               AN COIMISIÚN EORPACH
            An Bhruiséil,22.4.2022
            COM(2022) 184 final
            2022/0125(COD)

            Togra le haghaidh
            RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE
            lena leasaítear Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais

               MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

               1.
                     COMHTHÉACS AN TOGRA

               •
                     Forais agus cuspóirí an togra

               Leis an Rialachán Airgeadais
                  1
               , leagtar síos na prionsabail agus na rialacha ginearálta airgeadais maidir le buiséad an Aontais a bhunú agus a chur chun feidhme agus maidir le hairgeadas an Aontais a rialú.

               I gcás ina bhforchuirfidh an Coimisiún fíneáil, pionós eile nó smachtbhanna ach ina gcuirfear i gcoinne na fíneála, an phionóis eile nó an smachtbhanna os comhair chúirteanna an Aontais, féadfaidh a seolaithe an fhíneáil a íoc go sealadach nó ráthaíocht bainc a sholáthar lena gcumhdófar méid na fíneála agus an t‑ús is infheidhme maidir le híocaíocht iarchurtha, go dtí go dtabharfar an breithiúnas críochnaitheach. I gcás íocaíocht shealadach, cuirfidh an páirtí lena mbaineann an méid do shochar cuntais bhainc de chuid an Choimisiúin. Ó bhí 2009 ann, taisctear na fíneálacha a íoctar go sealadach leis an gCoimisiún i gciste tiomnaithe (BUFI) atá le hinfheistiú go díreach nó go hindíreach i mbannaí rialtais atá an‑urraithe chun a luach a chaomhnú i gcás inar cheart na méideanna sin a thabhairt ar ais don pháirtí lena mbaineann toisc go ndearna cúirteanna an Aontais an fhíneáil a chealú nó a laghdú.

               Sa rialú uaithi an 20 Eanáir 2021 i gcás C‑301/19 P, an Coimisiún v Printeos, agus an Chúirt ag gníomhú de bhun na hoibleagáide faoi Airteagal 266(1) CFAE maidir leis na bearta is gá a dhéanamh chun breithiúnas ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh a chomhlíonadh lena laghdaítear nó lena neamhnítear fíneáil iomaíochta arna híoc go sealadach ag gnóthas, chinn sí go bhfuil sé d’oibleagáid ar an gCoimisiún ús mainneachtana a íoc as an bhfíneáil a aisíocadh go déanach ón dáta a d’íoc an gnóthas an fhíneáil go sealadach go dtí dáta na haisíocaíochta.

               I gcomhthéacs a achomhairc i gcás C‑221/22 P, an Coimisiún v Deutsche Telekom, d’iarr an Coimisiún ar an gCúirt athbhreithniú a dhéanamh ar a breithiúnas in Printeos d’fhonn soiléiriú a dhéanamh ar na hoibleagáidí atá ar an gCoimisiún i gcás ina laghdófar nó ina neamhneofar fíneáil a íocadh go sealadach chun cúiteamh leordhóthanach a thabhairt do sheolaí fíneála as neamh-infhaighteacht na fíneála a íocadh le linn na tréimhse ina raibh sí faoi réir athbhreithniú breithiúnach.

               Mar sin féin, a fhad nár sholáthair an Chúirt Bhreithiúnais na soiléirithe a iarradh, tá ar an gCoimisiún dul i ngleic le héilimh úis gan fasach atá i bhfad níos mó ná an t‑ús a thuilltear ar na méideanna a íocadh go sealadach, agus ní mór teacht ar réiteach iomchuí i mbuiséad an Aontais ina leith. Gan dochar do thoradh an achomhairc i gcás C‑221/22 P, tá sé práinneach, dá bhrí sin, bearta reachtacha a mholadh chun leibhéal iomchuí cúitimh a áirithiú i gcás ina n‑aisíocfar fíneáil a íocadh go sealadach agus chun a áirithiú go mbeidh buiséad an Aontais in ann na riachtanais airgeadais a eascróidh as sin a chomhlíonadh. Chuige sin, tá gá le roinnt leasuithe spriocdhírithe ar Airteagal 48(2), Airteagal 99(4), Airteagal 107(2) agus Airteagal 108(1), (2) agus (4)

               De bhun phrionsabal ginearálta restitutio in integrum is infheidhme maidir le haisíoc fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí a fhorchuireann institiúidí an Aontais agus a íoctar go sealadach, agus a gcealaíonn nó a laghdaíonn Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh ina dhiaidh sin iad, ba cheart a shoiléiriú nár cheart toradh diúltach ar mhéid na bhfíneálacha, na bpionós eile nó na smachtbhannaí sin a bailíodh go sealadach a asbhaint den mhéid atá le haisíoc.

               Chun an laghdú ar an airgead atá ag an ngnóthas a chúiteamh ón dáta a d’íoc sé an fhíneáil go sealadach leis an gCoimisiún go dtí dáta na haisíocaíochta, moltar gur cheart an méid a aisíoctar a mhéadú le hús ar an ráta a chuireann an Banc Ceannais Eorpach i bhfeidhm maidir lena phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin agus aon phointe céatadáin go leith curtha leis mar chúiteamh leordhóthanach le haghaidh an ghnóthais i gcásanna den sórt sin, lena n‑eisiatar an gá atá le ráta úis eile a chur i bhfeidhm maidir leis an méid sin. Comhfhreagraíonn an ráta sin don ráta úis is infheidhme i ndáil leis an bhféichiúnaí i gcás ina roghnaíonn an féichiúnaí íocaíocht fíneála, pionós eile nó smachtbhanna a chur siar, agus foráiltear leis ráthaíocht airgeadais seachas íocaíocht.

               De mhaolú ar an riail ghinearálta nach mbeidh ioncam diúltach sa bhuiséad, ba cheart a shonrú gur cheart an t‑ús thuasluaite agus aon mhuirear eile atá dlite ar fhíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí a cealaíodh nó a laghdaíodh, lena n‑áirítear aon toradh diúltach a bhaineann leis na méideanna sin, a mheas mar ioncam diúltach i mbuiséad an Aontais, chun éifeacht mhíchuí ar thaobh an chaiteachais de bhuiséad an Aontais a sheachaint.

               Chun an brú iomarcach ar thaobh an chaiteachais de bhuiséad an Aontais a leigheas a luaithe is féidir, cuirtear an togra seo i láthair ar leithligh ón athbhreithniú a dhéanfar ar an Rialachán Airgeadais amach anseo.

               •
                     Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

               Tá an togra seo go hiomlán comhsheasmhach leis na rialacha ginearálta airgeadais atá ann faoi láthair agus tá sé d’aidhm aige brú iomarcach ar bhuiséad an Aontais a eascraíonn as cásdlí Printeos a sheachaint.

               2.
                     BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

               •
                     Bunús dlí

               Tá an togra bunaithe ar Airteagal 322(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (TFEU).

               •
                     Coimhdeacht (maidir le hinniúlacht neamheisiach)

               Baineann glacadh rialacha ginearálta airgeadais an Aontais le hinniúlacht eisiach an Aontais.

               •
                     Comhréireacht

               Tá sé d’aidhm ag an togra seo cúiteamh leordhóthanach a áirithiú i gcás ina n‑aisíocfar fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí a íocadh go sealadach agus a áirithiú go mbeidh an tAontas in ann na hoibleagáidí airgeadais a eascróidh as sin a chomhlíonadh. Níl rialacha sa togra nach mbeadh gá leo chun cuspóirí an Chonartha a bhaint amach.

               3.
                     TORTHAÍ Ó MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, Ó CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS Ó MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

               •
                     Comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara

               Níor reáchtáladh comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara maidir leis an leasú teoranta seo.

               •
                     Measúnú tionchair

               I gcomhréir leis an ráiteas ón gCoimisiún maidir le hathbhreithnithe a dhéanfar ar an Rialachán Airgeadais
                  2
                amach anseo, níl gá le measúnú tionchair. Soláthraítear leis an Rialachán Airgeadais na rialacha ginearálta agus an bosca uirlisí chun na cláir chaiteachais a chur chun feidhme. Dá bhrí sin, níl aon tionchar díreach eacnamaíoch, comhshaoil ná sóisialta a thagann as athbhreithnithe ar an reachtaíocht, a bhféadfaí anailís a dhéanamh orthu go héifeachtach i measúnú tionchair. Bíonn breisluach leis na measúnuithe tionchair nuair a dhéantar roghanna beartais maidir le cláir chaiteachais shonracha nach mór a bheith i gcomhréir leis an gcreat rialála atá le fáil sa Rialachán Airgeadais. Ina ionad sin, rinneadh meastóireacht ex ante ar an togra seo, go háirithe chun an bealach is iomchuí a shainaithint chun an cásdlí is déanaí a léiriú a mhéid a bhaineann leis na cuideachtaí lena mbaineann agus i dtéarmaí láimhseáil bhuiséadach na méideanna comhfhreagracha freisin.

               •
                     Oiriúnacht rialála agus simpliú

               Cé nach dtagann an leasú seo ar an Rialachán Airgeadais faoin gClár um Oiriúnacht agus Feidhmíocht Rialála (REFIT), cuireann sé leis an gclár oibre maidir le rialáil níos fearr. Freagraíonn an togra seo don ghá atá le féachaint arís ar na forálacha maidir le hús mainneachtana agus cúiteach, agus maidir le hioncam diúltach, i gcomhréir leis an gcásdlí a bhí ann le déanaí. Tá an cur chuige atá beartaithe go hiomlán i gcomhréir leis an gcreat le haghaidh creat rialacháin níos fearr agus iarrachtaí simplithe.

               •
                     Cearta bunúsacha

               Comhlíonann an togra Cairt um Chearta Bunúsacha an Aontais.

               4.
                     IMPLEACHTAÍ BUISÉADACHA

               Níl aon impleacht bhuiséadach ag an togra.

               5.
                     Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

               Mar a léirítear faoi roinn 4, níl impleachtaí ag an togra féin ar bhuiséad an Aontais. Soiléirítear leis an togra na huirlisí buiséadacha agus na nósanna imeachta buiséadacha chun aghaidh a thabhairt ar iarmhairtí bhreithiúnais Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh lena laghdaítear nó lena gcealaítear fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí a fhorchuir institiúid de chuid an Aontais ar dtús. Ní fhéadfaidh ach breithiúnais ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh na hoibleagáidí íocaíochta i leith tríú páirtithe a spreagadh.

               Airteagal 48(2) maidir le hioncam diúltach:
                     chun láimhseáil bhuiséadach iomchuí a áirithiú agus chun brú airgeadais míchuí ar thaobh an chaiteachais de bhuiséad an Aontais a sheachaint, ba cheart foráil a dhéanamh go n‑asbhainfear de thaobh an ioncaim de bhuiséad an Aontais (ioncam diúltach) ús, agus aon chúiteamh a bheidh dlite i gcás ina gcealófar fíneáil, pionós eile nó smachtbhanna nó i gcás ina laghdófar an méid, lena n‑áirítear aon toradh diúltach a bhaineann le fíneálacha den sórt sin. Is éard a bheadh ann maolú teoranta a mbeadh údar cuí leis ar an riail ghinearálta faoi Airteagal 48(1) nach mbeidh ioncam diúltach sa bhuiséad.

               Airteagal 99(4) maidir le hús mainneachtana: an ráta a chuireann an Banc Ceannais Eorpach i bhfeidhm maidir lena phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin agus aon phointe céatadáin go leith curtha leis i gcás ina soláthraíonn féichiúnaí fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí ráthaíocht airgeadais a nglacann an t‑oifigeach cuntasaíochta leis in ionad íocaíochta, ba cheart a shoiléiriú go n‑eisiatar ón bhforáil seo é toisc nach mbaineann sé le hús mainneachtana. Ba cheart an tagairt don ráta sin a aistriú go hAirteagal 108(1).

               Airteagal 107(2) maidir le cuimsiú i mbuiséad an Aontais: Chun sreabhadh airgid leordhóthanach a áirithiú chun tríú páirtithe a chúiteamh as an laghdú ar an airgead atá acu, ba cheart a shonrú go bhféadfar na méideanna a gheofar trí fhíneálacha, trí phionóis eile nó trí smachtbhannaí agus aon ús fabhraithe nó aon ioncam eile a ghinfidh siad a iontráil sa bhuiséad faoi dheireadh na bliana airgeadais ina dhiaidh sin.

               Airteagal 108(1), (2) agus (4) maidir le fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí arna bhforchur ag institiúidí an Aontais a ghnóthú:

               Mar a mhínítear thuas, i gcás ráthaíocht airgeadais, an ráta úis a chuireann an Banc Ceannais Eorpach i bhfeidhm maidir lena phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin, agus aon phointe céatadáin go leith curtha leis mar a léirítear faoi láthair in Airteagal 99(4)(a), ba cheart é a chur in ionad na tagartha d’Airteagal 99(4) sa chéad mhír.

               In Airteagal 108(2), ba cheart tagairt do bhainistíocht fhónta airgeadais a chur in ionad na tagartha do dhíriú ar bhrabúis dhearfacha. Agus é á chur san áireamh go bhféadfadh toradh diúltach ar infheistíochtaí a bheith ann, níor cheart toradh dearfach ionchasach a bheith d’aidhm ag an gCoimisiún, más rud é go gcaithfear leibhéal ró-ard riosca infheistíochta a ghlacadh. Dá bhrí sin, i gcomhréir le prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais, ba cheart a shonrú gur cheart don Choimisiún tús áite a thabhairt don aidhm maidir le slándáil agus leachtacht an airgid agus infheistíocht á déanamh acu i sócmhainní airgeadais.

               De bhun phrionsabal ginearálta restitutio in integrum is infheidhme maidir le haisíoc fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí a íoctar go sealadach nuair a neamhníonn nó nuair a laghdaíonn Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh ina dhiaidh sin iad, ba cheart a shoiléiriú nár cheart toradh diúltach ar mhéid na bhfíneálacha, na bpionós eile nó na smachtbhannaí a bailíodh go sealadach a asbhaint den mhéid atá le haisíoc. Dá bhrí sin, ba cheart an dara fomhír d’Airteagal 108(4) a scriosadh. Chun an laghdú ar an airgead a chúiteamh, ba cheart an méid a aisíoctar a mhéadú le hús ar an ráta a chuireann an Banc Ceannais Eorpach i bhfeidhm maidir lena phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin agus aon phointe céatadáin go leith curtha leis, de réir analaí leis an ráta úis atá ag féichiúnaí i gcás ina gcuirtear siar íocaíocht fíneála, pionóis eile nó smachtbhanna atá cumhdaithe ag ráthaíocht airgeadais.

               2022/0125 (COD)

               Togra le haghaidh

               RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

               lena leasaítear Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais

               TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

               Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 322(1) de,

               Ag féachaint don Chonradh ag bunú an Chomhphobail Eorpaigh do Fhuinneamh Adamhach, agus go háirithe Airteagal 106a de,

               Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

               Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

               Ag féachaint don tuairim ón gCúirt Iniúchóirí
                  3
               ,

               Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach
                  4
               ,

               De bharr an mhéid seo a leanas:

               (1)Sa bhreithiúnas uaithi an 20 Eanáir 2021 i gcás C-301/19 P
                  5
               , an Coimisiún v Printeos, ar bhonn na hoibleagáide maidir leis na bearta is gá a dhéanamh chun breithiúnais ó Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh a chomhlíonadh lena laghdaítear nó lena neamhnítear fíneáil iomaíochta arna híoc go sealadach ag gnóthas faoi Airteagal 266(1) CFAE, chinn an Chúirt go raibh sé d’oibleagáid ar an gCoimisiún ús mainneachtana a íoc as an bhfíneáil a aisíocadh go déanach ón dáta a d’íoc an gnóthas an fhíneáil go sealadach leis an gCoimisiún go dtí dáta na haisíocaíochta.

               (2)Mar thoradh ar an gcásdlí sin a bhí ann le déanaí, tá éilimh úis gan fasach ann, atá i bhfad níos mó ná an t‑ús a thuilltear ar na méideanna a íocadh go sealadach, agus ní mór teacht ar réiteach iomchuí i mbuiséad an Aontais ina leith. Chun leibhéal iomchuí cúitimh a áirithiú i gcás ina n‑aisíocfar fíneáil a íocadh go sealadach agus chun a áirithiú go mbeidh buiséad an Aontais in ann na riachtanais airgeadais a eascróidh as sin a chomhlíonadh, tá sé práinneach roinnt leasuithe spriocdhírithe a dhéanamh ar an Rialachán Airgeadais.

               (3)Go háirithe, is gá maolú a chur san áireamh ar an riail ghinearálta a leagtar amach in Airteagal 48(1) de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
                  6
               , lena bhforáiltear nach mbeidh ioncam diúltach sa bhuiséad. Leis an maolú sin, ba cheart go gceadófaí aon ús nó aon mhuirear eile atá dlite ar mhéideanna na bhfíneálacha, na bpionós eile nó na smachtbhannaí a cealaíodh nó a laghdaíodh, lena n‑áirítear aon toradh diúltach a bhaineann leis na méideanna sin, a asbhaint d’ioncam bhuiséad ginearálta an Aontais.

               (4)Chun an prionsabal ginearálta i dtaca le hathbhunú chuig an mbail a bhí ann roimhe sin (restitutio in integrum) is infheidhme maidir le fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí a fhorchuireann institiúidí an Aontais agus a gcealaíonn nó a laghdaíonn an Chúirt Bhreithiúnais ina dhiaidh sin iad, is gá foráil a dhéanamh nach ndéanfar aon toradh diúltach ar mhéid na bhfíneálacha, na bpionós eile nó na smachtbhannaí arna mbailiú go sealadach ag institiúidí an Aontais a asbhaint den mhéid atá le haisíoc. Dá bhrí sin, is iomchuí an fhoráil ábhartha in Airteagal 108(4) de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 a scriosadh.

               (5)Chun an laghdú ar an airgead atá ag an ngnóthas a chúiteamh ón dáta a d’íoc sé an fhíneáil go sealadach leis an gCoimisiún go dtí dáta na haisíocaíochta, ba cheart an méid a aisíoctar a mhéadú le hús ar an ráta a chuireann an Banc Ceannais Eorpach i bhfeidhm maidir lena phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin agus aon phointe céatadáin go leith curtha leis mar chúiteamh leordhóthanach le haghaidh an ghnóthais i gcásanna den sórt sin, lena n‑eisiatar an gá atá le ráta úis eile a chur i bhfeidhm maidir leis an méid sin. Thairis sin, comhfhreagraíonn an ráta sin don ráta úis is infheidhme i ndáil leis an bhféichiúnaí i gcás ina roghnaíonn an féichiúnaí íocaíocht fíneála, pionós eile nó smachtbhanna a chur siar, agus foráiltear leis ráthaíocht airgeadais seachas íocaíocht. Is iomchuí freisin a shoiléiriú nach ús mainneachtana ar íocaíocht dhéanach é an ráta úis is infheidhme maidir leis an bhféichiúnaí i gcás ina roghnaíonn an féichiúnaí íocaíocht na fíneála, an phionóis eile nó an smachtbhanna a chur siar, agus i gcás ina soláthraíonn siad ráthaíocht airgeadais seachas íocaíocht, trí leasú a dhéanamh ar Airteagal 99(4) agus Airteagal 108(1) de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046.

               (6)Chun sreabhadh airgid leordhóthanach a áirithiú chun na tríú páirtithe lena mbaineann a chúiteamh as an laghdú ar an airgead atá acu dá dtagraítear in Airteagal 108(4) de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046, is gá foráil a dhéanamh maidir leis na méideanna a gheofar trí fhíneálacha, trí phionóis eile nó trí smachtbhannaí agus aon ús fabhraithe nó aon ioncam eile a ghinfidh siad a iontráil sa bhuiséad faoi dheireadh na bliana airgeadais ina dhiaidh sin.

               (7)Agus é á chur san áireamh go bhféadfadh toradh diúltach ar infheistíochtaí a bheith ann, níor cheart toradh dearfach ionchasach a bheith d’aidhm ag an gCoimisiún, más rud é go gcaithfear leibhéal díréireach ard riosca infheistíochta a ghlacadh. Ba cheart cead a bheith ag an gCoimisiún infheistíocht a dhéanamh i sócmhainní airgeadais, agus tús áite á thabhairt don aidhm maidir le slándáil agus leachtacht na méideanna a íocadh go sealadach mar fhíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí i gcomhréir le prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais.

               (8)Mar gheall ar an ngéarghá atá ann aghaidh a thabhairt ar thionchar buiséadach an chásdlí is déanaí, ba cheart don Rialachán seo teacht i bhfeidhm an lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

               (9)Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 a leasú dá réir sin,

               TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

               Airteagal 1

               Leasaítear Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 mar a leanas:

               (1)Leasaítear Airteagal 48 mar a leanas:

               (a)cuirtear an méid seo a leanas in ionad mhír 1:

               ‘1. Ní bheidh ioncam diúltach sa bhuiséad.’;

               (b)cuirtear an mhír 1a seo a leanas isteach:

               ‘1a. De mhaolú ar mhír 1, asbhainfear an méid seo a leanas d’ioncam an bhuiséid:

               (a) iomlán na n‑aisíocaíochtaí diúltacha taiscí;

               (b) i gcás ina ndéanfaidh Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh méideanna na bhfíneálacha, na bpionós eile nó na smachtbhannaí faoi CFAE nó faoi Chonradh Euratom dá dtagraítear in Airteagal 108(1) a chealú nó a laghdú, aon ús nó aon mhuirear eile atá dlite do na páirtithe lena mbaineann, lena n‑áirítear aon toradh diúltach a bhaineann leis na méideanna sin.’.

               (2)in Airteagal 99(4), cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

               ‘I gcás fíneálacha, pionóis eile nó smachtbhannaí, is é an ráta úis a bheidh ann le haghaidh méideanna is infhaighte nach mbeidh íoctha nó nach mbeidh cumhdaithe ag ráthaíocht airgeadais is inghlactha ag oifigeach cuntasaíochta an Choimisiúin laistigh den sprioc-am a leagtar síos sa chinneadh ó institiúid de chuid an Aontais lena bhforchuirtear fíneáil, pionóis eile nó smachtbhanna, is é a bheidh ann an ráta úis a mbeidh an Banc Ceannas Eorpach á chur i bhfeidhm maidir lena phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin, mar a bheidh foilsithe i sraith C d’Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh, an ráta a bheidh i bhfeidhm ar an gcéad lá féilire den mhí sin, ó dháta íoctha an mhéid sin agus trí phointe céatadáin go leith curtha leis.’;

               (3)in Airteagal 107(2), cuirtear an dara fomhír seo a leanas isteach:

               ‘Chun Airteagal 48(1a), pointe (b) a chur i bhfeidhm, féadfar na méideanna is gá dá dtagraítear i mír 1 a iontráil sa bhuiséad faoi dheireadh na bliana airgeadais ina dhiaidh sin.’;

               (4)Leasaítear Airteagal 108 mar a leanas:

               (a)cuirtear an méid a leanas in ionad mhíreanna 1 agus 2:

               ‘1.
                     I gcás ina dtabharfar caingean os comhair Chúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh i gcoinne cinneadh ó institiúid de chuid an Aontais lenar forchuireadh fíneáil, pionós eile nó smachtbhanna faoi CFAE nó faoi Chonradh Euratom agus go dtí go mbeidh na leigheasanna dlíthiúla uile ídithe, déanfaidh an féichiúnaí na méideanna lena mbaineann a íoc go sealadach isteach sa chuntas bainc a d’ainmnigh oifigeach cuntasaíochta an Choimisiúin nó ráthaíocht airgeadais a thabhairt a bheidh inghlactha ag oifig cuntasaíochta an Choimisiúin. Beidh an ráthaíocht sin neamhspleách ar an oibleagáid fíneáil, pionóis eile nó smachtbhanna a íoc agus beidh sí in-fhorfheidhmithe nuair a iarrfar é. Cumhdófar léi an t‑éileamh i leith na príomhshuime agus an úis a íocfaidh an féichiúnaí sa chás dá dtagraítear i bpointe (b) de mhír 3 ar an ráta a chuireann an Banc Ceannais Eorpach i bhfeidhm ar a phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin, mar a bheidh foilsithe i sraith C d’Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh, an ráta a bheidh i bhfeidhm ar an gcéad lá féilire den mhí ina nglacfar an cinneadh lena bhforchuirfear fíneáil, pionós eile nó smachtbhanna, agus aon phointe céatadáin go leith curtha leis, ón dáta a leagtar síos sa chinneadh ó institiúid an Aontais lena bhforchuirtear fíneáil, pionós eile nó smachtbhanna.;

               2.
                     Féadfaidh an Coimisiún na méideanna a bailíodh go sealadach a infheistiú i sócmhainní airgeadais, agus tús áite á thabhairt don aidhm maidir le slándáil agus leachtacht an airgid sin i gcomhréir le prionsabal na bainistíochta fónta airgeadais.’;

               (b)leasaítear mír 4 mar seo a leanas:

               (i) cuirtear an méid seo a leanas in ionad na chéad fhomhíre:

               ‘4. Nuair a bheidh na leigheasanna dlíthiúla uile ídithe agus i gcás inar cealaíodh an fhíneáil, an pionós eile nó an smachtbhanna, nó inar laghdaíodh an méid, déanfar ceann de na bearta seo a leanas:

               (a)
                     aisíocfar na méideanna a bailíodh go sealadach nó, i gcás laghdú, an chuid ábhartha den tsuim sin, leis an tríú páirtí lena mbaineann;

               (b)
                     i gcás inar taisceadh ráthaíocht airgeadais, scaoilfear í dá réir.

               Déanfar an méid nó an chuid ábhartha de dá dtagraítear i bpointe (a) den chéad fhomhír a mhéadú le hús ar an ráta a chuir an Banc Ceannais Eorpach i bhfeidhm maidir lena phríomhoibríochtaí athmhaoiniúcháin, mar a bheidh foilsithe i sraith C d’Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh, an ráta a bheidh i bhfeidhm ar an gcéad lá féilire den mhí ina nglactar an cinneadh lena bhforchuirtear fíneáil, pionós eile nó smachtbhanna, agus aon phointe céatadáin go leith curtha leis.’

                  (ii) scriostar an dara fomhír.

               Airteagal 2

               Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

               Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

               Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

                  Thar ceann Pharlaimint na hEorpa
                        Thar ceann na Comhairle

                  An tUachtarán
                        An tUachtarán

                     (1)

                        Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Iúil 2018 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais, lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1296/2013, (AE) Uimh. 1301/2013, (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) Uimh. 1304/2013, (AE) Uimh. 1309/2013, (AE) Uimh. 1316/2013, (AE) Uimh. 223/2014, (AE) Uimh. 283/2014, agus Cinneadh Uimh. 541/2014/AE agus lena n‑aisghairtear Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 966/2012. (IO L 193, 30.7.2018, lch. 1.)

                     (2)

                        2018/C 267 I/01.

                     (3)

                        Tuairim Uimh. XXX an XXX (IO C , , lch. ).

                     (4)

                        Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa an XXX agus Cinneadh ón gComhairle an XXX.

                     (5)

                        Breithiúnas ón gCúirt Bhreithiúnais an 20 Eanáir 2021, an Coimisiún Eorpach v Printeos, SA, C-301/19 P, ECLI:EU:C:2021:39.

                     (6)

                        Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Iúil 2018 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais, lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1296/2013, (AE) Uimh. 1301/2013, (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) Uimh. 1304/2013, (AE) Uimh. 1309/2013, (AE) Uimh. 1316/2013, (AE) Uimh. 223/2014, (AE) Uimh. 283/2014, agus Cinneadh Uimh. 541/2014/AE agus lena n‑aisghairtear Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 966/2012, (IO L 193, 30.7.2018, lch. 1).


               AN COIMISIÚN EORPACH
            An Bhruiséil,27.4.2022
            COM(2022) 195 final
            2022/0138(COD)

            Togra le haghaidh
            RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE
            maidir le léirscaoileadh trádála sealadach lena bhforlíontar na lamháltais trádála is infheidhme i dtaca le táirgí na hÚcráine faoin gComhaontú Comhlachais idir an tAontas agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus a gcuid Ballstát, de pháirt, agus an Úcráin, den pháirt eile

               MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

               1.COMHTHÉACS AN TOGRA

               •Forais agus cuspóirí an togra

                  Ó bhí 24 Feabhra 2022 ann, tá ionsaí míleata na Rúise ar an Úcráin, ionsaí gan chúis gan údar, tar éis tionchar diúltach ollmhór a imirt ar chumas na hÚcráine trádáil a dhéanamh leis an gcuid eile den domhan, mar gheall ar na hiarmhairtí tromchúiseacha do shaol na ndaoine, an gá díriú ar chosaint na críche, an líon mór daoine atá easáitithe agus ina theannta sin mar gheall ar scriosadh na hacmhainneachta táirgeachta agus toisc nach bhfuil fáil ar chuid mhaith de na modhanna iompair ó tharla an rochtain ar an Muir Dhubh a bheith dúnta. Sa chomhthéacs deacair sin, d’iarr an Úcráin ar an Aontas na coinníollacha a éascú a mhéid is féidir chun cur ar chumas na tíre a seasamh trádála leis an gcuid eile den domhan a choinneáil agus a caidreamh trádála leis an Aontas a dhoimhniú a thuilleadh. Ar na bearta chuige sin, áirítear lóistíocht thar tír a éascú agus leibhéal an léirscaoilte margaidh a mhéadú. Chuirfeadh na bearta sin le solúbthacht agus cinnteacht do tháirgeoirí na hÚcráine.

                  Dá bhrí sin, tá an Coimisiún ag moladh Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena dtabharfar isteach bearta léirscaoilte trádála i bhfoirm na dtrí bheart seo a leanas, ar bearta iad ar cheart feidhm a bheith acu ar feadh tréimhse bliana:

               –Na taraifí uile atá fós le híoc a chur ar fionraí go sealadach faoi Theideal IV den Chomhaontú Comhlachais idir an tAontas Eorpach agus an Úcráin (dá ngairtear ‘an Comhaontú Comhlachais’ anseo feasta)
                  1
                lena mbunaítear limistéar saorthrádála domhain cuimsitheach (DCFTA). Baineann sé sin le trí chatagóir táirgí:

               ·táirgí tionsclaíocha a bhfuil deireadh le cur de réir a chéile ar na dleachtanna orthu faoi dheireadh 2022;

               ·torthaí agus glasraí faoi réir chóras an phraghais iontrála;

               ·táirgí talmhaíochta agus táirgí talmhaíochta próiseáilte atá faoi réir taraif‑chuótaí.

               –Gan dleachtanna frithdhumpála ar allmhairí de thionscnamh na hÚcráine a bhailiú go sealadach ó dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo; agus

               –Cur i bhfeidhm na gcomhrialacha maidir le hallmhairí (coimirce)
                  2
                a chur ar fionraí go sealadach i ndáil le hallmhairí de thionscnamh na hÚcráine.

                  Beidh na bearta sealadacha agus eisceachtúla sin ina gcuidiú chun tacú leis na sreabha trádála atá ann cheana ón Úcráin go dtí an tAontas agus iad a chothú. Tá sé sin ag teacht le ceann de phríomhchuspóirí an Chomhaontaithe Chomhlachais, is é sin coinníollacha a bhunú do chaidreamh feabhsaithe eacnamaíoch agus trádála as a dtiocfaidh comhtháthú na hÚcráine de réir a chéile i Margadh Inmheánach an Aontais Eorpaigh.

                  Na bearta léirscaoilte trádála dá bhforáiltear faoin togra seo le haghaidh Rialacháin, déantar iad agus an gealltanas in Airteagal 2 den Chomhaontú Comhlachais á urramú, Airteagal ina gcuimsítear mar ghné bhunriachtanach den Chomhaontú urraim do phrionsabail na ceannasachta agus na sláine críche, do dosháraitheacht teorainneacha agus don neamhspleáchas a chur chun cinn. Ar an gcaoi chéanna, bheadh na bearta léirscaoilte trádála faoi choinníoll go n‑urramófaí na bunphrionsabail chéanna atá leagtha amach in Airteagal 2, lena n‑áirítear iad siúd lena bhforáiltear gur bunghnéithe den Chomhaontú sin iad prionsabail an daonlathais, cearta an duine agus saoirsí bunúsacha a urramú agus prionsabal an smachta reachta a urramú.

                  Ina theannta sin, tá sé d’aidhm ag na bearta léirscaoilte trádála atá sa togra seo a áirithiú, i gcomhréir le hAirteagal 207(1) CFAE, go stiúrfar comhbheartas tráchtála an Aontais i gcomhthéacs phrionsabail agus chuspóirí ghníomhaíocht sheachtrach an Aontais a leagtar amach in Airteagal 21 CAE.

                  Beidh feidhm ag na gnáthnósanna imeachta coimirce.

               •Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

                  Bheadh na bearta léirscaoilte trádála sin comhsheasmhach le cur chun feidhme an Chomhaontaithe Comhlachais agus go háirithe le Teideal IV lena mbunaítear DCFTA, rud lena bhforáiltear go mbunóidh na Páirtithe limistéar saorthrádála de réir a chéile thar idirthréimhse nach mó ná 10 mbliana ó theacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe sin.

                  Ina theannta sin, d’iarr an Úcráin in 2021 go ndéanfaí an t‑athbhreithniú faoi Airteagal 29(4) den Chomhaontú a ghníomhachtú d’fhonn féachaint ar dhlús a chur leis an raon feidhme maidir le deireadh a chur le dleachtanna custaim idir an Úcráin agus an tAontas agus an raon feidhme sin a leathnú.

               •Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

                  Cháin an tAontas Eorpach go láidir ionsaí na Rúise ar an Úcráin agus tá céimeanna nach bhfacthas riamh roimhe seo déanta aige chun tacú leis an tír sa chomhthéacs eisceachtúil sin, idir chúnamh airgeadais, lena n‑áirítear cúnamh macra‑airgeadais éigeandála, agus soláthar trealaimh mhíleata. Dá bhrí sin, chomhlíonfadh an Rialachán atá beartaithe oibleagáid an Aontais faoi Airteagal 21(3) CAE chun comhsheasmhacht a áirithiú idir réimsí éagsúla a ghníomhaíochta seachtraí, mar aon le hAirteagal 207(1) CFAE lena bhforáiltear go ndéanfar an comhbheartas tráchtála i gcomhthéacs phrionsabail agus chuspóirí ghníomhaíochtaí seachtracha an Aontais.

               2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

               •Bunús dlí

               Is é Airteagal 207(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh bunús dlí an togra.

               •Coimhdeacht (i gcás inniúlacht neamheisiach)

               Sainítear an comhbheartas tráchtála mar inniúlacht eisiach de chuid an Aontais, i gcomhréir le hAirteagal 3(1)(e) CFAE. Dá bhrí sin, níl feidhm ag prionsabal na coimhdeachta.

               •Comhréireacht

               Tá an togra seo riachtanach chun an comhbheartas tráchtála a chur chun feidhme agus chun an cuspóir a bhaint amach maidir le tacaíocht eacnamaíoch a thabhairt don Úcráin faoi na deacrachtaí atá aici faoi láthair, i réimse na trádála leis an Aontas freisin.

               •An rogha ionstraime

               Tá an togra seo i gcomhréir le hAirteagal 207(2) CFAE, lena bhforáiltear maidir le bearta comhbheartais tráchtála.

               3.TORTHAÍ AR MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, AR CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS AR MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

               •Meastóireachtaí ex post/seiceálacha oiriúnachta ar an reachtaíocht atá ann cheana

                  Neamhbhainteach.

               •Comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara

                  Neamhbhainteach.

               •Bailiú agus úsáid saineolais

                  Neamhbhainteach.

               •Measúnú tionchair

               I bhfianaise na staide éigeandála san Úcráin, is den tábhacht an Rialachán a theacht i bhfeidhm a luaithe agus is féidir. Dá bhrí sin, ní dhearnadh aon mheasúnú tionchair le haghaidh an bhirt atá i gceist. Mar sin féin, bhí forálacha trádála agus forálacha maidir le cúrsaí trádála sa Chomhaontú Comhlachais faoi réir measúnú tionchair inbhuanaitheachta a choimisiúnaigh Ard‑Stiúrthóireacht na Trádála in 2007 agus cuireadh an measúnú sin san áireamh sa phróiseas caibidlíochta DCFTA. Deimhníodh sa staidéar sin gur dea‑thionchar eacnamaíoch an tionchar a d’imreofaí ar an Aontas Eorpach agus ar an Úcráin araon ach na forálacha sin maidir le trádáil agus cúrsaí trádála a chur chun feidhme.

               •Oiriúnacht rialála agus simpliú

                  Ní chuireann an beart seo le hualach rialála cuideachtaí.

               •Cearta bunúsacha

                  Chomhlíonfadh na bearta sin na bunphrionsabail chéanna agus a chomhlíonann na bearta sin a chumhdaítear sa Chomhaontú Comhlachais idir an tAontas Eorpach agus an Úcráin. Go háirithe, foráiltear le hAirteagal 2 den Chomhaontú Comhlachais leis an Úcráin gur bunghnéithe den Chomhaontú sin urraim do phrionsabail an daonlathais, do chearta an duine agus na bunsaoirsí agus do phrionsabal an smachta reachta.

                  Bheadh na bearta léirscaoilte trádála i gcomhréir freisin leis an gCairt Eorpach um Chearta Bunúsacha.

               4.IMPLEACHTAÍ BUISÉADACHA

                  De réir meastachán a rinneadh de réir leibhéal na n‑allmhairí ón Úcráin in 2021, caillfidh an tAontas Eorpach ioncam custaim ar lú é ná EUR 31 mhilliún in aghaidh na bliana. Ina theannta sin, meastar go mbeidh EUR 34,6 milliún i gceist le cailliúint na ndleachtanna frithdhumpála. Is rídhócha go mbeidh an figiúr sin i bhfad níos ísle toisc go bhfuil tionchar ag an gcoinbhleacht ar leibhéal na n‑allmhairí ón Úcráin. Dá bhrí sin, is beag tionchar a bheidh aige sin ar acmhainní dílse an Aontais.

               5.EILIMINTÍ EILE

               •Pleananna cur chun feidhme, agus socruithe faireacháin, meastóireachta agus tuairiscithe

                  Tá tuairisc ar líne ar éabhlóid na trádála déthaobhaí idir an tAontas agus an Úcráin le fáil ar shuíomhanna gréasáin atá ag an gCoimisiún Eorpach chuige sin.

               •Doiciméid mhíniúcháin (i gcás treoracha)

                  Neamhbhainteach.

               •Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

                  I bhfianaise na staide éigeandála san Úcráin, is é is aidhm don bheart na sreafaí trádála a bhaineann leis na hallmhairí uile ón Úcráin a mhéadú trí na taraifí uile atá fós le híoc agus na dleachtanna allmhairiúcháin uile a chuirtear i bhfeidhm ar tháirgí na hÚcráine a chur ar fionraí. Dheonófaí na bearta léirscaoilte trádála i bhfoirm deireadh iomlán a chur le dleachtanna allmhairiúcháin ar gach táirge.

               2022/0138 (COD)

               Togra le haghaidh

               RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

               maidir le léirscaoileadh trádála sealadach lena bhforlíontar na lamháltais trádála is infheidhme i dtaca le táirgí na hÚcráine faoin gComhaontú Comhlachais idir an tAontas agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus a gcuid Ballstát, de pháirt, agus an Úcráin, den pháirt eile

               TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

               Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 207(2) de,

               Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

               Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

               Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach
                  3
               ,

               De bharr an mhéid seo a leanas:

               (1)Tá an Comhaontú Comhlachais idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus a gcuid Ballstát, de pháirt, agus an Úcráin, den pháirt eile
                  4
               , (an ‘Comhaontú Comhlachais’), ina bhonn leis an ngaol idir an tAontas agus an Úcráin. Ón 1 Eanáir 2016
                  5
               , bhí feidhm shealadach ag Teideal IV den Chomhaontú Comhlachais, ar teideal é a bhaineann le trádáil agus le cúrsaí trádála, agus tá feidhm iomlán aige ón 1 Meán Fómhair 2017 ar aghaidh tar éis do na Ballstáit uile é a dhaingniú.

               (2)Cuirtear in iúl sa Chomhaontú Comhlachais gur mian leis na Páirtithe an caidreamh a neartú agus a leathnú ar bhealach uaillmhianach agus nuálach, comhtháthú eacnamaíoch a éascú agus a bhaint amach de réir a chéile, agus é sin a dhéanamh i gcomhréir leis na cearta agus leis na hoibleagáidí is toradh ar bhallraíocht na bPáirtithe san Eagraíocht Dhomhanda Trádála.

               (3)Le hAirteagal 2 den Chomhaontú Comhlachais, bunaítear, i measc nithe eile, urraim do phrionsabail an daonlathais, do chearta an duine agus do shaoirsí bunúsacha chomh maith le meas ar phrionsabail na ceannasachta agus na sláine críche, dosháraitheacht teorainneacha agus neamhspleáchas a chur chun cinn mar bhunghnéithe den Chomhaontú.

               (4)Foráiltear le hAirteagal 25 den Chomhaontú Comhlachais go mbunófar limistéar saorthrádála de réir a chéile idir na Páirtithe i gcomhréir le hAirteagal XXIV den Chomhaontú Ginearálta um Tharaifí agus Trádáil (CGTT) 1994. Chuige sin, foráiltear le hAirteagal 29 den Chomhaontú Comhlachais go gcuirfear deireadh de réir a chéile le dleachtanna custaim i gcomhréir leis na sceidil a áirítear sa Chomhaontú Comhlachais agus foráiltear maidir leis an díothú sin a luathú agus a leathnú. Foráiltear le hAirteagal 48 den Chomhaontú Comhlachais go ndéanfar leas an phobail a bhreithniú sula gcuirfear bearta frithdhumpála i bhfeidhm idir na Páirtithe.

               (5)Ó bhí 24 Feabhra 2022 ann, tá ionsaí míleata na Rúise ar an Úcráin, ionsaí gan chúis gan údar, tar éis tionchar diúltach ollmhór a imirt ar chumas na hÚcráine trádáil a dhéanamh leis an gcuid eile den domhan, agus tá sin amhlaidh freisin i ngeall ar scriosadh na hacmhainneachta táirgeachta agus toisc nach bhfuil fáil ar chuid mhaith de na modhanna iompair ó tharla an rochtain ar an Muir Dhubh a bheith dúnta. Chun tionchar diúltach eacnamaíoch an ionsaithe a mhaolú, tá gá le dlús a chur le forbairt caidrimh eacnamaíoch níos dlúithe idir an tAontas agus an Úcráin chun tacaíocht a thabhairt go tapa d’údaráis na hÚcráine agus do mhuintir na hÚcráine sna himthosca eisceachtúla sin. Is iomchuí agus is gá, dá bhrí sin, sreabha trádála a spreagadh agus lamháltais a dheonú i bhfoirm bearta léirscaoilte trádála le haghaidh gach táirge i gcomhréir leis an luathú atá á dhéanamh ó thaobh deireadh a chur le dleachtanna custaim ar thrádáil idir an tAontas agus an Úcráin.

               (6)I gcomhréir le hAirteagal 21(3) den Chonradh ar an Aontas Eorpach, áiritheoidh an tAontas comhchuibheas idir réimsí éagsúla dá ghníomhaíochta seachtraí. De bhun Airteagal 207(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, stiúrfar an comhbheartas tráchtála i gcomhthéacs phrionsabail agus chuspóirí ghníomhaíocht sheachtrach an Aontais.

               (7)Ba cheart gur mar seo a leanas a bheadh na bearta léirscaoilte trádála a bhunaítear leis an Rialachán seo: (i) dleachtanna allmhairiúcháin (‘dleachtanna custaim tosaíochta’) a bhaint go hiomlán de tháirgí tionsclaíocha a allmhairítear ón Úcráin; (ii) cur i bhfeidhm Chóras an Phraghais Iontrála maidir le torthaí agus glasraí a chur ar fionraí; (iii) na taraif‑chuótaí nialais a chur ar fionraí agus dleachtanna allmhairiúcháin a bhaint go hiomlán; (iv) de mhaolú ar Airteagal 14(1), fomhír 1, de Rialachán (AE) 2016/1036 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
                  6
               , dleachtanna frithdhumpála ar allmhairí de thionscnamh na hÚcráine arna ndéanamh le linn chur i bhfeidhm an Rialacháin, níor cheart iad a bhailiú tráth ar bith, lena n‑áirítear tar éis don Rialachán seo dul in éag; agus (v) cur i bhfeidhm Rialachán (AE) 2015/478 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
                  7
                a chur ar fionraí go sealadach. Trí na bearta sin, cuirfidh an tAontas tacaíocht iomchuí eacnamaíoch agus airgeadais ar fáil ar bhonn sealadach chun leasa na hÚcráine agus na n‑oibreoirí eacnamaíocha lena mbaineann.

               (8)Chun calaois a chosc, na socruithe fabhracha a bhunaítear leis an Rialachán seo, ba cheart iad a bheith faoi réir an choinníll go mbeidh na coinníollacha ábhartha uile chun socair a fháil faoin gComhaontú Comhlachais comhlíonta ag an Úcráin, lena n‑áirítear na rialacha maidir le tionscnamh na dtáirgí lena mbaineann agus na nósanna imeachta a bhaineann leis sin, agus ina theannta sin, ba cheart iad a bheith faoi réir dhlúthchomhair na hÚcráine leis an Aontas ó thaobh riaracháin de, mar a fhoráiltear sa Chomhaontú sin.

               (9)Ba cheart don Úcráin staonadh ó aon dleacht nó muirear nua a mbeadh a choibhéis d’éifeacht acu agus ó aon srian cainníochtúil nó beart nua a mbeadh a choibhéis d’éifeacht acu a thabhairt isteach, sin nó ó mhéadú a dhéanamh ar dhleachtanna nó ar mhuirir atá ann cheana nó ó aon srian eile ar thrádáil leis an Aontas a thabhairt isteach, ach amháin má tá údar soiléir leis sin i gcomhthéacs an chogaidh. I gcás nach gcomhlíonann Úcráin aon cheann de na coinníollacha sin, ba cheart a chumhachtú don Choimisiún na socruithe fabhracha uile a bunaíodh leis an Rialachán seo, nó cuid díobh, a chur ar fionraí ar bhonn sealadach.

               (10)Foráiltear le hAirteagal 2 den Chomhaontú Comhlachais gur bunghnéithe den chaidreamh leis an Úcráin iad, i measc nithe eile, prionsabail an daonlathais, cearta an duine agus saoirsí bunúsacha a urramú chomh maith le dul i ngleic le hairm ollscriosta, ábhair ghaolmhara agus modhanna seachadta na n‑arm sin. Ina theannta sin, tagraítear in Airteagal 3 den Chomhaontú Comhlachais don smacht reachta, don dea‑rialachas, don chomhrac i gcoinne na héillitheachta agus do chineálacha éagsúla coireachta eagraithe trasnáisiúnta agus sceimhlitheoireachta, agus do chur chun cinn na forbartha inbhuanaithe agus an iltaobhachais éifeachtaigh, ar rudaí iad atá ríthábhachtach ó thaobh an caidreamh idir na Páirtithe a fheabhsú. Is iomchuí an fhéidearthacht a thabhairt isteach na socruithe fabhracha dá bhforáiltear leis an Rialachán seo a chur ar fionraí go sealadach mura n‑urramaíonn Úcráin prionsabail ghinearálta an Chomhaontaithe Comhlachais, rud a rinneadh i gcomhaontuithe comhlachais eile arna dtabhairt i gcrích ag an Aontas.

               (11)Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir le cur chun feidhme an Rialacháin seo, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a thabhairt don Choimisiún lena gcuirtear ar a chumas dó na socruithe fabhracha dá dtagraítear i bpointí (i), (ii) nó (iii) d’aithris 7 a chur ar fionraí go sealadach agus bearta ceartaitheacha a thabhairt isteach i gcás ina mbeadh tionchar tromchúiseach ar tháirgeoirí de chuid an Aontais i ngeall ar allmhairí a thagann faoi raon feidhme an Rialacháin seo. Ba cheart na cumhachtaí sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
                  8
               .

               (12)Faoi réir imscrúdú ag an gCoimisiún, na dleachtanna custaim a bheadh infheidhme faoin gComhaontú Comhlachais murach an Rialachán seo, is gá foráil a dhéanamh ionas gur féidir na dleachtanna sin a thabhairt isteach arís, i gcás allmhairí aon táirge a thagann faoi raon feidhme an Rialacháin seo ar cúis iad, nó a d’fhéadfadh a bheith ina gcúis, le deacrachtaí móra do tháirgeoirí an Aontais a tháirgeann táirgí cosúla nó táirgí atá in iomaíocht dhíreach leo san Aontas Eorpach.

               (13)Ba cheart measúnú mionsonraithe ar chur chun feidhme na mbeart léirscaoilte trádála a bhunaítear leis an Rialachán seo a chuimsiú sa tuarascáil bhliantúil ón gCoimisiún ar chur chun feidhme an Limistéir Dhomhain Chuimsithigh Saorthrádála, rud atá ina dhlúthchuid den Chomhaontú Comhlachais.

               (14)I bhfianaise na staide éigeandála san Úcráin, ba cheart foráil a dhéanamh leis an Rialachán seo maidir le foráil idirthréimhseach iomchuí agus ba cheart dó teacht i bhfeidhm an lá tar éis a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh,

               TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

               Airteagal 1

               Bearta léirscaoilte trádála

               1.Na dleachtanna custaim fabhracha ar tháirgí tionsclaíocha áirithe de thionscnamh na hÚcráine a allmhairítear isteach san Aontas, dleachtanna a bhfuil deireadh á chur leo de réir a chéile le linn tréimhse seacht mbliana i gcomhréir le hIarscríbhinn I‑A a ghabhann leis an gComhaontú Comhlachais, socrófar na dleachtanna sin ag nialas.

               2.Déanfar cur i bhfeidhm Chóras an Phraghais Iontrála a chur ar fionraí le haghaidh na dtáirgí sin a bhfuil feidhm aige maidir leo mar a shonraítear in Iarscríbhinn I‑A a ghabhann leis an gComhaontú Comhlachais. Ní bheidh feidhm ag aon dleacht chustaim maidir leis na táirgí sin.

               3.Na taraif‑chuótaí uile a bunaíodh faoi Iarscríbhinn I‑A a ghabhann leis an gComhaontú, déanfar iad a chur ar fionraí agus ceadófar allmhairiú na dtáirgí atá cumhdaithe faoi na cuótaí sin isteach san Aontas ón Úcráin gan aon dleacht chustaim.

               4.De mhaolú ar Airteagal 14(1), an chéad fhomhír de Rialachán (AE) 2016/1036 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, dleachtanna frithdhumpála ar allmhairí de thionscnamh na hÚcráine arna ndéanamh le linn chur i bhfeidhm an Rialacháin seo, níor cheart iad a bhailiú tráth ar bith, lena n‑áirítear tar éis don Rialachán seo dul in éag.

               5.Déanfar cur i bhfeidhm Rialachán (AE) 2015/478 a chur ar fionraí go sealadach maidir le hallmhairí de thionscnamh na hÚcráine.

               Airteagal 2

               Coinníollacha teidlíochta i leith na socruithe fabhracha

               Beidh na socruithe fabhracha dá bhforáiltear in Airteagal 1(1), (2) agus (3) faoi réir na gcoinníollacha seo a leanas:

               (a)comhlíonadh na rialacha maidir le tionscnamh na dtáirgí agus na nósanna imeachta a bhaineann leo dá bhforáiltear sa Chomhaontú Comhlachais;

               (b)an Úcráin do staonadh ó aon dleacht nó muirear nua a mbeadh a choibhéis d’éifeacht acu nó ó aon srian cainníochtúil nó beart nua a mbeadh a choibhéis d’éifeacht acu a thabhairt isteach i gcás allmhairí de thionscnamh an Aontais, sin nó ó mhéadú a dhéanamh ar dhleachtanna nó muirir atá ann cheana agus ó shrian d’aon saghas eile a thabhairt isteach, lena n‑áirítear bearta riaracháin inmheánacha atá idirdhealaitheach, ach amháin má tá údar soiléir leis i gcomhthéacs an chogaidh;

               (c)an Úcráin do thabhairt urraime do phrionsabail an daonlathais, do chearta an duine agus do shaoirsí bunúsacha agus urraim do phrionsabal an smachta reachta chomh maith le hiarrachtaí leanúnacha, marthanacha i ndáil leis an gcomhrac i gcoinne na héillitheachta agus gníomhaíochtaí neamhdhleathacha dá bhforáiltear in Airteagail 2, 3 agus 22 den Chomhaontú Comhlachais.

               Airteagal 3

               Fionraíocht shealadach

               1.Má chinneann an Coimisiún gur leor an fhianaise atá ann lena léiriú nár chomhlíon an Úcráin na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 2, féadfaidh sé, trí bhíthin gníomh cur chun feidhme, na socruithe fabhracha uile dá bhforáiltear in Airteagal 1(1), (2) nó (3) a chur ar fionraí nó cuid díobh a chur ar fionraí, i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 5(2).

               2.I gcás ina n‑iarrfaidh Ballstát ar an gCoimisiún aon cheann de na socruithe fabhracha a chur ar fionraí ar an mbonn nár chomhlíon an Úcráin na coinníollacha a leagtar amach in Airteagal 2, pointe (b), cuirfidh an Coimisiún tuairim réasúnaithe ar fáil laistigh de 4 mhí ó rinneadh an iarraidh i dtaobh an raibh bunús leis an maíomh nár chomhlíon Úcráin na coinníollacha. Má chinneann an Coimisiún go bhfuil bunús leis an maíomh, cuirfidh sé tús leis an nós imeachta dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo.

               Airteagal 4

               Clásal coimirce

               1.I gcás ina ndéanfar táirge de thionscnamh na hÚcráine a allmhairiú ar théarmaí is cúis, nó a d’fhéadfadh a bheith ina gcúis, le deacrachtaí móra do tháirgeoirí an Aontais a tháirgeann táirgí cosúla nó táirgí atá in iomaíocht dhíreach leo, féadfar na dleachtanna custaim a bheadh infheidhme faoin gComhaontú Comhlachais murach an Rialachán seo a thabhairt isteach arís tráth ar bith.

               2.Déanfaidh an Coimisiún faireachán géar ar thionchar an Rialacháin seo, lena n‑áirítear maidir le táirgí ar mhargadh an Aontais, agus aird á tabhairt ar an bhfaisnéis maidir le honnmhairí, allmhairí agus táirgeacht AE na dtáirgí atá faoi réir na mbeart léirscaoilte trádála arna mbunú leis an Rialachán seo.

               3.Déanfaidh an Coimisiún cinneadh foirmiúil i leith imscrúdú a thionscnamh laistigh d’achar réasúnta ama:

               (a)arna iarraidh sin do na Ballstáit,

               (b)arna iarraidh sin d’aon duine dlítheanach nó aon chomhlachas nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige, ag gníomhú dóibh thar ceann tionscal an Aontais, sin le rá táirgeoirí uile an Aontais a tháirgeann táirgí cosúla nó táirgí atá in iomaíocht dhíreach nó cion mór de na táirgeoirí sin; nó

               (c)ar thionscnamh an Choimisiúin uaidh féin más dealraitheach dó go bhfuil fianaise leordhóthanach prima facie ann ar na deacrachtaí móra faoi mar a thagraítear dóibh i mír 1.

               Chun críocha an Airteagail seo, ciallaíonn ‘cion mór’ táirgeoirí de chuid an Aontais arb ionann a gcomhaschur agus 50 % de tháirgeacht iomlán an Aontais i gcás táirgí cosúla nó táirgí atá in iomaíocht dhíreach arna dtáirgeadh ag an gcuid sin de thionscal an Aontais a chuir in iúl go dtacaíonn siad leis an iarraidh nó go gcuireann siad ina haghaidh agus a ionadaíonn do mhéid nach lú ná 25 % de tháirgeacht iomlán na dtáirgí cosúla nó na dtáirgí atá in iomaíocht dhíreach a tháirgeann an tionscal an Aontais.

               4.I gcás ina gcinneann an Coimisiún imscrúdú a thionscnamh, foilseoidh sé fógra in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh ina bhfógrófar tionscnamh an imscrúdaithe. Beidh achoimre san fhógra ar an bhfaisnéis a fuarthas agus sonrófar ann gur cheart aon fhaisnéis ábhartha a sheoladh chuig an gCoimisiún. Sonróidh sé an tréimhse ina bhféadfaidh páirtithe leasmhara a dtuairimí a chur in iúl i scríbhinn. Ní rachaidh an tréimhse sin thar 4 mhí ó dháta foilsithe an fhógra.

               5.Lorgóidh an Coimisiún an fhaisnéis uile a mheasann sé a bheith riachtanach, agus féadfaidh sé an fhaisnéis a fhaightear a dheimhniú leis an Úcráin nó le haon fhoinse ábhartha eile. Féadfaidh oifigigh de chuid na mBallstát a bhféadfaí deimhniú a lorg ar a gcríoch a bheith de chúnamh ag an gCoimisiún, má iarrann an Ballstát sin cúnamh den sórt sin ar oifigigh.

               6.Agus scrúdú á dhéanamh aige arbh ann do dheacrachtaí móra faoi mar a thagraítear dóibh i mír 1, cuirfidh an Coimisiún san áireamh na tosca seo a leanas, inter alia, maidir le táirgeoirí de chuid an Aontais i gcás ina bhfuil an fhaisnéis sin ar fáil:

               (a)an sciar den mhargadh,

               (b)táirgeacht,

               (c)stoic,

               (d)acmhainneacht táirgeachta,

               (e)úsáid na hacmhainneachta táirgeachta,

               (f)fostaíocht,

               (g)allmhairí,

               (h)praghsanna.

               7.Críochnófar an t‑imscrúdú faoi cheann 6 mhí tar éis fhoilsiú an fhógra dá dtagraítear i mír 3 den Airteagal seo. Féadfaidh an Coimisiún, in imthosca eisceachtúla, síneadh a chur leis an tréimhse sin, trí bhíthin gníomh cur chun feidhme, i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 5(2).

               8.Laistigh de 3 mhí tar éis an t‑imscrúdú a chríochnú, déanfaidh an Coimisiún cinneadh i dtaobh na dleachtanna custaim a bheadh infheidhme faoin gComhaontú Comhlachais murach an Rialachán seo a thabhairt isteach arís nó gan iad a thabhairt isteach, trí bhíthin gníomh cur chun feidhme, i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 5(2). Tiocfaidh an gníomh cur chun feidhme sin i bhfeidhm faoi cheann mí amháin ó dháta a fhoilsithe.

               Na dleachtanna a bheadh infheidhme faoin gComhaontú Comhlachais murach an Rialachán seo, féadfar iad a thabhairt isteach arís a fhad a mbeidh gá leo chun meathlú chúinsí eacnamaíocha agus/nó airgeadais tháirgeoirí an Aontais a fhritháireamh, nó a fhad a mbeadh baol an mheathlaithe sin fós ann. I gcás ina léireoidh na fíorais, faoi mar a shuífear go críochnaitheach iad, nach bhfuil na coinníollacha a leagtar amach sa chéad fhomhír den Airteagal seo á gcomhlíonadh, glacfaidh an Coimisiún gníomh cur chun feidhme lena gcuirfear deireadh leis an imscrúdú agus leis na himeachtaí i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 5(2).

               9.I gcás nach bhfuil sé indéanta imscrúdú a dhéanamh de dheasca imthosca eisceachtúla, féadfaidh an Coimisiún, tar éis an méid sin a chur in iúl don Choiste um an gCód Custaim dá dtagraítear in Airteagal 5(1), aon bheart ceartaitheach is gá a dhéanamh.

               Airteagal 5

               Nós imeachta coiste

               1.Déanfaidh an Coiste um Chód Custaim, a bunaíodh le hAirteagal 285 de Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle cúnamh a thabhairt don Choimisiún
                  9
               . Beidh an coiste sin ina choiste de réir bhrí Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

               2.I gcás ina ndéantar tagairt don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 5 de Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

               Airteagal 6

               Measúnú ar chur chun feidhme na mbeart léirscaoilte trádála

               Beidh measúnú mionsonraithe ar chur chun feidhme na mbeart léirscaoilte trádála dá bhforáiltear sa Rialachán seo sa tuarascáil bhliantúil ón gCoimisiún maidir le cur chun feidhme an Limistéir Dhomhain Chuimsithigh Saorthrádála agus beidh ann, a mhéid is iomchuí, measúnú ar an tionchar sóisialta a bheidh ag na bearta sin san Úcráin agus san Aontas. Cuirfear faisnéis faoi allmhairiú táirgí faoi Airteagal 1(3) ar fáil ar shuíomh gréasáin an Choimisiúin.

               Airteagal 7

               Foráil idirthréimhseach

               3.Beidh feidhm ag na socruithe fabhracha dá dtagraítear in Airteagal 1(1), (2) nó (3) maidir le táirgí atá, ar dháta theacht i bhfeidhm an Rialacháin seo, ar idirthuras ón Úcráin go dtí an tAontas, sin nó faoi rialú custaim san Aontas, faoi réir éileamh chuige sin a bheith déanta ar údaráis chustaim an Aontais atá freagrach laistigh de 6 mhí ón dáta sin.

               Airteagal 8

               Teacht i bhfeidhm agus cur i bhfeidhm

               1.Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

               2.Beidh feidhm ag an Rialachán seo go dtí [bliain amháin ó dháta a theacht i bhfeidhm].

               Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

               Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

                  Thar ceann Pharlaimint na hEorpa
                        Thar ceann na Comhairle

                  An tUachtarán
                        An tUachtarán

                     (1)

                        An Comhaontú Comhlachais idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus a gcuid Ballstát de pháirt amháin, agus an Úcráin den pháirt eile (
                  IO L 161, 29.5.2014, lch. 3
                  ) , shínigh na Páirtithe in dhá chuid é, i mí an Mhárta agus i mí an Mheithimh 2014. Tá codanna áirithe den Chomhaontú Comhlachais á gcur i bhfeidhm go sealadach ó bhí an 1 Samhain 2014 ann. Tá an Limistéar Domhain Cuimsitheach Saorthrádála (DCFTA) á chur i bhfeidhm go sealadach ón 1 Eanáir 2016 agus tá sé i bhfeidhm go hiomlán ón 1 Meán Fómhair 2017 i ndiaidh do Bhallstáit uile an Aontais é a dhaingniú.

                     (2)

                        Rialachán (AE) 2015/478 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Márta 2015 maidir le comhrialacha d’allmhairí (IO L 83, 27.3.2015, lch. 16).

                     (3)

                        (…)

                     (4)

                  IO L 161, 29.5.2014, lch. 3
                  .

                     (5)

                        Cinneadh 2014/668/AE ón gComhairle an 23 Meitheamh 2014 maidir le síniú, thar ceann an Aontais Eorpaigh, agus cur i bhfeidhm sealadach an Chomhaontaithe Comhlachais idir an tAontas Eorpach agus an Comhphobal Eorpach do Fhuinneamh Adamhach agus a mBallstáit, de pháirt amháin, agus an Úcráin den pháirt eile, a mhéid a bhaineann le Teideal III (seachas na forálacha a bhaineann leis an gcóir a chuirtear náisiúnaigh tríú tír atá fostaithe go dleathach mar oibrithe i gcríoch an pháirtí eile) agus Teidil IV, V, VI agus VII, mar aon leis na Prótacail agus na hIarscríbhinní gaolmhara (
                  IO L 278, 20.9.2014, lch. 1
                  ).

                     (6)

                        Rialachán (AE) 2016/1036 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 8 Meitheamh 2016 maidir le cosaint i gcoinne allmhairí dumpáilte ó thíortha nach baill den Aontas Eorpach iad (
                  IO L 176, 30.6.2016, lch. 21
                  ).

                     (7)

                        Rialachán (AE) 2015/478 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Márta 2015 maidir le comhrialacha d’allmhairí (IO L 83, 27.3.2015, lch. 16).

                     (8)

                        Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos na rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún (IO L 55, 28.2.2011, lch. 13).

                     (9)

                        Rialachán (AE) Uimh. 952/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 9 Deireadh Fómhair 2013 lena leagtar síos Cód Custaim an Aontais (

                     IO L 269, 10.10.2013, lch. 1

                  ).


               AN COIMISIÚN EORPACH
            An Bhruiséil,27.4.2022
            COM(2022) 189 final
            2022/0135(COD)

            Togra le haghaidh
            RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE
            lena leasaítear Rialachán (AE) 2018/1806 lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh ar a náisiúnaigh víosaí a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha dóibh agus lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas sin (Cuáit, Catar)
            {SWD(2022) 129 final}

               MEABHRÁN MÍNIÚCHÁIN

               1.COMHTHÉACS AN TOGRA

               •Forais agus cuspóirí an togra

               I gcomhthéacs neartú an chaidrimh fhoriomláin idir an tAontas Eorpach agus an Mhurascaill, ba cheart don Aontas féachaint le treoshuíomh níos straitéisí leis an réigiún sin a bhaint amach trí chomhpháirtíocht níos láidre, níos cuimsithí agus il-earnála a fhorbairt.  Tá ról lárnach ag an stádas saor ó víosaí chun an chomhpháirtíocht idir an dá réigiún a chur chun cinn trí theagmhálacha duine le duine a éascú agus trí mhalartuithe polaitiúla, eacnamaíocha, taighde, oideachais, cultúrtha agus sochaíocha atá dlúth cheana féin a neartú. I bhfianaise an mhéid sin, leanfaidh an tAontas de bheith i dteagmháil le tíortha na Murascaille a bhfuil suim acu i dtaisteal gan víosa chuig an Aontas, d’fhonn comhleanúnachas réigiúnach iomlán a bhaint amach sa todhchaí bunaithe ar na critéir agus ar an nós imeachta a bunaíodh i Rialachán (AE) 2018/1806
                  1
               . I bhfianaise na gcéimeanna nós imeachta a glacadh go dtí seo agus an chéad mheasúnú a rinneadh, is céim i dtreo comhleanúnachas réigiúnach níos láidre i réigiún na Murascaille iad na díolúintí ón gceanglas víosa atá molta faoi láthair do náisiúnaigh Chuáit agus Chatar, tar éis na díolúine ó víosa a tugadh d’Aontas na nÉimíríochtaí Arabacha in 2014 a d’éascaigh teagmhálacha leis an tír sin.

               Tá sé léirithe gur comhpháirtithe tábhachtacha de chuid an Aontais Eorpaigh iad Cuáit agus Catar araon agus é ag déileáil leis na géarchéimeanna a bhí ann le déanaí. I measc na samplaí suntasacha den chomhar a bhí ann le déanaí tá aisdúichiú shaoránaigh den Aontas agus iarrachtaí vacsaínithe i gcomhthéacs phaindéim COVID-19, aslonnú náisiúnaigh de chuid an Aontais trí Doha tar éis don Taliban seilbh a ghlacadh ar an rialtas san Afganastáin, an tacaíocht airgeadais agus ‘dea-mhéin’ a chuir Cuáit ar fáil chun cúnamh daonnúil a éascú le linn an chogaidh sa tSiria, chomh maith leis na hiarrachtaí chun dul i ngleic le bagairtí hibrideacha i gcoinne na hEorpa le déanaí. Ina theannta sin, is comhpháirtithe tábhachtacha eacnamaíocha don Aontas iad Cuáit agus Catar, go háirithe i réimse an fhuinnimh agus i bhfianaise chuspóirí AE a sholáthair fuinnimh a éagsúlú
                  2
               .

               Cinnfear na tríú tíortha a bhfuil a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas víosa ar bhonn measúnú cás ar chás ar roinnt critéar a leagtar síos in Airteagal 1 de Rialachán (AE) 2018/1806. Baineann na critéir sin, inter alia ‘le hinimirce neamhdhleathach, beartas poiblí agus slándáil, tairbhe eacnamaíoch, go háirithe i dtéarmaí turasóireachta agus trádáil coigríche, agus caidreamh seachtrach an Aontais leis na tríú tíortha ábhartha, lena n‑áirítear, go háirithe, breithnithe maidir le cearta an duine agus saoirsí bunúsacha, chomh maith leis na himpleachtaí a bhaineann le comhleanúnachas agus cómhalartacht réigiúnach’.

               Is beag na rioscaí ó thaobh imirce neamhrialta a bhaineann le Cuáit agus le Catar, tá siad ag cur leis an gcomhar leis an Aontas maidir le cúrsaí slándála agus eisíonn siad pasanna bithmhéadracha, rud atá riachtanach le haghaidh taisteal gan víosa chuig an Aontas. Is comhpháirtithe tábhachtacha eacnamaíocha agus trádála don Aontas Eorpach iad Cuáit agus Catar, agus is comhpháirtithe ríthábhachtacha don Eoraip iad i gcomhthéacs iar-COVID 19, chomh maith le linn ionsaí na Rúise ar an Úcráin agus a hiarmhairtí i réimse an tsoláthair fuinnimh agus an tslógtha dhomhanda chun tacú le cairt na Náisiún Aontaithe. Rachadh díolúine ó víosa do shaoránaigh ón gCuáit agus ó Chatar atá ag taisteal chuig an Aontas chun tairbhe do gheilleagar an Aontais, go háirithe do thionscal na turasóireachta. Cé go bhfuil dúshláin fós ann i réimse chearta an duine agus na saoirsí bunúsacha, tá próiseas athraithe sochaí ag tarlú i gCuáit agus i gCatar a mhéid a bhaineann le cearta na mban, cearta oibrithe, saoirse reiligiúin agus idirphlé idirchreidmheach. Tá coinne leis go neartófar treochtaí dearfacha i gCuáit agus i gCatar maidir le dul chun cinn agus athchóirithe sna réimsí sin leis an ionchas go mbeidh taisteal inbhuanaithe gan víosa ann.

               A mhéid a bhaineann le comhleanúnachas réigiúnach, d‘fhéadfaí athchóirithe dearfacha comhchosúla a spreagadh freisin leis an rannpháirtíocht leanúnach leis na tíortha eile de chuid na Murascaille a dteastaíonn víosaí ina leith sna míonna amach romhainn, d’fhonn díolúine ó víosa a bhaint amach ar deireadh leis an Aontas Eorpach do thíortha uile Chomhairle Comhair na Murascaille. I ndáil leis sin, cuirfidh an Coimisiún tús go luath le plé teicniúil leis na comhpháirtithe sin maidir le comhlíonadh na gcritéar i dtaca le díolúine ó víosa faoin Rialachán maidir le Víosaí.  Ina theannta sin, leanfar de rialacha níos fabhraí a ghlacadh maidir le víosaí il-iontrála a bhfuil bailíocht fhada acu (bailí go ceann suas le 5 bliana) a eisiúint leis na comhpháirtithe sin laistigh de chomhar áitiúil Schengen, i gcomhréir le hAirteagal 24(2) de Rialachán 810/2009 lena mbunaítear Cód Comhphobail maidir le Víosaí, arna leasú le Rialachán 2019/1155. Leis an togra maidir le digitiú a dhéanamh ar an nós imeachta maidir le víosaí Schengen a eisiúint, beidh an nós imeachta maidir le víosaí gan pháipéar agus gan teagmháil den chuid is mó, agus, ar an gcaoi sin, beidh sé níos éifeachtaí ó thaobh ama agus costais de d’iarratasóirí.

               Tá sé á mholadh ag an gCoimisiún leasú a dhéanamh ar Rialachán (AE) 2018/1806 chun náisiúnaigh Chuáit agus Chatar a dhíolmhú ón gceanglas víosa a bheith ina seilbh acu ar thrasnú theorainneacha seachtracha na mBallstát dóibh i gcás fanachtaí nach faide ná 90 lá in aon tréimhse 180 lá.

               •Comhsheasmhacht le forálacha beartais atá sa réimse beartais cheana

               I Rialachán (AE) Uimh. 2018/1806 liostaítear na tríú tíortha a mbeidh ar a náisiúnaigh víosaí a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha na mBallstát dóibh agus liostaítear ann na tríú tíortha a mbeidh a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas sin. Na Ballstáit ar fad – diomaite d’Éirinn – mar aon leis an Íoslainn, le Lichtinstéin, leis an Iorua agus leis an Eilvéis, cuireann siad Rialachán (AE) Uimh. 2018/1806 i bhfeidhm. Is cuid é an Rialachán sin de chomhbheartas víosaí an Aontais Eorpaigh maidir le gearrfhanachtaí 90 lá in aon tréimhse 180 lá.

               Tá Cuáit agus Catar liostaithe faoi láthair in Iarscríbhinn I a ghabhann le Rialachán (AE) 2018/1806 i measc na dtríú tíortha a gceanglaítear ar a náisiúnaigh víosa a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha na mBallstát dóibh. Ba cheart seiceálacha críochnúla a dhéanamh ar gach taistealaí sna bunachair sonraí ábhartha ag na teorainneacha seachtracha
                  3
               .

               Comhdhéanamh na liostaí de thríú tíortha in Iarscríbhinn I agus in Iarscríbhinn II, ba cheart é a bheith comhsheasmhach leis na critéir a leagtar amach in Airteagal 1 de Rialachán (AE) 2018/1806
                  4
               , agus ba cheart é leanúint de bheith comhsheasmhach leo, ar critéir iad a bhaineann, inter alia, ‘le hinimirce neamhdhleathach, beartas poiblí agus slándáil, tairbhe eacnamaíoch, go háirithe i dtéarmaí turasóireachta agus trádáil coigríche, agus caidreamh seachtrach an Aontais leis na tríú tíortha ábhartha, lena n‑áirítear, go háirithe, breithnithe maidir le cearta an duine agus saoirsí bunúsacha, chomh maith leis na himpleachtaí a bhaineann le comhleanúnachas agus cómhalartacht réigiúnach’.

               Tar éis chur i bhfeidhm na díolúine atá beartaithe ón gceanglas víosa, is féidir sásraí cómhalartachta agus fionraíochta Rialachán (AE) 2018/1806 a chur i bhfeidhm i gcás nach n‑áiritheofar cómhalartacht iomlán víosaí nó i gcás ina mbainfear mí‑úsáid as an gcóras gan víosa nó i gcás mí‑úsáid is toradh ar an díolúine ón gceanglas víosa
                  5
               . Ní mór comhaontú tarscaoilte víosa a thabhairt i gcrích idir an dá thír agus an tAontas Eorpach chun go mbeidh an díolúine ó víosa éifeachtach, agus beidh cosaintí ann i ndáil le critéir Rialachán (AE) 2018/1806 a thug údar maith leis an díolúine ón gceanglas víosa.

               •Comhsheasmhacht le beartais eile de chuid an Aontais

               Tá an díolúine atá beartaithe ón gceanglas víosa do Chuáit agus do Chatar comhsheasmhach le hiarrachtaí an Aontais comhpháirtíocht níos láidre, níos straitéisí, níos cuimsithí agus il-earnála a shaothrú le réigiún na Murascaille. Glacfar Teachtaireacht Chomhpháirteach maidir le comhpháirtíocht straitéiseach leis an Murascaill chun na críche sin.

               Cuideoidh Córas Dul Isteach/Imeachta an Aontais Eorpaigh (EES), atá le teacht i bhfeidhm i mí Mheán Fómhair 2022, lena áirithiú go mbeidh an díolúine ón gceanglas víosa á húsáid go dleathach ag náisiúnaigh tríú tír. Ina theannta sin, leis an gCóras Eorpach um Fhaisnéis agus Údarú Taistil (ETIAS), atá le tosú ag feidhmiú i mí na Bealtaine 2023, beifear in ann scagadh réamhthaisteála a dhéanamh ar náisiúnaigh tríú tír atá díolmhaithe ón gceanglas víosa, rud a chuirfidh go héifeachtach le slándáil Limistéar Schengen a chothabháil agus a neartú.

               .2.BUNÚS DLÍ, COIMHDEACHT AGUS COMHRÉIREACHT

               •Bunús dlí

                  Is é pointe (a) d’Airteagal 77(2) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) bunús dlí an togra seo. Forbairt ar acquis Schengen a bheidh sa Rialachán atá beartaithe.

               •Coimhdeacht, comhréireacht agus an rogha ionstraime

                  Tá an leasú is gá ar Rialachán (AE) 2018/1806 le déanamh trí bhíthin rialacháin. Ní féidir leis na Ballstáit gníomhú astu féin chun an cuspóir beartais a bhaint amach. Ní ann d’aon rogha bheartais eile (nach rogha bheartais reachtach é) lena bhféadfaí an cuspóir beartais a bhaint amach.

               3.TORTHAÍ AR MHEASTÓIREACHTAÍ EX POST, AR CHOMHAIRLIÚCHÁIN LEIS NA PÁIRTITHE LEASMHARA AGUS AR MHEASÚNUITHE TIONCHAIR

               •Comhairliúcháin leis na páirtithe leasmhara

                  Ag an Meitheal um Víosaí, rinneadh plé leis na Ballstáit maidir leis an bhféidearthacht athbhreithniú a dhéanamh ar liostaí an Aontais de na tíortha atá díolmhaithe ón gceanglas víosa agus na tíortha a bhfuil ceanglais víosa orthu, agus ar mhodheolaíocht agus raon feidhme an athbhreithnithe sin. Pléadh na ceanglais maidir le díolúine ó víosa an Aontais leis na tíortha lena mbaineann agus luaigh siad araon roinnt uaireanta gur spéis leo taisteal gan víosa chuig an Aontas Eorpach a bhaint amach.

               •Cearta bunúsacha

                  Ní bheidh aon tionchar diúltach ag an togra seo ar chosaint na gceart bunúsach san Aontas Eorpach.

               4.EILIMINTÍ EILE

               •Pleananna cur chun feidhme, agus socruithe faireacháin, meastóireachta agus tuairiscithe

                  Beidh an Rialachán atá beartaithe infheidhme go díreach ón lá a thiocfaidh sé i bhfeidhm. Beidh feidhm ag an díolúine ón gceanglas víosa ó dháta theacht i bhfeidhm comhaontaithe maidir le díolúine ó víosa a thabharfar i gcrích idir an tAontas Eorpach agus Cuáit agus Catar. Leanfaidh an Coimisiún de dhlúthfhaireachán a dhéanamh ar chomhlíonadh cheanglais Airteagal 1 de Rialachán (AE) 2018/1806 tar éis theacht i bhfeidhm na gcomhaontuithe tarscaoilte víosaí.

               •Míniúchán mionsonraithe ar fhorálacha sonracha an togra

                  Tá sé beartaithe Rialachán (AE) 2018/1806 a leasú, trí Chuáit agus Catar a aistriú ó Iarscríbhinn I (liosta tríú tíortha a gceanglaítear ar a náisiúnaigh víosa a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha na mBallstát dóibh) go hIarscríbhinn II (liosta tríú tíortha a bhfuil a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas víosa a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha na mBallstát dóibh i gcás fanachtaí nach faide ná 90 lá in aon tréimhse 180 lá).

               2022/0135 (COD)

               Togra le haghaidh

               RIALACHÁN Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

               lena leasaítear Rialachán (AE) 2018/1806 lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh ar a náisiúnaigh víosaí a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha dóibh agus lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas sin

                  (Cuáit, Catar)

               TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

               Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 77(2), pointe (a) de,

               Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

               Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

               Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach,

               De bharr an mhéid seo a leanas:

               (1)I Rialachán (AE) 2018/1806 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle
                  6
                liostaítear na tríú tíortha a mbeidh ar a náisiúnaigh víosa a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha na mBallstát dóibh agus liostaítear na tríú tíortha a mbeidh a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas sin.

               (2)Cinntear na tríú tíortha a bhfuil a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas víosa ar bhonn measúnaithe de réir gach cáis ar leith ar roinnt critéar a leagtar síos in Airteagal 1 de Rialachán (AE) 2018/1806. Baineann na critéir sin, inter alia ‘le hinimirce neamhdhleathach, beartas poiblí agus slándáil, tairbhe eacnamaíoch, go háirithe i dtéarmaí turasóireachta agus trádáil coigríche, agus caidreamh seachtrach an Aontais leis na tríú tíortha ábhartha, lena n‑áirítear, go háirithe, breithnithe maidir le cearta an duine agus saoirsí bunúsacha, chomh maith leis na himpleachtaí a bhaineann le comhleanúnachas agus cómhalartacht réigiúnach’.

               (3)Is beag na rioscaí ó thaobh imirce neamhrialta isteach san Aontas a bhaineann le Cuáit agus le Catar agus eisíonn siad pasanna bithmhéadracha i gcomhréir le caighdeáin na hEagraíochta Eitlíochta Sibhialta Idirnáisiúnta. Cuireadh dlús leis an gcomhar slándála leis na tíortha sin le blianta beaga anuas. A mhéid a bhaineann le leasanna eacnamaíocha, is comhpháirtithe tábhachtacha eacnamaíocha don Aontas iad Cuáit agus Catar, go háirithe i réimse an fhuinnimh. Cé go bhfuil dúshláin fós ann i réimse chearta an duine agus na saoirsí bunúsacha, tá athruithe ó bhonn ar an tsochaí agus feabhsuithe tagtha ar Chuáit agus ar Chatar mar aon le feabhsuithe ó thaobh chearta na mban, cearta oibrithe, saoirse reiligiúin agus idirphlé idirchreidmheach agus tá coinne leis go leanfaidh siad de dhul chun cinn agus athchóirithe a dhéanamh. Féadfar na buntáistí fadtéarmacha a bhaineann le taisteal gan víosa chuig an Aontas Eorpach treochtaí dearfacha sna réimsí sin a neartú.

               (4)Dá dhroim sin, ba cheart náisiúnaigh na dtíortha sin a bheith díolmhaithe ón gceanglas víosa i gcás fanachtaí nach faide ná 90 lá in aon tréimhse 180 lá, agus ba cheart tagairtí do na tíortha sin a aistriú chuig Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (AE) 2018/1806.

               (5)An díolúine ón gceanglas víosa le haghaidh náisiúnaigh Chuáit agus Chatar, tá sé gan dochar do chur i bhfeidhm bhearta sriantacha an Aontais a ghlactar ar bhonn Airteagal 29 CAE agus Airteagal 215 CFAE.

               (6)An díolúine ón gceanglas víosa le haghaidh náisiúnaigh Chuáit agus Chatar, níor cheart feidhm a bheith aici go dtí go mbeidh comhaontuithe déthaobhacha maidir le tarscaoileadh víosa tugtha i gcrích idir an tAontas agus Cuáit agus Catar, chun a áirithiú, go háirithe, go gcoinnítear cómhalartacht iomlán ar bun.

               (7)Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (AE) 2018/1806 a leasú dá réir,

               (8)Is é atá sa Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis Schengen nach bhfuil Éire rannpháirteach iontu, i gcomhréir le Cinneadh 2002/192/CE ón gComhairle
                  7
               . Dá bhrí sin, níl Éire rannpháirteach i nglacadh an Rialacháin seo agus níl sí faoi cheangal aige ná faoi réir a chur i bhfeidhm.

               (9)Maidir leis an Íoslainn agus leis an Iorua, is é atá sa Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis Schengen de réir bhrí an Chomhaontaithe arna thabhairt i gcrích ag Comhairle an Aontais Eorpaigh agus Poblacht na hÍoslainne agus Ríocht na hIorua maidir le comhlachas an dá Stát sin le acquis Schengen a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt, ar forálacha iad a thagann faoi réim an réimse dá dtagraítear in Airteagal 1, pointe B, de Chinneadh 1999/437/CE ón gComhairle
                  8
               .

               (10)Maidir leis an Eilvéis, is é atá sa Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis Schengen de réir bhrí an Chomhaontaithe arna thabhairt i gcrích idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach agus Cónaidhm na hEilvéise maidir le comhlachas Chónaidhm na hEilvéise le acquis Schengen a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt, ar forálacha iad a thagann faoi réim an réimse dá dtagraítear in Airteagal 1, pointe B, de Chinneadh 1999/437/CE, arna léamh i gcomhar le hAirteagal 3 de Chinneadh 2008/146/CE ón gComhairle
                  9
               .

               (11)Maidir le Lichtinstéin, is é atá sa Rialachán seo forbairt ar fhorálacha acquis Schengen de réir bhrí an Phrótacail a síníodh idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach, Cónaidhm na hEilvéise agus Prionsacht Lichtinstéin i ndáil le haontachas Phrionsacht Lichtinstéin leis an gComhaontú idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach agus Cónaidhm na hEilvéise maidir le comhlachas Chónaidhm na hEilvéise le acquis Schengen a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt, ar forálacha iad a thagann faoi réim an réimse dá dtagraítear in Airteagal 1, pointe B, de Chinneadh 1999/437/CE ón gComhairle arna léamh i gcomhar le hAirteagal 3 de Chinneadh 2011/350/AE ón gComhairle
                  10
               .

               (12)Is é atá sa Rialachán seo gníomh atá ag cur le acquis Schengen, nó atá gaolmhar leis ar dhóigh eile, de réir bhrí Airteagal 3(1) d’Ionstraim Aontachais 2003, Airteagal 4(1) d’Ionstraim Aontachais 2005 agus Airteagal 4(1) d’Ionstraim Aontachais 2011 faoi seach.

               TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

               Airteagal 1

               Leasaítear Rialachán (AE) 2018/1806 mar a leanas:

               (a) i bpointe 1 d’Iarscríbhinn I, (‘STÁIT’), scriostar na tagairtí do Chuáit agus do Chatar.

               (b) in Iarscríbhinn II, leasaítear Pointe 1 (‘STÁIT’) mar a leanas:

               (i)
                     idir na tagairtí do … agus do …., cuirtear an tagairt seo a leanas isteach:

                ‘Cuáit (*)(**)’

               (*) Beidh feidhm ag an díolúine ón gceanglas víosa ó dháta theacht i bhfeidhm comhaontaithe maidir le díolúine ó víosa a thabharfar i gcrích leis an Aontas Eorpach.

               (**) Beidh feidhm ag an díolúine ón gceanglas víosa le sealbhóirí pasanna bithmhéadracha arna n‑eisiúint i gcomhréir le caighdeáin na hEagraíochta Eitlíochta Sibhialta Idirnáisiúnta (ICAO), agus leo siúd amháin.’

               (ii)
                     idir na tagairtí do … agus do …., cuirtear an tagairt seo a leanas isteach:

               ‘Catar (*)(**)’

               (*) Beidh feidhm ag an díolúine ón gceanglas víosa ó dháta theacht i bhfeidhm comhaontaithe maidir le díolúine ó víosa a thabharfar i gcrích leis an Aontas Eorpach.

               (**) Beidh feidhm ag an díolúine ón gceanglas víosa le sealbhóirí pasanna bithmhéadracha arna n‑eisiúint i gcomhréir le caighdeáin na hEagraíochta Eitlíochta Sibhialta Idirnáisiúnta (ICAO), agus leo siúd amháin.

               Airteagal 2

               Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm an fichiú lá tar éis lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

               Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach sna Ballstáit i gcomhréir leis na Conarthaí.

               Arna dhéanamh sa Bhruiséil,

                  An tUachtarán
                        An tUachtarán

                  Thar ceann Pharlaimint na hEorpa
                        Thar ceann na Comhairle

                  An tUachtarán
                        An tUachtarán

                     (1)

                        Rialachán (AE) 2018/1806 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Samhain 2018 lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh ar a náisiúnaigh víosaí a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha dóibh agus lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas sin (IO L 303, 28.11.2018, lch. 39)

                     (2)

                        Teachtaireacht ón gCoimisiún chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle Eorpach, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa, agus chuig Coiste na Réigiún an 23 Márta 2022, ‘Slándáil an tsoláthair agus praghsanna fuinnimh inacmhainne’ (COM/2022/138 final), https://energy.ec.europa.eu/communication‑security-supply-and‑affordable-energy-prices_en.

                     (3)

                        Airteagal 8, mír 3 de Rialachán (AE) 2016/399 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 9 Márta 2016 maidir le Cód an Aontais maidir leis na rialacha lena rialaítear gluaiseacht daoine thar theorainneacha (Cód Teorainneacha Schengen) arna leasú le Rialachán (AE) 2017/458 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 15 Márta 2017, IO L 74 18.3.2017 lch. 1.

                     (4)

                        Aithris 4 de Rialachán (AE) 2018/1806.

                     (5)

                        Airteagail 7 agus 8 de Rialachán (AE) 2018/1806, faoi seach.

                     (6)

                        Rialachán (AE) 2018/1806 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Samhain 2018 lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh ar a náisiúnaigh víosaí a bheith ina seilbh acu ar thrasnú teorainneacha seachtracha dóibh agus lena liostaítear na tríú tíortha a mbeidh a náisiúnaigh díolmhaithe ón gceanglas sin, IO L 303, 28.11.2018, lch. 39–58

                     (7)

                        Cinneadh 2002/192/CE ón gComhairle an 28 Feabhra 2002 maidir leis an iarraidh ó Éirinn a bheith rannpháirteach i roinnt forálacha de acquis Schengen (IO L 64, 7.3.2002, lch. 20).

                     (8)

                        Cinneadh 1999/437/CE ón gComhairle an 17 Bealtaine 1999 maidir le socruithe áirithe i dtaca le cur i bhfeidhm an Chomhaontaithe arna thabhairt i gcrích ag Comhairle an Aontais Eorpaigh agus Poblacht na hÍoslainne agus Ríocht na hIorua maidir le comhlachas an dá thír sin le acquis Schengen a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt (IO L 176, 10.7.1999, lch. 31).

                     (9)

                        Cinneadh 2008/146/CE ón gComhairle an 28 Eanáir 2008 maidir le tabhairt i gcrích an Chomhaontaithe, thar ceann an Chomhphobail Eorpaigh, idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach agus Cónaidhm na hEilvéise maidir le comhlachas Chónaidhm na hEilvéise le acquis Schengen a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt (IO L 53, 27.2.2008 lch. 1).

                     (10)

                        Cinneadh 2011/350/AE ón gComhairle 7 Márta 2011 maidir le tabhairt i gcrích an Phrótacail, thar ceann an Aontais Eorpaigh, idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach, Cónaidhm na hEilvéise agus Prionsacht Lichtinstéin i ndáil le haontachas Phrionsacht Lichtinstéin leis an gComhaontú idir an tAontas Eorpach, an Comhphobal Eorpach agus Cónaidhm na hEilvéise maidir le comhlachas Chónaidhm na hEilvéise le acquis Schengen a chur chun feidhme, a chur i bhfeidhm agus a fhorbairt, a bhaineann le seiceálacha ag na teorainneacha inmheánacha a dhíothú agus le gluaiseacht daoine, IO L 160, 18.6.2011, lch. 19.