               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 23.5.2022
            COM(2022) 627 final

            Σύσταση για
            ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 της Σλοβακίας και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας 2022 της Σλοβακίας
            {SWD(2022) 627 final} - {SWD(2022) 640 final}

               Σύσταση για

               ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 της Σλοβακίας και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας 2022 της Σλοβακίας

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών
                  1
               , και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 2,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

               Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,

               Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου
                  2
               , με τον οποίο θεσπίστηκε ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, άρχισε να ισχύει στις 19 Φεβρουαρίου 2021. Ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας παρέχει χρηματοδοτική στήριξη για την πραγματοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, που συνεπάγεται δημοσιονομική ώθηση χρηματοδοτούμενη από την Ένωση. Συμβάλλει στην οικονομική ανάκαμψη και στην υλοποίηση βιώσιμων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που ενισχύουν την ανάπτυξη, ιδίως για την προώθηση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, ενισχύοντας παράλληλα την ανθεκτικότητα και τη δυνητική ανάπτυξη των οικονομιών των κρατών μελών. Συμβάλλει επίσης στην ενίσχυση της βιωσιμότητας των δημόσιων οικονομικών και στην τόνωση της ανάπτυξης και της δημιουργίας θέσεων εργασίας μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα. Η μέγιστη χρηματοδοτική συνεισφορά ανά κράτος μέλος στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας επικαιροποιήθηκε την/στις [XX] Ιουνίου 2022, σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241.

               (2)Στις 24 Νοεμβρίου 2021, η Επιτροπή ενέκρινε την ετήσια έρευνα για τη βιώσιμη ανάπτυξη, η οποία σηματοδότησε την έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών 2022. Ελήφθη δεόντως υπόψη η επιβεβαιωθείσα κοινή δέσμευση της κοινωνικής συνόδου κορυφής του Πόρτο, του Μαΐου του 2021, για την περαιτέρω υλοποίηση του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων που διακηρύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή στις 17 Νοεμβρίου 2017. Στις 25 Μαρτίου 2022, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε τις προτεραιότητες της ετήσιας έρευνας για τη βιώσιμη ανάπτυξη 2022. Στις 24 Νοεμβρίου 2021, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή ενέκρινε επίσης την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης, στην οποία η Σλοβακία δεν συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία απαιτείται εμπεριστατωμένη επισκόπηση
                  3
               . Την ίδια ημερομηνία, η Επιτροπή ενέκρινε επίσης σύσταση για σύσταση του Συμβουλίου σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ, η οποία εκδόθηκε από το Συμβούλιο στις 5 Απριλίου 2022, καθώς και την πρόταση σχετικά με την κοινή έκθεση για την απασχόληση 2022 όπου αναλύεται η εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών για την απασχόληση και των αρχών του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, η οποία εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 14 Μαρτίου 2022.

               (3)Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, μετά την παγκόσμια πανδημία, μετέβαλε σημαντικά το γεωπολιτικό και οικονομικό πλαίσιο. Ο αντίκτυπος της εισβολής στις οικονομίες των κρατών μελών, για παράδειγμα, έγινε αισθητός με την αύξηση των τιμών της ενέργειας και των τροφίμων και τις προοπτικές ασθενέστερης ανάπτυξης. Οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας επιβαρύνουν ιδίως τα πλέον ευάλωτα νοικοκυριά που δοκιμάζονται ή κινδυνεύουν από την ενεργειακή φτώχεια. Η ΕΕ διαπιστώνει επίσης μια άνευ προηγουμένου εισροή ανθρώπων που εγκαταλείπουν την Ουκρανία. Στο πλαίσιο αυτό, στις 4 Μαρτίου 2022, ενεργοποιήθηκε για πρώτη φορά η οδηγία για την προσωρινή προστασία
                  4
               , η οποία παρέχει στους εκτοπισθέντες από την Ουκρανία το δικαίωμα νόμιμης διαμονής στην ΕΕ, καθώς και πρόσβαση στην εκπαίδευση και την κατάρτιση, στην αγορά εργασίας, στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, στη στέγαση και στην κοινωνική πρόνοια. Διατίθεται έκτακτη στήριξη στη Σλοβακία στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Δράση συνοχής για τους πρόσφυγες στην Ευρώπη» (CARE) και μέσω πρόσθετης προχρηματοδότησης στο πλαίσιο του προγράμματος «Συνδρομή στην Ανάκαμψη για τη Συνοχή και τις Περιοχές της Ευρώπης» (REACT-EU) με σκοπό την επείγουσα αντιμετώπιση των αναγκών υποδοχής και ένταξης όσων εγκαταλείπουν την Ουκρανία.

               (4)Λαμβανομένης υπόψη της ταχέως μεταβαλλόμενης οικονομικής και γεωπολιτικής κατάστασης, το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο συνεχίζει τον εκτεταμένο συντονισμό των οικονομικών πολιτικών και των πολιτικών απασχόλησης το 2022, ενώ παράλληλα εξελίσσεται σύμφωνα με τις απαιτήσεις εφαρμογής του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, όπως περιγράφεται στην ετήσια έρευνα για τη βιώσιμη ανάπτυξη 2022. Η εφαρμογή των εγκριθέντων σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας είναι απαραίτητη για την υλοποίηση προτεραιοτήτων πολιτικής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, δεδομένου ότι τα σχέδια αφορούν το σύνολο ή ένα σημαντικό υποσύνολο των σχετικών ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν στους κύκλους των Εξαμήνων του 2019 και του 2020. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 και του 2020 παραμένουν εξίσου συναφείς και για τα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας που αναθεωρούνται, επικαιροποιούνται ή τροποποιούνται σύμφωνα με τα άρθρα 14, 18 και 21 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, επιπλέον των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που έχουν εκδοθεί έως την ημερομηνία υποβολής του τροποποιημένου σχεδίου.

               (5)Η γενική ρήτρα διαφυγής εφαρμόζεται από τον Μάρτιο του 2020
                  5
               . Στην ανακοίνωσή της τής 3ης Μαρτίου 2021
                  6
               , η Επιτροπή εξέφρασε την άποψη ότι η απόφαση όσον αφορά την απενεργοποίηση ή τη συνέχιση της εφαρμογής της γενικής ρήτρας διαφυγής θα πρέπει να ληφθεί υπό μορφή συνολικής αξιολόγησης της κατάστασης της οικονομίας, με βασικό ποσοτικό κριτήριο το επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας στην ΕΕ ή στη ζώνη του ευρώ σε σύγκριση με τα προ κρίσης επίπεδα (τέλος του 2019). Η αυξημένη αβεβαιότητα και οι έντονοι κίνδυνοι δυσμενέστερων αποτελεσμάτων για τις οικονομικές προοπτικές στο πλαίσιο του πολέμου στην Ευρώπη, οι άνευ προηγουμένου αυξήσεις των τιμών της ενέργειας και οι συνεχιζόμενες διαταραχές της αλυσίδας εφοδιασμού δικαιολογούν την επέκταση της γενικής ρήτρας διαφυγής έως το 2023.

               (6)Σύμφωνα με την προσέγγιση που υιοθετήθηκε στη γνώμη του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 2021 σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας 2021, ο δημοσιονομικός προσανατολισμός επί του παρόντος μετράται καλύτερα ως η μεταβολή των πρωτογενών δαπανών (εκτός των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων) και εξαιρουμένων των προσωρινών μέτρων έκτακτης ανάγκης που συνδέονται με την κρίση λόγω COVID-19 αλλά συμπεριλαμβανομένων των δαπανών που χρηματοδοτούνται από μη επιστρεπτέα στήριξη (επιχορηγήσεις) στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλων ταμείων της ΕΕ, σε σχέση με τη μεσοπρόθεσμη δυνητική ανάπτυξη
                  7
               . Πέραν του συνολικού δημοσιονομικού προσανατολισμού, προκειμένου να αξιολογηθεί αν η εθνική δημοσιονομική πολιτική είναι συνετή και αν η σύνθεσή της συμβάλλει σε μια βιώσιμη ανάκαμψη που συνάδει με την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση, δίνεται επίσης προσοχή στην εξέλιξη των εθνικά χρηματοδοτούμενων
                  8
                πρωτογενών τρεχουσών δαπανών (εκτός των μέτρων διακριτικής ευχέρειας στο σκέλος των εσόδων και εξαιρουμένων των προσωρινών μέτρων έκτακτης ανάγκης που συνδέονται με την κρίση λόγω COVID-19) και των επενδύσεων.

               (7)Στις 2 Μαρτίου 2022, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία παρέχει ευρεία καθοδήγηση για τη δημοσιονομική πολιτική το 2023, με στόχο τη στήριξη της προετοιμασίας των προγραμμάτων σταθερότητας και σύγκλισης των κρατών μελών και, ως εκ τούτου, την ενίσχυση του συντονισμού των πολιτικών
                  9
               . Η Επιτροπή επισήμανε ότι, με βάση τη μακροοικονομική προοπτική των χειμερινών προβλέψεων για το 2022, η μετάβαση από έναν συνολικό υποστηρικτικό δημοσιονομικό προσανατολισμό την περίοδο 2020-2022 σε έναν γενικά ουδέτερο συνολικό δημοσιονομικό προσανατολισμό θα φαινόταν πρόσφορη το 2023, ενώ βρίσκεται σε ετοιμότητα ώστε να αντιδρά ανάλογα με την εξελισσόμενη οικονομική κατάσταση. Η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι οι δημοσιονομικές συστάσεις για το 2023 θα πρέπει να εξακολουθήσουν να διαφοροποιούνται μεταξύ των κρατών μελών και να λαμβάνουν υπόψη πιθανές δευτερογενείς συνέπειες μεταξύ των χωρών. Η Επιτροπή κάλεσε τα κράτη μέλη να αποτυπώσουν τις κατευθυντήριες γραμμές στα οικεία προγράμματα σταθερότητας και σύγκλισης. Η Επιτροπή δεσμεύτηκε να παρακολουθεί στενά τις οικονομικές εξελίξεις και να προσαρμόζει τις κατευθύνσεις πολιτικής της ανάλογα με τις ανάγκες και, το αργότερο, στην εαρινή δέσμη μέτρων του Εξαμήνου, στο τέλος Μαΐου 2022.

               (8)Όσον αφορά τις δημοσιονομικές κατευθύνσεις που παρασχέθηκαν στις 2 Μαρτίου 2022, οι δημοσιονομικές συστάσεις για το 2023 λαμβάνουν υπόψη την επιδείνωση των οικονομικών προοπτικών, την αυξημένη αβεβαιότητα και περαιτέρω κινδύνους δυσμενέστερων αποτελεσμάτων, καθώς και τον υψηλότερο πληθωρισμό σε σύγκριση με τις χειμερινές προβλέψεις. Σε αυτό το πλαίσιο, η δημοσιονομική αντίδραση θα πρέπει να επεκτείνει τις δημόσιες επενδύσεις για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση και την ενεργειακή ασφάλεια, και να διατηρήσει την αγοραστική δύναμη των πλέον ευάλωτων νοικοκυριών, ώστε να μετριαστεί ο αντίκτυπος της αύξησης των τιμών της ενέργειας και να περιοριστούν οι πληθωριστικές πιέσεις από τις δευτερογενείς επιπτώσεις μέσω στοχευμένων και προσωρινών μέτρων· η δημοσιονομική πολιτική θα πρέπει να παραμείνει ευέλικτη ώστε να προσαρμόζεται στις ραγδαία εξελισσόμενες συνθήκες και να διαφοροποιείται μεταξύ των χωρών ανάλογα με τη δημοσιονομική και οικονομική τους κατάσταση, μεταξύ άλλων όσον αφορά την έκθεση στην κρίση και την εισροή εκτοπισθέντων από την Ουκρανία.

               (9)Στις 29 Απριλίου 2021, η Σλοβακία υπέβαλε στην Επιτροπή το εθνικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241. Δυνάμει του άρθρου 19 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, η Επιτροπή αξιολόγησε τη συνάφεια, την αποτελεσματικότητα, την αποδοτικότητα και τη συνοχή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές αξιολόγησης του παραρτήματος V του εν λόγω κανονισμού. Στις 13 Ιουλίου 2021, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφασή του σχετικά με την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Σλοβακίας. Η αποδέσμευση των δόσεων εξαρτάται από απόφαση της Επιτροπής, η οποία λαμβάνεται σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, ότι η Σλοβακία έχει εκπληρώσει ικανοποιητικά τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους που έχουν καθοριστεί στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου. Η ικανοποιητική εκπλήρωση προϋποθέτει ότι η επίτευξη των προηγούμενων οροσήμων και στόχων δεν έχει αναιρεθεί.

               (10)Στις 29 Απριλίου 2022, η Σλοβακία υπέβαλε το οικείο εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 και, στις 28 Απριλίου 2022, το οικείο πρόγραμμα σταθερότητας 2022, σύμφωνα με την προθεσμία που ορίζεται στο άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97. Τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν από κοινού για να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους. Σύμφωνα με το άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 αποτυπώνει επίσης την εξαμηνιαία έκθεση της Σλοβακίας σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την υλοποίηση του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

               (11)Στις 23 Μαΐου 2022, η Επιτροπή δημοσίευσε την έκθεση χώρας 2022 για τη Σλοβακία
                  10
               . Αξιολόγησε την πρόοδο της Σλοβακίας όσον αφορά την εφαρμογή των σχετικών ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο το 2019, το 2020 και το 2021 και προέβη σε απολογισμό της εφαρμογής του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Σλοβακίας, με βάση τον πίνακα αποτελεσμάτων για την ανάκαμψη και την ανθεκτικότητα. Με βάση την ανάλυση αυτή, η έκθεση χώρας εντόπισε κενά σε σχέση με τις προκλήσεις που δεν περιλαμβάνονται, ή περιλαμβάνονται μόνο εν μέρει, στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, καθώς και τις νέες και αναδυόμενες προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προκύπτουν από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Αξιολόγησε επίσης την πρόοδο της Σλοβακίας όσον αφορά την υλοποίηση του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων και την επίτευξη των πρωταρχικών στόχων της ΕΕ για την απασχόληση, τις δεξιότητες και τη μείωση της φτώχειας, καθώς και την πρόοδο όσον αφορά την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.

               (12)Στις 23 Μαΐου 2022, η Επιτροπή δημοσίευσε έκθεση βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Στην εν λόγω έκθεση εξετάζεται η δημοσιονομική κατάσταση της Σλοβακίας, δεδομένου ότι το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης το 2021 υπερέβαινε την τιμή αναφοράς του 3 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη, ενώ το χρέος της γενικής κυβέρνησης υπερέβαινε την τιμή αναφοράς του 60 % του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη. Η έκθεση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το κριτήριο του ελλείμματος δεν πληρούνταν ενώ υπήρχε συμμόρφωση με το κριτήριο του χρέους. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της 2ας Μαρτίου 2022, η Επιτροπή εξέτασε, στο πλαίσιο της αξιολόγησης όλων των σχετικών παραγόντων, εάν η συμμόρφωση με την τιμή αναφοράς για τη μείωση του χρέους απαιτεί ενδεχομένως υπερβολικά απαιτητική εμπροσθοβαρή δημοσιονομική προσπάθεια που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ανάπτυξη. Ως εκ τούτου, κατά την Επιτροπή, η συμμόρφωση με την τιμή αναφοράς για τη μείωση του χρέους δεν κρίνεται αναγκαία υπό τις τρέχουσες εξαιρετικές οικονομικές συνθήκες. Όπως ανακοινώθηκε, η Επιτροπή δεν πρότεινε την κίνηση νέων διαδικασιών υπερβολικού ελλείμματος την άνοιξη του 2022 και θα αξιολογήσει εκ νέου τη σημασία της πρότασης για την κίνηση διαδικασιών υπερβολικού ελλείμματος το φθινόπωρο του 2022.

               (13)Στις 20 Ιουλίου 2020, το Συμβούλιο συνέστησε στη Σλοβακία να λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα το 2020 και το 2021, σύμφωνα με τη γενική ρήτρα διαφυγής, για την αποτελεσματική αντιμετώπιση της πανδημίας, την ενίσχυση της οικονομίας και τη στήριξη της επακόλουθης ανάκαμψης. Επίσης, συνέστησε στη Σλοβακία να επιδιώξει, όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, την εφαρμογή δημοσιονομικών πολιτικών που αποσκοπούν στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων και στη διασφάλιση της βιωσιμότητας του χρέους, με παράλληλη ενίσχυση των επενδύσεων. Το 2021, με βάση στοιχεία επικυρωμένα από την Eurostat, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης της Σλοβακίας αυξήθηκε από 5,5 % του ΑΕΠ το 2020 σε 6,2 % το 2021. Η απόκριση της Σλοβακίας σε επίπεδο δημοσιονομικής πολιτικής στήριξε την οικονομική ανάκαμψη το 2021, ενώ τα προσωρινά έκτακτα μέτρα στήριξης αυξήθηκαν από 2,3 % του ΑΕΠ το 2020 σε 3,3 % το 2021. Τα μέτρα που ελήφθησαν από τη Σλοβακία το 2021 συνάδουν με τη σύσταση του Συμβουλίου της 20ής Ιουλίου 2020. Τα δημοσιονομικά μέτρα διακριτικής ευχέρειας που εγκρίθηκαν από την κυβέρνηση το 2020 και το 2021 ήταν ως επί το πλείστον προσωρινά ή συνοδεύονταν από αντισταθμιστικά μέτρα. Ταυτόχρονα, ορισμένα από τα μέτρα διακριτικής ευχέρειας που εγκρίθηκαν από την κυβέρνηση κατά την περίοδο 2020-2021 δεν ήταν προσωρινά ούτε συνοδεύονταν από αντισταθμιστικά μέτρα, και συνίσταντο κυρίως σε αυξήσεις της 13ης σύνταξης, σε αλλαγές στην ηλικία συνταξιοδότησης των γονέων, σε μείωση των τελών κυκλοφορίας οχημάτων και στην ακύρωση της εισφοράς επί των τραπεζών. Με βάση στοιχεία επικυρωμένα από την Eurostat, το χρέος της γενικής κυβέρνησης ανήλθε στο 63,1 % του ΑΕΠ το 2021.

               (14)Το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζονται οι δημοσιονομικές προβλέψεις στο πρόγραμμα σταθερότητας 2022 είναι ρεαλιστικό το 2022 και ευνοϊκό το 2023. Η κυβέρνηση προβλέπει αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 2,1 % το 2022 και κατά 5,3 % το 2023. Συγκριτικά, οι εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπουν υψηλότερη αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 2,3 % το 2022 και χαμηλότερη αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 3,6 % το 2023, κυρίως λόγω της εκτίμησης μεγαλύτερου αντίκτυπου του πληθωρισμού στην ιδιωτική κατανάλωση και βραδύτερης ανάκαμψης των εξαγωγών. Στο πρόγραμμα σταθερότητας 2022, η κυβέρνηση αναμένει ότι το ονομαστικό έλλειμμα θα μειωθεί στο 5,1 % του ΑΕΠ το 2022 και στο 2,4 % το 2023. Η μείωση το 2022 αντικατοπτρίζει κυρίως την άρση των περισσότερων μέτρων έκτακτης ανάγκης και ισχυρή αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ. Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να υποχωρήσει σε 61,6 % το 2022 και να μειωθεί σε 58,0 % το 2023. Με βάση τα μέτρα πολιτικής που ήταν γνωστά κατά την καταληκτική ημερομηνία των προβλέψεων, οι εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπουν δημόσιο έλλειμμα 3,6 % του ΑΕΠ και 2,6 % του ΑΕΠ για το 2022 και το 2023, αντίστοιχα. Το εν λόγω έλλειμμα είναι χαμηλότερο από το έλλειμμα που προβλέπεται στο πρόγραμμα σταθερότητας 2022 για το 2022, και υψηλότερο για το 2023, κυρίως λόγω της πρόβλεψης μιας πιο αισιόδοξης ανάπτυξης της αγοράς εργασίας το 2022. Οι εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπουν παρόμοιο δείκτη χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ σε ποσοστό 61,7 % το 2022 και 58,3 % το 2023.

               Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022, η μεσοπρόθεσμη αύξηση του δυνητικού προϊόντος (10ετής μέσος ρυθμός) εκτιμάται σε 2,0 %. Ωστόσο, η εκτίμηση αυτή δεν περιλαμβάνει τις επιπτώσεις των μεταρρυθμίσεων του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας οι οποίες μπορούν να τονώσουν τη δυνητική ανάπτυξη της Σλοβακίας.

               (15)Το 2022, η κυβέρνηση κατάργησε σταδιακά τα περισσότερα από τα μέτρα που ελήφθησαν για την αντιμετώπιση της κρίσης λόγω COVID-19, με αποτέλεσμα τα προσωρινά έκτακτα μέτρα στήριξης να προβλέπεται να μειωθούν από 3,3 % του ΑΕΠ το 2021 σε 1,0 % το 2022. Το δημόσιο έλλειμμα επηρεάζεται από το κόστος παροχής προσωρινής προστασίας σε εκτοπισθέντες από την Ουκρανία, το οποίο στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπεται να ανέλθει στο 0,1 % του ΑΕΠ το 2022 και στο 0,2 % το 2023
                  11
               .

               (16)Στις 18 Ιουνίου 2021, το Συμβούλιο συνέστησε στη Σλοβακία
                  12
                να συνεχίσει να ακολουθεί το 2022 υποστηρικτικό δημοσιονομικό προσανατολισμό, μεταξύ άλλων χάρη στην ώθηση που παρέχει ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, και να διατηρήσει τις εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις. Συνέστησε επίσης στη Σλοβακία να επιδιώξει, όταν το επιτρέψουν οι οικονομικές συνθήκες, την εφαρμογή δημοσιονομικής πολιτικής που θα αποσκοπεί στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων και στη διασφάλιση της δημοσιονομικής βιωσιμότητας μεσοπρόθεσμα, με σκοπό την ενίσχυση των επενδύσεων για την τόνωση του αναπτυξιακού δυναμικού.

               (17)Το 2022, με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 και συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών που ενσωματώνονται στο πρόγραμμα σταθερότητας 2022 της Σλοβακίας, ο δημοσιονομικός προσανατολισμός προβλέπεται να είναι συσταλτικός στο + 0,3 % του ΑΕΠ, ενώ το Συμβούλιο συνέστησε υποστηρικτικό δημοσιονομικό προσανατολισμό
                  13
               . Η Σλοβακία σχεδιάζει να παράσχει συνεχή στήριξη για την ανάκαμψη, χρησιμοποιώντας τον μηχανισμό ανάκαμψης και ανθεκτικότητας για να χρηματοδοτήσει επιπλέον επενδύσεις, σύμφωνα με τις συστάσεις του Συμβουλίου. Η θετική συμβολή των δαπανών που χρηματοδοτούνται από επιχορηγήσεις του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και από άλλα κονδύλια της ΕΕ στην οικονομική δραστηριότητα προβλέπεται να αυξηθεί κατά 0,7 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ σε σύγκριση με το 2021. Οι εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις προβλέπεται να έχουν επεκτατική συμβολή στον δημοσιονομικό προσανατολισμό, ύψους 0,4 εκατοστιαίων μονάδων το 2022
                  14
               . Ως εκ τούτου, η Σλοβακία σχεδιάζει να διατηρήσει τις εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις, σύμφωνα με τις συστάσεις του Συμβουλίου. Ταυτόχρονα, η αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών (εκτός των νέων μέτρων στο σκέλος των εσόδων) προβλέπεται να έχει συσταλτική συμβολή ύψους 1,6 εκατοστιαίων μονάδων στον συνολικό δημοσιονομικό προσανατολισμό το 2022. Σε αυτήν περιλαμβάνονται οι πρόσθετες επιπτώσεις του κόστους παροχής προσωρινής προστασίας σε εκτοπισθέντες από την Ουκρανία (0,1 % του ΑΕΠ). Λόγω της υστέρησης της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής με τον πληθωρισμό, οι μείζονες κρατικές δαπάνες, όπως οι κοινωνικές παροχές εκτός αυτών σε είδος ή οι αμοιβές των εργαζομένων, έχουν ρυθμό ανάπτυξης χαμηλότερο από τον πληθωρισμό το 2022 και συμβάλλουν στον συσταλτικό προσανατολισμό.

               (18)Το 2023, ο δημοσιονομικός προσανατολισμός προβλέπεται στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 να ανέλθει στο -0,8 % του ΑΕΠ εφόσον δεν υπάρξει αλλαγή πολιτικής
                  15
               . Το 2023, η Σλοβακία προβλέπεται να συνεχίσει να χρησιμοποιεί τις επιχορηγήσεις στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας για να χρηματοδοτήσει επιπλέον επενδύσεις προς στήριξη της ανάκαμψης. Η θετική συμβολή των δαπανών που χρηματοδοτούνται από επιχορηγήσεις του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και από άλλα κονδύλια της ΕΕ στην οικονομική δραστηριότητα προβλέπεται να αυξηθεί κατά 1,0 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ σε σύγκριση με το 2022. Οι εθνικά χρηματοδοτούμενες επενδύσεις προβλέπεται να έχουν επεκτατική συμβολή στον δημοσιονομικό προσανατολισμό, ύψους 0,1 εκατοστιαίων μονάδων το 2023
                  16
               . Ταυτόχρονα, η αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων πρωτογενών τρεχουσών δαπανών (εκτός των νέων μέτρων στο σκέλος των εσόδων) προβλέπεται να έχει γενικά ουδέτερη συμβολή ύψους 0,2 εκατοστιαίων μονάδων στον συνολικό δημοσιονομικό προσανατολισμό το 2023. Σε αυτήν περιλαμβάνεται το πρόσθετο κόστος παροχής προσωρινής προστασίας σε εκτοπισθέντες από την Ουκρανία (0,1 % του ΑΕΠ).

               (19)Στο πρόγραμμα σταθερότητας 2022, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να μειωθεί σταδιακά στο 2,3 % του ΑΕΠ το 2024 και στο 2,0 % έως το 2025. Ως εκ τούτου, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να μειωθεί σε ποσοστό χαμηλότερο του 3 % του ΑΕΠ έως το 2023 και να παραμείνει κάτω από 3 % κατά τη διάρκεια της περιόδου που καλύπτει το πρόγραμμα. Αυτές οι προβλέψεις προϋποθέτουν περιορισμό της αύξησης των δημόσιων δαπανών —συμπεριλαμβανομένων των αμοιβών των εργαζομένων και των κοινωνικών μεταβιβάσεων σε είδος— με ρυθμό χαμηλότερο από τον ρυθμό αύξησης των εσόδων και χαμηλότερο από την ισχυρή αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ. Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να υποχωρήσει έως το 2025, ιδίως με την αύξησή του σε 58,2 % το 2024 και την υποχώρησή του σε 57,3 % το 2025. Με βάση την ανάλυση της Επιτροπής, οι κίνδυνοι για τη βιωσιμότητα του χρέους φαίνονται υψηλοί μεσοπρόθεσμα.

               (20)Το φορολογικό σύστημα της Σλοβακίας θα μπορούσε να μεταρρυθμιστεί με σκοπό την τόνωση της οικονομικής αποδοτικότητας, την προώθηση της περιβαλλοντικής και δημοσιονομικής βιωσιμότητας και τη βελτίωση της δικαιοσύνης, στηρίζοντας παράλληλα ευρύτερους στόχους πολιτικής. Η φορολογική επιβάρυνση της εργασίας είναι ιδιαίτερα υψηλή για τα άτομα με χαμηλά εισοδήματα, σε σύγκριση με άλλες χώρες της ΕΕ. Αντιθέτως, η περιβαλλοντική φορολογία και η φορολογία ακίνητης περιουσίας δεν αξιοποιούνται πλήρως. Η μεταβολή του φορολογικού μείγματος θα μπορούσε να στηρίξει την ανάπτυξη, καθώς και να συμβάλει στην προώθηση της πράσινης μετάβασης και της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας. Η ενεργειακή ένταση της οικονομίας είναι σημαντικά υψηλότερη από τον μέσο όρο της ΕΕ, αλλά τα έσοδα από περιβαλλοντικούς φόρους ανήλθαν σε 2,4 % το 2020, κοντά στον μέσο όρο της ΕΕ. Τα περιβαλλοντικά τέλη που σχετίζονται με τη διαχείριση των αποβλήτων και την ατμοσφαιρική ρύπανση δεν προωθούν επαρκώς την αποδοτική χρήση των πόρων και μειώνουν το κόστος για το περιβάλλον και την κοινωνία. Τα οδικά τέλη και τα τέλη ταξινόμησης οχημάτων δεν αντικατοπτρίζουν ικανοποιητικά την ένταση των εκπομπών. Οι περιβαλλοντικοί φόροι και τα σχετικά τέλη δεν υπόκεινται σε τιμαριθμική αναπροσαρμογή, γεγονός που οδηγεί στη μείωση των «πράσινων» εσόδων σε βάθος χρόνου λόγω του πληθωρισμού. Όσον αφορά τη φορολογία της ακίνητης περιουσίας, τα έσοδα από τους περιοδικούς φόρους ακίνητης περιουσίας ήταν σχετικά χαμηλά το 2020 (0,5 % του ΑΕΠ σε σύγκριση με το 1,2 % στον μέσο όρο της ΕΕ). Η Σλοβακία δεν διαθέτει επί του παρόντος επαρκή στοιχεία που θα επιτρέψουν την επικαιροποίηση και την τιμαριθμική αναπροσαρμογή της φορολογικής βάσης ακίνητης περιουσίας σύμφωνα με τις τιμές της αγοράς, γεγονός που θα μπορούσε επίσης να μετριάσει εν μέρει τη συνεχιζόμενη ισχυρή ζήτηση για στέγαση και τη σχετική έντονη αύξηση των τιμών των κατοικιών. Επιπλέον, περαιτέρω προσπάθειες για την απλούστευση της φορολογίας και τη βελτίωση της συμμόρφωσης μπορούν να αυξήσουν τα δημόσια έσοδα και, ως εκ τούτου, να στηρίξουν τη δημοσιονομική βιωσιμότητα και να βελτιώσουν τον δίκαιο χαρακτήρα της. Παρά τις βελτιώσεις, το έλλειμμα φορολογικής συμμόρφωσης όσον αφορά την καταβολή του ΦΠΑ διατηρήθηκε σε υψηλό επίπεδο το 2019 (16,1 % έναντι 10,4 % στην ΕΕ). Περαιτέρω βελτιώσεις στη φορολογική διοίκηση, μεταξύ άλλων όσον αφορά την ηλεκτρονική τιμολόγηση, τις προσυμπληρωμένες φορολογικές δηλώσεις και την περαιτέρω ψηφιοποίηση, θα μπορούσαν να συμβάλουν στην περαιτέρω μείωση των διαρροών στο φορολογικό σύστημα.

               (21)Σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 στοιχείο β) και το παράρτημα V κριτήριο 2.2 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας περιλαμβάνει εκτεταμένο σύνολο αλληλοενισχυόμενων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που πρέπει να υλοποιηθούν έως το 2026. Τα μέτρα αυτά συμβάλλουν στην αντιμετώπιση του συνόλου ή σημαντικού υποσυνόλου των οικονομικών και κοινωνικών προκλήσεων που περιγράφονται στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις τις οποίες απηύθυνε το Συμβούλιο στη Σλοβακία στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου το 2019 και το 2020, επιπλέον των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που έχουν εκδοθεί έως την ημερομηνία έγκρισης του σχεδίου. Ειδικότερα, η ισχυρή έμφαση του σχεδίου στην εκπαίδευση χωρίς αποκλεισμούς, τη δημόσια διακυβέρνηση και τις επενδύσεις που ενισχύουν την παραγωγικότητα στην πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση, καθώς και η προβλεπόμενη συμβολή του στη μείωση των περιφερειακών ανισοτήτων, μπορεί να θεωρηθεί ολοκληρωμένη και επαρκής απάντηση στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Σλοβακία. Η πρόκληση της επιτάχυνσης της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης αντιμετωπίζεται με αποφασιστικότητα και με ευρύ φάσμα μέτρων. Οι μακροχρόνιες προκλήσεις στην εκπαίδευση, την παιδική μέριμνα, την υγειονομική περίθαλψη, καθώς και στην έρευνα και την καινοτομία αντιμετωπίζονται επίσης με ολοκληρωμένα μέτρα για την αντιμετώπιση των σοβαρότερων ελλείψεων, όπως η χαμηλή ποιότητα και η συμπεριληπτικότητα της εκπαίδευσης, ο κατακερματισμός του συντονισμού των πολιτικών στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας, η ανεπαρκής συνεργασία δημόσιου-ιδιωτικού τομέα και οι χαμηλές επιδόσεις στον τομέα της έρευνας και της καινοτομίας. Τα πρόσθετα μέτρα που προτείνονται στο σχέδιο για τη βελτίωση του δικαστικού συστήματος, των δημόσιων συμβάσεων και της καταπολέμησης της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες έχουν τη δυνατότητα να αντιμετωπίσουν πολλές από τις υποκείμενες προκλήσεις, εάν εγκριθούν και εφαρμοστούν σύμφωνα με τις απαιτήσεις του δικαίου της ΕΕ σχετικά με τις κατάλληλες διασφαλίσεις και την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης και με τη δέουσα συμμετοχή των ενδιαφερόμενων μερών. Τέλος, διάφορες μεταρρυθμίσεις αναμένεται να βελτιώσουν τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών. Συνολικά, το σχέδιο προβλέπει φιλόδοξες μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις, ιδίως στην υγειονομική περίθαλψη, την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση, και τη δημόσια διοίκηση, οι οποίες επιπλέον αποσκοπούν στην περαιτέρω βελτίωση της σύγκλισης στη ζώνη του ευρώ και στην τόνωση της οικονομικής ανάπτυξης.

               (22)Η εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Σλοβακίας αναμένεται να συμβάλει στην επίτευξη περαιτέρω προόδου όσον αφορά την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση. Τα μέτρα για τη στήριξη των κλιματικών στόχων στη Σλοβακία αντιπροσωπεύουν το 45 % των συνολικών πιστώσεων του σχεδίου, ενώ τα μέτρα για τη στήριξη των ψηφιακών στόχων αντιπροσωπεύουν το 21 % των συνολικών πιστώσεων του σχεδίου. Η πλήρης εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους, θα βοηθήσει τη Σλοβακία να ανακάμψει γρήγορα από τις επιπτώσεις της κρίσης λόγω COVID-19, ενισχύοντας παράλληλα την ανθεκτικότητά της. Η συστηματική συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων και άλλων σχετικών ενδιαφερόμενων μερών παραμένει σημαντική για την επιτυχή εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, καθώς και άλλων οικονομικών πολιτικών και πολιτικών απασχόλησης που υπερβαίνουν το σχέδιο, και για να διασφαλιστεί η ευρεία οικειοποίηση του συνολικού θεματολογίου πολιτικής.

               (23)Η Σλοβακία υπέβαλε το σύμφωνο εταιρικής σχέσης στις 8 Απριλίου 2022, αλλά δεν έχει ακόμη υποβάλει άλλα έγγραφα προγραμματισμού της πολιτικής συνοχής
                  17
               . Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, η Σλοβακία λαμβάνει υπόψη τις σχετικές ειδικές ανά χώρα συστάσεις κατά τον προγραμματισμό των ταμείων της πολιτικής συνοχής για την περίοδο 2021-2027. Αυτό αποτελεί προϋπόθεση για να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα και να μεγιστοποιηθεί η προστιθέμενη αξία της χρηματοδοτικής στήριξης που θα ληφθεί από τα ταμεία της πολιτικής συνοχής, ενώ παράλληλα θα προωθηθεί ο συντονισμός, η συμπληρωματικότητα και η συνοχή μεταξύ αυτών των ταμείων και άλλων μέσων και ταμείων της Ένωσης. Η επιτυχής εφαρμογή του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής εξαρτάται επίσης από την άρση των εμποδίων στις επενδύσεις, ώστε να στηριχθούν η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση και η ισόρροπη εδαφική ανάπτυξη. Ειδικότερα, οι περιφερειακές ανισότητες στην ανταγωνιστικότητα και τους κοινωνικούς δείκτες θα πρέπει να αντιμετωπιστούν με συνδυαστική χρήση των διαφορετικών διαθέσιμων κονδυλίων.

               (24)Κατόπιν εντολής των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ η οποία περιλαμβάνεται στη διακήρυξη των Βερσαλλιών, το σχέδιο REPowerEU αποσκοπεί στη σταδιακή κατάργηση της εξάρτησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων από τη Ρωσία το συντομότερο δυνατόν. Για τον σκοπό αυτόν, προσδιορίζονται τα έργα, οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις που είναι τα πλέον κατάλληλα σε εθνικό, περιφερειακό και ενωσιακό επίπεδο, στο πλαίσιο διαλόγου με τα κράτη μέλη. Τα μέτρα αυτά αποσκοπούν στη μείωση της συνολικής εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και στην παύση των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων από τη Ρωσία.

               (25)Από το 2015, η πρόοδος όσον αφορά τη μείωση των καθαρών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου έχει παραμείνει σε μεγάλο βαθμό στάσιμη. Η σλοβακική οικονομία παρουσιάζει υψηλή ενεργειακή ένταση, εν μέρει λόγω της εξάρτησης του εκτεταμένου βιομηχανικού τομέα από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων. Σύμφωνα με στοιχεία του 2020, η Σλοβακία εξαρτάται ιδιαίτερα από τη Ρωσία για το φυσικό αέριο (85 % έναντι 44 % κατά μέσο όρο στην ΕΕ) και το αργό πετρέλαιο (100 % έναντι 26 % κατά μέσο όρο στην ΕΕ). Ωστόσο, η εξάρτηση από τη Ρωσία για τον λιθάνθρακα είναι μικρότερη σε σύγκριση με τον μέσο όρο της ΕΕ (35 % έναντι 54 %)
                  18
               . Το ποσοστό του φυσικού αερίου στο ενεργειακό μείγμα είναι ελαφρώς πάνω από τον μέσο όρο της ΕΕ (24,9 % έναντι 24,4 % για την ΕΕ), καθώς και το ποσοστό των στερεών ορυκτών καυσίμων (14 % έναντι 10,8 % για την ΕΕ), ενώ το ποσοστό του πετρελαίου είναι χαμηλότερο (21,9 % έναντι 32,7 % για την ΕΕ). Το ποσοστό της πυρηνικής ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα αντιστοιχούσε στο 24,6 % το 2020 (έναντι 13,1 % για την ΕΕ). Η ταχύτερη αξιοποίηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας θα συμβάλει στη μείωση της εξάρτησης της Σλοβακίας από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων από τη Ρωσία και στον μετριασμό του κινδύνου ενεργειακής φτώχειας εν μέσω της αύξησης των τιμών της ενέργειας. Το 2022 προγραμματίζονται περαιτέρω μεταρρυθμίσεις στον τομέα του σχεδιασμού της αγοράς και της στήριξης των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, στο πλαίσιο του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας. Η υιοθέτηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας μπορεί να επιταχυνθεί περαιτέρω με την αύξηση των ορίων για εξαιρέσεις σε οικοδομικές άδειες για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μικρής κλίμακας, τον εξορθολογισμό των διοικητικών διαδικασιών και των διαδικασιών αδειοδότησης σε ενιαία σημεία επαφής, τη μείωση των τελών σύνδεσης με το δίκτυο και τη βελτίωση της πρόσβασης στη διαθέσιμη δυναμικότητα του δικτύου. Η Σλοβακία έθεσε τέλος στην προσωρινή αναστολή για τη σύνδεση νέων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο δίκτυο τον Απρίλιο του 2021. Ωστόσο, δεν έχει ακόμη τεθεί σε εφαρμογή ένας μελλοντοστραφής μηχανισμός που θα παρέχει διαφανείς και αξιόπιστες πληροφορίες σχετικά με τη δυναμικότητα σύνδεσης νέων διαλειπουσών ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στο δίκτυο. Για να εξυπηρετηθεί ο αυξανόμενος όγκος ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, η Σλοβακία θα πρέπει να εκσυγχρονίσει τα δίκτυα μεταφοράς και διανομής, να δημιουργήσει νέες εγκαταστάσεις αποθήκευσης ενέργειας και να ολοκληρώσει το ρυθμιστικό πλαίσιο για το ανανεώσιμο υδρογόνο. Οι πρόσθετες επενδύσεις σε γεωθερμική ενέργεια, σε σταθμούς βιώσιμου βιομεθανίου και σε λύσεις με βάση το ανανεώσιμο υδρογόνο, οι οποίες τηρούν τα σχετικά κριτήρια βιωσιμότητας, θα συμβάλουν στην αντιμετώπιση της υψηλής εγχώριας κατανάλωσης φυσικού αερίου. Υπάρχει επίσης περιθώριο για αύξηση της ενεργειακής απόδοσης των συστημάτων τηλεθέρμανσης και ταχεία ανάπτυξη ανανεώσιμων πηγών θερμότητας που θα αντικαταστήσουν το φυσικό αέριο. Η προσπάθεια απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές μπορεί επίσης να βελτιωθεί σε περιφερειακό επίπεδο με τη δημιουργία περιφερειακών κέντρων βιώσιμης ενέργειας.

               (26)Θα απαιτηθούν περαιτέρω προσπάθειες για την ενεργειακή απόδοση. Ειδικότερα, είναι αναγκαίο να δοθεί έμφαση στις ριζικές και πράσινες ανακαινίσεις, να μειωθεί η κατανάλωση θερμότητας και να αυξηθούν οι επενδύσεις σε ανανεώσιμες πηγές θερμότητας, συμπεριλαμβανομένων των αντλιών θερμότητας. Η Σλοβακία θα μπορούσε να επιταχύνει περαιτέρω τις ανακαινίσεις κτιρίων προσελκύοντας περισσότερες ιδιωτικές επενδύσεις, μεταξύ άλλων για δημόσια κτίρια, παρέχοντας τεχνική βοήθεια, βελτιώνοντας τις ικανότητες υλοποίησης και την προσέγγιση «ενιαίου σημείου επαφής» και επενδύοντας σε πράσινες δεξιότητες. Επιπλέον, τα υψηλά επίπεδα αναντιστοιχίας δεξιοτήτων στην οικονομία απαιτούν την ενίσχυση των πολιτικών για την εκπαίδευση των ενηλίκων, μεταξύ άλλων και σε σχέση με την πράσινη μετάβαση. Απαιτούνται πρόσθετες προσπάθειες για την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας και τη μεταρρύθμιση των επενδύσεων σε κοινωνική στέγαση. Επιπλέον, θα πρέπει να θεσπιστούν διάφορα ρυθμιστικά και διοικητικά μέτρα για την επιτάχυνση της διαδικασίας έκδοσης αδειών κατασκευής, την απλούστευση των κανόνων εφαρμογής, την προσαρμογή των καθεστώτων ανακαίνισης και τη βελτίωση του συντονισμού μεταξύ των διαφόρων δημόσιων αρχών και των χρηματοδοτικών προγραμμάτων. Η λήψη πρόσθετων μέτρων και η παροχή κινήτρων θα μπορούσαν να αντιμετωπίσουν την υψηλή ενεργειακή ένταση στη βιομηχανία, μεταξύ άλλων στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Αυτό περιλαμβάνει επενδυτικά προγράμματα για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης με βάση ενεργειακούς ελέγχους. Τα καθεστώτα στήριξης θα πρέπει να είναι συμπληρωματικά (π.χ. με το καθεστώς απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές) και να στηρίζονται από ιδιωτικά χρηματοδοτικά και οικονομικά μέσα. Θα χρειαστεί περαιτέρω αύξηση της φιλοδοξίας όσον αφορά τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και την αύξηση των στόχων για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και την ενεργειακή απόδοση ώστε η Σλοβακία να ευθυγραμμιστεί με τους στόχους της δέσμης μέτρων «Fit for 55».

               (27)Μολονότι η επιτάχυνση της μετάβασης προς την κλιματική ουδετερότητα και την απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα θα επιφέρει σημαντικό κόστος αναδιάρθρωσης σε διάφορους τομείς, η Σλοβακία μπορεί να κάνει χρήση του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής για την άμβλυνση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της μετάβασης στις περιφέρειες που πλήττονται περισσότερο. Επιπλέον, η Σλοβακία μπορεί να κάνει χρήση του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου+ για τη βελτίωση των ευκαιριών απασχόλησης και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.

               (28)Υπό το πρίσμα της αξιολόγησης της Επιτροπής, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σταθερότητας 2022 και η γνώμη του
                  19
                αποτυπώνεται στη σύσταση 1 κατωτέρω.

               (29)Δεδομένης της στενής διασύνδεσης των οικονομιών των κρατών μελών της ζώνης του ευρώ και της συλλογικής συνεισφοράς τους στη λειτουργία της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, το Συμβούλιο συνέστησε στα κράτη μέλη της ζώνης του ευρώ να λάβουν μέτρα, μεταξύ άλλων μέσω των οικείων σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, για να εφαρμόσουν τη σύσταση σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ. Για τη Σλοβακία, αυτό αντικατοπτρίζεται ιδίως στις συστάσεις 1 και 2 κατωτέρω,

               ΣΥΝΙΣΤΑ στη Σλοβακία να λάβει μέτρα το 2022 και το 2023 προκειμένου:

               1.Το 2023, να διασφαλίσει ότι η αύξηση των εθνικά χρηματοδοτούμενων τρεχουσών δαπανών συνάδει με έναν συνολικά ουδέτερο προσανατολισμό πολιτικής, λαμβάνοντας υπόψη τη συνεχιζόμενη προσωρινή και στοχευμένη στήριξη των πλέον ευάλωτων στις αυξήσεις των τιμών της ενέργειας νοικοκυριών και επιχειρήσεων και των ατόμων που εγκαταλείπουν την Ουκρανία. Να είναι έτοιμη να προσαρμόσει τις τρέχουσες δαπάνες στην εξελισσόμενη κατάσταση. Να επεκτείνει τις δημόσιες επενδύσεις για την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση και για την ενεργειακή ασφάλεια, μεταξύ άλλων κάνοντας χρήση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, του RePowerEU και άλλων ταμείων της ΕΕ. Για την περίοδο μετά το 2023, να επιδιώξει την εφαρμογή δημοσιονομικής πολιτικής που θα αποσκοπεί στην επίτευξη συνετών μεσοπρόθεσμων δημοσιονομικών θέσεων. Να καταστήσει το μείγμα φόρων αποτελεσματικότερο και πιο ευνοϊκό για μια βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη, μεταξύ άλλων με τη μόχλευση των δυνατοτήτων της περιβαλλοντικής φορολογίας και της φορολογίας ακίνητης περιουσίας. Να συνεχίσει την ενίσχυση της φορολογικής συμμόρφωσης, μεταξύ άλλων με την περαιτέρω ψηφιοποίηση της φορολογικής διοίκησης.

               2.Να προχωρήσει στην εφαρμογή του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τα ορόσημα και τους στόχους που καθορίζονται στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 2021. Να υποβάλει τα έγγραφα προγραμματισμού της πολιτικής συνοχής για την περίοδο 2021-2027, ώστε να ολοκληρωθούν οι διαπραγματεύσεις με την Επιτροπή και, στη συνέχεια, να αρχίσει η εφαρμογή τους.

               3.Να μειώσει τη συνολική εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα και να διαφοροποιήσει τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων. Να επιταχύνει την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας διευκολύνοντας περαιτέρω την πρόσβαση στο δίκτυο, θεσπίζοντας μέτρα για τον εξορθολογισμό των διαδικασιών αδειοδότησης και των διοικητικών διαδικασιών και εκσυγχρονίζοντας το δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας. Να μειώσει την εξάρτηση από το φυσικό αέριο στη θέρμανση και τη βιομηχανία. Να προσαρμόσει τις πολιτικές ανακαινίσεων για την επιτάχυνση και την παροχή κινήτρων για ριζικές ανακαινίσεις κτιρίων.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)

                        ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

                     (2)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Φεβρουαρίου 2021, για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΕΕ L 57 της 18.2.2021, σ. 17).

                     (3)

                        Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών (ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25).

                     (4)

                        Εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2022/382 του Συμβουλίου, της 4ης Μαρτίου 2022, που διαπιστώνει την ύπαρξη μαζικής εισροής εκτοπισθέντων από την Ουκρανία κατά την έννοια του άρθρου 5 της οδηγίας 2001/55/ΕΚ και έχει ως αποτέλεσμα την εφαρμογή προσωρινής προστασίας (ΕΕ L 71 της 4.3.2022, σ. 1).

                     (5)

                        Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο για την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας
                     διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, Βρυξέλλες [COM(2020) 123 final της 20.3.2020].

                     (6)

                        Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο «Ένας χρόνος από την έξαρση της πανδημίας COVID-19: απόκριση σε επίπεδο δημοσιονομικής πολιτικής», Βρυξέλλες [COM(2021) 105 final της 3.3.2021].

                     (7)

                        Οι εκτιμήσεις σχετικά με τον δημοσιονομικό προσανατολισμό και τις συνιστώσες του στην παρούσα σύσταση αποτελούν εκτιμήσεις της Επιτροπής βάσει των παραδοχών στις οποίες βασίζονται οι εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022. Οι εκτιμήσεις της Επιτροπής για τη μεσοπρόθεσμη δυνητική ανάπτυξη δεν περιλαμβάνουν τον θετικό αντίκτυπο των μεταρρυθμίσεων που αποτελούν μέρος του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και μπορούν να τονώσουν τη δυνητική ανάπτυξη.

                     (8)

                        Δεν χρηματοδοτούνται από επιχορηγήσεις στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλων ταμείων της ΕΕ.

                     (9)

                        Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο: «Κατευθύνσεις δημοσιονομικής πολιτικής για το 2023», Βρυξέλλες [COM(2022) 85 final της 2.3.2022].

                     (10)

                        SWD(2022) 627 final.

                     (11)

                        Ο συνολικός αριθμός των εκτοπισθέντων από την Ουκρανία στην ΕΕ αναμένεται να ανέλθει σταδιακά στα 6 εκατομμύρια έως το τέλος του 2022, ενώ η γεωγραφική κατανομή τους εκτιμάται με βάση το μέγεθος της υφιστάμενης διασποράς, τον σχετικό πληθυσμό του κράτους μέλους υποδοχής και την πραγματική κατανομή των εκτοπισθέντων από την Ουκρανία σε ολόκληρη την ΕΕ από τον Μάρτιο του 2022. Όσον αφορά το δημοσιονομικό κόστος ανά άτομο, οι εκτιμήσεις βασίζονται στο μοντέλο μικροπροσομοίωσης Euromod του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Επιτροπής, ενώ λαμβάνονται επίσης υπόψη τόσο οι μεταφορές μετρητών τις οποίες ενδεχομένως να δικαιούνται οι άνθρωποι, όσο και οι παροχές σε είδος, όπως η εκπαίδευση και η υγειονομική περίθαλψη.

                     (12)

                        Σύσταση του Συμβουλίου, της 18ης Ιουνίου 2021, για τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας 2021 της Σλοβακίας (ΕΕ C 304 της 29.7.2021, σ. 121).

                     (13)

                        Το αρνητικό (θετικό) πρόσημο του δείκτη αντιστοιχεί σε υπέρβαση (έλλειμμα) της αύξησης των πρωτογενών δαπανών σε σύγκριση με τη μεσοπρόθεσμη οικονομική ανάπτυξη, το οποίο υποδηλώνει επεκτατική (συσταλτική) δημοσιονομική πολιτική.

                     (14)

                        Άλλες εθνικά χρηματοδοτούμενες κεφαλαιουχικές δαπάνες προβλέπεται να έχουν επεκτατική συμβολή ύψους 0,2 εκατοστιαίων μονάδων του ΑΕΠ.

                     (15)

                        Το αρνητικό (θετικό) πρόσημο του δείκτη αντιστοιχεί σε υπέρβαση (έλλειμμα) της αύξησης των πρωτογενών δαπανών σε σύγκριση με τη μεσοπρόθεσμη οικονομική ανάπτυξη, το οποίο υποδηλώνει επεκτατική (συσταλτική) δημοσιονομική πολιτική.

                     (16)

                        Άλλες εθνικά χρηματοδοτούμενες κεφαλαιουχικές δαπάνες προβλέπεται να έχουν συσταλτική συμβολή ύψους 0,1 εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ.

                     (17)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, για τον καθορισμό κοινών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο+, το Ταμείο Συνοχής, το Ταμείο Δίκαιης Μετάβασης και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας, Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας, και δημοσιονομικών κανόνων για τα εν λόγω Ταμεία και για το Ταμείο Ασύλου, Μετανάστευσης και Ένταξης, το Ταμείο Εσωτερικής Ασφάλειας και το Μέσο για τη Χρηματοδοτική Στήριξη της Διαχείρισης των Συνόρων και την Πολιτική των Θεωρήσεων ΕΕ L 231 της 30.6.2021, σ. 159.

                     (18)

                        Eurostat (2020), μερίδιο των ρωσικών εισαγωγών επί των συνολικών εισαγωγών φυσικού αερίου, αργού πετρελαίου και λιθάνθρακα. Για τον μέσο όρο της ΕΕ-27, οι συνολικές εισαγωγές βασίζονται σε εισαγωγές από χώρες εκτός της ΕΕ-27. Για τη Σλοβακία, οι συνολικές εισαγωγές περιλαμβάνουν τις ενδοενωσιακές συναλλαγές. Το αργό πετρέλαιο δεν περιλαμβάνει τα προϊόντα διύλισης πετρελαίου.

                     (19)

                        Βάσει του άρθρου 5 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου.


               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 23.5.2022
            COM(2022) 624 final

            Σύσταση για
            ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 της Ρουμανίας και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης 2022 της Ρουμανίας
            {SWD(2022) 624 final} - {SWD(2022) 640 final}

               Σύσταση για

               ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 της Ρουμανίας και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης 2022 της Ρουμανίας

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και το συντονισμό των οικονομικών πολιτικών
                  1
               , και ιδίως το άρθρο 9 παράγραφος 2,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών
                  2
               , και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 1,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

               Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,

               Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Ο κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου
                  3
               , με τον οποίο θεσπίστηκε ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, άρχισε να ισχύει στις 19 Φεβρουαρίου 2021. Ο μηχανισμός ανάκαμψης και ανθεκτικότητας παρέχει χρηματοδοτική στήριξη για την πραγματοποίηση μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων, που συνεπάγεται δημοσιονομική ώθηση χρηματοδοτούμενη από την Ένωση. Συμβάλλει στην οικονομική ανάκαμψη και στην υλοποίηση βιώσιμων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που ενισχύουν την ανάπτυξη, ιδίως για την προώθηση της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, ενισχύοντας παράλληλα την ανθεκτικότητα και τη δυνητική ανάπτυξη των οικονομιών των κρατών μελών. Συμβάλλει επίσης στην ενίσχυση της βιωσιμότητας των δημόσιων οικονομικών και στην τόνωση της ανάπτυξης και της δημιουργίας θέσεων εργασίας μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα. Η μέγιστη χρηματοδοτική συνεισφορά ανά κράτος μέλος στο πλαίσιο του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας επικαιροποιήθηκε την/στις [XX] Ιουνίου 2022, σύμφωνα με το άρθρο 11 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241.

               (2)Στις 24 Νοεμβρίου 2021, η Επιτροπή ενέκρινε την ετήσια έρευνα για τη βιώσιμη ανάπτυξη, η οποία σηματοδότησε την έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου για τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών 2022. Ελήφθη δεόντως υπόψη η επιβεβαιωθείσα κοινή δέσμευση της κοινωνικής συνόδου κορυφής του Πόρτο, του Μαΐου του 2021, για την περαιτέρω υλοποίηση του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων που διακηρύχθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Επιτροπή στις 17 Νοεμβρίου 2017. Στις 25 Μαρτίου 2022, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ενέκρινε τις προτεραιότητες της ετήσιας έρευνας για τη βιώσιμη ανάπτυξη 2022. Στις 24 Νοεμβρίου 2021, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή ενέκρινε επίσης την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης, στην οποία η Ρουμανία συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία απαιτείται εμπεριστατωμένη επισκόπηση
                  4
               . Την ίδια ημερομηνία, η Επιτροπή ενέκρινε επίσης την πρόταση σχετικά με την κοινή έκθεση για την απασχόληση 2022 όπου αναλύεται η εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών για την απασχόληση και των αρχών του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων, η οποία εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 14 Μαρτίου 2022.

               (3)Η εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, μετά την παγκόσμια πανδημία, μετέβαλε σημαντικά το γεωπολιτικό και οικονομικό πλαίσιο. Ο αντίκτυπος της εισβολής στις οικονομίες των κρατών μελών, για παράδειγμα, έγινε αισθητός με την αύξηση των τιμών της ενέργειας και των τροφίμων και τις προοπτικές ασθενέστερης ανάπτυξης. Οι υψηλότερες τιμές της ενέργειας επιβαρύνουν ιδίως τα πλέον ευάλωτα νοικοκυριά που δοκιμάζονται ή κινδυνεύουν από την ενεργειακή φτώχεια. Η ΕΕ διαπιστώνει επίσης μια άνευ προηγουμένου εισροή ανθρώπων που εγκαταλείπουν την Ουκρανία. Στο πλαίσιο αυτό, στις 4 Μαρτίου 2022, ενεργοποιήθηκε για πρώτη φορά η οδηγία για την προσωρινή προστασία
                  5
               , η οποία παρέχει στους εκτοπισθέντες από την Ουκρανία το δικαίωμα νόμιμης διαμονής στην ΕΕ, καθώς και πρόσβαση στην εκπαίδευση και την κατάρτιση, στην αγορά εργασίας, στην ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, στη στέγαση και στην κοινωνική πρόνοια. Διατίθεται έκτακτη στήριξη στη Ρουμανία στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας «Δράση συνοχής για τους πρόσφυγες στην Ευρώπη» (CARE) και μέσω πρόσθετης προχρηματοδότησης στο πλαίσιο του προγράμματος «Συνδρομή στην Ανάκαμψη για τη Συνοχή και τις Περιοχές της Ευρώπης» (REACT-EU) με σκοπό την επείγουσα αντιμετώπιση των αναγκών υποδοχής και ένταξης όσων εγκαταλείπουν την Ουκρανία.

               (4)Λαμβανομένης υπόψη της ταχέως μεταβαλλόμενης οικονομικής και γεωπολιτικής κατάστασης, το Ευρωπαϊκό Εξάμηνο συνεχίζει τον εκτεταμένο συντονισμό των οικονομικών πολιτικών και των πολιτικών απασχόλησης το 2022, ενώ παράλληλα εξελίσσεται σύμφωνα με τις απαιτήσεις εφαρμογής του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, όπως περιγράφεται στην ετήσια έρευνα για τη βιώσιμη ανάπτυξη 2022. Η εφαρμογή των εγκριθέντων σχεδίων ανάκαμψης και ανθεκτικότητας είναι απαραίτητη για την υλοποίηση προτεραιοτήτων πολιτικής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου, δεδομένου ότι τα σχέδια αφορούν το σύνολο ή ένα σημαντικό υποσύνολο των σχετικών ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν στους κύκλους των Εξαμήνων του 2019 και του 2020. Οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις του 2019 και του 2020 παραμένουν εξίσου συναφείς και για τα σχέδια ανάκαμψης και ανθεκτικότητας που αναθεωρούνται, επικαιροποιούνται ή τροποποιούνται σύμφωνα με τα άρθρα 14, 18 και 21 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, επιπλέον των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που έχουν εκδοθεί έως την ημερομηνία υποβολής του τροποποιημένου σχεδίου.

               (5)Η γενική ρήτρα διαφυγής εφαρμόζεται από τον Μάρτιο του 2020
                  6
               . Στην ανακοίνωσή της τής 3ης Μαρτίου 2021
                  7
               , η Επιτροπή εξέφρασε την άποψη ότι η απόφαση όσον αφορά την απενεργοποίηση ή τη συνέχιση της εφαρμογής της γενικής ρήτρας διαφυγής θα πρέπει να ληφθεί υπό μορφή συνολικής αξιολόγησης της κατάστασης της οικονομίας, με βασικό ποσοτικό κριτήριο το επίπεδο της οικονομικής δραστηριότητας στην ΕΕ ή στη ζώνη του ευρώ σε σύγκριση με τα προ κρίσης επίπεδα (τέλος του 2019). Η αυξημένη αβεβαιότητα και οι έντονοι κίνδυνοι δυσμενέστερων αποτελεσμάτων για τις οικονομικές προοπτικές στο πλαίσιο του πολέμου στην Ευρώπη, οι άνευ προηγουμένου αυξήσεις των τιμών της ενέργειας και οι συνεχιζόμενες διαταραχές της αλυσίδας εφοδιασμού δικαιολογούν την επέκταση της γενικής ρήτρας διαφυγής έως το 2023

               (6)Στις 2 Μαρτίου 2022, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση με την οποία παρέχει ευρεία καθοδήγηση για τη δημοσιονομική πολιτική το 2023, με στόχο τη στήριξη της προετοιμασίας των προγραμμάτων σταθερότητας και σύγκλισης των κρατών μελών και, ως εκ τούτου, την ενίσχυση του συντονισμού των πολιτικών
                  8
               . Η Επιτροπή επισήμανε ότι, με βάση τη μακροοικονομική προοπτική των χειμερινών προβλέψεων για το 2022, η μετάβαση από έναν συνολικό υποστηρικτικό δημοσιονομικό προσανατολισμό την περίοδο 2020-2022 σε έναν γενικά ουδέτερο συνολικό δημοσιονομικό προσανατολισμό θα φαινόταν πρόσφορη το 2023, ενώ βρίσκεται σε ετοιμότητα ώστε να αντιδρά ανάλογα με την εξελισσόμενη οικονομική κατάσταση. Η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι οι δημοσιονομικές συστάσεις για το 2023 θα πρέπει να εξακολουθήσουν να διαφοροποιούνται μεταξύ των κρατών μελών και να λαμβάνουν υπόψη πιθανές δευτερογενείς συνέπειες μεταξύ των χωρών. Η Επιτροπή κάλεσε τα κράτη μέλη να αποτυπώσουν τις κατευθυντήριες γραμμές στα οικεία προγράμματα σταθερότητας και σύγκλισης. Η Επιτροπή δεσμεύτηκε να παρακολουθεί στενά τις οικονομικές εξελίξεις και να προσαρμόζει τις κατευθύνσεις πολιτικής της ανάλογα με τις ανάγκες και, το αργότερο, στην εαρινή δέσμη μέτρων του Εξαμήνου, στο τέλος Μαΐου 2022.

               (7)Όσον αφορά τις δημοσιονομικές κατευθύνσεις που παρασχέθηκαν στις 2 Μαρτίου 2022, οι δημοσιονομικές συστάσεις για το 2023 λαμβάνουν υπόψη την επιδείνωση των οικονομικών προοπτικών, την αυξημένη αβεβαιότητα και περαιτέρω κινδύνους δυσμενέστερων αποτελεσμάτων, καθώς και τον υψηλότερο πληθωρισμό σε σύγκριση με τις χειμερινές προβλέψεις. Σε αυτό το πλαίσιο, η δημοσιονομική αντίδραση θα πρέπει να επεκτείνει τις δημόσιες επενδύσεις για την πράσινη και ψηφιακή μετάβαση και την ενεργειακή ασφάλεια, και να διατηρήσει την αγοραστική δύναμη των πλέον ευάλωτων νοικοκυριών, ώστε να μετριαστεί ο αντίκτυπος της αύξησης των τιμών της ενέργειας και να περιοριστούν οι πληθωριστικές πιέσεις από τις δευτερογενείς επιπτώσεις μέσω στοχευμένων και προσωρινών μέτρων· η δημοσιονομική πολιτική θα πρέπει να παραμείνει ευέλικτη ώστε να προσαρμόζεται στις ραγδαία εξελισσόμενες συνθήκες και να διαφοροποιείται μεταξύ των χωρών ανάλογα με τη δημοσιονομική και οικονομική τους κατάσταση, μεταξύ άλλων όσον αφορά την έκθεση στην κρίση και την εισροή εκτοπισθέντων από την Ουκρανία.

               (8)Στις 31 Μαΐου 2021, η Ρουμανία υπέβαλε στην Επιτροπή το εθνικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241. Δυνάμει του άρθρου 19 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, η Επιτροπή αξιολόγησε τη συνάφεια, την αποτελεσματικότητα, την αποδοτικότητα και τη συνοχή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές αξιολόγησης του παραρτήματος V του εν λόγω κανονισμού. Στις 3 Νοεμβρίου 2021, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφασή του σχετικά με την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Ρουμανίας
                  9
               . Η αποδέσμευση των δόσεων εξαρτάται από απόφαση της Επιτροπής, η οποία λαμβάνεται σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, ότι η Ρουμανία έχει εκπληρώσει ικανοποιητικά τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους που έχουν καθοριστεί στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου. Η ικανοποιητική εκπλήρωση προϋποθέτει ότι η επίτευξη των προηγούμενων οροσήμων και στόχων δεν έχει αναιρεθεί.

               (9)Στις 12 Μαΐου 2022, η Ρουμανία υπέβαλε το οικείο εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 και, στις 4 Μαΐου 2022, το οικείο πρόγραμμα σύγκλισης 2022, μετά τη λήξη της προθεσμίας που ορίζεται στο άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97. Τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν από κοινού για να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους. Σύμφωνα με το άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 αποτυπώνει επίσης την εξαμηνιαία έκθεση της Ρουμανίας σχετικά με την πρόοδο που έχει σημειωθεί όσον αφορά την υλοποίηση του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

               (10)Στις 23 Μαΐου 2022, η Επιτροπή δημοσίευσε την έκθεση χώρας 2022 για τη Ρουμανία
                  10
               . Αξιολόγησε την πρόοδο της Ρουμανίας όσον αφορά την εφαρμογή των σχετικών ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδόθηκαν από το Συμβούλιο το 2019, το 2020 και το 2021 και προέβη σε απολογισμό της εφαρμογής του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Ρουμανίας, με βάση τον πίνακα αποτελεσμάτων για την ανάκαμψη και την ανθεκτικότητα. Με βάση την ανάλυση αυτή, η έκθεση χώρας εντόπισε κενά σε σχέση με τις προκλήσεις που δεν περιλαμβάνονται, ή περιλαμβάνονται μόνο εν μέρει, στο σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, καθώς και τις νέες και αναδυόμενες προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προκύπτουν από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία. Αξιολόγησε επίσης την πρόοδο της Ρουμανίας όσον αφορά την υλοποίηση του ευρωπαϊκού πυλώνα κοινωνικών δικαιωμάτων και την επίτευξη των πρωταρχικών στόχων της ΕΕ για την απασχόληση, τις δεξιότητες και τη μείωση της φτώχειας, καθώς και την πρόοδο όσον αφορά την επίτευξη των Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών.

               (11)Η Επιτροπή διενήργησε εμπεριστατωμένη επισκόπηση βάσει του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 για τη Ρουμανία και δημοσίευσε τα αποτελέσματά της στις 23 Μαΐου 2022
                  11
               . Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η Ρουμανία αντιμετωπίζει μακροοικονομικές ανισορροπίες. Ειδικότερα, οι ευπάθειες σχετίζονται με τους εξωτερικούς λογαριασμούς, που συνδέονται με μεγάλα δημοσιονομικά ελλείμματα και με ζητήματα ανταγωνιστικότητας τα οποία επανεμφανίζονται.

               (12)Στις 3 Απριλίου 2020, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση (ΕΕ) 2020/509 σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στη Ρουμανία λόγω μη συμμόρφωσης με το κριτήριο του ελλείμματος το 2019
                  12
               . Στις 3 Απριλίου 2020, το Συμβούλιο εξέδωσε επίσης σύσταση προκειμένου να τερματιστεί η κατάσταση του υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος στη Ρουμανία έως το 2022 το αργότερο
                  13
               . Υπό το πρίσμα της βαθιάς συρρίκνωσης της οικονομικής δραστηριότητας που συνδέεται με την πανδημία COVID-19 και της σχετικής ανάγκης για δημοσιονομικές πολιτικές για τη στήριξη της ανάκαμψης το 2021 και το 2022, στις 18 Ιουνίου 2021 το Συμβούλιο εξέδωσε νέα σύσταση προς τη Ρουμανία
                  14
                για τον τερματισμό της κατάστασης υπερβολικού ελλείμματος το αργότερο έως το 2024. Η Ρουμανία θα πρέπει να επιτύχει στόχο για ονομαστικό έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης ύψους 8,0 % του ΑΕΠ το 2021, 6,2 % του ΑΕΠ το 2022, 4,4 % του ΑΕΠ το 2023 και 2,9 % του ΑΕΠ το 2024, ο οποίος συνάδει με ονομαστικό ρυθμό αύξησης των καθαρών πρωτογενών δημόσιων δαπανών ύψους 3,4 % το 2021, 1,3 % το 2022, 0,9 % το 2023 και 0,0 % το 2024. Τα ποσοστά αυτά αντιστοιχούν σε ετήσια διαρθρωτική προσαρμογή ύψους 0,7 % του ΑΕΠ το 2021, 1,8 % του ΑΕΠ το 2022, 1,7 % του ΑΕΠ το 2023 και 1,5 % του ΑΕΠ το 2024. Η διαδικασία έχει ανασταλεί από το φθινόπωρο του 2021 κατόπιν αξιολόγησης για την αποτελεσματικότητα της δράσης από την Επιτροπή.

               (13)Το 2021, με βάση στοιχεία επικυρωμένα από την Eurostat, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης της Ρουμανίας ήταν 7,1 % του ΑΕΠ, ενώ το χρέος της γενικής κυβέρνησης παρέμεινε στο 48,8 % του ΑΕΠ. Αυτό συνάδει με τον στόχο για το ονομαστικό έλλειμμα που συνέστησε το Συμβούλιο για το 2021. Η προσαρμογή του διαρθρωτικού ισοζυγίου για το 2021 ανέρχεται σε 1,5 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, οι οποίες υπερβαίνουν τις συνιστώμενες 0,7 εκατοστιαίες μονάδες.

               (14)Το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζονται οι δημοσιονομικές προβολές στο πρόγραμμα σύγκλισης 2022 είναι ρεαλιστικό το 2022 και ευνοϊκό στη συνέχεια. Η κυβέρνηση προβλέπει αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 2,9 % το 2022 και κατά 4,4 % το 2023. Συγκριτικά, στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπεται χαμηλότερη αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 2,6 % το 2022 και κατά 3,6 % το 2023. Οι διαφορές οφείλονται κυρίως στον υψηλό πληθωρισμό που επηρεάζει την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών, στον αντίκτυπο της επιδείνωσης της εμπιστοσύνης που προκύπτει από το διεθνές περιβάλλον όσον αφορά την κατανάλωση και τις επενδύσεις, και στην αρνητική συμβολή των καθαρών εξαγωγών, καθώς οι τιμές των ενεργειακών βασικών προϊόντων αναμένεται να συνεχίσουν να αυξάνονται. Στο πρόγραμμα σύγκλισης 2022, η κυβέρνηση αναμένει ότι το ονομαστικό έλλειμμα θα μειωθεί στο 6,2 % του ΑΕΠ το 2022 και στο 4,4 % το 2023. Η μείωση το 2022 αντικατοπτρίζει κυρίως την ισχυρή αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ, την αναμενόμενη αύξηση της αποτελεσματικότητας της είσπραξης των φόρων, το πάγωμα της πλειονότητας των μισθών του δημόσιου τομέα και το σχέδιο διατήρησης της αύξησης των δαπανών για αγαθά και υπηρεσίες, κοινωνική αρωγή και λοιπές μεταβιβάσεις κάτω από τον ρυθμό αύξησης του ονομαστικού ΑΕΠ. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σύγκλισης 2022, ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί σε 49,4 % το 2022 και σε 49,7 % το 2023. Με βάση τα μέτρα πολιτικής που ήταν γνωστά κατά την καταληκτική ημερομηνία των προβλέψεων, οι εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπουν δημόσιο έλλειμμα 7,5 % του ΑΕΠ και 6,3 % του ΑΕΠ για το 2022 και το 2023, αντίστοιχα. Το έλλειμμα αυτό είναι υψηλότερο από το έλλειμμα που προβλέπεται στο πρόγραμμα σύγκλισης 2022, κυρίως λόγω των υψηλότερων αναμενόμενων κοινωνικών δαπανών και δαπανών τόκων, του υψηλότερου εκτιμώμενου καθαρού αντίκτυπου των μέτρων για την αντιμετώπιση της απότομης αύξησης των τιμών της ενέργειας, μιας πιο επιφυλακτικής υπόθεσης σχετικά με τα αναμενόμενα κέρδη από την είσπραξη φόρων και της έλλειψης συγκεκριμένων μέτρων εξυγίανσης στο σκέλος των δαπανών στο πρόγραμμα. Οι εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπουν υψηλότερο δείκτη χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ σε ποσοστό 50,9 % το 2022 και 52,6 % το 2023. Η διαφορά οφείλεται κυρίως σε υψηλότερα προβλεπόμενα ελλείμματα.

               Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022, η μεσοπρόθεσμη αύξηση του δυνητικού προϊόντος (10ετής μέσος ρυθμός) εκτιμάται σε 3,6 %. Ωστόσο, η εκτίμηση αυτή δεν περιλαμβάνει τις επιπτώσεις των μεταρρυθμίσεων του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας οι οποίες μπορούν να τονώσουν τη δυνητική ανάπτυξη της Ρουμανίας.

               (15)Το 2022, η κυβέρνηση κατάργησε σταδιακά τα περισσότερα από τα μέτρα που ελήφθησαν για την αντιμετώπιση της κρίσης λόγω COVID-19, με αποτέλεσμα τα προσωρινά έκτακτα μέτρα στήριξης να προβλέπεται να μειωθούν από 1,1 % του ΑΕΠ το 2021 σε 0,2 % του ΑΕΠ το 2022. Το δημόσιο έλλειμμα επηρεάζεται από τα μέτρα που θεσπίστηκαν για την αντιμετώπιση των οικονομικών και κοινωνικών επιπτώσεων της αύξησης των τιμών της ενέργειας, τα οποία, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022, εκτιμώνται σε 0,7 % του ΑΕΠ το 2022 και 0,1 % του ΑΕΠ το 2023
                  15
               . Τα μέτρα αυτά συνίστανται κυρίως σε ανώτατα όρια τιμών στις τιμές λιανικής και χονδρικής στο σκέλος των δαπανών και στη φορολόγηση των πρόσθετων κερδών των παραγωγών ενέργειας στο σκέλος των εσόδων. Άλλα μέτρα περιλαμβάνουν καθεστώτα αποζημίωσης για τα νοικοκυριά και τους λογαριασμούς ενέργειας και αερίου των ΜΜΕ και επιδόματα ενέργειας σε ευάλωτους καταναλωτές. Τα μέτρα αυτά ανακοινώθηκαν ως προσωρινά. Ωστόσο, σε περίπτωση που οι τιμές της ενέργειας παραμείνουν υψηλές και το 2023, ορισμένα από τα μέτρα αυτά θα μπορούσαν να συνεχιστούν. Ορισμένα από τα μέτρα αυτά δεν είναι στοχευμένα, ιδίως το γενικό ανώτατο όριο τιμών στις τιμές της ενέργειας για τα νοικοκυριά. Το δημόσιο έλλειμμα επηρεάζεται επίσης από το κόστος παροχής προσωρινής προστασίας σε εκτοπισθέντες από την Ουκρανία, το οποίο στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 προβλέπεται να ανέλθει στο 0,1 % του ΑΕΠ τόσο το 2022 όσο και το 2023
                  16
               , καθώς και από το αυξημένο κόστος των δαπανών για την άμυνα κατά 0,5 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ το 2023.

               (16)Το προβλεπόμενο ονομαστικό έλλειμμα του 2022 στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 υπερβαίνει κατά 1,3 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ τον στόχο για το ονομαστικό έλλειμμα που συνέστησε το Συμβούλιο, ενώ η προσαρμογή του διαρθρωτικού ισοζυγίου προβλέπεται να είναι -0,2 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ το 2022, σε σύγκριση με τις συνιστώμενες 1,8 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ. Αυτό απαιτεί προσεκτική ανάλυση με βάση την τιμή αναφοράς για τις δαπάνες. Το 2022, η αύξηση των καθαρών πρωτογενών δαπανών (αναπροσαρμοσμένη για τα έκτακτα μέτρα και για τα μέτρα δημοσιονομικής πολιτικής στο σκέλος των εσόδων) προβλέπεται να ανέλθει στο 9,6 % στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022, υπερβαίνοντας το συνιστώμενο 1,3 %. Η προβλεπόμενη αύξηση των συνολικών δαπανών το 2022 οφείλεται κυρίως στην αύξηση των κοινωνικών δαπανών λόγω της τιμαριθμικής αναπροσαρμογής των συντάξεων και των προϋπολογισθέντων κοινωνικών μέτρων, καθώς και στο δημοσιονομικό κόστος των μέτρων για τον περιορισμό των τιμών της ενέργειας (μη συμπεριλαμβανομένων των μέτρων όσον αφορά τα έσοδα) και την αντιμετώπιση της ροής εκτοπισθέντων από την Ουκρανία. Η αύξηση των δαπανών ενδιάμεσης κατανάλωσης, κυρίως λόγω του υψηλού αναμενόμενου πληθωρισμού των τιμών καταναλωτή, διαδραματίζει επίσης ρόλο, μολονότι σε μικρότερο βαθμό. Η απόκλιση της αύξησης των καθαρών δαπανών από τη σύσταση κινείται στην ίδια κατεύθυνση με την απόκλιση της προσαρμογής στο διαρθρωτικό ισοζύγιο, αν και είναι μεγαλύτερη (2,7 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ στην περίπτωση της αύξησης των καθαρών δαπανών έναντι 2,0 εκατοστιαίων μονάδων του ΑΕΠ στην περίπτωση του διαρθρωτικού ισοζυγίου). Η διαφορά μπορεί να εξηγηθεί εν μέρει από τον υψηλότερο δείκτη εσόδων ως προς το ΑΕΠ που προβλέπεται για το 2022 στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 σε σύγκριση με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2021 (υψηλότερο κατά 0,9 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ), γεγονός που βελτιώνει το διαρθρωτικό ισοζύγιο, αλλά δεν επηρεάζει την τιμή αναφοράς για τις δαπάνες. Με βάση την προσεκτική ανάλυση, η Ρουμανία διατρέχει κίνδυνο μη συμμόρφωσης με τους δημοσιονομικούς στόχους για το 2022 που καθορίζονται στη σύσταση του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 2021.

               (17)Το προβλεπόμενο ονομαστικό έλλειμμα του 2023 στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022 υπερβαίνει κατά 1,9 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ τον στόχο για το ονομαστικό έλλειμμα που συνέστησε το Συμβούλιο, ενώ η προσαρμογή του διαρθρωτικού ισοζυγίου προβλέπεται να είναι 0,0 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ το 2022 σε σύγκριση με τις συνιστώμενες 1,7 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ. Αυτό απαιτεί προσεκτική ανάλυση με βάση την τιμή αναφοράς για τις δαπάνες. Το 2023, η αύξηση των καθαρών πρωτογενών δαπανών (αναπροσαρμοσμένη για τα έκτακτα μέτρα και για τα μέτρα δημοσιονομικής πολιτικής στο σκέλος των εσόδων) προβλέπεται να ανέλθει στο 1,7 % στις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής για το 2022, υπερβαίνοντας το συνιστώμενο 0,9 %, λόγω της έλλειψης συγκεκριμένων μέτρων για την επίτευξη των στόχων. Με βάση την προσεκτική ανάλυση, η Ρουμανία διατρέχει κίνδυνο μη συμμόρφωσης με τους δημοσιονομικούς στόχους για το 2023 που καθορίζονται στη σύσταση του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 2021. Υπό το πρίσμα των κινδύνων μη επίτευξης των συνιστώμενων δημοσιονομικών στόχων το 2022 και το 2023, τα πρόσθετα δημοσιονομικά μέτρα φαίνεται ότι είναι σημαντικά για τη συμμόρφωση με την πορεία προσαρμογής και την επίτευξη της διόρθωσης του υπερβολικού ελλείμματός της έως το 2024.

               (18)Στο πρόγραμμα σύγκλισης 2022, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να μειωθεί σταδιακά στο 2,95 % του ΑΕΠ το 2024 και στο 2,9 % του ΑΕΠ έως το 2025. Ως εκ τούτου, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να φτάσει σε επίπεδα κάτω του 3 % του ΑΕΠ έως το 2024. Η δημοσιονομική εξυγίανση προβλέπεται να πραγματοποιηθεί κυρίως στο σκέλος των δαπανών του προϋπολογισμού. Ωστόσο, δεν παρέχονται πληροφορίες σχετικά με τα προβλεπόμενα υποκείμενα μέτρα εξυγίανσης. Σύμφωνα με το πρόγραμμα, ο δείκτης χρέους της γενικής κυβέρνησης ως προς το ΑΕΠ αναμένεται να σταθεροποιηθεί έως το 2025, και συγκεκριμένα να μειωθεί σε 49,4 % το 2024 και σε 48,9 % το 2025. Με βάση την ανάλυση της Επιτροπής, οι κίνδυνοι για τη βιωσιμότητα του χρέους φαίνονται υψηλοί μεσοπρόθεσμα.

               (19)Σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 στοιχείο β) και το παράρτημα V κριτήριο 2.2 του κανονισμού (ΕΕ) 2021/241, το σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας περιλαμβάνει εκτεταμένο σύνολο αλληλοενισχυόμενων μεταρρυθμίσεων και επενδύσεων που πρέπει να υλοποιηθούν έως το 2026. Τα μέτρα αυτά συμβάλλουν στην αντιμετώπιση του συνόλου ή σημαντικού υποσυνόλου των οικονομικών και κοινωνικών προκλήσεων που περιγράφονται στις ειδικές ανά χώρα συστάσεις τις οποίες απηύθυνε το Συμβούλιο στη Ρουμανία στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου το 2019 και το 2020, επιπλέον των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που έχουν εκδοθεί έως την ημερομηνία έγκρισης του σχεδίου. Ειδικότερα, το σχέδιο εξετάζει την πλήρη ψηφιοποίηση της φορολογικής διοίκησης και τη σταδιακή κατάργηση των υπερβολικών φορολογικών κινήτρων με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας και της βιωσιμότητας των δημόσιων οικονομικών. Το σχέδιο συμβάλλει επίσης στη διασφάλιση ενός βιώσιμου και δίκαιου δημόσιου συστήματος συνταξιοδότησης. Οι μεταρρυθμίσεις στον τομέα της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, που συνοδεύονται από επενδύσεις στην ψηφιοποίηση, αναμένεται να βελτιώσουν την πρόσβαση στο σύστημα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, καθώς και την οικονομική αποδοτικότητα και την ανθεκτικότητά του. Η λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων, ο μακροπρόθεσμος σχεδιασμός και οι δημόσιες διαβουλεύσεις, καθώς και τα μέτρα που αποσκοπούν στη βελτίωση της διαδικασίας δημόσιων συμβάσεων, αναμένεται να συμβάλουν στη βελτίωση της ποιότητας και της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης, με αποτέλεσμα την καλύτερη απορρόφηση των κονδυλίων της ΕΕ. Με την ενίσχυση της ανεξαρτησίας και την αύξηση της αποτελεσματικότητας του δικαστικού συστήματος, τη βελτίωση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη και την ενίσχυση της καταπολέμησης της διαφθοράς, το σχέδιο αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των κύριων ζητημάτων που σχετίζονται με τον σεβασμό του κράτους δικαίου στη Ρουμανία, σύμφωνα με τη σχετική νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης και λαμβάνοντας υπόψη τις συστάσεις που διατυπώνονται στις εκθέσεις του μηχανισμού συνεργασίας και ελέγχου (ΜΣΕ), στις εκθέσεις της ομάδας κρατών κατά της διαφθοράς (GRECO), στις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής της Βενετίας και στις εκθέσεις για το κράτος δικαίου. Στις βασικές μεταρρυθμίσεις για τον καθορισμό του κατώτατου μισθού και του ελάχιστου εισοδήματος ένταξης, την ενίσχυση της εταιρικής διακυβέρνησης των κρατικών επιχειρήσεων και τον κοινωνικό διάλογο λαμβάνονται επίσης υπόψη οι ειδικές ανά χώρα συστάσεις που έχουν διατυπωθεί από καιρό. Το σχέδιο θεσπίζει επίσης ένα σύστημα ενιαίας και ποιοτικής προσχολικής εκπαίδευσης και φροντίδας χωρίς αποκλεισμούς, το οποίο συνοδεύεται από επενδύσεις στον τομέα της παιδικής φροντίδας. Το σχέδιο προωθεί βιώσιμες και ψηφιακές επενδύσεις και στηρίζει δραστηριότητες έρευνας και ανάπτυξης. Οι βασικές μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις για την απαλλαγή από τις ανθρακούχες εκπομπές, τη δημιουργία κυβερνητικού υπολογιστικού νέφους και την ανάπτυξη του ηλεκτρονικού δελτίου ταυτότητας συμβάλλουν στη στήριξη της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης.

               (20)Η εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Ρουμανίας αναμένεται να συμβάλει στην επίτευξη περαιτέρω προόδου όσον αφορά την πράσινη και την ψηφιακή μετάβαση. Τα μέτρα για τη στήριξη των κλιματικών στόχων στη Ρουμανία αντιπροσωπεύουν το 41 % των συνολικών πιστώσεων του σχεδίου, ενώ τα μέτρα για τη στήριξη των ψηφιακών στόχων αντιπροσωπεύουν το 21 % των συνολικών πιστώσεων του σχεδίου. Η πλήρης εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τα σχετικά ορόσημα και τους στόχους, θα βοηθήσει τη Ρουμανία να ανακάμψει γρήγορα από τις επιπτώσεις της κρίσης λόγω COVID-19, ενισχύοντας παράλληλα την ανθεκτικότητά της. Η συστηματική συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων και άλλων σχετικών ενδιαφερόμενων μερών παραμένει σημαντική για την επιτυχή εφαρμογή του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, καθώς και άλλων οικονομικών πολιτικών και πολιτικών απασχόλησης που υπερβαίνουν το σχέδιο, και για να διασφαλιστεί η ευρεία οικειοποίηση του συνολικού θεματολογίου πολιτικής.

               (21)Η Ρουμανία υπέβαλε τα έγγραφα προγραμματισμού της πολιτικής συνοχής
                  17
                στις 14 Απριλίου 2022 για τη συμφωνία εταιρικής σχέσης και στις 6 Μαΐου 2022 για το πρώτο πρόγραμμά της. Σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2021/1060 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Ιουνίου 2021, η Ρουμανία λαμβάνει υπόψη τις σχετικές ειδικές ανά χώρα συστάσεις κατά τον προγραμματισμό των ταμείων της πολιτικής συνοχής για την περίοδο 2021-2027. Αυτό αποτελεί προϋπόθεση για να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα και να μεγιστοποιηθεί η προστιθέμενη αξία της χρηματοδοτικής στήριξης που θα ληφθεί από τα ταμεία της πολιτικής συνοχής, ενώ παράλληλα θα προωθηθεί ο συντονισμός, η συμπληρωματικότητα και η συνοχή μεταξύ αυτών των ταμείων και άλλων μέσων και ταμείων της Ένωσης. Η επιτυχής εφαρμογή του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και των προγραμμάτων της πολιτικής συνοχής εξαρτάται επίσης από την άρση των εμποδίων στις επενδύσεις, ώστε να στηριχθούν η πράσινη και η ψηφιακή μετάβαση και η ισόρροπη εδαφική ανάπτυξη.

               (22)Κατόπιν εντολής των αρχηγών κρατών και κυβερνήσεων της ΕΕ η οποία περιλαμβάνεται στη διακήρυξη των Βερσαλλιών, το σχέδιο REPowerEU αποσκοπεί στη σταδιακή κατάργηση της εξάρτησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τις εισαγωγές ορυκτών καυσίμων από τη Ρωσία το συντομότερο δυνατόν. Για τον σκοπό αυτόν, προσδιορίζονται τα έργα, οι επενδύσεις και οι μεταρρυθμίσεις που είναι τα πλέον κατάλληλα σε εθνικό, περιφερειακό και ενωσιακό επίπεδο, στο πλαίσιο διαλόγου με τα κράτη μέλη. Τα μέτρα αυτά αποσκοπούν στη μείωση της συνολικής εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα και στην παύση των εισαγωγών ορυκτών καυσίμων από τη Ρωσία.

               (23)Σύμφωνα με στοιχεία του 2020, το ενεργειακό μείγμα της Ρουμανίας βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στα ορυκτά καύσιμα· το πετρέλαιο και το αέριο αντιστοιχούν περίπου στο 30 % το καθένα, ενώ ο άνθρακας αντιστοιχεί σε επιπλέον 10 %. Η Ρουμανία παράγει η ίδια περίπου το 80 % του αερίου που καταναλώνει, ενώ το υπόλοιπο προέρχεται από τη Ρωσία (σε ολόκληρη την ΕΕ γενικά, οι εισαγωγές αερίου αντιπροσωπεύουν το μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης, με το 44 % των εισαγωγών να προέρχεται από τη Ρωσία κατά μέσο όρο). Όσον αφορά το αργό πετρέλαιο, οι εισαγωγές από τη Ρωσία αντιστοιχούν στο 32 % του συνόλου, σε σύγκριση με τον μέσο όρο του 26 % της ΕΕ
                  18
               . Η Ρουμανία έχει δεσμευτεί για τη σταδιακή κατάργηση του άνθρακα έως το 2032. Για την επίτευξη αυτού του φιλόδοξου στόχου, το ρουμανικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας και άλλα ταμεία της ΕΕ, όπως το Ταμείο Εκσυγχρονισμού, περιλαμβάνουν σημαντικές επενδύσεις για την προώθηση της απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές μέσω της εγκατάστασης νέας δυναμικότητας ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Ωστόσο, η πράσινη μετάβαση και η μεγάλη προβλεπόμενη αύξηση της κατανάλωσης ενέργειας θα απαιτήσουν σημαντικές αναβαθμίσεις των δικτύων μεταφοράς ενέργειας και επιτάχυνση της ανάπτυξης πράσινων υποδομών. Για τον σκοπό αυτόν απαιτείται βελτιωμένο ρυθμιστικό πλαίσιο και μεγαλύτερες επενδύσεις, καθώς και ενδυνάμωση των καταναλωτών ώστε να μπορούν να συμμετέχουν ενεργά, είτε μεμονωμένα είτε συλλογικά μέσω των ενεργειακών κοινοτήτων, στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Η επίσπευση των επενδύσεων σε υποδομές όπως η αποθήκευση, καθώς και οι διασυνδέσεις αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας με γειτονικές χώρες θα μπορούσε να αυξήσει τη διαφοροποίηση του ενεργειακού εφοδιασμού, τη σταθερότητα της αγοράς και την προσαρμοστικότητα στις περιφερειακές διακυμάνσεις. Αυτό θα πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο τόσο της εισβολής της Ρωσίας στην Ουκρανία όσο και της μείωσης της εξάρτησης από τις εισαγωγές, δεδομένου ότι το ενεργειακό σύστημα εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα ορυκτά καύσιμα. Επιπλέον, τα υπεράκτια κοιτάσματα αερίου που έχουν εντοπιστεί στον Εύξεινο Πόντο αποτελούν για τη Ρουμανία σημαντική ευκαιρία να οικοδομήσει περαιτέρω την ενεργειακή της ανεξαρτησία και να στηρίξει σημαντικά τα γειτονικά κράτη μέλη στη μείωση της εξάρτησής τους από τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου. Συνιστάται οι νέες επενδύσεις σε υποδομές και δίκτυα που σχετίζονται με το αέριο να είναι ανθεκτικές σε μελλοντικές εξελίξεις, εφόσον είναι εφικτό, ώστε να διευκολυνθεί η μακροπρόθεσμη βιωσιμότητά τους μέσω της μελλοντικής αναπροσαρμογής της χρήσης βιώσιμων καυσίμων. Επιπλέον, τα υπεράκτια κοιτάσματα αερίου που έχουν εντοπιστεί στον Εύξεινο Πόντο αποτελούν για τη Ρουμανία σημαντική ευκαιρία να οικοδομήσει περαιτέρω την ενεργειακή της ανεξαρτησία και να στηρίξει σημαντικά τα γειτονικά κράτη μέλη στη μείωση της εξάρτησής τους από τις εισαγωγές ρωσικού φυσικού αερίου. Ταυτόχρονα, το ρουμανικό σχέδιο ανάκαμψης και ανθεκτικότητας προβλέπει μέτρα ενεργειακής απόδοσης ύψους 3 δισ. EUR σε δημόσια κτίρια και ιδιωτικές κατοικίες, καθώς και στους βιομηχανικούς τομείς. Η υπέρβαση αυτού του πρώτου κύματος ανακαινίσεων είναι απαραίτητη για τη μείωση της κατανάλωσης ενέργειας και της εξάρτησης από τα ορυκτά καύσιμα, δεδομένου ότι ο στόχος του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας δεν θα καλύψει ολόκληρο το κτιριακό απόθεμα. Η Ρουμανία πρέπει να βελτιώσει περαιτέρω το πλαίσιο πολιτικής για να επιταχύνει την ανακαίνιση των κτιρίων. Θα χρειαστεί περαιτέρω αύξηση της φιλοδοξίας όσον αφορά τη μείωση των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και την αύξηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της ενεργειακής απόδοσης ώστε η χώρα να ευθυγραμμιστεί με τους στόχους της δέσμης μέτρων «Fit for 55».

               (24)Μολονότι η επιτάχυνση της μετάβασης προς την κλιματική ουδετερότητα και την απομάκρυνση από τα ορυκτά καύσιμα θα επιφέρει σημαντικό κόστος αναδιάρθρωσης σε διάφορους τομείς, η Ρουμανία μπορεί να κάνει χρήση του Μηχανισμού Δίκαιης Μετάβασης στο πλαίσιο της πολιτικής συνοχής για την άμβλυνση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων της μετάβασης στις περιφέρειες που πλήττονται περισσότερο. Επιπλέον, η Ρουμανία μπορεί να κάνει χρήση του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου+ για τη βελτίωση των ευκαιριών απασχόλησης και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής.

               (25)Το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σύγκλισης 2022 της Ρουμανίας και η γνώμη του
                  19
                αποτυπώνεται ιδίως στη σύσταση 1 κατωτέρω.

               (26)Υπό το πρίσμα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης της Επιτροπής και της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων 2022 και το πρόγραμμα σύγκλισης 2022. Οι συστάσεις που απηύθυνε σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 αντικατοπτρίζονται στις συστάσεις 1, 2 και 3 κατωτέρω. Οι δημοσιονομικές πολιτικές που αναφέρονται στη σύσταση 1 συμβάλλουν, μεταξύ άλλων, στην αντιμετώπιση των ανισορροπιών που συνδέονται με το μεγάλο και διαρκές έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, καθώς η βελτίωση του δημοσιονομικού ισοζυγίου θα συμβάλει στη μείωση των μεγάλων αναγκών εξωτερικής χρηματοδότησης της ρουμανικής οικονομίας στο σύνολό της. Οι πολιτικές που αναφέρονται στη σύσταση 2 συμβάλλουν, μεταξύ άλλων, στην αντιμετώπιση των ευπαθειών που συνδέονται με την ανταγωνιστικότητα. Οι πολιτικές που αναφέρονται στη σύσταση 3 συμβάλλουν, μεταξύ άλλων, στην αντιμετώπιση των ευπαθειών που συνδέονται με τους εξωτερικούς λογαριασμούς σε πιο μακροπρόθεσμο ορίζοντα,

               ΣΥΝΙΣΤΑ στη Ρουμανία να μεριμνήσει το 2022 και το 2023 προκειμένου:

               1.Να επιδιώξει την εφαρμογή δημοσιονομικών πολιτικών σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 2021 προκειμένου να τερματιστεί η κατάσταση υπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος στη Ρουμανία.

               2.Να προχωρήσει στην εφαρμογή του οικείου σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας, σύμφωνα με τα ορόσημα και τους στόχους που καθορίζονται στην εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου της 3ης Νοεμβρίου 2021. Να ολοκληρώσει ταχέως τις διαπραγματεύσεις με την Επιτροπή σχετικά με τα έγγραφα προγραμματισμού της πολιτικής συνοχής για την περίοδο 2021-2027, ώστε να αρχίσει η εφαρμογή τους.

               3.Να μειώσει τη συνολική εξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα. Να διευκολύνει την περαιτέρω επέκταση της βιώσιμης παραγωγής ενέργειας επιταχύνοντας την ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, αναβαθμίζοντας τα δίκτυα μεταφοράς ενέργειας και αυξάνοντας τη διασύνδεση με τα γειτονικά κράτη μέλη. Να αυξήσει τον ρυθμό των ανακαινίσεων και το ύψος της σχετικής φιλοδοξίας, ώστε να προωθήσει την ενεργειακή απόδοση του κτιριακού αποθέματος.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)

                        ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

                     (2)

                        ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25.

                     (3)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2021/241 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Φεβρουαρίου 2021, για τη θέσπιση του μηχανισμού ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (ΕΕ L 57 της 18.2.2021, σ. 17).

                     (4)

                        Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών (ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25).

                     (5)

                        Εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2022/382 του Συμβουλίου, της 4ης Μαρτίου 2022, που διαπιστώνει την ύπαρξη μαζικής εισροής εκτοπισθέντων από την Ουκρανία κατά την έννοια του άρθρου 5 της οδηγίας 2001/55/ΕΚ και έχει ως αποτέλεσμα την εφαρμογή προσωρινής προστασίας (ΕΕ L 71 της 4.3.2022, σ. 1).

                     (6)

                        Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο για την ενεργοποίηση της γενικής ρήτρας
                     διαφυγής του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, Βρυξέλλες [COM(2020) 123 final της 20.3.2020].

                     (7)

                        Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο «Ένας χρόνος από την έξαρση της πανδημίας COVID-19: απόκριση σε επίπεδο δημοσιονομικής πολιτικής», Βρυξέλλες [COM(2021) 105 final της 3.3.2021].

                     (8)

                        Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο: «Κατευθύνσεις δημοσιονομικής πολιτικής για το 2023», Βρυξέλλες [COM(2022) 85 final της 2.3.2022].

                     (9)

                        Εκτελεστική απόφαση του Συμβουλίου, της 3ης Νοεμβρίου 2021, για την έγκριση της αξιολόγησης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας της Ρουμανίας (ST 12319/21· ST12319/21 ADDI).

                     (10)

                        SWD(2022) 638.

                     (11)

                        COM(2022) 624.

                     (12)

                        Απόφαση (ΕΕ) 2020/509 του Συμβουλίου, της 3ης Απριλίου 2020, σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στη Ρουμανία (ΕΕ L 110 της 8.4.2020, σ. 58).

                     (13)

                        Σύσταση του Συμβουλίου, της 3ης Απριλίου 2020, προκειμένου να τερματιστεί η κατάσταση τουυπερβολικού δημοσιονομικού ελλείμματος στη Ρουμανία (ΕΕ C 116 της 8.4.2020, σ. 1).

                     (14)

                        Σύσταση του Συμβουλίου, της 18ης Ιουνίου 2021, για τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης 2021 της Ρουμανίας (ΕΕ C 304 της 29.7.2021, σ. 107).

                     (15)

                        Τα αριθμητικά στοιχεία αντιπροσωπεύουν το επίπεδο του ετήσιου δημοσιονομικού κόστους των εν λόγω μέτρων που έχουν ληφθεί από το φθινόπωρο του 2021, συμπεριλαμβανομένων των τρεχόντων εσόδων και δαπανών, καθώς και —κατά περίπτωση— των μέτρων για τις κεφαλαιουχικές δαπάνες.

                     (16)

                        Ο συνολικός αριθμός των εκτοπισθέντων από την Ουκρανία στην ΕΕ αναμένεται να ανέλθει σταδιακά στα 6 εκατομμύρια έως το τέλος του 2022, ενώ η γεωγραφική κατανομή τους εκτιμάται με βάση το μέγεθος της υφιστάμενης διασποράς, τον σχετικό πληθυσμό του κράτους μέλους υποδοχής και την πραγματική κατανομή των εκτοπισθέντων από την Ουκρανία σε ολόκληρη την ΕΕ από τον Μάρτιο του 2022. Όσον αφορά το δημοσιονομικό κόστος ανά άτομο, οι εκτιμήσεις βασίζονται στο μοντέλο μικροπροσομοίωσης Euromod του Κοινού Κέντρου Ερευνών της Επιτροπής, ενώ λαμβάνονται επίσης υπόψη τόσο οι μεταφορές μετρητών τις οποίες ενδεχομένως να δικαιούνται οι άνθρωποι, όσο και οι παροχές σε είδος, όπως η εκπαίδευση και η υγειονομική περίθαλψη.

                     (17)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2021/1060 (ΕΕ L 231 της 30.6.2021, σ. 159).

                     (18)

                        Eurostat (2020), μερίδιο των ρωσικών εισαγωγών επί των συνολικών εισαγωγών. Για τον μέσο όρο της ΕΕ-27, οι συνολικές εισαγωγές βασίζονται σε εισαγωγές από χώρες εκτός της ΕΕ-27. Για τη Ρουμανία, οι συνολικές εισαγωγές περιλαμβάνουν τις ενδοενωσιακές συναλλαγές. Το αργό πετρέλαιο δεν περιλαμβάνει τα προϊόντα διύλισης πετρελαίου.

                     (19)

                        .