title: 2014/662/EΕ: Σύσταση της Επιτροπής, της 10ης Σεπτεμβρίου 2014 , όσον αφορά τις ορθές πρακτικές για την πρόληψη και τον περιορισμό της παρουσίας αλκαλοειδών του οπίου σε σπόρους παπαρούνας και σε προϊόντα σπόρων παπαρούνας  Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ

text:
               12.9.2014

               EL

               Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

               L 271/96

         ΣΫΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
   της 10ης Σεπτεμβρίου 2014
   όσον αφορά τις ορθές πρακτικές για την πρόληψη και τον περιορισμό της παρουσίας αλκαλοειδών του οπίου σε σπόρους παπαρούνας και σε προϊόντα σπόρων παπαρούνας
   (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

      (2014/662/EΕ)

   Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
   Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 292,
   Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)

               Οι σπόροι παπαρούνας λαμβάνονται από παπαρούνα οπίου (μήκων η υπνοφόρος, Papaver somniferum L.). Χρησιμοποιούνται σε προϊόντα αρτοποιίας, πάνω σε τρόφιμα, στη γέμιση κέικ και σε επιδόρπια και στην παραγωγή βρώσιμων ελαίων. Το φυτό της παπαρούνας οπίου περιέχει αλκαλοειδή ναρκωτικών, όπως η μορφίνη και η κωδεΐνη. Οι σπόροι της παπαρούνας δεν περιέχουν αλκαλοειδή του οπίου ή τα περιέχουν σε πολύ χαμηλά επίπεδα, αλλά μπορεί να μολυνθούν με αλκαλοειδή ως αποτέλεσμα βλάβης που προξενούν τα έντομα, ή μέσω εξωτερικής μόλυνσης των σπόρων κατά τη συγκομιδή, όταν τα σωματίδια σκόνης από το άχυρο (συμπεριλαμβανομένου του τοιχώματος της κάψας) επικολλάται στους σπόρους.

               (2)

               Η επιστημονική ομάδα για τις μολυσματικές προσμείξεις στην τροφική αλυσίδα (CONTAM) της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) εξέδωσε επιστημονική γνώμη σχετικά με τους κινδύνους για τη δημόσια υγεία που συνδέονται με την παρουσία αλκαλοειδών του οπίου στους σπόρους παπαρούνας οι οποίοι προορίζονται για ανθρώπινη κατανάλωση (1).

               (3)

               Βάσει των εκτιμήσεων της έκθεσης στη μορφίνη μέσω της κατανάλωσης τροφίμων που περιέχουν σπόρους παπαρούνας, αποδεικνύεται ότι ορισμένοι καταναλωτές, ιδίως τα παιδιά, σε ολόκληρη την Ένωση μπορεί να υπερβούν τη δόση αναφοράς οξείας έκθεσης (ΔΑΟΕ) σε ένα και μόνο γεύμα.

               (4)

               Είναι, επομένως, κατάλληλο να εφαρμόζονται οι ορθές πρακτικές για την πρόληψη και τον περιορισμό της παρουσίας αλκαλοειδών του οπίου σε σπόρους παπαρούνας και σε προϊόντα σπόρων παπαρούνας,

         ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΣΥΣΤΑΣΗ:
   Συνιστάται στα κράτη μέλη να λάβουν τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίσουν ότι οι ορθές πρακτικές για την πρόληψη και τη μείωση της παρουσίας αλκαλοειδών του οπίου σε σπόρους παπαρούνας και σε προϊόντα σπόρων παπαρούνας, όπως περιγράφεται στο παράρτημα της παρούσας σύστασης, εφαρμόζονται από όλους τους παράγοντες που συμμετέχουν στην παραγωγή και μεταποίηση των σπόρων παπαρούνας.

      Βρυξέλλες, 10 Σεπτεμβρίου 2014.

            Για την Επιτροπή

         Tonio BORG

            Μέλος της Επιτροπής

      (1)  Επιστημονική ομάδα για τις μολυσματικές προσμείξεις στην τροφική αλυσίδα (CONTAM) της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA)· επιστημονική γνώμη σχετικά με τους κινδύνους για τη δημόσια υγεία που συνδέονται με την παρουσία αλκαλοειδών του οπίου στους σπόρους παπαρούνας. EFSA Journal 2011·9(11):2405. [150 σ.] doi:10.2903/j.efsa.2011.2405. Διαθέσιμο στη διεύθυνση: www.efsa.europa.eu/efsajournal

      ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
      I.   Ορθές γεωργικές πρακτικές για την πρόληψη της παρουσίας αλκαλοειδών του οπίου κατά την καλλιέργεια, τη συγκομιδή και την αποθήκευση

      Η παρουσία μορφίνης και άλλων ενώσεων αλκαλοειδών οφείλεται κυρίως σε εξωτερικές επιμολύνσεις, ιδίως μέσω ακατάλληλων διαδικασιών προστασίας των φυτών και συγκομιδής-καθαρισμού. Άλλοι παράγοντες που επηρεάζουν τη μόλυνση των σπόρων παπαρούνας και των προϊόντων τους από αλκαλοειδή είναι π.χ. η ποικιλία της παπαρούνας και οι συνθήκες ανάπτυξής της, όπως η ξηρασία και οι μύκητες ως παράγοντες καταπόνησης. Επιπλέον, τα έντομα διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη μόλυνση των σπόρων παπαρούνας.

         Επιλογή της φυτικής ποικιλίας παπαρούνας

      Οι φυτικές ποικιλίες παπαρούνας μπορούν να χωριστούν σε δύο κατηγορίες:

                  α)

                  φυτικές ποικιλίες παπαρούνας που καλλιεργούνται για την παραγωγή σπόρων παπαρούνας για χρήση μόνο στα τρόφιμα. Οι ποικιλίες αυτές περιέχουν αλκαλοειδή του οπίου σε χαμηλά επίπεδα·

                  β)

                  φυτικές ποικιλίες παπαρούνας που καλλιεργούνται για φαρμακευτικούς σκοπούς, αλλά των οποίων οι σπόροι, ως υποπροϊόν, χρησιμοποιούνται για τρόφιμα. Σε σύγκριση με τον λοβό και το άχυρο, οι σπόροι παπαρούνας περιέχουν αλκαλοειδή του οπίου σε σχετικά χαμηλά επίπεδα.

         Επαρκής έλεγχος επιβλαβών οργανισμών και νόσων

      Δεν εμφανίζονται όλοι οι επιβλαβείς οργανισμοί και οι νόσοι που αναφέρονται στο παρόν τμήμα σε όλες τις περιοχές παραγωγής στην Ένωση. Ως εκ τούτου, τα μέτρα ελέγχου για τους εν λόγω επιβλαβείς οργανισμούς και τις νόσους αφορούν μόνο τις περιοχές παραγωγής όπου απαντώνται.
      Δύο είναι οι κύριες νόσοι των φυτών παπαρούνας: Peronospora arboresces (περονόσπορος) και Pleospora papaveracea. Το μυκήλιο των εν λόγω μυκήτων διαπερνά την κάψα, με αποτέλεσμα κακής ποιότητας σοδειά και πρόωρη ωρίμανση σπόρων σκούρου ή μαύρου χρώματος. Οι νόσοι προκαλούν επίσης υποβάθμιση των οργανοληπτικών ιδιοτήτων της παπαρούνας, δηλαδή της γεύσης και του χρώματος, ενώ αυτοί οι σπόροι διαφορετικού χρώματος με επίχρισμα μούχλας δεν μπορούν να διαχωρίζονται πλήρως στη γραμμή καθαρισμού.
      Στη σημαντική μείωση της ποιότητάς της ως τροφίμου συμβάλλει, επίσης, η προσβολή από επιβλαβείς οργανισμούς της παπαρούνας σε μεταγενέστερα στάδια ανάπτυξής της. Συνήθως πρόκειται για τον βρύχο της κάψας (Neoglycianus maculalba) και την κηκιδόμυγα της κάψας (Dasineura papaveris). Ο βρύχος της κάψας γεννάει αυγά μέσα στις νεαρές πράσινες κάψες. Οι προνύμφες που εκκολάπτονται μέσα στην κεφαλή τρέφονται στο εσωτερικό της κάψας (με τους αναπτυσσόμενους σπόρους) και λερώνουν το εσωτερικό της κάψας, καταστρέφουν τον σπόρο της παπαρούνας και εγκαταλείπουν την κάψα μέσω οπών που διανοίγουν. Η εν λόγω οπή χρησιμοποιείται από την κηκιδόμυγα της κάψας για ωοτοκία. Η ώριμη κάψα περιέχει μέχρι 50 πορτοκαλί προνύμφες που τελικά ολοκληρώνουν την καταστροφή της κάψας. Οι σπόροι έχουν χρώμα μαύρο, δεν έχουν αναπτυχθεί σωστά και δεν τρώγονται.
      Αυτό που έχει μεγαλύτερη σημασία είναι το γεγονός ότι η διείσδυση του μυκηλίου και του βρύχου σημαίνει ότι τα «δάκρυα της παπαρούνας» (όπιο) και το γαλακτώδες λατέξ που απελευθερώνονται μολύνουν τους σπόρους. Τα προβλήματα αυτά είναι εγγενή σε κάθε μονάδα παραγωγής παπαρούνας.
      Για τον λόγο αυτό συνιστάται ο επαρκής έλεγχος για αυτές τις νόσους και τα παράσιτα σε περίπτωση εμφάνισής τους.

         Πρόληψη των συνθηκών κακής συγκομιδής λόγω του πλαγιάσματος των φυτών

      Το πλάγιασμα μπορεί να αποφευχθεί σε μεγάλο βαθμό σπέρνοντας τα φυτά της παπαρούνας στην κατάλληλη πυκνότητα.
      Κατά την περίοδο επιμήκυνσης, μπορούν να χρησιμοποιηθούν ρυθμιστές ανάπτυξης στις παπαρούνες που προορίζονται για χρήση στα τρόφιμα με σκοπό τη μείωση της επιμήκυνσης του στελέχους. Οι ρυθμιστές ανάπτυξης γενικά δεν χρησιμοποιούνται στην παραγωγή παπαρούνας για φαρμακευτική χρήση, καθώς η χρήση τους μεταβάλλει την πορεία βιοσύνθεσης του αλκαλοειδούς. Η ρύθμιση της ανάπτυξης εξασφαλίζει όχι μόνο τη συρρίκνωση του στελέχους, αλλά και την ενίσχυση του κατώτερου τμήματός του. Τα κοντά και ανθεκτικά φυτά αντιστέκονται καλύτερα στο πλάγιασμα, ιδίως κατά την περίοδο των πράσινων καψών και της ωρίμανσής τους.
      Το πλάγιασμα προκαλεί άνιση ωρίμανση και οδηγεί σε μόλυνση από αλκαλοειδή κατά τη συγκομιδή. Τα φυτά που έχουν πλαγιάσει ως επί το πλείστον βγάζουν εκ νέου κλαδιά. Οι κάψες σε αυτά τα μικρά κλαδιά ωριμάζουν αργότερα. Όταν γίνεται η συγκομιδή της παπαρούνας, η διαδικασία ωρίμανσης θα πρέπει να ρυθμίζεται, καθότι οι ανώριμες κάψες περιέχουν οπιώδες λατέξ. Κατά τη συγκομιδή, οι εν λόγω κάψες και το οπιώδες λατέξ διαρρέουν στάγδην από γαλακτοφόρα αγγεία, μολύνοντας άμεσα την επιφάνεια των σπόρων με αλκαλοειδή του οπίου που αργότερα ξηραίνονται στην επιφάνεια των σπόρων. Επίσης, οι σπόροι από τις ανώριμες κάψες, οι οποίοι έχουν το χρώμα της σκουριάς, υποβαθμίζουν την ποιότητα της παπαρούνας, την εμφάνισή της και κυρίως τις οργανοληπτικές της ιδιότητες.
      Μπορεί να εφαρμοστεί ένα ξηραντικό σύμφωνα με τους εθνικούς κανόνες για την έγκριση φυτοπροστατευτικών προϊόντων και τις προϋποθέσεις χρήσης τους, ώστε να εξασφαλίζεται ότι όλες οι κάψες έχουν ωριμάσει πλήρως κατά τη συγκομιδή.

         Συγκομιδή

      Η παπαρούνα για χρήση στα τρόφιμα συγκομίζεται σε υγρασία που δεν υπερβαίνει το 10 %. Η υγρασία των σπόρων κατά τη συγκομιδή συνήθως κυμαίνεται γύρω στο 6-10 %. Εάν, για κλιματολογικούς λόγους, οι σπόροι της παπαρούνας δεν μπορούν να συγκομιστούν υπό τις προαναφερθείσες συνθήκες, η παπαρούνα πρέπει να συγκομιστεί με άχυρο παπαρούνας και αμέσως να ξηρανθεί στον αέρα σε θερμοκρασία που δεν υπερβαίνει τους 40 °C. Υπό αυτές τις συνθήκες, εντούτοις, οποιαδήποτε καθυστέρηση ενέχει κίνδυνο που μπορεί να έχει δυσμενή επίδραση στην ποιότητα των σπόρων, τόσο από την άποψη των οργανοληπτικών ιδιοτήτων όσο και των φυσικών, χημικών και μικροβιολογικών παραμέτρων των σπόρων ως τροφίμου για ανθρώπινη κατανάλωση.
      Η παπαρούνα που καλλιεργείται για φαρμακευτική χρήση συγκομίζεται ενίοτε σε υψηλότερα επίπεδα υγρασίας, αλλά στεγνώνεται αμέσως μετά τη συγκομιδή και, το σημαντικότερο, ψύχεται. Μετά την ξήρανση και την ψύξη, οι σπόροι περιέχουν περίπου 8-9 % υγρασία.
      Η παπαρούνα για χρήση στα τρόφιμα συγκομίζεται χρησιμοποιώντας θεριζοαλωνιστικές μηχανές προσαρμοσμένες στη συγκομιδή μικρών σπόρων. Η παπαρούνα απαιτεί ιδιαίτερη προσαρμογή των επιμέρους μηχανικών μερών, καθώς οι σπόροι παπαρούνας είναι εξαιρετικά ευάλωτοι στις μηχανικές επιδράσεις. Οι βρώσιμοι σπόροι παπαρούνας περιέχουν 45-50 % σε έλαιο. Όταν οι σπόροι παπαρούνας καταστραφούν, η επιφάνειά τους καλύπτεται με έλαιο, πάνω στο οποίο επικολλάται σκόνη από τις σπασμένες κάψες. Η σκόνη που επικολλάται αυξάνει τη συγκέντρωση των αλκαλοειδών του οπίου στους σπόρους της παπαρούνας. Επιπλέον, το παπαρουνέλαιο έχει σύντομη διάρκεια ζωής και οξειδώνεται πολύ γρήγορα. Επομένως, οι κατεστραμμένοι σπόροι μειώνουν σημαντικά τόσο την οργανοληπτική ποιότητα των εδώδιμων σπόρων παπαρούνας όσο και την ανθεκτικότητά τους, ενώ ταυτόχρονα τους μολύνουν και αυξάνουν τα επίπεδα αλκαλοειδών του οπίου.
      Για τη συγκομιδή της παπαρούνας για φαρμακευτική χρήση είναι ουσιώδες να συλλεγεί μόνο ο λοβός και λίγο άχυρο. Επομένως, για τη συγκομιδή θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί ενσιρωκοπτική μηχανή με ειδικά προσαρμοσμένη κεφαλίδα που συλλέγει μόνο την κορυφή του φυτού. Η χρήση της ενσιρωκοπτικής μηχανής σημαίνει ότι συγκομίζονται μόνο τα απαραίτητα μέρη του φυτού, μειώνοντας έτσι την πιθανότητα μόλυνσης.

         Επεξεργασία μετά τη συγκομιδή

      Οι σπόροι παπαρούνας δεν περιέχουν καθόλου ή περιέχουν αλκαλοειδή του οπίου σε σχετικά χαμηλά επίπεδα. Όταν γίνεται αναφορά στα επίπεδα αλκαλοειδών του οπίου στους σπόρους παπαρούνας, πρόκειται για μικροσκοπικά σωματίδια σκόνης από το άχυρο (τοιχώματα κάψας). Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητος ο καθαρισμός ή η επεξεργασία μετά τη συγκομιδή, ανεξάρτητα από το αν η εν λόγω σκόνη έχει υψηλή ή χαμηλή περιεκτικότητα σε αλκαλοειδή του οπίου.
      Μετά τη συγκομιδή και πριν από τη χρήση του σπόρου της παπαρούνας σε τρόφιμα, οι σπόροι θα πρέπει να καθαρίζονται, τα σωματίδια σκόνης θα πρέπει να απομακρύνονται με αναρρόφηση και θα πρέπει να απομακρύνονται και τυχόν άλλες προσμείξεις, με σκοπό να επιτευχθεί τελική καθαρότητα άνω του 99,8 %.

         Αποθήκευση

      Όταν οι σπόροι παπαρούνας πρέπει να αποθηκευτούν πριν από την τελική επεξεργασία, πρέπει να συγκομίζονται με άχυρο και το συγκομιζόμενο μείγμα πρέπει να αερίζεται κατάλληλα πάνω σε δικτυωτά πλέγματα με ενεργό αερισμό, ώστε να διασφαλίζεται ότι το ποσοστό υγρασίας δεν υπερβαίνει το 8 % με 10 %.
      Για τη μακροχρόνια αποθήκευση με εξαερισμό, θα πρέπει να χρησιμοποιείται ανεπεξέργαστος αέρας, δηλαδή αέρας που δεν έχει προθερμανθεί.Οι σπόροι παπαρούνας που έχουν υποβληθεί σε επεξεργασία με τον τρόπο αυτό μπορούν εύκολα να αποθηκεύονται για χρονικό διάστημα 12 μηνών χωρίς καμία ουσιαστική μεταβολή της ποιότητάς τους.
      Όταν οι σπόροι παπαρούνας καθαρίζονται, πρέπει να αποθηκεύονται σε αεριζόμενα εμπορευματοκιβώτια ή σε μεγάλους σάκους ή σάκους πιστοποιημένους για τη συσκευασία τροφίμων χύδην, χωρίς να έρχονται σε άμεση επαφή με το δάπεδο του αποθηκευτικού χώρου.

         Επισήμανση

      Σε περίπτωση που οι σπόροι παπαρούνας πρέπει να υποβληθούν σε πρόσθετη επεξεργασία για τη μείωση της παρουσίας αλκαλοειδών του οπίου πριν από την κατανάλωσή τους από τον άνθρωπο ή τη χρήση τους ως συστατικού τροφίμων, οι σπόροι θα πρέπει να επισημαίνονται με κατάλληλο τρόπο που να καταδεικνύει την ανάγκη να υποβληθούν σε φυσική επεξεργασία για τη μείωση της περιεκτικότητας σε αλκαλοειδή του οπίου πριν από την κατανάλωσή τους από τον άνθρωπο ή τη χρήση τους ως συστατικού τροφίμων.
      II.   Ορθές πρακτικές για την πρόληψη της παρουσίας αλκαλοειδών του οπίου κατά τη μεταποίηση

      Η περιεκτικότητα των σπόρων παπαρούνας σε αλκαλοειδή του οπίου μπορεί να μειωθεί με διάφορα μέσα προεπεξεργασίας και μεταποίησης των τροφίμων. Έχει αποδειχθεί ότι, κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας των τροφίμων, η περιεκτικότητα σε αλκαλοειδή ενδέχεται να μειωθεί έως και 90 % και, σε συνδυασμό με την προεπεξεργασία και τη θερμική επεξεργασία, ακόμη και σχεδόν πλήρως.
      Οι πλέον αποτελεσματικές μέθοδοι περιλαμβάνουν το πλύσιμο και την εμβάπτιση, τη θερμική επεξεργασία με θερμοκρασία πάνω από 135 °C τουλάχιστον, αλλά κατά προτίμηση υψηλότερη από 200 °C, χαμηλότερες θερμοκρασίες (π.χ. 100 °C) σε συνδυασμό με υγρασία ή πλύση καθώς και άλεση και συνδυασμούς πολλαπλών επεξεργασιών.
      Τα τρόφιμα που περιέχουν σπόρους παπαρούνας συνήθως υποβάλλονται σε πολλές διαδικασίες πριν από τη διάθεσή τους.
      Στην περίπτωση του άρτου και των αρτιδίων χρησιμοποιούνται συχνά ολόκληροι μη επεξεργασμένοι σπόροι παπαρούνας κυρίως ως διακοσμητικό στοιχείο και δεν υποβάλλονται σε καμία άλλη επεξεργασία εκτός του ψησίματος.
      Σε άλλα τρόφιμα, οι σπόροι παπαρούνας συνήθως αλέθονται πριν προστεθούν πάνω από ένα τρόφιμο ή πριν χρησιμοποιηθούν σε προϊόντα αρτοποιίας. Οι σπόροι παπαρούνας χρησιμοποιούνται επίσης ως γέμιση που αποτελεί συνδυασμό αλεσμένων σπόρων παπαρούνας, ζάχαρης, υγρού (νερού ή γάλακτος) και ενδεχομένως πρόσθετων συστατικών και καρυκευμάτων. Η γέμιση με σπόρο παπαρούνας υποβάλλεται συνήθως σε θερμική επεξεργασία πριν από τη χρήση της στην παρασκευή τροφίμων. Σε ορισμένες παραδοσιακές κουζίνες, οι σπόροι παπαρούνας χρησιμοποιούνται ωμοί, ολόκληροι ή αλεσμένοι, χωρίς καμία θερμική επεξεργασία και αποτελούν σημαντικό μέρος του γεύματος.
      Ως εκ τούτου, οι σπόροι παπαρούνας σε τρόφιμα συχνά υποβάλλονται σε ένα συνδυασμό διαφόρων επεξεργασιών, μεταξύ των οποίων η άλεση, η ανάμειξη με υγρά και η θερμική επεξεργασία, η οποία μερικές φορές μπορεί να έχει διάφορα στάδια. Μολονότι ένα ενιαίο στάδιο επεξεργασίας μπορεί να μη συμβάλλει αποτελεσματικά στη μείωση της περιεκτικότητας των σπόρων παπαρούνας σε αλκαλοειδή, ο συνδυασμός της προεπεξεργασίας (π.χ. επεξεργασία της γέμισης σπόρου παπαρούνας) ακολουθούμενης από θερμική επεξεργασία (π.χ. ψήσιμο) μπορεί να μειώσει την περιεκτικότητα των σπόρων παπαρούνας σε αλκαλοειδή σε μη ανιχνεύσιμες ποσότητες. Με τον συνδυασμό του πλυσίματος και του στεγνώματος σε τεχνικό επίπεδο επιτεύχθηκαν μειώσεις στις συγκεντρώσεις μορφίνης σε εξαιρετικά μολυσμένες παρτίδες ωμών σπόρων παπαρούνας (η αρχική συγκέντρωση κυμαινόταν από 50 έως 220 mg μορφίνης/kg) σε συγκεντρώσεις κάτω των 4 mg μορφίνης/kg, χωρίς απώλεια των ποιοτικών και οργανοληπτικών τους ιδιοτήτων.
      Οι συνιστώμενες μέθοδοι προεπεξεργασίας και επεξεργασίας για τη μείωση της περιεκτικότητας των σπόρων παπαρούνας και των προϊόντων τους σε αλκαλοειδή παρουσιάζονται στον πίνακα που ακολουθεί.
      Ωστόσο, πρέπει να γίνουν οι ακόλουθες παρατηρήσεις:

                  —

                  Η θερμική επεξεργασία πριν από την τελική επεξεργασία τροφίμων δεν συνιστάται, επειδή συμβάλλει στην καταστροφή των λιπών και μπορεί να προκαλέσει τάγγιση και απώλεια του τυπικού αρώματος του σπόρου παπαρούνας.

                  —

                  Εάν απαιτείται πλύσιμο ή εμβάπτιση σε νερό για τη μείωση της περιεκτικότητας σε αλκαλοειδή του σπόρου παπαρούνας, πρέπει να διενεργείται αμέσως μετά τη συγκομιδή. Ωστόσο, πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι αυτό ενδέχεται να επηρεάσει αρνητικά την ποιότητα και/ή τη διάρκεια ζωής του σπόρου παπαρούνας.

         Πίνακας

         Συνιστώμενες μέθοδοι προεπεξεργασίας και επεξεργασίας για τη μείωση της περιεκτικότητας των σπόρων παπαρούνας και των προϊόντων που τους περιέχουν σε αλκαλοειδή.

                  Μέθοδοι προεπεξεργασίας και επεξεργασίας

                  Συμπληρωματικές προϋποθέσεις

                  Συνέπειες

                  Ποσότητα του αποτελέσματος

                  Πλύσιμο ή εμβάπτιση σε νερό

                  Χρόνος (5 λεπτά)
                  Αύξηση του χρόνου και της θερμοκρασίας (30 s — 2 min — 30 min) σε νερό θερμοκρασίας

                  Μείωση της περιεκτικότητας σε αλκαλοειδή

                  46 % ↓

                  15 °C
                  60 °C
                  100 °C

                  60 % — 75 % ↓
                  80 % — 95 % ↓
                  80 % — 100 % ↓

                  Ενιαίο πλύσιμο, ελαφρώς όξινες συνθήκες

                  40 % ↓

                  Θερμοκρασία/θερμική επεξεργασία

                  Ψήσιμο άρτου
                  135 °C
                  220 °C
                  200 °C + άλεση

                  Μείωση της περιεκτικότητας σε αλκαλοειδή

                  ~10-50 % ↓
                  ~30 % ↓
                  ~80-90 % ↓
                  ~90 % ↓

                  Άλεσμα

                  Οξυγόνο (μεγάλη ενεργή επιφάνεια)
                  Αύξηση του pH

                  Επιτάχυνση του ποσοστού αποικοδόμησης της μορφίνης, σχηματισμός ψευδομορφίνης, βελτιωμένο άρωμα του προϊόντος

                  ~25-34 % ↓

                  Φως

                  Μικρή επίδραση στην ταχύτητα αποδόμησης

                  Συνδυασμένη προεπεξεργασία

                  Πλύσιμο, 100 °C, 1 min + ψήσιμο στους 200 °C, 20 min

                  Μείωση της περιεκτικότητας σε αλκαλοειδή

                  98-100 % ↓

                  Πλύσιμο, 100 °C, 1 min + ξήρανση (90 °C, 120 min)

                  99 % ↓

                  Ύγρανση με ατμό στους 100 °C, 10 min + ξήρανση (90 °C, 120 min)

                  50-75 % ↓

                  Ύγρανση, 100 °C, 10 min + άλεση + ξήρανση (90 °C, 120 min)

                  90-98 % ↓

                  Προεπεξεργασία + ψήσιμο

                  Άλεση + ψήσιμο

                  Σημαντική μείωση της περιεκτικότητας σε αλκαλοειδή με συνδυασμό υγρασίας και θερμικής προεπεξεργασίας ακολουθούμενη από ξηρή θερμική επεξεργασία

                  80-95 % ↓

                  Συνδυασμένη προεπεξεργασία σε ατμό + άλεση + ψήσιμο

                  90-95 % ↓

                  Συνδυασμένη προεπεξεργασία πλύσης + άλεση + ψήσιμο

                  100 % ↓


Σημαντική ανακοίνωση νομικού περιεχομένου

|

52005IP0030

Σύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς το Συμβούλιο για την ποιότητα της ποινικής δικαιοσύνης και την εναρμόνιση της ποινικής νομοθεσίας στα κράτη μέλη (2005/2003(INI))

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. 304 E της 01/12/2005 σ. 0109 - 0113

		P6_TA(2005)0030Ποιότητα της ποινικής δικαιοσύνης στην Ευρωπαϊκή ΈνωσηΣύσταση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προς το Συμβούλιο για την ποιότητα της ποινικής δικαιοσύνης και την εναρμόνιση της ποινικής νομοθεσίας στα κράτη μέλη (2005/2003(INI))Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,- έχοντας υπόψη την πρόταση σύστασης του κ. António Costa, εξ ονόματος της Ομάδας του Κόμματος των Ευρωπαίων Σοσιαλιστών, προς το Συμβούλιο σχετικά με την ποιότητα της ποινικής δικαιοσύνης στην Ευρωπαϊκή Ένωση (B6-0234/2004),- έχοντας υπόψη την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, την οποία ενέκρινε η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών με το ψήφισμα 217 A (III) της 10ης Δεκεμβρίου 1948, και ειδικότερα τα άρθρα 7, 8, 9, 10 και 11,- έχοντας υπόψη το Διεθνές Σύμφωνο για τα ατομικά και πολιτικά δικαιώματα, το οποίο ενέκρινε η ίδια Γενική Συνέλευση με το ψήφισμα 2200 A (XXI) της 16ης Δεκεμβρίου 1966, και το οποίο τέθηκε σε ισχύ στις 23 Μαρτίου 1976, και ειδικότερα τα άρθρα 2, 7, 9, 10 και 14,- έχοντας υπόψη τη Σύμβαση για την προάσπιση των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών του Συμβουλίου της Ευρώπης της 4ης Νοεμβρίου 1950 (ΕΣΔA), η οποία τέθηκε σε ισχύ στις 3 Σεπτεμβρίου 1953, και ειδικότερα τα άρθρα 6 και 13,- έχοντας υπόψη τον Τίτλο VI της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, και ειδικότερα τα άρθρα 29, 31, παράγραφος 1, στοιχείο γ), και 34, παράγραφος 2, στοιχεία α) και β),- έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη θέσπιση Συντάγματος για την Ευρώπη την οποία υπέγραψαν τα κράτη μέλη στις 29 Οκτωβρίου 2004 στη Ρώμη, ειδικότερα δε τα άρθρα I-42 και III-260 (μηχανισμοί αξιολόγησης), III-270 και III-271 (δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις) και II-107 έως II-110, τα οποία αντιστοιχούν στα άρθρα 47 έως 50 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,- έχοντας υπόψη το κοινοτικό κεκτημένο στον τομέα της ποινικής δικαιοσύνης, ειδικότερα δε τη σύμβαση για την αμοιβαία δικαστική συνδρομή επί ποινικών υποθέσεων [1], την απόφαση πλαίσιο 2002/584/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2002 για το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης και τις διαδικασίες παράδοσης μεταξύ των κρατών μελών [2], την απόφαση πλαίσιο 2003/577/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 22ας Ιουλίου 2003, σχετικά με την εκτέλεση των αποφάσεων δέσμευσης περιουσιακών ή αποδεικτικών στοιχείων στην Ευρωπαϊκή Ένωση [3], την πρόταση απόφασης πλαισίου του Συμβουλίου σχετικά με το ευρωπαϊκό ένταλμα συγκέντρωσης αποδεικτικών στοιχείων για τη συγκέντρωση αντικειμένων, εγγράφων και δεδομένων με σκοπό τη χρησιμοποίησή τους στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών (COM(2003)0688) και την πρόταση απόφασης πλαισίου του Συμβουλίου σχετικά με ορισμένα δικονομικά δικαιώματα στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση (COM(2004)0328),- έχοντας υπόψη τα συναφή άρθρα της Συνθήκης Προσχώρησης τα οποία προβλέπουν τη δυνατότητα αναστολής της εφαρμογής ορισμένων διατάξεων που άπτονται του χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης εφόσον δεν γίνονται σεβαστοί ορισμένοι κανόνες (γεγονός που συνεπάγεται ότι οι εν λόγω κανόνες πρέπει να έχουν οριστεί εκ των προτέρων),- έχοντας υπόψη τη σύσταση σχετικά με το μέλλον του χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, καθώς και σχετικά με τις προϋποθέσεις για την ενίσχυση της νομιμότητας και της αποτελεσματικότητάς του, την οποία ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 14 Οκτωβρίου 2004 [4],- έχοντας υπόψη το πρόγραμμα της Χάγης, το οποίο ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 4- 5 Νοεμβρίου 2004,- έχοντας υπόψη το άρθρο 114, παράγραφος 3, και το άρθρο 83, παράγραφος 5, του Κανονισμού του,- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων (A6-0036/2005),Α. λαμβάνοντας υπόψη ότι τα άρθρα II-107 έως II-110 της Συνθήκης για τη θέσπιση Συντάγματος της Ευρώπης και τα άρθρα 6 και 13 της ΕΣΔΑ ορίζουν το πεδίο εφαρμογής του δικαιώματος προσφυγής στη δικαιοσύνη το οποίο, ανάλογα με τις αντίστοιχες αρμοδιότητές τους, η Ένωση και τα κράτη μέλη της οφείλουν να εγγυηθούν στους ευρωπαίους πολίτες,Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι το εν λόγω δικαίωμα προσφυγής στη δικαιοσύνη περιλαμβάνει ειδικότερα το δικαίωμα σε αποτελεσματικό μέσο παροχής εννόμου προστασίας, το δικαίωμα πρόσβασης σε αμερόληπτο δικαστήριο, το δικαίωμα για δίκαιη δίκη, το δικαίωμα για εκδίκαση κάθε υποθέσεως εντός ευλόγου προθεσμίας, καθώς και το δικαίωμα πρόσβασης σε ευεργέτημα πενίας, ενώ περιλαμβάνει επίσης τον πλήρη σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων των υπόπτων για τέλεση αδικημάτων πριν από την έναρξη ποινικής διαδικασίας, καθώς και το δικαίωμα αξιοπρεπούς και ανθρώπινης μεταχείρισης των προσώπων που έχουν καταδικαστεί βάσει τέτοιας διαδικασίας, σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες του ΟΗΕ και της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για την πρόληψη των βασανιστηρίων και απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας,Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η προστασία των ανωτέρω δικαιωμάτων είναι ιδιαιτέρως σημαντική στις ποινικές υποθέσεις, στις οποίες διακυβεύονται οι θεμελιώδεις ελευθερίες,Δ. λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτή η προστασία άπτεται πρωτίστως της αρμοδιότητας των κρατών μελών, τα οποία την διασφαλίζουν σύμφωνα με την ισχύουσα συνταγματική τους τάξη και νομικές παραδόσεις· θεωρώντας ότι είναι αναγκαίο τα κράτη μέλη να ασχοληθούν με τα προβλήματα που υπάρχουν στο δικαιοδοτικό τους σύστημα και, κυρίως, με αυτά που έχει εντοπίσει το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων· λαμβάνοντας, ωστόσο, υπόψη ότι, ο ευρωπαϊκός χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης είναι ουσιαστικός εφόσον προϋποθέτει, αφενός, τη διασφάλιση στους ευρωπαίους πολίτες αντίστοιχης μεταχείρισης σε οποιαδήποτε χώρα της Ένωσης και αν βρίσκονται και, αφετέρου, την ενίσχυση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των κρατών μελών, προκειμένου να οδηγηθούν στην αμοιβαία αναγνώριση των δικαστικών αποφάσεων, μέχρι του σημείου να αποδεχθούν τη δίωξη των πολιτών τους από δικαστήριο άλλου κράτους μέλους,Ε. εκτιμώντας επίσης ότι θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η νομολογία του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (Λουξεμβούργο) και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (Στρασβούργο) και το γεγονός ότι θα πρέπει να υπάρχει συνέπεια μεταξύ των αποφάσεων των δύο Δικαστηρίων,ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι, μετά την υιοθέτηση του προγράμματος του Τάμπερε (παράγραφος 33), η αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης των δικαστικών αποφάσεων έχει καταστεί ακρογωνιαίος λίθος της δικαστικής συνεργασίας στο πλαίσιο της Ένωσης,Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στη Συνθήκη για τη θέσπιση Συντάγματος της Ευρώπης (άρθρο III-260) και στο πρόγραμμα της Χάγης (ειδικότερα παράγραφος 3.2.) αναγνωρίζεται η σημασία της αμοιβαίας αξιολόγησης μεταξύ των κρατών μελών για την ενίσχυση της μεταξύ τους εμπιστοσύνης, η οποία αποτελεί εξάλλου αναγκαία προϋπόθεση για την αμοιβαία αναγνώριση, καθώς και η έγκριση στοιχειωδών ουσιαστικών και διαδικαστικών κανόνων και ο ορισμός εύλογων προθεσμιών,Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι η αξιολόγηση της ποιότητας της δικαιοσύνης στην Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να καλύπτει επίσης τις μεθόδους εργασίας των δικαστών και των διαφόρων συστημάτων απονομής της δικαιοσύνης στα κράτη μέλη, γεγονός το οποίο δεν έρχεται σε αντίθεση με τον πλήρη σεβασμό της αρχής της ανεξαρτησίας της δικαστικής εξουσίας,Θ. εκτιμώντας ότι η αξιολόγηση αυτή πρέπει να εδράζεται σε κοινό πλαίσιο αναφοράς που θα εγγυάται τη συνοχή και την αντικειμενικότητά του,Ι. λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να καθοριστούν τα πλέον κατάλληλα μέσα και διαδικασίες για την αξιολόγηση ευτή, να ενισχυθεί η ανταλλαγή πληροφοριών και να αυξηθούν οι δυνατότητες κατάρτισης, προς το συμφέρον της ποιότητας της ποινικής δικαιοσύνης στην Ευρώπη,ΙΑ. εκτιμώντας ότι η δημιουργία, κατά τα τελευταία έτη, εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης ευρωπαϊκών δικτύων, όπως η Ένωση Συμβουλίων Eπικρατείας και Ανωτάτων Διοικητικών Δικαστηρίων, το Δίκτυο των Προέδρων Ανωτάτων Δικαστηρίων, το Δίκτυο Ανωτάτων Δικαστηρίων και το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Συμβουλίων του Δικαστικού Σώματος, μαρτυρεί την αυξανόμενη συνειδητοποίηση της ανάγκης για κοινή εργασία με σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας της δικαιοσύνης προς το συμφέρον των πολιτών της Ένωσης,ΙΒ. λαμβάνοντας υπόψη τον καίριο ρόλο που η κατάρτιση μπορεί να διαδραματίσει για την ανάπτυξη εντός της Ένωσης κοινής αντίληψης και παιδείας στο δικαστικό τομέα, καθώς και καλλιέργειας των θεμελιωδών δικαιωμάτων, ιδίως μέσω της δράσης του Ευρωπαϊκού Δικτύου Δικαστικής Εκπαίδευσης,ΙΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η βελτίωση των προτύπων ποιότητας της δικαιοσύνης καθώς και της αποτελεσματικότητάς της με βάση την αξιολόγηση αναμένεται να οδηγήσει στην ενίσχυση, αφενός, της ποιότητας των ουσιαστικών και διαδικαστικών ποινικών διατάξεων και, αφετέρου, της ποιότητας της εφαρμογής τους, γεγονός που δεν αντίκειται στο σεβασμό της αρχής της ανεξαρτησίας της δικαιοσύνης,ΙΔ. εκτιμώντας ότι η αμοιβαία αναγνώριση απαιτεί ειδική μεθοδολογία η οποία θα λαμβάνει υπόψη τον πολύπλοκο χαρακτήρα των διαδικασιών αυτών,ΙΕ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στο πρόγραμμα της Χάγης αναγνωρίζεται η αναγκαιότητα να εγκριθεί η Συνθήκη για τη θέσπιση Συντάγματος της Ευρώπης ως πλαίσιο αναφοράς, καθώς και να πραγματοποιηθεί η έναρξη των προπαρασκευαστικών εργασιών, ώστε να μπορέσουν να εφαρμοσθούν τα μέτρα που προβλέπει η Συνταγματική Συνθήκη μόλις τεθεί σε ισχύ,IΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη το δημόσιο σεμινάριο που διοργάνωσε η Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων στις 18 Ιανουαρίου 2005 με θέμα: "Προώθηση της βελτίωσης της ποιότητας της δικαιοσύνης στην Ευρώπη",ΙΖ. εγκρίνοντας τις κατευθυντήριες γραμμές που περιέχονται στο Πρόγραμμα της Χάγης για την ενίσχυση της αμοιβαίας εμπιστοσύνης (παράγραφος 3.2.), κυρίως με αναβάθμιση της ποιότητας της δικαιοσύνης, με την ανάπτυξη της αξιολόγησης και χάρη στην απαραίτητη συμβολή των δικτύων δικαστικών οργάνων και οργανισμών,ΙΗ. υπενθυμίζοντας την παράγραφο 3.2. του Προγράμματος της Χάγης στην οποία υπογραμμίζεται η ανάγκη σεβασμού τόσο της ποικιλομορφίας των δομών και των παραδοσιακών χαρακτηριστικών των εθνικών νομικών συστημάτων όσο και της ανεξαρτησίας της δικαστικής εξουσίας σε κάθε κράτος μέλος, με ταυτόχρονη προώθηση της βελτίωσης της δικαιοσύνης στην Ευρώπη μέσω της αμοιβαίας εμπιστοσύνης,1. απευθύνει στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και στο Συμβούλιο τις ακόλουθες συστάσεις:α) να αναλάβουν αμέσως δράση στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης προκειμένου οι ευρωπαίοι πολίτες, σε οποιοδήποτε κράτος μέλος και αν βρίσκονται και ανεξαρτήτως του ισχύοντος δικαστικού και συνταγματικού πλαισίου στο κράτος αυτό, να μπορούν να απολαύουν του δικαιώματος προσφυγής στη δικαιοσύνη υπό συνθήκες συγκρίσιμες, οι οποίες συγχρόνως θα ανταποκρίνονται σε διαρκώς βελτιούμενα πρότυπα ποιότητας, και να αποκτήσουν, με τον τρόπο αυτό, μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στην απονομή της δικαιοσύνης·β) να συντάξουν μαζί με τα κράτη μέλη "Χάρτη ποιότητας της ποινικής δικαιοσύνης στην Ευρώπη" ο οποίος θα αποτελέσει κοινό πλαίσιο αναφοράς για όλα τα κράτη μέλη και θα εξασφαλίζει συνεπή και αντικειμενική αξιολόγηση· ο εν λόγω Χάρτης πρέπει να καταρτιστεί λαμβανομένων υπόψη των εμπειριών και του έργου που έχει ήδη πραγματοποιηθεί σε εθνικό, καθώς και σε διεθνές επίπεδο, από το Συμβούλιο της Ευρώπης και τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών·γ) προκειμένου να ενισχυθεί η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των εθνικών δικαιοδοτικών με σεβασμό στην ποικιλομορφία τους, να θεσπίσουν μόνιμο μηχανισμό αμοιβαίας αξιολόγησης της ποιότητας της ποινικής δικαιοσύνης, ο οποίος θα έχει ως αντικειμενικό πλαίσιο αναφοράς τον Χάρτη ποιότητας, λαμβάνοντας υπόψη την εμπειρία που έχει αποκτηθεί σε άλλους τομείς, στους οποίους ήδη εφαρμόζεται η αμοιβαία αξιολόγηση (Σένγκεν, τρομοκρατία, διεύρυνση κ.λπ.), προετοιμάζοντας, στο μέτρο του δυνατού, το μηχανισμό του άρθρου III-260 της Συνταγματικής Συνθήκης, και θα ανταποκρίνεται στους εξής στόχους:- συγκρότηση βάσης συγκριτικών και στατιστικών δεδομένων,- πραγματοποίηση ασκήσεων συγκριτικής ανάλυσης,- διάδοση βέλτιστων πρακτικών,- ενημέρωση σχετικά με τα χαρακτηριστικά και τον τρόπο λειτουργίας των δικαστικών συστημάτων των κρατών μελών,- ετήσια δημοσίευση έκθεσης αξιολόγησης της ποιότητας της δικαιοσύνης στην Ευρώπη, που θα συνοδεύεται από δέσμη συστάσεων προς το Συμβούλιο και τα κράτη μέλη, με σκοπό να προταθούν βελτιώσεις στα εντοπιζόμενα προβλήματα·δ) να συγκροτήσουν τυπικά το μηχανισμό αμοιβαίας αξιολόγησης (διαδικασίες, διάρθρωση, δείκτες, εκθέσεις κλπ) με μία ή περισσότερες αποφάσεις βασιζόμενες στο άρθρο 31 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, θέτοντας σε εφαρμογή τις αρχές που περιλαμβάνονται στη νομολογία των Δικαστηρίων του Στρασβούργου και του Λουξεμβούργου, καθώς και τις κατευθυντήριες γραμμές που εξέδωσε η επιτροπή του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Αποτελεσματικότητα της Δικαιοσύνης (CEPEJ)·ε) να μεριμνήσουν για τη συμμετοχή των οργανώσεων δικαστικών και δικηγόρων, των εμπειρογνωμόνων και των χρηστών του νομικού συστήματος, καθώς και των εθνικών κοινοβουλίων στην αξιολόγηση αυτή, παραδείγματος χάρη με τη συγρότηση επιτροπής παρακολούθησης για την ποιότητα της δικαιοσύνης, στο πνεύμα του άρθρου I-42, παράγραφος 2, της Συνταγματικής Συνθήκης και σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας· η εν λόγω αξιολόγηση μπορεί να διενεργηθεί στο πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των εθνικών κοινοβουλίων·στ) να λάβουν υπόψη ότι η δημιουργία Χώρου Ελευθερίας, Ασφάλειας και Δικαιοσύνης που θα εδράζεται στην αμοιβαία εμπιστοσύνη, δεν μπορεί να επιτευχθεί χωρίς στοιχειώδη προσέγγιση των εθνικών νομοθεσιών· όσον αφορά το ουσιαστικό ποινικό δίκαιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο συντάσσεται με το Συμβούλιο όσον αφορά την άποψη ότι πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στα αδικήματα που περιλαμβάνονται ρητά στη Συνταγματική Συνθήκη· όσον αφορά τη δικονομία, προτεραιότητα πρέπει να έχει η εξέταση των εξής θεμάτων:- διαφάνεια στην απονομή της δικαιοσύνης καθώς και πλήρης σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων των υπόπτων για τέλεση αδικημάτων, πριν από την έναρξη ποινικής διαδικασίας, καθώς και δικαίωμα αξιοπρεπούς και ανθρώπινης μεταχείρισης των προσώπων που έχουν καταδικαστεί βάσει τέτοιας διαδικασίας,- διαχείριση και αξιολόγηση των αποδεικτικών στοιχείων,- μεταφορά των κρατουμένων για την έκτιση της ποινής τους στο κράτος μέλος μόνιμης κατοικίας,- έκτιση των ποινών που δεν συνεπάγονται τη στέρηση της ελευθερίας στο κράτος μέλος μόνιμης κατοικίας,- εκτέλεση μέτρων κράτησης στο κράτος μέλος μόνιμης κατοικίας,- ελάχιστα δικαιώματα των κρατουμένων σε όλα τα κράτη μέλη,- αναγνώριση καθεστώτος υποτροπής για πράξεις οι οποίες έχουν ήδη αποτελέσει αντικείμενο μέτρων εναρμόνισης,- σύστημα προστασίας των καταθέσεων των μαρτύρων και των θυμάτων·να λάβουν υπόψη ότι η αξιολόγηση πρέπει επίσης να διενεργείται βάσει των ανωτέρω στοιχείων, προκειμένου να αναληφθούν ή να συνεχισθούν πρωτοβουλίες στους εν λόγω τομείς σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης·ζ) να θεωρήσουν ότι συνακόλουθο της αρχής της αμοιβαίας αξιολόγησης πρέπει να αποτελέσει η προώθηση δράσεων κατάρτισης που θα απευθύνονται προς όλους όσους απασχολούνται με τα νομικά επαγγέλματα, στηριζόμενες στα ευρωπαϊκό δίκτυα δικαιοδοτικών οργανισμών και οργάνων· έτσι, στο πλαίσιο της έγκρισης των δημοσιονομικών προοπτικών 2007-2013 και όπως προβλέπεται στο Πρόγραμμα της Χάγης (παράγραφος 3.2., εδάφιο 2) να προβλέψουν τη χρηματοδότηση τόσο των ευρωπαϊκών δικτύων δικαιοδοτικών οργανισμών και οργάνων όσο και των προγραμμάτων ανταλλαγών μεταξύ δικαιοδοτικών αρχών που έχει καθιερώσει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (συγκεκριμένα από το κονδύλιο 18 05 01 03 του προϋπολογισμού), καθώς και νέων πειραματικών δράσεων που θα καταστήσουν δυνατή τη συνεργασία στελεχών ή οργανώσεων των διαφόρων κρατών μελών που έχουν ως στόχο την ενίσχυση της ποιότητας της δικαιοσύνης·η) να καλέσουν την Επιτροπή να ενσωματώσει πάραυτα το "Χάρτη ποιότητας της ποινικής δικαιοσύνης στην Ευρώπη", το μηχανισμό αμοιβαίας αξιολόγησης και τα συμπληρωματικά μέτρα εναρμόνισης ορισμένων ποινικών διατάξεων, στο σχέδιο δράσης το οποίο καλείται να υποβάλει το 2005 σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Χάγης· επ' αυτού, το Κοινοβούλιο, από κοινού με το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, προτείνει στην Επιτροπή να περιλάβει ως πλαίσιο αναφοράς στο σχέδιο δράσης της τις διατάξεις που προβλέπει η Συνθήκη για τη θέσπιση Συντάγματος της Ευρώπης·2. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει την παρούσα σύσταση στο Συμβούλιο και, προς ενημέρωση, στην Επιτροπή, καθώς και στις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών και στο Συμβούλιο της Ευρώπης.[1] Πράξη του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 2000, για την κατάρτιση, σύμφωνα με το άρθρο 34 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, της σύμβασης για την αμοιβαία δικαστική συνδρομή επί ποινικών υποθέσεων μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ C 197 της 12.7.2000, σ. 1).[2] ΕΕ L 190 της 18.7.2002, σ. 1.[3] ΕΕ L 196 της 2.8.2003, σ. 45.[4] P6_TA(2004)0022.--------------------------------------------------


title: Σύσταση του Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 2011 , σχετικά με πολιτικές για τη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου  Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ

text:
               1.7.2011

               EL

               Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

               C 191/1

         ΣΫΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΊΟΥ
   της 28ης Ιουνίου 2011
   σχετικά με πολιτικές για τη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου
   (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)
   2011/C 191/01
   ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
   Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως τα άρθρα 165 και 166,
   Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,
   Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)

               Ο όρος «πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου» χρησιμοποιείται σε σχέση με όσους εγκαταλείπουν την εκπαίδευση και την κατάρτιση έχοντας ολοκληρώσει το πολύ έως και την κατώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και δεν παρακολουθούν πλέον κανένα πρόγραμμα εκπαίδευσης και κατάρτισης.

               (2)

               Η μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου έχει ουσιαστική σημασία για την επίτευξη ορισμένων βασικών στόχων της στρατηγικής Ευρώπη 2020. Η μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου αφορά τόσο τον στόχο της «έξυπνης ανάπτυξης», μέσω της βελτίωσης των επιπέδων εκπαίδευσης και κατάρτισης, όσο και τον στόχο της «ανάπτυξης χωρίς αποκλεισμούς», μέσω της αντιμετώπισης ενός από τους κυριότερους παράγοντες κινδύνου που οδηγούν στην ανεργία, τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό. Για τον λόγο αυτό, η στρατηγική Ευρώπη 2020 περιλαμβάνει στους πρωταρχικούς της στόχους τη μείωση του ποσοστού της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου έως το 2020 σε επίπεδο χαμηλότερο του 10 %, από το 14,4 % στο οποίο βρισκόταν το 2009. Τα κράτη μέλη έχουν αναλάβει να καθορίσουν εθνικούς στόχους, λαμβάνοντας υπόψη το σχετικό σημείο εκκίνησής τους και τις συνθήκες που επικρατούν στο εσωτερικό τους.

               (3)

               Στις κατευθυντήριες γραμμές για τις πολιτικές απασχόλησης των κρατών μελών, που περιλαμβάνονται στην απόφαση 2010/70/ΕΕ του Συμβουλίου (1), για την εφαρμογή της στρατηγικής Ευρώπη 2020 τα κράτη μέλη καλούνται να καταβάλουν κάθε αναγκαία προσπάθεια για την πρόληψη της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου.

               (4)

               Η εμβληματική πρωτοβουλία «Μια ευρωπαϊκή πλατφόρμα κατά της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού» διαμορφώνει ένα πλαίσιο δράσης για τη διασφάλιση της κοινωνικής και της εδαφικής συνοχής, με ιδιαίτερη έμφαση στη διακοπή του κύκλου της μειονεξίας και την επιτάχυνση της προληπτικής δράσης. Η πρωτοβουλία αυτή αφορά τον πρωταρχικό στόχο της στρατηγικής Ευρώπη 2020 που προβλέπει την έξοδο τουλάχιστον 20 εκατομμυρίων ανθρώπων από τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό κατά την επόμενη δεκαετία.

               (5)

               Στόχος της εμβληματικής πρωτοβουλίας «Νεολαία σε κίνηση» στο πλαίσιο της στρατηγικής Ευρώπη 2020 είναι «να ενισχυθούν οι επιδόσεις και η ελκυστικότητα των ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης της Ευρώπης σε διεθνές επίπεδο και να βελτιωθεί η συνολική ποιότητα σε όλα τα επίπεδα εκπαίδευσης και κατάρτισης στην ΕΕ, συνδυάζοντας αριστεία και ισότητα μέσα από την προώθηση της κινητικότητας των σπουδαστών και των εκπαιδευομένων και τη βελτίωση της κατάστασης των νέων στον τομέα της απασχόλησης».

               (6)

               Τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 5ης και 6ης Μαΐου 2003 σχετικά με τα επίπεδα αναφοράς μέσων ευρωπαϊκών επιδόσεων στην εκπαίδευση και την κατάρτιση (benchmarks) ανέφεραν ότι το μερίδιο όσων εγκαταλείπουν πρόωρα το σχολείο θα πρέπει να μειωθεί σε επίπεδο χαμηλότερο του 10 % έως το 2010, ορίζοντας ως άτομα που εγκαταλείπουν πρόωρα το σχολείο τα άτομα ηλικίας 18-24 ετών που έχουν ολοκληρώσει το πολύ έως και την κατώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και δεν παρακολουθούν πλέον κανένα πρόγραμμα εκπαίδευσης και κατάρτισης. Ο στόχος αυτός δεν επιτεύχθηκε. Ένας στους επτά νέους εγκαταλείπει σήμερα την εκπαίδευση και την κατάρτιση προτού ολοκληρώσει την ανώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.

               (7)

               Το ψήφισμα του Συμβουλίου, της 15ης Νοεμβρίου 2007, για τις «νέες δεξιότητες για νέες θέσεις εργασίας» (2) επισήμανε την ανάγκη να αυξηθούν τα γενικά επίπεδα δεξιοτήτων και να δοθεί προτεραιότητα στην εκπαίδευση και την κατάρτιση όσων αντιμετωπίζουν κίνδυνο οικονομικού και κοινωνικού αποκλεισμού και, ιδιαίτερα, των ατόμων που έχουν εγκαταλείψει πρόωρα το σχολείο. Υπογράμμιζε δε την ανάγκη να παρέχεται επαγγελματική καθοδήγηση και ατομικά προγράμματα κατάρτισης σε όσους αναζητούν εργασία και να αναπτυχθεί η επικύρωση των μαθησιακών αποτελεσμάτων που αποκτώνται μέσω της επίσημης, της ανεπίσημης και της άτυπης μάθησης.

               (8)

               Τα συμπεράσματα του Συμβουλίου, της 22ας Μαΐου 2008, σχετικά με τη μάθηση των ενηλίκων αναγνωρίζουν τον ρόλο που έχει η μάθηση των ενηλίκων στην αντιμετώπιση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου, καθώς δίνει μια δεύτερη ευκαιρία σε όσους ενηλικιώνονται χωρίς να έχουν αποκτήσει τυπικά προσόντα, με έμφαση κυρίως στις βασικές δεξιότητες, τις δεξιότητες ΤΠ και την εκμάθηση γλωσσών.

               (9)

               Στα συμπεράσματά του της 12ης Μαΐου 2009 σχετικά με ένα στρατηγικό πλαίσιο για την ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης ("ΕΚ 2020"), το Συμβούλιο συμφώνησε ότι το ποσοστό όσων εγκαταλείπουν πρόωρα την εκπαίδευση και την κατάρτιση θα πρέπει έως το 2020 να είναι χαμηλότερο από 10%.

               (10)

               Στα συμπεράσματα του Συμβουλίου, της 26ης Νοεμβρίου 2009, σχετικά με την εκπαίδευση παιδιών μεταναστών επισημαίνεται ότι, ενώ μεγάλος αριθμός παιδιών μεταναστών ακολουθούν επιτυχή πορεία στην εκπαίδευση, οι μαθητές που προέρχονται από οικογένειες μεταναστών έχουν κατά κανόνα περισσότερες πιθανότητες να εγκαταλείψουν πρόωρα το σχολείο. Το μέσο ποσοστό πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου στην Ένωση από τα παιδιά μεταναστών είναι διπλάσιο από το αντίστοιχο ποσοστό των αυτοχθόνων μαθητών. Από τα διαθέσιμα στοιχεία προκύπτει ότι η πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου είναι ακόμα υψηλότερη στον πληθυσμό των Ρομά.

               (11)

               Τον Μάιο του 2010, το Συμβούλιο συμφώνησε, στα συμπεράσματά του σχετικά με την κοινωνική διάσταση της εκπαίδευσης και της κατάρτισης, ότι για την επιτυχή πρόληψη της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου πρέπει να αποκτήσουμε γνώσεις σχετικά με τις ομάδες που διατρέχουν κίνδυνο εγκατάλειψης της εκπαίδευσης σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο, καθώς και να αναπτύξουμε συστήματα για τον έγκαιρο εντοπισμό των ατόμων που διατρέχουν τέτοιον κίνδυνο· κατέληξε δε στο συμπέρασμα ότι πρέπει να εφαρμοστούν ολοκληρωμένες και διατομεακές στρατηγικές που να περιλαμβάνουν φάσμα σχολικών και συστημικών πολιτικών για την αντιμετώπιση των διαφόρων παραγόντων που οδηγούν στην πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου.

               (12)

               Οι λόγοι για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου διαφέρουν σημαντικά από χώρα σε χώρα, καθώς και εντός των περιφερειών. Οι πολιτικές για τη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου πρέπει να προσαρμοστούν στην ειδική κατάσταση που επικρατεί σε τοπικό, περιφερειακό ή εθνικό επίπεδο· δεν υπάρχει μία και μοναδική λύση για όλα τα κράτη μέλη.

               (13)

               Παρά τις διαφορές που παρατηρούνται μεταξύ των χωρών και των περιφερειών, υπάρχουν αδιάσειστα στοιχεία σε όλα τα κράτη μέλη που δείχνουν ότι περισσότερο πλήττονται οι λιγότερο ευνοημένες και οι ευπαθείς ομάδες. Επιπλέον, το μερίδιο των νέων με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες επί του συνόλου των ατόμων που εγκαταλείπουν πρόωρα την εκπαίδευση και την κατάρτιση είναι συγκριτικώς υπερβολικά υψηλό. Η πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου προκαλείται από την κοινωνική μειονεξία αλλά και διαιωνίζει τον κίνδυνο του κοινωνικού αποκλεισμού.

               (14)

               Τηρουμένης πλήρως της αρχής της επικουρικότητας, ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο για ολοκληρωμένες πολιτικές σχετικά με την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου μπορεί να βοηθήσει τα κράτη μέλη να αναθεωρήσουν τις υπάρχουσες πολιτικές, να αναπτύξουν τα δικά τους εθνικά προγράμματα μεταρρυθμίσεων στο πλαίσιο της στρατηγικής Ευρώπη 2020 και να εφαρμόσουν στρατηγικές με ισχυρό αντίκτυπο και καλή σχέση κόστους-οφέλους. Μπορεί επίσης να αποτελέσει τη βάση για συνεργασία μέσω της ανοιχτής μεθόδου συντονισμού και εστιακό σημείο για τη χρήση των χρηματοδοτικών εργαλείων της Ένωσης.

               (15)

               Για να αποδώσουν καρπούς οι εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις απαιτείται χρόνος. Προκειμένου να υπάρξει μείωση του ποσοστού της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου μέσα στην επόμενη δεκαετία και να επιτευχθεί ο στόχος της Ευρώπης 2020, πρέπει να εφαρμοστούν το συντομότερο δυνατόν ολοκληρωμένες και διατομεακές στρατηγικές για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου,

         ΣΥΝΙΣΤΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ:
   Να χρησιμοποιήσουν το πλαίσιο που παρατίθεται στο παράρτημα της παρούσας σύστασης, ανάλογα με τις συνθήκες που επικρατούν στο εσωτερικό τους, προκειμένου:

               1)

               να εντοπίσουν τους βασικούς παράγοντες που οδηγούν στην πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου και να παρακολουθούν τα χαρακτηριστικά του φαινομένου σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, ως το θεμέλιο στοχοθετημένων και αποτελεσματικών τεκμηριωμένων πολιτικών,

               2)

               να εξασφαλίσουν τη θέσπιση ολοκληρωμένων στρατηγικών για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου πριν από το τέλος του 2012 και την εφαρμογή τους σύμφωνα με τις εθνικές προτεραιότητες και τους στόχους της στρατηγικής Ευρώπη 2020. Οι ολοκληρωμένες στρατηγικές πρέπει να περιλαμβάνουν μέτρα πρόληψης, μέτρα παρέμβασης και μέτρα αντιστάθμισης, με την τελευταία κατηγορία μέτρων να στοχεύει στην επανένταξη των ατόμων που εγκαταλείπουν την εκπαίδευση,

               3)

               να διασφαλίσουν ότι οι εν λόγω στρατηγικές περιλαμβάνουν κατάλληλα μέτρα για τις ομάδες που αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου στα κράτη μέλη, όπως τα παιδιά από κοινωνικοοικονομικά μειονεκτικό περιβάλλον, τα παιδιά των μεταναστών και των Ρομά, καθώς και τα παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες,

               4)

               να διασφαλίσουν ότι οι εν λόγω στρατηγικές καλύπτουν με συνεκτικό τρόπο τόσο τη γενική και την επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση, όσο και τις προκλήσεις που αφορούν ειδικά καθεμιά εξ αυτών,

               5)

               να ενσωματώσουν μέτρα που να στηρίζουν τη μείωση των ποσοστών της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου σε σχετικές πολιτικές απευθυνόμενες στα παιδιά και τους νέους, και να συντονίσουν τις δραστηριότητες μεταξύ των διαφόρων τομέων πολιτικής,

               6)

               αναγνωρίζοντας τον βασικό ρόλο που διαδραματίζουν οι δάσκαλοι και οι καθηγητές, οι διευθυντές των σχολείων και το λοιπό εκπαιδευτικό προσωπικό, να εξασφαλίσουν τη συμμετοχή όλων των σχετικών ενδιαφερόμενων μερών στα εν λόγω μέτρα και δραστηριότητες, ώστε να παρέχεται βοήθεια στα άτομα που αντιμετωπίζουν κίνδυνο πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου, καθώς και σε όσους το έχουν ήδη εγκαταλείψει.

         ΚΑΛΕΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ:

               1)

               στο πλαίσιο του στρατηγικού πλαισίου ΕΚ 2020, να συμβάλει στις προσπάθειες των κρατών μελών, παρακολουθώντας τις εξελίξεις στα διάφορα εκπαιδευτικά επίπεδα στα κράτη μέλη με σκοπό τον εντοπισμό τάσεων,

               2)

               να υποστηρίξει τις στρατηγικές των κρατών μελών μέσω της ανταλλαγής εμπειριών και ορθών πρακτικών και να διευκολύνει την αλληλοδιδαχή, τη δικτύωση και τον πειραματισμό με καινοτόμες προσεγγίσεις ανάμεσα στα κράτη μέλη όσον αφορά μέτρα για τη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου και τη βελτίωση των εκπαιδευτικών αποτελεσμάτων των παιδιών από ομάδες που αντιμετωπίζουν κίνδυνο πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου,

               3)

               να συμπεριλάβει μέτρα για την υποστήριξη της μείωσης των ποσοστών πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου σε όλες τις σχετικές δράσεις της Ένωσης που απευθύνονται σε παιδιά και σε νέους ενήλικες,

               4)

               να υποστηρίξει την ανάπτυξη αποτελεσματικών πολιτικών για την καταπολέμηση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου με τη δρομολόγηση συγκριτικών μελετών και ερευνών, και να ενθαρρύνει τη συνεργασία ανάμεσα στα κράτη μέλη στον συγκεκριμένο τομέα,

               5)

               να μεριμνήσει, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη και με την επιφύλαξη των διαπραγματεύσεων σχετικά με το μελλοντικό δημοσιονομικό πλαίσιο, ώστε τα προγράμματα της Ένωσης στους τομείς της διά βίου μάθησης, της νεολαίας και της έρευνας, καθώς και τα ευρωπαϊκά διαρθρωτικά ταμεία, να υποστηρίζουν και να βοηθούν την εφαρμογή των στρατηγικών των κρατών μελών για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου,

               6)

               να υποβάλει ανά τακτά διαστήματα στοιχεία σχετικά με την επίτευξη του στόχου της στρατηγικής Ευρώπη 2020 και την εφαρμογή των στρατηγικών των κρατών μελών για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου μέσω της ετήσιας επισκόπησης της ανάπτυξης και στο πλαίσιο των εκθέσεων που υποβάλλονται δυνάμει του στρατηγικού πλαισίου ΕΚ 2020 ευρωπαϊκής συνεργασίας στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης.

      Λουξεμβούργο, 28 Ιουνίου 2011.

            Για το Συμβούλιο

            Ο Πρόεδρος

         FAZEKAS S.

      (1)  ΕΕ L 308 της 24.11.2010, σ. 46.

      (2)  ΕΕ C 290 της 4.12.2007, σ. 1.

      ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

         ΠΛΑΙΣΙΟ ΓΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΜΕΙΩΣΗΣ ΤΗΣ ΠΡΟΩΡΗΣ ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΨΗΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

      Οι στρατηγικές για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου πρέπει να βασίζονται σε ανάλυση — σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο — των συνθηκών που οδηγούν στο φαινόμενο, καθώς τα μέσα ποσοστά συχνά κρύβουν τις μεγάλες διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των διαφόρων περιφερειών ή χωρών. Τα άτομα που εγκαταλείπουν πρόωρα το σχολείο αποτελούν μια ετερογενή ομάδα και οι λόγοι για τους οποίους ο καθένας εγκαταλείπει πρόωρα την εκπαίδευση διαφέρουν σημαντικά. Το οικογενειακό περιβάλλον και ευρύτερες κοινωνικοοικονομικές συνθήκες, όπως η έλξη από την αγορά εργασίας, αποτελούν σημαντικούς παράγοντες. Ο αντίκτυπός τους επηρεάζεται από τη δομή του συστήματος εκπαίδευσης και κατάρτισης, τις διαθέσιμες μαθησιακές ευκαιρίες και το μαθησιακό περιβάλλον. Ο συντονισμός των πολιτικών που αφορούν την ευημερία των παιδιών και των νέων, την κοινωνική ασφάλεια, την απασχόληση των νέων και τις μελλοντικές προοπτικές σταδιοδρομίας διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου.
      1.   Εντοπισμός των κυρίων παραγόντων και παρακολούθηση

      Η πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου οφείλεται σε πολυσύνθετες και ποικίλες αιτίες, αλλά συχνά συνδέεται με την κοινωνικοοικονομική μειονεξία, το χαμηλό μορφωτικό επίπεδο, την αποξένωση από την εκπαίδευση και την κατάρτιση ή τις χαμηλές σχολικές επιδόσεις, την έλξη από την αγορά εργασίας και/ή έναν συνδυασμό κοινωνικών, συναισθηματικών και εκπαιδευτικών προβλημάτων που θέτουν τα άτομα σε κίνδυνο πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου.
      Πρέπει να λαμβάνεται υπόψη το είδος της εκπαίδευσης στην οποία είναι εγγεγραμμένοι οι μαθητές. Σε ορισμένα κράτη μέλη, οι μαθητές που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στη γενική εκπαίδευση συχνά περνούν στην επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση («ΕΕΚ»). Στις περιπτώσεις αυτές, τα επαγγελματικά σχολεία επωμίζονται μια ιδιαίτερη ευθύνη και πρόκληση όσον αφορά τη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου. Οι τεκμηριωμένες πολιτικές απαιτούν να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στις επιδόσεις ανά κλάδο εκπαίδευσης ή κατάρτισης.
      Για την κατάρτιση τεκμηριωμένων και αποδοτικών σε σχέση με το κόστος πολιτικών όσον αφορά την καταπολέμηση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου πρέπει να συγκεντρώνονται και να διατηρούνται δεδομένα σχετικά με το φαινόμενο, ώστε να καθίσταται δυνατή η ανάλυσή του σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο. Στα δεδομένα αυτά μπορεί να περιλαμβάνονται πληροφορίες σχετικά με τα ποσοστά πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου, τη μετάβαση από το ένα εκπαιδευτικό επίπεδο στο άλλο, το ποσοστό εγγραφής και το ποσοστό ολοκλήρωσης της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, καθώς και τα φαινόμενα της κατ’ επανάληψη απουσίας από τα μαθήματα και της αποφυγής του σχολείου.

                  —

                  Η συλλογή πληροφοριών θα μπορούσε να επιτρέψει την ανάλυση των βασικών αιτιών στις οποίες οφείλεται η πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου σε σχέση με τις διάφορες ομάδες μαθητών, τα σχολεία, τα είδη των ιδρυμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης, τους δήμους ή τις περιφέρειες.

                  —

                  Ο συνδυασμός δεδομένων σχετικών με την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου και δεδομένων που αφορούν το ευρύτερο πλαίσιο, π.χ. πληροφοριών για τις κοινωνικοοικονομικές συνθήκες, μπορεί να βοηθήσει στη στόχευση των μέτρων και των πολιτικών. Προς την κατεύθυνση αυτή μπορεί επίσης να συμβάλουν η συγκέντρωση και η ανάλυση πληροφοριών για τους λόγους που ωθούν τα άτομα στην πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου, καθώς και για τις προοπτικές απασχόλησης και σταδιοδρομίας τους.

                  —

                  Η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας και της αποδοτικότητας των υφιστάμενων μέτρων πολιτικής για τη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου αποτελεί σημαντική βάση για τη βελτίωση των στρατηγικών και των προγραμμάτων με σκοπό την αύξηση των ευκαιριών σχολικής επιτυχίας των μαθητών.

            2.   Πλαίσιο πολιτικής

      Οι ολοκληρωμένες στρατηγικές για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου περιλαμβάνουν συνδυασμό πολιτικών, συντονισμό μεταξύ διάφορων τομέων πολιτικής και ενσωμάτωση μέτρων για την υποστήριξη της μείωσης της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου σε όλες τις σχετικές πολιτικές που απευθύνονται στα παιδιά και τους νέους. Πρόκειται κυρίως — πέρα από τις εκπαιδευτικές πολιτικές που προωθούν σχολικά συστήματα υψηλής ποιότητας — για την κοινωνική πολιτική και τις πολιτικές για τις υπηρεσίες στήριξης, την απασχόληση, τη νεολαία, την οικογένεια και την ένταξη. Εξίσου σημαντικός είναι ο οριζόντιος συντονισμός μεταξύ των διάφορων φορέων και ο κάθετος συντονισμός μεταξύ των διάφορων επιπέδων κυβέρνησης. Οι στρατηγικές για την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου θα πρέπει να περιλαμβάνουν στοιχεία πρόληψης, παρέμβασης και αντιστάθμισης. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να επιλέξουν τις λεπτομερείς συνιστώσες των στρατηγικών τους με βάση τις ιδιαίτερες συνθήκες και τη γενικότερη κατάσταση που επικρατεί στο εσωτερικό τους.

                  2.1.

                  ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΡΟΛΗΨΗΣ στοχεύουν στη μείωση του κινδύνου της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου προτού να εμφανιστούν τα προβλήματα. Τα μέτρα αυτά βελτιστοποιούν την παροχή εκπαίδευσης και κατάρτισης με σκοπό την υποστήριξη της βελτίωσης των μαθησιακών αποτελεσμάτων και την άρση των εμποδίων στην εκπαιδευτική επιτυχία.
                  Σκοπός των πολιτικών αυτών είναι να θέσουν νωρίς στέρεα θεμέλια ώστε τα παιδιά να αναπτύσσουν τις δυνατότητές τους και να ενσωματώνονται καλά στο σχολείο. Στις πολιτικές πρόληψης θα μπορούσαν να περιλαμβάνονται τα εξής:

                              1)

                              Η παροχή εκπαίδευσης και φροντίδας υψηλής ποιότητας στην πρώιμη παιδική ηλικία είναι ωφέλιμη για όλα τα παιδιά και έχει ιδιαίτερη σημασία για όσα προέρχονται από μειονεκτικά περιβάλλοντα, όπως τα παιδιά των μεταναστών ή των Ρομά. Ενισχύει την φυσική ευεξία, την κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη, τις γλωσσικές και τις βασικές γνωστικές δεξιότητες. Οι σχετικές υπηρεσίες πρέπει να είναι υψηλής ποιότητας, οικονομικά προσιτές, επαρκώς στελεχωμένες και προσβάσιμες για τις οικογένειες που προέρχονται από μειονεκτικά περιβάλλοντα.

                        Οι πολιτικές αυτές αφορούν την οργάνωση των συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης, τους πόρους που διατίθενται στα σχολεία και τη διαθεσιμότητα, τη διαπερατότητα και την ευελιξία των εκπαιδευτικών κατευθύνσεων. Αφορούν επίσης τις διαφορές μεταξύ των φύλων και την υποστήριξη των παιδιών από μειονεκτικά περιβάλλοντα ή με διαφορετική μητρική γλώσσα.

                              2)

                              Η αύξηση της εκπαιδευτικής προσφοράς με τη παροχή ευκαιριών εκπαίδευσης και κατάρτισης πέραν της ηλικίας της υποχρεωτικής εκπαίδευσης μπορεί να επηρεάσει τη συμπεριφορά των νέων και των οικογενειών τους και να οδηγήσει σε υψηλότερα ποσοστά ολοκλήρωσης της ανώτερης δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

                              3)

                              Η προώθηση ενεργών πολιτικών για την εξάλειψη των διαχωρισμών και η παροχή πρόσθετης υποστήριξης στα σχολεία που βρίσκονται σε μειονεκτούσες περιοχές ή έχουν μεγάλο αριθμό μαθητών από κοινωνικοοικονομικώς μειονεκτικά περιβάλλοντα τα βοηθούν να διαφοροποιούν την κοινωνική τους σύνθεση και να ενισχύουν την εκπαιδευτική τους προσφορά. Με τον τρόπο αυτό βελτιώνονται οι εκπαιδευτικές επιδόσεις των μαθητών από κοινωνικοοικονομικώς μειονεκτικά περιβάλλοντα και μειώνεται ο κίνδυνος πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου.

                              4)

                              Η έμφαση στην αξία της γλωσσικής πολυμορφίας και η υποστήριξη των παιδιών με διαφορετική μητρική γλώσσα ώστε να βελτιώνουν τις γνώσεις τους όσον αφορά τη γλώσσα διδασκαλίας και, όπου ενδείκνυται, τη μητρική τους γλώσσα, καθώς και η υποστήριξη των εκπαιδευτικών ώστε να μπορούν να διδάσκουν παιδιά με διαφορετικά επίπεδα γλωσσικής ικανότητας, μπορούν να βελτιώσουν τις εκπαιδευτικές επιδόσεις των παιδιών από οικογένειες μεταναστών και να μειώσει τον κίνδυνο πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου.

                              5)

                              Η ενίσχυση της συμμετοχής των γονέων, η ενδυνάμωση της συνεργασίας τους με το σχολείο και η δημιουργία συμπράξεων μεταξύ σχολείων και γονέων μπορεί να δώσουν περισσότερα κίνητρα μάθησης στους μαθητές.

                              6)

                              Η αύξηση της ευελιξίας και της διαπερατότητας των εκπαιδευτικών κατευθύνσεων, για παράδειγμα με την προσφορά ανεξάρτητων ενοτήτων μαθημάτων ή την εναλλαγή σχολείου και εργασίας, στηρίζει ιδίως τους μαθητές με χαμηλότερες ακαδημαϊκές επιδόσεις και μπορεί να τους παροτρύνει να συνεχίσουν την εκπαίδευση και την κατάρτισή τους σε προγράμματα που ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες και τις ικανότητές τους. Συμβάλλει επίσης στην αντιμετώπιση αιτιών της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου που συνδέονται με το φύλο, όπως η πρόωρη ένταξη στην αγορά εργασίας ή η εγκυμοσύνη στην εφηβική ηλικία. Επιπλέον, ο περιορισμός της παραμονής στην ίδια τάξη και η αντικατάστασή της από πιο ευέλικτη ατομική υποστήριξη έχει δείξει ότι σχετίζεται με τη μείωση της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου.

                              7)

                              Η ενίσχυση της παροχής υψηλής ποιότητας κατευθύνσεων επαγγελματικής εκπαίδευσης και η αύξηση της ελκυστικότητας και της ευελιξίας τους προσφέρει αξιόπιστες εναλλακτικές λύσεις στους μαθητές που κινδυνεύουν να εγκαταλείψουν το σχολείο. Η παροχή ΕΕΚ καλά ενσωματωμένης στα συνολικά συστήματα εκπαίδευσης και κατάρτισης προσφέρει εναλλακτικές κατευθύνσεις για την πρόσβαση στην ανώτερη δευτεροβάθμια και την τριτοβάθμια εκπαίδευση.

                              8)

                              Η ενίσχυση του δεσμού μεταξύ των συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης και του τομέα της απασχόλησης, προκειμένου να δοθεί έμφαση στα οφέλη της ολοκλήρωσης της εκπαίδευσης για την απασχολησιμότητα στο μέλλον. Αυτό θα μπορούσε να γίνεται με την μορφή πρακτικής άσκησης ή με μεγαλύτερη συμμετοχή των εργοδοτών στα σχολεία.

                  2.2.

                  ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ έχουν στόχο να αποτρέψουν την πρόωρη εγκατάλειψη του σχολείου με τη βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης και της κατάρτισης στο επίπεδο των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, τη λήψη μέτρων μόλις εμφανίζονται τα πρώτα προειδοποιητικά σημάδια και την παροχή στοχοθετημένης υποστήριξης στους μαθητές ή σε ομάδες μαθητών που διατρέχουν κίνδυνο πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου. Οι πολιτικές αυτές αφορούν όλα τα επίπεδα εκπαίδευσης, από τη νηπιακή εκπαίδευση και φροντίδα έως την ανώτερη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.
                  Στο επίπεδο των σχολείων ή των ιδρυμάτων κατάρτισης, οι στρατηγικές κατά της πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου ενσωματώνονται σε μια γενικότερη πολιτική για τη σχολική ανάπτυξη. Σκοπός είναι να δημιουργηθεί ένα θετικό μαθησιακό περιβάλλον, να ενισχυθούν η παιδαγωγική ποιότητα και η καινοτομία, να αναβαθμιστεί η ικανότητα του διδακτικού προσωπικού να διαχειρίζεται την κοινωνική και πολιτιστική ποικιλομορφία και να αναπτυχθούν προσεγγίσεις για την καταπολέμηση της βίας και του εκφοβισμού. Στις πολιτικές παρέμβασης θα μπορούσαν να περιλαμβάνονται τα εξής:

                              1)

                              Η μετατροπή των σχολείων σε κοινότητες μάθησης που βασίζονται σε ένα κοινό όραμα όλων των φορέων για τη σχολική ανάπτυξη, αξιοποιούν την πείρα και τις γνώσεις όλων και προσφέρουν ένα περιβάλλον απαλλαγμένο από προκαταλήψεις και άνετο, το οποίο αποτελεί πηγή έμπνευσης, ώστε να ενθαρρύνονται οι νέοι να παραμένουν στην εκπαίδευση και την κατάρτιση.

                              2)

                              Η ανάπτυξη συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης για τους μαθητές που αντιμετωπίζουν κίνδυνο, η οποία μπορεί να βοηθήσει στη λήψη αποτελεσματικών μέτρων πριν εκδηλωθούν προβλήματα, πριν οι μαθητές αρχίσουν να αποξενώνονται από το σχολείο ή να απουσιάζουν αδικαιολόγητα από τα μαθήματα και, εν τέλει, πριν να εγκαταλείψουν το σχολείο.

                              3)

                              Η διασύνδεση με γονείς και άλλους εξωσχολικούς παράγοντες, όπως οι υπηρεσίες της τοπικής κοινωνίας, οι οργανώσεις που εκπροσωπούν μετανάστες ή μειονότητες, οι αθλητικοί ή πολιτιστικοί σύλλογοι ή οι οργανώσεις εργοδοτών και οι οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, η οποία επιτρέπει την εξεύρεση ολιστικών λύσεων που βοηθούν τους μαθητές που κινδυνεύουν να εγκαταλείψουν το σχολείο και διευκολύνει την πρόσβαση σε φορείς εξωτερικής υποστήριξης, π.χ. ψυχολόγους, κοινωνικούς λειτουργούς και διοργανωτές δραστηριοτήτων για νέους, καθώς και πολιτιστικές και κοινοτικές υπηρεσίες. Σε αυτό μπορούν να συνεισφέρουν διαμεσολαβητές από την τοπική κοινωνία που είναι σε θέση να στηρίξουν την επικοινωνία και να μειώσουν τη δυσπιστία.

                              4)

                              Η υποστήριξη και η ενδυνάμωση των εκπαιδευτικών στο έργο τους όσον αφορά τους μαθητές που αντιμετωπίζουν κίνδυνο εγκατάλειψης του σχολείου, οι οποίες αποτελούν προϋπόθεση για την επιτυχία των μέτρων σε σχολικό επίπεδο. Η αρχική κατάρτιση των εκπαιδευτικών και η συνεχής επαγγελματική εξέλιξη των εκπαιδευτικών και των διευθυντών σχολείων τούς βοηθάει να αντιμετωπίζουν τη διαφορετικότητα στη σχολική αίθουσα, να στηρίζουν τους μαθητές από κοινωνικοοικονομικώς μειονεκτικά περιβάλλοντα και να επιλύουν δύσκολες καταστάσεις διδασκαλίας.

                              5)

                              Οι εξωσχολικές δραστηριότητες, καθώς και οι καλλιτεχνικές, πολιτιστικές και αθλητικές δραστηριότητες, οι οποίες μπορούν να αυξήσουν την αυτοεκτίμηση των μαθητών που αντιμετωπίζουν κίνδυνο πρόωρης εγκατάλειψης του σχολείου και να ενισχύσουν την αντοχή τους έναντι των μαθησιακών δυσκολιών που αντιμετωπίζουν.

                        Οι πολιτικές παρέμβασης σε ατομικό επίπεδο στοχεύουν στην παροχή ενός συνόλου μηχανισμών υποστήριξης των μαθητών που κινδυνεύουν να εγκαταλείψουν το σχολείο, με δυνατότητα προσαρμογής στις ανάγκες του κάθε μαθητή. Οι πολιτικές αυτές επικεντρώνονται τόσο στην προσωπική ανάπτυξη, ώστε να ενισχύεται η αντοχή των μαθητών που κινδυνεύουν να εγκαταλείψουν το σχολείο, όσο και στην αντιμετώπιση συγκεκριμένων δυσκολιών που μπορεί να είναι κοινωνικής, γνωστικής ή συναισθηματικής φύσης.

                              1)

                              Η καθοδήγηση βοηθάει τον κάθε μαθητή να αντεπεξέρχεται σε συγκεκριμένες ακαδημαϊκές, κοινωνικές ή προσωπικές δυσκολίες. Οι μαθητές λαμβάνουν στοχευμένη στήριξη είτε σε ατομικό επίπεδο (ατομική καθοδήγηση) είτε σε μικρές ομάδες (συλλογική διδασκαλία), η οποία παρέχεται συχνά από εκπαιδευτικούς, φορείς της τοπικής κοινωνίας ή συνομηλίκους τους.

                              2)

                              Η προσαρμογή της διδασκαλίας στις ανάγκες των μαθητών, η ενίσχυση των εξατομικευμένων προσεγγίσεων μάθησης και η παροχή στήριξης σε μαθητές που κινδυνεύουν να εγκαταλείψουν το σχολείο τούς βοηθούν να προσαρμόζονται στις απαιτήσεις της επίσημης εκπαίδευσης και να υπερπηδούν τα εμπόδια που δημιουργεί το σύστημα εκπαίδευσης και κατάρτισης και μπορούν ως εκ τούτου να συμβάλουν ώστε να περιοριστεί η παραμονή στην ίδια τάξη.

                              3)

                              Η ενίσχυση της καθοδήγησης και της συμβουλευτικής υποστηρίζει τις επιλογές σταδιοδρομίας των μαθητών και τη μετακίνηση εντός του εκπαιδευτικού συστήματος ή τη μετάβαση από την εκπαίδευση στην απασχόληση. Περιορίζει τη λήψη ακατάλληλων αποφάσεων που βασίζονται σε ψευδείς προσδοκίες ή ανεπαρκείς πληροφορίες. Βοηθάει τους νέους να κάνουν επιλογές που ανταποκρίνονται στις φιλοδοξίες τους, τα προσωπικά τους ενδιαφέροντα και τα ταλέντα τους.

                              4)

                              Μέριμνα ώστε να αποκτούν πρόσβαση σε κατάλληλη οικονομική υποστήριξη οι νέοι που βρίσκονται σε οικονομική κατάσταση δυνάμενη να τους ωθήσει να εγκαταλείψουν το σχολείο. Εφόσον κρίνεται σκόπιμο, αυτού του είδους η υποστήριξη μπορεί να χορηγείται υπό προϋποθέσεις ή να συνδέεται με κοινωνικά επιδόματα.

                  2.3.

                  ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗΣ έχουν στόχο να βοηθούν όσους εγκατέλειψαν πρόωρα το σχολείο να επανενταχθούν στην εκπαίδευση, προσφέροντάς τους δυνατότητες να επιστρέψουν στην εκπαίδευση και την κατάρτιση και να αποκτήσουν τα τυπικά προσόντα που δεν μπόρεσαν να αποκτήσουν. Στις πολιτικές αντιστάθμισης θα μπορούσαν να περιλαμβάνονται οι εξής:

                              1)

                              Τα επιτυχή εκπαιδευτικά προγράμματα δεύτερης ευκαιρίας, τα οποία παρέχουν μαθησιακά περιβάλλοντα που ανταποκρίνονται στις ιδιαίτερες ανάγκες όσων έχουν εγκαταλείψει πρόωρα το σχολείο, αναγνωρίζουν την μάθηση που έλαβαν στο παρελθόν και υποστηρίζουν την ευημερία τους. Τα προγράμματα αυτά διαφέρουν από εκείνα των σχολείων τόσο στις οργανωτικές όσο και στις παιδαγωγικές προσεγγίσεις και χαρακτηρίζονται συχνά από μικρές μαθησιακές ομάδες, εξατομικευμένη, κατάλληλη προς την ηλικία και καινοτόμο μάθηση και ευέλικτες εκπαιδευτικές κατευθύνσεις. Τα προγράμματα αυτά θα πρέπει, όσον το δυνατόν περισσότερο, να είναι ευκόλως προσβάσιμα και δωρεάν.

                              2)

                              Διάφορες οδοί για την επιστροφή στο κεντρικό σύστημα εκπαίδευσης και κατάρτισης, οι οποίες είναι σημαντικό να προσφέρονται. Στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ της προηγούμενης σχολικής αποτυχίας και της επανένταξης στο κεντρικό σύστημα εκπαίδευσης μπορούν να συμβάλουν μαθήματα για τη διευκόλυνση της μετάβασης με ισχυρή έμφαση στην καθοδήγηση.

                              3)

                              Η αναγνώριση και η επικύρωση της προηγούμενης μάθησης, συμπεριλαμβανομένων των ικανοτήτων που αποκτήθηκαν στο πλαίσιο μη τυπικής ή ανεπίσημης μάθησης, οι οποίες βελτιώνουν την εμπιστοσύνη και την αυτοεκτίμηση των νέων και διευκολύνουν την επανένταξη τους στην εκπαίδευση. Μπορούν να τους παροτρύνουν να συνεχίσουν την εκπαίδευση και την κατάρτισή τους και τους βοηθούν να εντοπίσουν τα ταλέντα τους και να κάνουν καλύτερες επιλογές σταδιοδρομίας.

                              4)

                              Η στοχευμένη ατομική υποστήριξη, η οποία περιλαμβάνει την κοινωνική, οικονομική, εκπαιδευτική και ψυχολογική υποστήριξη των νέων που αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Είναι ιδιαίτερα σημαντική για τους νέους που βρίσκονται σε κατάσταση σοβαρής κοινωνικής ή συναισθηματικής δυσχέρειας που δεν τους επιτρέπει να συνεχίσουν την εκπαίδευση ή την κατάρτισή τους.


Avis juridique important

|

31991H0288

91/288/ΕΟΚ: Σύσταση του Συμβουλίου της 3ης Ιουνίου 1991 για τη συντονισμένη εγκατάσταση ψηφιακών ευρωπαϊκών ασύρματων τηλεπικοινωνιών (DECT) στην Κοινότητα

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. L 144 της 08/06/1991 σ. 0047 - 0050

ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ  της 3ης Ιουνίου 1991  για τη συντονισμένη εγκατάσταση ψηφιακών ευρωπαϊκών ασύρματων τηλεπικοινωνιών (DECT ) στην Κοινότητα  ( 91/288/ΕΟΚ ) ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,  Έχοντας υπόψη :  τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 235,  την πρόταση της Επιτροπής ( 1 ),  τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ( 2 ),  τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (3 ),  Εκτιμώντας :  ότι στη σύσταση 84/549/ΕΟΚ ( 4 ) προτείνεται η εισαγωγή υπηρεσιών βάσει μιας κοινής εναρμονισμένης προσέγγισης στον τομέα των τηλεπικοινωνιών -  ότι το Συμβούλιο, με το ψήφισμά του της 30ής Ιουνίου 1988 σχετικά με την ανάπτυξη της κοινής αγοράς των υπηρεσιών και του εξοπλισμού στον τομέα των τηλεπικοινωνιών, έως το 1992 ( 5 ), ζητά την προώθηση των πανευρωπαϊκών υπηρεσιών ανάλογα με τις απαιτήσεις  της αγοράς -  ότι οι δυνατότητες που προσφέρονται από τα σύγχρονα τηλεπικοινωνιακά δίκτυα πρέπει να χρησιμοποιούνται πλήρως για την οικονομική ανάπτυξη της Κοινότητας -  ότι οι πρόσφατες εξελίξεις, όπως οι τελευταίες συμφωνίες για τις δημόσιες υπηρεσίες τηλεσταθμών έχουν καταδείξει τις δυνατότητες των ασύρματων τηλεπικοινωνιών στην Κοινότητα - ότι το ευρωπαϊκό ινστιτούτο τηλεπικοινωνιακών προτύπων (ETSI ) καταρτίζει, προς  το παρόν, για τις ευρωπαϊκές ψηφιακές ασύρματες τηλεπικοινωνίες ( DECT ), το ευρωπαϊκό πρότυπο τηλεπικοινωνιών ( ETS ), το οποίο θα βελτιώσει σημαντικά τις δυνατότητες των συστημάτων ασύρματων τηλεπικοινωνιών -  ότι η κατάρτιση του ETS πρέπει να λαμβάνει υπόψη της την ασφάλεια των χρήστων να διασφαλίζει μια πανευρωπαϊκή διαλειτουργικότητα και να επιτρέπει στους χρήστες που διαθέτουν σ' ένα κράτος μέλος υπηρεσία που βασίζεται στην τεχνολογία DECT, να έχουν  πρόσβαση, όταν χρειάζεται, στην υπηρεσία αυτή σε οιοδήποτε άλλο κράτος μέλος -  ότι η ευρωπαϊκή εφαρμογή των DECT θα παράσχει μια σημαντική ευκαιρία καθιέρωσης πραγματικά ευρωπαϊκών διευκολύνσεων ψηφιακής ασύρματης τηλεφωνίας -  ότι μια συντονισμένη πολιτική για την εισαγωγή κοινών προδιαγραφών ασύρματης τηλεφωνίας θα καταστήσει δυνατή την υλοποίηση μιας ευρωπαϊκής αγοράς φορητών συσκευών οι οποίες λόγω του μεγέθους, των χαρακτηριστικών των υπηρεσιών και του κόστους τους, θα  μπορέσουν να δημιουργήσουν τις αναγκαίες αναπτυξιακές συνθήκες για την επίτευξη πρωτοπορίας στις παγκόσμιες αγορές -  ότι ένα τέτοιο μελλοντικό σύστημα, το οποίο θα προσφέρει συγχρόνως υπηρεσίες μετάδωσης φωνής και δεδομένων, πρέπει να βασίζεται σε ψηφιακές τεχνικές ούτως ώστε να διευκολύνει τη συμβατότητα με το γενικό ψηφιακό περιβάλλον και το ψηφιακό δίκτυο  ενοποιημένων υπηρεσιών ( ISDN ) στην Κοινότητα, σύμφωνα με τη σύσταση 86/659/ΕΟΚ ( 6 )-  ότι η μελλοντική οδηγία του Συμβουλίου για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τον τηλεπικοινωνιακό τερματικό εξοπλισμό, καθώς και την αμοιβαία αναγνώριση της συμμόρφωσης του εξοπλισμού αυτού, θα επιτρέψει την ταχεία καθιέρωση  κοινών προδιαγραφών συμβατότητας για τις DECT -  ότι θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η οδηγία 83/189/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Μαρτίου 1983 για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών ( 7 ), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 90/230/ΕΟΚ ( 8 )-  ότι θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η απόφαση 87/95/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 22ας Δεκεμβρίου 1986 για την τυποποίηση στον τομέα της τεχνολογίας των πληροφοριών και των τηλεπικοινωνιών ( 9 )-  ότι εφαρμόζεται, εν προκειμένω, η οδηγία 89/336/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3ης Μαΐου 1989 για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα ( 10 )- ότι θα πρέπει ειδικότερα να δοθεί προσοχή ώστε να αποφευχθούν οι  επιζήμιες ηλεκτρομαγνητικές παρεμβολές -  ότι θα πρέπει να επιτραπεί απρόσκοπτη πρόσβαση στις ασύρματες επικοινωνίες και να διασφαλισθεί η ελεύθερη κυκλοφορία των συσκευών DECT σε ολόκληρη την Κοινότητα -  ότι θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν πλήρως οι δυνατότητες των κοινοτικών χρηματοδοτικών η μέσων για να παραχθεί η ανάπτυξη της κοινοτικής τηλεπικοινωνιακής υποδομής στην Κοινότητα -  ότι θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η σύσταση 87/371/ΕΟΚ ( 11 ), η οποία τονίζει ότι πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην επείγουσα ανάγκη ορισμένων χρήστων για πανευρωπαϊκές επίγειες επικοινωνίες - ότι η Επιτροπή πιθανόν να υποβάλει στο μέλλον άλλες προτάσεις  στον τομέα των κινητών επικοινωνιών -  ότι η εφαρμογή της πολιτικής αυτής θα οδηγήσει σε στενότερη συνεργασία, στην Ευρώπη, μεταξύ των δημοσίων διοικήσεων τηλεπικοινωνιών, των ανεγνωρισμένων δημοσίων ή ιδιωτικών φορέων καθώς και των λοιπών αναγνωρισμένων φορέων που προσφέρουν δημόσιες  υπηρεσίες κινητών τηλεπικοινωνιών, οι οποίοι στο εξής αποκαλούνται "οργανισμοί τηλεπικοινωνιών "-  ότι οι οργανισμοί τηλεπικοινωνιών, η CEPT και οι κατασκευαστές τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού των κρατών μελών έχουν δώσει ευνοϊκές γνώμες για τη σύσταση αυτή -  ότι τα μέτρα αυτά θα επιτρέψουν την πλήρη υλοποίηση στην Κοινότητα των οικονομικών ωφελημάτων και των ταχέως αναπτυσσόμενων δυνατοτήτων της αγοράς ασύρματων τηλεφώνων -  ότι η συνθήκη δεν προβλέπει για την έκδοση της παρούσας σύστασης άλλες εξουσίες εκτός από εκείνες που προβλέπονται στο άρθρο 235,  ΣΥΝΙΣΤΑ : 1 . στα κράτη μέλη και, ενδεχομένως, στους οργανισμούς τηλεπικοινωνιών να δημιουργήσουν τις αναγκαίες προϋποθέσεις για τη συντονισμένη εγκατάσταση ευρωπαϊκών ψηφιακών ασύρματων τηλεπικοινωνιών στην Κοινότητα σύμφωνα με τις τεχνικές προδιαγραφές  του παραρτήματος . Για τους σκοπούς της παρούσας σύστασης, ως ευρωπαϊκές ψηφιακές ασύρματες τηλεπικοινωνίες νοείται κάθε τεχνολογία η οποία είναι σύμφωνη προς το ευρωπαϊκό πρότυπο τηλεπικοινωνιών για ψηφιακές ασύρματες τηλεπικοινωνίες, γνωστές ως DECT -  2 . στους οργανισμούς τηλεπικοινωνιών να συνεχίσουν τη συνεργασία στα πλαίσια της CEPT ή/και του ETSI, για την κατάρτιση των προδιαγραφών και την εισαγωγή και την εκμετάλλευση της τεχνολογίας DECT -  3 . στην Επιτροπή να αναλάβει τις κατάλληλες πρωτοβουλίες, στα πλαίσια της εφαρμογής των ισχυουσών οδηγιών, για να ενθαρρύνει την κατάρτιση των προδιαγραφών και την εισαγωγή και εκμετάλλευση της τεχνολογίας DECT -  4 . στην Επιτροπή να εκπονήσει μια μακροπρόθεσμη στρατηγική, συνεργαζόμενη και λαμβάνοντας τη γνώμη των ενδιαφερομένων μερών, για την εξέλιξη των συστημάτων πανευρωπαϊκών ψηφιακών κυψελωτών συστημάτων και συστημάτων τηλεειδοποίησης, τα οποία πρόκειται να  εισαχθούν συντόμως, και των ψηφιακών ασύρματων τηλεπικοινωνιών, λαμβάνοντας υπόψη τη γενική εξέλιξη προς ένα μελλοντικό καθολικό σύστημα προσωπικών τηλεπικοινωνιών, τις πρόσφατες εργασίες και το πρόγραμμα εργασιών του ETSI -  5 . στα κοινοτικά χρηματοδοτικά μέσα να λάβουν υπόψη τους την παρούσα σύσταση κατά τις παρεμβάσεις τους, ιδίως όσον αφορά τις επενδύσεις κεφαλαίου που απαιτούνται για την εφαρμογή της υποδομής του συστήματος DECT -  6 . να ενθαρρυνθούν οι προσπάθειες ανάπτυξης των κατάλληλων υποδομών ώστε να καταστεί δυνατή η χρήση εξοπλισμού στην τεχνολογία DECT και σε δημόσιο περιβάλλον και να επιδιωχθεί συντονισμένη εισαγωγή της τεχνολογίας DECT στο εν λόγω περιβάλλον,  διατηρώντας ιδίως τα χαρακτηριστικά που απαιτούνται για την επίτευξη πανευρωπαϊκής διαλειτουργικότητας -  7 . στα κράτη μέλη να ενημερώνουν την Επιτροπή, στο τέλος κάθε έτους και αρχής γινομένης από το τέλος του 1992, για τα μέτρα που λαμβάνουν και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν κατά την εφαρμογή της παρούσας σύστασης - να προβλεφθεί διαβούλευση με τους  οργανισμούς τηλεπικοινωνιών, τους χρήστες, τους καταναλωτές, τους κατασκευαστές, τους παρέχοντες υπηρεσίες, τις οργανώσεις των εργοδοτών και τα συνδικάτα - η πρόοδος των εργασιών να εξετάζεται από την Επιτροπή και την ομάδα ανωτέρων υπαλλήλων  τηλεπικοινωνιών ( SOG-T ), που συνέστησε το Συμβούλιο στις 4 Νοεμβρίου 1983, και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να ενημερώνεται τακτικά, τουλάχιστον δε σε ετήσια βάση . Λουξεμβούργο, 3 Ιουνίου 1991 . Για το Συμβούλιο  Ο Πρόεδρος  A . BODRY  ( 1 ) ΕΕ αριθ . C 24 της 1 . 2 . 1990, σ. 20 και ΕΕ αριθ . C 9 της 15 . 1 . 1991, σ . 3 . ( 2 ) ΕΕ αριθ . C 19 της 28 . 1 . 1991, σ . 96 . ( 3 ) ΕΕ αριθ . C 332 της 31 . 12 . 1990, σ . 172 . ( 4 ) ΕΕ αριθ . L 298 της 16 . 11 . 1984, σ . 49 . ( 5 ) ΕΕ αριθ . C 257 της 4 . 10 .  1988, σ . 1 . ( 6 ) ΕΕ αριθ . L 382 της 31 . 12 . 1986, σ . 36 . ( 7 ) ΕΕ αριθ . L 109 της 26 . 4 . 1983, σ . 8 . ( 8 ) ΕΕ αριθ . L 128 της 18 . 5 . 1990, σ . 15 . ( 9 ) ΕΕ αριθ . L 36 της 7 . 2 . 1987, σ . 31 . ( 10 ) ΕΕ αριθ . L 139 της 23 . 5 . 1989, σ . 19 . ( 11 ) ΕΕ αριθ . L 196 της 17 .  7 . 1987, σ . 81 .    ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ  ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΕΝΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΨΗΦΙΑΚΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΑΣΥΡΜΑΤΩΝ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ( DECT ) ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ  Περιεχόμενα  1 . Γενικές απαιτήσεις  2 . Επιλογή του συστήματος μετάδοσης  3 . Αρχιτεκτονική του δικτύου  4 . Προδιαγραφές και εφαρμογή του συστήματος  5 . Χαρακτηριστικά του συστήματος  6 . Τιμολόγηση  7 . Χρονοδιάγραμμα  1 . Γενικές απαιτήσεις  Το μελλοντικό σύστημα DECT πρέπει να αναπτυχθεί σύμφωνα με το ευρωπαϊκό πρότυπο τηλεπικοινωνιών ( ETS ) το οποίο αναπτύσσεται από το ETSI και πρέπει να ανταποκρίνεται στις ακόλουθες γενικές απαιτήσεις :  - πρέπει να είναι δυνατό να λειτουργεί στη ζώνη συχνοτήτων 1880-1990 MHz που θα διατεθεί στην Κοινότητα για τις DECT, σύμφωνα με την οδηγία 91/287/ΕΟΚ,  - πρέπει να παρέχει ένα μέσο, χάρη στην ασύρματη τεχνολογία, για να ικανοποιούνται οι απαιτήσεις των χρήστων για τις εξής εφαρμογές :  - οικιακή εφαρμογή που θα διασυνδέεται με το ISDN/PSTN,  - εφαρμογή ασύρματων τηλεπικοινωνιών για τις επιχειρήσεις η οποία θα συνδυάζει τα χαρακτηριστικά ΡΑΒΧ με την κινητικότητα των ασύρματων τηλεπικοινωνιών για εφαρμογές μετάδοσης φωνής και όχι φωνής,  - εφαρμογή η οποία προσφέρει πρόσβαση σε δημόσιο δίκτυο σε μια φορητή συσκευή μέσω ενός δημόσιου ή ιδιωτικού σταθμού βάσης,  - μία εφαρμογή η οποία προσφέρει ένα ραδιοκυματικό μέσο για την επέκταση των δημόσιων και ιδιωτικών δικτύων στις εγκαταστάσεις του πελάτη,  - πρέπει να επιτρέπει την ταυτόχρονη λειτουργία δύο ή περισσοτέρων ανεξάρτητων συστημάτων στην ίδια γεωγραφική περιοχή .  2 . Επιλογή του συστήματος μετάδοσης  Οι λεπτομερείς προδιαγραφές των χαρακτηριστικών μετάδοσης των DECT θα πρέπει να καταρτιστούν μέχρι τον Οκτώβριο του 1991 και να λαμβάνουν υπόψη τις σχετικές διεθνείς κατευθυντήριες γραμμές για τον περιορισμό της έκθεσης σε ηλεκτρομαγνητικά πεδία καθώς  και την οδηγία 89/336/ΕΟΚ . Η τεχνολογία πρέπει να επιτρέπει την ταυτόχρονη λειτουργία συστημάτων DECT που βρίσκονται στον ίδιο γεωγραφικό χώρο .  3 . Αρχιτεκτονική του δικτύου  Το πρότυπο για τη δομή του δικτύου καθώς και ο ορισμός και η κατανομή των λειτουργιών μεταξύ των διαφόρων στοιχείων του συστήματος θα πρέπει να καθοριστούν πλήρως για όλα τα εφαρμοστέα στρώματα OSI πριν από τον Οκτώβριο του 1991 .  4 . Προδιαγραφές και εφαρμογή του συστήματος  Η εφαρμογή του συστήματος πρέπει να επιτρέπει, όταν χρειαστεί, πλήρη περιαγωγή μεταξύ συστημάτων . Περιαγωγή στο πλαίσιο της παρούσας σύστασης είναι η ικανότητα χρησιμοποίησης συσκευών βασιζόμενων στην τεχνολογία DECT με σκοπό την πρόσβαση στο δημόσιο  δίκτυο κάθε κράτους μέλους .  5 . Χαρακτηριστικά του συστήματος  Το σύστημα πρέπει να προβλέπει τις εξής ελάχιστες γενικές ικανότητες και διευκολύνσεις :  - τήρηση των γενικών απαιτήσεων του σημείου 1,  - υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης,  - ασφάλεια επιλογής και κλήσης,  - συμβατότητα μεταξύ οικιακών εφαρμογών, εφαρμογών επιχειρήσεων και δημόσιων εφαρμογών .  Η παροχή πρόσθετης υπηρεσίας ή διευκόλυνσης πέραν της γενικής ικανότητας ενός συστήματος δεν πρέπει να έχει επίπτωση στην παροχή των ελαχίστων υπηρεσιών άλλων συστημάτων .  6 . Τιμολόγηση  Θέματα όπως η τιμολόγηση κοινοτικών υπηρεσιών και οι λογαριασμοί μεταξύ φορέων πρέπει να ορισθούν κατόπιν σε εύθετο χρόνο, εάν χρειασθεί .  7 . Χρονοδιάγραμμα  Οι αναγκαίες εγκαταστάσεις για τις εφαρμογές που βασίζονται στην τεχνολογία DECT πρέπει να είναι βαθμηδόν διαθέσιμες από τα τέλη του 1992 .


title: Σύσταση της Επιτροπής, της 27ης Οκτωβρίου 2011 , σχετικά με την ερευνητική πρωτοβουλία κοινού προγραμματισμού Η μικροβιακή πρόκληση — Μια αναδυόμενη απειλή για την υγεία του ανθρώπου

text:
               28.10.2011

               EL

               Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

               C 315/1

         ΣΫΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ
   της 27ης Οκτωβρίου 2011
   σχετικά με την ερευνητική πρωτοβουλία κοινού προγραμματισμού «Η μικροβιακή πρόκληση — Μια αναδυόμενη απειλή για την υγεία του ανθρώπου»
   2011/C 315/01
   Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,
   Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως τα άρθρα 181 και 292,
   Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)

               Η μικροβιακή πρόκληση αποτελεί, λόγω της αυξημένης αντοχής στα αντιμικροβιακά φάρμακα, μία από τις σοβαρότερες αναδυόμενες απειλές για την υγεία του ανθρώπου στον 21ο αιώνα (1). Στην Ένωση πεθαίνουν κάθε έτος πάνω από 25 000 ασθενείς από λοιμώξεις που οφείλονται σε βακτήρια τα οποία είναι ανθεκτικά σε πολλά αντιβιοτικά, τα ονομαζόμενα πολυανθεκτικά βακτήρια (2). Τα ποσοστά αντοχής σε ένα αντιβιοτικό υπερβαίνουν το 40-50 % σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες (3) και η αντοχή σε πολλά αντιβιοτικά αποτελεί κοινό και οξυνόμενο πρόβλημα.

               (2)

               Οι λοιμώξεις που προκαλούνται από ανθεκτικά βακτήρια δημιουργούν πρόσθετο κόστος για το σύστημα υγείας και έμμεσο κόστος, όπως αναρρωτικές άδειες και απώλειες παραγωγής που οφείλονται σε πρόωρο θάνατο. Το άμεσο κόστος για την κοινωνία υπό μορφή πρόσθετου κόστους υγειονομικής περίθαλψης και απωλειών παραγωγικότητας ανέρχεται συνολικά στην Ευρώπη σε 1,5 δισ. EUR ετησίως (4)· και το έμμεσο κόστος για τις ευρωπαϊκές χώρες είναι πιθανότατα πολύ υψηλότερο (5).

               (3)

               Το πρόβλημα της αντοχής στα φάρμακα είναι μια φυσική και αναπόφευκτη συνέπεια της αντιμετώπισης των λοιμώξεων με αντιμικροβιακά φάρμακα. Ωστόσο, επιδεινώνεται από την αδιάκριτη χρήση των αντιμικροβιακών ουσιών και τη διάδοση των ανθεκτικών στα αντιβιοτικά βακτηρίων στο περιβάλλον. Η δυναμική των ανθρώπινων πληθυσμών, συμπεριλαμβανομένων των ταξιδιών και της παγκόσμιας διανομής των τροφίμων, συμβάλλουν σημαντικά στην ταχεία εξάπλωση των ανθεκτικών μολυσματικών μικροοργανισμών (6). Επιπλέον, η κατάχρηση αντιβιοτικών στην κτηνοτροφία αυξάνει τον κίνδυνο μετάδοσης ανθεκτικών μικροοργανισμών στον άνθρωπο μέσω της κατανάλωσης τροφίμων (7). Παράλληλα, η ανάπτυξη νέων αντιμικροβιακών παραγόντων μειώνεται δραματικά.

               (4)

               Μια συνολική λύση του προβλήματος απαιτεί τη λήψη μέτρων από πολλούς τομείς της κοινωνίας: φορείς χάραξης πολιτικής, συστήματα υγείας, εκπαίδευση, βιομηχανία, περιβαλλοντικές υπηρεσίες, γεωργία, κτηνιατρική, έρευνα και άλλοι τομείς.

               (5)

               Η διασυνοριακή συνεργασία είναι απαραίτητη, δεδομένου ότι η αυξανόμενη αντοχή των μικροοργανισμών στα αντιβιοτικά δεν περιορίζεται σε μεμονωμένες χώρες, αλλά αποτελεί πραγματική απειλή για τη δημόσια υγεία σε παγκόσμια κλίμακα. Ο επιμερισμός των βαρών προκειμένου να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά οι προκλήσεις του μέλλοντος θα αποβεί προς όφελος όλων των εμπλεκόμενων χωρών και θα καταστήσει δυνατή την καλύτερη διαχείριση και θεραπευτική αγωγή των λοιμώξεων στο μέλλον.

               (6)

               Παρότι σε ολόκληρη την Ευρώπη διεξάγεται έρευνα εξαιρετικής ποιότητας, το σημερινό ευρωπαϊκό τοπίο έρευνας για τη μικροβιακή αντοχή φαίνεται να είναι μάλλον πολύπλοκο και κατακερματισμένο. Πολλά ερευνητικά δίκτυα και οργανώσεις σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο εκπονούν τα ερευνητικά προγράμματα για τη μικροβιακή αντοχή μεμονωμένα, γεγονός που οδηγεί σε επικαλύψεις ή ανταγωνιστικές ερευνητικές δραστηριότητες που συχνά δεν διαθέτουν την κρίσιμη μάζα.

               (7)

               Το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής, της 18ης Νοεμβρίου 2009, για τη μικροβιακή αντοχή (8) συνοψίζει τις πρωτοβουλίες στον τομέα αυτό στο επίπεδο της Ένωσης. Πολλές δράσεις προτάθηκαν και υλοποιήθηκαν, συμπεριλαμβανομένης της βελτίωσης της παρακολούθησης της μικροβιακής αντοχής και της χρήσης αντιμικροβιακών παραγόντων, καθώς και μέτρων διαχείρισης του κινδύνου.

               (8)

               Κατά τη συνεδρίασή του, της 1ης Δεκεμβρίου 2009 (9), το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης κάλεσε τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να «στηρίξουν την κοινή εκμετάλλευση των ερευνητικών υποδομών, την πρόσληψη ερευνητών, την προώθηση και υποστήριξη της παγκόσμιας ερευνητικής συνεργασίας, την αύξηση της διάδοσης των αποτελεσμάτων της έρευνας και των γνώσεων μέσω δομών ανταλλαγής πληροφοριών και την εξέταση τόσο των υφιστάμενων όσο και νέων χρηματοδοτικών μέσων» σχετικά με καινοτόμα κίνητρα για αποτελεσματικά αντιβιοτικά.

               (9)

               Στη συνεδρίασή του, της 26ης Μαΐου 2010 (10), το Συμβούλιο Ανταγωνιστικότητας προσδιόρισε και αιτιολόγησε σειρά δυνητικών Πρωτοβουλιών Κοινού Προγραμματισμού (ΠΚΠ/JPI), στην οποία συμπεριλαμβανόταν η πρωτοβουλία «Η μικροβιακή πρόκληση - Μια αναδυόμενη απειλή για την υγεία του ανθρώπου», μεταξύ των τομέων όπου ο κοινός ερευνητικός προγραμματισμός αναμένεται να προσδώσει μεγάλη προστιθέμενη αξία στις αποσπασματικές προσπάθειες που καταβάλλονται επί του παρόντος από τα κράτη μέλη. Ως εκ τούτου, ενέκρινε συμπεράσματα στα οποία αναγνωρίζει την ανάγκη δρομολόγησης μιας ΠΚΠ επί του θέματος και καλεί την Επιτροπή να συνεισφέρει στην ανάληψη της εν λόγω ΠΚΠ.

               (10)

               Τα κράτη μέλη επιβεβαίωσαν τη συμμετοχή τους στην εν λόγω ΠΚΠ αποστέλλοντας επίσημες επιστολές δέσμευσης.

               (11)

               Ο κοινός προγραμματισμός όσον αφορά την έρευνα στον τομέα της μικροβιακής αντοχής, όπως προτείνεται στην πρωτοβουλία «Η μικροβιακή πρόκληση - Μια αναδυόμενη απειλή για την υγεία του ανθρώπου», θα συμβάλει στην αντιμετώπιση του κατακερματισμού των ερευνητικών προσπαθειών των κρατών μελών και θα επιταχύνει την κινητοποίηση δεξιοτήτων, γνώσεων και πόρων, με στόχο την προώθηση και ενίσχυση της ηγετικής θέσης της Ευρώπης και της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής έρευνας στον τομέα αυτό. Επιπλέον, με την αντιμετώπιση μιας σημαντικής κοινωνικής πρόκλησης, συμπληρώνει τη στρατηγική Ευρώπη 2020 (11) και την Ένωση καινοτομίας (12).

               (12)

               Προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι που καθορίζονται στην παρούσα σύσταση, τα κράτη μέλη καλούνται να διασφαλίσουν τη συνεργασία και τη συνέργεια με σημαντικές συναφείς πρωτοβουλίες, όπως η Πρωτοβουλία για τα Καινοτόμα Φάρμακα, η έρευνα, ανάπτυξη και καινοτομία που στηρίζονται από το πρόγραμμα-πλαίσιο, μεταξύ άλλων και στους τομείς της υγείας, των τροφίμων, της γεωργίας και του περιβάλλοντος, με τη βοήθεια της τεχνολογίας πληροφοριών, όπου απαιτείται, καθώς και άλλες πρωτοβουλίες, όπως οι σχετικές δράσεις του δικτύου ERA-NET.

               (13)

               Προκειμένου να είναι η Επιτροπή σε θέση να υποβάλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, τα κράτη μέλη πρέπει να υποβάλλουν τακτικά στην Επιτροπή εκθέσεις σχετικά με την πρόοδο της εν λόγω ΠΚΠ,

         ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΣΥΣΤΑΣΗ:

               1.

               Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να αναπτύξουν ένα κοινό όραμα, που να βασίζεται σε διεπιστημονική προσέγγιση, σχετικά με τον τρόπο βελτίωσης της συνεργασίας και του συντονισμού στον τομέα της έρευνας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, την αντιμετώπιση των προκλήσεων της μικροβιακής αντοχής και την αξιοποίηση των ευκαιριών που παρέχει, προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα των κοινών προσπαθειών των κρατών μελών.

               2.

               Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να αναπτύξουν ένα κοινό στρατηγικό θεματολόγιο ερευνών (SRA) όπου θα καθορίζονται οι ερευνητικές ανάγκες και οι ερευνητικοί στόχοι στον τομέα της μικροβιακής αντοχής, σε μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη βάση. Το SRA θα πρέπει να εξελιχθεί σε σχέδιο υλοποίησης, στο οποίο θα καθορίζονται προτεραιότητες και χρονοδιαγράμματα και θα εξειδικεύονται οι δράσεις, τα μέσα και οι πόροι που απαιτούνται για την υλοποίησή του.

               3.

               Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να ενσωματώσουν τις ακόλουθες δράσεις στο SRA και στο σχέδιο υλοποίησής του:

                           α)

                           προσδιορισμός και ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τα συναφή εθνικά προγράμματα και τις συναφείς ερευνητικές δραστηριότητες·

                           β)

                           ενίσχυση των κοινών δυνατοτήτων πρόβλεψης και αξιολόγησης των τεχνολογιών·

                           γ)

                           ανταλλαγή πληροφοριών, πόρων, βέλτιστων πρακτικών, μεθοδολογιών και κατευθυντήριων γραμμών·

                           δ)

                           προσδιορισμός πεδίων ή δραστηριοτήτων έρευνας που θα ωφελούνταν από τον συντονισμό ή από κοινές προσκλήσεις υποβολής προτάσεων ή από τη συνένωση πόρων·

                           ε)

                           καθορισμός των λεπτομερών διαδικασιών της από κοινού διεξαγωγής έρευνας στα πεδία που αναφέρονται στο στοιχείο δ)·

                           στ)

                           συνεκτίμηση των αναγκών θεραπευτικής αγωγής ασθενών και των αναγκών των συστημάτων υγείας κατά τον καθορισμό των στόχων των ερευνητικών προγραμμάτων σχετικά με τη μικροβιακή αντοχή·

                           ζ)

                           κατά περίπτωση, από κοινού χρήση των υφιστάμενων ερευνητικών υποδομών ή ανάπτυξη νέων τεχνικών μέσων, όπως συντονισμένες βάσεις δεδομένων ή ανάπτυξη μοντέλων για τη μελέτη των διεργασιών μικροβιακής αντοχής·

                           η)

                           ενθάρρυνση της καλύτερης συνεργασίας μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, καθώς και της ανοικτής καινοτομίας μεταξύ των διαφόρων ερευνητικών δραστηριοτήτων και των επιχειρηματικών τομέων που σχετίζονται με τη μικροβιακή αντοχή·

                           θ)

                           εξαγωγή και διάδοση των γνώσεων, των καινοτομιών και των διεπιστημονικών μεθοδολογικών προσεγγίσεων, καθώς και εντοπισμός και αντιμετώπιση των εμποδίων στο σύστημα έρευνας και καινοτομίας τα οποία παρεμποδίζουν την ταχύτερη είσοδο καινοτόμων λύσεων με κοινωνικό όφελος στην αγορά·

                           ι)

                           δημιουργία δικτύων μεταξύ κέντρων εξειδικευμένων στην έρευνα με αντικείμενο τη μικροβιακή αντοχή.

               4.

               Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να διατηρήσουν μια αποτελεσματική κοινή διαχειριστική δομή στον τομέα της έρευνας για τη μικροβιακή αντοχή, με αποστολή τη διαμόρφωση κατάλληλων όρων, κανόνων και διαδικασιών συνεργασίας και συντονισμού, καθώς και την παρακολούθηση της εφαρμογής του SRA. Η εν λόγω διαχειριστική δομή θα πρέπει να είναι λιτή, αποτελεσματική και ευέλικτη και να λαμβάνει υπόψη τις προαιρετικές κατευθυντήριες γραμμές για τους όρους-πλαίσιο κοινού προγραμματισμού στον τομέα της έρευνας, τις οποίες διαμόρφωσε η ομάδα υψηλού επιπέδου για τον κοινό προγραμματισμό.

               5.

               Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να υλοποιήσουν από κοινού τό κοινό SRA, μεταξύ άλλων μέσω των εθνικών ερευνητικών προγραμμάτων τους, σύμφωνα με τις προαιρετικές κατευθυντήριες γραμμές για τους όρους-πλαίσιο κοινού προγραμματισμού στον τομέα της έρευνας, τις οποίες διαμόρφωσε η ομάδα υψηλού επιπέδου για τον κοινό προγραμματισμό, ή μέσω άλλων εθνικών ερευνητικών δραστηριοτήτων.

               6.

               Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να αξιοποιήσουν την υπάρχουσα εμπειρογνωμοσύνη στο πλαίσιο της Επιτροπής και να λαμβάνουν υπόψη τις προαιρετικές κατευθυντήριες γραμμές για τους όρους-πλαίσιο κατά την κατάρτιση και υλοποίηση του SRA και με σκοπό τον συντονισμό των ΠΚΠ με άλλα προγράμματα και πρωτοβουλίες στον τομέα αυτό.

               7.

               Τα κράτη μέλη ενθαρρύνονται να υποβάλλουν τακτικά έκθεση στο Συμβούλιο και την Επιτροπή για την πρόοδο και τα αποτελέσματα αυτής της ΠΚΠ, συμπεριλαμβανομένων των διδαγμάτων σχετικά με την επίτευξη βέλτιστης απόδοσης.

      Βρυξέλλες, 27 Οκτωβρίου 2011.

            Για την Επιτροπή

         Máire GEOGHEGAN-QUINN

            Μέλος της Επιτροπής

      (1)  Priority Medicines for Europe and the World, Kaplan W, Laing R. Geneva: Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (2004).

      (2)  The bacterial challenge: time to react. Κοινή τεχνική έκθεση ECDC/EMA (Σεπτέμβριος 2009).

      (3)  Goldstein FW. Penicillin-resistant Streptococcus pneumoniae: selection by both beta lactam and non-beta lactam antibiotics. J Antimicrob Chemother 44:141-144 (1999).

      (4)  Βλέπε υποσημείωση 2.

      (5)  Έκθεση διάσκεψης: Innovative Incentives for Effective Antibacterials (2009).

      (6)  Έκθεση για την παγκόσμια υγεία 2007. A safer future: global public health security in the 21st century. ΠΟΥ (2007).

      (7)  Joint opinion on antimicrobial resistance (AMR) focused on zoonotic infections. EFSA Journal 7(11):1372 (2009).

      (8)  SANCO/6867/2009r6.

      (9)  Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με καινοτόμα κίνητρα για αποτελεσματικά αντιβιοτικά. Εγκρίθηκαν κατά την 2980ή σύνοδο του Συμβουλίου «Απασχόληση, Κοινωνική Πολιτική, Υγεία και Καταναλωτές» στις Βρυξέλλες, την 1η Δεκεμβρίου 2009.

      (10)  10246/10.

      (11)  COM(2010) 2020.

      (12)  COM(2010) 546.