthóirí agus, nuair is
iomchuí, tíortha is iarrthóirí ionchasacha ó na Balcáin Thiar.
[28]             Is í bliain N an bhliain ina
gcuirtear tús le cur chun feidhme an togra/tionscnaimh.
[29]             Cúnamh agus caiteachas teicniúil
agus/nó riaracháin ar mhaithe le cláir agus/nó gníomhaíochtaí AE (seanlínte
"BA"), taighde indíreach, taighde díreach a chur chun feidhme.
[30]             Is ionann aschuir agus táirgí agus
seirbhísí le soláthar (e.g.: líon na
malartuithe mac léinn a fhaigheann maoiniú, iomlán km de bhóithre a rinneadh,
etc.).
[31]             Deighilt tháscach atá inti. Déanfar clárú agus leithdháileadh cistí faoin
rialachán seo a threorú de réir an phrionsabail "dá mhéad ... is ea is
mó".
[32]             Cuirfear méideanna comhchosúla ar
fáil faoi rialachán CFRE chun tacú le cláir CBC
[33]             Is í bliain N an bhliain ina
gcuirtear tús le cur chun feidhme an togra/tionscnaimh.
[34]             Cúnamh agus caiteachas teicniúil
agus/nó riaracháin ar mhaithe le cláir agus/nó gníomhaíochtaí AE (seanlínte "BA"),
taighde indíreach, taighde díreach a chur chun feidhme.
[35]             CA = Gníomhaire ar conrardh; INT= Foireann ghníomhaireachta
("Intérimaire"); JED=
"Jeune Expert en Délégation" (saineolaí óg i dToscaireacht); LA= Gníomhaire áitiúil; SNE= Saineolaí náisiúnta ar iasacht;
[36]             Faoin uasteorainn do phearsanra
seachtrach ó leithreasaí faoi chomhair oibríochtaí (na seanlínte
"BA").
[37]             Go bunúsach do Chistí Struchtúrtha,
don Chiste Eorpach Talmhaíochta um Fhorbairt Tuaithe (CETFT) agus don Chiste
Iascaigh Eorpaigh.
[38]             Féach pointe 19 agus pointe 24 den
Chomhaontú Idirinstitiúideach.
[39]             A fhad a bhaineann le hacmhainní
dílse traidisiúnta (dleachtanna talmhaíochta, tobhaigh siúcra), ní mór na
méideanna a luaitear a bheith ina nglanmhéideanna, i.e. méideanna comhlána agus
25% de chostais bhailiúcháin a bheith bainte astu.