               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 29.3.2022
            COM(2022) 132 final

            Σύσταση για
            ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            με την οποία επιτρέπονται οι διαπραγματεύσεις για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς

               ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

               1.ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

               •Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης

                  Το έγκλημα στον κυβερνοχώρο εξακολουθεί να συνιστά αυξανόμενη απειλή για την ασφάλεια των πολιτών και των επιχειρήσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση (στο εξής: ΕΕ) σύμφωνα με την αξιολόγηση απειλών της Ευρωπόλ όσον αφορά το οργανωμένο έγκλημα στο διαδίκτυο
                     1
                  . Το έγκλημα στον κυβερνοχώρο αποτελεί παγκόσμιο φαινόμενο χωρίς σύνορα και η επιτάχυνση της διεθνούς συνεργασίας για την καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο αποτελεί επί σειρά ετών προτεραιότητα για τις χώρες σε όλο τον κόσμο.

                  Η σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, του 2001, (στο εξής: σύμβαση της Βουδαπέστης) είναι η πρώτη διεθνής συνθήκη για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, στην οποία προσδιορίζονται τα αδικήματα που σχετίζονται με το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, προβλέπεται σειρά εξουσιών και διαδικασιών για τη διερεύνηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, όπως η έρευνα δικτύων υπολογιστών και η υποκλοπή, καθώς και η διατήρηση ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων σε σχέση με οποιοδήποτε έγκλημα, και η οποία διαμορφώνει ένα πλαίσιο διεθνούς συνεργασίας
                     2
                  . Η σύμβαση της Βουδαπέστης είναι ανοικτή σε μη μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης, έχουν δε προσχωρήσει σε αυτήν χώρες όλων των γεωγραφικών περιοχών. Μέχρι σήμερα, μέρη της σύμβασης είναι 66 κράτη, ενώ δεκατέσσερις χώρες έχουν προσκληθεί να προσχωρήσουν σε αυτήν. Αποτελεί τη βάση της νομοθεσίας για την καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο στο 80 % των χωρών παγκοσμίως. Η έγκριση ενός δεύτερου πρόσθετου πρωτοκόλλου της σύμβασης της Βουδαπέστης από την Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης στις 17 Νοεμβρίου 2021 καταδεικνύει τη συνεχιζόμενη συνάφεια της Σύμβασης ως πλαισίου διεθνούς συνεργασίας για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο
                     3
                  .

                  Στο θεματολόγιο των Ηνωμένων Εθνών (στο εξής: ΟΗΕ) περιλαμβάνονται επίσης η άνοδος της τεχνολογίας των πληροφοριών και η ταχεία ανάπτυξη νέων συστημάτων τηλεπικοινωνιών και δικτύων υπολογιστών, καθώς και η χρήση και κατάχρηση των τεχνολογιών για εγκληματικούς σκοπούς. Στις 21 Δεκεμβρίου 2010 η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών εξέδωσε το ψήφισμα 65/230, βάσει του οποίου ζητούσε από την Επιτροπή για την Πρόληψη του Εγκλήματος και την Ποινική Δικαιοσύνη (στο εξής: CCPCJ) να συστήσει ανοικτή διακυβερνητική ομάδα εμπειρογνωμόνων (στο εξής: IEG) με σκοπό την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης του προβλήματος του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο
                     4
                  . Κατά την έβδομη (και τελευταία) συνεδρίασή της, από τις 6 έως τις 8 Απριλίου 2021, η IEG προέβη σε απολογισμό όλων των προκαταρκτικών συμπερασμάτων και συστάσεων που πρότειναν τα κράτη μέλη του ΟΗΕ
                     5
                   και συμφώνησε να διαβιβάσει στην CCPCJ τα 63 συμφωνηθέντα συμπεράσματα και συστάσεις
                     6
                  . Στο πλαίσιο της μελέτης της, η IEG δεν κατέληξε σε συμφωνία σχετικά με την ανάγκη για μια νέα διεθνή συνθήκη για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο.

                  Παράλληλα, ορισμένα κράτη μέλη του ΟΗΕ επιτάχυναν τις προσπάθειές τους προς την κατεύθυνση της εν λόγω συνθήκης στο πλαίσιο των διαβουλεύσεων της Τρίτης Επιτροπής της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ. Στη συνέχεια, η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ εξέδωσε το ψήφισμα 73/187, της 17ης Δεκεμβρίου 2018, σχετικά με την «καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών των πληροφοριών και των επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς»
                     7
                  . Επακολούθως, στις 27 Δεκεμβρίου 2019 η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ εξέδωσε δεύτερο ψήφισμα, το 74/247, επί του ιδίου θέματος, για τη σύσταση ad hoc ανοικτής διακυβερνητικής επιτροπής εμπειρογνωμόνων (στο εξής: ad hoc επιτροπή), με σκοπό την εκπόνηση εκτενούς διεθνούς σύμβασης για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς. Στο ψήφισμα οριζόταν ότι η ad hoc επιτροπή θα λάβει πλήρως υπόψη τις υφιστάμενες διεθνείς πράξεις και τις προσπάθειες σε εθνικό, περιφερειακό και διεθνές επίπεδο για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς και, πιο συγκεκριμένα, τις εργασίες και τα αποτελέσματα της IEG
                     8
                  . Στις 26 Μαΐου 2021 η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ εξέδωσε το ψήφισμα 75/282 στο οποίο καθορίζονταν οι ρυθμίσεις για τις διαπραγματεύσεις
                     9
                  . Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ αποφάσισε, μεταξύ άλλων, ότι η ad hoc επιτροπή θα πρέπει να συγκαλέσει τουλάχιστον έξι συνόδους, διάρκειας 10 ημερών η καθεμία, αρχής γενομένης από τον Ιανουάριο του 2022, και μία καταληκτική σύνοδο προκειμένου να παράσχει ένα σχέδιο σύμβασης στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, κατά την εβδομηκοστή όγδοη σύνοδό της το 2024. Η Γενική Συνέλευση αποφάσισε επίσης ότι η ad hoc επιτροπή πρέπει να πραγματοποιήσει την πρώτη, την τρίτη και την έκτη διαπραγματευτική σύνοδό της στη Νέα Υόρκη, ενώ τη δεύτερη, την τέταρτη και την πέμπτη σύνοδό της στη Βιέννη. Στις 20 Ιανουαρίου 2022 η Γενική Συνέλευση αποφάσισε να μεταθέσει την πρώτη σύνοδο σε μεταγενέστερη ημερομηνία λόγω της κατάστασης της πανδημίας Covid-19 στη Νέα Υόρκη.

                  Η παρούσα πρόταση αποσκοπεί να εξασφαλίσει τη δέουσα συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις εν λόγω διαπραγματεύσεις, καθώς αναμένεται ότι οι διαπραγματεύσεις θα αφορούν στοιχεία που σχετίζονται με την νομοθεσία και τις αρμοδιότητες της ΕΕ, ιδίως όσον αφορά τον τομέα του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο. Το άρθρο 3 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: ΣΛΕΕ) προβλέπει ότι η Ένωση έχει αποκλειστική αρμοδιότητα «για τη σύναψη διεθνούς συμφωνίας (...) κατά το μέτρο που ενδέχεται να επηρεάσει τους κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους». Μια διεθνής συμφωνία μπορεί να επηρεάσει τους κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους όταν ο τομέας που καλύπτεται από τη συμφωνία παρουσιάζει αλληλοεπικαλύψεις με την ενωσιακή νομοθεσία ή καλύπτεται σε μεγάλο βαθμό από το δίκαιο της Ένωσης.

                  Δεδομένου ότι οι διαπραγματεύσεις αφορούν ζητήματα αρμοδιότητας της Ένωσης εκτός της ΚΕΠΠΑ, τα οποία αναμένεται να αποτελέσουν τις βασικές συνιστώσες της επιδιωκόμενης συμφωνίας, η Επιτροπή θα πρέπει να οριστεί ως επικεφαλής της ομάδας διαπραγμάτευσης. Σε ζητήματα που άπτονται της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφαλείας, ο/η ύπατος/ύπατη εκπρόσωπος της Ένωσης για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας διεξάγει τις διαπραγματεύσεις ως μέρος της ομάδας. Ο επικεφαλής των διαπραγματεύσεων από την Επιτροπή θα διασφαλίσει τη συνολική συνέπεια της συμφωνίας. Υπό την εποπτεία του επικεφαλής των διαπραγματεύσεων, οι υπηρεσίες της Επιτροπής θα προΐστανται των τμημάτων της επιδιωκόμενης συμφωνίας που δεν άπτονται της ΚΕΠΠΑ και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης (στο εξής: ΕΥΕΔ) θα προΐσταται εκείνων των τμημάτων των επιδιωκόμενων συμφωνιών που εμπίπτουν στην ΚΕΠΠΑ.

                  Η παρούσα σύσταση υποβάλλεται στο Συμβούλιο δυνάμει του άρθρου 218 της ΣΛΕΕ, προκειμένου να ληφθεί εξουσιοδότηση διαπραγμάτευσης της μελλοντικής σύμβασης του ΟΗΕ εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να παρασχεθούν διαπραγματευτικές οδηγίες και να οριστεί η Επιτροπή ως διαπραγματευτής.

               •Συνέπεια με τις ισχύουσες διατάξεις στον τομέα πολιτικής

                  Η καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο αποτελεί προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως καταδεικνύεται στη στρατηγική για την Ένωση Ασφάλειας του 2020
                     10
                   και στη στρατηγική του 2021 για την αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος
                     11
                  . Στην τρίτη έκθεση προόδου του 2021 σχετικά με την εφαρμογή της στρατηγικής της ΕΕ για την Ένωση Ασφάλειας, η Επιτροπή δεσμεύτηκε να διασφαλίσει την αποτελεσματική συμμετοχή της Ένωσης στις διαπραγματεύσεις για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την «καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς» σε επίπεδο Ηνωμένων Εθνών
                     12
                  .

                  Η Επιτροπή αναγνωρίζει την ανάγκη περαιτέρω ανάπτυξης και ενίσχυσης των ικανοτήτων των αρχών επιβολής του νόμου και των δικαστικών αρχών στον εν λόγω τομέα, καθώς και ανάπτυξης εθνικής νομοθεσίας για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, εφόσον αυτή είναι ανεπαρκής. Επίσης, αναγνωρίζει την ανάγκη προαγωγής της διεθνούς συνεργασίας στον τομέα της καταπολέμησης του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο και υποστηρίζει σειρά προγραμμάτων ανάπτυξης ικανοτήτων σε διάφορες χώρες παγκοσμίως, μεταξύ άλλων, σε αναπτυσσόμενες χώρες
                     13
                  . Η Επιτροπή έχει υποστηρίξει τις εργασίες της διακυβερνητικής ομάδας εμπειρογνωμόνων του ΟΗΕ για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, της επιτροπής του ΟΗΕ για την πρόληψη του εγκλήματος και την ποινική δικαιοσύνη, του Γραφείου των Ηνωμένων Εθνών για τον Έλεγχο των Ναρκωτικών και την Πρόληψη του Εγκλήματος (στο εξής: UNODC), της επιτροπής της σύμβασης της Βουδαπέστης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο και άλλων φορέων.

                  Οι διαπραγματεύσεις για τη διεθνή σύμβαση αναμένεται ότι θα αφορούν τους κοινούς κανόνες της ΕΕ για την καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο. Ειδικότερα, σε αυτούς μπορεί να περιλαμβάνονται: η οδηγία 2011/93/ΕΕ σχετικά με την καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας
                     14
                  , η οποία αντιμετωπίζει τις νέες εξελίξεις στο διαδικτυακό περιβάλλον, όπως η αθέμιτη προσέγγιση παιδιών (grooming) (οι δράστες προσποιούνται ότι είναι παιδιά για να παρασύρουν ανηλίκους με σκοπό τη σεξουαλική τους κακοποίηση)· η οδηγία 2013/40/ΕΕ για τις επιθέσεις κατά συστημάτων πληροφοριών
                     15
                  , η οποία αποσκοπεί στην αντιμετώπιση κυβερνοεπιθέσεων μεγάλης κλίμακας ζητώντας από τα κράτη μέλη να ενισχύσουν την εθνική νομοθεσία για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο και να θεσπίσουν ποινικές κυρώσεις υψηλού επιπέδου· και η οδηγία (ΕΕ) 2019/713 για την καταπολέμηση της απάτης και της πλαστογραφίας μέσων πληρωμής πλην των μετρητών
                     16
                  , η οποία εναρμονίζει τις αξιόποινες πράξεις φυσικών ή νομικών προσώπων που σχετίζονται με μέσα πληρωμής πλην των μετρητών και διευρύνει την ποινική ευθύνη στα εικονικά νομίσματα και τα ψηφιακά πορτοφόλια. Άλλες πράξεις της ΕΕ παρέχουν κοινούς κανόνες για την καταπολέμηση εγκλημάτων που ενδέχεται να καθίστανται εφικτά μέσω της χρήσης συστημάτων πληροφοριών, όπως η τρομοκρατία, η εμπορία ανθρώπων, η παράνομη εμπορία ναρκωτικών, η παράνομη εμπορία όπλων, η νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, η διαφθορά και το οργανωμένο έγκλημα.

                  Οι διαπραγματεύσεις αναμένεται, επίσης, ότι θα καλύψουν μέτρα ποινικής δικονομίας και μέτρα συνεργασίας. Το ισχύον νομικό πλαίσιο της ΕΕ περιλαμβάνει πράξεις για την επιβολή του νόμου και τη δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις, όπως την οδηγία 2014/41/ΕΕ περί της ευρωπαϊκής εντολής έρευνας σε ποινικές υποθέσεις
                     17
                  , τη σύμβαση για την αμοιβαία δικαστική συνδρομή επί ποινικών υποθέσεων μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης
                     18
                  , τον κανονισμό (ΕΕ) 2018/1727 για την Eurojust
                     19
                  , τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/794 για την Ευρωπόλ
                     20
                  , τον κανονισμό (ΕΕ) 2017/1939 σχετικά με την εφαρμογή ενισχυμένης συνεργασίας για τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (στο εξής: Ευρωπαϊκή Εισαγγελία)
                     21
                  , την απόφαση-πλαίσιο 2002/465/ΔΕΥ του Συμβουλίου σχετικά με τις κοινές ομάδες έρευνας
                     22
                  , την απόφαση-πλαίσιο 2009/948/ΔΕΥ του Συμβουλίου για την πρόληψη και τον διακανονισμό συγκρούσεων δικαιοδοσίας σε ποινικές υποθέσεις
                     23
                  . Συναφείς είναι επίσης οι προτάσεις της Επιτροπής του Απριλίου του 2018 σχετικά με τη διασυνοριακή πρόσβαση σε ηλεκτρονικά αποδεικτικά στοιχεία
                     24
                   και η δέσμη μέτρων για την αστυνομική συνεργασία
                     25
                  , η οποία υποβάλλεται επί του παρόντος στη νομοθετική διαδικασία της ΕΕ. Στο εξωτερικό επίπεδο, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει συνάψει διάφορες διμερείς συμφωνίες με τρίτες χώρες, όπως οι συμφωνίες σχετικά με την αμοιβαία δικαστική συνδρομή (στο εξής: ΑΔΣ) μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής και μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ιαπωνίας
                     26
                  .

                  Η Ένωση έχει εκδώσει, επίσης, αρκετές οδηγίες που ενισχύουν τα δικονομικά δικαιώματα των υπόπτων και των κατηγορουμένων
                     27
                  . Η προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα που κατοχυρώνεται στο άρθρο 16 της ΣΛΕΕ και το άρθρο 8 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα πρέπει να διενεργείται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/679 (γενικός κανονισμός για την προστασία δεδομένων)
                     28
                   και την οδηγία (ΕΕ) 2016/680 (οδηγία για την προστασία των αστυνομικών δεδομένων)
                     29
                  . Το θεμελιώδες δικαίωμα των ατόμων στον σεβασμό της ιδιωτικής και οικογενειακής ζωής τους, της κατοικίας τους και των επικοινωνιών τους κατοχυρώνεται επίσης στο άρθρο 7 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Στο εν λόγω δικαίωμα περιλαμβάνονται ως απαραίτητα στοιχεία ο σεβασμός του απορρήτου των επικοινωνιών, καθώς και η προστασία του τερματικού εξοπλισμού του χρήστη. Η επεξεργασία των δεδομένων ηλεκτρονικών επικοινωνιών πρέπει να διενεργείται σύμφωνα με την οδηγία 2002/58/ΕΚ (οδηγία για την προστασία της ιδιωτικής ζωής στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες)
                     30
                  .

                  Οι διαπραγματεύσεις θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι οι διατάξεις μιας μελλοντικής σύμβασης του ΟΗΕ εξασφαλίζουν τον υψηλότερο δυνατό βαθμό προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να είναι σε θέση να συμμορφώνονται με το δίκαιο της ΕΕ, λαμβανομένων επίσης υπόψη των μελλοντικών εξελίξεων αυτής.

               •Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης

                  Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει προαγάγει με συνέπεια τη σύμβαση της Βουδαπέστης ως πολύτιμο και ευέλικτο νομικό πλαίσιο αναφοράς για τη διεθνή συνεργασία στον τομέα της καταπολέμησης του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει υποστηρίξει την προσχώρηση τρίτων χωρών στη Σύμβαση, παρέχοντάς τους τη δυνατότητα να θεσπίσουν ένα ελάχιστο εθνικό νομικό πλαίσιο για την καταπολέμηση του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και να αναπτύξουν τις απαραίτητες ικανότητες έρευνας και δίωξης, διευκολύνοντας τη συνεργασία με άλλα μέρη της Σύμβασης
                     31
                  .

                  Η ΕΕ, εκπροσωπούμενη από την Επιτροπή, έχει επίσης συμμετάσχει ενεργά στις διαπραγματεύσεις για το δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο της σύμβασης της Βουδαπέστης
                     32
                  . Το πρωτόκολλο θα είναι ανοικτό προς υπογραφή τον Μάιο του 2022. Δεδομένου ότι τα θέματα που καλύπτονται από το δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο υπάγονται στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Ένωσης, η Επιτροπή εξέδωσε, στις 25 Νοεμβρίου 2021, δύο προτάσεις αποφάσεων του Συμβουλίου που εξουσιοδοτούν τα κράτη μέλη της ΕΕ να υπογράψουν
                     33
                   και να κυρώσουν
                     34
                  , προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο της σύμβασης της Βουδαπέστης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο.

                  Ως εκ τούτου, οι διαπραγματεύσεις θα πρέπει να διασφαλίσουν τη συνέπεια και τη συνοχή με τη σύμβαση της Βουδαπέστης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο και τα πρόσθετα πρωτόκολλά της.

                  2.
                        ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ, ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ

               •Νομική βάση

                  Το άρθρο 218 παράγραφος 3 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) προβλέπει ότι η Επιτροπή υποβάλλει συστάσεις στο Συμβούλιο, το οποίο εκδίδει απόφαση που επιτρέπει την έναρξη διαπραγματεύσεων και ορίζει τον διαπραγματευτή της Ένωσης. Σύμφωνα με το άρθρο 218 παράγραφος 4 της ΣΛΕΕ, το Συμβούλιο μπορεί να απευθύνει οδηγίες στον διαπραγματευτή.

               •Επικουρικότητα (σε περίπτωση μη αποκλειστικής αρμοδιότητας)

                  Η μονομερής δράση δεν αποτελεί εναλλακτική λύση, διότι δεν θα αποτελούσε επαρκή βάση συνεργασίας με χώρες εκτός της ΕΕ. Η προσχώρηση σε μια πολυμερή συμφωνία όπως μια πιθανή μελλοντική σύμβαση του ΟΗΕ, την οποία η Ένωση είχε τη δυνατότητα να διαπραγματευτεί, είναι πιο αποδοτική από την έναρξη διαπραγματεύσεων με επιμέρους χώρες εκτός της ΕΕ σε διμερές επίπεδο.

               •Αναλογικότητα

                  Η παρούσα πρωτοβουλία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη των στόχων πολιτικής που διακυβεύονται.

               •Επιλογή της νομικής πράξης

                  Μια σύσταση της Επιτροπής για απόφαση του Συμβουλίου η οποία επιτρέπει την έναρξη διαπραγματεύσεων συνάδει με το άρθρο 218 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, το οποίο προβλέπει ότι η Επιτροπή υποβάλλει συστάσεις στο Συμβούλιο, το οποίο εκδίδει απόφαση που επιτρέπει την έναρξη διαπραγματεύσεων.

               3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

               •Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας

                  Άνευ αντικειμένου.

               •Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη

                  Στις 14 Ιανουαρίου 2022 η Επιτροπή δημοσίευσε στον ιστότοπό της διαδικασία συγκέντρωσης στοιχείων για την παρούσα πρωτοβουλία, η οποία ήταν ανοικτή για την υποβολή παρατηρήσεων επί τέσσερις εβδομάδες. Τα στοιχεία που υπέβαλαν οι (πέντε) ενδιαφερόμενοι που ανταποκρίθηκαν στη διαδικασία συγκέντρωσης στοιχείων δημοσιεύτηκαν στον ιστότοπο της διαβούλευσης. Οι εν λόγω παράμετροι ελήφθησαν υπόψη κατά την κατάρτιση της παρούσας πρότασης.

               •Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας

                  Η Επιτροπή έλαβε υπόψη τις απόψεις που εξέφρασαν οι εμπειρογνώμονες των κρατών μελών στη διάρκεια των συζητήσεων στις σχετικές ομάδες εργασίας του Συμβουλίου κατά την προετοιμασία των διαπραγματεύσεων.

               •Εκτίμηση επιπτώσεων

                  Άνευ αντικειμένου.

               •Καταλληλότητα και απλούστευση του κανονιστικού πλαισίου

                  Άνευ αντικειμένου.

               •Θεμελιώδη δικαιώματα

                  Οι διαπραγματεύσεις είναι πιθανό να αφορούν στοιχεία που μπορεί να συνιστούν επέμβαση σε θεμελιώδη δικαιώματα, όπως μέτρα ποινικής δικονομίας, ορισμοί ποινικών αδικημάτων που ενδέχεται να αποτελέσουν τη βάση για ποινική διαδικασία, ή πρόσβαση σε δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που αποκτώνται στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας. Οι προς διαπραγμάτευση διατάξεις ενδέχεται να συνεπάγονται επεμβάσεις π.χ. στο δικαίωμα σε δίκαιη δίκη, στο δικαίωμα στην ιδιωτική ζωή και στο δικαίωμα προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Δεδομένου ότι η συμμετοχή στις διαπραγματεύσεις εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης δεν θα πρέπει να θίγει το επίπεδο προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση, στην παρούσα πρωτοβουλία προτείνεται η επιδίωξη υψηλού επιπέδου προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων.

               4.ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

                  Δεν υπάρχουν επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της Ένωσης. Τα κράτη μέλη της ΕΕ ενδέχεται να επιβαρυνθούν με εφάπαξ κόστος για την εφαρμογή της Σύμβασης μετά την ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων, το οποίο, ωστόσο, δεν είναι δυνατόν να προσδιοριστεί στο παρόν στάδιο, καθότι οι διαπραγματεύσεις δεν έχουν ακόμη ξεκινήσει πλήρως.

               5.ΛΟΙΠΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

               •Σχέδια εφαρμογής και ρυθμίσεις παρακολούθησης, αξιολόγησης και υποβολής εκθέσεων

                  Η διαπραγματευτική διαδικασία αναμένεται να διαρκέσει έως το 2024 και, στη συνέχεια, μπορεί να υπογραφεί και να συναφθεί η σύμβαση. Στο πλαίσιο της παρούσας πρωτοβουλίας προτείνεται μια διαπραγματευτική διαδικασία η οποία είναι ανοικτή, χωρίς αποκλεισμούς και διαφανής.

               Σύσταση για

               ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               με την οποία επιτρέπονται οι διαπραγματεύσεις για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Στις 27 Δεκεμβρίου 2019 η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών εξέδωσε το ψήφισμα 74/247 σχετικά με την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς, με το οποίο αποφασίστηκε η σύσταση ad hoc ανοικτής διακυβερνητικής επιτροπής εμπειρογνωμόνων, η οποία εκπροσωπεί το σύνολο των περιφερειών, με σκοπό την εκπόνηση εκτενούς διεθνούς σύμβασης για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς
                  35
               . Η Ένωση θα πρέπει να συμμετάσχει στις διαπραγματεύσεις για την εν λόγω σύμβαση.

               (2)Η Ένωση θέσπισε κοινούς κανόνες που επικαλύπτονται με διάφορα στοιχεία που εξετάζονται για την εν λόγω σύμβαση. Οι εν λόγω κοινοί κανόνες περιλαμβάνουν, ειδικότερα, ένα εκτενές σύνολο πράξεων σχετικά με το ουσιαστικό ποινικό δίκαιο
                  36
               , την αστυνομική και δικαστική συνεργασία σε ποινικές υποθέσεις
                  37
               , τα ελάχιστα πρότυπα όσον αφορά τα δικονομικά δικαιώματα
                  38
               , καθώς και τις διασφαλίσεις για την προστασία των δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής
                  39
               . Επίσης, θα πρέπει να ληφθούν υπόψη μελλοντικοί κοινοί κανόνες
                  40
               .

               (3)Ως εκ τούτου, μια νέα διεθνής σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς ενδέχεται να επηρεάσει τους κοινούς ενωσιακούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους.

               (4)Για να προστατευτεί η ακεραιότητα του ενωσιακού δικαίου και να εξασφαλιστεί η διατήρηση της συνέπειας των κανόνων του διεθνούς δικαίου και του δικαίου της Ένωσης, είναι αναγκαίο η Ένωση να συμμετάσχει στις διαπραγματεύσεις για μια νέα διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς.

               (5)Ζητήθηκε η γνώμη του Ευρωπαίου Επόπτη Προστασίας Δεδομένων, σύμφωνα με το άρθρο 42 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) 2018/1725 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, ο οποίος γνωμοδότησε στις …

               (6)[Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του εν λόγω πρωτοκόλλου, η Ιρλανδία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της.]

               [Ή]

               [Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 21 για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του εν λόγω πρωτοκόλλου, η Ιρλανδία κοινοποίησε[, με επιστολή τής ... ,] την επιθυμία της να συμμετάσχει στην έκδοση και εφαρμογή της παρούσας απόφασης.]

               (7)Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 22 σχετικά με τη θέση της Δανίας, το οποίο προσαρτάται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση και στη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Δανία δεν συμμετέχει στην έκδοση της παρούσας απόφασης και δεν δεσμεύεται από αυτήν ούτε υπόκειται στην εφαρμογή της,

               ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

               Άρθρο 1

               Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να διαπραγματευτεί, εξ ονόματος της Ένωσης, εκτενή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς.

               Άρθρο 2

               Οι οδηγίες διαπραγμάτευσης παρατίθενται στο παράρτημα.

               Άρθρο 3

               Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται σε διαβούλευση με ειδική επιτροπή που ορίζεται από το Συμβούλιο.

               Άρθρο 4

               Η παρούσα απόφαση και το προσάρτημά της θα δημοσιοποιηθούν αμέσως μετά την έκδοσή τους.

               Άρθρο 5

               Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)

                        Ευρωπόλ 2021, Αξιολόγηση απειλών όσον αφορά το οργανωμένο έγκλημα στο διαδίκτυο (iOCTA)
                  www.europol.eu
                  .

                     (2)

                        Σύμβαση της Βουδαπέστης του Συμβουλίου της Ευρώπης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο (CETS αριθ. 185), 23 Νοεμβρίου 2001,
                  https://rm.coe.int/CoERMPublicCommonSearchServices/DisplayDCTMContent?documentId=0900001680081561
                  .

                     (3)

                  Στοιχεία αποτελεσμάτων (coe.int)
                  .
                  Δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο της Σύμβασης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο που εγκρίθηκε από την Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης — Ειδήσεις (coe.int)
                  .

                     (4)

                        Ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης της 21ης Δεκεμβρίου 2010,

                     A/Res/65/230 - E - A/Res/65/230 -Desktop (undocs.org)

                  .

                     (5)

                        Συλλογή όλων των προκαταρκτικών συμπερασμάτων και συστάσεων που πρότειναν τα κράτη μέλη στη διάρκεια των συνεδριάσεων της ομάδας εμπειρογνωμόνων για την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο το 2018, 2019 και 2020:
                  V2101012.pdf (unodc.org)
                  .

                     (6)

                        Έκθεση σχετικά με τη συνεδρίαση της ομάδας εμπειρογνωμόνων για την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο που διεξήχθη στη Βιέννη από τις 6 έως τις 8 Απριλίου 2021:
                  V2102595.pdf (unodc.org)
                  .

                     (7)

                        Ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης της 17ης Δεκεμβρίου 2018,
                  A/RES/73/187
                  .

                     (8)

                        Ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης της 27ης Δεκεμβρίου 2019,
                  A/RES/74/247
                  .

                     (9)

                        Ψήφισμα της Γενικής Συνέλευσης της 26ης Μαΐου 2021,
                  A/RES/75/282
                  *.

                     (10)

                  COM(2020) 605 final
                   (
                  της
                   27.7.2020).

                     (11)

                  COM(2021) 170 final
                   (της 14.4.2021).

                     (12)

                  COM(2021) 799 final
                   (της 8.12.2021).

                     (13)

                        Σε αυτά περιλαμβάνονται προγράμματα όπως τα GLACY+, CyberEast και CyberSouth, τα οποία συγχρηματοδοτούνται από την ΕΕ και το Συμβούλιο της Ευρώπης και τα οποία διαχειρίζεται το Συμβούλιο της Ευρώπης.

                     (14)

                        Οδηγία 2011/93/ΕΕ (της 13.12.2011).

                     (15)

                        Οδηγία 2013/40/ΕΕ (της 12.8.2013).

                     (16)

                        Οδηγία (ΕΕ) 2019/713 (της 17.4.2019).

                     (17)

                        Οδηγία 2014/41/ΕΕ (της 3.4.2014).

                     (18)

                        Σύμβαση για την αμοιβαία δικαστική συνδρομή επί ποινικών υποθέσεων μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (της 29.5.2020).

                     (19)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2018/1727 (της 14.11.2018).

                     (20)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2016/794 (της 11.5.2016).

                     (21)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2017/1939 του Συμβουλίου (της 12.10.2017).

                     (22)

                        Απόφαση-πλαίσιο 2002/465/ΔΕΥ του Συμβουλίου (της 13.6.2022).

                     (23)

                        Απόφαση-πλαίσιο 2009/948/ΔΕΥ του Συμβουλίου (της 30.11.2009).

                     (24)

                        Πρόταση κανονισμού σχετικά με την ευρωπαϊκή εντολή υποβολής και την ευρωπαϊκή εντολή διατήρησης ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων σε ποινικές υποθέσεις [

                     COM(2018) 225 final

                  ] και πρόταση οδηγίας σχετικά με τη θέσπιση εναρμονισμένων κανόνων για τον ορισμό νόμιμων εκπροσώπων με σκοπό τη συγκέντρωση αποδεικτικών στοιχείων στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών [

                     COM(2018) 226 final]

                  (της 17.4.2018).

                     (25)

                        Πρόταση σύστασης του Συμβουλίου σχετικά με την αστυνομική συνεργασία [COM(2021) 780], πρόταση οδηγίας σχετικά με την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των αρχών επιβολής του νόμου των κρατών μελών και την κατάργηση της απόφασης-πλαισίου 2006/960/ΔΕΥ του Συμβουλίου [COM(2021) 782] και πρόταση κανονισμού σχετικά με την αυτοματοποιημένη ανταλλαγή δεδομένων για την αστυνομική συνεργασία («Prüm II») [COM(2021) 784] (της 8.12.2021).

                     (26)

                        Συμφωνία σχετικά με την αμοιβαία δικαστική συνδρομή μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής (της 25.6.2003).Συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ιαπωνίας για την αμοιβαία δικαστική συνδρομή επί ποινικών υποθέσεων (2009).

                     (27)

                        Οδηγία 2010/64/ΕΕ (της 20.10.2010)· οδηγία 2012/13/ΕΕ (της 22.5.2012)· οδηγία 2013/48/ΕΕ (της 22.10.2013)· οδηγία (ΕΕ) 2016/1919 (της 26.10.2016)· οδηγία (ΕΕ) 2016/800 (της 11.5.2016)· οδηγία (ΕΕ) 2016/343 (της 9.3.2016).

                     (28)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 (της 27.4.2016).

                     (29)

                        Οδηγία (ΕΕ) 2016/680 (της 27.4.2016).

                     (30)

                        Οδηγία 2002/58/ΕΚ (της 12.7.2002), που τροποποιήθηκε με την οδηγία 2009/136/ΕΚ (της 25.11.2009).

                     (31)

                        Βλ. π.χ., Συμπεράσματα του Συμβουλίου για τη διπλωματία στον κυβερνοχώρο, 10 Φεβρουαρίου 2015, έγγραφο 6122/15.

                     (32)

                        Απόφαση του Συμβουλίου με αριθ. αναφοράς 9116/19 με την οποία εξουσιοδοτείται η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συμμετάσχει, εξ ονόματος της ΕΕ, σε διαπραγματεύσεις σχετικά με δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο της Σύμβασης του Συμβουλίου της Ευρώπης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο.

                     (33)

                        Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου με την οποία εξουσιοδοτούνται τα κράτη μέλη να υπογράψουν, προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο της Σύμβασης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο σχετικά με την ενίσχυση της συνεργασίας και τη γνωστοποίηση ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων [COM(2021) 718 final] (της 25.11.2021).

                     (34)

                        Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου με την οποία εξουσιοδοτούνται τα κράτη μέλη να κυρώσουν, προς το συμφέρον της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το δεύτερο πρόσθετο πρωτόκολλο της Σύμβασης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο σχετικά με την ενίσχυση της συνεργασίας και τη γνωστοποίηση ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων [

                     COM(2021) 719 final

                  ] (της 25.11.2021).

                     (35)

                        Ψήφισμα που εξέδωσε η Γενική Συνέλευση στις 27 Δεκεμβρίου 2019 σχετικά με την έκθεση της Τρίτης Επιτροπής (A/74/401), Καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς,
                  A/RES/74/247
                  .

                     (36)

                        Οδηγία 2011/93/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Δεκεμβρίου 2011, σχετικά με την καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης και της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας και την αντικατάσταση της απόφασης-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου (

                     ΕΕ L 335 της 17.12.2011, σ. 1

                  )· οδηγία 2013/40/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Αυγούστου 2013, για τις επιθέσεις κατά συστημάτων πληροφοριών και την αντικατάσταση της απόφασης-πλαισίου 2005/222/ΔΕΥ του Συμβουλίου (

                     ΕΕ L 218 της 14.8.2013, σ. 8

                  )· οδηγία (ΕΕ) 2019/713 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Απριλίου 2019, για την καταπολέμηση της απάτης και της πλαστογραφίας μέσων πληρωμής πλην των μετρητών και την αντικατάσταση της απόφασης-πλαίσιο 2001/413/ΔΕΥ του Συμβουλίου (PE/89/2018/REV/3) (

                     ΕΕ L 123 της 10.5.2019, σ. 18

                  ).

                     (37)

                        Πράξη του Συμβουλίου, της 29ης Μαΐου 2000, για την κατάρτιση της σύμβασης για την αμοιβαία δικαστική συνδρομή επί ποινικών υποθέσεων μεταξύ των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ C 197 της 12.7.2000, σ. 1)· κανονισμός (ΕΕ) 2018/1727 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τον οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη συνεργασία στον τομέα της ποινικής δικαιοσύνης (Eurojust) και την αντικατάσταση και την κατάργηση της απόφασης 2002/187/ΔΕΥ του Συμβουλίου (ΕΕ L 295 της 21.11.2018)· κανονισμός (ΕΕ) 2016/794 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2016, για τον Οργανισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη Συνεργασία στον Τομέα της Επιβολής του Νόμου (Ευρωπόλ) και την αντικατάσταση και κατάργηση των αποφάσεων του Συμβουλίου 2009/371/ΔΕΥ, 2009/934/ΔΕΥ, 2009/935/ΔΕΥ, 2009/936/ΔΕΥ και 2009/968/ΔΕΥ (ΕΕ L 135 της 24.5.2016, σ. 53)· απόφαση-πλαίσιο 2002/465/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 2002, σχετικά με τις κοινές ομάδες έρευνας (ΕΕ L 162 της 20.6.2002, σ. 1)· απόφαση-πλαίσιο 2009/948/ΔΕΥ του Συμβουλίου για την πρόληψη και τον διακανονισμό συγκρούσεων δικαιοδοσίας σε ποινικές υποθέσεις (ΕΕ L 328 της 15.12.2009, σ. 42)· οδηγία 2014/41/ΕΕ περί της ευρωπαϊκής εντολής έρευνας σε ποινικές υποθέσεις (ΕΕ L 130 της 1.5.2014, σ. 1).

                     (38)

                        Οδηγία 2010/64/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Οκτωβρίου 2010, σχετικά με το δικαίωμα σε διερμηνεία και μετάφραση κατά την ποινική διαδικασία (ΕΕ L 280 της 26.10.2010, σ. 1)· οδηγία 2012/13/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Μαΐου 2012, σχετικά με το δικαίωμα ενημέρωσης στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών (ΕΕ L 142 της 1.6.2012, σ. 1)· οδηγία 2013/48/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Οκτωβρίου 2013, σχετικά με το δικαίωμα πρόσβασης σε δικηγόρο στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας και διαδικασίας εκτέλεσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης, καθώς και σχετικά με το δικαίωμα ενημέρωσης τρίτου προσώπου σε περίπτωση στέρησης της ελευθερίας του και με το δικαίωμα επικοινωνίας με τρίτα πρόσωπα και με προξενικές αρχές κατά τη διάρκεια της στέρησης της ελευθερίας (ΕΕ L 294 της 6.11.2013, σ. 1)· οδηγία (ΕΕ) 2016/1919 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Οκτωβρίου 2016, σχετικά με τη δικαστική αρωγή για υπόπτους και κατηγορουμένους στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών και για καταζητουμένους σε διαδικασίες εκτέλεσης του ευρωπαϊκού εντάλματος σύλληψης (ΕΕ L 297 της 4.11.2016, σ. 1)· οδηγία (ΕΕ) 2016/800 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Μαΐου 2016, σχετικά με τις δικονομικές εγγυήσεις για τα παιδιά που είναι ύποπτοι ή κατηγορούμενοι στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών (ΕΕ L 132 της 21.5.2016, σ. 1)· οδηγία (ΕΕ) 2016/343 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Μαρτίου 2016, για την ενίσχυση ορισμένων πτυχών του τεκμηρίου αθωότητας και του δικαιώματος παράστασης του κατηγορουμένου στη δίκη του στο πλαίσιο ποινικής διαδικασίας (ΕΕ L 65 της 11.3.2016, σ. 1.).

                     (39)

                        Κανονισμός (ΕΕ) 2016/679 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της οδηγίας 95/46/ΕΚ· οδηγία (EΕ) 2016/680 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Απριλίου 2016, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από αρμόδιες αρχές για τους σκοπούς της πρόληψης, διερεύνησης, ανίχνευσης ή δίωξης ποινικών αδικημάτων ή της εκτέλεσης ποινικών κυρώσεων και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών και την κατάργηση της απόφασης-πλαίσιο 2008/977/ΔΕΥ του Συμβουλίου· οδηγία 2002/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2002, σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών (οδηγία για την προστασία ιδιωτικής ζωής στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες) (ΕΕ L 201 της 31.7.2002, σ. 37), που τροποποιήθηκε με την οδηγία 2009/136/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Νοεμβρίου 2009.

                     (40)

                        Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την ευρωπαϊκή εντολή υποβολής και την ευρωπαϊκή εντολή διατήρησης ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων σε ποινικές υποθέσεις, 17 Απριλίου 2018 [COM(2018) 225 final]· πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη θέσπιση εναρμονισμένων κανόνων για τον ορισμό νόμιμων εκπροσώπων με σκοπό τη συγκέντρωση αποδεικτικών στοιχείων στο πλαίσιο ποινικών διαδικασιών, 17 Απριλίου 2018 [COM(2018) 226 final].

    ---documentbreak---

               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 29.3.2022
            COM(2022) 132 final

            ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
            της
            σύστασης για απόφαση του Συμβουλίου
            με την οποία επιτρέπονται οι διαπραγματεύσεις για μια εκτενή διεθνή σύμβαση για την καταπολέμηση της χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών για εγκληματικούς σκοπούς

               ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

               Όσον αφορά τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

               1)Η διαπραγματευτική διαδικασία είναι ανοικτή, χωρίς αποκλεισμούς και διαφανής, και βασίζεται στην καλόπιστη συνεργασία.

               2)Η διαπραγματευτική διαδικασία επιτρέπει τη συμμετοχή με ουσιαστικό τρόπο όλων των σχετικών ενδιαφερόμενων μερών, συμπεριλαμβανομένων της κοινωνίας των πολιτών, του ιδιωτικού τομέα, της ακαδημαϊκής κοινότητας και των μη κυβερνητικών οργανώσεων.

               3)Όλες οι συμβολές που λαμβάνονται από το σύνολο των μελών του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών εξετάζονται σε ισότιμη βάση, προκειμένου να εξασφαλίζεται μια διαδικασία χωρίς αποκλεισμούς.

               4)Η διαπραγματευτική διαδικασία βασίζεται σε ένα αποτελεσματικό και ρεαλιστικό πρόγραμμα εργασιών.

               Όσον αφορά τους γενικούς στόχους των διαπραγματεύσεων, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

               5)Η Σύμβαση λειτουργεί ως αποτελεσματικό μέσο για τις αρχές επιβολής του ποινικού δικαίου και τις δικαστικές αρχές στο πλαίσιο της παγκόσμιας καταπολέμησης του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, με στόχο την αύξηση της αξίας της διεθνούς συνεργασίας.

               6)Το υφιστάμενο πλαίσιο των δοκιμασμένων διεθνών και περιφερειακών πράξεων και προσπαθειών που αποτυπώνονται στα ψηφίσματα 74/247 και 75/282 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών λαμβάνεται πλήρως υπόψη. Ως εκ τούτου, η Σύμβαση συνάδει και συμπληρώνει τις υφιστάμενες διεθνείς πράξεις, ιδίως τη σύμβαση της Βουδαπέστης του Συμβουλίου της Ευρώπης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, του 2001, και τα πρωτόκολλά της, τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών κατά του διεθνικού οργανωμένου εγκλήματος, του 2000, και τα πρωτόκολλά της, καθώς επίσης και άλλες συναφείς διεθνείς και περιφερειακές πράξεις. Η Σύμβαση αποφεύγει τυχόν επιπτώσεις στην εφαρμογή τους ή την περαιτέρω προσχώρηση οποιασδήποτε χώρας σε αυτά και, κατά το μέτρο του δυνατού, αποφεύγει τυχόν περιττές επικαλύψεις.

               7)Οι εργασίες και τα αποτελέσματα της ανοικτής διακυβερνητικής ομάδας εμπειρογνωμόνων για την εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης για το έγκλημα στον κυβερνοχώρο, όπως συμφωνήθηκε με το ψήφισμα 75/282 της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών, λαμβάνονται πλήρως υπόψη.

               8)Οι διατάξεις της Σύμβασης εξασφαλίζουν το υψηλότερο δυνατό επίπεδο προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Τα κράτη μέλη της ΕΕ θα πρέπει να μπορούν να συμμορφώνονται με το δίκαιο της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των θεμελιωδών δικαιωμάτων, των ελευθεριών και των γενικών αρχών του δικαίου της ΕΕ που κατοχυρώνονται στις Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Οι διατάξεις της Σύμβασης θα πρέπει, επίσης, να συνάδουν με τις διεθνείς εμπορικές υποχρεώσεις της ΕΕ και των κρατών μελών της.

               Όσον αφορά την ουσία των διαπραγματεύσεων, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

               9)Η Σύμβαση προβλέπει ορισμούς των αδικημάτων τα οποία μπορούν να τελεστούν μόνο με χρήση συστημάτων πληροφοριών.

               10)Η Σύμβαση προβλέπει ορισμούς των αδικημάτων που μπορούν να τελεστούν χωρίς τη χρήση συστημάτων πληροφοριών αλλά τα οποία μπορούν να καταστούν εφικτά με τη χρήση συστημάτων πληροφοριών υπό ορισμένες συνθήκες, μόνο όμως σε περιπτώσεις στις οποίες η χρήση των συστημάτων πληροφοριών μεταβάλλει ουσιωδώς τα χαρακτηριστικά ή τις επιπτώσεις των αδικημάτων.

               11)Τα αδικήματα ορίζονται με σαφήνεια και ακρίβεια και με τεχνολογικώς ουδέτερο τρόπο. Οι ορισμοί συνάδουν με τους ορισμούς που περιλαμβάνονται σε άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

               12)Η Σύμβαση προβλέπει κανόνες για την απόπειρα διάπραξης, την υποβοήθηση και την υποκίνηση των εν λόγω αδικημάτων, σχετικά με την ευθύνη των νομικών προσώπων ως προς τα εν λόγω αδικήματα, κανόνες για τον προσδιορισμό της δικαιοδοσίας για τα εν λόγω αδικήματα, καθώς και για τις κυρώσεις και τα μέτρα σε σχέση με τα εν λόγω αδικήματα, οι οποίοι συνάδουν με άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

               13)Η Σύμβαση προβλέπει μέτρα ποινικής δικονομίας που παρέχουν τη δυνατότητα στις αρχές να διερευνούν αποτελεσματικά τα εγκλήματα στον κυβερνοχώρο, να δεσμεύουν και να δημεύουν τα προϊόντα των εν λόγω εγκλημάτων και να διατηρούν ή να λαμβάνουν ηλεκτρονικά αποδεικτικά στοιχεία για οποιοδήποτε ποινικό αδίκημα στο πλαίσιο ποινικής έρευνας ή διαδικασίας, λαμβανομένης δεόντως υπόψη της αρχής της αναλογικότητας.

               14)Τα εν λόγω μέτρα ποινικής δικονομίας παρέχουν επαρκή προστιθέμενη αξία σε σύγκριση με άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, και συνάδουν με τις εν λόγω συμβάσεις και με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

               15)Τα δικονομικά μέτρα για τη διατήρηση ή τη λήψη ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων περιλαμβάνουν σαφή και ακριβή ορισμό του είδους των καλυπτόμενων πληροφοριών. Τα δικονομικά μέτρα για τη συνεργασία με οντότητες του ιδιωτικού τομέα διασφαλίζουν ότι ο φόρτος που επωμίζονται οι εν λόγω οντότητες είναι αναλογικός και ότι οι οντότητες του ιδιωτικού τομέα σέβονται πλήρως τα ανθρώπινα δικαιώματα των χρηστών τους. Η Σύμβαση προσφέρει νομική σαφήνεια για τους παρόχους διαδικτυακών υπηρεσιών (π.χ. παρόχους υπηρεσιών διαδικτύου) στο πλαίσιο της αλληλεπίδρασής τους με τις αρχές επιβολής του νόμου των κρατών που είναι μέρη της Σύμβασης. Τα δικονομικά μέτρα για την αφαίρεση παράνομου περιεχομένου αφορούν μόνο παράνομο περιεχόμενο το οποίο μπορεί να οριστεί επαρκώς με συγκεκριμένο και ακριβή τρόπο.

               16)Η Σύμβαση προβλέπει μέτρα συνεργασίας που παρέχουν στις αρχές διαφόρων κρατών που είναι μέρη της πράξης τη δυνατότητα να συνεργάζονται αποτελεσματικά για τον σκοπό ποινικών ερευνών ή διαδικασιών αναφορικά με τα αδικήματα που ορίζονται στην πράξη ή να συνεργάζονται με σκοπό τη διατήρηση ή τη λήψη ηλεκτρονικών αποδεικτικών στοιχείων οποιουδήποτε ποινικού αδικήματος στο πλαίσιο ποινικής έρευνας ή διαδικασίας.

               17)Τα εν λόγω μέτρα συνεργασίας παρέχουν επαρκή προστιθέμενη αξία σε σύγκριση με άλλες συναφείς διεθνείς ή περιφερειακές συμβάσεις, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, και συνάδουν με τις εν λόγω συμβάσεις και τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα.

               18)Τα μέτρα συνεργασίας υπόκεινται στις προϋποθέσεις που προβλέπονται από τη νομοθεσία του μέρους του οποίου ζητείται η συνεργασία και προβλέπουν ευρύ φάσμα λόγων άρνησης, όπως η διασφάλιση της προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος στην προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, μεταξύ άλλων, στο πλαίσιο της διαβίβασης δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, και, κατά περίπτωση, της ύπαρξης διττού αξιοποίνου.

               19)Η Σύμβαση προβλέπει αυστηρές προϋποθέσεις και ισχυρές διασφαλίσεις, με σκοπό να εξασφαλίζεται ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ είναι σε θέση να σέβονται και να προστατεύουν τα θεμελιώδη δικαιώματα, τις ελευθερίες και τις γενικές αρχές του δικαίου της ΕΕ, όπως κατοχυρώνονται στις Συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένης, ειδικότερα, της αρχής της αναλογικότητας, των δικονομικών εγγυήσεων και δικαιωμάτων, του δικαιώματος σε αποτελεσματική δικαστική προσφυγή, του τεκμηρίου της αθωότητας, του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη και των δικαιωμάτων υπεράσπισης των προσώπων κατά των οποίων έχει κινηθεί ποινική διαδικασία, καθώς και του δικαιώματος στην ιδιωτική ζωή, του δικαιώματος στην προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και των δεδομένων ηλεκτρονικών επικοινωνιών σε περίπτωση επεξεργασίας των εν λόγω δεδομένων, μεταξύ άλλων με σκοπό τη διαβίβαση σε αρχές χωρών εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και του δικαιώματος στην ελευθερία της έκφρασης και της πληροφόρησης. Ειδικότερα, η Σύμβαση διασφαλίζει ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ είναι σε θέση να συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις για τις διεθνείς διαβιβάσεις δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα κατά την έννοια της οδηγίας (ΕΕ) 2016/680, του κανονισμού (ΕΕ) 2016/679 και της οδηγίας 2002/58/ΕΚ. Οι προϋποθέσεις και οι διασφαλίσεις εξασφαλίζουν, επίσης, την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Τα παραπάνω ισχύουν για ολόκληρη τη Σύμβαση, συμπεριλαμβανομένων των δικονομικών μέτρων και των μέτρων συνεργασίας, μεταξύ άλλων εκείνων των μέτρων τα οποία ενδέχεται να συνιστούν σημαντική επέμβαση στα δικαιώματα των ατόμων, όπως η δέσμευση και η δήμευση προϊόντων εγκλήματος και η έκδοση.

               20)Η Σύμβαση παρέχει τη βάση για εθελοντικά μέτρα ανάπτυξης ικανοτήτων με σκοπό τη στήριξη της ικανότητας χωρών να διενεργούν αποτελεσματικές έρευνες και διαδικασίες στον τομέα του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο, καθώς και να λαμβάνουν ηλεκτρονικά αποδεικτικά στοιχεία για έρευνες και διώξεις άλλων αδικημάτων, μεταξύ άλλων, μέσω τεχνικής βοήθειας και κατάρτισης. Το UNODC έχει σαφώς καθορισμένο ρόλο όσον αφορά την εφαρμογή των εν λόγω μέτρων.

               21)Η Σύμβαση λαμβάνει δεόντως υπόψη τη θέση των φυσικών και νομικών προσώπων ως θυμάτων εγκλήματος στον κυβερνοχώρο. Η Σύμβαση διασφαλίζει ότι τα εν λόγω θύματα εγκλήματος στον κυβερνοχώρο λαμβάνουν τη δέουσα συνδρομή, υποστήριξη και προστασία.

               22)Η Σύμβαση παρέχει τη βάση για πρακτικά μέτρα με σκοπό την πρόληψη του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο τα οποία είναι σαφώς καθορισμένα και αυστηρώς περιορισμένα και διακριτά από τα μέτρα ποινικής δικονομίας που θα μπορούσαν να συνιστούν επέμβαση στα δικαιώματα και τις ελευθερίες των φυσικών ή νομικών προσώπων.

               Όσον αφορά τη λειτουργία της Σύμβασης, η Ένωση θα πρέπει να αποσκοπεί στην επίτευξη των ακόλουθων:

               23)Η Σύμβαση διατηρεί τις υφιστάμενες παγκόσμιες και περιφερειακές πράξεις, καθώς και τη συνεχιζόμενη διεθνή συνεργασία στο πλαίσιο της παγκόσμιας καταπολέμησης του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο. Ειδικότερα, τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορούν, στις μεταξύ τους σχέσεις, να εξακολουθήσουν να εφαρμόζουν τους κανόνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

               24)Η Σύμβαση προβλέπει τη δημιουργία κατάλληλου μηχανισμού για τη διασφάλιση της εφαρμογής της και την πρόβλεψη τελικών διατάξεων, μεταξύ άλλων, για την επίλυση διαφορών, την υπογραφή, την κύρωση, την αποδοχή, την έγκριση και την προσχώρηση, την έναρξη ισχύος, την τροποποίηση, την αναστολή, την καταγγελία και τον θεματοφύλακα καθώς και τις γλώσσες, οι οποίες διαμορφώνονται, στο μέτρο του δυνατού και κατά περίπτωση, σύμφωνα με τις διατάξεις άλλων συναφών διεθνών ή περιφερειακών συμβάσεων, ιδίως στον τομέα του οργανωμένου εγκλήματος ή του εγκλήματος στον κυβερνοχώρο.

               25)Η Σύμβαση παρέχει τη δυνατότητα στην Ευρωπαϊκή Ένωση να προσχωρήσει σε αυτήν.


               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 6.4.2022
            COM(2022) 167 final

            Σύσταση για
            ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            με την οποία εγκρίνεται η έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας

               ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

               1.Πλαίσιο της σύστασης

               Η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο να εγκρίνει την έναρξη διαπραγματεύσεων με αντικείμενο μια χρονικά περιορισμένη συμφωνία για τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας (στο εξής: συμφωνία) με στόχο την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της απρόκλητης και αδικαιολόγητης στρατιωτικής επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, και να ορίσει την Επιτροπή ως διαπραγματευτή της Ένωσης. Στη σύσταση επισυνάπτονται επίσης οδηγίες διαπραγμάτευσης.

               2.Ιστορικό

               Οι οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας διέπονται επί του παρόντος σε μεγάλο βαθμό από σειρά διμερών συμφωνιών στον τομέα των μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Ουκρανίας. Οι συμφωνίες αυτές επιβάλλουν καθεστώτα ποσοστώσεων στους μεταφορείς και από τις δύο πλευρές όσον αφορά τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης και το διμερές εμπόριο. Σύμφωνα με μελέτη που εκπονήθηκε το 2014
                  1
               , έχουν χορηγηθεί στην Ουκρανία συνολικά 560 680 ποσοστώσεις σε διμερή βάση από τα 25 κράτη μέλη με τα οποία η Ουκρανία είχε συνάψει διμερείς συμφωνίες οδικών μεταφορών τη δεδομένη χρονική στιγμή. Το 2019 ο αριθμός ήταν ελαφρώς χαμηλότερος (552 875 ποσοστώσεις, εκ των οποίων 1 750 πολλαπλές ποσοστώσεις). Οι ποσοστώσεις απαιτούν τακτικά ορισμένες τιμές εκπομπών σε ευρώ.

               Παράλληλα με τις άδειες που βασίζονται στις προαναφερόμενες διμερείς συμφωνίες, το Διεθνές Φόρουμ Μεταφορών (στο εξής: ITF) εφαρμόζει ένα πολυμερές σύστημα ποσοστώσεων που προβλέπει πολυμερείς άδειες για τις διεθνείς οδικές εμπορευματικές μεταφορές από επιχειρήσεις μεταφορών εγκατεστημένες σε χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης Υπουργών Μεταφορών (στο εξής: ECMT). Οι άδειες ισχύουν για τη μεταφορά εμπορευμάτων μεταξύ χωρών μελών της ECMT ή τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης μέσω του εδάφους μίας ή περισσότερων από τις εν λόγω χώρες. Ωστόσο, ο αριθμός των ποσοστώσεων στο πλαίσιο του συστήματος της ECMT είναι αρκετά χαμηλός σε σύγκριση με τις ποσοστώσεις που έχουν χορηγηθεί στο πλαίσιο των διμερών συμφωνιών (αν και η σύγκριση δεν είναι αξιόπιστη, καθώς οι ποσοστώσεις της ECMT αφορούν ετήσιες άδειες, ενώ οι συγκεκριμένες διμερείς συμφωνίες αφορούν άδειες για μεμονωμένα ταξίδια). Το 2022 χορηγήθηκαν 4 000 ετήσιες άδειες σε μεταφορείς της Ουκρανίας.

               Το 2006 η Ουκρανία προσχώρησε στη συμφωνία περί της εργασίας των πληρωμάτων οχημάτων που εκτελούν διεθνείς οδικές μεταφορές (στο εξής: AETR)
                  2
               , στην οποία συμβαλλόμενα μέρη είναι επίσης όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Κατά συνέπεια, οι μεταφορείς της Ουκρανίας που εκτελούν εμπορευματικές μεταφορές στο έδαφος της Ένωσης πρέπει να συμμορφώνονται με τους ίδιους κανόνες για τον χρόνο οδήγησης, τα διαλείμματα και τις περιόδους ανάπαυσης με εκείνους που εφαρμόζονται στην Ένωση σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 561/2006
                  3
               .

               Λόγω της στρατιωτικής επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η κατάσταση των μεταφορών έχει καταστεί πολύ δύσκολη για τη χώρα. Οδοί μεταφορών μείζονος σημασίας για τη μεταφορά εμπορευμάτων μέσω της Μαύρης Θάλασσας έχουν αποκλειστεί ή έχουν καταστραφεί από ρωσικές στρατιωτικές δυνάμεις, ο δε εναέριος χώρος της Ουκρανίας είναι κλειστός σε μη στρατιωτικές μεταφορές. Το σιδηροδρομικό δίκτυο έχει επί του παρόντος προτεραιότητα για τη μεταφορά επιβατών και προσφύγων και παραμένει ιδιαίτερα ευάλωτο στους ρωσικούς βομβαρδισμούς.

               Ως εκ τούτου, για να βοηθηθεί η ουκρανική οικονομία υπό ασφυκτικές πιέσεις, είναι σκόπιμο να συναφθεί επειγόντως συμφωνία μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας, η οποία θα διαρκέσει για όσο χρονικό διάστημα ο πόλεμος έχει σοβαρές συνέπειες για τις υποδομές και τις δραστηριότητες μεταφορών, και με την οποία θα αντικατασταθούν, στον μέγιστο εφικτό βαθμό, το επιβαρυμένο και ευάλωτο σιδηροδρομικό δίκτυο, ο αποκλεισμένος πολιτικός εναέριος χώρος και οι αποκλεισμένοι λιμένες της Μαύρης Θάλασσας από ενισχυμένες εναλλακτικές λύσεις οδικών μεταφορών για τη μεταφορά εμπορευμάτων μεταξύ ΕΕ και Ουκρανίας. Αυτό είναι πολύ σημαντικό για το εμπόριο σιτηρών, καυσίμων, τροφίμων και άλλων εμπορευμάτων, το οποίο πρέπει να αντιμετωπιστεί επειγόντως ώστε να μειωθεί η επισιτιστική ανασφάλεια εντός της Ουκρανίας και να αποφευχθεί η επιδείνωση των ροών προσφύγων. Η συμφωνία θα περιλαμβάνει επίσης ρήτρες σχετικά με την αναγνώριση των αδειών οδήγησης και των πιστοποιητικών επαγγελματικής ικανότητας Ουκρανών οδηγών που μεταφέρουν εμπορεύματα προς την ΕΕ. Η συμφωνία θα εφαρμόζεται στο έδαφος της Ουκρανίας που ελέγχεται από τη νόμιμη κυβέρνηση της Ουκρανίας και αναγνωρίζεται από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

               Η σύναψης της εν λόγω συμφωνίας είναι επίσης προς το συμφέρον της Ένωσης, αφενός, επειδή η σταθεροποίηση του κράτους και της οικονομίας της Ουκρανίας είναι προς το συμφέρον της Ένωσης και, αφετέρου, επειδή η Ουκρανία αποτελεί σημαντικό προμηθευτή προϊόντων, όπως τα σιτηρά και άλλα τρόφιμα, και επειδή οι μεταφορείς της ΕΕ θα αποκτήσουν αμοιβαία δικαιώματα μεταφοράς προς το έδαφος της Ουκρανίας.

               3.Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης

                  Η παρούσα συμφωνία συνάδει με την τρέχουσα πολιτική εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ με την Ουκρανία. Η κυβέρνηση της Ουκρανίας ζήτησε τη σύναψη συμφωνίας ως επείγον μέτρο.

                  Η σύναψη συμφωνίας με την Ουκρανία για τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές συνάδει επίσης με τη συμφωνία σύνδεσης που υπογράφηκε στις 27 Ιουνίου 2014 μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας, καθώς στο άρθρο 136 της εν λόγω συμφωνίας σύνδεσης προβλέπονται ενδεχόμενες ειδικές συμφωνίες που θα συναφθούν στο μέλλον στον τομέα των οδικών μεταφορών με στόχο να εξασφαλιστούν η συντονισμένη ανάπτυξη και η προοδευτική ελευθέρωση των μεταφορών μεταξύ των μερών.

               4.Νομική βάση, επικουρικότητα και αναλογικότητα

               •Νομική βάση

                  Η διαδικαστική νομική βάση απόφασης που επιτρέπει την έναρξη διαπραγματεύσεων συμφωνίας μεταξύ της Ένωσης και τρίτης χώρας και την αποστολή οδηγιών προς τον διαπραγματευτή είναι το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4 της ΣΛΕΕ.

               •Αρμοδιότητα της Ένωσης

                  Το άρθρο 216 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ ορίζει τα εξής:

                  «Η Ένωση μπορεί να συνάπτει συμφωνία με μία ή περισσότερες τρίτες χώρες ή διεθνείς οργανισμούς όταν το προβλέπουν οι Συνθήκες ή όταν η σύναψη συμφωνίας είναι αναγκαία για την επίτευξη, στο πλαίσιο των πολιτικών της Ένωσης, ενός εκ των στόχων που καθορίζονται από τις Συνθήκες, ή προβλέπεται σε νομικά δεσμευτική πράξη της Ένωσης ή ακόμη ενδέχεται να επηρεάσει κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους.»

               Η παρούσα συμφωνία εμπίπτει στην πολιτική μεταφορών της Ένωσης και είναι αναγκαία για την επίτευξη ενός εκ των στόχων που καθορίζονται από τις Συνθήκες, ο οποίος είναι να «συμβάλλει στο ελεύθερο και δίκαιο εμπόριο», η δε σύναψή της προβλέπεται στο άρθρο 136 της συμφωνίας σύνδεσης με την Ουκρανία.

               Επιπλέον, η σύναψη διεθνών συμφωνιών για τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές προβλέπεται ρητά σε νομοθετική πράξη της Ένωσης

               Συγκεκριμένα, στο άρθρο 1 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1072/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Οκτωβρίου 2009, για τους κοινούς κανόνες πρόσβασης στην αγορά διεθνών οδικών εμπορευματικών μεταφορών, προβλέπονται τα εξής:

               «2. Στην περίπτωση μεταφοράς με σημείο αναχώρησης ένα κράτος μέλος και προορισμό τρίτη χώρα ή αντίστροφα, ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται σε εκείνο το τμήμα της διαδρομής που πραγματοποιείται στο έδαφος ενός κράτους μέλους διέλευσης. Ο παρών κανονισμός δεν εφαρμόζεται στο τμήμα εκείνο της διαδρομής που πραγματοποιείται στο έδαφος του κράτους μέλους φόρτωσης ή εκφόρτωσης, εφόσον η αναγκαία συμφωνία μεταξύ της Κοινότητας και της συγκεκριμένης τρίτης χώρας δεν έχει συναφθεί.

               3. Έως ότου συναφθούν οι συμφωνίες που προβλέπονται στην παράγραφο 2, ο παρών κανονισμός δεν θίγει:

               α) τις διατάξεις για τις μεταφορές, με αφετηρία ένα κράτος μέλος και προορισμό τρίτη χώρα και αντιστρόφως οι οποίες περιλαμβάνονται σε διμερείς συμφωνίες μεταξύ των κρατών μελών και των εν λόγω τρίτων χωρών·

               β) τις διατάξεις για τις μεταφορές, με αφετηρία ένα κράτος μέλος και προορισμό τρίτη χώρα και αντιστρόφως οι οποίες περιλαμβάνονται σε διμερείς συμφωνίες μεταξύ κρατών μελών και επιτρέπουν, είτε δυνάμει αδειών είτε δυνάμει ελεύθερου καθεστώτος, τις φορτώσεις και εκφορτώσεις σε ένα κράτος μέλος από μεταφορείς μη εγκατεστημένους σε αυτό το κράτος μέλος.»

               Πέραν τούτου, η σύναψη της συμφωνίας ενδέχεται να επηρεάσει κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους, όπως αυτή έχει καθιερωθεί από τη νομολογία του ΔΕΕ. Ειδικότερα, στη γνωμοδότηση 2/15 του Δικαστηρίου της 16ης Μαΐου 2017
                  4
               , στη σκέψη 201 το Δικαστήριο επισήμανε τα εξής:

               «201 Όπως έχει κρίνει κατά το παρελθόν το Δικαστήριο, οσάκις συμφωνία μεταξύ Ένωσης και τρίτου κράτους προβλέπει την εφαρμογή, στις διεθνείς σχέσεις που η συμφωνία αυτή αφορά, κανόνων οι οποίοι επικαλύπτονται σε μεγάλο βαθμό από τους κοινούς κανόνες που εφαρμόζονται στις ενδοκοινοτικές καταστάσεις, η συμφωνία αυτή πρέπει να θεωρείται ικανή να επηρεάσει τους κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους. Πράγματι, παρά τη μη αντίθεση μιας τέτοιας συμφωνίας με τους εν λόγω κοινούς κανόνες, το νόημα, η εμβέλεια και η αποτελεσματικότητα των κανόνων αυτών ενδέχεται να επηρεασθούν [βλ., μεταξύ άλλων, γνωμοδότηση 1/03 (Νέα Σύμβαση του Λουγκάνο), της 7ης Φεβρουαρίου 2006, EU:C:2006:81, σκέψεις 143 και 151 έως 153· γνωμοδότηση 1/13 (Προσχώρηση τρίτων κρατών στη Σύμβαση της Χάγης), της 14ης Οκτωβρίου 2014, EU:C:2014:2303, σκέψεις 84 έως 90, καθώς και απόφαση της 26ης Νοεμβρίου 2014, Green Network, C-66/13, EU:C:2014:2399, σκέψεις 48 και 49].»

                  Η πρόσβαση στην αγορά που προβλέπεται στην παρούσα σύσταση επικαλύπτεται σαφώς από τις διατάξεις για την πρόσβαση στην αγορά που έχει θεσπίσει η Ένωση όσον αφορά τις διεθνείς οδικές εμπορευματικές μεταφορές που αναφέρονται ανωτέρω.

                  Λαμβανομένων υπόψη των παραπάνω, η Ένωση έχει αποκλειστική εξωτερική αρμοδιότητα δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ να συνάψει την προβλεπόμενη συμφωνία.

               •Υποχρέωση διαβούλευσης της Επιτροπής

               Λαμβανομένης υπόψη της απόφασης του Δικαστηρίου της 16ης Ιουλίου 2015 στην υπόθεση C-425/13
                  5
               , με την οποία διευκρινίζονται οι ρόλοι των διαφόρων θεσμικών οργάνων για τους σκοπούς της εφαρμογής του άρθρου 218 παράγραφοι 2 και 4 της ΣΛΕΕ σύμφωνα με τις αρχές της θεσμικής ισορροπίας και της αμοιβαίας καλόπιστης συνεργασίας που ορίζονται στο άρθρο 13 παράγραφος 2 της ΣΕΕ, είναι αναγκαίο να αντικατοπτρίζονται οι εν λόγω διευκρινίσεις.

               Είναι σκόπιμο η Επιτροπή να παράσχει στο Συμβούλιο και στην ειδική επιτροπή που αυτό ορίζει όλα τα απαραίτητα στοιχεία προκειμένου το Συμβούλιο και η επιτροπή αυτή να παρακολουθήσουν την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων, όπως είναι, μεταξύ άλλων, οι αναγγελθείσες κατευθυντήριες γραμμές και οι προβληθείσες θέσεις των άλλων μερών καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Η Επιτροπή ενημερώνει γραπτώς το Συμβούλιο και την ειδική επιτροπή που αυτό έχει ορίσει σχετικά με την έκβαση των διαπραγματεύσεων, κατά τρόπο ώστε το Συμβούλιο να είναι σε θέση να ασκήσει πλήρως τα θεσμικά προνόμιά του.

               Για να συμμορφωθεί με την υποχρέωση τήρησης της θεσμικής ισορροπίας που προβλέπεται στο άρθρο 13 παράγραφος 2 της ΣΕΕ και με την υποχρέωση που προβλέπεται στο άρθρο 218 παράγραφος 10 της ΣΛΕΕ, η Επιτροπή θα τηρεί στον ίδιο βαθμό ενήμερο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

               •Αναλογικότητα

                  Η σύσταση είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας για τους ακόλουθους λόγους:

                  Η προβλεπόμενη συμφωνία είναι το πλέον αποτελεσματικό μέσο για την ενίσχυση των σχέσεων ΕΕ-Ουκρανίας στον τομέα των οδικών μεταφορών, δεδομένου ότι καταργεί την ανάγκη για ποσοστώσεις σε διμερείς συμφωνίες μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Ουκρανίας.

                  Η προτεινόμενη συμφωνία δεν θα επιφέρει πρόσθετη διοικητική ή οικονομική επιβάρυνση ούτε στις αρχές των κρατών μελών ούτε στον κλάδο, σε σύγκριση με την τρέχουσα κατάσταση. Αντιθέτως, αναμένεται ότι θα μειώσει τη διοικητική επιβάρυνση τόσο του κλάδου όσο και των κρατών μελών Επιπλέον, θα εξαλείψει την ανάγκη έκδοσης αδειών μεταφοράς σε μεταφορείς της ΕΕ για τις συγκεκριμένες κατηγορίες δικαιωμάτων μεταφοράς (δικαιώματα διέλευσης υπό καθεστώς διαμετακόμισης και διμερή δικαιώματα), γεγονός που θα μειώσει την επιβάρυνση του ενωσιακού κλάδου μεταφορών.

               5.Δημοσιονομικές επιπτώσεις

                  Η σύσταση δεν έχει επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της Ένωσης.

               6.Άλλα στοιχεία

               •Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της σύστασης

               Η απόφαση του Συμβουλίου θα εγκρίνει την έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας, με στόχο την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, και θα ορίσει την Επιτροπή ως διαπραγματευτή της Ένωσης. Οι οδηγίες διαπραγμάτευσης που επισυνάπτονται στην απόφαση παρέχουν μια ευρεία περιγραφή του πεδίου εφαρμογής της προβλεπόμενης συμφωνίας.

               Σύσταση για

               ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               με την οποία εγκρίνεται η έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Θα πρέπει να αρχίσουν διαπραγματεύσεις με σκοπό τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ της Ένωσης και της Ουκρανίας σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές. Είναι σκόπιμο η συμφωνία να εφαρμόζεται για όσο χρονικό διάστημα η απρόκλητη και αδικαιολόγητη επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας έχει σοβαρές συνέπειες για τις υποδομές και τις δραστηριότητες μεταφορών.

               (2)Η Επιτροπή θα πρέπει να οριστεί ως διαπραγματευτής.

               (3)Οι διαπραγματεύσεις θα πρέπει να διεξαχθούν από την Επιτροπή σε διαβούλευση με την [η ονομασία της ειδικής επιτροπής εισάγεται από το Συμβούλιο],

               ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

               Άρθρο 1

               Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να διαπραγματευτεί, εξ ονόματος της Ένωσης, συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές.

               Άρθρο 2

               Οι οδηγίες διαπραγμάτευσης παρατίθενται στο παράρτημα.

               Άρθρο 3

               Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται σε διαβούλευση με την [η ονομασία της ειδικής επιτροπής εισάγεται από το Συμβούλιο].

               Άρθρο 4

               Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)

                        Μελέτη σχετικά με τον οικονομικό αντίκτυπο μιας συμφωνίας μεταξύ της ΕΕ και της Ουκρανίας που εκπονήθηκε από τις ICF, TRT και DIW Econ, τελική έκθεση, 14 Οκτωβρίου 2014.

                     (2)

                        Υπογράφηκε στη Γενεύη την 1η Ιουλίου 1970.

                     (3)

                        Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 561/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαρτίου 2006, για την εναρμόνιση ορισμένων κοινωνικών διατάξεων στον τομέα των οδικών μεταφορών και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 3821/85 και (ΕΚ) αριθ. 2135/98 του Συμβουλίου καθώς και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3820/85 του Συμβουλίου

                     (4)

                        ECLI:EU:C:2017:376.

                     (5)

                        ECLI:EU:C:2015:483.

    ---documentbreak---

               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 6.4.2022
            COM(2022) 167 final

            ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
            της
            σύστασης ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            με την οποία εγκρίνεται η έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας

               ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

               Οδηγίες διαπραγμάτευσης για συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές

               1.Διαπραγματευτικοί στόχοι

               Να διεξαχθούν διαπραγματεύσεις για συμφωνία με την Ουκρανία η οποία θα ελευθερώσει τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές με τη χορήγηση δικαιωμάτων πρόσβασης στους μεταφορείς της Ουκρανίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης και τις διμερείς διεθνείς μεταφορές και η οποία θα προβλέπει την αναγνώριση στην Ευρωπαϊκή Ένωση αδειών οδήγησης και πιστοποιητικών επαγγελματικής ικανότητας που εκδίδονται από αρμόδιες ουκρανικές αρχές και αντιστρόφως.

               2.Πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας

               Η συμφωνία θα πρέπει να επιτρέπει στους οδικούς μεταφορείς της Ουκρανίας την πρόσβαση στην αγορά της Ένωσης.

               (1)Η συμφωνία θα πρέπει να ελευθερώσει τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές με τη χορήγηση δικαιωμάτων πρόσβασης στους μεταφορείς της Ουκρανίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης και τις διμερείς διεθνείς μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ουκρανίας. Η συμφωνία θα πρέπει να διατηρήσει ή να αυξήσει το επίπεδο πρόσβασης στην αγορά ή άλλες εμπορικές ευκαιρίες που διατίθενται στο πλαίσιο των υφιστάμενων διμερών συμφωνιών οδικών μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Ουκρανίας.

               (2)Η συμφωνία, η οποία θα πρέπει να είναι εξίσου αυθεντική σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ, θα πρέπει να περιλαμβάνει σχετική γλωσσική ρήτρα.

               (3)Η συμφωνία θα πρέπει να περιέχει διατάξεις σχετικά με τις άδειες οδήγησης και τα πιστοποιητικά επαγγελματικής ικανότητας που εκδίδονται από αρμόδιες ουκρανικές αρχές, ώστε να εξασφαλίζεται η αναγνώρισή τους στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

               (4)Η συμφωνία θα πρέπει να είναι χρονικά περιορισμένη και να εφαρμόζεται για όσο χρονικό διάστημα η στρατιωτική επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας έχει σοβαρές συνέπειες για τις υποδομές και τις δραστηριότητες μεταφορών.

               3.Γενικές διατάξεις

               Η συμφωνία, ως μεταγενέστερη των υφιστάμενων διμερών συμφωνιών οδικών μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Ουκρανίας, θα υπερισχύει των διατάξεών τους.

               Μετά τη λήξη της εν λόγω συμφωνίας, οι υφιστάμενες διμερείς συμφωνίες μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Ουκρανίας μπορούν να εφαρμόζονται εκ νέου, εκτός εάν και έως ότου η Ένωση συνάψει άλλη συμφωνία με την Ουκρανία στον τομέα των οδικών μεταφορών.

               4.Διαχείριση της συμφωνίας

               Θα πρέπει να συσταθεί μεικτή επιτροπή απαρτιζόμενη από εκπροσώπους των μερών, η οποία θα πρέπει να είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση της συμφωνίας και για την ορθή εφαρμογή της, ιδίως όσον αφορά την προσαρμογή, αφενός, των κανόνων της ΕΕ που παρατίθενται σε παράρτημα της συμφωνίας, μετά την τροποποίησή τους, με τους οποίους πρέπει να συμμορφώνεται η Ουκρανία και, αφετέρου, νέων κανόνων εφαρμοστέων στον τομέα των οδικών μεταφορών που θεσπίζονται σε επίπεδο Ένωσης.

               Εμπειρογνώμονες της Ουκρανίας έχουν το δικαίωμα να συμμετέχουν ως παρατηρητές στις ομάδες εμπειρογνωμόνων που συγκροτούνται από την Ένωση και ασχολούνται με την ενωσιακή νομοθεσία την οποία πρέπει να εφαρμόζει η Ουκρανία και η οποία θα περιληφθεί σε παράρτημα της συμφωνίας.

               Η συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει ταχύ, αποτελεσματικό και δεσμευτικό μηχανισμό επίλυσης διαφορών, ο οποίος θα διασφαλίζει την ορθή εφαρμογή της συμφωνίας.

               Ανεξαρτήτως του μηχανισμού επίλυσης διαφορών, η συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει διατάξεις που θα εφαρμόζονται σε περίπτωση μη τήρησης των υποχρεώσεων που απορρέουν από αυτήν, όπως, παραδείγματος χάρη, η δυνατότητα λήψης κατάλληλων μέτρων διασφάλισης ή πλήρους ή μερικής αναστολής των δικαιωμάτων ή των προνομίων που χορηγούνται βάσει των όρων της συμφωνίας.

               5.Διεξαγωγή των διαπραγματεύσεων

               Η Επιτροπή θα διεξαγάγει τις διαπραγματεύσεις κατ’ εφαρμογή των παρουσών οδηγιών και θα εξασφαλίσει τον κατάλληλο συντονισμό με τρέχουσες και μελλοντικές διαπραγματεύσεις σε άλλους σχετικούς τομείς.


               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 6.4.2022
            COM(2022) 168 final

            Σύσταση για
            ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            με την οποία εγκρίνεται η έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Μολδαβίας

               ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

               1.Πλαίσιο της σύστασης

               Η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο να εγκρίνει την έναρξη διαπραγματεύσεων με αντικείμενο μια χρονικά περιορισμένη συμφωνία για τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ένωσης και της Μολδαβίας (στο εξής: συμφωνία) με στόχο την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της απρόκλητης και αδικαιολόγητης στρατιωτικής επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, και να ορίσει την Επιτροπή ως διαπραγματευτή της Ένωσης. Στη σύσταση επισυνάπτονται επίσης οδηγίες διαπραγμάτευσης.

               2.Ιστορικό

               Οι οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ένωσης και της Μολδαβίας διέπονται επί του παρόντος σε μεγάλο βαθμό από σειρά διμερών συμφωνιών στον τομέα των μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Μολδαβίας. Οι συμφωνίες αυτές προβλέπουν καθεστώτα ποσοστώσεων για τους μεταφορείς και από τις δύο πλευρές όσον αφορά τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης και το διμερές εμπόριο. Σύμφωνα με πληροφορίες του εθνικού οργανισμού οδικών μεταφορών της Μολδαβίας, έχουν χορηγηθεί στη Μολδαβία συνολικά 15 000 ποσοστώσεις από την Εσθονία, τη Λιθουανία, τη Λετονία, την Πολωνία, τη Σλοβακία, την Ουγγαρία και τη Σλοβενία. Από αυτό το σύνολο, 14 320 είναι ποσοστώσεις διέλευσης ή διμερείς ποσοστώσεις και 680 είναι καθολικές ποσοστώσεις. Από το σύνολο των ποσοστώσεων που χορηγήθηκαν από τις προαναφερόμενες χώρες στη Μολδαβία για το 2022, έως τις 17 Μαρτίου 2022 είχαν μείνει μόνο 8 647 ποσοστώσεις (περίπου το 60 % του συνόλου).

               Παράλληλα με τις άδειες που βασίζονται στις προαναφερόμενες διμερείς συμφωνίες, το Διεθνές Φόρουμ Μεταφορών (στο εξής: ITF) εφαρμόζει ένα πολυμερές σύστημα ποσοστώσεων που προβλέπει πολυμερείς άδειες για τις διεθνείς οδικές εμπορευματικές μεταφορές από επιχειρήσεις μεταφορών εγκατεστημένες σε χώρες μέλη της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης Υπουργών Μεταφορών (στο εξής: ECMT). Οι άδειες ισχύουν για τη μεταφορά εμπορευμάτων μεταξύ χωρών μελών της ECMT ή τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης μέσω του εδάφους μίας ή περισσότερων από τις εν λόγω χώρες. Ωστόσο, ο αριθμός των ποσοστώσεων στο πλαίσιο του συστήματος της ECMT είναι αρκετά χαμηλός σε σύγκριση με τις ποσοστώσεις που έχουν χορηγηθεί στο πλαίσιο των διμερών συμφωνιών (αν και η σύγκριση δεν είναι αξιόπιστη, καθώς οι ποσοστώσεις της ECMT αφορούν ετήσιες άδειες, ενώ οι συγκεκριμένες διμερείς συμφωνίες αφορούν άδειες για μεμονωμένα ταξίδια). Το 2022 χορηγήθηκαν 1 430 ετήσιες άδειες και 1 752 βραχυπρόθεσμες άδειες σε μεταφορείς της Μολδαβίας.

               Η Μολδαβία είναι συμβαλλόμενο μέρος της συμφωνίας περί της εργασίας των πληρωμάτων οχημάτων που εκτελούν διεθνείς οδικές μεταφορές (στο εξής: AETR)
                  1
               , στην οποία συμβαλλόμενα μέρη είναι επίσης όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Κατά συνέπεια, οι μεταφορείς της Μολδαβίας που εκτελούν εμπορευματικές μεταφορές στο έδαφος της Ένωσης πρέπει να συμμορφώνονται με τους ίδιους κανόνες για τον χρόνο οδήγησης, τα διαλείμματα και τις περιόδους ανάπαυσης με εκείνους που εφαρμόζονται στην Ένωση σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 561/2006
                  2
               .

               Λόγω της στρατιωτικής επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, η κατάσταση των μεταφορών έχει καταστεί πολύ δύσκολη για τη Μολδαβία. Ο πόλεμος στην Ουκρανία αναγκάζει τους οδικούς μεταφορείς της Μολδαβίας να αναζητήσουν εναλλακτικές οδούς για να αποφύγουν τη διέλευση από το έδαφος της Ουκρανίας, η οποία ήταν μέχρι στιγμής ο μόνος τρόπος για να φτάσουν στις αγορές τρίτων χωρών στα ανατολικά της Ουκρανίας. Ωστόσο, οι μεταφορείς της Μολδαβίας δεν διαθέτουν επαρκείς άδειες διέλευσης από τα κράτη μέλη από τα οποία είναι αναγκαία η εν λόγω διέλευση. Αυτό θέτει σε κίνδυνο την εκπλήρωση μακροπρόθεσμων συμβάσεων προμήθειας εμπορευμάτων (ιδίως γεωργικών προϊόντων) με τους εμπορικούς εταίρους τους στις προαναφερόμενες χώρες. Υπάρχει επίσης αυξημένη ανάγκη για διμερείς μεταφορές μεταξύ Μολδαβίας και ΕΕ, η οποία δεν μπορεί να καλυφθεί από το υφιστάμενο σύνολο αδειών. Επιπλέον, με την επέκταση των δικαιωμάτων μεταφοράς για τους μεταφορείς της Μολδαβίας και τη χορήγηση αμοιβαίων δικαιωμάτων στους μεταφορείς της ΕΕ, η ΕΕ θα μπορούσε να εξάγει περισσότερα εμπορεύματα στη Μολδαβία, γεγονός που είναι επίσης προς το συμφέρον της ΕΕ. Ταυτόχρονα, η Μολδαβία ίσως χρειαστεί να προσαρμόσει περαιτέρω τα οικονομικά και μεταφορικά της μοντέλα ώστε να αντιμετωπίσει τον αντίκτυπο του πολέμου στις διεθνείς αγορές.

               Ως εκ τούτου, για να βοηθηθεί η μολδαβική οικονομία που υφίσταται τεράστιες δυσκολίες, ενώ η χώρα αυτή έχει ήδη φιλοξενήσει προσωρινά περισσότερους από 350 000 πρόσφυγες από την Ουκρανία που διέρχονται για να μεταβούν σε άλλες χώρες, είναι σκόπιμο να συναφθεί επειγόντως συμφωνία μεταξύ της Ένωσης και της Μολδαβίας με την οποία θα αντικατασταθούν, στον μέγιστο εφικτό βαθμό, οι αποκλεισμένες οδοί διέλευσης μέσω της Ουκρανίας από ενισχυμένες εναλλακτικές λύσεις οδικών μεταφορών μέσω της ΕΕ, και θα ενισχυθούν οι διμερείς οδικές μεταφορές μεταξύ Μολδαβίας και ΕΕ. Η εν λόγω συμφωνία θα πρέπει να διαρκέσει για όσο χρονικό διάστημα ο πόλεμος έχει σοβαρές συνέπειες για τις μεταφορές και τις ουκρανικές υποδομές μεταφορών.

               Η εν λόγω συμφωνία είναι επίσης προς το συμφέρον της ΕΕ, καθώς η σταθεροποίηση της μολδαβικής οικονομίας είναι προς το συμφέρον της ΕΕ, δεδομένου επίσης ότι η χώρα πρέπει να αντιμετωπίσει την εισροή προσφύγων που εγκαταλείπουν τις εμπόλεμες περιοχές, όπως επίσης είναι προς το συμφέρον της ΕΕ να μετριαστεί ο αντίκτυπος της ρωσικής επίθεσης στην ασφάλεια της ΕΕ και των συνόρων της. Επιπλέον, οι μεταφορείς της ΕΕ θα αποκτήσουν αμοιβαία δικαιώματα μεταφοράς με εκείνα που χορηγούνται στους μεταφορείς της Μολδαβίας, γεγονός που θα ωφελήσει την οικονομία της ΕΕ.

               Στο άρθρο 80 στοιχείο γ) της συμφωνίας σύνδεσης προβλέπεται η βελτίωση των κύριων μεταφορικών συνδέσεων μεταξύ των εδαφών της ΕΕ και της Μολδαβίας, και στο άρθρο 82 προβλέπεται η συνεργασία για τη βελτίωση της κυκλοφορίας εμπορευμάτων και την καλύτερη ροή των μεταφορών μεταξύ Δημοκρατίας της Μολδαβίας, ΕΕ και τρίτων χωρών της περιοχής, με την άρση των διοικητικών, τεχνικών και άλλων εμποδίων.

               3.Συνέπεια με άλλες πολιτικές της Ένωσης

                  Η παρούσα συμφωνία συνάδει με την τρέχουσα πολιτική εξωτερικών σχέσεων της ΕΕ με τη Μολδαβία. Η κυβέρνηση της Μολδαβίας ζήτησε τη σύναψη συμφωνίας ως επείγον μέτρο. Η συμφωνία θα συμπληρώσει επίσης τη στήριξη που χορήγησε η ΕΕ στη Μολδαβία τον Μάρτιο του 2022 για να βοηθήσει τις αρχές της χώρας να παράσχουν συνδρομή σε ανθρώπους που προσπαθούν να ξεφύγουν από τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Η σύναψη χρονικά περιορισμένης συμφωνίας με τη Μολδαβία για τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές για όσο χρονικό διάστημα παρακωλύονται οι μεταφορές εξαιτίας του πολέμου στην Ουκρανία συνάδει επίσης με τη συμφωνία σύνδεσης που υπογράφηκε στις 27 Ιουνίου 2014 μεταξύ της Ένωσης και της Μολδαβίας
                     3
                  .

               4.Νομική βάση, επικουρικότητα και αναλογικότητα

               •Νομική βάση

                  Η διαδικαστική νομική βάση απόφασης που επιτρέπει την έναρξη διαπραγματεύσεων συμφωνίας μεταξύ της Ένωσης και τρίτης χώρας και την αποστολή οδηγιών προς τον διαπραγματευτή είναι το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4 της ΣΛΕΕ.

               •Αρμοδιότητα της Ένωσης

                  Το άρθρο 216 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ ορίζει τα εξής:

                  «Η Ένωση μπορεί να συνάπτει συμφωνία με μία ή περισσότερες τρίτες χώρες ή διεθνείς οργανισμούς όταν το προβλέπουν οι Συνθήκες ή όταν η σύναψη συμφωνίας είναι αναγκαία για την επίτευξη, στο πλαίσιο των πολιτικών της Ένωσης, ενός εκ των στόχων που καθορίζονται από τις Συνθήκες, ή προβλέπεται σε νομικά δεσμευτική πράξη της Ένωσης ή ακόμη ενδέχεται να επηρεάσει κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους.»

               Η παρούσα συμφωνία εμπίπτει στην πολιτική μεταφορών της Ένωσης και είναι αναγκαία για την επίτευξη ενός εκ των στόχων που καθορίζονται από τις Συνθήκες, ο οποίος είναι να «συμβάλλει στο ελεύθερο και δίκαιο εμπόριο».

               Επιπλέον, η σύναψη διεθνών συμφωνιών για τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές προβλέπεται ρητά σε νομοθετική πράξη της Ένωσης.

               Συγκεκριμένα, στο άρθρο 1 παράγραφοι 2 και 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1072/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Οκτωβρίου 2009, για τους κοινούς κανόνες πρόσβασης στην αγορά διεθνών οδικών εμπορευματικών μεταφορών, προβλέπονται τα εξής:

               «2. Στην περίπτωση μεταφοράς με σημείο αναχώρησης ένα κράτος μέλος και προορισμό τρίτη χώρα ή αντίστροφα, ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται σε εκείνο το τμήμα της διαδρομής που πραγματοποιείται στο έδαφος ενός κράτους μέλους διέλευσης. Ο παρών κανονισμός δεν εφαρμόζεται στο τμήμα εκείνο της διαδρομής που πραγματοποιείται στο έδαφος του κράτους μέλους φόρτωσης ή εκφόρτωσης, εφόσον η αναγκαία συμφωνία μεταξύ της Κοινότητας και της συγκεκριμένης τρίτης χώρας δεν έχει συναφθεί.

               3. Έως ότου συναφθούν οι συμφωνίες που προβλέπονται στην παράγραφο 2, ο παρών κανονισμός δεν θίγει:

               α) τις διατάξεις για τις μεταφορές, με αφετηρία ένα κράτος μέλος και προορισμό τρίτη χώρα και αντιστρόφως οι οποίες περιλαμβάνονται σε διμερείς συμφωνίες μεταξύ των κρατών μελών και των εν λόγω τρίτων χωρών·

               β) τις διατάξεις για τις μεταφορές, με αφετηρία ένα κράτος μέλος και προορισμό τρίτη χώρα και αντιστρόφως οι οποίες περιλαμβάνονται σε διμερείς συμφωνίες μεταξύ κρατών μελών και επιτρέπουν, είτε δυνάμει αδειών είτε δυνάμει ελεύθερου καθεστώτος, τις φορτώσεις και εκφορτώσεις σε ένα κράτος μέλος από μεταφορείς μη εγκατεστημένους σε αυτό το κράτος μέλος.»

               Επιπλέον, το άρθρο 82 της συμφωνίας σύνδεσης μεταξύ της Ένωσης και της Μολδαβίας ορίζει ότι η συνεργασία των δύο μερών αποβλέπει στη βελτίωση της κυκλοφορίας επιβατών και εμπορευμάτων και στην καλύτερη ροή των μεταφορών μεταξύ της Ένωσης και της Δημοκρατίας της Μολδαβίας.

               Πέραν τούτου, η σύναψη της συμφωνίας ενδέχεται να επηρεάσει κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους, όπως αυτή έχει καθιερωθεί από τη νομολογία του ΔΕΕ. Ειδικότερα, στη γνωμοδότηση 2/15 του Δικαστηρίου της 16ης Μαΐου 2017
                  4
               , στη σκέψη 201 το Δικαστήριο επισήμανε τα εξής:

               «201 Όπως έχει κρίνει κατά το παρελθόν το Δικαστήριο, οσάκις συμφωνία μεταξύ Ένωσης και τρίτου κράτους προβλέπει την εφαρμογή, στις διεθνείς σχέσεις που η συμφωνία αυτή αφορά, κανόνων οι οποίοι επικαλύπτονται σε μεγάλο βαθμό από τους κοινούς κανόνες που εφαρμόζονται στις ενδοκοινοτικές καταστάσεις, η συμφωνία αυτή πρέπει να θεωρείται ικανή να επηρεάσει τους κοινούς κανόνες ή να μεταβάλει την εμβέλειά τους. Πράγματι, παρά τη μη αντίθεση μιας τέτοιας συμφωνίας με τους εν λόγω κοινούς κανόνες, το νόημα, η εμβέλεια και η αποτελεσματικότητα των κανόνων αυτών ενδέχεται να επηρεασθούν [βλ., μεταξύ άλλων, γνωμοδότηση 1/03 (Νέα Σύμβαση του Λουγκάνο), της 7ης Φεβρουαρίου 2006, EU:C:2006:81, σκέψεις 143 και 151 έως 153· γνωμοδότηση 1/13 (Προσχώρηση τρίτων κρατών στη Σύμβαση της Χάγης), της 14ης Οκτωβρίου 2014, EU:C:2014:2303, σκέψεις 84 έως 90, καθώς και απόφαση της 26ης Νοεμβρίου 2014, Green Network, C-66/13, EU:C:2014:2399, σκέψεις 48 και 49].»

                  Η πρόσβαση στην αγορά που προβλέπεται στην παρούσα σύσταση επικαλύπτεται σαφώς από τις διατάξεις για την πρόσβαση στην αγορά που έχει θεσπίσει η Ένωση όσον αφορά τις διεθνείς οδικές εμπορευματικές μεταφορές που αναφέρονται ανωτέρω.

                  Λαμβανομένων υπόψη των παραπάνω, η Ένωση έχει αποκλειστική εξωτερική αρμοδιότητα δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ να συνάψει την προβλεπόμενη συμφωνία.

               Στον βαθμό που οι υφιστάμενες διμερείς συμφωνίες δεν αντικαθίστανται από την προβλεπόμενη συμφωνία, μπορούν να εξακολουθήσουν να εφαρμόζονται στο πλαίσιο της προβλεπόμενης συμφωνίας. Μετά τη λήξη αυτής της συμφωνίας, οι υφιστάμενες διμερείς συμφωνίες μπορούν να εφαρμόζονται εκ νέου ανεξάρτητα, εκτός εάν και έως ότου η Ένωση συνάψει άλλη συμφωνία με τη Μολδαβία στον τομέα των οδικών μεταφορών.

               •Υποχρέωση διαβούλευσης της Επιτροπής

               Λαμβανομένης υπόψη της απόφασης του Δικαστηρίου της 16ης Ιουλίου 2015 στην υπόθεση C-425/13
                  5
               , με την οποία διευκρινίζονται οι ρόλοι των διαφόρων θεσμικών οργάνων για τους σκοπούς της εφαρμογής του άρθρου 218 παράγραφοι 2 και 4 της ΣΛΕΕ σύμφωνα με τις αρχές της θεσμικής ισορροπίας και της αμοιβαίας καλόπιστης συνεργασίας που ορίζονται στο άρθρο 13 παράγραφος 2 της ΣΕΕ, είναι αναγκαίο να αντικατοπτρίζονται οι εν λόγω διευκρινίσεις.

               Είναι σκόπιμο η Επιτροπή να παράσχει στο Συμβούλιο και στην ειδική επιτροπή που αυτό έχει ορίσει όλα τα απαραίτητα στοιχεία προκειμένου το Συμβούλιο και η επιτροπή αυτή να παρακολουθήσουν την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων, όπως είναι, μεταξύ άλλων, οι αναγγελθείσες κατευθυντήριες γραμμές και οι προβληθείσες θέσεις των άλλων μερών καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. Η Επιτροπή θα ενημερώνει γραπτώς το Συμβούλιο και την ειδική επιτροπή που αυτό έχει ορίσει σχετικά με την έκβαση των διαπραγματεύσεων, κατά τρόπο ώστε το Συμβούλιο να είναι σε θέση να ασκήσει πλήρως τα θεσμικά προνόμιά του.

               Για να συμμορφωθεί με την υποχρέωση τήρησης της θεσμικής ισορροπίας που προβλέπεται στο άρθρο 13 παράγραφος 2 της ΣΕΕ και με την υποχρέωση που προβλέπεται στο άρθρο 218 παράγραφος 10 της ΣΛΕΕ, η Επιτροπή θα τηρεί στον ίδιο βαθμό ενήμερο το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

               •Αναλογικότητα

                  Η σύσταση είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας για τους ακόλουθους λόγους:

                  Η προβλεπόμενη συμφωνία είναι το πλέον αποτελεσματικό μέσο για την ενίσχυση των σχέσεων ΕΕ-Μολδαβίας στον τομέα των οδικών μεταφορών, δεδομένου ότι καταργεί την ανάγκη για ποσοστώσεις σε διμερείς συμφωνίες μεταξύ των κρατών μελών και της Μολδαβίας όσον αφορά τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης.

                  Η προτεινόμενη συμφωνία δεν θα επιφέρει πρόσθετη διοικητική ή οικονομική επιβάρυνση ούτε στις αρχές των κρατών μελών ούτε στον κλάδο. Αντιθέτως, αναμένεται ότι θα μειώσει τη διοικητική επιβάρυνση τόσο του κλάδου όσο και των κρατών μελών, καθώς η χορήγηση αμοιβαίων δικαιωμάτων στους μεταφορείς της Μολδαβίας και τους μεταφορείς της ΕΕ (δικαιώματα διέλευσης υπό καθεστώς διαμετακόμισης και δικαιώματα διμερών διεθνών μεταφορών) θα εξαλείψει την ανάγκη έκδοσης αδειών σε μεταφορείς της ΕΕ και, ως εκ τούτου, θα μειώσει τη διοικητική επιβάρυνση του ενωσιακού κλάδου μεταφορών.

               5.Δημοσιονομικές επιπτώσεις

                  Η σύσταση δεν έχει επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της Ένωσης.

               6.Άλλα στοιχεία

               •Αναλυτική επεξήγηση των επιμέρους διατάξεων της σύστασης

               Η απόφαση του Συμβουλίου θα εγκρίνει την έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ένωσης και της Μολδαβίας, με στόχο την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της επίθεσης της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας, και θα ορίσει την Επιτροπή ως διαπραγματευτή της Ένωσης. Οι οδηγίες διαπραγμάτευσης που επισυνάπτονται στην απόφαση παρέχουν μια ευρεία περιγραφή του πεδίου εφαρμογής της προβλεπόμενης συμφωνίας.

               Σύσταση για

               ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

               με την οποία εγκρίνεται η έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Μολδαβίας

               ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

               Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 218 παράγραφοι 3 και 4,

               Έχοντας υπόψη τη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

               Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

               (1)Θα πρέπει να αρχίσουν διαπραγματεύσεις με σκοπό τη σύναψη συμφωνίας μεταξύ της Ένωσης και της Δημοκρατίας της Μολδαβίας σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές. Είναι σκόπιμο η συμφωνία να εφαρμόζεται για όσο χρονικό διάστημα η επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας έχει σοβαρές συνέπειες για τις μεταφορές και τις ουκρανικές υποδομές μεταφορών.

               (2)Η Επιτροπή θα πρέπει να οριστεί ως διαπραγματευτής.

               (3)Οι διαπραγματεύσεις θα πρέπει να διεξαχθούν από την Επιτροπή σε διαβούλευση με την [η ονομασία της ειδικής επιτροπής εισάγεται από το Συμβούλιο],

               ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

               Άρθρο 1

               Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να διαπραγματευτεί, εξ ονόματος της Ένωσης, συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Μολδαβίας σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές.

               Άρθρο 2

               Οι οδηγίες διαπραγμάτευσης παρατίθενται στο παράρτημα.

               Άρθρο 3

               Οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται σε διαβούλευση με την [η ονομασία της ειδικής επιτροπής εισάγεται από το Συμβούλιο].

               Άρθρο 4

               Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Επιτροπή.

               Βρυξέλλες,

                     Για το Συμβούλιο

                     Ο Πρόεδρος

                     (1)

                        Υπογράφηκε στη Γενεύη την 1η Ιουλίου 1970.

                     (2)

                        Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 561/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαρτίου 2006, για την εναρμόνιση ορισμένων κοινωνικών διατάξεων στον τομέα των οδικών μεταφορών και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 3821/85 και (ΕΚ) αριθ. 2135/98 του Συμβουλίου καθώς και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3820/85 του Συμβουλίου

                     (3)

                        ΕΕ L 260 της 30ής Αυγούστου 2014, σ. 4.

                     (4)

                        ECLI:EU:C:2017:376.

                     (5)

                        ECLI:EU:C:2015:483.

    ---documentbreak---

               ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
            Βρυξέλλες, 6.4.2022
            COM(2022) 168 final

            ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ
            της
            σύστασης ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
            με την οποία εγκρίνεται η έναρξη διαπραγματεύσεων για συμφωνία σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Μολδαβίας

               ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

               Οδηγίες διαπραγμάτευσης για συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Μολδαβίας σχετικά με τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές

               1.Διαπραγματευτικοί στόχοι

               Να επιτραπεί η ελευθέρωση των οδικών εμπορευματικών μεταφορών όσον αφορά τα δικαιώματα διέλευσης υπό καθεστώς διαμετακόμισης και τα δικαιώματα διμερών διεθνών μεταφορών μεταξύ της Μολδαβίας και της Ένωσης για όσο χρονικό διάστημα διαρκέσει η απρόκλητη και αδικαιολόγητη στρατιωτική επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας.

               2.Πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας

               (1)Η συμφωνία θα πρέπει να ελευθερώσει τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές με τη χορήγηση δικαιωμάτων πρόσβασης στους μεταφορείς της Μολδαβίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά τη διέλευση υπό καθεστώς διαμετακόμισης και τις διμερείς διεθνείς μεταφορές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Μολδαβίας. Η συμφωνία θα πρέπει να διατηρήσει ή να αυξήσει το επίπεδο πρόσβασης στην αγορά ή άλλες εμπορικές ευκαιρίες που διατίθενται στο πλαίσιο υφιστάμενων διμερών συμφωνιών οδικών μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Μολδαβίας.

               (2)Η συμφωνία, η οποία θα πρέπει να είναι εξίσου αυθεντική σε όλες τις επίσημες γλώσσες της ΕΕ, θα πρέπει να περιλαμβάνει σχετική γλωσσική ρήτρα.

               (3)Η συμφωνία θα πρέπει να είναι χρονικά περιορισμένη και να εφαρμόζεται για όσο χρονικό διάστημα η επίθεση της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας έχει σοβαρές συνέπειες για τις μεταφορές και τις ουκρανικές υποδομές μεταφορών.

               3.Γενικές διατάξεις

               Η συμφωνία, ως μεταγενέστερη των υφιστάμενων διμερών συμφωνιών οδικών μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών και της Μολδαβίας, θα υπερισχύει των διατάξεών τους.

               Μετά τη λήξη της παρούσας συμφωνίας, οι υφιστάμενες διμερείς συμφωνίες μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ και της Μολδαβίας μπορούν να εφαρμόζονται εκ νέου, εκτός εάν και έως ότου η Ένωση συνάψει άλλη συμφωνία με τη Μολδαβία στον τομέα των οδικών μεταφορών.

               4.Διαχείριση της συμφωνίας

               Θα πρέπει να συσταθεί μεικτή επιτροπή απαρτιζόμενη από εκπροσώπους των μερών, η οποία θα πρέπει να είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση της συμφωνίας και για την ορθή εφαρμογή της, ιδίως όσον αφορά την προσαρμογή, αφενός, των κανόνων της ΕΕ που παρατίθενται σε παράρτημα της συμφωνίας, μετά την τροποποίησή τους, με τους οποίους πρέπει να συμμορφώνεται η Μολδαβία και, αφετέρου, νέων κανόνων εφαρμοστέων στον τομέα των οδικών μεταφορών που θεσπίζονται σε επίπεδο Ένωσης.

               Εμπειρογνώμονες της Μολδαβίας έχουν το δικαίωμα να συμμετέχουν ως παρατηρητές στις ομάδες εμπειρογνωμόνων που συγκροτούνται από την Ένωση και ασχολούνται με την ενωσιακή νομοθεσία την οποία πρέπει να εφαρμόζει η Μολδαβία και η οποία θα περιληφθεί σε παράρτημα της συμφωνίας.

               Η συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει ταχύ, αποτελεσματικό και δεσμευτικό μηχανισμό επίλυσης διαφορών, ο οποίος θα διασφαλίζει την ορθή εφαρμογή της συμφωνίας.

               Ανεξαρτήτως του μηχανισμού επίλυσης διαφορών, η συμφωνία θα πρέπει να περιλαμβάνει διατάξεις που θα εφαρμόζονται σε περίπτωση μη τήρησης των υποχρεώσεων που απορρέουν από αυτήν, όπως, παραδείγματος χάρη, η δυνατότητα λήψης κατάλληλων μέτρων διασφάλισης ή πλήρους ή μερικής αναστολής των δικαιωμάτων ή των προνομίων που χορηγούνται βάσει των όρων της συμφωνίας.

               5.Διεξαγωγή των διαπραγματεύσεων

               Η Επιτροπή θα διεξαγάγει τις διαπραγματεύσεις κατ’ εφαρμογή των παρουσών οδηγιών και θα εξασφαλίσει τον κατάλληλο συντονισμό με τρέχουσες και μελλοντικές διαπραγματεύσεις σε άλλους σχετικούς τομείς.