title: Σύσταση του Συμβουλίου της 20ής Ιουλίου 2020 σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Τσεχίας για το 2020 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης της Τσεχίας για το 2020 2020/C 282/03

text:
               26.8.2020

               EL

               Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

               C 282/15

      ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
      της 20ής Ιουλίου 2020
      σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Τσεχίας για το 2020 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης της Τσεχίας για το 2020
      (2020/C 282/03)
      ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
      Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,
      Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών (1), και ιδίως το άρθρο 9 παράγραφος 2,
      Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
      Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
      Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,
      Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

                  (1)

                  Στις 17 Δεκεμβρίου 2019, η Επιτροπή ενέκρινε την ετήσια στρατηγική για τη βιώσιμη ανάπτυξη, η οποία σηματοδότησε την έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2020 για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Στην εν λόγω στρατηγική ελήφθη δεόντως υπόψη ο ευρωπαϊκός πυλώνας κοινωνικών δικαιωμάτων που διακηρύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή στις 17 Νοεμβρίου 2017. Στις 17 Δεκεμβρίου 2019, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2), η Επιτροπή ενέκρινε επίσης την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης, στην οποία η Τσεχία δεν συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί εμπεριστατωμένη επισκόπηση.

                  (2)

                  Η έκθεση χώρας του 2020 για την Τσεχία δημοσιεύθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2020. Στην έκθεση αξιολογήθηκε η πρόοδος της Τσεχίας όσον αφορά την εφαρμογή των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο στις 9 Ιουλίου 2019 (3) («ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019»), η συνέχεια που δόθηκε στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις οι οποίες είχαν εκδοθεί κατά τα προηγούμενα έτη και η πρόοδος της Τσεχίας ως προς την επίτευξη των εθνικών στόχων της στο πλαίσιο της στρατηγικής «Ευρώπη 2020».

                  (3)

                  Στις 11 Μαρτίου 2020 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κήρυξε επισήμως παγκόσμια πανδημία την έξαρση της νόσου COVID-19. Η πανδημία συνιστά σοβαρή κατάσταση έκτακτης ανάγκης στον τομέα της δημόσιας υγείας για τους πολίτες, τις κοινωνίες και τις οικονομίες. Ασκεί έντονη πίεση στα εθνικά συστήματα υγείας, διαταράσσει τις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες, προκαλεί αστάθεια στις χρηματοπιστωτικές αγορές, σοκ στην καταναλωτική ζήτηση και αρνητικές επιπτώσεις σε διάφορους τομείς. Απειλεί τις θέσεις εργασίας και τα εισοδήματα των πολιτών καθώς και τις δραστηριότητες των επιχειρήσεων. Η πανδημία προκάλεσε μεγάλο οικονομικό σοκ, το οποίο έχει ήδη επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις στην Ένωση. Στις 13 Μαρτίου 2020, η Επιτροπή υιοθέτησε ανακοίνωση με την οποία ζητούσε συντονισμένη οικονομική αντίδραση στην κρίση, με τη συμμετοχή όλων των φορέων σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο.

                  (4)

                  Αρκετά κράτη μέλη έχουν κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης ή έχουν λάβει μέτρα έκτακτης ανάγκης. Τυχόν μέτρα έκτακτης ανάγκης θα πρέπει να είναι αυστηρά αναλογικά, αναγκαία, περιορισμένα χρονικά και σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα. Θα πρέπει να υπόκεινται σε δημοκρατικό έλεγχο και σε έλεγχο από ανεξάρτητη δικαστική αρχή.

                  (5)

                  Στις 20 Μαρτίου 2020, η Επιτροπή υιοθέτησε ανακοίνωση για την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Η γενική ρήτρα διαφυγής, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1, στο άρθρο 6 παράγραφος 3, στο άρθρο 9 παράγραφος 1 και στο άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου και στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στο άρθρο 5 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου (4), διευκολύνει το συντονισμό των δημοσιονομικών πολιτικών σε περιόδους σοβαρής οικονομικής κάμψης. Στην ανακοίνωσή της τής 20ής Μαρτίου 2020, η Επιτροπή θεώρησε ότι, δεδομένης της αναμενόμενης σοβαρής οικονομικής κάμψης λόγω της πανδημίας COVID-19, οι συνθήκες επέτρεπαν την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής και ζήτησε από το Συμβούλιο να επικυρώσει το εν λόγω συμπέρασμα. Στις 23 Μαρτίου 2020, οι υπουργοί Οικονομικών των κρατών μελών συντάχθηκαν με την εκτίμηση της Επιτροπής και συμφώνησαν ότι η σοβαρή κάμψη της οικονομικής δραστηριότητας απαιτεί αποφασιστική, φιλόδοξη και συντονισμένη αντίδραση. Η ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής επιτρέπει την προσωρινή απόκλιση από την πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου, εφόσον δεν τίθεται σε κίνδυνο η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών μεσοπρόθεσμα. Σε ό,τι αφορά το διορθωτικό σκέλος, το Συμβούλιο μπορεί επίσης να αποφασίσει, μετά από σύσταση της Επιτροπής, να υιοθετήσει αναθεωρημένη δημοσιονομική πορεία. Η γενική ρήτρα διαφυγής δεν αναστέλλει τις διαδικασίες του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να αποκλίνουν από τις δημοσιονομικές υποχρεώσεις που θα ίσχυαν κανονικά, ενώ δίνει παράλληλα στην Επιτροπή και στο Συμβούλιο τη δυνατότητα να λάβουν τα αναγκαία μέτρα για το συντονισμό των πολιτικών στο πλαίσιο του συμφώνου.

                  (6)

                  Απαιτείται συνεχής δράση για τον περιορισμό και τον έλεγχο της εξάπλωσης της πανδημίας COVID-19, την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των εθνικών συστημάτων υγείας, το μετριασμό των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας μέσω μέτρων στήριξης των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών και τη διασφάλιση κατάλληλων συνθηκών υγιεινής και ασφάλειας στο χώρο εργασίας με σκοπό την επανέναρξη της οικονομικής δραστηριότητας. Η Ένωση θα πρέπει να αξιοποιήσει πλήρως τα διάφορα εργαλεία που έχει στη διάθεσή της για να στηρίξει τις προσπάθειες των κρατών μελών σε αυτούς τους τομείς. Παράλληλα, τα κράτη μέλη και η Ένωση θα πρέπει να συνεργαστούν για να προετοιμάσουν τα αναγκαία μέτρα για την επάνοδο των κοινωνιών και των οικονομιών μας στην ομαλότητα και στη βιώσιμη ανάπτυξη, με την ενσωμάτωση, μεταξύ άλλων, της πράσινης μετάβασης και του ψηφιακού μετασχηματισμού, καθώς και για να αντλήσουν διδάγματα από την κρίση.

                  (7)

                  Η κρίση λόγω της νόσου COVID-19 ανέδειξε την ευελιξία που παρέχει η εσωτερική αγορά για την προσαρμογή σε έκτακτες καταστάσεις. Ωστόσο, για να εξασφαλιστεί η ταχεία και ομαλή μετάβαση στη φάση ανάκαμψης και η ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών, υπηρεσιών και εργαζομένων, τα έκτακτα μέτρα που εμποδίζουν την ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς θα πρέπει να καταργηθούν μόλις παύσουν να είναι πλέον απαραίτητα. Η τρέχουσα κρίση κατέδειξε την ανάγκη για σχέδια ετοιμότητας για την αντιμετώπιση κρίσεων στον τομέα της υγείας. Βελτιωμένες στρατηγικές προμηθειών, διαφοροποιημένες αλυσίδες εφοδιασμού και στρατηγικά αποθέματα βασικών προμηθειών συγκαταλέγονται στα κύρια στοιχεία για την ανάπτυξη ευρύτερων σχεδίων ετοιμότητας για την αντιμετώπιση κρίσεων.

                  (8)

                  Ο ενωσιακός νομοθέτης έχει ήδη τροποποιήσει τα σχετικά νομοθετικά πλαίσια μέσω των κανονισμών (ΕΕ) 2020/460 (5) και (ΕΕ) 2020/558 (6) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για να δώσει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να κινητοποιήσουν όλους τους αχρησιμοποίητους πόρους από τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία, ώστε να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τις εξαιρετικές επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19. Οι τροποποιήσεις αυτές θα παράσχουν πρόσθετη ευελιξία καθώς και απλουστευμένες και εξορθολογισμένες διαδικασίες. Για να αμβλυνθούν οι πιέσεις στις ταμειακές ροές, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να επωφεληθούν από ποσοστό συγχρηματοδότησης 100 % από τον προϋπολογισμό της Ένωσης για τη λογιστική χρήση 2020-2021. Η Τσεχική Δημοκρατία ενθαρρύνεται να αξιοποιήσει πλήρως αυτές τις δυνατότητες για να βοηθήσει τα άτομα και τους τομείς που πλήττονται περισσότερο.

                  (9)

                  Οι κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19 ενδέχεται να είναι άνισα κατανεμημένες μεταξύ περιφερειών λόγω διαφορετικών προτύπων εξειδίκευσης. Ως εκ τούτου, η τρέχουσα κατάσταση ενέχει ουσιαστικό κίνδυνο να διευρύνει τις περιφερειακές και εδαφικές ανισότητες εντός της Τσεχίας ή να δημιουργήσει νέες εδαφικές ανισότητες σε υποπεριφερειακό επίπεδο, επιδεινώνοντας την ήδη παρατηρούμενη τάση της διεύρυνσης των ανισοτήτων μεταξύ των περιφερειών Karlovarský και Ústecký και της υπόλοιπης χώρας. Σε συνδυασμό με τον κίνδυνο να αποδυναμωθεί προσωρινά η διαδικασία σύγκλισης μεταξύ των κρατών μελών, η τρέχουσα κατάσταση απαιτεί στοχευμένες απαντήσεις πολιτικής.

                  (10)

                  Η Τσεχία υπέβαλε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων για το 2020 στις 7 Μαΐου 2020 και το πρόγραμμα σύγκλισης για το 2020 στις 30 Απριλίου 2020. Τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν ταυτοχρόνως προκειμένου να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους.

                  (11)

                  Η Τσεχία υπάγεται επί του παρόντος στο προληπτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

                  (12)

                  Με το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020, η κυβέρνηση αναμένει ότι το ονομαστικό ισοζύγιο θα επιδεινωθεί από πλεόνασμα 0,3 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ) το 2019 σε έλλειμμα 5,1 % του ΑΕΠ το 2020. Το έλλειμμα προβλέπεται να μειωθεί σε 4,1 % του ΑΕΠ το 2021. Ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ, μετά τη μείωσή του στο 30,8 % του ΑΕΠ το 2019, αναμένεται να αυξηθεί σε 37 % το 2020 σύμφωνα με το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020. Οι μακροοικονομικές και δημοσιονομικές προοπτικές επηρεάζονται από την υψηλή αβεβαιότητα που σχετίζεται με την πανδημία COVID-19.

                  (13)

                  Ως απάντηση στην πανδημία COVID-19 και στο πλαίσιο συντονισμένης ενωσιακής προσέγγισης, η Τσεχία έλαβε εγκαίρως δημοσιονομικά μέτρα για την αύξηση της ικανότητας του συστήματος υγείας της, την αναχαίτιση της πανδημίας και την ανακούφιση των ατόμων και των τομέων που έχουν πληγεί ιδιαίτερα. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020, τα εν λόγω δημοσιονομικά μέτρα ανήλθαν στο 4 % του ΑΕΠ. Στα μέτρα αυτά περιλαμβάνονται αντισταθμιστικά μέτρα φορολογικού ευεργετήματος και η διαγραφή των υποχρεώσεων κοινωνικής ασφάλισης και ασφάλισης υγείας για έξι μήνες για τους αυτοαπασχολούμενους (1 % του ΑΕΠ), ένα σύστημα μειωμένου ωραρίου εργασίας (1 % του ΑΕΠ), η διαγραφή των προκαταβολών φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων και εταιρειών τον Ιούνιο 2020 (0,8 % του ΑΕΠ) και μέτρα σχετικά με την υγεία (0,7 % του ΑΕΠ). Επιπλέον, η Τσεχία ανακοίνωσε μέτρα τα οποία, χωρίς να έχουν άμεση δημοσιονομική επίπτωση, θα συμβάλουν στην παροχή στήριξης της ρευστότητας για τις επιχειρήσεις. Στα μέτρα αυτά περιλαμβάνονται κυρίως συστήματα εγγυήσεων για την παροχή δανείων σε μικρομεσαίες και μεγάλες επιχειρήσεις. Ωστόσο, το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020 δεν προσδιορίζει ποσοτικά τις ενδεχόμενες υποχρεώσεις που συνδέονται με αυτά τα ανακοινωθέντα μέτρα. Τα περισσότερα από τα μέτρα στα οποία βασίζεται το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020 περιλαμβάνονται επίσης στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020. Δεν ήταν δυνατόν να συμπεριληφθούν ορισμένα μέτρα που δεν μπορούσαν να προσδιοριστούν ποσοτικά ή είχαν παραταθεί πέραν της καταληκτικής ημερομηνίας. Συνολικά, τα μέτρα που έλαβε η Τσεχία συνάδουν με τις κατευθυντήριες γραμμές που προσδιορίζονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 13ης Μαρτίου 2020. Η πλήρης εφαρμογή των μέτρων έκτακτης ανάγκης και των υποστηρικτικών δημοσιονομικών μέτρων, και στη συνέχεια η επανεστίαση των δημοσιονομικών πολιτικών στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, θα συμβάλουν στη διατήρηση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας μεσοπρόθεσμα.

                  (14)

                  Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020 και εάν οι πολιτικές παραμείνουν αμετάβλητες, το ισοζύγιο γενικής κυβέρνησης της Τσεχίας προβλέπεται να διαμορφωθεί στο -6,7 % του ΑΕΠ το 2020 και στο -4,0 % του ΑΕΠ το 2021. Ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να παραμείνει κάτω του 60 % του ΑΕΠ το 2020 και το 2021.

                  (15)

                  Στις 20 Μαΐου 2020 η Επιτροπή δημοσίευσε έκθεση που συντάχθηκε σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 3 της Συνθήκης λόγω της αναμενόμενης υπέρβασης από την Τσεχία του ορίου του 3 % του ΑΕΠ για το έλλειμμα το 2020. Συνολικά, από την ανάλυση της Επιτροπής προκύπτει ότι το κριτήριο του ελλείμματος, όπως ορίζεται στη Συνθήκη και στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97, δεν έχει πληρωθεί.

                  (16)

                  Η Τσεχία κήρυξε κατάσταση έκτακτης ανάγκης μεταξύ της 12ης Μαρτίου 2020 και της 17ης Μαΐου 2020 για να καμφθεί ο αντίκτυπος της πανδημίας COVID-19, με το κλείσιμο των σχολείων, τον περιορισμό των εκδηλώσεων και της λειτουργίας των καταστημάτων και με τον σημαντικό περιορισμό των συναθροίσεων. Μεταξύ της 15ης Μαρτίου 2020 και της 17ης Μαΐου 2020, τα χερσαία σύνορα έκλεισαν επίσης εν μέρει. Το γεγονός αυτό περιόρισε τον αριθμό των εξερχόμενων Τσέχων εργαζομένων και τον αριθμό των εισερχόμενων αλλοδαπών εργαζομένων, δημιουργώντας τοπικές ελλείψεις εργατικού δυναμικού, ιδίως όσον αφορά τον κατασκευαστικό τομέα και την εποχιακή εργασία, και επηρέασε τις βασικές αλυσίδες εφοδιασμού. Για να βοηθήσει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις εν μέσω της κρίσης, η κυβέρνηση ανήγγειλε μια δέσμη κινήτρων που περιλαμβάνει μέτρα άμεσης στήριξης και δημόσιες εγγυήσεις. Αν και αυτό μπορεί να προσφέρει προσωρινή ανακούφιση, η οικονομία αναμένεται ακόμη να υποστεί σοβαρό πλήγμα το 2020, καθώς η εξωτερική ζήτηση μειώνεται και τα μέτρα περιορισμού της κυκλοφορίας διαταράσσουν την οικονομική δραστηριότητα. Το πραγματικό ΑΕΠ αναμένεται να ανακάμψει σταδιακά το 2021, αλλά είναι μάλλον απίθανο να φθάσει στις τιμές του 2019 κατά την περίοδο 2020-2021 που καλύπτουν οι προβλέψεις. Ο αντίκτυπος σε τομείς όπως οι μεταφορές, ο τομέας φιλοξενίας και ο τουρισμός αναμένεται να είναι σημαντικός. Η ανεργία θα αυξηθεί, αλλά θα αντισταθμιστεί από την προηγούμενη στενότητα της αγοράς εργασίας, τη δέσμη κινήτρων και το χαμηλό μερίδιο των συμβάσεων ορισμένου χρόνου. Για να εξασφαλιστεί η στήριξη της ρευστότητας, οι αρχές δρομολόγησαν μια σειρά καθεστώτων κρατικών εγγυήσεων για τις επιχειρήσεις όλων των μεγεθών. Προβλέπεται επίσης η αναβολή της χορήγησης καταναλωτικών δανείων και της εξόφλησης ενυπόθηκων δανείων για τρεις ή έξι μήνες για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις που έχουν πληγεί από την κρίση. Κατά τη διαδικασία σχεδιασμού και εφαρμογής των μέτρων αυτών πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η ανθεκτικότητα του τραπεζικού τομέα. Η Εθνική Τράπεζα της Τσεχίας θέσπισε επίσης διάφορα μέτρα για την άμβλυνση του αντικτύπου της κρίσης στον χρηματοπιστωτικό τομέα.

                  (17)

                  Οι έγκαιρες προσπάθειες μετριασμού των επιπτώσεων της νόσου COVID-19 συνέβαλαν στην επιβράδυνση της διασποράς του ιού στην Τσεχία. Έχουν ληφθεί μέτρα για την αύξηση της προμήθειας ιατρικού εξοπλισμού και τη διασφάλιση της απαραίτητης υποδομής και, ως εκ τούτου, την προετοιμασία του συστήματος υγείας για την αντιμετώπιση της αυξημένης ζήτησης. Η κατάσταση της υγείας του τσεχικού πληθυσμού βελτιώθηκε σημαντικά τα τελευταία χρόνια, προσεγγίζοντας τον μέσο όρο της ΕΕ. Ωστόσο, υπάρχουν σημαντικές περιφερειακές διαφορές όσον αφορά το προσδόκιμο ζωής, οι οποίες καθορίζονται εν μέρει από κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες και παράγοντες συμπεριφοράς. Ενώ το συνολικό επίπεδο των αναγκών ιατρικής φροντίδας που δεν καλύπτονται κατά δήλωση των ίδιων των ατόμων είναι από τα χαμηλότερα στην Ένωση, εξακολουθούν να υφίστανται περιφερειακές ανισότητες όσον αφορά την κατανομή των πόρων και του προσωπικού υγειονομικής περίθαλψης που αντιμετώπισαν αυξημένες πιέσεις. Ένα σημαντικό ποσοστό του εργατικού δυναμικού στον τομέα της υγείας αναμένεται να συνταξιοδοτηθεί τα επόμενα χρόνια. Για να μετριαστεί ο αντίκτυπος της πανδημίας COVID-19, θα πρέπει να βελτιωθούν η ανθεκτικότητα και η ετοιμότητα για την αντιμετώπιση της κρίσης του συστήματος υγείας, και παράλληλα να υποστηριχτεί η ίση πρόσβαση σε αυξημένη παροχή υπηρεσιών πρωτοβάθμιας περίθαλψης και ολοκληρωμένων υπηρεσιών φροντίδας ώστε να μειωθούν οι αποτρέψιμες εισαγωγές στα νοσοκομεία. Με αυτόν τον τρόπο μπορεί επίσης να βελτιωθεί η πρόληψη και να μετριαστούν οι κίνδυνοι άλλων παθήσεων. Οι λύσεις ηλεκτρονικής υγείας εξακολουθούν να είναι περιορισμένες παρά την ύπαρξη εθνικής στρατηγικής 2016-2020 για την ηλεκτρονική υγεία.

                  (18)

                  Καθ’ όλη τη διάρκεια του 2019 και στις αρχές του 2020, η αγορά εργασίας της Τσεχίας παρέμεινε εύρωστη, ενώ οι περισσότεροι δείκτες δείχνουν θετικά αποτελέσματα. Το ποσοστό απασχόλησης εξακολούθησε να αυξάνεται και η ανεργία έπεσε στα χαμηλότερα επίπεδα που σημειώθηκαν ποτέ. Παρ’ όλα αυτά, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις του 2020 της Επιτροπής, η ανεργία αναμένεται να αυξηθεί σε 5,0 % το 2020 και να υποχωρήσει ελαφρά σε 4,2 % το 2021. Η κυβέρνηση ανταποκρίθηκε αμέσως στην πανδημία της νόσου COVID-19 λαμβάνοντας πολλά μέτρα για την προστασία των εισοδημάτων και της απασχόλησης, με ιδιαίτερη έμφαση στις επιχειρήσεις και τους αυτοαπασχολούμενους. Ωστόσο, ορισμένες ευάλωτες ομάδες στην αγορά εργασίας (εργαζόμενοι με βραχυπρόθεσμες συμβάσεις και εκείνοι που προσλαμβάνονται μέσω γραφείων εύρεσης προσωρινής απασχόλησης) δεν προστατεύονται πλήρως από τα προτεινόμενα μέτρα άμβλυνσης. Το κλείσιμο των παιδικών σταθμών και των σχολείων κατά τη διάρκεια του περιορισμού της κυκλοφορίας μπορεί να έχει πλήξει ιδιαίτερα τις εργαζόμενες γυναίκες με σημαντικές ευθύνες φροντίδας παιδιού. Η προώθηση των επενδύσεων στην παιδική φροντίδα και στη μακροχρόνια φροντίδα σε συνδυασμό με ευέλικτες ρυθμίσεις εργασίας, όπως η τηλεργασία, θα πρέπει να εξομαλύνουν τη μετάβαση εξόδου από την κρίση. Πιο στοχευμένες ενεργητικές πολιτικές για την αγορά εργασίας και η παροχή δεξιοτήτων, σε διαβούλευση με τους κοινωνικούς εταίρους, στηρίζουν τόσο τη διατήρηση των εργαζομένων στην απασχόληση όσο και τη μετάβαση από μια θέση εργασίας σε άλλη. Οι δράσεις ευαισθητοποίησης των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης μπορούν επίσης να διευκολύνουν την επιτυχή επάνοδο στην αγορά εργασίας, ιδίως για τις ευάλωτες ομάδες. Η ευκολότερη και ταχύτερη πρόσβαση στην κοινωνική προστασία θα συμβάλει στην αποφυγή των παγίδων που οδηγούν στη φτώχεια και των εξώσεων. Τα αποτελέσματα στον τομέα της εκπαίδευσης εξακολουθούν να επηρεάζονται σοβαρά από τις κοινωνικοοικονομικές ανισότητες και τις χαμηλές επενδύσεις. Η εξασφάλιση ισότιμης πρόσβασης σε ποιοτική εκπαίδευση και κατάρτιση χωρίς αποκλεισμούς, μεταξύ άλλων και στο ψηφιακό πλαίσιο, μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση των επιπέδων δεξιοτήτων και στην επέκταση της ψηφιακής μάθησης. Η προώθηση των ψηφιακών δεξιοτήτων, μεταξύ άλλων μέσω της στήριξης και της συνεχούς κατάρτισης για εκπαιδευτικούς και εκπαιδευτές, έχει ιδιαίτερη σημασία. Οι δημόσιες δαπάνες ανά σπουδαστή σε όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης παραμένουν σχετικά χαμηλές. Οι ελλείψεις καταρτισμένων εκπαιδευτικών καταδεικνύουν την ανάγκη να αυξηθεί η ελκυστικότητα του επαγγέλματος, ιδίως για τους ταλαντούχους νέους.

                  (19)

                  Η Τσεχία συγκαταλέγεται στις χώρες που θα μπορούσαν να επηρεαστούν ιδιαίτερα από τις τεχνολογικές αλλαγές και που χρειάζονται σημαντικές επενδύσεις στον τομέα αυτό. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός θα απαιτήσει στήριξη, μεταξύ άλλων και στους τομείς της βιομηχανίας και των υπηρεσιών, μέσω στοχευμένων επενδύσεων σε έξυπνες λύσεις και δεξιότητες. Ο στόχος για πλήρη σταθερή ευρυζωνική κάλυψη έχει επιτευχθεί, αλλά οι κινητές ευρυζωνικές επικοινωνίες εξακολουθούν να είναι σχετικά ακριβές. Οι καθυστερήσεις στην ανάπτυξη των υποδομών θα μπορούσαν να επηρεάσουν ιδιαίτερα τις ευάλωτες ομάδες και τις διαρθρωτικά αδύναμες περιοχές που διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο απομόνωσης. Αυτό ενδέχεται να έχει επίσης αρνητικές συνέπειες στην παρακολούθηση και τον έλεγχο της πανδημίας. Για την κάλυψη των αναγκών συνδεσιμότητας χρειάζονται επενδύσεις σε δίκτυα πολύ υψηλής χωρητικότητας, σε σταθερά και κινητά δίκτυα, και κατάλληλα μέτρα από την πλευρά της ζήτησης. Για την επίτευξη αυτού του στόχου θα είναι απαραίτητη η έγκαιρη εκχώρηση του φάσματος 5G υπό προβλέψιμες συνθήκες που ευνοούν τις επενδύσεις. Η υιοθέτηση υπερταχέων ευρυζωνικών υπηρεσιών περιορίζεται από τη χαμηλή ζήτηση που οφείλεται σε διάφορες μεταβλητές, όπως η τιμή της σύνδεσης, καθώς και η αγοραστική δύναμη, η ηλικία και το μορφωτικό επίπεδο του πληθυσμού. Οι αρχές έχουν δεσμευτεί για την ανάπτυξη και την ενσωμάτωση νέων ψηφιακών τεχνολογιών, αλλά αυτό εμποδίζεται από τα σταθερά χαμηλά επίπεδα δεξιοτήτων. Οι τσεχικές αρχές έχουν δεσμευτεί να ενθαρρύνουν λύσεις που βασίζονται στην τεχνητή νοημοσύνη, αλλά παρά τις προσπάθειες της κυβέρνησης σε αυτόν τον τομέα, η Τσεχία εξακολουθεί να υστερεί σε σχέση με τα κράτη μέλη τα οποία προηγούνται όσον αφορά την έρευνα και τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας σε αυτόν τον τομέα.

                  (20)

                  Για τη στήριξη της οικονομικής ανάκαμψης, θα είναι σημαντικό να επισπευσθούν ώριμα έργα δημόσιων επενδύσεων και να προωθηθούν οι ιδιωτικές επενδύσεις, μεταξύ άλλων μέσω σχετικών μεταρρυθμίσεων. Στο εθνικό σχέδιο της Τσεχίας για την ενέργεια και το κλίμα αναφέρεται ότι υπάρχουν σημαντικές επενδυτικές ανάγκες για την επίτευξη της κλιματικής και ενεργειακής μετάβασης και την προώθηση της κλιματικής ουδετερότητας. Αυτό ισχύει ιδίως στην περίπτωση της προώθησης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, της ενεργειακής απόδοσης, των υποδομών και τμημάτων του συστήματος μεταφοράς. Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής είναι ήδη ορατές με τη μορφή ξηρασιών και πλημμυρών, οι οποίες προκαλούν σημαντικές οικονομικές απώλειες. Η ατμοσφαιρική ρύπανση αποτελεί επίσης χρόνιο πρόβλημα. Ταυτόχρονα, οι φόροι ρύπανσης είναι πολύ χαμηλοί. Ο άνθρακας εξακολουθεί να επικρατεί στον τομέα της ενέργειας και να αποτελεί σημαντική κινητήρια δύναμη της οικονομικής δραστηριότητας σε τρεις περιφέρειες της Τσεχίας. Η περιορισμένη ικανότητα ανάπτυξης των φορέων υλοποίησης έργων και η περιορισμένη συμβουλευτική υποστήριξη που παρέχεται από τις τσεχικές αρχές εξακολουθούν να αποτελούν σημαντικό εμπόδιο για την ανάπτυξη μιας σειράς ώριμων έργων υλοποίησης της διττής κλιματικής και ψηφιακής μετάβασης στις εν λόγω περιοχές. Γενικά, η μετάβαση από τον άνθρακα αναμένεται να έχει σημαντικές κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις και φαίνεται ότι μέχρι σήμερα δεν έχει εκδηλωθεί μεγάλη προθυμία για επενδύσεις σε τεχνολογίες με μηδενικές και χαμηλές εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου. Η παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές είναι κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ. Ο τομέας δεν διαθέτει οικονομικά κίνητρα και κατάλληλο νομικό και θεσμικό πλαίσιο για τη στήριξη της περαιτέρω ανάπτυξής του. Επίσης, φαίνεται ότι υπάρχει χαμηλό επίπεδο ευαισθητοποίησης σχετικά με τα ευρύτερα οφέλη της ενεργειακής απόδοσης. Η στροφή προς την ηλεκτροκίνηση ήταν μάλλον αργή και οι οδικές μεταφορές γίνονται ένας από τους κύριους καταναλωτές ενέργειας. Οι φόροι επί των μεταφορών είναι χαμηλοί και δεν καθορίζονται ανάλογα με τις εκπομπές CO2. Η υποδομή φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων είναι ακόμη σε εμβρυακή φάση. Οι επιδόσεις της διαχείρισης των αποβλήτων εξακολουθούν να είναι μέτριες με γνώμονα πιο φιλόδοξους στόχους. Λείπει μια ολοκληρωμένη στρατηγική για την ανάπτυξη του δυναμικού της κυκλικότητας της οικονομίας. Ο προγραμματισμός του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης, που αποτελεί αντικείμενο πρότασης της Επιτροπής, για την περίοδο 2021-2027, θα μπορούσε να βοηθήσει την Τσεχία να αντιμετωπίσει ορισμένες από τις προκλήσεις που δημιουργεί η μετάβαση σε κλιματικά ουδέτερη οικονομία, ιδίως στις περιοχές που καλύπτονται από το παράρτημα Δ της έκθεσης ανά χώρα του 2020. Με τον τρόπο αυτό η Τσεχία θα μπορέσει να αξιοποιήσει με τον καλύτερο τρόπο το εν λόγω Ταμείο.

                  (21)

                  Η πρόσβαση σε συμβατική χρηματοδότηση είναι πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ, αλλά η παροχή κεφαλαίων κινδύνου είναι λιγότερο ανεπτυγμένη. Η χρηματοδότηση για τις εγχώριες επιχειρήσεις υψηλού κινδύνου, ιδίως στο προλειτουργικό και στο μεταγενέστερο στάδιο ανάπτυξης παραμένει περιορισμένη. Ενώ ορισμένες επιτυχημένες καινοτόμες πρωτοβουλίες έχουν φτάσει στην αγορά, η χρηματοδότηση επιχειρηματικών και ιδίων κεφαλαίων παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα. Η έρευνα και η καινοτομία στην Τσεχία παρεμποδίζονται από την έλλειψη συστημικής μεταρρύθμισης. Αν και η σταθερή αύξηση των ιδιωτικών επενδύσεων σε έρευνα και ανάπτυξη συνεχίζεται, οι μεγάλες, κυρίως αλλοδαπής ιδιοκτησίας, εταιρείες επενδύουν αισθητά περισσότερο σε άυλα στοιχεία, όπως η έρευνα και ανάπτυξη, από ό, τι οι μικρές και μεσαίες εγχώριες επιχειρήσεις. Η βιομηχανία μεσαίας και υψηλής τεχνολογίας αντιμετωπίζει προβλήματα έλλειψης δεξιοτήτων λόγω του χαμηλού αριθμού πτυχιούχων στους τομείς της επιστήμης, της τεχνολογίας, της μηχανικής και των μαθηματικών (STEM) και της ανεπαρκούς κατάρτισης των πτυχιούχων. Ταυτόχρονα, η προώθηση και η στήριξη της επιχειρηματικότητας εξακολουθούν να είναι περιορισμένες, γεγονός που παρεμποδίζει την αύξηση της παραγωγικότητας. Ο υψηλός βαθμός κατακερματισμού του τομέα της έρευνας έχει ως αποτέλεσμα τον υπερβολικό διασκορπισμό της χρηματοδότησης σε έρευνα και ανάπτυξη. Η συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα παρεμποδίζεται από τις τρέχουσες πρακτικές αξιολόγησης της σταδιοδρομίας των ερευνητών. Η στενότερη συνεργασία μεταξύ πανεπιστημίων και επιχειρήσεων, ιδίως μέσω επιχειρήσεων τεχνοβλαστών, θα μπορούσε να επιταχύνει τη μεταφορά τεχνολογίας και τη διάδοση της καινοτομίας.

                  (22)

                  Τα μέτρα περιορισμού της κυκλοφορίας λόγω της COVID-19 έχουν επιβαρύνει τις αλυσίδες εφοδιασμού και πολλές επιχειρήσεις δεν έχουν κατορθώσει να λειτουργήσουν, ενώ παράλληλα δεν διαθέτουν αποθέματα ρευστότητας. Η αυτοκινητοβιομηχανία και ο τομέας των υπηρεσιών έχουν πληγεί περισσότερο. Οι δραστηριότητες εποπτείας της αγοράς είναι διάσπαρτες σε υπερβολικά πολλές αρχές, ενώ η συνεργασία και ο συντονισμός δεν είναι τα καλύτερα δυνατά. Τα επίσημα καθεστώτα για την παροχή κρατικών εγγυήσεων στις επιχειρήσεις υπερκαλύφθηκαν γρήγορα. Υπάρχει περιθώριο για καλύτερο συντονισμό και ταχύτερες διαδικασίες για τη διοχέτευση της στήριξης στις επιχειρήσεις. Ορισμένοι ενδιαφερόμενοι φορείς θεωρούν ότι τα μέτρα που έλαβαν οι τσεχικές αρχές για την άμβλυνση των επιπτώσεων της κρίσης της νόσου COVID-19 είναι γραφειοκρατικά και αργούν να εφαρμοστούν στην πραγματική οικονομία. Υπάρχει περιθώριο για καλύτερη ανάλυση των δεδομένων που είναι αναγκαία για την ταχεία, ενημερωμένη και βέλτιστη λήψη αποφάσεων σχετικά με στοχευμένες στρατηγικές και μέτρα οικονομικής ανάκαμψης. Γενικά, ο επιχειρηματικός τομέας εκτιμά ότι η ταχέως μεταβαλλόμενη νομοθεσία και οι πολύπλοκες διοικητικές διαδικασίες συνιστούν εμπόδια για τις επενδύσεις. Ο διοικητικός φόρτος είναι ιδιαίτερα προβληματικός για τις νεοσύστατες επιχειρήσεις όσον αφορά τις πάσης φύσεως άδειες. Οι χρονοβόρες και επαχθείς διαδικασίες για την απόκτηση άδειας κατασκευής αποτελούν σημαντικό εμπόδιο. Η προτεινόμενη νέα νομοθεσία για τον κατασκευαστικό τομέα δέχεται επικρίσεις. Η Τσεχία συγκαταλέγεται μεταξύ των λιγότερο προηγμένων κρατών μελών όσον αφορά τη χρήση ψηφιακών δημόσιων υπηρεσιών. Ο αριθμός των χρηστών ηλεκτρονικής διακυβέρνησης παραμένει πολύ χαμηλότερος από τον μέσο όρο της ΕΕ. Η χώρα εφαρμόζει το οικείο σχέδιο ηλεκτρονικής διακυβέρνησης. Από το 2020, η χώρα έχει ένα νέο «ψηφιακό σύνταγμα» που δίνει το δικαίωμα το αργότερο από το 2025 να λαμβάνονται σχεδόν όλες οι δημόσιες υπηρεσίες ηλεκτρονικά. Ωστόσο, μόνο ένα σχετικά μικρό ποσοστό των δήμων προσφέρει διαδικτυακές λύσεις. Το κοινοβούλιο εξετάζει επί του παρόντος μια αλλαγή του φορολογικού κώδικα που αποσκοπεί στην αύξηση της ψηφιοποίησης του φορολογικού συστήματος, δεδομένου ότι το ποσοστό ηλεκτρονικής υποβολή παραμένει μάλλον χαμηλό για ορισμένους φόρους.

                  (23)

                  Ενώ οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις που καθορίζονται στην παρούσα σύσταση («ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2020») επικεντρώνονται στην αντιμετώπιση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας COVID-19 και στη διευκόλυνση της οικονομικής ανάκαμψης, οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 κάλυπταν επίσης μεταρρυθμίσεις που είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων διαρθρωτικών προκλήσεων. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 εξακολουθούν να ισχύουν και θα συνεχιστεί η παρακολούθησή τους καθ’ όλη τη διάρκεια του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του επόμενου έτους. Αυτό περιλαμβάνει τις ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 σχετικά με τις οικονομικές πολιτικές που σχετίζονται με τις επενδύσεις. Όλες οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 θα πρέπει να ληφθούν υπόψη για το στρατηγικό προγραμματισμό της χρηματοδότησης της πολιτικής συνοχής μετά το 2020, μεταξύ άλλων για μέτρα μετριασμού και στρατηγικές εξόδου από την παρούσα κρίση.

                  (24)

                  Οι επιδόσεις του δημόσιου τομέα και η αποτελεσματικότητα της κυβέρνησης της Τσεχίας κατατάσσονται κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ. Σύμφωνα με τους διεθνείς δείκτες, έχει σχετικά καλές επιδόσεις όσον αφορά την πρόσβαση σε κυβερνητικές πληροφορίες σε θέματα χάραξης πολιτικής. Οι επιδόσεις της όσον αφορά τον επαγγελματισμό της δημόσιας διοίκησης, τη διαφάνεια της κυβέρνησης και τον έλεγχο της διαφθοράς είναι λιγότερο καλές. Η βελτίωση του στρατηγικού σχεδιασμού και του συντονισμού μεταξύ υπουργείων και η μείωση του κατακερματισμού της τοπικής αυτοδιοίκησης θα βελτίωνε την αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης. Το πλαίσιο για τις δημόσιες συμβάσεις έχει βελτιωθεί, αλλά ενδέχεται να χρήζει περαιτέρω προσαρμογής. Παρά τις μικρές βελτιώσεις, η διαφθορά εξακολουθεί να αποτελεί πηγή ανησυχίας για τις επιχειρήσεις και ενδέχεται να παρεμποδίζει περαιτέρω την οικονομική δραστηριότητα. Η έγκριση διαφόρων μέτρων κατά της διαφθοράς, συμπεριλαμβανομένων των νομοσχεδίων για την εκπροσώπηση συμφερόντων και για την προστασία των μαρτύρων δημοσίου συμφέροντος, εξακολουθεί να εκκρεμεί.

                  (25)

                  Το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο παρέχει το πλαίσιο για συνεχή συντονισμό της οικονομικής πολιτικής και της πολιτικής για την απασχόληση στην Ένωση, ο οποίος μπορεί να συμβάλει σε μια βιώσιμη οικονομία. Στα εθνικά τους προγράμματα μεταρρυθμίσεων του 2020, τα κράτη μέλη έχουν συνεκτιμήσει την πρόοδο που έχει σημειωθεί ως προς την εφαρμογή των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) των Ηνωμένων Εθνών. Με τη διασφάλιση της πλήρους εφαρμογής των ειδικών ανά χώρα συστάσεων του 2020, η Τσεχία θα συμβάλει στην πρόοδο ως προς την επίτευξη των ΣΒΑ και στην κοινή προσπάθεια να διασφαλιστεί η ανταγωνιστική βιωσιμότητα στην Ένωση.

                  (26)

                  Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2020, η Επιτροπή προέβη σε ολοκληρωμένη ανάλυση της οικονομικής πολιτικής της Τσεχίας και τη δημοσίευσε στην έκθεση χώρας του 2020. Επίσης αξιολόγησε το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020, το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του 2020 και τη συνέχεια που δόθηκε στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις οι οποίες είχαν απευθυνθεί προς την Τσεχία κατά τα προηγούμενα έτη. Η Επιτροπή έλαβε υπόψη όχι μόνο τη συνάφειά τους για την άσκηση βιώσιμης δημοσιονομικής και κοινωνικοοικονομικής πολιτικής στην Τσεχία, αλλά και τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες και τις κατευθύνσεις της Ένωσης, δεδομένης της ανάγκης ενδυνάμωσης της συνολικής οικονομικής διακυβέρνησης της Ένωσης, μέσω της συνεκτίμησης στοιχείων σε ενωσιακό επίπεδο κατά τη διαμόρφωση μελλοντικών εθνικών αποφάσεων.

                  (27)

                  Υπό το πρίσμα της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020 και η γνώμη του (7) αποτυπώνεται ιδίως στη σύσταση 1 κατωτέρω,

            ΣΥΝΙΣΤΑ στην Τσεχία να μεριμνήσει το 2020 και το 2021 προκειμένου:

                  1.

                  Να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα, σύμφωνα με τη γενική ρήτρα διαφυγής του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της πανδημίας COVID-19, την ενίσχυση της οικονομίας και τη στήριξη της επακόλουθης ανάκαμψης. Όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, να επιδιώξει την εφαρμογή δημοσιονομικών πολιτικών που αποσκοπούν στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων και στη διασφάλιση της βιωσιμότητας του χρέους, με παράλληλη ενίσχυση των επενδύσεων. Να διασφαλίσει την ανθεκτικότητα του συστήματος υγείας, να ενισχύσει τη διαθεσιμότητα των εργαζομένων στον τομέα της υγείας, την πρωτοβάθμια περίθαλψη και την ενσωμάτωση της περίθαλψης, και την ανάπτυξη υπηρεσιών ηλεκτρονικής υγείας.

                  2.

                  Να στηρίξει την απασχόληση μέσω ενεργητικών πολιτικών για την αγορά εργασίας, της παροχής δεξιοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των ψηφιακών δεξιοτήτων, και της πρόσβασης στην ψηφιακή μάθηση.

                  3.

                  Να στηρίξει τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις αξιοποιώντας σε μεγαλύτερο βαθμό τα χρηματοδοτικά μέσα για τη διασφάλιση της στήριξης της ρευστότητας, μειώνοντας τον διοικητικό φόρτο και βελτιώνοντας την ηλεκτρονική διακυβέρνηση. Να επισπεύσει ώριμα έργα δημόσιων επενδύσεων και να προωθήσει τις ιδιωτικές επενδύσεις για τη στήριξη της οικονομικής ανάκαμψης. Να εστιάσει τις επενδύσεις στην πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση, ιδίως όσον αφορά τις ψηφιακές υποδομές και τεχνολογίες υψηλής χωρητικότητας, στην καθαρή και αποδοτική παραγωγή και χρήση ενέργειας, και στις υποδομές βιώσιμων μεταφορών, μεταξύ άλλων και στις περιοχές εξόρυξης άνθρακα. Να εξασφαλίσει την πρόσβαση σε χρηματοδότηση για τις καινοτόμες επιχειρήσεις και να βελτιώσει τη συνεργασία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα στον τομέα της έρευνας και ανάπτυξης.

         Βρυξέλλες, 20 Ιουλίου 2020.

               Για το Συμβούλιο

               Η Πρόεδρος

            J. KLOECKNER

         (1)  ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

         (2)  Κανονισμός (EE) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών(ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25).

         (3)  ΕΕ C 301 της 5.9.2019, σ. 15.

         (4)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 6).

         (5)  Κανονισμός (ΕΕ) 2020/460 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Μαρτίου 2020 για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1301/2013, (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 και (ΕΕ) αριθ. 508/2014 όσον αφορά ειδικά μέτρα για την κινητοποίηση επενδύσεων στα συστήματα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης των κρατών μελών και σε άλλους τομείς των οικονομιών τους για την αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 (Πρωτοβουλία επενδύσεων για την αντιμετώπιση του κορωνοϊού) (ΕΕ L 99 της 31.3.2020, σ. 5).

         (6)  Κανονισμός (ΕΕ) 2020/558 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2020, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1301/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 όσον αφορά ειδικά μέτρα για την παροχή έκτακτης ευελιξίας στη χρήση των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων για την αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 (ΕΕ L 130 της 24.4.2020, σ. 1).

         (7)  Δυνάμει του άρθρου 9 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97.


title: Συσταση του Συμβουλιου της 20ής Ιουλίου 2020 σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Δανίας του 2020 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης της Δανίας του 2020 2020/C 282/04

text:
               26.8.2020

               EL

               Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

               C 282/22

      ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
      της 20ής Ιουλίου 2020
      σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Δανίας του 2020 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης της Δανίας του 2020
      (2020/C 282/04)
      ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
      Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,
      Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών (1), και ιδίως το άρθρο 9 παράγραφος 2,
      Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
      Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
      Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,
      Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

                  (1)

                  Στις 17 Δεκεμβρίου 2019 η Επιτροπή υιοθέτησε την ετήσια στρατηγική για τη βιώσιμη ανάπτυξη, η οποία σηματοδότησε την έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2020 για το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Στην εν λόγω στρατηγική ελήφθη δεόντως υπόψη ο ευρωπαϊκός πυλώνας κοινωνικών δικαιωμάτων που διακηρύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή στις 17 Νοεμβρίου 2017. Στις 17 Δεκεμβρίου 2019, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (2), η Επιτροπή θέσπισε επίσης την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης, στην οποία η Δανία δεν συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί εμπεριστατωμένη επισκόπηση.

                  (2)

                  Η έκθεση χώρας του 2020 για τη Δανία δημοσιεύτηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2020. Στην έκθεση αξιολογήθηκε η πρόοδος της Δανίας όσον αφορά την εφαρμογή των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο στις 9 Ιουλίου 2019 (3) («ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019»), η συνέχεια που δόθηκε στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις οι οποίες είχαν εκδοθεί κατά τα προηγούμενα έτη και η πρόοδος της Δανίας ως προς την επίτευξη των εθνικών στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020».

                  (3)

                  Στις 11 Μαρτίου 2020 ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κήρυξε επισήμως παγκόσμια πανδημία την έξαρση της νόσου COVID-19. Η πανδημία συνιστά σοβαρή κατάσταση έκτακτης ανάγκης στον τομέα της δημόσιας υγείας για τους πολίτες, τις κοινωνίες και τις οικονομίες. Ασκεί έντονη πίεση στα εθνικά συστήματα υγείας, διαταράσσει τις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες, προκαλεί αστάθεια στις χρηματοπιστωτικές αγορές, σοκ στην καταναλωτική ζήτηση και αρνητικές επιπτώσεις σε διάφορους τομείς. Απειλεί τις θέσεις εργασίας και τα εισοδήματα των πολιτών καθώς και τις δραστηριότητες των επιχειρήσεων. Η πανδημία προκάλεσε μεγάλο οικονομικό σοκ, το οποίο έχει ήδη επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις στην Ένωση. Στις 13 Μαρτίου 2020 η Επιτροπή υιοθέτησε ανακοίνωση με την οποία ζητούσε συντονισμένη οικονομική αντίδραση στην κρίση, με τη συμμετοχή όλων των φορέων σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο.

                  (4)

                  Αρκετά κράτη μέλη έχουν κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης ή έχουν λάβει μέτρα έκτακτης ανάγκης. Τυχόν μέτρα έκτακτης ανάγκης θα πρέπει να είναι αυστηρά αναλογικά, αναγκαία, περιορισμένα χρονικά και σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα. Θα πρέπει να υπόκεινται σε δημοκρατικό έλεγχο και σε έλεγχο από ανεξάρτητη δικαστική αρχή.

                  (5)

                  Στις 20 Μαρτίου 2020 η Επιτροπή υιοθέτησε ανακοίνωση για την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Η γενική ρήτρα διαφυγής, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1, στο άρθρο 6 παράγραφος 3, στο άρθρο 9 παράγραφος 1 και στο άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου και στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στο άρθρο 5 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου (4), διευκολύνει το συντονισμό των δημοσιονομικών πολιτικών σε περιόδους σοβαρής οικονομικής κάμψης. Στην ανακοίνωσή της τής 20ής Μαρτίου 2020, η Επιτροπή θεώρησε ότι, δεδομένης της αναμενόμενης σοβαρής οικονομικής κάμψης λόγω της πανδημίας COVID-19, οι συνθήκες επέτρεπαν την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής και ζήτησε από το Συμβούλιο να επικυρώσει το εν λόγω συμπέρασμα. Στις 23 Μαρτίου 2020 οι υπουργοί Οικονομικών των κρατών μελών συντάχθηκαν με την εκτίμηση της Επιτροπής και συμφώνησαν ότι η σοβαρή κάμψη της οικονομικής δραστηριότητας απαιτεί αποφασιστική, φιλόδοξη και συντονισμένη αντίδραση. Η ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής επιτρέπει την προσωρινή απόκλιση από την πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου, εφόσον δεν τίθεται σε κίνδυνο η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών μεσοπρόθεσμα. Σε ό,τι αφορά το διορθωτικό σκέλος, το Συμβούλιο μπορεί επίσης να αποφασίσει, μετά από σύσταση της Επιτροπής, να υιοθετήσει αναθεωρημένη δημοσιονομική πορεία. Η γενική ρήτρα διαφυγής δεν αναστέλλει τις διαδικασίες του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να αποκλίνουν από τις δημοσιονομικές υποχρεώσεις που θα ίσχυαν κανονικά, ενώ δίνει παράλληλα στην Επιτροπή και στο Συμβούλιο τη δυνατότητα να λάβουν τα αναγκαία μέτρα για το συντονισμό των πολιτικών στο πλαίσιο του συμφώνου.

                  (6)

                  Απαιτείται συνεχής δράση για τον περιορισμό και τον έλεγχο της εξάπλωσης της πανδημίας COVID-19, την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των εθνικών συστημάτων υγείας, το μετριασμό των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας μέσω μέτρων στήριξης των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών και τη διασφάλιση κατάλληλων συνθηκών υγιεινής και ασφάλειας στο χώρο εργασίας με σκοπό την επανέναρξη της οικονομικής δραστηριότητας. Η Ένωση θα πρέπει να αξιοποιήσει πλήρως τα διάφορα εργαλεία που έχει στη διάθεσή της για να στηρίξει τις προσπάθειες των κρατών μελών σε αυτούς τους τομείς. Παράλληλα, τα κράτη μέλη και η Ένωση θα πρέπει να συνεργαστούν για να προετοιμάσουν τα αναγκαία μέτρα για την επάνοδο των κοινωνιών και των οικονομιών μας στην ομαλότητα και στη βιώσιμη ανάπτυξη, με την ενσωμάτωση, μεταξύ άλλων, της πράσινης μετάβασης και του ψηφιακού μετασχηματισμού, καθώς και για να αντλήσουν διδάγματα από την κρίση.

                  (7)

                  Η κρίση λόγω της νόσου COVID-19 ανέδειξε την ευελιξία που παρέχει η εσωτερική αγορά για την προσαρμογή σε έκτακτες καταστάσεις. Ωστόσο, για να εξασφαλιστεί η ταχεία και ομαλή μετάβαση στη φάση ανάκαμψης και η ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών, υπηρεσιών και εργαζομένων, τα έκτακτα μέτρα που εμποδίζουν την ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς θα πρέπει να καταργηθούν μόλις παύσουν να είναι πλέον απαραίτητα. Η τρέχουσα κρίση κατέδειξε την ανάγκη για σχέδια ετοιμότητας για την αντιμετώπιση κρίσεων στον τομέα της υγείας. Βελτιωμένες στρατηγικές προμηθειών, διαφοροποιημένες αλυσίδες εφοδιασμού και στρατηγικά αποθέματα βασικών προμηθειών συγκαταλέγονται στα κύρια στοιχεία για την ανάπτυξη ευρύτερων σχεδίων ετοιμότητας για την αντιμετώπιση κρίσεων.

                  (8)

                  Ο ενωσιακός νομοθέτης έχει ήδη τροποποιήσει τα σχετικά νομοθετικά πλαίσια μέσω των κανονισμών (ΕΕ) 2020/460 (5) και (ΕΕ) 2020/558 (6) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για να δώσει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να κινητοποιήσουν όλους τους αχρησιμοποίητους πόρους από τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία, ώστε να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τις έκτακτες επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19. Οι τροποποιήσεις αυτές θα παράσχουν πρόσθετη ευελιξία καθώς και απλουστευμένες και εξορθολογισμένες διαδικασίες. Για να αμβλυνθούν οι πιέσεις στις ταμειακές ροές, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να επωφεληθούν από ποσοστό συγχρηματοδότησης 100 % από τον προϋπολογισμό της Ένωσης για τη λογιστική χρήση 2020-2021. Η Δανία παροτρύνεται να αξιοποιήσει πλήρως αυτές τις δυνατότητες για να βοηθήσει τα άτομα και τους τομείς που πλήττονται περισσότερο.

                  (9)

                  Η Δανία υπέβαλε το εθνικό της πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του 2020 στις 7 Μαΐου 2020 και το οικείο πρόγραμμα σύγκλισης του 2020 στις 5 Μαΐου 2020. Τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν ταυτοχρόνως προκειμένου να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους.

                  (10)

                  Η Δανία υπάγεται επί του παρόντος στο προληπτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

                  (11)

                  Με το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020, η κυβέρνηση αναμένει ότι το ονομαστικό ισοζύγιο θα επιδεινωθεί από πλεόνασμα 3,7 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ) το 2019 σε έλλειμμα 8,0 % του ΑΕΠ το 2020. Το έλλειμμα προβλέπεται να μειωθεί σε 2,4 % του ΑΕΠ το 2021. Ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ, μετά τη μείωσή του στο 33,2 % του ΑΕΠ το 2019, αναμένεται να αυξηθεί στο 40,7 % το 2020 σύμφωνα με το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020. Οι μακροοικονομικές και δημοσιονομικές προοπτικές επηρεάζονται από τη μεγάλη αβεβαιότητα που οφείλεται στην πανδημία COVID-19.

                  (12)

                  Ως απάντηση στην πανδημία COVID-19 και στο πλαίσιο συντονισμένης ενωσιακής προσέγγισης, η Δανία έλαβε εγκαίρως δημοσιονομικά μέτρα για την αύξηση της ικανότητας του συστήματος υγείας της, την αναχαίτιση της πανδημίας και την ανακούφιση των ατόμων και των τομέων που έχουν πληγεί ιδιαίτερα. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020, τα εν λόγω δημοσιονομικά μέτρα ανήλθαν στο 4,9 % του ΑΕΠ. Στα μέτρα αυτά περιλαμβάνονται η ενίσχυση των υπηρεσιών ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, η προσωρινή αντιστάθμιση για τα πάγια έξοδα των επιχειρήσεων, το προσωρινό καθεστώς μισθολογικής αντιστάθμισης και η βοήθεια έκτακτης ανάγκης για τους τομείς που αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Επιπλέον, η Δανία ανακοίνωσε μέτρα τα οποία, χωρίς να έχουν άμεση δημοσιονομική επίπτωση, θα συμβάλουν στην παροχή στήριξης της ρευστότητας για τις επιχειρήσεις, και τα οποία εκτιμώνται από το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020 σε περίπου 15 % του ΑΕΠ. Τα εν λόγω μέτρα περιλαμβάνουν αναβολές καταβολής φόρων όσον αφορά τους φόρους εισοδήματος φυσικών προσώπων και εταιρειών, καθώς και δανειακές εγγυήσεις (3,7 % του ΑΕΠ). Σε σύγκριση με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020, η κύρια διαφορά είναι ότι το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020 περιλαμβάνει τις αναμενόμενες μελλοντικές ζημίες από τις κρατικές εγγυήσεις που σχετίζονται με τη νόσο COVID-19 (0,5 % του ΑΕΠ). Συνολικά, τα μέτρα που έλαβε η Δανία συνάδουν με τις κατευθυντήριες γραμμές που προσδιορίζονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 13ης Μαρτίου 2020. Η πλήρης εφαρμογή των μέτρων έκτακτης ανάγκης και των υποστηρικτικών δημοσιονομικών μέτρων, και στη συνέχεια η επανεστίαση των δημοσιονομικών πολιτικών στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, θα συμβάλουν στη διατήρηση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας μεσοπρόθεσμα.

                  (13)

                  Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020 και εάν οι πολιτικές παραμείνουν αμετάβλητες, προβλέπεται ότι το ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης της Δανίας θα είναι -7,2 % του ΑΕΠ το 2020 και -2,3 % του ΑΕΠ το 2021. Ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να παραμείνει κάτω του 60 % του ΑΕΠ το 2020 και το 2021.

                  (14)

                  Στις 20 Μαΐου 2020 η Επιτροπή δημοσίευσε έκθεση που συντάχθηκε σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 3 της Συνθήκης λόγω της αναμενόμενης από τη Δανία υπέρβασης του ορίου του 3 % του ΑΕΠ για το έλλειμμα το 2020. Συνολικά, από την ανάλυση της Επιτροπής προκύπτει ότι το κριτήριο του ελλείμματος, όπως ορίζεται στη Συνθήκη και στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97, δεν έχει πληρωθεί.

                  (15)

                  Η πανδημία COVID-19 έπληξε σε μεγάλο βαθμό τη Δανία το πρώτο εξάμηνο του 2020, θέτοντας το σύστημα υγείας υπό πίεση και μειώνοντας σημαντικά την οικονομική δραστηριότητα σε ορισμένους τομείς. Η Δανία εφάρμοσε εγκαίρως μέτρα για την ανάσχεση της πανδημίας και την ενίσχυση του συστήματος υγείας, συμπεριλαμβανομένων πρωτοβουλιών μεγάλης εμβέλειας για τον μετριασμό των οικονομικών της συνεπειών. Η προκύπτουσα κάμψη της οικονομικής δραστηριότητας αντιμετωπίστηκε με σειρά στιβαρών οικονομικών και χρηματοοικονομικών μέτρων από την κυβέρνηση και την κεντρική τράπεζα, στα οποία περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, η άμεση στήριξη για τη μερική κάλυψη των πάγιων και των μισθολογικών δαπανών των επιχειρήσεων, οι αναβολές καταβολής φόρων και η παροχή ρευστότητας για τράπεζες και επιχειρήσεις, τα καθεστώτα πιστώσεων και άλλα μέτρα νομισματικής πολιτικής. Κατά τη διαδικασία σχεδιασμού και εφαρμογής των μέτρων αυτών πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η ανθεκτικότητα του τραπεζικού τομέα. Τα μέτρα αυτά μείωσαν αποτελεσματικά το οικονομικό σοκ που προκάλεσε η πανδημία COVID-19, αλλά δεν απέτρεψαν τη σημαντική απώλεια παραγωγής, τον μεγάλο αριθμό πτωχεύσεων και περιπτώσεων αφερεγγυότητας, καθώς και την έντονη αύξηση της ανεργίας και του αριθμού των ατόμων που αντιμετωπίζουν κίνδυνο φτώχειας, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων που βρίσκονται σε ευάλωτη κατάσταση (π.χ. άτομα με αναπηρία). Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2020, η ανεργία αναμένεται να σημειώσει μέτρια αύξηση περίπου στο 6,5 % το 2020 προτού υποχωρήσει σε ποσοστό κάτω του 6 % το 2021.

                  (16)

                  Η συνεχιζόμενη κρίση λόγω COVID-19 αναδεικνύει την ανάγκη η Δανία να καταβάλλει συνεχείς προσπάθειες για να ενισχύσει την ανθεκτικότητα του συστήματος υγείας της. Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η έλλειψη εργαζομένων στον τομέα της υγείας και η έλλειψη ειδικευμένων ιατρών και νοσηλευτών σε τομείς όπως η εντατική θεραπεία (ιδίως νοσηλευτών αναισθησίας). Οι συνεχείς προσπάθειες για την αντιμετώπιση αυτών των ελλείψεων εργατικού δυναμικού είναι καίριας σημασίας. Βραχυπρόθεσμα, η Δανία θα πρέπει να καταβάλει προσπάθειες για να εξασφαλίσει τη διαθεσιμότητα ιατρικών προϊόντων κρίσιμης σημασίας, συμπεριλαμβανομένου του εξοπλισμού ατομικής προστασίας για τους εργαζομένους στον τομέα της υγείας. Βρίσκεται σε εξέλιξη έρευνα όχι μόνο για αντιιική αγωγή και εμβόλιο, αλλά και για καλύτερες και ταχύτερες δοκιμές.

                  (17)

                  Για τη στήριξη της οικονομικής ανάκαμψης, θα είναι σημαντικό να επισπευστούν ώριμα έργα δημόσιων επενδύσεων και να προωθηθούν οι ιδιωτικές επενδύσεις, μεταξύ άλλων μέσω σχετικών μεταρρυθμίσεων. Η Δανία έχει καλές επιδόσεις στον τομέα της ψηφιοποίησης, όπως αποδεικνύεται από τον ψηφιακό πίνακα αποτελεσμάτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Ωστόσο, η Δανία, για να διατηρήσει αυτήν την ισχυρή θέση μακροπρόθεσμα, για να διασφαλίσει την ανταγωνιστικότητά της και να ωφεληθεί από τον ψηφιακό μετασχηματισμό, θα χρειαστεί επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές, καθώς και στην εκπαίδευση, την κατάρτιση και την αναβάθμιση των δεξιοτήτων. Το εθνικό σχέδιο της Δανίας για την ενέργεια και το κλίμα αναφέρει ότι υπάρχουν σημαντικές επενδυτικές ανάγκες για την επίτευξη της κλιματικής και ενεργειακής μετάβασης. Οι μεγαλύτερες επενδύσεις απαιτούνται για την εγκατάσταση νέας δυναμικότητας παραγωγής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ενώ σημαντικές επενδυτικές ανάγκες εντοπίζονται επίσης στα νοικοκυριά (ενεργειακή απόδοση και μετατροπή της παροχής θερμότητας), στις βιώσιμες μεταφορές, στη βιομηχανία, στο βιοαέριο και στην τηλεθέρμανση. Οι στόχοι της δανικής πολιτικής για το κλίμα αποσκοπούν στη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου κατά 70 % έως το 2030, σε σύγκριση με το 1990, και στην επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050 το αργότερο. Για να επιτευχθεί αυτό, η κατανάλωση ενέργειας θα πρέπει να ακολουθήσει πτωτική τάση, κάτι που προϋποθέτει επενδύσεις που ακολουθούν ολοκληρωμένη προσέγγιση και εστιάζονται σε τομείς στους οποίους η εξοικονόμηση ενέργειας είναι ιδιαίτερα ελπιδοφόρα. Η οικονομική ανάκαμψη από την κρίση λόγω COVID-19 θα μπορούσε να στηριχθεί με την επίσπευση των προγραμματισμένων πράσινων επενδύσεων και την προώθηση φιλόδοξων επενδυτικών έργων για το περιβάλλον, το κλίμα, την ενέργεια και τις υποδομές, σε τομείς όπως η στέγαση, η υπεράκτια αιολική ενέργεια, η ενεργειακή συνδεσιμότητα και η ηλεκτροδότηση των σιδηροδρόμων. Οι μεταφορές αποτελούν τη μεγαλύτερη πηγή εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου στη Δανία, γεγονός που καθιστά ιδιαίτερα σημαντική τη λήψη περαιτέρω μέτρων πολιτικής στον συγκεκριμένο τομέα. Ο προγραμματισμός του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης, που αποτελεί αντικείμενο πρότασης της Επιτροπής, για την περίοδο 2021-2027, θα μπορούσε να βοηθήσει τη Δανία να αντιμετωπίσει ορισμένες από τις προκλήσεις που δημιουργεί η μετάβαση σε κλιματικά ουδέτερη οικονομία, ιδίως στις περιοχές που καλύπτονται από το παράρτημα Δ της έκθεσης χώρας του 2020. Με τον τρόπο αυτό, η Δανία θα μπορέσει να αξιοποιήσει με τον καλύτερο τρόπο το εν λόγω Ταμείο.

                  (18)

                  Οι συνολικές δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης (Ε & Α) δεν έχουν οδηγήσει σε μεγαλύτερη αύξηση της παραγωγικότητας στη Δανία. Δεν υπάρχει ολοκληρωμένη στρατηγική για την καινοτομία, η οποία να προσδιορίζει με σαφήνεια τι επιθυμεί να επιτύχει η Δανία στο παγκόσμιο τοπίο της καινοτομίας. Η δραστηριότητα έρευνας και καινοτομίας παραμένει συγκεντρωμένη σε μικρό αριθμό μεγάλων επιχειρήσεων και ιδρυμάτων και κυρίως στους τομείς της φαρμακευτικής και της βιοτεχνολογίας. Οι οκτώ μεγαλύτερες εταιρείες αντιπροσωπεύουν σχεδόν το 40 % των συνολικών ιδιωτικών δαπανών Ε & Α (έναντι 19 % κατά μέσο όρο παγκοσμίως). Οι συνολικές δαπάνες Ε & Α εξακολουθούν να είναι υψηλές, αλλά ο απόλυτος αριθμός εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην Ε & Α έχει μειωθεί από το 2009, κυρίως διότι οι μικρότερες επιχειρήσεις δεν ασχολούνται με Ε & Α. Μόλις το 33 % των ΜΜΕ εισήγαγε καινοτομίες προϊόντων ή διεργασιών. Ως εκ τούτου, θα μπορούσαν να απαιτηθούν περαιτέρω προσπάθειες πολιτικής για τη διεύρυνση της βάσης καινοτομίας με στόχο να συμπεριληφθούν περισσότερες εταιρείες. Η ανταπόκριση στις μεταβαλλόμενες ανάγκες δεξιοτήτων μετά την πανδημία COVID-19, υπό το πρίσμα και των μελλοντικών τεχνολογικών αλλαγών, απαιτεί συνεχείς επενδύσεις σε καθεστώτα αναβάθμισης των δεξιοτήτων και επανειδίκευσης, μεταξύ άλλων και μέσω της εκπαίδευσης ενηλίκων.

                  (19)

                  Η Δανία έχει λάβει μέτρα για να ενισχύσει το οικείο πλαίσιο για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Το 2019 εγκρίθηκε νέα νομοθεσία, και οι εθνικές και ρυθμιστικές αρχές άρχισαν να εφαρμόζουν σειρά μέτρων για να ενισχύσουν το προληπτικό πλαίσιο της Δανίας για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Η Αρχή Χρηματοπιστωτικής Εποπτείας έλαβε εξουσίες επιβολής κυρώσεων και μεγαλύτερο προϋπολογισμό για να ενισχύσει την εποπτική της ικανότητα στην καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες. Η μονάδα χρηματοοικονομικών πληροφοριών έλαβε επίσης πρόσθετο προσωπικό και χρηματοδότηση. Έχει ζωτική σημασία το ενισχυμένο πλαίσιο για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες να μετουσιωθεί σε αποτελεσματική εποπτεία και επιβολή. Ειδικότερα, η εποπτική αρχή για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες θα πρέπει να εφαρμόσει πλήρως την προσέγγιση βάσει κινδύνου. Η ενισχυμένη ικανότητα της μονάδας χρηματοοικονομικών πληροφοριών θα πρέπει να αποδείξει ότι οι αδυναμίες που επισημαίνονται στην έκθεση του δανικού Ελεγκτικού Συνεδρίου έχουν αντιμετωπιστεί επαρκώς.

                  (20)

                  Ενώ οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις που καθορίζονται στην παρούσα σύσταση («ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2020») επικεντρώνονται στην αντιμετώπιση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας COVID-19 και στη διευκόλυνση της οικονομικής ανάκαμψης, οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 κάλυπταν επίσης μεταρρυθμίσεις που είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων διαρθρωτικών προκλήσεων. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 εξακολουθούν να ισχύουν και θα συνεχιστεί η παρακολούθησή τους καθ’ όλη τη διάρκεια του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του επόμενου έτους. Αυτό περιλαμβάνει τις ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 σχετικά με τις οικονομικές πολιτικές που σχετίζονται με τις επενδύσεις. Όλες οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 θα πρέπει να ληφθούν υπόψη για το στρατηγικό προγραμματισμό της χρηματοδότησης της πολιτικής συνοχής μετά το 2020, μεταξύ άλλων για μέτρα μετριασμού και στρατηγικές εξόδου από την παρούσα κρίση.

                  (21)

                  Το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο παρέχει το πλαίσιο για συνεχή συντονισμό της οικονομικής πολιτικής και της πολιτικής για την απασχόληση στην Ένωση, ο οποίος μπορεί να συμβάλει σε μια βιώσιμη οικονομία. Στα εθνικά τους προγράμματα μεταρρυθμίσεων για το 2020, τα κράτη μέλη έχουν συνεκτιμήσει την πρόοδο που έχει σημειωθεί ως προς την εφαρμογή των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) των Ηνωμένων Εθνών. Με τη διασφάλιση της πλήρους εφαρμογής των ειδικών ανά χώρα συστάσεων του 2020, η Δανία θα συμβάλει στην πρόοδο ως προς την επίτευξη των ΣΒΑ και στην κοινή προσπάθεια να διασφαλιστεί η ανταγωνιστική βιωσιμότητα στην Ένωση.

                  (22)

                  Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2020, η Επιτροπή προέβη σε ολοκληρωμένη ανάλυση της οικονομικής πολιτικής της Δανίας και τη δημοσίευσε στην έκθεση του 2020 για τη χώρα. Επίσης, αξιολόγησε το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020, το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του 2020 και τη συνέχεια που δόθηκε στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις προς τη Δανία κατά τα προηγούμενα έτη. Η Επιτροπή έλαβε υπόψη όχι μόνο τη συνάφειά τους για την άσκηση βιώσιμης δημοσιονομικής και κοινωνικοοικονομικής πολιτικής στη Δανία, αλλά και τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες και τις κατευθύνσεις της Ένωσης, δεδομένης της ανάγκης ενδυνάμωσης της συνολικής οικονομικής διακυβέρνησης της Ένωσης, μέσω της συνεκτίμησης στοιχείων σε ενωσιακό επίπεδο κατά τη διαμόρφωση μελλοντικών εθνικών αποφάσεων.

                  (23)

                  Υπό το πρίσμα της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σύγκλισης του 2020 και η γνώμη του (7) αποτυπώνεται ιδίως στη σύσταση 1 κατωτέρω.

            ΣΥΝΙΣΤΑ στη Δανία να μεριμνήσει το 2020 και το 2021 προκειμένου:

                  1.

                  Να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα, σύμφωνα με τη γενική ρήτρα διαφυγής του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της πανδημίας COVID-19, την ενίσχυση της οικονομίας και τη στήριξη της επακόλουθης ανάκαμψης. Όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, να επιδιώξει την εφαρμογή δημοσιονομικών πολιτικών που αποσκοπούν στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων και στη διασφάλιση της βιωσιμότητας του χρέους, με παράλληλη ενίσχυση των επενδύσεων. Να ενισχύσει την ανθεκτικότητα του συστήματος υγείας, μεταξύ άλλων διασφαλίζοντας την επάρκεια των ιατρικών προϊόντων κρίσιμης σημασίας και αντιμετωπίζοντας την έλλειψη εργαζομένων στον τομέα της υγείας.

                  2.

                  Να επισπεύσει ώριμα έργα δημόσιων επενδύσεων και να προωθήσει τις ιδιωτικές επενδύσεις για τη στήριξη της οικονομικής ανάκαμψης. Να επικεντρώσει τις επενδύσεις στην πράσινη μετάβαση και την ψηφιακή μετάβαση, ιδίως στην καθαρή και αποδοτική παραγωγή και χρήση ενέργειας, στις βιώσιμες μεταφορές, καθώς και στην έρευνα και την καινοτομία. Να στηρίξει μια ολοκληρωμένη στρατηγική για την καινοτομία με ευρύτερη επενδυτική βάση.

                  3.

                  Να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της εποπτείας της καταπολέμησης της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και να εφαρμόσει αποτελεσματικά το πλαίσιο για την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες.

         Βρυξέλλες, 20 Ιουλίου 2020.

               Για το Συμβούλιο

               Η Πρόεδρος

            J. KLOECKNER

         (1)  ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

         (2)  Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών (ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25).

         (3)  ΕΕ C 301 της 5.9.2019, σ. 20.

         (4)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 6).

         (5)  Κανονισμός (ΕΕ) 2020/460 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Μαρτίου 2020 για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1301/2013, (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 και (ΕΕ) αριθ. 508/2014 όσον αφορά ειδικά μέτρα για την κινητοποίηση επενδύσεων στα συστήματα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης των κρατών μελών και σε άλλους τομείς των οικονομιών τους για την αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 (Πρωτοβουλία επενδύσεων για την αντιμετώπιση του κορωνοϊού) (ΕΕ L 99 της 31.3.2020, σ. 5).

         (6)  Κανονισμός (ΕΕ) 2020/558 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2020, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1301/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 όσον αφορά ειδικά μέτρα για την παροχή έκτακτης ευελιξίας στη χρήση των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων για την αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 (ΕΕ L 130 της 24.4.2020, σ. 1).

         (7)  Δυνάμει του άρθρου 9 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97.


title: Συσταση Του Συμβουλιου της 20ής Ιουλίου 2020 σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Γερμανίας του 2020 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας της Γερμανίας του 2020 2020/C 282/05

text:
               26.8.2020

               EL

               Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

               C 282/27

      ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
      της 20ής Ιουλίου 2020
      σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Γερμανίας του 2020 και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας της Γερμανίας του 2020
      (2020/C 282/05)
      ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
      Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,
      Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών (1), και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 2,
      Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών (2), και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 1,
      Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
      Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
      Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,
      Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,
      Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

                  (1)

                  Στις 17 Δεκεμβρίου 2019, η Επιτροπή υιοθέτησε την ετήσια στρατηγική για τη βιώσιμη ανάπτυξη, η οποία σηματοδότησε την έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2020 για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Στην εν λόγω στρατηγική ελήφθη δεόντως υπόψη ο ευρωπαϊκός πυλώνας κοινωνικών δικαιωμάτων που διακηρύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή στις 17 Νοεμβρίου 2017. Στις 17 Δεκεμβρίου 2019, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή θέσπισε επίσης την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης, στην οποία η Γερμανία συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί εμπεριστατωμένη επισκόπηση. Την ίδια ημερομηνία η Επιτροπή θέσπισε επίσης σύσταση για σύσταση του Συμβουλίου σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ.

                  (2)

                  Η έκθεση χώρας του 2020 για τη Γερμανία δημοσιεύθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2020. Στην έκθεση αξιολογήθηκαν η πρόοδος της Γερμανίας όσον αφορά την εφαρμογή των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο στις 9 Ιουλίου 2019 (3) («ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019»), η συνέχεια που δόθηκε στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις οι οποίες είχαν εκδοθεί κατά τα προηγούμενα έτη και η πρόοδος της Γερμανίας ως προς την επίτευξη των εθνικών στόχων της στο πλαίσιο της στρατηγικής «Ευρώπη 2020». Επιπλέον, η έκθεση περιελάμβανε εμπεριστατωμένη επισκόπηση δυνάμει του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, τα αποτελέσματα της οποίας δημοσιεύθηκαν επίσης στις 26 Φεβρουαρίου 2020. Από την ανάλυσή της η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Γερμανία εμφανίζει μακροοικονομικές ανισορροπίες. Ειδικότερα, το μεγάλο πλεόνασμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών απηχεί το χαμηλό επίπεδο επενδύσεων σε σχέση με τις αποταμιεύσεις και έχει διασυνοριακό αντίκτυπο.

                  (3)

                  Στις 11 Μαρτίου 2020, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας κήρυξε επισήμως παγκόσμια πανδημία την έξαρση της νόσου COVID-19. Η πανδημία συνιστά σοβαρή κατάσταση έκτακτης ανάγκης στον τομέα της δημόσιας υγείας για τους πολίτες, τις κοινωνίες και τις οικονομίες. Ασκεί έντονη πίεση στα εθνικά συστήματα υγείας, διαταράσσει τις παγκόσμιες αλυσίδες εφοδιασμού, προκαλεί αστάθεια στις χρηματοπιστωτικές αγορές, σοκ στην καταναλωτική ζήτηση και αρνητικές επιπτώσεις σε διάφορους τομείς. Απειλεί τις θέσεις εργασίας και τα εισοδήματα των πολιτών καθώς και τις δραστηριότητες των επιχειρήσεων. Η πανδημία προκάλεσε μεγάλο οικονομικό σοκ, το οποίο έχει ήδη επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις στην Ένωση. Στις 13 Μαρτίου 2020, η Επιτροπή υιοθέτησε ανακοίνωση με την οποία ζητούσε συντονισμένη οικονομική αντίδραση στην κρίση με τη συμμετοχή όλων των φορέων σε εθνικό και ενωσιακό επίπεδο.

                  (4)

                  Αρκετά κράτη μέλη έχουν κηρύξει κατάσταση έκτακτης ανάγκης ή έχουν λάβει μέτρα έκτακτης ανάγκης. Τυχόν μέτρα έκτακτης ανάγκης θα πρέπει να είναι αυστηρά αναλογικά, αναγκαία, περιορισμένα χρονικά και σύμφωνα με τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα. Θα πρέπει να υπόκεινται σε δημοκρατικό έλεγχο και σε έλεγχο από ανεξάρτητη δικαστική αρχή.

                  (5)

                  Στις 20 Μαρτίου 2020, η Επιτροπή υιοθέτησε ανακοίνωση για την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Η γενική ρήτρα διαφυγής, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1, στο άρθρο 6 παράγραφος 3, στο άρθρο 9 παράγραφος 1 και στο άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου και στο άρθρο 3 παράγραφος 5 και στο άρθρο 5 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου (4), διευκολύνει τον συντονισμό των δημοσιονομικών πολιτικών σε περιόδους σοβαρής οικονομικής κάμψης. Στην ανακοίνωσή της τής 20ής Μαρτίου 2020, η Επιτροπή θεώρησε ότι, δεδομένης της αναμενόμενης σοβαρής οικονομικής κάμψης λόγω της πανδημίας COVID-19, οι συνθήκες επέτρεπαν την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής και ζήτησε από το Συμβούλιο να επικυρώσει το εν λόγω συμπέρασμα. Στις 23 Μαρτίου 2020, οι υπουργοί Οικονομικών των κρατών μελών συντάχθηκαν με την εκτίμηση της Επιτροπής και συμφώνησαν ότι η σοβαρή κάμψη της οικονομικής δραστηριότητας απαιτεί αποφασιστική, φιλόδοξη και συντονισμένη αντίδραση. Η ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας διαφυγής επιτρέπει την προσωρινή απόκλιση από την πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου, εφόσον δεν τίθεται σε κίνδυνο η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών μεσοπρόθεσμα. Σε ό,τι αφορά το διορθωτικό σκέλος, το Συμβούλιο μπορεί επίσης να αποφασίσει, μετά από σύσταση της Επιτροπής, να υιοθετήσει αναθεωρημένη δημοσιονομική πορεία. Η γενική ρήτρα διαφυγής δεν αναστέλλει τις διαδικασίες του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να αποκλίνουν από τις δημοσιονομικές υποχρεώσεις που θα ίσχυαν κανονικά, ενώ δίνει παράλληλα στην Επιτροπή και στο Συμβούλιο τη δυνατότητα να λάβουν τα αναγκαία μέτρα για τον συντονισμό των πολιτικών στο πλαίσιο του συμφώνου.

                  (6)

                  Απαιτείται συνεχής δράση για τον περιορισμό και τον έλεγχο της εξάπλωσης της πανδημίας COVID-19, την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των εθνικών συστημάτων υγείας, τον μετριασμό των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας μέσω μέτρων στήριξης των επιχειρήσεων και των νοικοκυριών και τη διασφάλιση κατάλληλων συνθηκών υγιεινής και ασφάλειας στο χώρο εργασίας με σκοπό την επανέναρξη της οικονομικής δραστηριότητας. Η Ένωση θα πρέπει να αξιοποιήσει πλήρως τα διάφορα εργαλεία που έχει στη διάθεσή της για να στηρίξει τις προσπάθειες των κρατών μελών σε αυτούς τους τομείς. Παράλληλα, τα κράτη μέλη και η Ένωση θα πρέπει να συνεργαστούν για να προετοιμάσουν τα αναγκαία μέτρα για την επάνοδο των κοινωνιών και των οικονομιών μας στην ομαλότητα και στη βιώσιμη ανάπτυξη, με την ενσωμάτωση, μεταξύ άλλων, της πράσινης μετάβασης και του ψηφιακού μετασχηματισμού, καθώς και για να αντλήσουν διδάγματα από την κρίση.

                  (7)

                  Η κρίση λόγω της νόσου COVID-19 ανέδειξε την ευελιξία που παρέχει η εσωτερική αγορά για την προσαρμογή σε έκτακτες καταστάσεις. Ωστόσο, για να εξασφαλιστεί η ταχεία και ομαλή μετάβαση στη φάση ανάκαμψης και η ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών, υπηρεσιών και εργαζομένων, τα έκτακτα μέτρα που εμποδίζουν την ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς θα πρέπει να καταργηθούν μόλις παύσουν να είναι πλέον απαραίτητα. Η παρούσα κρίση κατέδειξε την ανάγκη να υπάρχουν σχέδια ετοιμότητας για την αντιμετώπιση κρίσεων στον τομέα της υγείας. Βελτιωμένες στρατηγικές προμηθειών, διαφοροποιημένες αλυσίδες εφοδιασμού και στρατηγικά αποθέματα βασικών προμηθειών συγκαταλέγονται στα κύρια στοιχεία για την ανάπτυξη ευρύτερων σχεδίων ετοιμότητας για την αντιμετώπιση κρίσεων.

                  (8)

                  Ο ενωσιακός νομοθέτης έχει ήδη τροποποιήσει τα σχετικά νομοθετικά πλαίσια μέσω των κανονισμών (ΕΕ) 2020/460 (5) και (ΕΕ) 2020/558 (6) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για να δώσει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να κινητοποιήσουν όλους τους αχρησιμοποίητους πόρους από τα Ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά και Επενδυτικά Ταμεία, ώστε να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τις εξαιρετικές επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19. Οι τροποποιήσεις αυτές θα παράσχουν πρόσθετη ευελιξία καθώς και απλουστευμένες και εξορθολογισμένες διαδικασίες. Για να αμβλυνθούν οι πιέσεις στις ταμειακές ροές, τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να επωφεληθούν από ποσοστό συγχρηματοδότησης 100 % από τον προϋπολογισμό της Ένωσης για τη λογιστική χρήση 2020-2021. Η Γερμανία ενθαρρύνεται να αξιοποιήσει πλήρως αυτές τις δυνατότητες για να βοηθήσει τα άτομα και τους τομείς που πλήττονται περισσότερο.

                  (9)

                  Οι κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19 ενδέχεται να είναι άνισα κατανεμημένες μεταξύ τομέων και περιφερειών λόγω διαφορετικών προτύπων εξειδίκευσης. Η κατάσταση αυτή ενέχει τον κίνδυνο να διευρυνθούν οι ανισότητες στο εσωτερικό της Γερμανίας. Σε συνδυασμό με τον κίνδυνο να αποδυναμωθεί προσωρινά η διαδικασία σύγκλισης μεταξύ των κρατών μελών, η παρούσα κατάσταση απαιτεί στοχευμένες απαντήσεις πολιτικής.

                  (10)

                  Η Γερμανία υπέβαλε το εθνικό της πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του 2020 στις 20 Απριλίου 2020 και το οικείο πρόγραμμα σταθερότητας του 2020 στις 30 Απριλίου 2020. Τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν ταυτοχρόνως προκειμένου να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους.

                  (11)

                  Η Γερμανία υπάγεται επί του παρόντος στο προληπτικό σκέλος του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης και υπόκειται στον κανόνα για το χρέος.

                  (12)

                  Με το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020, η κυβέρνηση αναμένει ότι το ονομαστικό ισοζύγιο θα επιδεινωθεί από πλεόνασμα 1,4 % του ακαθάριστου εγχώριου προϊόντος (ΑΕΠ) το 2019 σε έλλειμμα 7¼ % του ΑΕΠ το 2020. Ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ, μετά τη μείωσή του στο 59,8 % του ΑΕΠ το 2019, αναμένεται να αυξηθεί στο 75¼ % το 2020 σύμφωνα με το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020. Οι μακροοικονομικές και δημοσιονομικές προοπτικές επηρεάζονται από τη μεγάλη αβεβαιότητα που οφείλεται στην πανδημία COVID-19.

                  (13)

                  Ως απάντηση στην πανδημία COVID-19 και στο πλαίσιο συντονισμένης ενωσιακής προσέγγισης, η Γερμανία έλαβε εγκαίρως δημοσιονομικά μέτρα για την αύξηση της ικανότητας του συστήματος υγείας της, την αναχαίτιση της πανδημίας και την ανακούφιση των ατόμων και των τομέων που έχουν πληγεί ιδιαίτερα. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020, τα εν λόγω δημοσιονομικά μέτρα ανέρχονται στο 7,2 % του ΑΕΠ το 2020. Τα μέτρα περιλαμβάνουν στήριξη της ρευστότητας για τις επιχειρήσεις, παροχή στοχευμένης βοήθειας σε μικρές επιχειρήσεις και αυτοαπασχολούμενους μέσω επιχορηγήσεων και δανείων, καθώς και ευκολότερη πρόσβαση σε συστήματα μειωμένου ωραρίου εργασίας για την πρόληψη απολύσεων. Επιπλέον, η Γερμανία ανακοίνωσε μέτρα τα οποία, χωρίς να έχουν άμεση δημοσιονομική επίπτωση, θα συμβάλουν στην παροχή στήριξης της ρευστότητας για τις επιχειρήσεις και τα οποία εκτιμώνται από το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020 σε 24,9 % του ΑΕΠ. Τα εν λόγω μέτρα συνίστανται σε εγγυήσεις δανείων χορηγούμενες κυρίως από την κρατική αναπτυξιακή τράπεζα KfW, καθώς και από το νέο Ταμείο Οικονομικής Σταθερότητας, το οποίο συστάθηκε ως αντίδραση στην πανδημία COVID-19. Σε αντίθεση με το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020, οι εκτιμήσεις της Επιτροπής δεν θεωρούν ότι οι αναβολές καταβολής φόρων και οι δημοσιονομικές αντισταθμίσεις για τη μείωση των φορολογικών εσόδων λόγω της κάμψης της οικονομικής δραστηριότητας συνιστούν μέτρα διακριτικής ευχέρειας με δημοσιονομική επίπτωση. Συνολικά, τα μέτρα που έλαβε η Γερμανία συνάδουν με τις κατευθυντήριες γραμμές που προσδιορίζονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 13ης Μαρτίου 2020. Η πλήρης εφαρμογή των μέτρων έκτακτης ανάγκης και των υποστηρικτικών δημοσιονομικών μέτρων, και στη συνέχεια η επανεστίαση των δημοσιονομικών πολιτικών στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, θα συμβάλουν στη διατήρηση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας μεσοπρόθεσμα.

                  (14)

                  Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020 και εάν οι πολιτικές παραμείνουν αμετάβλητες, προβλέπεται ότι το ισοζύγιο της γενικής κυβέρνησης της Γερμανίας θα είναι -7,0 % του ΑΕΠ το 2020 και -1,5 % του ΑΕΠ το 2021. Ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να ανέλθει στο 75,6 % του ΑΕΠ το 2020 και στο 71,8 % του ΑΕΠ το 2021.

                  (15)

                  Στις 20 Μαΐου 2020, η Επιτροπή δημοσίευσε έκθεση που συντάχθηκε σύμφωνα με το άρθρο 126 παράγραφος 3 της Συνθήκης λόγω της σχεδιαζόμενης από τη Γερμανία υπέρβασης του ορίου του 3 % του ΑΕΠ για το έλλειμμα το 2020. Συνολικά, από την ανάλυση της Επιτροπής προκύπτει ότι το κριτήριο του ελλείμματος, όπως ορίζεται στη Συνθήκη και στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97, δεν έχει πληρωθεί.

                  (16)

                  Η πρώτη λοίμωξη στη Γερμανία καταγράφηκε στις 27 Ιανουαρίου 2020, ενώ ο αριθμός των κρουσμάτων COVID-19 άρχισε να αυξάνεται εκθετικά τον Μάρτιο του 2020. Στη συνέχεια, οι γερμανικές αρχές αντέδρασαν με περιοριστικά μέτρα προκειμένου να συγκρατηθεί η διασπορά του ιού, π.χ. κλείνοντας τα μη αναγκαία καταστήματα λιανικής πώλησης, τα εστιατόρια, τους χώρους ψυχαγωγίας και πολιτισμού, τις αθλητικές εγκαταστάσεις, τα σχολεία και τα πανεπιστήμια. Όλες οι δημόσιες συγκεντρώσεις άνω των δύο ατόμων απαγορεύθηκαν και ζητήθηκε από τους πολίτες να περιορίσουν στο ελάχιστο όλες τις κοινωνικές επαφές. Η μεταποίηση καθαυτή δεν υποβλήθηκε σε περιοριστικά μέτρα. Ωστόσο, μεγάλα εργοστάσια έκλεισαν για αρκετές εβδομάδες εξαιτίας της διαταραχής του εξωτερικού εμπορίου και της συρρίκνωσης της ζήτησης. Οι οικονομικές προοπτικές επιδεινώθηκαν σε μεγάλο βαθμό με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020 να δείχνουν μείωση του ΑΕΠ κατά 6,5 % το 2020. Παρότι η επέκταση των ρυθμίσεων μειωμένου ωραρίου εργασίας (Kurzarbeit) βοηθά τις επιχειρήσεις να διατηρήσουν τους εργαζομένους τους, η αύξηση της ανεργίας φαίνεται αναπόφευκτη. Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2020, η ανεργία αναμένεται να ανέλθει στο 4 % το 2020 και να υποχωρήσει στο 3,5 % το 2021.

                  (17)

                  Για να αμβλύνει τις οικονομικές επιπτώσεις, η γερμανική κυβέρνηση αντέδρασε γρήγορα και έλαβε εκτεταμένα μέτρα. Έως 50 δισεκατ. EUR προσφέρονται για άμεση βοήθεια (άμεσες επιχορηγήσεις) σε μικρές επιχειρήσεις, αυτοαπασχολούμενους και ελεύθερους επαγγελματίες. Μέσω του νεοσυσταθέντος Ταμείου Οικονομικής Σταθερότητας και της δημόσιας αναπτυξιακής τράπεζας KfW, η κυβέρνηση αύξησε τον όγκο των δανείων και διεύρυνε την πρόσβαση στη δανειοδότηση για επιχειρήσεις διαφόρων μεγεθών, καλύπτοντας έως και το 80-90 % του πιστωτικού κινδύνου της πιστώτριας τράπεζας (σε ορισμένες ειδικές περιπτώσεις έως και το 100 %). Το Ταμείο Οικονομικής Σταθερότητας μπορεί επίσης να στηρίζει μεγάλες εταιρείες παρέχοντας πρόσθετα ίδια κεφάλαια σε προσωρινή βάση. Για την ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων, έχουν εγκριθεί προσαρμογές στις αναβολές καταβολής φόρων, στις προπληρωμές και στις κυρώσεις. Οι κανόνες περί αφερεγγυότητας έχουν τροποποιηθεί ώστε να αποφεύγονται οι διαδικασίες αφερεγγυότητας λόγω τεχνικής αδυναμίας πληρωμών. Τα επιμέρους ομόσπονδα κράτη (Länder) συμπληρώνουν τα ομοσπονδιακά μέτρα με δικά τους προγράμματα στήριξης. Κατά τη διαδικασία σχεδιασμού και εφαρμογής των μέτρων αυτών πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η ανθεκτικότητα του τραπεζικού τομέα. Η κρίση λόγω της νόσου COVID-19 ενδέχεται να ασκήσει περαιτέρω πίεση στην ήδη μικρή κερδοφορία του γερμανικού τραπεζικού τομέα. Ως εκ τούτου, φαίνεται δικαιολογημένη η περαιτέρω μείωση του κόστους για τις γερμανικές τράπεζες, ώστε να βελτιωθεί η κερδοφορία και να ελευθερωθούν πόροι για επενδύσεις στην τεχνολογία της πληροφορίας και για τη δημιουργία οργανικού κεφαλαίου. Η περαιτέρω εξυγίανση θα βοηθήσει επίσης εν προκειμένω.

                  (18)

                  Μετά από υψηλές επιδόσεις κατά την έναρξη του έτους, η αγορά εργασίας επιδεινώθηκε εξαιτίας της πανδημίας COVID-19 και των σχετικών μέτρων απαγόρευσης της κυκλοφορίας. Για να αμβλύνει τις επιπτώσεις της κρίσης τόσο στην απασχόληση όσο και στην κοινωνία, η κυβέρνηση έχει παράσχει σημαντική στήριξη μέσω του συστήματος μειωμένου ωραρίου εργασίας (Kurzarbeit). Χαλάρωσε τους όρους πρόσβασης στο σύστημα, επέκτεινε αναδρομικά την ισχύ του και σε όσους εργάζονται μέσω εταιρειών προσωρινής απασχόλησης και αύξησε το ύψος της αποζημίωσης. Αυτό συμβάλλει στη διατήρηση των θέσεων εργασίας και στην προστασία των εισοδημάτων των νοικοκυριών. Οι εργοδότες λαμβάνουν οικονομική ελάφρυνση καθώς απαλλάσσονται από την υποχρέωση να καταβάλλουν εισφορές κοινωνικής ασφάλισης για τον χρόνο εργασίας που χάθηκε. Η διευκόλυνση της πρόσβασης στη στήριξη του ελάχιστου εισοδήματος (βάσει του τόμου II του γερμανικού κώδικα κοινωνικής ασφάλισης – Sozialgesetzbuch/SGB) παρέχει προστασία από την απώλεια εισοδήματος. Επιπλέον, οι οικογένειες μικρού εισοδήματος υποστηρίζονται μέσω ευκολότερης πρόσβασης σε συμπλήρωμα λόγω τέκνων. Επίσης, οι μισθωτές που αντιμετωπίζουν απώλεια εισοδήματος προστατεύονται προσωρινά από τις εξώσεις. Μολονότι η Γερμανία έχει καλές επιδόσεις στον κοινωνικό πίνακα αποτελεσμάτων που στηρίζει τον ευρωπαϊκό πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, εάν δεν εξαλειφθούν τα κενά στην κάλυψη, ενδέχεται να οδηγήσουν σε μείωση του εισοδήματος των ευάλωτων ομάδων στο πλαίσιο της παρούσας κρίσης.

                  (19)

                  Για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων στην υγεία, η Γερμανία αξιοποίησε το καθολικό της σύστημα υγείας, το οποίο παρέχει πρόσβαση σε περίθαλψη υψηλής ποιότητας, και κατόρθωσε να αυξήσει γρήγορα την ικανότητά της όσον αφορά τα τεστ και την εντατική θεραπεία. Ωστόσο, η συνεχιζόμενη κρίση λόγω της νόσου COVID-19 αναδεικνύει την ανάγκη να ενισχύεται συνεχώς η ανθεκτικότητα του συστήματος υγείας. Η διαθεσιμότητα νοσηλευτικού προσωπικού και η ελκυστικότητα του νοσηλευτικού επαγγέλματος εξακολουθούν να αποτελούν πρόβλημα. Παρά τον σχετικά μεγάλο κατά κεφαλήν αριθμό ενεργών νοσηλευτών, τα νοσοκομεία αναφέρουν ολοένα και συχνότερα θέσεις για νοσηλευτές που παραμένουν κενές. Επίσης, θα μπορούσε να βελτιωθεί και να υποστηριχθεί από ψηφιακά εργαλεία ο συντονισμός μεταξύ των παρόχων υπηρεσιών υγείας στην πρωτοβάθμια και νοσοκομειακή περίθαλψη, καθώς και μεταξύ της φροντίδας υγείας και της κοινωνικής μέριμνας. Οι υποδομές ηλεκτρονικής υγείας αναπτύσσονται με ταχείς ρυθμούς, αλλά η χρήση των διαδικτυακών υπηρεσιών υγείας και φροντίδας, της ηλεκτρονικής συνταγογράφησης και της ανταλλαγής ιατρικών δεδομένων παραμένει πολύ κάτω από τον ενωσιακό μέσο όρο. Ένας νέος νόμος που ψηφίστηκε τον Μάρτιο του 2020 συμβάλλει στον περιορισμό των οικονομικών επιπτώσεων της νόσου COVID-19, πρωτίστως για τα νοσοκομεία και τους ιδιώτες γιατρούς. Ωστόσο, προκειμένου να διατηρηθεί η παροχή περίθαλψης σε όλους τους τομείς, θα πρέπει να διασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση των ιδρυμάτων υγειονομικής περίθαλψης, καθώς η αναβολή των μη αναγκαίων χειρουργικών επεμβάσεων και θεραπειών έπληξε τα έσοδα των ιδρυμάτων στον τομέα της υγείας, ενώ οι διαθέσιμοι πόροι χρησιμοποιούνται για την αγορά τεστ και εξοπλισμού προτεραιότητας. Έχοντας ισχυρή ερευνητική βάση, η Γερμανία έχει την ικανότητα να λάβει ειδικά μέτρα έρευνας και καινοτομίας για την αντιμετώπιση της κρίσης λόγω της νόσου COVID-19, όπως η ανάπτυξη εμβολίων και θεραπευτικών μέσων και η ανάπτυξη ερευνητικού δικτύου για τη συνένωση και την ενίσχυση των ερευνητικών δραστηριοτήτων των γερμανικών ιατρικών πανεπιστημίων, αλλά και να παράσχει στήριξη στον Συνασπισμό για Καινοτομίες Επιδημιολογικής Ετοιμότητας.

                  (20)

                  Για τη στήριξη της οικονομικής ανάκαμψης, θα είναι σημαντικό να επισπευσθούν ώριμα έργα δημόσιων επενδύσεων και να προωθηθούν οι ιδιωτικές επενδύσεις. Οι δημόσιες και οι ιδιωτικές επενδύσεις συνέχισαν να αυξάνονται ραγδαία το 2019, αλλά ήταν μικρότερες από τις επενδυτικές ανάγκες. Οι δημόσιες επενδύσεις υπολείπονται του ρυθμού αντικατάστασης στο επίπεδο των δήμων, όπου οι καθυστερήσεις στην υλοποίηση επενδύσεων έχουν μειωθεί αλλά παραμένουν σε υψηλά επίπεδα στο 4,0 % του ΑΕΠ, οι δε επενδύσεις εξακολουθούν να παρεμποδίζονται από περιορισμούς δυναμικότητας και προγραμματισμού. Οι ήδη προγραμματισθείσες επενδύσεις σε πράσινες τεχνολογίες και στην ενέργεια μπορούν να επισπευσθούν, όπως για παράδειγμα τα έργα που αφορούν ανακαινίσεις κτηρίων και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Παρά τις πρόσφατες πρωτοβουλίες, η επίτευξη των βραχυπρόθεσμων και μεσοπρόθεσμων στόχων απεξάρτησης από τις ανθρακούχες εκπομπές και των στόχων περί κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050 εξακολουθεί να συνιστά πρόκληση. Το ίδιο ισχύει και για τους στόχους για το περιβάλλον και την ενεργειακή απόδοση, καθώς οι τιμές, και ιδίως οι χαμηλές τιμές του πετρελαίου λόγω της παρούσας κρίσης της νόσου COVID-19, λειτουργούν ως αντικίνητρο για τη φιλική προς το κλίμα και το περιβάλλον συμπεριφορά. Ο μετασχηματισμός της Γερμανίας σε μια κλιματικά ουδέτερη οικονομία θα απαιτήσει σημαντικές ιδιωτικές και δημόσιες επενδύσεις επί σημαντικό χρονικό διάστημα στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, τις υποδομές ηλεκτρικής ενέργειας, την ενεργειακή απόδοση, την κυκλική οικονομία, και τις βιώσιμες μεταφορές, μεταξύ άλλων. Επιπλέον, η γερμανική Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Δημοσιονομικού Ελέγχου εκφράσθηκε επικριτικά για την οικονομική αποδοτικότητα των μέτρων που σχετίζονται με τη μετάβαση στην πράσινη ενέργεια. Προκειμένου να αξιοποιηθούν τα οφέλη ενός πλήρως ολοκληρωμένου βιώσιμου συστήματος ενέργειας, απαιτούνται περισσότερες προσπάθειες και συνεχείς επενδύσεις στα ενεργειακά δίκτυα, με συνέπεια όσον αφορά τα τιμολογιακά μηνύματα. Η καθαρή κινητικότητα μπορεί να προαχθεί με κατάλληλα κανονιστικά μέτρα και με μεγαλύτερες και ταχύτερες επενδύσεις σε βιώσιμες υποδομές μεταφορών και σε λύσεις καθαρής κινητικότητας. Πρόσθετες επενδύσεις στην έρευνα και την ανάπτυξη είναι αναγκαίες για την ανάκαμψη προς μια πιο βιώσιμη και ανταγωνιστική οικονομία. Οι δαπάνες για την εκπαίδευση και την έρευνα αυξήθηκαν ελαφρώς από 9,2 % το 2017 στο 9,31 % του ΑΕΠ το 2018, υπολειπόμενες του προηγούμενου εθνικού στόχου του 10 %. Οι ιδιωτικές επενδύσεις έρευνας και ανάπτυξης συγκεντρώνονται ολοένα και περισσότερο σε μεγάλες επιχειρήσεις. Η προσφορά στέγης παρέμεινε αρκετά κάτω από τον στεγαστικό στόχο της κατασκευής 375 000 νέων διαμερισμάτων ετησίως μεταξύ 2017 και 2021, παρά τα μέτρα πολιτικής. Πολιτικές που ενθαρρύνουν τις επενδύσεις σε νέες κατοικίες θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν αυτή την ανισορροπία και να βελτιώσουν την οικονομική προσιτότητα της στέγασης. Ο προγραμματισμός του Ταμείου Δίκαιης Μετάβασης, που αποτελεί αντικείμενο πρότασης της Επιτροπής, για την περίοδο 2021-2027, θα μπορούσε να βοηθήσει τη Γερμανία να αντιμετωπίσει ορισμένες από τις προκλήσεις που δημιουργεί η μετάβαση σε κλιματικά ουδέτερη οικονομία, ιδίως στις περιοχές που καλύπτονται από το παράρτημα Δ της έκθεσης χώρας του 2020. Με τον τρόπο αυτόν, η Γερμανία θα μπορέσει να αξιοποιήσει όσο το δυνατόν καλύτερα το εν λόγω Ταμείο.

                  (21)

                  Οι σύγχρονες ψηφιακές υποδομές και ψηφιακές υπηρεσίες είναι ζωτικής σημασίας όταν περιορίζεται η κινητικότητα. Οι επενδύσεις σε ψηφιακές υποδομές και δημόσιες υπηρεσίες μπορούν να στηρίξουν την οικονομική ανάκαμψη και να συμβάλουν στη μείωση του χάσματος της Γερμανίας έναντι άλλων χωρών όσον αφορά την κάλυψη των δικτύων πολύ μεγάλης χωρητικότητας, το οποίο παραμένει σημαντικό. Στη Γερμανία, η εν λόγω κάλυψη ήταν 32,7 % το 2019, έναντι ενωσιακού μέσου όρου 44 %, ενώ η κάλυψη των συνδέσεων οπτικής ίνας έως τον χώρο του χρήστη (FTTP) ήταν 10,5 %, πολύ κάτω από τον ενωσιακό μέσο όρο που ήταν 33,5 %. Η κρίση λόγω της νόσου COVID-19 ανέδειξε τη σημασία των συνδεδεμένων ψηφιακών υπηρεσιών. Τα κενά συνδεσιμότητας μπορούν να αποτελέσουν βασικό παράγοντα παρεμπόδισης των επενδύσεων στην ψηφιοποίηση, ιδίως για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ), οι οποίες συνεχίζουν να υιοθετούν με αργούς ρυθμούς τις ψηφιακές τεχνολογίες. Η Γερμανία εξακολουθεί να υστερεί στις ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες μεταξύ των κρατών μελών, παρά τη βελτίωση των υπηρεσιών αυτών για τις επιχειρήσεις. Ωστόσο, το επίπεδο διαδικτυακής αλληλεπίδρασης μεταξύ των δημόσιων αρχών και του κοινού είναι πολύ χαμηλό. Η εφαρμογή του νόμου περί ηλεκτρονικής πρόσβασης (Onlinezugangsgesetz/OZG) προχωρά με αργούς ρυθμούς και θα είναι δύσκολο να επιτευχθεί ο στόχος της ψηφιοποίησης και των 575 υπηρεσιών έως το τέλος του 2022. Προκειμένου να επιτευχθούν ουσιαστικότερες βελτιώσεις στην ψηφιακή δημόσια διοίκηση, ο νόμος αυτός θα πρέπει να εφαρμόζεται από όλους τους εμπλεκόμενους δημόσιους φορείς —ομοσπονδιακές αρχές, αρχές των ομόσπονδων κρατών και αρχές της τοπικής αυτοδιοίκησης.

                  (22)

                  Είναι σημαντικό να περιοριστεί σε χαμηλό επίπεδο η κανονιστική και διοικητική επιβάρυνση για την εφαρμογή των μέτρων στήριξης και άλλων διαδικασιών. Η διατήρηση της διοικητικής επιβάρυνσης στο ελάχιστο όσον αφορά την πρόσβαση σε μέτρα στήριξης θα πρέπει να διασφαλίσει ότι οι μικρότερες επιχειρήσεις λαμβάνουν την ίδια στήριξη από τους ενδιάμεσους φορείς όπως και οι μεγαλύτερες. Ο ευρύτερος περιορισμός άλλων διοικητικών επιβαρύνσεων, δηλαδή πέραν των μέτρων στήριξης, π.χ. με την εφαρμογή ευελιξίας στις μη βασικές γραφειοκρατικές διαδικασίες, μπορεί να παράσχει πρόσθετη βοήθεια στις ΜΜΕ.

                  (23)

                  Ήδη πριν από την εκδήλωση της κρίσης λόγω της νόσου COVID-19, η τεχνολογική πρόοδος μετασχημάτιζε την αγορά εργασίας, απαιτώντας αύξηση της χρηματοδότησης για εκπαίδευση και κατάρτιση, συμπεριλαμβανομένης της επανεκπαίδευσης και της αναβάθμισης των δεξιοτήτων, καθώς και της βελτίωσης των ψηφιακών δεξιοτήτων. Η κρίση λόγω της νόσου COVID-19 κατέστησε ακόμα πιο επιτακτική αυτή την ανάγκη, ιδίως στην περίπτωση των εργαζομένων σε τομείς που μπορεί να επηρεαστούν για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από την κοινωνική αποστασιοποίηση, ή των εργαζομένων που κινδυνεύουν να μείνουν άνεργοι. Η αιφνίδια μετάβαση σε μια πιο ψηφιοποιημένη κοινωνία και στην κατ’ οίκον εκπαίδευση μπορεί να αποτελέσει ιδιαίτερη πρόκληση για τους ευάλωτους μαθητές, σπουδαστές και φοιτητές που δεν έχουν πρόσβαση σε ψηφιακές λύσεις και στήριξη στο σπίτι. Σε αυτούς συμπεριλαμβάνονται και οι μαθητές, σπουδαστές και φοιτητές με αναπηρία. Ιδιαίτερη μέριμνα απαιτείται ώστε όλοι οι μαθητές, οι σπουδαστές και οι φοιτητές να αποκτήσουν τις βασικές δεξιότητες που ορίζονται στο πρόγραμμα σπουδών και οι μήνες της διαταραχής λόγω της νόσου COVID-19 να μην οδηγήσουν σε μια ολόκληρη ζωή μειονεξίας. Οι ήδη υφιστάμενες ανισότητες όσον αφορά τις βασικές δεξιότητες, οι οποίες συνδέονται με το κοινωνικοοικονομικό περιβάλλον και το μεταναστευτικό υπόβαθρο, κινδυνεύουν να επιδεινωθούν. Η κρίση ανέδειξε τη σημασία της περαιτέρω ανάπτυξης του εκπαιδευτικού συστήματος για την προώθηση μιας έξυπνης και χωρίς αποκλεισμούς ανάκαμψης και για τη συνέχιση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης.

                  (24)

                  Ενώ οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις που καθορίζονται στην παρούσα σύσταση («ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2020») επικεντρώνονται στην αντιμετώπιση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της πανδημίας COVID-19 και στη διευκόλυνση της οικονομικής ανάκαμψης, οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 κάλυπταν επίσης μεταρρυθμίσεις που είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση μεσοπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων διαρθρωτικών προκλήσεων. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 εξακολουθούν να ισχύουν και θα συνεχιστεί η παρακολούθησή τους καθ’ όλη τη διάρκεια του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του επόμενου έτους. Αυτό περιλαμβάνει τις ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 σχετικά με τις οικονομικές πολιτικές που σχετίζονται με τις επενδύσεις. Όλες οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 θα πρέπει να ληφθούν υπόψη για τον στρατηγικό προγραμματισμό της χρηματοδότησης της πολιτικής συνοχής μετά το 2020, μεταξύ άλλων για μέτρα μετριασμού και στρατηγικές εξόδου από την παρούσα κρίση.

                  (25)

                  Το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο παρέχει το πλαίσιο για συνεχή συντονισμό της οικονομικής πολιτικής και της πολιτικής για την απασχόληση στην Ένωση, ο οποίος μπορεί να συμβάλει σε μια βιώσιμη οικονομία. Στα εθνικά τους προγράμματα μεταρρυθμίσεων για το 2020, τα κράτη μέλη έχουν συνεκτιμήσει την πρόοδο που έχει σημειωθεί ως προς την εφαρμογή των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) των Ηνωμένων Εθνών. Με τη διασφάλιση της πλήρους εφαρμογής των ειδικών ανά χώρα συστάσεων του 2020, η Γερμανία θα συμβάλει στην πρόοδο ως προς την επίτευξη των ΣΒΑ και στην κοινή προσπάθεια να διασφαλιστεί η ανταγωνιστική βιωσιμότητα στην Ένωση.

                  (26)

                  Ο στενός συντονισμός μεταξύ των οικονομιών στην οικονομική και νομισματική ένωση έχει καθοριστική σημασία για την επίτευξη ταχείας ανάκαμψης από τις οικονομικές επιπτώσεις της πανδημίας COVID-19. Ως κράτος μέλος με νόμισμα το ευρώ, η Γερμανία θα πρέπει να διασφαλίσει ότι οι πολιτικές της εξακολουθούν να συνάδουν προς τις συστάσεις του 2020 για τη ζώνη του ευρώ και θα συντονίζονται με τις συστάσεις των άλλων κρατών μελών με νόμισμα το ευρώ, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη την πολιτική καθοδήγηση από την Ευρωομάδα.

                  (27)

                  Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2020, η Επιτροπή προέβη σε ολοκληρωμένη ανάλυση της οικονομικής πολιτικής της Γερμανίας και τη δημοσίευσε στην έκθεση χώρας του 2020. Επίσης αξιολόγησε το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020, το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του 2020 και τη συνέχεια που δόθηκε στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις προς τη Γερμανία κατά τα προηγούμενα έτη. Η Επιτροπή έλαβε υπόψη όχι μόνο τη συνάφειά τους για την άσκηση βιώσιμης δημοσιονομικής και κοινωνικοοικονομικής πολιτικής στην Γερμανία, αλλά και τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες και τις κατευθύνσεις της Ένωσης, δεδομένης της ανάγκης ενδυνάμωσης της συνολικής οικονομικής διακυβέρνησης της Ένωσης, μέσω της συνεκτίμησης στοιχείων σε ενωσιακό επίπεδο κατά τη διαμόρφωση μελλοντικών εθνικών αποφάσεων.

                  (28)

                  Υπό το πρίσμα της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020 και η γνώμη του (7) αποτυπώνεται ιδίως στη σύσταση 1 κατωτέρω.

                  (29)

                  Υπό το πρίσμα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης της Επιτροπής και της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του 2020 και το πρόγραμμα σταθερότητας του 2020. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2020 λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη να αντιμετωπιστεί η πανδημία COVID-19 και να διευκολυνθεί η οικονομική ανάκαμψη ως αναγκαίο πρώτο βήμα που θα επιτρέψει τη διόρθωση των ανισορροπιών. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2020 που αφορούν άμεσα την αντιμετώπιση των μακροοικονομικών ανισορροπιών τις οποίες εντόπισε η Επιτροπή βάσει του άρθρου 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 αποτυπώνονται στην κατωτέρω σύσταση 2,

            ΣΥΝΙΣΤΑ στη Γερμανία να μεριμνήσει το 2020 και το 2021 προκειμένου:

                  1.

                  Να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα, σύμφωνα με τη γενική ρήτρα διαφυγής του συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της πανδημίας COVID-19, την ενίσχυση της οικονομίας και τη στήριξη της επακόλουθης ανάκαμψης. Όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, να επιδιώξει την εφαρμογή δημοσιονομικών πολιτικών που αποσκοπούν στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων και στη διασφάλιση της βιωσιμότητας του χρέους, με παράλληλη ενίσχυση των επενδύσεων. Να κινητοποιήσει επαρκείς πόρους και να ενισχύσει την ανθεκτικότητα του συστήματος υγείας, μεταξύ άλλων με την ανάπτυξη υπηρεσιών ηλεκτρονικής υγείας (eHealth).

                  2.

                  Να επισπεύσει ώριμα έργα δημόσιων επενδύσεων και να προωθήσει τις ιδιωτικές επενδύσεις για τη στήριξη της οικονομικής ανάκαμψης. Να εστιάσει τις επενδύσεις στην πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση, ιδίως στις βιώσιμες μεταφορές, στα καθαρά, αποδοτικά και ολοκληρωμένα ενεργειακά συστήματα, στις ψηφιακές υποδομές και δεξιότητες, στη στέγαση, στην εκπαίδευση και στην έρευνα και καινοτομία. Να βελτιώσει τις ψηφιακές δημόσιες υπηρεσίες σε όλα τα επίπεδα και να προωθήσει την ψηφιοποίηση στις MME. Να μειώσει την κανονιστική και διοικητική επιβάρυνση των επιχειρήσεων.

         Βρυξέλλες, 20 Ιουλίου 2020.

               Για το Συμβούλιο

               Η Πρόεδρος

            J. KLOECKNER

         (1)  ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

         (2)  ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25.

         (3)  ΕΕ C 301 της 5.9.2019, σ. 24.

         (4)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 6).

         (5)  Κανονισμός (ΕΕ) 2020/460 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Μαρτίου 2020, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1301/2013, (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 και (ΕΕ) αριθ. 508/2014 όσον αφορά ειδικά μέτρα για την κινητοποίηση επενδύσεων στα συστήματα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης των κρατών μελών και σε άλλους τομείς των οικονομιών τους για την αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 (Πρωτοβουλία επενδύσεων για την αντιμετώπιση του κορωνοϊού) (ΕΕ L 99 της 31.3.2020, σ. 5).

         (6)  Κανονισμός (ΕΕ) 2020/558 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2020, για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 1301/2013 και (ΕΕ) αριθ. 1303/2013 όσον αφορά ειδικά μέτρα για την παροχή έκτακτης ευελιξίας στη χρήση των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων για την αντιμετώπιση της επιδημικής έκρηξης της COVID-19 (ΕΕ L 130 της 24.4.2020, σ. 1).

         (7)  Δυνάμει του άρθρου 5 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97.