               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 18.5.2016
            COM(2016) 339 final
            Σύσταση για
            ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων των Κάτω Χωρών για το 2016και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας των Κάτω Χωρών για το 2016

               Σύσταση για

               ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων των Κάτω Χωρών για το 2016

                  και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας των Κάτω Χωρών για το 2016

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών
                  1
               , και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 2,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών
                  2
               , και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 1,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
                  3
               ,

               Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
                  4
               ,

               Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Στις 26 Νοεμβρίου 2015, η Επιτροπή εξέδωσε την Ετήσια Επισκόπηση της Ανάπτυξης
                  5
               , με την οποία σηματοδοτήθηκε η έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2016 σχετικά με τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Οι προτεραιότητες της Ετήσιας Επισκόπησης της Ανάπτυξης εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 17-18 Μαρτίου 2016. Στις 26 Νοεμβρίου 2015, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή εξέδωσε την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης
                  6
               , στην οποία οι Κάτω Χώρες συγκαταλέγονται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί εμπεριστατωμένη επισκόπηση. Την ίδια ημέρα, η Επιτροπή εξέδωσε επίσης σύσταση για σύσταση του Συμβουλίου σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ
                  7
               . Η εν λόγω σύσταση εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 18-19 Φεβρουαρίου 2016 και εκδόθηκε από το Συμβούλιο στις 8 Μαρτίου 2016. Ως χώρα με νόμισμα το ευρώ και λαμβανομένης υπόψη της στενής διασύνδεσης των οικονομιών της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, οι Κάτω Χώρες θα πρέπει να διασφαλίσουν την πλήρη και έγκαιρη εφαρμογή της σύστασης.

               (2)Η έκθεση χώρας του 2016 για τις Κάτω Χώρες
                  8
                δημοσιεύθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2016. Αξιολογήθηκε η πρόοδος των Κάτω Χωρών όσον αφορά την υλοποίηση των ειδικών για τη χώρα συστάσεων που είχαν εκδοθεί από το Συμβούλιο στις 14 Ιουλίου 2015 και η πρόοδος των Κάτω Χωρών ως προς την επίτευξη των εθνικών στόχων τους στο πλαίσιο της στρατηγικής «Ευρώπη 2020». Περιελάμβανε επίσης τα αποτελέσματα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης δυνάμει του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011. Στις 8 Μαρτίου 2016, η Επιτροπή παρουσίασε τα αποτελέσματα της εμπεριστατωμένη επισκόπησης.
                  9
                Από την ανάλυσή της, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι Κάτω Χώρες παρουσιάζουν μακροοικονομικές ανισορροπίες. Ειδικότερα, είναι σημαντικό να αντιμετωπιστεί το μεγάλο και συνεχιζόμενο πλεόνασμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, το οποίο αντανακλά διαρθρωτικά χαρακτηριστικά της οικονομίας και της ακολουθηθείσας πολιτικής όσον αφορά τις μη χρηματοοικονομικές εταιρείες. Λόγω του μεγέθους του, το πλεόνασμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών των Κάτω Χωρών ενδέχεται να έχει κάποιον μικρό, αλλά μη αμελητέο, αρνητικό αντίκτυπο στις οικονομικές επιδόσεις της ζώνης του ευρώ. Είναι επίσης ζωτικής σημασίας το ζήτημα της αντιμετώπισης του πολύ μεγάλου ύψους του χρέους των νοικοκυριών.

               (3)Στις 28 Απριλίου 2016, οι Κάτω Χώρες υπέβαλαν το εθνικό τους πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων για το 2016 και το εθνικό πρόγραμμα σταθερότητας για το 2016. Προκειμένου να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους, τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν ταυτοχρόνως.

               (4)Σχετικές ειδικές για τη χώρα συστάσεις έχουν απευθυνθεί στο πλαίσιο του προγραμματισμού των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων για την περίοδο 2014-2020. Όπως προβλέπεται στο άρθρο 23 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, αν είναι αναγκαίο, για τη στήριξη της εφαρμογής σχετικών συστάσεων του Συμβουλίου, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από ένα κράτος μέλος να επανεξετάσει και να προτείνει τροποποιήσεις του οικείου συμφώνου εταιρικής σχέσης και των σχετικών προγραμμάτων. Η Επιτροπή έχει παράσχει περισσότερες λεπτομέρειες για τον τρόπο με τον οποίο προτίθεται να κάνει χρήση της εν λόγω διάταξης στο πλαίσιο κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με την εφαρμογή των μέτρων που συνδέουν την αποτελεσματικότητα των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων με τη χρηστή οικονομική διακυβέρνηση
                  10
               .

               (5)Οι Κάτω Χώρες υπάγονται επί του παρόντος στο προληπτικό σκέλος του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης και στον μεταβατικό κανόνα για το χρέος. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σταθερότητας του 2016, η κυβέρνηση σχεδιάζει σταδιακή βελτίωση του ονομαστικού ελλείμματος στο 0,1% του ΑΕΠ το 2019. Ταυτόχρονα, η κυβέρνηση προβλέπει επιδείνωση του εκ νέου υπολογισθέντος
                  11
                 διαρθρωτικού ισοζυγίου το 2016 σε -1,4 % του ΑΕΠ και βελτίωση στη συνέχεια. Ο μεσοπρόθεσμος δημοσιονομικός στόχος - διαρθρωτικό έλλειμμα 0,5 % του ΑΕΠ - προβλέπεται να επιτευχθεί το 2019. Ωστόσο, με βάση το εκ νέου υπολογισθέν διαρθρωτικό ισοζύγιο, ο μεσοπρόθεσμος δημοσιονομικός στόχος αναμένεται να επιτευχθεί ήδη από το 2018. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σταθερότητας, ο δείκτης δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ αναμένεται να ανέλθει σε 65,4% το 2016 και στη συνέχεια να μειωθεί σταδιακά σε 58,9% το 2019. Το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζονται οι εν λόγω δημοσιονομικές προβλέψεις είναι ρεαλιστικό. Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2016, υπάρχει κίνδυνος οι Κάτω Χώρες να σημειώσουν κάποια απόκλιση από τις απαιτήσεις του προληπτικού σκέλους το 2016, καθώς και κατά το 2016 και το 2017 συνυπολογιζομένων, υπό αμετάβλητες πολιτικές. Οι Κάτω Χώρες προβλέπεται ότι θα συμμορφωθούν με τον μεταβατικό κανόνα για το χρέος το 2016 και, μετά το πέρας της μεταβατικής περιόδου, με την τιμή αναφοράς για τη μείωση του χρέους το 2017. Με βάση την αξιολόγηση του προγράμματος σταθερότητας και λαμβάνοντας υπόψη τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2016, το Συμβούλιο είναι της γνώμης ότι οι Κάτω Χώρες αναμένεται να συμμορφωθούν σε γενικές γραμμές με τις διατάξεις του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Ωστόσο, θα χρειασθούν περαιτέρω μέτρα για να διασφαλιστεί η συμμόρφωση τόσο το 2016 όσο και το 2017.

               (6)Η πρόσφατη αύξηση της απασχόλησης μπορεί να αποδοθεί πλήρως στην αύξηση του αριθμού των ατόμων που απασχολούνται με συμβάσεις ορισμένου χρόνου και του αριθμού των αυτοαπασχολούμενων. Παρά το γεγονός ότι οι Κάτω Χώρες έχουν λάβει μέτρα για την αντιμετώπιση του θέματος, απαιτείται μια πιο ολοκληρωμένη προσέγγιση. Τα χαμηλά ποσοστά μετάβασης από προσωρινές σε μόνιμες συμβάσεις εξακολουθούν να συνιστούν κίνδυνο για κατακερματισμό της αγοράς εργασίας. Το υψηλό και αυξανόμενο ποσοστό προσωρινών συμβάσεων παρατηρείται στο πλαίσιο μεγάλων διαφορών στις διατάξεις περί προστασίας της απασχόλησης, αφενός, στις συμβάσεις ορισμένου χρόνου, και, αφετέρου, στις συμβάσεις αορίστου χρόνου. Τα αυτοαπασχολούμενα άτομα χωρίς μισθωτούς ασφαλίζονται συχνότερα για χαμηλότερα ποσά έναντι αναπηρίας, ανεργίας και γήρατος, γεγονός που θα μπορούσε να επηρεάσει τη βιωσιμότητα του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης μακροπρόθεσμα. Θεσπίστηκαν διάφορα μέτρα τα οποία μείωσαν τις διαφορές μεταξύ συμβάσεων μόνιμης και προσωρινής εργασίας. Ευνοϊκές φορολογικές ρυθμίσεις και η απουσία υποχρέωσης καταβολής ορισμένων εισφορών κοινωνικής ασφάλισης εξακολουθούν να παρέχουν οικονομικά κίνητρα για αυτοαπασχόληση.

               (7)Στο πλαίσιο της αντιμετώπισης του μεγάλου χρέους των νοικοκυριών, σημαντική πρόκληση συνιστά η αγορά στέγης, όπου δυσκαμψίες και στρεβλωτικά κίνητρα που έχουν συσσωρευτεί επί δεκαετίες διαμορφώνουν συνήθειες όσον αφορά τη χρηματοδότηση στέγης και τις τομεακές αποταμιεύσεις. Η τάση των νοικοκυριών να λαμβάνουν μεγάλα ενυπόθηκα δάνεια με εγγύηση ακίνητα αντανακλά σε μεγάλο βαθμό μακροχρόνια φορολογικά κίνητρα, ιδίως την έκπτωση των τόκων ενυπόθηκων δανείων. Για να αντιμετωπιστεί εν μέρει το θέμα αυτό, έχει ληφθεί από το 2012 σειρά μέτρων τα οποία όμως δεν ενισχύθηκαν σύμφωνα με τη σύσταση. Η ανάπτυξη εύρυθμα λειτουργούσας αγοράς ενοικίασης ιδιωτικών ακινήτων παρεμποδίζεται από επιδοτήσεις σε άλλους υποτομείς του κλάδου στέγασης. Ο τομέας της κοινωνικής στέγης είναι ένας από τους μεγαλύτερους στην ΕΕ, αλλά δεν παρέχεται πάντα στέγη με αποτελεσματικό τρόπο σε αυτούς που την έχουν πραγματικά ανάγκη. Στον τομέα της κοινωνικής στέγης έχει εισαχθεί μια διαφοροποίηση των ενοικίων που βασίζεται περισσότερο στο εισόδημα. Οι εταιρείες στέγασης θα πρέπει να διαχωρίσουν τις δραστηριότητες γενικού οικονομικού συμφέροντος (δηλαδή της κοινωνικής στέγης) από άλλες δραστηριότητες. Δεδομένου ότι έχουν αντιμετωπιστεί ορισμένα στρεβλωτικά κίνητρα στην αγορά κοινωνικής στέγης που συνδέουν τα ενοίκια με το εισόδημα, ενδείκνυται να μετατοπιστεί το σχετικό τμήμα της προηγούμενης σύστασης στην παρακολούθηση της κατάστασης. Ταυτόχρονα, η αγορά στέγης εξακολουθεί να παρουσιάζει σημαντική στρέβλωση και να δημιουργεί συνθήκες ευνοϊκής μεταχείρισης του χρέους για τα νοικοκυριά. Απαιτείται περαιτέρω πρόοδος όσον αφορά τα ζητήματα αυτά.

               (8)Εκτός από τις στρεβλώσεις της αγοράς στέγης, υποχρεωτικές μη φορολογικές συνεισφορές στον δεύτερο πυλώνα του συνταξιοδοτικού συστήματος επηρεάζουν το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών. Το συνταξιοδοτικό σύστημα του δεύτερου πυλώνα παρουσιάζει καλές επιδόσεις από άποψη ποιότητας και αποτελεσματικότητας, αλλά εμφανίζει μειονεκτήματα όσον αφορά τη δίκαιη μεταχείριση των γενεών, τη διαφάνεια και την αντοχή στους οικονομικούς κλυδωνισμούς. Κατά τα τελευταία έτη, η βιωσιμότητα του συνταξιοδοτικού συστήματος βελτιώθηκε με την αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης στα 67 έτη μέχρι το 2021 και τη σύνδεσή της, στη συνέχεια, με το προσδόκιμο ζωής. Κατά μέσο όρο, οι συνταξιοδοτικές εισφορές μειώθηκαν αφότου μειώθηκε το μέγιστο αφορολόγητο ποσοστό συσσώρευσης. Ο κατάλληλος επιμερισμός του κόστους και των κινδύνων εντός και μεταξύ των γενεών, πέραν των εγκριθέντων κανόνων σχετικά με την τιμαριθμική αναπροσαρμογή και τα χρηματοδοτικά περιθώρια ασφαλείας (πλαίσιο χρηματοοικονομικής αξιολόγησης), αναμένεται να βοηθήσει τα νοικοκυριά να κατανέμουν τα οικονομικά τους μέσα με περισσότερο φιλικούς προς την ανάπτυξη τρόπους. Η κυβέρνηση ανακοίνωσε την πρόθεσή της να μεταρρυθμίσει τον δεύτερο συνταξιοδοτικό πυλώνα, με τη συμμετοχή, σε μεγάλο βαθμό, των κοινωνικών εταίρων, προκειμένου να δημιουργηθεί ένα διαφανέστερο και δικαιότερο αναλογιστικά σύστημα.

               (9)Οι επενδύσεις μειώθηκαν σημαντικά κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης και έκτοτε ανέκαμψαν μόνον εν μέρει. Η αδυναμία στις επενδύσεις στο σύνολο της οικονομίας φαίνεται να έχει έντονο κυκλικό χαρακτήρα. Επηρεάστηκε από την ύφεση στην αγορά στέγης και τις επιλογές δημοσιονομικής εξυγίανσης. Ενώ τα εμπόδια στις επενδύσεις φαίνονται να είναι ασήμαντα, το χαμηλό επίπεδο των επενδύσεων στον κατασκευαστικό τομέα και σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας φαίνεται να συνδέεται με την αβεβαιότητα που επικρατεί στην αγορά και με ρυθμιστικούς παράγοντες. Παρά τη βελτίωση των πιστωτικών όρων, οι κίνδυνοι όσον αφορά τις νέες δανειοδοσίες έχουν αυξηθεί στο τρέχον οικονομικό περιβάλλον. Οι κρατικές δαπάνες για Ε&Α σημειώνουν μείωση από το 2014, ενώ οι ιδιωτικές δαπάνες για Ε&Α παραμένουν χαμηλές. Ως εκ τούτου, συστήθηκε στις Κάτω Χώρες να διοχετεύσουν δημόσιες δαπάνες στη στήριξη επενδύσεων Ε&Α και να μεριμνήσουν για τη βελτίωση των ιδιωτικών δαπανών Ε&Α. Οι δημόσιες και ιδιωτικές δαπάνες για Ε&Α είναι χαμηλές σε σχέση με το μορφωτικό επίπεδο, τις εκπαιδευτικές επιδόσεις και την οικονομική ανάπτυξη.

               (10)Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου η Επιτροπή διενήργησε εμπεριστατωμένη ανάλυση της οικονομικής πολιτικής των Κάτω Χωρών και τη δημοσίευσε στην έκθεση για τη χώρα του 2016. Επίσης, αξιολόγησε το πρόγραμμα σταθερότητας και το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων, καθώς και τη συνέχεια που δόθηκε στις συστάσεις που απευθύνθηκαν στις Κάτω Χώρες κατά τα προηγούμενα έτη. Έλαβε υπόψη όχι μόνον τη συνάφειά τους για την άσκηση βιώσιμης δημοσιονομικής και κοινωνικοοικονομικής πολιτικής  στις Κάτω Χώρες αλλά και τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες και τις κατευθύνσεις της ΕΕ, δεδομένης της ανάγκης ενδυνάμωσης της συνολικής οικονομικής διακυβέρνησης της ΕΕ, μέσω της συνεκτίμησης στοιχείων σε επίπεδο ΕΕ κατά τη διαμόρφωση μελλοντικών εθνικών αποφάσεων. Οι συστάσεις στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού εξαμήνου αποτυπώνονται στις συστάσεις 1 έως 3 κατωτέρω.

               (11)Βάσει της παρούσας αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σταθερότητας των Κάτω Χωρών και η γνώμη
                  12
                του αντικατοπτρίζεται ιδίως στη σύσταση 1 κατωτέρω.

               (12)Υπό το πρίσμα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης της Επιτροπής και της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και το πρόγραμμα σταθερότητας. Οι συστάσεις του βάσει του άρθρου 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 αποτυπώνονται κατωτέρω στη σύσταση 3.

               ΣΥΝΙΣΤΑ στις Κάτω Χώρες να αναλάβουν δράση το 2016 και το 2017 ώστε:

               1.Να περιορίσουν την απόκλιση από τον μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό στόχο το 2016 και να επιτύχουν ετήσια δημοσιονομική προσαρμογή της τάξης του 0,6 % του ΑΕΠ το 2017. Να δώσουν προτεραιότητα στις δημόσιες δαπάνες με στόχο τη στήριξη περισσότερων επενδύσεων στην έρευνα και την ανάπτυξη.

               2.Να άρουν τα εναπομένοντα εμπόδια στην πρόσληψη προσωπικού με συμβάσεις αορίστου χρόνου και να διευκολύνουν τη μετάβαση από προσωρινές σε μόνιμες συμβάσεις. Να αντιμετωπίσουν τη μεγάλη αύξηση των αυτοαπασχολούμενων χωρίς μισθωτούς, μεταξύ άλλων με τη μείωση των φορολογικών στρεβλώσεων που ευνοούν την αυτοαπασχόληση, χωρίς να θέτουν σε κίνδυνο την επιχειρηματικότητα και προωθώντας την πρόσβαση των αυτοαπασχολούμενων σε οικονομικά προσιτή κοινωνική προστασία.

               3.Να λάβουν μέτρα ώστε ο δεύτερος πυλώνας του συνταξιοδοτικού συστήματος να χαρακτηρίζεται από μεγαλύτερη διαφάνεια, να εξασφαλίζει δικαιότερη μεταχείριση των γενεών και να είναι πιο ανθεκτικός στους κλυδωνισμούς. Να λάβουν μέτρα για τη μείωση των στρεβλώσεων που εξακολουθούν να υπάρχουν στην αγορά στεγαστικών ακινήτων και στην ευνοϊκή μεταχείριση του χρέους των νοικοκυριών, ιδίως με τη μείωση της έκπτωσης φόρου για τους τόκους ενυπόθηκων δανείων.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)
                  ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

                     (2)
                  ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25.

                     (3)
                  COM(2016) 339 final.

                     (4)
                  P8_TA(2016)0058, P8_TA(2016)0059, και P8_TA(2016)0060.

                     (5)
                  COM(2015) 690 final.

                     (6)
                  COM(2015) 691 final.

                     (7)
                  COM(2015) 692 final.

                     (8)
                  SWD(2016) 87 final.

                     (9)
                  COM(2016) 95 final.

                     (10)
                  COM(2014) 494 final.

                     (11)
                  Το διαρθρωτικό ισοζύγιο όπως υπολογίστηκε εκ νέου από την Επιτροπή με βάση τα στοιχεία του προγράμματος σταθερότητας και σύμφωνα με την από κοινού συμφωνηθείσα μεθοδολογία.

                     (12)
                  Δυνάμει του άρθρου 5 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου.


               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 18.5.2016
            COM(2016) 332 final
            Σύσταση για
            ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Ιταλίας για το 2016και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας της Ιταλίας για το 2016

               Σύσταση για

               ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Ιταλίας για το 2016

                  και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας της Ιταλίας για το 2016

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών
                  1
               , και ιδίως το άρθρο 5 παράγραφος 2,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Νοεμβρίου 2011, σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών
                  2
               , και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 1,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
                  3
               ,

               Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
                  4
               ,

               Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Στις 26 Νοεμβρίου 2015, η Επιτροπή εξέδωσε την Ετήσια Επισκόπηση της Ανάπτυξης
                  5
               , με την οποία σηματοδοτήθηκε η έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2016 σχετικά με τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Οι προτεραιότητες της Ετήσιας Επισκόπησης της Ανάπτυξης εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 17-18 Μαρτίου 2016. Στις 26 Νοεμβρίου 2015, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή ενέκρινε την έκθεση του μηχανισμού επαγρύπνησης
                  6
               , στην οποία η Ιταλία συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί εμπεριστατωμένη επισκόπηση. Την ίδια ημέρα, η Επιτροπή εξέδωσε επίσης σύσταση για σύσταση του Συμβουλίου σχετικά με την οικονομική πολιτική της ζώνης του ευρώ
                  7
               . Η εν λόγω σύσταση εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 18-19 Φεβρουαρίου 2016 και εκδόθηκε από το Συμβούλιο στις 8 Μαρτίου 2016. Ως χώρα με νόμισμα το ευρώ και λαμβανομένης υπόψη τη στενής διασύνδεσης των οικονομιών της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, η Ιταλία θα πρέπει να διασφαλίσει την πλήρη και έγκαιρη εφαρμογή της σύστασης.

               (2)Η έκθεση χώρας του 2016 για την Ιταλία
                  8
                δημοσιεύθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2016. Αξιολογήθηκε η πρόοδος της Ιταλίας όσον αφορά την υλοποίηση των ειδικών για τη χώρα συστάσεων που είχαν εκδοθεί από το Συμβούλιο στις 14 Ιουλίου 2015 και η πρόοδος της Ιταλίας ως προς την επίτευξη των εθνικών στόχων της στο πλαίσιο της στρατηγικής «Ευρώπη 2020». Περιελάμβανε επίσης τα αποτελέσματα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης δυνάμει του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011. Στις 8 Μαρτίου 2016, η Επιτροπή παρουσίασε τα αποτελέσματα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης
                  9
               . Από την ανάλυσή της, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η Ιταλία παρουσιάζει υπερβολικές μακροοικονομικές ανισορροπίες. Ειδικότερα, η επιβράδυνση της παραγωγικότητας, εμποδίζει την ανάκαμψη της ανταγωνιστικότητας και δυσχεραίνει τη μείωση του υψηλού δείκτη δημόσιου χρέους. Ιδιαίτερα σημαντικός είναι ο κίνδυνος δυσμενών επιπτώσεων στην ιταλική οικονομία και, δεδομένου του μεγέθους της, αρνητικών δευτερογενών αποτελεσμάτων στην οικονομική και νομισματική ένωση.

               (3)Στις 28 Απριλίου 2016 η Ιταλία υπέβαλε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων για το 2016 και το πρόγραμμα σταθερότητας του 2016. Προκειμένου να ληφθεί υπόψη η διασύνδεσή τους, τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν ταυτοχρόνως.

               (4)Σχετικές ειδικές για τη χώρα συστάσεις αντιμετωπίστηκαν στον προγραμματισμό των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων για την περίοδο 2014-2020. Όπως προβλέπεται στο άρθρο 23 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, στις περιπτώσεις που είναι αναγκαίο για τη στήριξη της εφαρμογής σχετικών συστάσεων του Συμβουλίου, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από ένα κράτος μέλος να προβεί σε επανεξέταση της οικείας συμφωνίας εταιρικής σχέσης και των σχετικών προγραμμάτων και να προτείνει τροποποιήσεις. Η Επιτροπή έχει παράσχει περισσότερες λεπτομέρειες για τον τρόπο με τον οποίο θα χρησιμοποιήσει τη διάταξη αυτή στις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την εφαρμογή των μέτρων που συνδέουν την αποτελεσματικότητα των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων με τη χρηστή οικονομική διακυβέρνηση
                  10
               .

               (5)Η Ιταλία υπάγεται στο προληπτικό σκέλος του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης και υπόκειται στον μεταβατικό κανόνα για το χρέος κατά την περίοδο 2013-2015. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σταθερότητας, ο δείκτης δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ αναμένεται να ανέλθει στο 132,7% το 2015 και σταδιακά να υποχωρήσει στο 123,8% το 2019. Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2016, ο δείκτης δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ αναμένεται να σταθεροποιηθεί το 2016 και να αρχίσει να υποχωρεί κάπως μόνο από το 2017. Η εφαρμογή του σημαντικού προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων που υπέβαλαν οι ιταλικές αρχές αποτελεί βασική πρόκληση για την Ιταλία, λόγω της αναμενόμενης συμβολής του στην προσπάθεια μείωσης του χρέους. Μολονότι οι ιδιωτικοποιήσεις υλοποιήθηκαν σύμφωνα με τα σχέδια το 2015, ο στόχος για έσοδα 0,5% ετησίως από ιδιωτικοποιήσεις την περίοδο 2016-2018 και 0,3% το 2019 φαίνεται πολύ φιλόδοξος, λόγω και των καθυστερήσεων που σημειώθηκαν σε ορισμένα προγράμματα ιδιωτικοποιήσεων. Το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζονται οι δημοσιονομικές προβολές είναι εύλογο.

               (6)Στις 18 Μαΐου 2016, η Επιτροπή εξέδωσε έκθεση δυνάμει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, δεδομένου ότι η Ιταλία δεν σημείωσε επαρκή πρόοδο προς την κατεύθυνση της συμμόρφωσης με τον κανόνα για το χρέος το 2015. Η ανάλυση περιελάμβανε όλους τους σχετικούς παράγοντες και κατέληγε στο συμπέρασμα ότι το κριτήριο του χρέους θα πρέπει να θεωρείται ότι πληρούται. Η Επιτροπή θα επανεξετάσει την αξιολόγησή της σε νέα έκθεση βάσει του άρθρου 126 παράγραφος 3 της Συνθήκης με βάση τις φθινοπωρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2016 και υπό το πρίσμα των νέων πληροφοριών που θα υπάρχουν σχετικά με τη συνέχιση της πορείας προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου για το 2017.

               (7)Την άνοιξη του 2015 επιτράπηκε στην Ιταλία προσωρινή απόκλιση 0,4 εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ από την απαιτούμενη πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου το 2016, προκειμένου να ληφθούν υπόψη μεγάλες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις με θετικό αντίκτυπο στη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών. Στο σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος του 2016 η Ιταλία είχε ζητήσει πρόσθετη απόκλιση 0,1 εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ από την απαιτούμενη πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου το 2016, προκειμένου να ληφθούν υπόψη άλλες διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις με θετικό αντίκτυπο στη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών. Οι λεπτομέρειες που διέπουν όλες αυτές τις μεταρρυθμίσεις καθορίστηκαν με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της Ιταλίας για το 2016, το οποίο επιβεβαιώνει σε γενικές γραμμές το θεματολόγιο μεταρρυθμίσεων. Οι τομείς μεταρρυθμίσεων που αναφέρονται στο πρόγραμμα ως τομείς με αντίκτυπο στη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών περιλαμβάνουν τα εξής: i) δημόσια διοίκηση και απλούστευση· ii) αγορές προϊόντων και υπηρεσιών· iii) αγορά εργασίας· iv) αστική δικαιοσύνη· v) εκπαίδευση· vi) μετατόπιση της φορολογίας· vii) μέτρα για τη μείωση του αριθμού μη εξυπηρετούμενων δανείων και τη μεταρρύθμιση των διαδικασιών αφερεγγυότητας· και vii) επανεξέταση των δαπανών ως χρηματοδοτικό μέτρο. Ο αντίκτυπος αυτών των μεταρρυθμίσεων στο πραγματικό ΑΕΠ εκτιμάται από τις αρχές σε 2,2 εκατοστιαίες μονάδες έως το 2020, πράγμα που φαίνεται να είναι εφικτό. Εάν εφαρμοστούν πλήρως και εγκαίρως, οι μεταρρυθμίσεις αυτές θα έχουν θετικό αντίκτυπο στη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών. Η Ιταλία μπορεί, επί του παρόντος, να αξιολογηθεί ότι πληροί τις προϋποθέσεις για την αιτούμενη προσωρινή απόκλιση 0,5 εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ το 2016, υπό την προϋπόθεση ότι θα εφαρμόσει κατάλληλα τις συμφωνημένες μεταρρυθμίσεις, που θα παρακολουθούνται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού εξαμήνου, και με την επιφύλαξη των όρων που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 10.

               (8)Στο σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος του 2016 η Ιταλία είχε ζητήσει πρόσθετη απόκλιση 0,3 εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ από την απαιτούμενη πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου το 2016, προκειμένου να ληφθούν υπόψη εθνικές δαπάνες για επενδύσεις σε έργα που συγχρηματοδοτούνται από την ΕΕ. Οι πληροφορίες που παρέχονται από το πρόγραμμα σταθερότητας του 2016 φαίνεται να επιβεβαιώνουν ότι η απόκλιση της Ιταλίας από την πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου το 2016 χρησιμοποιείται αποτελεσματικά για τους σκοπούς της αύξησης των επενδύσεων. Ωστόσο, εξακολουθούν να υπάρχουν ορισμένες αμφιβολίες σχετικά με το αν είναι εφικτό το προβλεπόμενο ποσό για τη συγχρηματοδότηση επενδύσεων κατά τη διάρκεια του 2016. Η Ιταλία μπορεί, επί του παρόντος, να αξιολογηθεί ότι πληροί τις προϋποθέσεις για προσωρινή απόκλιση 0,25 εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ το 2016 εφόσον υλοποιήσει επαρκώς τις προβλεπόμενες επενδύσεις και με την επιφύλαξη των όρων που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 10. Η Επιτροπή θα προβεί σε εκ των υστέρων αξιολόγηση προκειμένου να εξακριβώσει το πραγματικό ποσό των εθνικών δαπανών σε συγχρηματοδοτούμενα σχέδια επενδύσεων και του σχετικού περιθωρίου για το οποίο η Ιταλία είναι επιλέξιμη στο πλαίσιο της λεγόμενης «ρήτρας επενδύσεων».

               (9)Το πρόγραμμα σταθερότητας του 2016  αναφέρει ότι οι δημοσιονομικές επιπτώσεις της έκτακτης εισροής προσφύγων, καθώς και τα έκτακτα μέτρα ασφαλείας είναι σημαντικά και ότι αυτά πρέπει να θεωρηθούν ασυνήθεις περιστάσεις που εκφεύγουν του ελέγχου της κυβέρνησης, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 και στο άρθρο 6 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97. Κατά την Επιτροπή, ο πρόσθετος αντίκτυπος είναι σύμφωνος με τις εκτιμήσεις του προγράμματος σταθερότητας και ανέρχεται σε 0,03% του ΑΕΠ το 2015 και 0,04% το 2016 για δαπάνες που σχετίζονται με τους πρόσφυγες και σε 0,06% του ΑΕΠ το 2016 για μέτρα ασφαλείας. Σε σχέση με αυτό, η Ιταλία ζήτησε προσωρινή απόκλιση από την πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου. Οι διατάξεις του άρθρου 5 παράγραφος 1 και του άρθρου 6 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 παρέχουν τη δυνατότητα να καλυφθεί αυτή η πρόσθετη δαπάνη, διότι η εισροή προσφύγων, καθώς και η σοβαρότητα της τρομοκρατικής απειλής συνιστούν έκτακτες περιστάσεις, ο αντίκτυπός τους στα δημόσια οικονομικά της Ιταλίας είναι σημαντικός και δεν θα διακυβευόταν η βιωσιμότητα αν επιτρεπόταν απόκλιση από την πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου. Ως εκ τούτου, η απαιτούμενη προσαρμογή για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου για το 2015 έχει μειωθεί προκειμένου να ληφθούν υπόψη πρόσθετες δαπάνες για τους πρόσφυγες. Όσον αφορά το 2016, η τελική αξιολόγηση, μεταξύ άλλων όσον αφορά τα επιλέξιμα ποσά, θα πραγματοποιηθεί την άνοιξη του 2017 με βάση παρατηρηθέντα στοιχεία που θα παράσχουν οι ιταλικές αρχές.

               (10)Στη γνώμη της σχετικά με το σχέδιο δημοσιονομικού προγράμματος της Ιταλίας για το 2016
                  11
               , η Επιτροπή ανέφερε ότι, στο πλαίσιο της «σφαιρικής εκτίμησης» ενδεχόμενης απόκλισης από την πορεία προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η πιθανή επιλεξιμότητα της Ιταλίας για ευελιξία στο πλαίσιο του ΣΣΑ, και να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στο κατά πόσον η απόκλιση από την πορεία προσαρμογής θα χρησιμοποιηθεί αποτελεσματικά για την αύξηση των επενδύσεων· στην ύπαρξη αξιόπιστων σχεδίων για τη συνέχιση της πορείας προσαρμογής για την επίτευξη του ΜΔΣ· και στην πρόοδο όσον αφορά το πρόγραμμα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, λαμβανομένων υπόψη των συστάσεων του Συμβουλίου. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η Ιταλία είναι επιλέξιμη για επιπλέον περιθώριο 0,35 εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ για το 2016, λαμβανομένων υπόψη της προόδου που έχει σημειωθεί στο πρόγραμμα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, των προγραμματισμένων επενδύσεων, καθώς και της δέσμευσης της κυβέρνησης να διασφαλίσει τη συμμόρφωση με την πορεία προσαρμογής προς τον ΜΔΣ το 2017, την οποία η Επιτροπή θα αξιολογήσει εκ νέου το φθινόπωρο.

               (11)Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2016, η προβλεπόμενη διαρθρωτική επιδείνωση κατά -0,7% του ΑΕΠ το 2016 επισημαίνει τον κίνδυνο απόκλισης από τις υποχρεώσεις της Ιταλίας στο πλαίσιο του προληπτικού σκέλους του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, λαμβανομένων υπόψη της επιτρεπόμενης απόκλισης για επενδύσεις και της εφαρμογής διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων. Το 2017, υπό την προϋπόθεση της αμετάβλητης πολιτικής, σύμφωνα με τις προβλέψεις της Επιτροπής η διαρθρωτική προσπάθεια το 2017 θα είναι μηδενική με αποτέλεσμα να υπάρχει κίνδυνος σημαντικής απόκλισης από την απαιτούμενη διαρθρωτική προσαρμογή του 0,6% του ΑΕΠ.

               (12)Συνολικά, με βάση την αξιολόγησή του για το πρόγραμμα σταθερότητας του 2016 και λαμβανομένων υπόψη των εαρινών προβλέψεων του 2016 της Επιτροπής, το Συμβούλιο είναι της γνώμης ότι υπάρχει κίνδυνος να μη συμμορφωθεί η Ιταλία με τις διατάξεις του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Η Επιτροπή θα επανεκτιμήσει τη συμμόρφωση της Ιταλίας με την απαιτούμενη προσαρμογή για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου με βάση τις φθινοπωρινές προβλέψεις του 2016, όταν θα είναι διαθέσιμες νέες πληροφορίες σχετικά με τη συνέχιση της πορείας προσαρμογής της Ιταλίας για την επίτευξη του ΜΔΣ για το 2017, συμπεριλαμβανομένου του σχεδίου δημοσιονομικού προγράμματος του 2017.

               (13)Παρόλο που οι πρωτοβουλίες για τη μεταρρύθμιση του δημοσιονομικού πλαισίου είναι σε εξέλιξη, μόνο περιορισμένα μέτρα έχουν ληφθεί μέχρι στιγμής για να διασφαλιστεί η συμβολή της επανεξέτασης των δαπανών στη δημοσιονομική εξυγίανση. Συγκεκριμένα, οι στόχοι επανεξέτασης των δαπανών έχουν μειωθεί περαιτέρω και το γεγονός ότι η επανεξέταση των δαπανών δεν εντάσσεται πλήρως στη διαδικασία του προϋπολογισμού επιβαρύνει τη συνολική αποτελεσματικότητα του εγχειρήματος. Η ολοκλήρωση της συνολικής μεταρρύθμισης της δημοσιονομικής διαδικασίας που είναι σε εξέλιξη από το 2009 αναμένεται να αντιμετωπίσει αυτή την αδυναμία και κατ’ αυτό τον τρόπο η διαδικασία του προϋπολογισμού να αποκτήσει μια πιο προσανατολισμένη στις επιδόσεις προσέγγιση. Για να βελτιωθεί η βιωσιμότητα του δημόσιου χρέους, είναι επίσης σημαντικό να επιταχυνθεί η εφαρμογή του σχεδίου ιδιωτικοποιήσεων. Το φορολογικό σύστημα της Ιταλίας δυσχεραίνει την οικονομική απόδοση και εξακολουθεί να αντιμετωπίζει διάφορα προβλήματα. Τα προβλήματα αυτά συνδέονται με την πολύ χαμηλή φορολογική συμμόρφωση και την από μακρού αναμενόμενη μεταρρύθμιση των φορολογικών δαπανών, ιδίως όσον αφορά τους μειωμένους συντελεστές του φόρου προστιθέμενης αξίας, καθώς και του παλαιού συστήματος των κτηματολογικών αξιών. Πρόκειται για πτυχές του εξουσιοδοτικού νόμου για τη μεταρρύθμιση του φορολογικού συστήματος που δεν εφαρμόστηκαν ή εφαρμόστηκαν μόνο εν μέρει. Επιπλέον, πρόσφατες εξελίξεις, όπως η κατάργηση του φόρου ακίνητης περιουσίας για την πρώτη κατοικία, δεν συνάδουν με τον στόχο διεύρυνσης της φορολογικής βάσης και μετατόπισης της φορολογικής επιβάρυνσης από τους παραγωγικούς συντελεστές στην ιδιοκτησία και την κατανάλωση.

               (14)Η μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης αποτελεί σημαντικό βήμα το οποίο, εάν θεσπιστούν και τεθούν σε εφαρμογή τα απαιτούμενα νομοθετικά διατάγματα, θα επιτρέψει στην Ιταλία να αξιοποιήσει τα αναμενόμενα οφέλη όσον αφορά τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας και της ποιότητας του δημόσιου τομέα. Τα νομοθετικά διατάγματα που πρότεινε η κυβέρνηση τον Ιανουάριο 2016 για τις κρατικές επιχειρήσεις και τις τοπικές δημόσιες υπηρεσίες, καθώς και το επικείμενο διάταγμα για την απασχόληση στον δημόσιο τομέα, έχουν ιδιαίτερη σημασία για την αντιμετώπιση των βαθύτερων αιτίων των αδυναμιών. Ενώ ελήφθησαν πρόσφατα μέτρα για την ενίσχυση της καταπολέμησης της διαφθοράς, μεταξύ άλλων με αύξηση των ποινών και των προθεσμιών παραγραφής για συγκεκριμένα αδικήματα διαφθοράς, έχει ανασταλεί η συστηματική αναθεώρηση των διατάξεων περί παραγραφής που συνιστάται από καιρό. Η λογιστική απάτη αποτελεί επίσης σημαντικό πρόβλημα. Στον τομέα της δικαιοσύνης, οι μακρές δικαστικές διαδικασίες και οι πολυάριθμες εκκρεμείς αστικές και εμπορικές υποθέσεις εξακολουθούν να αποτελούν μείζονες προκλήσεις. Η εκ του σύνεγγυς παρακολούθηση των επιπτώσεων των μέτρων που ελήφθησαν τα τελευταία έτη για την αντιμετώπιση αυτών των προβλημάτων θα επιτρέψει να αξιολογηθεί κατά πόσον είναι αναγκαίο να ληφθούν συμπληρωματικά μέτρα.

               (15)Έχει σημειωθεί σχετική πρόοδος ως προς τη βελτίωση της ποιότητας των περιουσιακών στοιχείων του τραπεζικού κλάδου. Αν και η εισαγωγή νέων υποθέσεων μη εξυπηρετούμενων δανείων επιβραδύνθηκε κατά τους τελευταίους μήνες, ο αριθμός τους παραμένει σε πολύ υψηλά επίπεδα και εξακολουθεί να ασκεί πίεση στην αποδοτικότητα και στους πόρους των τραπεζών. Επιπλέον, το σύστημα αφερεγγυότητας και το πλαίσιο είσπραξης οφειλών της Ιταλίας δεν είναι ευνοεί αρκετά την ταχεία ρύθμιση των απομειωμένων δανείων. Από τα μέσα του 2015, θεσπίστηκαν πολλοί νόμοι για την απλούστευση και επίσπευση των διαδικασιών αφερεγγυότητας και εκποίησης, ενώ υποβλήθηκε σχέδιο εξουσιοδοτικού νόμου για την οργανική μεταρρύθμιση του πτωχευτικού κανονιστικού πλαισίου. Ωστόσο, τα αποτελέσματα των εν λόγω μεταρρυθμίσεων όσον αφορά τη διάρκεια των διαδικασιών και τις εισπράξεις δεν έχουν διαφανεί ακόμη. Από τις αρχές του 2015, η Ιταλία θέσπισε διάφορα μέτρα για την αντιμετώπιση των αδυναμιών στην εταιρική διακυβέρνηση των τραπεζών της, ιδίως όσον αφορά τις μεγαλύτερες συνεταιριστικές τράπεζες, τις τράπεζες με ιδρύματα ως μετόχους και τις μικρές τράπεζες αμοιβαίων κεφαλαίων. Η πλήρης εφαρμογή αυτών των μεταρρυθμίσεων θα συμβάλει στο να καταστεί ο τομέας ανθεκτικότερος και να εξασφαλιστεί αποδοτικότερη κατανομή των πόρων στην πραγματική οικονομία. Μολονότι η χαμηλή αποδοτικότητα στον τραπεζικό τομέα εμποδίζει την κερδοφορία και τη δημιουργία εσωτερικού κεφαλαίου, το περιβάλλον χαμηλής οικονομικής ανάπτυξης και χαμηλών επιτοκίων αποτελεί επιπλέον πρόκληση. Το νέο πλαίσιο εξυγίανσης των τραπεζών της ΕΕ έχει αλλάξει το προφίλ κινδύνου των ομολόγων που εκδίδονται από τράπεζες, εκ των οποίων σημαντικές ποσότητες κατέχονται από Ιταλούς πελάτες λιανικής, γεγονός το οποίο υπογραμμίζει τη σημασία των χρηματοοικονομικών γνώσεων του ευρύτερου κοινού.

               (16)Το 2015, η Ιταλία αναμόρφωσε ριζικά τους θεσμούς της αγοράς εργασίας μέσω της μεταρρύθμισης του λεγόμενου «νόμου για την απασχόληση» . Η εφαρμογή της μεταρρύθμισης των ενεργητικών πολιτικών της αγοράς εργασίας είναι βασική για την ενεργοποίηση εκείνων που είναι περισσότερο απομακρυσμένοι από την αγορά εργασίας, και ιδίως των μακροχρόνια ανέργων και των νέων. Επί του παρόντος υπάρχει ένα φάσμα διοικητικών και πολιτικών προκλήσεων και προκλήσεων που σχετίζονται με τους πόρους. Ειδικότερα, αυτό απαιτεί την ενίσχυση των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης και τη στενή παρακολούθηση της παροχής υπηρεσιών. Το σύστημα μαθητείας έχει αναθεωρηθεί ώστε να περιλαμβάνει ενηλίκους που απολύθηκαν, αλλά η εφαρμογή του είναι ακόμη σε εξέλιξη. Οι δευτεροβάθμιες διαπραγματεύσεις δεν είναι αρκετά ανεπτυγμένες στην Ιταλία και αυτό εμποδίζει την υιοθέτηση από τις επιχειρήσεις καινοτόμων λύσεων που θα μπορούσαν να βελτιώσουν την παραγωγικότητα και να καταστήσουν τους μισθούς πιο ευέλικτους απέναντι στις συνθήκες της αγοράς εργασίας. Πρέπει να ληφθούν μέτρα σε αυτόν τον τομέα κατόπιν διαβουλεύσεων με τους κοινωνικούς εταίρους και σύμφωνα με τις εθνικές πρακτικές. Οι κοινωνικοί εταίροι δεν έχουν καταλήξει ακόμη σε συμφωνία σχετικά με τη μεταρρύθμιση των συλλογικών διαπραγματεύσεων. Αναμένεται μεταρρύθμιση έως το τέλος του 2016, σύμφωνα με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων. Το ποσοστό συμμετοχής των γυναικών στην αγορά εργασίας είναι από τα χαμηλότερα στην ΕΕ. Οι γυναίκες υπερτερούν κυρίως στις άτυπες και επισφαλείς θέσεις εργασίας, αποτελούν την πλειοψηφία των εργαζομένων με μη κανονική απασχόληση και πλήττονται ιδιαίτερα από την άτυπη οικονομία. Τα συστήματα φορολογίας και παροχών αποθαρρύνουν τα δεύτερα εργαζόμενα μέλη οικογένειας να εργαστούν και ο νόμος για την απασχόληση δεν αντιμετώπισε αποτελεσματικά το πρόβλημα αυτό. Η περιορισμένη διάθεση οικονομικά προσιτών υπηρεσιών φροντίδας εμποδίζει επίσης την συμμετοχή στην αγορά εργασίας των γυναικών με παιδιά και ηλικιωμένους γονείς. Το επίπεδο της φτώχειας είναι υψηλό – περισσότερο από το ένα τέταρτο των Ιταλών αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο της φτώχειας ή του κοινωνικού αποκλεισμού – και η παροχή κοινωνικής βοήθειας εξακολουθεί να είναι περιορισμένη και κατακερματισμένη. Η έγκριση και εφαρμογή της εθνικής στρατηγικής καταπολέμησης της φτώχειας και ο εξορθολογισμός των κοινωνικών δαπανών θα μπορούσαν να αποτελέσουν τα πρώτα βήματα προς την προοδευτική εφαρμογή σε εθνικό επίπεδο ενός καθεστώτος ελάχιστου εισοδήματος, συνολικά ουδέτερου για τον προϋπολογισμό. Έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος όσον αφορά τη μεταρρύθμιση της εκπαίδευσης. Η σχολική μεταρρύθμιση θεσπίστηκε στα τέλη Ιουλίου 2015 και τα εκτελεστικά διατάγματα πρέπει να εκδοθούν έως τον Ιανουάριο του 2017.

               (17)Ελάχιστη πρόοδος πραγματοποιήθηκε όσον αφορά την ενίσχυση του ανταγωνισμού στον τομέα των υπηρεσιών. Ο ετήσιος νόμος περί ανταγωνισμού του 2015 είναι ακόμη υπό συζήτηση στο Κοινοβούλιο. Το περιεχόμενων ορισμένων διατάξεων, μεταξύ άλλων για τα νομικά επαγγέλματα, αποδυναμώθηκε κατά τη διάρκεια της κοινοβουλευτικής διαδικασίας. Ορισμένοι τομείς εξακολουθούν να υπερπροστατεύονται ή να είναι νομοθετικά κατοχυρωμένοι, ιδίως τα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα, ο τομέας της υγείας, οι τοπικές δημόσιες μεταφορές και τα ταξί, καθώς και τα λιμάνια και τα αεροδρόμια. Ο τομέας του λιανικού εμπορίου αντιμετωπίζει προβλήματα λόγω διαφόρων αδυναμιών που οφείλονται στην αυστηρότητα της ρύθμισης της αγοράς. Η δημόσια διαδικασία χορήγησης δικαιωμάτων στον δημόσιο τομέα για οικονομικές δραστηριότητες δεν προάγει τον ανταγωνισμό, ιδίως λόγω της χορήγησης αδειών χωρίς ανταγωνιστικές και διαφανείς διαδικασίες. Τα μέτρα για το άνοιγμα της αγοράς πρέπει να υποστηρίζονται από περιβάλλον φιλικό προς τις επιχειρήσεις. Έχει σημειωθεί κάποια πρόοδος όσον αφορά την απλούστευση στο πλαίσιο του προγράμματος απλούστευσης 2015-2017, η οποία επιτρέπει την ευκολότερη και ορθολογικότερη συνεργασία μεταξύ της κεντρικής κυβέρνησης και των περιφερειακών διοικήσεων. Ωστόσο, το ιταλικό επιχειρηματικό περιβάλλον εξακολουθεί να μην είναι αρκετά ευνοϊκό για την ανάπτυξη και τις επενδύσεις και πάσχει από κατακερματισμένο και στρωματοποιημένο σύστημα νόμων και κανονιστικών ρυθμίσεων εκπορευόμενων από διάφορα επίπεδα διακυβέρνησης. Ο διοικητικός και κανονιστικός φόρτος εξακολουθεί να επηρεάζει τους οικονομικούς φορείς. Τα πλεονεκτήματα όσον αφορά τη σύσταση επιχείρησης ή την κίνηση διαδικασίας αφερεγγυότητας αντισταθμίζονται από αδυναμίες στην έκδοση οικοδομικών αδειών, την εκτέλεση συμβάσεων, την καταβολή φόρων ή τη λήψη δανείων. Η εφαρμογή της εθνικής στρατηγικής για τις δημόσιες συμβάσεις που εγκρίθηκε στις αρχές του 2016, μπορεί επίσης να συμβάλει στην αντιμετώπιση ορισμένων συστημικών και ευρέως διαδεδομένων αδυναμιών.

               (18)Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου η Επιτροπή προέβη σε συνολική ανάλυση της οικονομικής πολιτικής της Ιταλίας και τη δημοσίευσε στην έκθεση του 2016 για τη χώρα. Επίσης, αξιολόγησε το πρόγραμμα σταθερότητας και το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων, καθώς και τη συνέχεια που δόθηκε στις συστάσεις που είχαν απευθυνθεί προς την Ιταλία κατά τα προηγούμενα έτη. Έλαβε υπόψη όχι μόνον τη συνάφειά τους για την άσκηση βιώσιμης δημοσιονομικής και κοινωνικοοικονομικής πολιτικής στην Ιταλία αλλά και τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες και τις κατευθύνσεις της ΕΕ, δεδομένης της ανάγκης ενδυνάμωσης της συνολικής οικονομικής διακυβέρνησης της ΕΕ, μέσω της συνεκτίμησης στοιχείων σε επίπεδο ΕΕ κατά τη διαμόρφωση μελλοντικών εθνικών αποφάσεων. Οι συστάσεις στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου αποτυπώνονται στις συστάσεις 1 έως 5 κατωτέρω.

               (19)Υπό το πρίσμα της αξιολόγησης αυτής, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σταθερότητας και η γνώμη του
                  12
                αποτυπώνεται ιδίως στη σύσταση 1 κατωτέρω.

               (20)Υπό το πρίσμα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης της Επιτροπής και της εν λόγω αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων και το πρόγραμμα σταθερότητας. Οι συστάσεις που απηύθυνε σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011 αποτυπώνονται στις συστάσεις 1 έως 5 κατωτέρω.

               ΣΥΝΙΣΤΑ στην Ιταλία να λάβει μέτρα το 2016 και το 2017 προκειμένου:

               1. Να περιορίσει, το 2016, την προσωρινή απόκλιση από την απαιτούμενη προσαρμογή 0,5% του ΑΕΠ για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου στο 0,75% του ΑΕΠ που επιτρέπεται για επενδύσεις και την εφαρμογή διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, υπό τον όρο της συνέχισης της πορείας προσαρμογής για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου το 2017. Να επιτύχει ετήσια δημοσιονομική προσαρμογή ύψους τουλάχιστον 0,6 % του ΑΕΠ για την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου το 2017. Να επιταχύνει την εφαρμογή του προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων και να χρησιμοποιήσει τα έκτακτα κέρδη για να επιταχύνει τη μείωση του δείκτη χρέους της γενικής κυβέρνησης. Να μετατοπίσει τη φορολογική επιβάρυνση από τους παραγωγικούς συντελεστές στην κατανάλωση και την ιδιοκτησία. Να μειώσει τον αριθμό και το πεδίο εφαρμογής των φορολογικών δαπανών και να ολοκληρώσει τη μεταρρύθμιση του συστήματος κτηματολογίου έως·τα μέσα του 2017. Να λάβει μέτρα για τη βελτίωση της φορολογικής συμμόρφωσης, μεταξύ άλλων μέσω ηλεκτρονικών τιμολογίων και πληρωμών.

               2.Να υλοποιήσει τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης με τη θέσπιση και εφαρμογή όλων των απαραίτητων νομοθετικών διαταγμάτων, ιδίως εκείνων που αφορούν την εξυγίανση των τοπικών δημόσιων επιχειρήσεων, των τοπικών δημόσιων υπηρεσιών και τη διαχείριση των ανθρώπινων πόρων. Να εντείνει την καταπολέμηση της διαφθοράς με την αναθεώρηση των διατάξεων περί παραγραφής έως το τέλος του 2016. Να μειώσει τη διάρκεια των αστικών διαδικασιών με την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων και με την αποτελεσματική διαχείριση των υποθέσεων.

               3.Να επιταχύνει τη μείωση του αριθμού των μη εξυπηρετούμενων δανείων, μεταξύ άλλων με την περαιτέρω βελτίωση του πλαισίου αφερεγγυότητας και είσπραξης οφειλών. Να ολοκληρώσει σύντομα την εφαρμογή των εν εξελίξει μεταρρυθμίσεων της εταιρικής διακυβέρνησης στον τραπεζικό τομέα.

               4.Να εφαρμόσει τη μεταρρύθμιση των ενεργητικών πολιτικών για την αγορά εργασίας, ιδίως με την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών απασχόλησης. Να διευκολύνει την απασχόληση για τα δεύτερα εργαζόμενα μέλη της οικογένειας. Να θεσπίσει και να εφαρμόσει την εθνική στρατηγική καταπολέμησης της φτώχειας, να επανεξετάσει και να εξορθολογίσει τις κοινωνικές δαπάνες.

               5.Να εγκρίνει σύντομα και να εφαρμόσει τον εκκρεμούντα νόμο για τον ανταγωνισμό. Να αναλάβει περαιτέρω δράση για την ενίσχυση του ανταγωνισμού στους τομείς των νομοθετικά κατοχυρωμένων επαγγελμάτων, των μεταφορών, της υγείας και του λιανικού εμπορίου, καθώς και στο σύστημα παραχωρήσεων.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)
                  ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

                     (2)
                  ΕΕ L 306 της 23.11.2011, σ. 25.

                     (3)
                  COM(2016) 332 final.

                     (4)
                  P8_TA(2016)0058, P8_TA(2016)0059, και  P8_TA(2016)0060.

                     (5)
                  COM(2015) 690 final.

                     (6)
                  COM(2015) 691 final.

                     (7)
                  COM(2015) 692 final.

                     (8)
                  SWD(2016) 81 final.

                     (9)
                  COM(2016) 95 final.

                     (10)
                  COM(2014) 494 final.

                     (11)
                  COM(2015) 8105 final.

                     (12)
                  Δυνάμει του άρθρου 5 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου.


8. 2. 89                                   Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων                            Αριθ. C 32/9
              Σχέδιο σύστασης του Συμβουλίου σχετικά με την απαγόρευση του καπνίσματος στους δημόσιους
                                                              χώρους
                                                        COM(88) 674 τελικό
                                       (Υποβληθείσα από την Επιτροπή στις 9 Ιανουαρίου 1989)
                                                           (89/C 32/16)
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,                             ότι για να εξασφαλισθεί η τήρηση του δικαιώματος προστα
                                                                    σίας της υγείας των μη καπνιστών είναι απαραίτητο να
Έχοντας υπόψη:                                                      απαγορευτεί το κάπνισμα στους δημόσιους χώρους ορι
                                                                    σμένων κτιρίων και μεταφορικών μέσων
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής
Κοινότητας,                                                         ότι λόγω της σημασίας που έχει ο παράγων του εθισμού
                                                                    τμήματος του πληθυσμού στον καπνό, πρέπει να προ
το σχέδιο σύστασης της Επιτροπής,                                   βλεφθεί η δυνατότητα καπνίσματος σε ένα τμήμα αυτών
                                                                    των κτιρίων και μεταφορικών μέσων
τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,
                                                                    ότι είναι απαραίτητο να επεκταθεί στους πολίτες όλων των
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,                  χωρών της Κοινότητας η προστασία που τους εξασφαλί
                                                                    ζεται σε ορισμένα κράτη μέλη κατά των κινδύνων του παθη
Εκτιμώντας:                                                         τικού καπνίσματος,
ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μιλάνου της 28ης και
29ης Ιουνίου 1985 υπογράμμισε τη σημασία της προώθησης              ΣΥΝΙΣΤΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ:
ενός ευρωπαϊκού προγράμματος δράσης κατά του καρ                   Να λάβουν δια της νομοθετικής οδού σύμφωνα με τις
κίνου ·                                                             ισχύουσες σε κάθε κράτος μέλος πρακτικές και προϋποθέ
                                                                    σεις, τα ακόλουθα μέτρα:
ότι το Συμβούλιο και οι εκπρόσωποι των κυβερνήσεων των
κρατών μελών που συνήλθαν στα πλαίσια του Συμβουλίου,                1. Να απαγορεύσουν το κάπνισμα στους δημόσιους χώρους
στο ψήφισμα τους της 7ης Ιουλίου 1986 ('), όρισαν ότι το                που αποτελούν τμήμα ενός των κτιρίων που προορίζονται
πρόγραμμα αυτό θα πρέπει να σαμβάλει στη βελτίωση της                   για μία από τις χρήσεις που αναφέρονται στο παράρτημα
υγείας και της ποιότητας της ζωής των πολιτών στην Κοινό               της παρούσας σύστασης.
τητα μειώνοντας τον αριθμό των περιπτώσεων καρκίνου,                    Εντούτοις, στους χώρους αυτούς, ορισμένες σαφώς περιο
και ότι, για το σκοπό αυτό, θεώρησαν ότι η καταπολέμηση                 ρισμένες ζώνες θα πρέπει να διατίθενται στους καπνι
του καπνίσματος αποτελεί προτεραιότητα"                                 στές.
ότι εκτός από το γεγονός ότι ο καπνός προκαλεί φυσική                   Τα κράτη μέλη μπορούν να συμπληρώσουν τον κατάλογο
δυσφορία και ενόχληση στους μη καπνιστές, υφίσταται για                 των εγκαταστάσεων που αναφέρονται στο παράρτημα.
αυτούς αυξημένος κίνδυνος πρόκλησης καρκίνου των πνευ              2. Στα κτίρια αυτά καθώς και σε όλους τους χώρους εργα
μόνων ή άλλων ασθενειών του αναπνευστικού συστήματος                    σίας, σε περίπτωση σύγκρουσης, το δικαίωμα στην υγεία
λόγω της ακούσιας έκθεσης τους στους καπνούς των προϊ                  των μη καπνιστών θα πρέπει να υπερισχύει του δικαιώ
όντων καπνού και ότι, κατά συνέπεια, πρέπει να διασφα                  ματος των καπνιστών να καπνίσουν.
λισθεί το δικαίωμα να προστατευθεί η υγεία των μη καπνι
                                                                    3. Να επεκτείνουν την απαγόρευση του καπνίσματος σε
στών από το παθητικό κάπνισμα"
                                                                        όλα τα μαζικά μέσα μεταφοράς.
                                                                    4. Να ενημερώνουν την Επιτροπή κάθε δύο χρόνια επί της
(') ΕΕ αριθ. C 184 της 23. 7. 1986, σ. 19.                              συνέχειας που έχει δοθεί στην παρούσα σύσταση.
 ---pagebreak--- Αριθ. C 32/10                           Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων                                   8. 2. 89
                                                            ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
             1. Κτίρια στα οποία παρέχονται υπηρεσίες στο κοινό, επί πληρωμή ή δωρεάν.
             1 Κτίρια υποδοχής ή περίθαλψης ασθενών ή ηλικιωμένων.
             3. Κτίρια στα οποία παρέχεται προληπτική ή θεραπευτική περίθαλψη.
             4. Σχολικές εγκαταστάσεις ή άλλοι χώροι υποδοχής, διαμονής ή περίθαλψης παιδιών ή νέων σχολικής ηλικίας.
             5. Κτίρια στα οποία παρέχεται εκπαίδευση ή επαγγελματική κατάρτιση.
             6. Χώροι θεαμάτων.
             7. Χώροι εκθέσεων.
             8. Αθλητικές εγκαταστάσεις και κλειστοί χώροι αθλοπαιδιών.
             9. Στάσεις και σταθμοί μετρό, σιδηροδρόμων, λιμανιών και αεροδρομίων.


               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 18.5.2016
            COM(2016) 348 final
            Σύσταση για
            ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του Ηνωμένου Βασιλείου για το 2016και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας του Ηνωμένου Βασιλείου για το 2016

               Σύσταση για

               ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               σχετικά με το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων του Ηνωμένου Βασιλείου για το 2016

                  και τη διατύπωση γνώμης του Συμβουλίου σχετικά με το πρόγραμμα σταθερότητας του Ηνωμένου Βασιλείου για το 2016

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 2 και το άρθρο 148 παράγραφος 4,

               Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου, της 7ης Ιουλίου 1997, για την ενίσχυση της εποπτείας της δημοσιονομικής κατάστασης και την εποπτεία και τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών
                  1
               , και ιδίως το άρθρο 9 παράγραφος 2,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
                  2
               ,

               Έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου
                  3
               ,

               Έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Απασχόλησης,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Κοινωνικής Προστασίας,

               Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής Οικονομικής Πολιτικής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Στις 26 Νοεμβρίου 2015, η Επιτροπή εξέδωσε την Ετήσια Επισκόπηση της Ανάπτυξης
                  4
               , με την οποία σηματοδοτήθηκε η έναρξη του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου του 2016 σχετικά με τον συντονισμό των οικονομικών πολιτικών. Οι προτεραιότητες της Ετήσιας Επισκόπησης της Ανάπτυξης εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 17-18 Μαρτίου 2016. Στις 26 Νοεμβρίου 2015, βάσει του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011, η Επιτροπή εξέδωσε την Έκθεση του Μηχανισμού Επαγρύπνησης
                  5
               , στην οποία διαπίστωσε ότι το Ηνωμένο Βασίλειο συγκαταλέγεται μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία επρόκειτο να πραγματοποιηθεί εμπεριστατωμένη επισκόπηση.

               (2)Η έκθεση χώρας του 2016 για το Ηνωμένο Βασίλειο
                  6
                δημοσιεύθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 2016. Αξιολογήθηκε η πρόοδος του Ηνωμένου Βασιλείου όσον αφορά την υλοποίηση των ειδικών για τη χώρα συστάσεων που είχαν εγκριθεί στις 14 Ιουλίου 2015 και η πρόοδος του Ηνωμένου Βασιλείου ως προς την επίτευξη των εθνικών στόχων του στο πλαίσιο της στρατηγικής «Ευρώπη 2020». Περιλάμβανε επίσης τα αποτελέσματα της εμπεριστατωμένης επισκόπησης δυνάμει του άρθρου 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1176/2011. Στις 8 Μαρτίου 2016, η Επιτροπή παρουσίασε τα αποτελέσματα της εμπεριστατωμένη επισκόπησης
                  7
               . Από την ανάλυσή της η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το Ηνωμένο Βασίλειο δεν αντιμετωπίζει μακροοικονομικές ανισορροπίες. Το υψηλό χρέος του τομέα των νοικοκυριών, τα αυξημένα επίπεδα τιμών των κατοικιών και τα μεγάλα ελλείμματα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών είναι δυνατόν να αποτελούν τρωτά σημεία. Συγχρόνως, τα οικονομικά των νοικοκυριών είναι συνολικά εύρωστα και η ανθεκτικότητα του τραπεζικού τομέα εξακολουθεί να βελτιώνεται. Βραχυπρόθεσμα, η ανθεκτικότητα των νοικοκυριών και της ευρύτερης οικονομίας για την αντιμετώπιση κινδύνων όπως μια κρίση επιτοκίων ή απασχόλησης φαίνεται να έχει αυξηθεί. Ωστόσο, πολλές κυβερνητικές πρωτοβουλίες δεν έχουν ακόμη ασκήσει σημαντική επιρροή για την αντιμετώπιση της ανισορροπίας μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης κατοικιών. Οι κίνδυνοι που συνδέονται με το μεγάλο έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών μετριάζονται από το ευνοϊκό θεσμικό πλαίσιο και τις περιορισμένες υποχρεώσεις σε ξένο νόμισμα. Η αύξηση του ελλείμματος οφείλεται στην ανοδική πορεία του ελλείμματος στα πρωτογενή εισοδήματα αλλά αναμένεται να περιοριστεί με την υποχώρηση των αντίξοων κυκλικών συνθηκών.

               (3)Στις 24 Μαρτίου 2016, το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλε το εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων για το 2016 και το πρόγραμμα σύγκλισης για το 2016. Λόγω της αλληλεξάρτησής τους, τα δύο προγράμματα αξιολογήθηκαν ταυτοχρόνως.

               (4)Κατά τον προγραμματισμό των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων για την περίοδο 2014-2020, συνυπολογίστηκαν οι σχετικές ειδικές ανά χώρα συστάσεις. Όπως προβλέπεται στο άρθρο 23 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1303/2013, όπου είναι αναγκαίο για τη στήριξη της εφαρμογής σχετικών συστάσεων του Συμβουλίου, η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από ένα κράτος μέλος να προβεί σε επανεξέταση του οικείου συμφώνου εταιρικής σχέσης και των σχετικών προγραμμάτων και να προτείνει τροποποιήσεις. Η Επιτροπή έχει παράσχει περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο προτίθεται να κάνει χρήση της εν λόγω διάταξης σε κατευθυντήριες γραμμές που συνδέουν την αποτελεσματικότητα των ευρωπαϊκών διαρθρωτικών και επενδυτικών ταμείων με τη χρηστή οικονομική διακυβέρνηση
                  8
               .

               (5)Επί του παρόντος το Ηνωμένο Βασίλειο υπάγεται στο διορθωτικό σκέλος του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Εφόσον επιτευχθεί βιώσιμη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος το 2016-17, το Ηνωμένο Βασίλειο θα υπαχθεί στο προληπτικό σκέλος και στον μεταβατικό κανόνα για το χρέος από το 2017-18. Στο πρόγραμμα σύγκλισης του 2015-16, η κυβέρνηση αναμένει ότι το ονομαστικό έλλειμμα θα είναι χαμηλότερο του 3% του ΑΕΠ το 2016-17 και προβλέπει ότι θα μειωθεί περαιτέρω σε 2,00% του ΑΕΠ μέχρι το 2017-18. Το εκ νέου υπολογισθέν
                  9
                διαρθρωτικό έλλειμμα υποδηλώνει διαρθρωτική βελτίωση κατά 0,6 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ την περίοδο 2015-16, 0,9 ποσοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ την περίοδο 2016-17 και 0,7 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ την περίοδο 2017-18. Το πρόγραμμα σύγκλισης δεν περιλαμβάνει μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό στόχο. Σύμφωνα με το πρόγραμμα σύγκλισης, ο δείκτης δημοσίου χρέους προς το ΑΕΠ αναμένεται να κορυφωθεί στο 88,3% του ΑΕΠ το 2016-17, έναντι 88,0% το 2015-16, πριν υποχωρήσει στο 87,1% του ΑΕΠ το 2017-18. Το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο στηρίζονται οι δημοσιονομικές προβολές είναι εύλογο. Τα μέτρα για τη στήριξη των στόχων που έχουν τεθεί για το έλλειμμα την περίοδο 2016-17 και 2017-18 έχουν προσδιοριστεί αρκετά λεπτομερώς. Ωστόσο, ο αντίκτυπος ορισμένων μέτρων την περίοδο 2017-18, των οποίων οι δημοσιονομικές επιπτώσεις εκτιμώνται σε περίπου 0,2% του ΑΕΠ, είναι πιο αβέβαιος. Βάσει των εαρινών προβλέψεων της Επιτροπής του 2016, το 2015-16 το Ηνωμένο Βασίλειο αναμένεται να έχει επιτύχει τον συνιστώμενο στόχο για το ονομαστικό έλλειμμα ύψους 4,1% του ΑΕΠ και να έχει καταβάλει την συνιστώμενη προσπάθεια δημοσιονομικής προσαρμογής. Το Ηνωμένο Βασίλειο προβλέπεται ότι θα έχει διορθώσει το υπερβολικό του έλλειμμα έως την προθεσμία του 2016-17, όπως συνέστησε το Συμβούλιο, αλλά δεν θα έχει επιτύχει τον συνιστώμενο στόχο για το ονομαστικό έλλειμμα (2,7% του ΑΕΠ). Αναμένεται να έχει καταβληθεί μια οριακά μικρότερη από τη συνιστώμενη δημοσιονομική προσπάθεια σε σωρευτική βάση κατά της διάρκεια της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος. Κατά την περίοδο 2017-18, το Ηνωμένο Βασίλειο αναμένεται να συμμορφωθεί με τη συνιστώμενη προσαρμογή για την επίτευξη του ελάχιστου μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου με την υπόθεση αμετάβλητων πολιτικών. Το Ηνωμένο Βασίλειο εκτιμάται επίσης ότι θα συμμορφωθεί με τον μεταβατικό κανόνα για το χρέος κατά την περίοδο 2017-18. Με βάση την αξιολόγησή της όσον αφορά το πρόγραμμα σύγκλισης, και λαμβανομένων υπόψη των εαρινών προβλέψεων του 2016 της Επιτροπής, το Συμβούλιο είναι της γνώμης ότι το Ηνωμένο Βασίλειο αναμένεται, σε γενικές γραμμές, να συμμορφωθεί με τις διατάξεις του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

               (6)Η παραγωγικότητα στο Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει στάσιμη από το 2008. Αυτό μπορεί να οφείλεται σε διάφορους παράγοντες, όπως οι χαμηλές επενδύσεις κεφαλαίου, οι ελλείψεις σε δεξιότητες, οι αναντιστοιχίες δεξιοτήτων και η μετατόπιση της οικονομίας προς δραστηριότητες με χαμηλή παραγωγικότητα. Οι προκλήσεις που συνδέονται με την ανεπαρκή προσφορά στέγης, ιδίως σε γεωγραφικές περιοχές με υψηλή οικονομική ανάπτυξη, πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη στο πλαίσιο αυτό. Στο έγγραφο πολιτικής της κυβέρνησης του Ιουλίου 2015 με τίτλο «Fixing the foundations- creating a prosperous nation» (Θεμέλια για τη δημιουργία μιας ευημερούσας χώρας) προσδιορίζεται μια στρατηγική ευρείας κλίμακας. Λαμβάνοντας υπόψη ορισμένους περιορισμούς στις επενδύσεις που εξακολουθούν να υπάρχουν και το χαμηλό επίπεδο δημοσίων και ιδιωτικών επενδύσεων στο Ηνωμένο Βασίλειο, τα μέτρα πολιτικής της κυβέρνησης για την ενίσχυση των δεξιοτήτων, της καινοτομίας και των επενδύσεων σε έργα υποδομής έρχονται στον κατάλληλο χρόνο, αν και καθοριστικό ρόλο θα διαδραματίσει η αποτελεσματική εφαρμογή τους. Μία από τις κύριες επενδυτικές προκλήσεις είναι η δημιουργία μιας κατάλληλης δικτυακής υποδομής. Στο εθνικό σχέδιο υποδομών, που επικαιροποιήθηκε τον Μάρτιο του 2016, παρουσιάζονται οι λεπτομέρειες για την πρόοδο των έργων υποδομής εντός ενός συνεκτικού και συνεπούς πλαισίου. Το σχέδιο στηρίζεται στην αύξηση της ιδιωτικής χρηματοδότησης για το μεγαλύτερο μέρος των επενδύσεων. Η εφαρμογή και η παρακολούθηση έχουν καθοριστική σημασία, ενώ ό ρόλος της διαφάνειας και της λογοδοσία είναι σημαντικός. Παρά τις διάφορες πρωτοβουλίες της κυβέρνησης, η ζήτηση κατοικιών εξακολουθεί να υπερβαίνει την προσφορά και αυτό αντικατοπτρίζεται στις υψηλές και αυξανόμενες τιμές των κατοικιών. Η έλλειψη στέγης είναι πιο έντονη στις ταχέως αναπτυσσόμενες περιφέρειες του Λονδίνου και στις νοτιοανατολικές περιοχές της χώρας. Η χρήση της γης διέπεται από τις αρχές της εθνικής πολιτικής χωροταξικού σχεδιασμού και η αποτελεσματική εφαρμογή του αναμορφωμένου συστήματος σχεδιασμού θα μπορούσε να διευκολύνει την αύξηση της κατασκευής κατοικιών.

               (7)Η αγορά εργασίας του Ηνωμένου Βασιλείου παραμένει δυναμική. Το 2015, το ποσοστό απασχόλησης (ηλικιακή ομάδα 20-64) ανήλθε στο 76,9%, ενώ το ποσοστό της ανεργίας συνέχισε την πτωτική τάση του και διαμορφώθηκε σε 5,3%. Η ανεργία των νέων και τα ποσοστά νέων που βρίσκονται εκτός απασχόλησης, εκπαίδευσης ή κατάρτισης εμφανίζουν επίσης περαιτέρω μείωση. Παρόλα αυτά, εξακολουθούν να υπάρχουν περιθώρια για βελτίωση των προοπτικών για μη ενεργά άτομα, υποαπασχολούμενους και ανειδίκευτους εργαζόμενους. Οι καλύτερες προοπτικές εξέλιξης στην αγορά εργασίας και σαφέστερες κατευθύνσεις για την αναβάθμιση των δεξιοτήτων θα μπορούσαν να βοηθήσουν τους εργαζόμενους που είναι καθηλωμένοι σε χαμηλόμισθες θέσεις και/ή σε ολιγόωρη απασχόληση. Επίσης, θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις δεξιοτήτων που είναι εμφανείς σε ορισμένα τμήματα της οικονομίας, όπως ο κλάδος των οικοδομών. Η επιτυχής αξιοποίηση των πόρων που συγκεντρώνονται από την εισφορά μαθητείας θα απαιτήσει ιδιαίτερη προσοχή. Οι προτάσεις για τη βελτίωση της προσφοράς σε υπηρεσίες φροντίδας παιδιών θα απαιτήσουν έγκαιρη εφαρμογή, δεδομένου ότι η διαθεσιμότητα και η οικονομική προσιτότητα της παιδικής μέριμνας εξακολουθεί να αποτελεί πρόκληση.

               (8)Στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου η Επιτροπή προέβη σε διεξοδική ανάλυση της οικονομικής πολιτικής του Ηνωμένου Βασιλείου και τη δημοσίευσε στην έκθεση για τη χώρα του 2016. Προέβη επίσης σε αξιολόγηση του προγράμματος σύγκλισης και του εθνικού προγράμματος μεταρρυθμίσεων, καθώς και των επακόλουθων ενεργειών σε συνέχεια των συστάσεων που διατυπώθηκαν προς το Ηνωμένο Βασίλειο τα προηγούμενα έτη. Έλαβε υπόψη όχι μόνον τη συνάφειά τους για την άσκηση βιώσιμης δημοσιονομικής και κοινωνικοοικονομικής πολιτικής στο Ηνωμένο Βασίλειο, αλλά και τη συμμόρφωσή τους με τους κανόνες και τις κατευθύνσεις της ΕΕ, δεδομένης της ανάγκης ενδυνάμωσης της συνολικής οικονομικής διακυβέρνησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσω της συνεκτίμησης στοιχείων σε επίπεδο ΕΕ κατά τη διαμόρφωση των μελλοντικών εθνικών αποφάσεων. Οι συστάσεις στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Εξαμήνου αποτυπώνονται στις συστάσεις 1 έως 3 κατωτέρω.

               (9)Υπό το πρίσμα αυτής της αξιολόγησης, το Συμβούλιο εξέτασε το πρόγραμμα σύγκλισης και η γνώμη του
                  10
                αποτυπώνεται ιδίως στη σύσταση 1 κατωτέρω.

               ΣΥΝΙΣΤΑ στο Ηνωμένο Βασίλειο να λάβει μέτρα το 2016 και το 2017 προκειμένου:

               1.Να επιτύχει τη βιώσιμη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος μέχρι το 2016-17. Μετά τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος, να επιτύχει δημοσιονομική προσαρμογή ύψους 0,6% του ΑΕΠ το 2017-18 προς την κατεύθυνση του ελάχιστου μεσοπρόθεσμου στόχου την περίοδο 2017-18.

               2.Να αντιμετωπίσει την έλλειψη επενδύσεων σε δικτυακές υποδομές, μεταξύ άλλων με την υλοποίηση των προτεραιοτήτων του εθνικού σχεδίου υποδομών. Να λάβει περαιτέρω μέτρα για την τόνωση της προσφοράς στον τομέα της κατοικίας, συμπεριλαμβανομένης της εφαρμογής των μεταρρυθμίσεων εθνικής πολιτικής χωροταξικού σχεδιασμού.

               3.Να αντιμετωπίσει τις αναντιστοιχίες δεξιοτήτων και να μεριμνήσει για την εξέλιξη των δεξιοτήτων, μεταξύ άλλων με την ενίσχυση της ποιότητας των θέσεων μαθητείας. Να βελτιώσει περαιτέρω τη διαθεσιμότητα οικονομικά προσιτής, υψηλής ποιότητας, ολοήμερης παιδικής μέριμνας.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)
                  ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 1.

                     (2)
                  COM(2016) 348 final.

                     (3)
                  P8_TA(2016)0058, P8_TA(2016)0059 και P8_TA(2016)0060.

                     (4)
                  COM(2015) 690 final.

                     (5)
                  COM(2015) 691 final.

                     (6)
                  SWD(2016) 96 final.

                     (7)
                  COM(2016) 95 final.

                     (8)
                  COM(2014) 494 final.

                     (9)
                  Το διαρθρωτικό ισοζύγιο, όπως έχει υπολογιστεί εκ νέου από τις υπηρεσίες της Επιτροπής με βάση τις πληροφορίες στο πρόγραμμα σύγκλισης, σύμφωνα με την από κοινού συμφωνηθείσα μεθοδολογία.

                     (10)
                  Δυνάμει του άρθρου 9 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1466/97 του Συμβουλίου.


title: ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΣΤΑΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ περί των άρχων τής κοινοτικής πολιτικής σχετικά μέ την ηλικία συνταξιοδοτήσεως (ύποβληθέν άπό την Έπιτροπή ατό Συμβούλιο)

text:
ARCHIVES HISTORIQUES
DE LA COMMISSION
COLLECTION RELIEE DES
DOCUMENTS "COM"
COM (81) 779
Vol. 1981/0221
 ---pagebreak--- Disclaimer
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983,
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit
règlement.
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983
concerning the opening to the public of the historical archives of the European Economic
Community and the European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243,
27.9.2003, p. 1), this file is open to the public. Where necessary, classified documents in this
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1.
Februar 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983,
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. September 2003
(ABI. L 243 vom 27.9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5
der genannten Verordnung freigegeben.
 ---pagebreak--- ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
                                                COM(81)779 final
                                                Bruxelles , le 16 décembre 1981
                    ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΣΤΑΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
          περί των άρχων τής κοινοτικής πολιτικής σχετικά μέ την
                               ηλικία συνταξιοδοτήσεως
                (υποβληθέν άπό την * Επιτροπή ατό Συμβούλιο ;
                          ^                   -  \
                                           ,λ      Λ
                       Ii  -À
                            .i
                                         r   XV     >1
                                                    ft
                         rU.       \               j]
                          \V         SS>
                                      ^
                                         ^        V
                                                 o/
 COM ( 81 ) 779 final
 ---pagebreak---                                   ;                     OTvnW
                       ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΒΕΣΗ
1 . Στδ ψήφισμα της 18ης Δεκεμβρίου 1979 περί της ρυθμίσεως του χρδνου
    Εργασίας, τδ Συμβούλιο ε?χε την ευκαιρία νδ ώπενθυμίσει δτι Αποδί&ει
    μεγδλη σημασία στην Εκ μέρους της " Επιτροπής συνέχιση των Εργασιών της
    δσον Αφορα τήν Ελαστική συνταξιοδότηση . "Εκρινε 8τι ή Ελαστική συνταξιο
    δότηση, που θα πρέπει νδ εΤναι οικειοθελής , πρέπει νδ Εξελιχθεί σέ συνδρ–
    τηση μέ μέτρα πού Αποβλέπουν στή διευκδλυνση της προοδευτικής μειώσεως της
    εργασίας στδ τέλος της σταδιοδρομίας δπως π .χ . ή Εργασία κατδ μερική
    Απασχδληση καί ή αύξηση της διαρκείας της Αδείας γι δ τούς «ηλικιωμένους
    Εργαζόμενους .
    'Εν συνεχεία του ψηφίσματος αύτοϋ , ι®) " Επιτροπή δπέβαλε στίς 14 " Ιουλίου
    1980 Ανακοίνωση μέ τίτλο " Κοινοτικές κατευθύνσεις περί της Ελαοτ ι κης συντα
    ξιοδοτήσεως ( 1 ) επί της οποίας διεξήχθη συζήτηση στή Μόνιμη " Επιτροπή " Απα
    σχολήσεως κατδ τή διδεκεια της συνεδρι άσεως της 11ης Δεκεμβρίου 1900. Κατδ τή
    συζήτηση αυτή Επετεύχθη ευρεία συμφωνία ως πρδς την Αναγνώριση της Ανάγκης
    προοδευτικής χορηγήσεως σέ δλους τούς Εργαζόμενους του δικαιώματος Επιλογής ,
    μετδ Απδ δρισμένη ηλικία, της στιγμής της συνταξιοδοτήσεις τους . *Η συμφωνία
    αΑτή συνεδύαζε διδφορες Απδψεις των Εκπροσώπων των Εργοδοτών καί των Εργαζο
    μένων καί ή Μδνι μη " Επιτροπή εκρινε δτι γι δ τίς μελλοντικές έξελίξεις θδ πρέ
    πει νδ ληφθούν ύπδψη οϊ Ιδιδζουσες καταστδσεις των Κρατών μελών καί ο® Αρμό–
    διδτητες των διαφδρων Ενδιαφερομένων μέρων . Κατδ συνέπεια η " Επιτροπή Εκλήθη
    νδ συνεχίσει τίς Εργασίες της στδν τομέα αύτδ καί νδ υποβάλει τίς κατδλληλες
    συγκεκριμένες προτάσεις . "Οσον Αφορα τήν προοδευτική συντσξ ι οδδτηση (προοδευτι
    κή μείωση της Εργασίας στδ τέλος της σταδιοδρομίας ), ή Μδνι μη " Επιτροπή εκρινε
    δτι θδ μπορούσε νδ αρχίσει σχετική συζήτηση μεταγενέστερα .
2 . " Αντικείμενο της παρούσας συατδσεως είναι νδ διατυπωθεί* ή Εν λόγω συμφωνία σέ
                                                                          γ
    συγκεκριμένες προτάσεις . *Η σύσταση του Συμβουλίου φαίνεται &π είναι τδ καταλ
    ληλότερο μέσο για τήν Εφαρμογή μιας κατευθύνσεως , ή δποία Αφενδς Αποτελεί μα
    κροπρόθεσμο στδχο της κοινωνικής πολιτικής των Κρατών μελών καί Αφετέρου πρέπει
    νδ λάβει δπδψη τίς Ιδιάζουσες Εθνικές καταστάσεις καί τίς Αρμοδιότητες των
    διαφδρων Ενδιαφερομένων μερον .
    Μέ τδ ι'διο πνεύμα φαίνεται φρδνιμο νά γίνει διάκριση στήγ Εν λόγω σύσταση
    μεταξύ Αφενδς μιας μακροπρόθεσμης δεσμεύσεως των Κροττων μελών γι δ τήν πραγμά- ,
    τωση αυτου του στδχου καί Αφετέρου μίας βραχυπρόθεσμης δεσμεύσεως που τους
     Επιβάλλει περιορισμένες ύτταχρεώσεί ς .
     ( 1 ) C0M ( 80) 393 TEXikô
 ---pagebreak---                                  - 2 -
3 . 'Η μακροπρδθεσμη δέσμευση συνίσταται στήν βΓΓίτβυξη τΡ)ς Ελαστικής συνταξιο
     δοτήσεως η οποία εχει δναγνωρι σθε~ σάν κοινδς στόχος της κοινωνικής πολιτικής
     των Κρατών μελών . 'Ελαοτική συνταξι οδδτηση σημαΓνει Ελεύθερη Επιλογή της
     στιγμής της συνταξιοδοτήσεως , μετδ &πδ δρισμένη ήλικία, Εκ μέρους δλων των Εν-: _ι
     διαφερομένων προσώπων δηλαδή δλου του Ενεργού πληθυσμού ει'τε εΤναι μισθωτοί
     εί'τε δνεξάρτητοι Επαγγελματίες . Γι'αίττδ τδ Κρδτη μέλη καλούνται (μέρος Α της
     συοτδσεως ) νά λάβουν τδ δναγκαΤα μέτρα γι δ την Επίτευξη του Εν λδγω στόχου ,
                                               ι                                         Ι"
     πρδγμα πού μπορεΤ νδ γίνει προοδευτι κδ στ·δ πλαΓσιο των νομΓμων ή Επαγγελματικών |
     καθεστώτων (καθεστώτα πού έχουν δημιουργηθεί μέ συλλογική σύμβαση, καθεστώτα        |
     Επιχει ρήσεων, κ.λ.π.). Στην προσπάθεια αϊιτή τδ Κρδτη μέλη μπορούν νδ βασισθούν
     σέ δρισμένες &ρχές πού λαμβδνουν υπόψη τίς σχετικές συστδσεις της Διεθνούς
     " Οργανώσεως 'ΕργασΓας .                                                            |
                                                                                ί
                                                                                I
                                                                                ι
4 . Οι" &ρχές αίιτές προβλέπουν τήν απδλυνση των κανδνων σχετικά μέ τήν ήλικΓα           !
     &πονομης συντδξεως γήρατος, τδ δικαΓωμα Ελεύθερης Επιλογής της ηλικίας              |
     συνταξιοδοτήσεως ΐ'ετδ &πδ προκαθορισμένη ήλικία ή δποία εΤναι "δια γ ι δ           (
     τούς άνδρες κάί τίς γυναίκες (σύμφωνα μέ τήν δρχή της "σης μεταχειρίσεως ),
     δρισμένες Εναλλακτικές μορφές (καθορι σμένηήλι κία μέ δυνατδτητα Επισπεύσεως         |
     η δναβολης της'ύποβολης αΐτήσεως γιδ συνταξιοδότηση, σύνταξη λδγω δρχαι,δτηρτος ), |
     τδ δικαίωμα χρηματικής αντισταθμίσεως γιδ τούς ηλικιωμένους Εργαζδμένους , ?)        |
     διδρκεια Εργασίας των δποίων μειώνεται προοδευτικό, τδ δικαίωμα δσκήσεως             |
     τουλάχιστον μίας περιορισμένης Επαγγελματικής δραστηριότητος μετδ τή συντα-          ;
     ξίοδδτηση , προγρδμματα προετοιμασίας γιδ τήν δποχώρηση άπδ τήν Επαγγελματι κή       [
                                                      »V                                  J
     ζωή . " Επιπλέον διευκρινίζονται οί προϋποθέσεις γιδ τήν εισαγωγή μέτρων τδ
                                                                                !
     δποΤα θδ συντελέσουν, μέσω χρηματοδοτικών κινήτρων, στήν πρδωρη αποχώρηση            |
     ηλικιωμένων Εργαζομένων " τδ μέτρα δμως αύτδ δέν μπορούν νδ θεωρηθούν Βτι &πο– |
     τελούν τμήμα Ελαστικού συστήματος συνταξιοδοτήσεως .                              · [
                                                                                Ι
     'Η Επιτροπή επιθυμεί" νδ κδνει μία διάκριση μεταξύτης εφαρμογής των εν λόγω           |
5. L                     r            '                                                    !
     άρχων , οί όποΓες ερείδονται κυρίως ατή μέριμνα γιά τή βελτίωση της ποιότητος         <
   • της ζωης καί γ-ιά τδν μεγαλύτερο σεβασμό των έπιθυμι 2ν των ατόμων , καί όρι -        !
     σμένων καθεστώτων πρόωρης συνταξιοδοτήσεως , τά οποία πρότεινε ή υποστήριξε           |
                                  σέ Ιδιαίτερους τομεΤς (π . χ. του χάλυβα, της αλι
     είας ) καί τά όποΤα , ενω δέν αντιτίθενται στίς προαναφερθείσες αρχές , αποτελούν
     κυρίως μέτρα της πολιτικές της απασχολήσεως .
                                                                                I
 ---pagebreak--- . Στο τμήμα Β της συστάσεως σχεδιάζεται η επόμενη φάση των συλλογισμών σέ κοινο
  τικό έπΓπβδο μβτά Από &6ο Ιτπ , κατά τή διάρκεια τδν ,άηοΓϋν ζητβ~ΤΒΐ από τά
  Κράτη μέλη νά προβούν σέ εξέταση των συνταξιοδοτικών συστημάτων τους υπό τδ
  φως των άρχων πού έκτΓθενται στή σύσταση , καΓ νά "υποβάλουν εκθεση στήν " Επιτρο
  πή . Βάσει της εξετάσεως αύτης ή " Επιτροπή θά υποβάλει στδ Συμβούλιο 'έκθεση έπΓ
  της εφαρμογής της ελαστικής συνταξιοδοτήσεως (πρόοδος , έμπδδια , δυσχέρειες ,
  προβλήματα κόστους , κ . λ. π .; καΓ θά είναι σέ θέση νά υποβάλει καΓ άλλες σχετικές
  μέ τή δυνατότητα καθορισμού σέ δλα τά Κράτη μέλη της Τδϊας ελάχιστης ηλικΓας γιά
  τή συνταξι οδότηση 0 'ΕπΓσης η " Επιτροπή θά κρΓνει τότε τά μέτρα γιά τήν επέκταση
  των υφισταμένων διατάξεων στήν προοδευτική συνταξιοδότηση " γιά τδ σκοπό αυτό
  καλεΤ τά Κράτη μέλη νά εξετάσουν μέ μεγαλύτερη προσοχή , κατά τή διάρκεια των
  δύο επομένων έτων , τΓς πολιτικές καΓ τά μέτρα γϊά τήν αποφυγή της απότομης μετα
  βάσεως από τήν δραστηριότητα κατά πλήρη απασχόληση στήν κατάσταση της συνταξιο
  δοτήσεως καΓ νά υποβάλουν στήν " Επιτροπή,στό τέλος της περιόδου αύτης , έκθεση
  επΓ των σχετικών έμπει ρι ων τους „ " Εν τω μεταξύ ή " Επιτροπή θά συνεχΓσει καΓ θά
  αναπτύξει περαιτέρω τΓς επαφές της μέ τούς σχετικούς έργανισμούς μέ σκοπό τήν
  έξέλιξη της πολιτικής στδν τομέα αυτό , περιμένει δέ μέ ενδιαφέρον τά αποτελέσμα
  τα της έργασΓας πού εχει άναληφθεΓ στδ Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έπΓ τοΟ "προβλή-
                                  t
  ματος της τρΓτης ηλικΓας στΓς χείρες της Κοινότητος ".
 ---pagebreak---        ΣΧΕΔΙΟ ΣΥΣΤΑΙΕΩΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ
             ΠΟΛΙΤΙί- .Σ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΗΛΙΚΙΑ ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΗΣΕΩΣ
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,
"Εχοντας ύπδψη :
τή συνΒήκη περΓ ιδρύσεως της ΕίιρωπαΤκης ΟΪκονομικης Κοινδτητας ,
τδ σχέδιο συστδσεως που υπέβαλε η 'Επιτροττη ,
τη γνώμη της Συνελεύσεως
τή γνώμη της Οίκονομικης καΓ Κοινωνικής " Επιτροπής ,
" Εκτιμώντας :
□τι τδ Συμβοδλιο θέσπισε στΓς 18 Δεκεμβρίου 1979 τδ ψήφισμα περί της
ρυθμίσεως του χρδνου έργασίας ( ΐ ),
Βτι, στδ πλαίσιο της Μόνιμης " Επιτροπής " Απασχολήσεως έπετεδχθη ευρείς συμφωνία
ως πρδς τήν άναγνώρι ση της ανάγκης χορηγήσεως σέ δλους τους έργαζδμενόυς τοΟ
δικαιώματος έπι λογής , μετδ άπδ ορισμένη ηλικία, της στιγμής της συνταξ ι οδοτή-
σεώς τους ( 2) ,
δτΐ σειρδ λδγων δικαιολογούν μεγαλδτερη έλαστικδτητα ώς πρδς την ηλικία
συνταξιοδοτήσεως " δτι ο ? λδγοι αυτοί Ιρείδονται κυρίως στίς αντικειμενικές
άνδγκες καί στίς ΙπιΒυμίες των ένδι αψερομένων , &λλ<5 καί σέ σκέψεις γ εν.ικο-
τέρων πολιτίκων , .
ί5τι ή καθιέρωση έλαστικοΰ συστήματος συνταξ ι οδαπτήσεως δΰναται έπι πλέον νδ
έπιλΰσει τδ πρδβλημα τής.ι'σης μεταχειρίσεως &νδρων καί γυκαι κων ος πρδς τήν
ήλικία συνταξιοδοτήσεως , '
 ( 1 ) ΕΕ αριθ . 0 2 της 4ης " Ιανουαρίου 1980
 (2 ) Μδνιμη " Επιτροπή " Απασχολήσεως , 20ή συνεδρίαση , 11 Δεκεμβρίου 1980
 ---pagebreak--- δτι έξαλλου εκδηλώνονται ηδη τάσεις ατά Κράτη μέλη γι ά νά καταστούν πι δ
βδΜΒΜΓΠ"» τά συετημΕΓΓβ * τά δίταΐδί ΰυνΕχΓζέυν νά πρθίΐλΐϊτθϋν καδορισμένη ηλικία
γιά τη συνταξ ι οδδτηση * δτι οί τάσεις αίττές προσλαμβάνουν διάφορες μορφές ?
έλαατι κη ηλικία προβλεπόμενη & ΓΤ 6 τδ νδμο , σύνταξη λδγω άρχαιδτητος , προσφε
ρόμενη δυνατδτητα Επισπεύσεως η αναβολής της δποβολης της αΐτήσεως γιά συντα-
ξι οδδτηση , μείωση της ηλικίας συνταξιοδοτήσεως για δρισμένες κατηγορίες πρό-
σωπων η γιά δρισμένα Ιπίπονα η Ιπικίνδυνα επαγγέλματα, πρδωρη συνταξ ι οδδτηση
η έξασφάλιση πδρων γιά τΰάς ηλικιωμένους Ιργαζδμενους πού δέχονται νά εγκατα
λείψουν τήν διπασχδλησή τους πρίν &πδ τήνδμιμη ^λικία, προκειμένου νά έξασφα–
λιστουν υπέρ των ανέργων καί των ίιπει λουμένων μέ δατδλυση Ιργαζομένων δυνατδ– .
τηττες Απασχολήσεως ,
 ---pagebreak---                                 - 3 -
                              (
ΚΑΛΕΙ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ
νδ Αναγνωρίσουν ως Ενα. από τούς στόχους της κοι νωνι κΠς πολιτικές τους τήν
επίτευξη της έλαστικης συνταξιοδοτήσεως ήτοι της Γ έλεύθ ερης έπι λογής εκ μέ
ρους δλων των εργαζομένων, ε'ίτε μισθωτών ε"τε Ανεξαρτήτων επαγγελματικών,
της στιγμής της .συνταξιοδοτήσεις τους μετδ. άπδ προκαθορισμένη ήλικΓα *.
ΣΥΝΙΣΤΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ
Α; νδ λδβουν τδ ΑναγκαΓα μέτρα προκειμένου νδ έπιτευχθεΤ προοδευτικά η
    έλαστική συνταξι οδδτηση στδ πλαΓσιο των νομΓμων η Επαγγελματικών
    καθεστώτων, βασιζόμενα στΓς άκδλουθες Αρχές :
    1 . Προκειμένου νδ ΙπιτευχθεΤ ή έπΓ Εθελοντικής βδσεως συνταξιοδότηση ,
        πρέπει νδ Απαλυνθούν οΐ κανόνες πού Αφορούν τδ δριο Ηλικίας γι δ την
        Απονομή συντδξεως γήρατος . Γι δ τδ σκοπδ αΰτδ :
        ίΛετδ άπδ προκαθορισμένη ηλικία, "δια γι δ τοδς άνδρες καΓ τΓς γυναΓκες ,
        ο έργαζδμενος πρέπει νδ.'έχει τδ δικαίωμα , έλεύθ ερης . ,έπ ι λογΡ^ς της . ηλικί
        ας συνταξιοδοτήσεις του . . .   .                                                .
                                                                                ι
   -,    " Ελλείψει μέτρων αύτοΰ του εϊ'δους καΓ Ινδσω τδ σύστημα προβλέπει
        δρισμένη ηλικία γι δ τη χορήγηση της συντδξεως, πρέπει νδ αναγνωρί
        ζεται στδν Εργαζόμενο, κατδ τη διδρκεια καθορισμένης περιδδου , η
        ευχέρεια Επισπεύσεως της υποβολής της αιτήσεως συντδξεως η αντίθετα
        Αναβολής αυτής πέραν της καθοριζόμενης Ηλικίας . Οι μειώσεις των ποσών
                                                           γ
        της πρδωρα ζητουμένης συντδξεως δέν πρέπει νδ είναι τδσο μεγδλες ,
        ωστε νδ νοθεύουν τήν άσκηση της ευχέρειας αίιτης .
                                                                                r
   -     *Η ευκαμψία του ορίου ηλικίας γιά τήν απονομή συντδξεως γήρατος είναι
        Επίσης δυνατόν νδ προκύπτει Από σύστημα πού Αναγνωρίζει μετδ τήν παρδδο
        δρισμένου Αριθμού Ετων Ασφαλίσεως η Επαγγελματικής δραστηρι δτηρτος , τό
        δικαίωμα γι δ σύνταξη λδγω Αρχαιότητος .
 ---pagebreak---     Οί |*)λι κιωμδνοι εργαζόμενοι , ί) διδρκβιατ^ς έργβσΡβς τδν ΑποΓων
    μειώνεται προοδευτι κδ, πρέπει νδ Απολαύουν , κατδ τη διδρκεια καθορισμέ
   νης ιτερι δδου , προηγούμενης της συνταξιοδοτήσεως τους , ειδικής παροχής
   που νδ άντι σταΒμΓζει έν δλω η έν μέρει τή μείωση των ίιποδοχων τους,
   καί νδ διατηροΠν τδ δικαιώματδ τους ως πρδς τή σύνταξη .
   Τα μέτρα που συντελούν , *μέσω χρηματοδοτικών κινήτρων, στήν Επίτευξη της
   πρδωρης Αποχωρήσεως ηλικιωμένων Εργαζομένων πρέπει νδ προβλέπονται γι δ
   περιορισμένη μδνο χρονική διδρκεια, χαρακτηρι ζδμενη ίιπδ Εξαιρετικές
   οικονομικές περιοτδσεις , καΓ δέν πρέπει νδ θεωρούνται δτι αποτελούν
   τμήμα έλαοτικοΟ συστήματος συνταξιοδοτήσεως .
   ΟΪ Ιργαζδμενοι ποδ , απολαύουν συντάξεως λδγω γήρατος δέν εΤναι δυνατδν
   νδ δποχρεοΰνται νδ Εγκαταλείψουν κδθε άμειβδμενη δραστηρι δτητα.
   Οι έργαζδμενοι ποδ διανδουν τδ δδο τελευταΓα £τη πρΓν άπδ τήν έλδχι στη .
   ηλικία συνταξιοδοτήσεως πρέπει νδ έχουν πρόσβαση σέ κατδλληλες συμβουλευ
   τικές υπηρεσίες καί σέ προγρδμματα προετοιμασίας γιδ τήν αποχώρηση άπό
 - τήν επαγγελματική ζωή .                 -
   νδ προβούν , σέ πρδτη φδση , στήν Εξέταση των συνταξιοδοτικών τους συστημάτων
   υπό τδ φως των ανωτέρω άρχων Εντός των δδο προσεχών Ετων * επίσης νδ Εξετδσουν
   κατδ πδσο μπορεΓ νδ πραγματοποιηθεί* η γενίκευση των δυνατοτήτων       προοδευτικής
   συνταξιοδοτήσεως μέ σκοπδ νιί διευκολυνθεΤ ή μετ<5βαση &πδ τήν δραστηριότητα
   κατά πλήρη άπασχδληση οτήν κατάσταση συνταξιοδοτήσεως .
'Εντδς προθεσμίας δυδμιση έτων άπδ της θεσπίσεως της παρούσας συστδσεως , τδ Κρδ-
τη μέλη Βδ ανακοινώσουν τδ αποτέλεσμα των Εν λδγω Εξετδσεως στήν 'Επιτροπή , προ
κειμένου νδ μπορέσει η τελευταία νδ συντδξει καί νδ υποβδλει στδ Συμβούλιο , έν-
τδς των εξ ι επομένων μηνών , εκθεση έπί της προδδου πού συντελεΤται καί των εμ
ποδίων πού αντιμετωπίζονται κατδ τήν Εφαρμογή της ^ έλαστι κΡ}ς συνταξιοδοτήσεως καί
της προοδευτικές συνταξιοδοτήσεως , καθώς καί νδ προτείνει κδθε αλλο μέτρο , άνα-
γκαΓο γιδ τήν επίτευξη κοινών ,                       στόχων καί " κανό νδ διευκολύ
νει τή μετάβαση των εργαζομένων άττδ τή δραστηριότητα κατδ πλήρη απασχόληση στήν
κατδσταση συνταξιοδοτήσεως .