Avis juridique important

|

31992L0104

Οδηγία 92/104/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3ης Δεκεμβρίου 1992 περί των ελαχίστων προδιαγραφών της για τη βελτίωση της προστασίας της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων στις υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες (δωδέκατη ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου 16, παράγραφος 1, της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ)

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. L 404 της 31/12/1992 σ. 0010 - 0025 Φινλανδική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 5 τόμος 6 σ. 0027  Σουηδική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 5 τόμος 6 σ. 0027

ΟΔΗΓΙΑ 92/104/ ΕΟΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 3ης Δεκεμβρίου 1992  περί των ελαχίστων προδιαγραφών της για τη βελτίωση της προστασίας της ασφάλειας και της υγείας των  εργαζομένων στις υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες (δωδέκατη ειδική οδηγία κατά την  έννοια του άρθρου 16 παράγραφος 1 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ)ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, Έχοντας υπόψη: τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 118  Α, την πρόταση της Επιτροπής  (1), που υποβλήθηκε μετά από διαβούλευση με το μόνιμο όργανο για την  ασφάλεια και την υγιεινή στα ανθρακωρυχεία και στις υπόλοιπες εξορυκτικές βιομηχανίες, Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο  (2), Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής  (3), Εκτιμώντας: ότι στο άρθρο 118  Α της συνθήκης προβλέπεται ότι το Συμβούλιο θεσπίζει, με οδηγίες, τις ελάχιστες  προδιαγραφές για την προώθηση της βελτίωσης, ιδίως του χώρου της εργασίας, με στόχο την εξασφάλιση  υψηλότερου επίπεδου προστασίας της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων 7ότι, σύμφωνα με το εν  λόγω άρθρο, στις οδηγίες αυτές αποφεύγεται η επιβολή διοικητικών, οικονομικών και νομικών  εξαναγκασμών οι οποίοι θα εμπόδιζαν τη δημιουργία και την ανάπτυξη μικρομεσαίων επιχειρήσεων 7ότι  η βελτίωση της ασφάλειας, της υγιεινής και της υγείας των εργαζομένων κατά την εργασία  αντιπροσωπεύει ένα στόχο που δεν θα πρέπει να εξαρτάται από καθαρά οικονομικές εκτιμήσεις 7ότι η  οδηγία 89/654/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 30ής Νοεμβρίου 1989 σχετικά με τις ελάχιστες προδιαγραφές  ασφάλειας και υγείας στους χώρους εργασίας (Πρώτη ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου 16  παράγραφος 1 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ)  (4), δεν εφαρμόζεται στις εξορυκτικές βιομηχανίες 7ότι η  τήρηση των ελάχιστων προδιαγραφών που αποβλέπουν στη διασφάλιση υψηλότερου επιπέδου ασφαλείας και  υγείας για τις υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες αποτελεί επιτακτική προϋπόθεση για την  εξασφάλιση της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων 7ότι οι υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές  βιομηχανίες αποτελούν τομέα δραστηριοτήτων όπου οι εργαζόμενοι είναι δυνατόν να εκτίθενται σε  εξαιρετικά υψηλούς κινδύνους 7ότι η παρούσα οδηγία είναι ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου  16 παράγραφος 1 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 12ης Ιουνίου 1989 σχετικά με την εφαρμογή  μέτρων για την προώθηση της βελτίωσης της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων κατά την εργασία   (5) 7 ότι, ως εκ τούτου, οι διατάξεις της εν λόγω οδηγίας εφαρμόζονται πλήρως στον τομέα των  υπαίθριων ή υπόγειων εξορυκτικών βιομηχανιών, με την επιφύλαξη πλέον περιοριστικών και/ή  ειδικότερων διατάξεων που περιέχονται στην παρούσα οδηγία 7ότι οι βοηθητικές εγκαταστάσεις  επιφανείας των υπαίθριων ή υπόγειων εξορυκτικών βιομηχανιών, οι οποίες δεν είναι αναγκαίες για τις  υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες, όπως ορίζονται στο άρθρο 2 στοιχείο α) της παρούσας  οδηγίας, υπόκεινται στις διατάξεις της οδηγίας 89/654/ΕΟΚ 7ότι, στις 3 Νοεμβρίου 1992, το  Συμβούλιο εξέδωσε την οδηγία 92/91/ΕΟΚ περί των ελάχιστων προδιαγραφών για τη βελτίωση της  προστασίας της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων στις εξορυκτικές διά γεωτρήσεων βιομηχανίες  (ενδέκατη ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου 16 παράγραφος  1 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ)  (6)  7ότι η παρούσα οδηγία αποτελεί συγκεκριμένο στοιχείο στα πλαίσια της υλοποίησης της κοινωνικής  διάστασης της εσωτερικής αγοράς, ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:ΤΜΗΜΑ ΙΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣΆρθρο 1Αντικείμενο1.     Η παρούσα οδηγία, η οποία είναι η δωδεκάτη ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου 16 παράγραφος 1  της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ, ορίζει τις ελάχιστες προδιαγραφές για την προστασία της ασφάλειας και της  υγείας των εργαζομένων στις υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες που ορίζονται στο άρθρο 2  στοιχείο α). 2.    Οι διατάξεις της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ εφαρμόζονται πλήρως στον τομέα που αναφέρεται στην  παράγραφο  1, με την επιφύλαξη πλέον περιοριστικών και/ή ειδικότερων διατάξεων που περιέχονται στην  παρούσα οδηγία.Άρθρο 2ΟρισμοίΓια τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας νοούνται ως: α)   υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες, όλες οι βιομηχανίες οι οποίες: -   εξορύσσουν υπό την αυστηρή έννοια του όρου ορυκτές ύλες στην επιφάνεια ή υπογείως, και/ή -  προβαίνουν στην αναζήτηση κοιτασμάτων με σκοπό την εξόρυξη αυτή, και/ή - προετοιμάζουν τις  εξορυχθείσες ύλες για την πώληση, με εξαίρεση τις δραστηριότητες μεταποίησης των εξορυχθεισών  υλών,  εκτός από τις εξορυκτικές δια γεωτρήσεων βιομηχανίες που ορίζονται στο άρθρο 2 στοιχείο α) της  οδηγίας 92/91/ΕΟΚ 7β) χώροι εργασίας, το σύνολο των χώρων που προορίζονται για την εγκατάσταση  θέσεων εργασίας, που περιλαμβάνουν τις δραστηριότητες καθώς και τις εγκαταστάσεις που συνδέονται  άμεσα ή έμμεσα με τις υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες, συμπεριλαμβανομένων των χώρων  απόθεσης των εκβολάδων και άλλων χώρων αποθήκευσης και, ενδεχομένως, των καταλυμάτων, στους οποίους  έχουν πρόσβαση οι εργαζόμενοι στο πλαίσιο της εργασίας τους. ΤΜΗΜΑ ΙΙΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΔΟΤΗΆρθρο 3Γενικές υποχρεώσεις1.    Για τη διαφύλαξη της  ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων, ο εργοδότης λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα ώστε: α)   οι χώροι εργασίας να σχεδιάζονται, να κατασκευάζονται, να εξοπλίζονται, να τίθεται σε χρήση,  να λειτουργούν και να συντηρούνται κατά τέτοιο τρόπο ώστε οι εργαζόμενοι να μπορούν να εκτελούν τις  εργασίες που τους ανατίθενται χωρίς κίνδυνο για την ασφάλεια ή/και την υγεία των ίδιων ή/και των  άλλων εργαζομένων 7β) η λειτουργία των επανδρωμένων χώρων εργασίας να γίνεται υπό την επίβλεψη  υπευθύνου προσώπου 7γ) οι εργασίες που συνεπάγονται ιδιαίτερους κινδύνους να ανατίθενται μόνο σε  εκπαιδευμένο προσωπικό και να εκτελούνται σύμφωνα με τις οδηγίες που έχουν δοθεί 7δ) όλες οι  οδηγίες ασφάλειας να είναι καταληπτές από όλους τους εργαζομένους τους οποίους αφορούν 7ε) να  υπάρχουν οι κατάλληλες εγκαταστάσεις για παροχή πρώτων βοηθειών 7στ) οι απαιτούμενες ασκήσεις  ασφάλειας να εκτελούνται σε τακτά χρονικά διαστήματα. 2.    Ο εργοδότης φροντίζει για τη σύνταξη και την ενημέρωση εγγράφου σχετικά με την ασφάλεια και  την υγεία, στο εξής καλούμενο «έγγραφο ασφάλειας και υγείας», το οποίο καλύπτει τις σχετικές  απαιτήσεις των άρθρων 6, 9 και 10 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ. Το έγγραφο ασφαλείας και υγείας μεταξύ άλλων αποδεικνύει: -   ότι οι κίνδυνοι στους οποίους εκτίθενται οι εργαζόμενοι στο χώρο εργασίας έχουν επισημανθεί και  εκτιμηθεί, - ότι θα ληφθούν τα δέοντα μέτρα για την επίτευξη των στόχων της παρούσας οδηγίας, - ότι ο σχεδιασμός, η χρησιμοποίηση και η συντήρηση του χώρου εργασίας και των εξοπλισμών είναι  ασφαλείς. Το έγγραφο ασφάλειας και υγείας πρέπει να συντάσσεται πριν αρχίσει η εργασία και να αναθεωρείται  όταν στο χώρο εργασίας επέρχονται αλλαγές, επεκτάσεις ή σημαντικές μετατροπές. 3.    Όταν εργαζόμενοι διαφόρων επιχειρήσεων ευρίσκονται στον ίδιο χώρο εργασίας, κάθε εργοδότης  είναι υπεύθυνος για όλα τα θέματα που υπάγονται στον έλεγχό του. Ο εργοδότης ο οποίος, κατά τις εθνικές νομοθεσίες ή/και πρακτικές, έχει την ευθύνη για αυτό τον  χώρο εργασίας, συντονίζει τη θέση σε εφαρμογή όλων των μέτρων ασφαλείας και υγείας των εργαζομένων  και διευκρινίζει, στο έγγραφο ασφάλειας και υγείας, το σκοπό, τα μέτρα και τις λεπτομέρειες  εφαρμογής του συντονισμού αυτού. Ο συντονισμός δεν θίγει την ευθύνη των μεμονωμένων εργοδοτών που προβλέπεται από την οδηγία  89/391/ΕΟΚ. 4.    Για κάθε σοβαρό ή/και θανατηφόρο εργατικό ατύχημα, καθώς και για κάθε κατάσταση σοβαρού  κινδύνου, ο εργοδότης υποβάλλει το συντομότερο δυνατόν έκθεση στις αρμόδιες αρχές.Άρθρο  4Προστασία από πυρκαϊά, έκρηξη και επιβλαβή ατμόσφαιραΟ εργοδότης λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα  και προφυλάξεις ανάλογα με το είδος της εγκατάστασης προκειμένου: -   να αποφεύγεται, να ανιχνεύεται και να καταπολεμάται η εκδήλωση και εξάπλωση πυρκαϊών και  εκρήξεων και- να εμποδίζεται η δημιουργία εκρηκτικής ατμόσφαιρας ή/και ατμόσφαιρας επιβλαβούς για  την υγεία.Άρθρο 5Μέσα εκκένωσης και διάσωσηςΟ εργοδότης μεριμνά για την ύπαρξη και τη συντήρηση  κατάλληλων μέσων εκκένωσης και διάσωσης, έτσι ώστε, σε περίπτωση κινδύνου, οι εργαζόμενοι να  μπορούν να εκκενώσουν τους χώρους εργασίας κατά τρόπο άνετο, ταχύ και απολύτως ασφαλή.Άρθρο  6Συστήματα επικοινωνίας, προειδοποίησης και συναγερμούΟ εργοδότης λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα  προκειμένου να προμηθεύσει τα συστήματα συναγερμού και άλλα απαραίτητα μέσα επικοινωνίας που  επιτρέπουν, όταν χρειαστεί, την άμεση έναρξη των επιχειρήσεων αμέσου βοήθειας, εκκένωσης και  διάσωσης.Άρθρο 7Ενημέρωση των εργαζομένων1.    Με την επιφύλαξη του άρθρου 10 της οδηγίας  89/391/ΕΟΚ, οι εργαζόμενοι ή/και οι εκπρόσωποί τους ενημερώνονται για όλα τα μέτρα που πρέπει να  λαμβάνονται όσον αφορά την ασφάλεια και την υγεία στο χώρο εργασίας, και ειδικότερα για τα μέτρα  σχετικά με την εφαρμογή των άρθρων 3 έως 6. 2.    Οι πληροφορίες πρέπει να είναι κατανοητές από τους εργαζομένους τους οποίους αφορούν.Άρθρο  8Επίβλεψη της υγείας1.    Προς εξασφάλιση της κατάλληλης επίβλεψης της υγείας των εργαζομένων σε  συνάρτηση με τους κινδύνους όσον αφορά την ασφάλεια και την υγεία τους κατά την εργασία,  καθορίζονται μέτρα σύμφωνα με τις εθνικές νομοθεσίες ή/και πρακτικές. 2.    Τα μέτρα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 είναι τέτοια ώστε κάθε εργαζόμενος να δικαιούται ή  να υποχρεούται να υποβληθεί σε έλεγχο της υγείας του, αρχικώς μεν πριν αναλάβει καθήκοντα  σχετιζόμενα με τις δραστηριότητες του άρθρου 2, στη συνέχεια δε σε τακτά χρονικά διαστήματα. 3.    Η επίβλεψη της υγείας είναι δυνατόν να αποτελεί μέρος ενός εθνικού συστήματος υγείας.Άρθρο  9Διαβουλεύσεις και συμμετοχή των εργαζομένωνΟι διαβουλεύσεις και η συμμετοχή των εργαζομένων  ή/και των εκπροσώπων τους γίνονται, σύμφωνα με το άρθρο 11 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ, αναφορικά με  τους τομείς που καλύπτει η παρούσα οδηγία.Άρθρο 10Ελάχιστες προδιαγραφές ασφάλειας και υγείας1.     Οι χώροι εργασίας οι οποίοι χρησιμοποιούνται για πρώτη φορά μετά την ημερομηνία θέσης σε  εφαρμογή της παρούσας οδηγίας που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 1 πρέπει να πληρούν τις  ελάχιστες προδιαγραφές ασφάλειας και υγείας του παραρτήματος. 2.    Οι χώροι εργασίας που χρησιμοποιούνται ήδη πριν από την ημερομηνία θέσης σε εφαρμογή της  παρούσας οδηγίας που αναφέρεται στο άρθρο 13 παράγραφος 1, πρέπει να πληρούν τις ελάχιστες  προδιαγραφές ασφάλειας και υγείας του παραρτήματος, το συντομότερο δυνατό και το αργότερο εννέα έτη  μετά την ημερομηνία αυτή. 3.    Όταν, μετά την ημερομηνία θέσης σε εφαρμογή της παρούσας οδηγίας που αναφέρεται στο άρθρο 13  παράγραφος 1, στο χώρο εργασίας επέρχονται αλλαγές, επεκτάσεις ή/και μετατροπές, ο εργοδότης  λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα ώστε οι αλλαγές, επεκτάσεις ή/και μετατροπές αυτές να είναι σύμφωνες με  τις αντίστοιχες ελάχιστες προδιαγραφές του παραρτήματος. ΤΜΗΜΑ ΙΙΙΑΛΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣΆρθρο 11Προσαρμογή των παραρτημάτωνΟι αυστηρά τεχνικές προσαρμογές  του παραρτήματος σε συνάρτηση με: -   την έκδοση οδηγιών σε θέματα τεχνικής εναρμόνισης και τυποποίησης όσον αφορά τις υπαίθριες ή  υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίεςή/και- την τεχνική πρόοδο, την εξέλιξη των διεθνών ρυθμίσεων ή  προδιαγραφών ή τις γνώσεις σχετικά με τις υπαίθριες ή υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες, εκδίδονται με τη διαδικασία του άρθρου 17 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ.Άρθρο 12Εξορυκτικές βιομηχανίες  με βυθοκόρησηΤα κράτη μέλη έχουν τη δυνατότητα να μην εφαρμόζουν την παρούσα οδηγία τις  βιομηχανίες εξόρυξης με βυθοκόρηση εφόσον εξασφαλίζουν προστασία των εργαζομένων στις εν λόγω  βιομηχανίες σύμφωνη με τις γενικές αρχές της προστασίας της ασφάλειας και της υγείας των  εργαζομένων, που περιέχονται στην παρούσα οδηγία, λαμβανομένων υπόψη των ειδικών κινδύνων που  παρουσιάζουν οι βιομηχανίες εξόρυξης με βυθοκόρηση.Άρθρο 13Τελικές διατάξεις1.    Τα κράτη μέλη  θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις, για να  συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο 24 μήνες μετά την έκδοσή της. Ενημερώνουν αμέσως την  Επιτροπή σχετικά. 2.    Οι διατάξεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη,  αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή  τους. Οι λεπτομερείς διατάξεις για την αναφορά αυτή εκδίδονται από τα κράτη μέλη. 3.    Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των διατάξεων εσωτερικού δικαίου που  έχουν ήδη θεσπίσει ή θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία. 4.    Ανά πενταετία, τα κράτη μέλη υποβάλλουν στην Επιτροπή έκθεση σχετικά με την πρακτική εφαρμογή  των διατάξεων της παρούσας οδηγίας, αναφέροντας τις απόψεις των κοινωνικών εταίρων. Η Επιτροπή ενημερώνει σχετικά το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική  Επιτροπή, το μόνιμο όργανο για την ασφάλεια και υγιεινή στα ανθρακωρυχεία και στις υπόλοιπες  εξορυκτικές βιομηχανίες καθώς και τη συμβουλευτική επιτροπή για την ασφάλεια, την υγιεινή και την  προστασία της υγείας στο χώρο εργασίας.Άρθρο 14Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. Βρυξέλλες, 3 Δεκεμβρίου 1992. Για το ΣυμβούλιοΟ ΠρόεδροςG. SHEPHARD    (1)   ΕΕ αριθ. C 58 της 5. 3. 1992,  σ. 3.  (2)   ΕΕ αριθ. C 150 της 15. 6. 1992, σ. 128 και ΕΕ αριθ. C 305 της 23. 11. 1992.  (3)  ΕΕ αριθ. C 169 της 6. 7. 1992, σ. 28.  (4)  ΕΕ αριθ. L 393 της 30. 12. 1989, σ. 1.  (5)  ΕΕ αριθ. L 183 της 29. 6. 1989, σ. 1.  (6)  ΕΕ αριθ. L 348 της 28. 11. 1992, σ. 9.   ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 10 ΤΗΣ  ΟΔΗΓΙΑΣ Προκαταρκτική παρατήρησηΟι υποχρεώσεις που προβλέπονται στο παρόν παράρτημα εφαρμόζονται  κάθε φορά που το απαιτούν τα χαρακτηριστικά του χώρου εργασίας ή της δραστηριότητας, οι περιστάσεις  ή κάποιος ιδιαίτερος κίνδυνος. ΤΜΗΜΑ ΑΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΚΟΙΝΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΥΠΑΙΘΡΙΕΣ Ή ΥΠΟΓΕΙΕΣ ΕΞΟΡΥΚΤΙΚΕΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ ΚΑΘΩΣ  ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΙΣ ΒΟΗΘΗΤΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑΣ1.         Επίβλεψη και οργάνωση1.1. Οργάνωση των  χώρων εργασίας1.1.1. Οι χώροι εργασίας πρέπει να σχεδιάζονται έτσι ώστε να παρέχουν επαρκή  προστασία από τους κινδύνους. Πρέπει να διατηρούνται σε καλή κατάσταση και οι επικίνδυνες ουσίες ή  κατάλοιπα πρέπει να απομακρύνονται ή να ελέγχονται με τέτοιο τρόπο ώστε να μην δημιουργούν  οποιοδήποτε κίνδυνο για την υγεία και την ασφάλεια των εργαζομένων. 1.1.2. Οι θέσεις εργασίας πρέπει να σχεδιάζονται και να κατασκευάζονται με εργονομικά κριτήρια,  λαμβανομένης υπόψη της ανάγκης να μπορούν οι εργαζόμενοι να παρακολουθούν τις εργασίες που  εκτελούνται στη θέση εργασίας τους. 1.1.3. Όταν στις θέσεις εργασίας υπάρχουν μεμονωμένοι εργαζόμενοι, οι εργαζόμενοι αυτοί πρέπει να  έχουν την κατάλληλη παρακολούθηση ή τη δυνατότητα να διατηρούν επαφή μέσω τηλεπικοινωνιακών μέσων. 1.2. ΥπεύθυνοςΚάθε χώρος εργασίας στον οποίο υπάρχουν εργαζόμενοι πρέπει να βρίσκεται συνεχώς υπό  την ευθύνη υπεύθυνου, ο οποίος έχει τα προσόντα και τις ικανότητες που απαιτούνται για τα καθήκοντα  αυτά, σύμφωνα με τις εθνικές νομοθεσίες ή/και πρακτικές, και ο οποίος έχει ορισθεί από τον  εργοδότη. Ο εργοδότης μπορεί να αναλαμβάνει ο ίδιος την ευθύνη για το χώρο εργασίας που αναφέρεται στο πρώτο  εδάφιο, εφόσον έχει τα προσόντα και τις ικανότητες που απαιτούνται για τα καθήκοντα αυτά, σύμφωνα  με τις εθνικές νομοθεσίες ή/και πρακτικές. 1.3. ΕποπτείαΓια την προστασία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων στη διάρκεια όλων των  εκτελούμενων εργασιών, πρέπει να ασκείται εποπτεία από άτομα που έχουν τα προσόντα και τις  ικανότητες που απαιτούνται για τα καθήκοντα αυτά, σύμφωνα με τις εθνικές νομοθεσίες ή/και  πρακτικές, τα οποία έχουν ορισθεί από τον εργοδότη ή εξ ονόματός του και ενεργούν, εν ονόματί του. Όταν το έγγραφο ασφαλείας και υγείας το απαιτεί, ένας επιβλέπων οφείλει να μεταβαίνει στις  κατεχόμενες θέσεις εργασίας τουλάχιστον άπαξ για κάθε βάρδια. Ο εργοδότης μπορεί να αναλαμβάνει ο ίδιος την εποπτεία που αναφέρεται στο πρώτο και δεύτερο εδάφιο,  εφόσον έχει τα προσόντα και τις ικανότητες που απαιτούνται για το σκοπό αυτό, σύμφωνα με τις  εθνικές νομοθεσίες ή/και πρακτικές. 1.4. Εργαζόμενοι με τις απαιτούμενες ικανότητεςΣε κάθε χώρο εργασίας στον οποίο υπάρχουν  εργαζόμενοι, πρέπει να υπάρχει επαρκής αριθμός εργαζομένων που διαθέτουν τις αναγκαίες ικανότητες,  πείρα και κατάρτιση για να εκτελούν τα καθήκοντα που τους ανατίθενται. 1.5. Πληροφόρηση, καθοδήγηση και κατάρτισηΣτους εργαζομένους πρέπει να παρέχεται η αναγκαία  πληροφόρηση, καθοδήγηση, κατάρτιση και μετεκπαίδευση, προκειμένου να εξασφαλίζεται η υγεία και η  ασφάλειά τους. Ο εργοδότης πρέπει να φροντίζει ώστε οι εργαζόμενοι να λαμβάνουν κατανοητές οδηγίες, ώστε να μην  τίθενται σε κίνδυνο η ασφάλεια και υγεία ούτε η δική τους ούτε των άλλων εργαζομένων. 1.6. Γραπτές οδηγίεςΓια κάθε χώρο εργασίας, πρέπει να υπάρχουν γραπτές οδηγίες με τους κανόνες που  πρέπει να τηρούνται για την ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων και την ασφαλή χρήση του  εξοπλισμού. Στις οδηγίες αυτές, πρέπει επίσης να περιλαμβάνονται πληροφορίες για τη χρήση του εξοπλισμού  παροχής άμεσης βοήθειας και τις ενέργειες που πρέπει να γίνουν σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης στο  χώρο εργασίας ή κοντά σ' αυτόν. 1.7. Ασφαλείς τρόποι εργασίαςΓια κάθε χώρο εργασίας ή για κάθε δραστηριότητα πρέπει να  εφαρμόζονται ασφαλείς τρόποι λειτουργίας. 1.8. Άδεια εργασίαςΌταν το έγγραφο ασφάλειας και υγείας το επιβάλλει, πρέπει να θεσπίζεται σύστημα  άδειας εργασίας για την εκτέλεση επικίνδυνων εργασιών ή ακίνδυνων συνήθως εργασιών οι οποίες  μπορούν, σε συνδυασμό με άλλες ενέργειες, να προκαλέσουν σοβαρούς κινδύνους. Η άδεια εργασίας πρέπει να εκδίδεται από υπεύθυνο πριν από την έναρξη των εργασιών και πρέπει να  καθορίζει τους όρους που πρέπει να πληρούνται και τις προφυλάξεις που πρέπει να λαμβάνονται πριν,  κατά και μετά τις εργασίες. 1.9. Τακτικός έλεγχος των μέτρων για την ασφάλεια και την υγείαΟ εργοδότης πρέπει να εξετάζει  τακτικά τα μέτρα που λαμβάνονται για την ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων,  συμπεριλαμβανομένου του συστήματος διαχείρισης της ασφάλειας και της υγείας, προκειμένου να  εξασφαλίζει την τήρηση των απαιτήσεων της οδηγίας. 2. Μηχανολογικός και ηλεκτρολογικός εξοπλισμός και εγκαταστάσεις2.1. ΓενικάΟ μηχανολογικός και  ηλεκτρολογικός εξοπλισμός πρέπει να επιλέγεται, να εγκαθίσταται, να τίθεται σε λειτουργία, να  λειτουργεί και να συντηρείται έτσι ώστε να λαμβάνεται δεόντως υπόψη η ασφάλεια και η υγεία των  εργαζομένων, λαμβάνοντας υπόψη τις άλλες διατάξεις της παρούσας οδηγίας και των οδηγιών 89/392/ΕΟΚ   (1) και 89/655/ΕΟΚ  (2). Εάν βρίσκεται μέσα σε ζώνη στην οποία υπάρχει ή ενδέχεται να υπάρξει κίνδυνος πυρκαϊάς ή έκρηξης  από ανάφλεξη αερίου, ατμών ή πτητικού υγρού, ο μηχανολογικός και ηλεκτρολογικός εξοπλισμός πρέπει  να είναι κατάλληλος για χρήση στην ζώνη αυτή. Όπου χρειάζεται, στον εξοπλισμό πρέπει να προσαρμόζονται κατάλληλες προστατευτικές διατάξεις και  συστήματα ασφάλειας σε περίπτωση βλάβης. 2.2. Ειδικές διατάξειςΟ μηχανολογικός εξοπλισμός και εγκαταστάσεις πρέπει να έχουν επαρκή αντοχή,  να μην παρουσιάζουν εμφανή κατασκευαστικά ελαττώματα και να είναι κατάλληλα για τη χρήση για την  οποία προορίζονται. Ο ηλεκτρολογικός εξοπλισμός και εγκαταστάσεις πρέπει να επαρκούν σε μέγεθος και ισχύ για τη χρήση  για την οποία προορίζονται. Ο μηχανολογικός και ηλεκτρολογικός εξοπλισμός πρέπει να εγκαθίσταται και να προστατεύεται έτσι ώστε  να αποτρέπονται οι κίνδυνοι. 3. Συντήρηση3.1. Γενική συντήρησηΚαταρτίζεται κατάλληλο πρόγραμμα που προβλέπει τη συστηματική  επιθεώρηση, τη συντήρηση και, όπου χρειάζεται, τη δοκιμή του μηχανολογικού και ηλεκτρολογικού  εξοπλισμού και εγκαταστάσεων. Η συντήρηση, η επιθεώρηση και η δοκιμή οποιουδήποτε τμήματος της εγκατάστασης ή του εξοπλισμού  πρέπει να εκτελείται από αρμόδιο πρόσωπο. Πρέπει να συντάσσονται και να αρχειοθετούνται δεόντως δελτία επιθεωρήσεων και δοκιμών. 3.2. Συντήρηση εξοπλισμού ασφάλειαςΟ εξοπλισμός ασφάλειας πρέπει να συντηρείται ώστε να είναι  πάντοτε έτοιμος προς χρήση και σε καλή κατάσταση. Κατά τις εργασίες συντήρησης, πρέπει να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι εκτελούμενες εργασίες. 4. Προστασία από τους κινδύνους έκρηξης, τα επιβλαβή αέρια και τους κινδύνους πυρκαϊάς4.1.  Γενικά4.1.1. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για την ανίχνευση της παρουσίας και τη μέτρηση της  συγκέντρωσης επιβλαβών ή/και δυνητικά εκρηκτικών ουσιών στην ατμόσφαιρα. Εφόσον το έγγραφο ασφάλειας και υγείας το απαιτεί, πρέπει να προβλέπονται συσκευές παρακολούθησης  για την αυτόματη και συνεχή καταγραφή των συγκεντρώσεων αερίων σε καθορισμένες θέσεις, αυτόματα  συστήματα συναγερμού, συστήματα για την αυτόματη διακοπή του ρεύματος στις ηλεκτρολογικές  εγκαταστάσεις και συστήματα αυτόματης διακοπής της λειτουργίας των κινητήρων εσωτερικής καύσης. Εφόσον προβλέπονται αυτόματα μέτρα, οι μετρούμενες τιμές πρέπει να καταγράφονται και να φυλάσσονται  όπως προβλέπεται στο έγγραφο ασφάλειας και υγείας. 4.1.2. Στις ζώνες που παρουσιάζουν ειδικούς κινδύνους πυρκαϊάς ή έκρηξης απαγορεύεται το κάπνισμα. Επίσης απαγορεύεται εκεί η χρήση γυμνής φλόγας, καθώς και η εκτέλεση εργασιών που θα μπορούσαν να  παρουσιάσουν κίνδυνο ανάφλεξης, εκτός εάν λαμβάνονται κατάλληλες προφυλάξεις ώστε να προλαμβάνεται  η εκδήλωση πυρκαϊάς ή έκρηξης. 4.2. Προστασία από τους κινδύνους έκρηξης4.2.1. Πρέπει να λαμβάνονται όλα τα αναγκαία μέτρα για  την καταπολέμηση της δημιουργίας και της συσσώρευσης εκρηκτικών αερίων. 4.2.2. Εντός ζωνών όπου υπάρχει κίνδυνος έκρηξης, πρέπει να λαμβάνονται όλα τα αναγκαία μέτρα  προκειμένου να αποτρέπεται η ανάφλεξη της εκρηκτικής ατμόσφαιρας. 4.2.3. Πρέπει να καταρτίζεται σχέδιο πρόληψης των εκρήξεων, όπου θα καθορίζονται ο απαιτούμενος  εξοπλισμός και τα απαιτούμενα μέτρα. 4.3. Προστασία από επιβλαβή αέρια4.3.1. Σε περίπτωση συσσώρευσης ή κινδύνου συσσώρευσης επιβλαβών  ουσιών στην ατμόσφαιρα, πρέπει να λαμβάνονται τα δέοντα μέτρα: α)   για να εξασφαλίζεται η καταστολή στην πηγή ή β) για να τις εκθλίβει στην πηγή ή να τις  εξαλείφει ή γ) για να διαλύει τις συσσωρεύσεις αυτών των ουσιών, έτσι ώστε να μην διατρέχουν  κίνδυνο οι εργαζόμενοι.  Το σύστημα πρέπει να μπορεί να διασκορπίζει αυτές τις επιβλαβείς ουσίες, ώστε να μη διατρέχουν  κίνδυνο οι εργαζόμενοι. 4.3.2. Με την επιφύλαξη της οδηγίας 89/656/ΕΟΚ  (1), και στις ζώνες όπου οι εργαζόμενοι ενδέχεται  να διατρέχουν κίνδυνο να εκτεθούν σε αέρια επικίνδυνα για την υγεία τους, πρέπει να υπάρχουν σε  επαρκή αριθμό αναπνευστικά μηχανήματα και κατάλληλος εξοπλισμός ανάνηψης. Στις περιπτώσεις αυτές, λαμβάνεται μέριμνα ώστε να υπάρχει συνεχώς στον χώρο εργασίας επαρκής  αριθμός εργαζομένων που γνωρίζουν τη χρήση του εξοπλισμού αυτού. Ο εξοπλισμός αυτός πρέπει να φυλάσσεται και να συντηρείται κατάλληλα. 4.3.3. Στην περίπτωση που υπάρχουν ή ενδέχεται να υπάρξουν στην ατμόσφαιρα τοξικά αέρια, πρέπει να  υπάρχει διαθέσιμο σχέδιο προστασίας το οποίο να προσδιορίζει τον υπάρχοντα εξοπλισμό και τα  ληφθέντα προληπτικά μέτρα. 4.4. Προστασία από τους κινδύνους πυρκαϊάς4.4.1. Όπου σχεδιάζονται, κατασκευάζονται, εξοπλίζονται,  τίθενται σε λειτουργία, λειτουργούν κανονικά ή συντηρούνται χώροι εργασίας, πρέπει να λαμβάνονται  επαρκή μέτρα προκειμένου να αποτρέπονται η έναρξη και η εξάπλωση πυρκαϊάς από τις πηγές που  προσδιορίζονται στο έγγραφο ασφάλειας και υγείας. Λαμβάνονται μέτρα ώστε η εκδήλωση πυρκαϊάς να αντιμετωπίζεται γρήγορα και αποτελεσματικά. 4.4.2. Οι χώροι εργασίας πρέπει να είναι εξοπλισμένοι με κατάλληλο πυροσβεστικό εξοπλισμό και, εάν  είναι αναγκαίο, με ανιχνευτές πυρκαϊάς και συστήματα συναγερμού. 4.4.3. Ο μη αυτόματος πυροσβεστικός εξοπλισμός πρέπει να είναι εύκολα προσπελάσιμος, απλός, στη  χρήση του, και, όπου απαιτείται, να προστατεύεται από τις φθορές. 4.4.4. Μέσα στο χώρο εργασίας πρέπει να υπάρχει σχέδιο πυροπροστασίας το οποίο να εξηγεί λεπτομερώς  τα μέτρα που πρέπει να λαμβάνονται, σύμφωνα με τα άρθρα 3, 4, 5 και 6 της παρούσας οδηγίας, για την  πρόληψη, την ανίχνευση και την αντιμετώπιση της έναρξης και της εξάπλωσης πυρκαϊών. 4.4.5. Ο πυροσβεστικός εξοπλισμός πρέπει να επισημαίνεται σύμφωνα με τους εθνικούς κανόνες που  μεταγράφουν την οδηγία 92/58/ΕΟΚ  (1). Η σήμανση πρέπει να τίθεται σε κατάλληλα σημεία και να είναι διαρκής. 5. Εκρηκτικές ύλες και πυροδοτικοί μηχανισμοίΗ διατήρηση, η μεταφορά και η χρησιμοποίηση  εκρηκτικών υλών και πυροδοτικών μηχανισμών πρέπει να εκτελούνται από δεόντως εξουσιοδοτημένα  αρμόδια άτομα. Οι ενέργειες αυτές πρέπει να οργανώνονται και να εκτελούνται με τρόπο τέτοιο, ώστε να προλαμβάνεται  κάθε κίνδυνος για τους εργαζομένους. 6. Διάδρομοι κυκλοφορίας6.1. Η πρόσβαση στους χώρους εργασίας πρέπει να μπορεί να γίνεται  ακίνδυνα, η δε εκκένωσή τους με ταχύτητα και πλήρη ασφάλεια, σε περίπτωση ανάγκης. 6.2. Οι διάδρομοι κυκλοφορίας, στους οποίους περιλαμβάνονται και τα κλιμακοστάσια, οι μόνιμες  σκάλες και οι αποβάθρες και εξέδρες φόρτωσης, πρέπει να υπολογίζονται, να σχεδιάζονται και να  τοποθετούνται έτσι ώστε οι πεζοί ή τα οχήματα να μπορούν να τις χρησιμοποιούν εύκολα, με πλήρη  ασφάλεια και σύμφωνα με τον προορισμό τους, χωρίς να διατρέχουν κίνδυνο οι εργαζόμενοι που  απασχολούνται κοντά σε αυτούς τους διαδρόμους κυκλοφορίας. 6.3. Ο υπολογισμός των διαστάσεων των διαδρόμων κυκλοφορίας προσώπων ή/και εμπορευμάτων πρέπει να  γίνεται με βάση τον αναμενόμενο αριθμό χρήστων και το είδος της επιχείρησης. Εάν χρησιμοποιούνται μεταφορικά μέσα σε αυτούς τους διαδρόμους κυκλοφορίας, πρέπει να προβλέπεται  ικανή απόσταση ασφαλείας για τους πεζούς. 6.4. Οι διάδρομοι κυκλοφορίας που προορίζονται για οχήματα πρέπει να βρίσκονται σε ικανή απόσταση  από θύρες, πύλες, διαβάσεις πεζών, διαδρόμους και κλιμακοστάσια. 6.5. Για την εξασφάλιση της προστασίας των εργαζομένων, πρέπει να τοποθετείται, σε εμφανές σημείο,  το σχεδιάγραμμα των διαδρόμων κυκλοφορίας και πρόσβασης. 6.6. Εάν στους χώρους εργασίας εισέρχονται οχήματα ή μηχανήματα, πρέπει να καθορίζονται οι  αναγκαίοι κανόνες κυκλοφορίας. 7. Εξωτερικοί χώροι εργασίας7.1. Οι θέσεις εργασίας, οι διάδρομοι κυκλοφορίας και άλλες θέσεις ή  εγκαταστάσεις στο ύπαιθρο, που χρησιμοποιούνται ή καταλαμβάνονται από εργαζομένους κατά την άσκηση  των δραστηριοτήτων τους, πρέπει να σχεδιάζονται κατά τέτοιο τρόπο ώστε η κυκλοφορία πεζών και  οχημάτων να μπορεί να γίνεται κατά ασφαλή τρόπο. 7.2. Οι χώροι εργασίας που βρίσκονται στο ύπαιθρο πρέπει να φωτίζονται ικανοποιητικά με τεχνητό  φωτισμό, εφόσον το φως της ημέρας δεν αρκεί. 7.3. Εάν οι εργαζόμενοι απασχολούνται σε εξωτερικές θέσεις εργασίας, οι θέσεις αυτές εργασίας  πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να διευθετούνται κατά τέτοιο τρόπο ώστε οι εργαζόμενοι: α)   να προστατεύονται από τις ατμοσφαιρικές επιρροές, και, εάν χρειάζεται, από την πτώση  αντικειμένων 7 β) να μην είναι εκτεθειμένοι σε επιβλαβή ηχητικά επίπεδα, ούτε σε επιβλαβή  εξωτερική επίδραση (π.χ. αέρια, ατμούς, σκόνη) 7 γ) να μπορούν να απομακρυνθούν γρήγορα από τη  θέση εργασίας τους σε περίπτωση κινδύνου ή να μπορούν να λάβουν γρήγορα βοήθεια 7 δ) να μην  κινδυνεύουν να γλιστρήσουν ή να πέσουν. 8. Επικίνδυνες ζώνες8.1. Οι επικίνδυνες ζώνες πρέπει να επισημαίνονται ευκρινώς. 8.2. Εάν οι χώροι εργασίας περιλαμβάνουν επικίνδυνες ζώνες λόγω της φύσεως της εργασίας που ενέχει  κινδύνους, μεταξύ άλλων κίνδυνο πτώσης των εργαζομένων ή κίνδυνο από την πτώση αντικειμένων, οι  χώροι αυτοί πρέπει να είναι εφοδιασμένοι, στο μέτρο του δυνατού, με σύστημα που να εμποδίζει την  είσοδο, στις ζώνες αυτές, εργαζομένων που δεν έχουν τη σχετική άδεια. 8.3. Πρέπει να λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία των εργαζομένων που έχουν άδεια  εισόδου στις επικίνδυνες ζώνες. 9. Οδοί και έξοδοι κινδύνου9.1. Σε περίπτωση κινδύνου, οι εργαζόμενοι πρέπει να είναι δυνατόν να  απομακρυνθούν από όλους τους χώρους εργασίας το γρηγορότερο και ασφαλέστερο δυνατό. 9.2. Οι οδοί και οι έξοδοι κινδύνου πρέπει να παραμένουν ελεύθερες και να οδηγούν από το  συντομότερο δρόμο στο ύπαιθρο ή σε ασφαλή χώρο, σε ασφαλές σημείο συγκέντρωσης ή ασφαλή σταθμό  εκκένωσης. 9.3. Ο αριθμός, η κατανομή και οι διαστάσεις των οδών και εξόδων κινδύνου εξαρτώνται από τη χρήση,  τον εξοπλισμό και τις διαστάσεις των χώρων εργασίας, καθώς και από τον μέγιστο αριθμό ατόμων που  μπορεί να είναι παρόντα σε αυτούς. 9.4. Οι θύρες κινδύνου πρέπει να ανοίγουν προς τα έξω. Οι θύρες κινδύνου δεν πρέπει να κλείνουν με τρόπο που να μην μπορεί να τις ανοίξει εύκολα και  αμέσως κάθε άτομο που θα χρειαστεί τυχόν να τις χρησιμοποιήσει σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. 9.5. Οι θύρες κινδύνου δεν πρέπει να κλειδώνονται. Οι οδοί και οι έξοδοι κινδύνου καθώς και οι διάδρομοι κυκλοφορίας και οι θύρες πρόσβασης σε αυτούς,  δεν πρέπει να φράσσονται από αντικείμενα, ούτως ώστε να είναι δυνατό να χρησιμοποιηθούν απροσκόπτως  ανά πάσα στιγμή. 9.6. Οι οδοί και οι έξοδοι κινδύνου που απαιτούν φωτισμό, πρέπει να είναι εφοδιασμένες με σύστημα  φωτισμού ασφαλείας με επαρκή ένταση, για την περίπτωση βλάβης του φωτισμού. 9.7. Οι ειδικές οδοί και έξοδοι κινδύνου πρέπει να επισημαίνονται σύμφωνα με τους εθνικούς κανόνες  που μεταγράφουν την οδηγία 92/58/ΕΟΚ. 10. Μέσα εκκένωσης και διάσωσης10.1. Οι εργαζόμενοι πρέπει να εκπαιδεύονται στις κατάλληλες  ενέργειες που πρέπει να γίνονται σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης. 10.2. Ο εξοπλισμός διάσωσης, έτοιμος προς χρήση, πρέπει να ευρίσκεται σε κατάλληλες θέσεις, εύκολα  προσπελάσιμες, και να επισημαίνεται σύμφωνα με τους εθνικούς κανόνες που μεταγράφουν την οδηγία  92/58/ΕΟΚ. 11. Ασκήσεις ασφάλειαςΣε όλους τους χώρους εργασίας που συνήθως είναι επανδρωμένοι, πρέπει να  γίνονται τακτικά ασκήσεις ασφάλειας. Σκοπός των ασκήσεων είναι, ιδίως, η εκπαίδευση και ο έλεγχος της ικανότητας των εργαζομένων, στους  οποίους έχουν ανατεθεί, σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, συγκεκριμένα καθήκοντα που απαιτούν χρήση,  χειρισμό ή λειτουργία των σωστικών εξοπλισμών. Ενδεχομένως, οι εργαζόμενοι πρέπει επίσης να μπορούν να ασκούνται στη χρήση, το χειρισμό ή τη  λειτουργία αυτού του εξοπλισμού. 12. Εξοπλισμός πρώτων βοηθειών12.1. Παντού, όπου οι συνθήκες εργασίας το απαιτούν, πρέπει να  προβλέπεται εξοπλισμός πρώτων βοηθειών, προσαρμοσμένος στην ασκούμενη δραστηριότητα. Ο εξοπλισμός αυτός πρέπει να επισημαίνεται κατάλληλα και να είναι ευπρόσιτος. 12.2. Όταν το μέγεθος του χώρου εργασίας, ο τύπος της δραστηριότητας που ασκείται εκεί και η  συχνότητα των ατυχημάτων το απαιτούν, πρέπει να προβλέπονται ένας ή περισσότεροι χώροι πρώτων  βοηθειών. Μέσα στους χώρους αυτούς, πρέπει να είναι τοποθετημένες, σε εμφανή θέση, οδηγίες για την παροχή  πρώτων βοηθειών σε περίπτωση ατυχήματος. 12.3. Οι χώροι πρώτων βοηθειών πρέπει να είναι εξοπλισμένοι με τις απαραίτητες εγκαταστάσεις και  υλικό πρώτων βοηθειών. Τα φορεία πρέπει να έχουν εύκολη πρόσβαση στους χώρους αυτούς. Στους χώρους πρώτων βοηθειών τοποθετούνται σήματα σύμφωνα με τους εθνικούς κανόνες που μεταγράφουν  την οδηγία 92/58/ΕΟΚ. 12.4. Υλικό πρώτων βοηθειών πρέπει επίσης να υπάρχει παντού όπου αυτό απαιτείται από τις συνθήκες  εργασίας. Το υλικό αυτό πρέπει να είναι ευπρόσιτο και κατάλληλα επισημασμένο. 12.5. Στη χρήση του υπάρχοντος εξοπλισμού πρώτων βοηθειών πρέπει να έχει εκπαιδευτεί ικανός αριθμός  εργαζομένων. 13. Φυσικός και τεχνητός φωτισμός13.1. Οι χώροι εργασίας πρέπει να έχουν παντού επαρκή φωτισμό  ώστε να εξασφαλίζεται η ασφάλεια και η υγεία των εργαζομένων. 13.2. Οι χώροι εργασίας πρέπει στο μέτρο του δυνατού, να διαθέτουν επαρκή φυσικό φωτισμό και να  είναι εφοδιασμένοι, λαμβανομένων υπόψη των κλιματολογικών συνθηκών, με εγκατάσταση που να επιτρέπει  κατάλληλο τεχνητό φωτισμό ώστε να προστατεύεται η ασφάλεια και η υγεία των εργαζομένων. 13.3. Οι εγκαταστάσεις φωτισμού των χώρων εργασίας και των διαδρόμων επικοινωνίας πρέπει να είναι  τοποθετημένες κατά τρόπον ώστε ο προβλεπόμενος τύπος φωτισμού να μην ενέχει κίνδυνο ατυχήματος για  τους εργαζόμενους. 13.4. Οι χώροι εργασίας μέσα στους οποίους οι εργαζόμενοι εκτίθενται σε κινδύνους σε περίπτωση  βλάβης του τεχνητού φωτισμού πρέπει να είναι εφοδιασμένοι με εφεδρικό φωτισμό ικανοποιητικής  έντασης. Όταν αυτό δεν είναι δυνατό, οι εργαζόμενοι πρέπει να διαθέτουν ατομικό εξοπλισμό φωτισμού. 14. Εξοπλισμός υγιεινής14.1. Αποδυτήρια και ερμάρια για τα ενδύματα14.1.1. Πρέπει να τίθενται στη  διάθεση των εργαζομένων κατάλληλα αποδυτήρια εφόσον αυτοί πρέπει να φορούν ειδικά ρούχα εργασίας  και εφόσον δεν είναι δυνατόν, για λόγους υγιεινής ή ευπρέπειας, να τους ζητείται να αλλάζουν σε  άλλο χώρο. Τα αποδυτήρια πρέπει να έχουν εύκολη προσπέλαση, επαρκή χώρο και να είναι εφοδιασμένα με  καθίσματα. 14.1.2. Τα αποδυτήρια πρέπει να είναι ικανοποιητικών διαστάσεων και να διαθέτουν εξοπλισμό ο οποίος  να επιτρέπει σε κάθε εργαζόμενο να κλειδώνει τα ενδύματά του κατά τη διάρκεια της εργασίας. Εάν οι συνθήκες το απαιτούν (π.χ. επικίνδυνες ουσίες, υγρασία, ρύποι) πρέπει να υπάρχουν χωριστά  ερμάρια για τον ιματισμό εργασίας και για την πολιτική περιβολή των εργαζομένων. Πρέπει να προβλέπεται εξοπλισμός με τον οποίο κάθε εργαζόμενος θα μπορεί να στεγνώνει τα ρούχα  εργασίας του. 14.1.3. Πρέπει να υπάρχουν χωριστά αποδυτήρια ή να προβλέπεται χωριστή χρήση τους από τους άνδρες  και τις γυναίκες. 14.1.4. Όταν δεν χρειάζονται αποδυτήρια κατά την έννοια του σημείου 14.1.1, κάθε εργαζόμενος πρέπει  να έχει χώρο εναπόθεσης των ενδυμάτων του. 14.2. Ντους και νιπτήρες14.2.1. Πρέπει να προβλέπονται λουτρά (ντους) κατάλληλα και σε επαρκή  αριθμό για τους εργαζόμενους, εάν αυτό απαιτείται από τη φύση της εργασίας ή για λόγους υγιεινής. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για χωριστά ντους ανδρών και γυναικών, ή για χωριστή χρήση αυτών των  ντους. 14.2.2. Οι διαστάσεις των ντους πρέπει να επιτρέπουν σε κάθε εργαζόμενο να πλένεται απρόσκοπτα κάτω  από κατάλληλες συνθήκες υγιεινής. Τα ντους πρέπει να έχουν ζεστό και κρύο νερό. 14.2.3. Στην περίπτωση που δεν απαιτούνται ντους κατά την έννοια του σημείου 14.2.1 πρώτο εδάφιο,  πρέπει να προβλέπονται σε επαρκή αριθμό κατάλληλοι νιπτήρες με ζεστό και κρύο νερό κοντά στις  θέσεις εργασίας και τα αποδυτήρια. Όταν λόγοι ευπρεπείας το απαιτούν, πρέπει να προβλέπονται χωριστοί νιπτήρες για άνδρες και γυναίκες  ή χωριστή χρήση των νιπτήρων. 14.3. Αποχωρητήρια και νιπτήρεςΚοντά στις θέσεις εργασίας, τους χώρους ανάπαυσης, τα αποδυτήρια  και τα ντους ή τους νιπτήρες πρέπει να υπάρχει, σε χωριστή εγκατάσταση, επαρκής αριθμός  αποχωρητηρίων και νιπτήρων προς χρήση των εργαζομένων. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για χωριστά αποχωρητήρια για άνδρες και γυναίκες ή για χωριστή χρήση  των αποχωρητηρίων. Όσον αφορά τις υπόγειες εξορυκτικές βιομηχανίες, ο εξοπλισμός υγιεινής που αναφέρεται στο παρόν  σημείο μπορεί να βρίσκεται στην επιφάνεια. 15. Αποθέσεις εκβολάδων και λοιποί χώροι απόθεσηςΟι αποθέσεις εκβολάδων, σκωριών, αδρανών  καταλοίπων και οι λοιποί χώροι απόθεσης καθώς και οι λεκάνες καθίζησης πρέπει να σχεδιάζονται, να  κατασκευάζονται, να διαμορφώνονται και να συντηρούνται έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η σταθερότητά  τους καθώς και η ασφάλεια και η υγεία των εργαζομένων. 16. Βοηθητικές εγκαταστάσεις επιφάνειας (ειδικές συμπληρωματικές διατάξεις)16.1. Σταθερότητα και  στερεότηταΟι χώροι εργασίας πρέπει να σχεδιάζονται, να κατασκευάζονται, να εγκαθίστανται, να  λειτουργούν, να επιτηρούνται και να συντηρούνται έτσι ώστε να μπορούν να αντεπεξέλθουν στις  αναμενόμενες εξωτερικές καταπονήσεις. Η δομή και η στερεότητα των χώρων εργασίας πρέπει να αντιστοιχούν στον τύπο της χρήσης τους. 16.2. Δάπεδα, τοίχοι, οροφές και στέγες των χώρων16.2.1. Τα δάπεδα των χώρων πρέπει να μην  παρουσιάζουν επικίνδυνες ανωμαλίες, τρύπες ή κεκλιμένα επίπεδα 7 πρέπει δε να είναι σταθερά, στερεά  και αντιολισθητικά. Οι χώροι εργασίας στους οποίους υπάρχουν θέσεις εργασίας, πρέπει να διαθέτουν επαρκή θερμομόνωση,  ανάλογα με τον τύπο της επιχείρησης και τη σωματική δραστηριότητα των εργαζομένων. 16.2.2. Οι επιφάνειες των δαπέδων, των τοίχων και των οροφών στους χώρους, πρέπει να μπορούν να  υφίστανται συνήθη ή εις βάθος καθαρισμό προκειμένου να επιτυγχάνονται κατάλληλες συνθήκες  υγιεινής. 16.2.3. Τα διαφανή ή διαφώτιστα τοιχώματα, και ιδιαίτερα τα εντελώς υαλωτά τοιχώματα, εφόσον  βρίσκονται μέσα σε χώρους ή κοντά σε θέσεις εργασίας και διαδρόμους κυκλοφορίας, πρέπει να  επισημαίνονται ευκρινώς και να κατασκευάζονται από υλικά ασφαλείας ή να χωρίζονται από τις εν λόγω  θέσεις εργασίας και τους διαδρόμους κυκλοφορίας ούτως ώστε οι εργαζόμενοι να μην έρχονται σε επαφή  με τα τοιχώματα αυτά, ούτε να τραυματίζονται από τυχόν θραύσματά τους. 16.2.4. Η πρόσβαση σε στέγες κατασκευασμένες από υλικά ανεπαρκούς αντοχής μπορεί να επιτρέπεται  μόνον όταν παρέχεται εξοπλισμός που επιτρέπει την ασφαλή εκτέλεση της εργασίας. 16.3. Διαστάσεις και όγκος αέρα των χώρων - Χώρος για την ελευθερία κινήσεων στη θέση  εργασίας16.3.1. Οι χώροι εργασίας πρέπει να έχουν επιφάνεια, ύψος και όγκο αέρα που να επιτρέπουν  στους εργαζόμενους να εκτελούν την εργασία τους χωρίς κίνδυνο για την ασφάλεια, την υγεία ή την  ευεξία τους. 16.3.2. Οι διαστάσεις της ελεύθερης επιφάνειας της θέσης εργασίας πρέπει να υπολογίζονται έτσι ώστε  ο εργαζόμενος να έχει αρκετή ελευθερία κίνησης για τις δραστηριότητές του και να μπορεί να εκτελεί  την εργασία του με πλήρη ασφάλεια. 16.4. Παράθυρα και φεγγίτες16.4.1. Τα παράθυρα, φεγγίτες και συστήματα αερισμού που φέρουν  μηχανισμούς ανοίγματος, ρύθμισης και στερέωσης, πρέπει να κατασκευάζονται κατά τρόπο ώστε η  λειτουργία τους να είναι απολύτως ασφαλής. Πρέπει να είναι τοποθετημένα σε κατάλληλα σημεία, ώστε όταν είναι ανοιχτά, να μην αποτελούν κίνδυνο  για τους εργαζομένους. 16.4.2. Τα παράθυρα και οι φεγγίτες πρέπει να μπορούν να καθαρίζονται χωρίς κίνδυνο. 16.5. Θύρες και πύλες16.5.1. Η θέση, ο αριθμός, τα υλικά κατασκευής και οι διαστάσεις των θυρών  και των πυλών καθορίζονται με βάση τη φύση και τη χρήση των εσωτερικών ή εξωτερικών χώρων. 16.5.2. Στις διαφανείς θύρες πρέπει να τοποθετείται επισήμανση, σε ύψος οφθαλμών. 16.5.3. Οι θύρες και πύλες που ανοίγουν και προς τις δύο κατευθύνσεις πρέπει να είναι διαφανείς ή  να έχουν διαφανή φατνώματα. 16.5.4. Εάν οι διαφανείς ή διαφώτιστες επιφάνειες των θυρών και πυλών δεν είναι κατασκευασμένες από  υλικά ασφαλείας και υπάρχει κίνδυνος τραυματισμού των εργαζομένων από θραύσματα, οι παραπάνω  επιφάνειες πρέπει να προστατεύονται από τις κρούσεις. 16.5.5. Οι συρόμενες πόρτες πρέπει να διαθέτουν σύστημα ασφαλείας, το οποίο να τις εμποδίζει να  βγαίνουν ξαφνικά από τις τροχιές τους και να πέφτουν. 16.5.6. Οι θύρες και οι πύλες που ανοίγουν προς τα πάνω πρέπει να είναι εφοδιασμένες με σύστημα  ασφαλείας, το οποίο να τις εμποδίζει να πέφτουν ξαφνικά. 16.5.7. Οι θύρες που βρίσκονται στις οδούς διαφυγής πρέπει να επισημαίνονται κατάλληλα. Οι θύρες αυτές πρέπει να μπορούν αν ανοίγουν ανά πάσα στιγμή από το εσωτερικό χωρίς ειδική  βοήθεια. Όταν στους χώρους εργασίας βρίσκονται άνθρωποι, οι θύρες πρέπει να μπορούν να ανοίγουν. 16.5.8. Πολύ κοντά στις πύλες που προορίζονται, κυρίως, για την κυκλοφορία οχημάτων πρέπει να  υπάρχουν, όταν η διέλευση των πεζών δεν είναι ασφαλής, θύρες κυκλοφορίας των πεζών, που πρέπει να  επισημαίνονται ευκρινώς και να είναι διαρκώς ελεύθερες. 16.5.9. Οι μηχανοκίνητες θύρες και πύλες πρέπει να λειτουργούν χωρίς κίνδυνο ατυχημάτων για τους  εργαζομένους. Οι θύρες αυτές πρέπει να είναι εφοδιασμένες με ευπρόσιτα συστήματα επείγουσας ακινητοποίησης, τα  οποία να εντοπίζονται εύκολα και να μπορούν επίσης να ανοίγουν με το χέρι, εκτός εάν ανοίγουν  αυτόματα σε περίπτωση διακοπής του ηλεκτρικού ρεύματος. 16.6. Εξαερισμός κλειστών χώρων εργασίας16.6.1. Στους κλειστούς χώρους εργασίας πρέπει να υπάρχει  επαρκής καθαρός αέρας, λαμβανομένων υπόψη των μεθόδων εργασίας και της σωματικής προσπάθειας των  οποία καταβάλλουν οι εργαζόμενοι. Εάν χρησιμοποιείται εγκατάσταση τεχνητού εξαερισμού, πρέπει να διατηρείται σε κατάσταση καλής  λειτουργίας. Πρέπει να υπάρχει σύστημα ελέγχου που να προειδοποιεί σε ενδεχόμενη περίπτωση βλάβης, εφόσον αυτό  είναι απαραίτητο για την υγεία των εργαζομένων. 16.6.2. Εάν χρησιμοποιούνται εγκαταστάσεις κλιματισμού ή μηχανικού εξαερισμού, πρέπει να  λειτουργούν κατά τρόπον ώστε να αποφεύγεται η έκθεση των εργαζομένων σε ενοχλητικά ρεύματα αέρα. Οι αποθέσεις και ρύποι που ενδέχεται να συνεπάγονται άμεσο κίνδυνο για την υγεία των εργαζομένων,  λόγω ρύπανσης της ατμόσφαιρας που εισπνεύουν, πρέπει να απομακρύνονται γρήγορα. 16.7. Θερμοκρασία των χώρων16.7.1. Η θερμοκρασία στους χώρους εργασίας πρέπει να ανταποκρίνεται  στις ανάγκες του ανθρώπινου οργανισμού κατά το χρόνο εργασίας, λαμβανομένων υπόψη των εφαρμοζόμενων  μεθόδων εργασίας και της σωματικής προσπάθειας που καταβάλλουν οι εργαζόμενοι. 16.7.2. Η θερμοκρασία των χώρων ανάπαυσης, των χώρων διαμονής του προσωπικού επιφυλακής, των  εγκαταστάσεων υγιεινής, των καντίνων καθώς και των χώρων παροχής πρώτων βοηθειών, πρέπει να  ανταποκρίνεται στον ειδικό προορισμό των χώρων αυτών. 16.7.3. Τα παράθυρα, οι φεγγίτες και τα γυάλινα τοιχώματα πρέπει να επιτρέπουν την αποφυγή  υπερβολικού ηλιασμού των χώρων εργασίας, λαμβανομένων υπόψη του είδους της εργασίας και της φύσης  του χώρου εργασίας. 16.8. Χώροι ανάπαυσης16.8.1. Αν το επιβάλλει η ασφάλεια ή η υγεία των εργαζομένων, ιδίως λόγω του  είδους της ασκούμενης δραστηριότητας ή διότι το προσωπικό υπερβαίνει έναν ορισμένο αριθμό, οι  εργαζόμενοι πρέπει να μπορούν να έχουν στη διάθεσή τους ένα χώρο ανάπαυσης εύκολα προσπελάσιμο. Η παρούσα διάταξη δεν εφαρμόζεται εφόσον το προσωπικό εργάζεται σε γραφεία ή σε παρόμοιους χώρους  εργασίας, οι οποίοι προσφέρουν τις ίδιες δυνατότητες ανάπαυσης στη διάρκεια του διαλείμματος. 16.8.2. Οι χώροι ανάπαυσης πρέπει να έχουν επαρκείς διαστάσεις και να είναι εφοδιασμένοι με  τραπέζια και καθίσματα με ράχη σε αριθμό ανάλογο με τον αριθμό των εργαζομένων. 16.8.3. Στους χώρους ανάπαυσης, πρέπει να λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία των μη  καπνιστών από την ενόχληση που προκαλεί ο καπνός. 16.8.4. Εφόσον προβλέπονται τακτικές και συχνές διακοπές της εργασίας και δεν υπάρχουν χώροι  ανάπαυσης, πρέπει να τίθενται στη διάθεση του προσωπικού άλλοι χώροι παραμονής κατά τη διάρκεια της  διακοπής της εργασίας, όπου το επιβάλλει η ασφάλεια ή η υγεία των εργαζομένων. Πρέπει να λαμβάνονται τα κατάλληλα μέτρα για την προστασία των μη καπνιστών στους χώρους αυτούς από  την ενόχληση που προκαλεί ο καπνός. 17. Έγκυες γυναίκες και θηλάζουσες μητέρεςΟι έγκυες γυναίκες και οι θηλάζουσες μητέρες πρέπει να  έχουν τη δυνατότητα να κατακλίνονται προς ανάπαυση σε κατάλληλες συνθήκες. 18. Μειονεκτούντες εργαζόμενοιΟι χώροι εργασίας πρέπει να είναι διαρρυθμισμένοι έτσι ώστε να  λαμβάνονται υπόψη, κατά περίπτωση, οι ειδικές ανάγκες των μειονεκτούντων εργαζομένων. Η διάταξη αυτή εφαρμόζεται, ιδίως, στις θύρες, τους διαδρόμους επικοινωνίας, τα κλιμακοστάσια, τα  λουτρά (ντους), τους νιπτήρες, τα αποχωρητήρια και τις θέσεις εργασίας που χρησιμοποιούνται ή  καταλαμβάνονται απευθείας από μειονεκτούντες εργαζομένους. ΤΜΗΜΑ ΒΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΥΠΑΙΘΡΙΕΣ ΕΞΟΡΥΚΤΙΚΕΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ1. Γενικά1.1. Με  την επιφύλαξη του άρθρου 3 παράγραφος 2, ο εργοδότης, ο οποίος, σύμφωνα με τις εθνικές νομοθεσίες  ή/και πρακτικές, είναι υπεύθυνος για το χώρο εργασίας που καλύπτεται από το παρόν τμήμα Β, πράττει  τα δέοντα ώστε το έγγραφο ασφάλειας και υγείας να αποδεικνύει ότι έχουν ληφθεί όλα τα κατάλληλα  μέτρα για την προστασία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων, τόσο υπό κανονικές όσο και  υπό κρίσιμες συνθήκες. 1.2. Το έγγραφο ασφάλειας και υγείας πρέπει να ενημερώνεται τακτικά και να είναι διαθέσιμο στο χώρο  εργασίας. Οι εργασίες πρέπει να εκτελούνται σύμφωνα με το έγγραφο ασφάλειας και υγείας. 2. Εκμετάλλευση2.1. Οι εργασίες πρέπει να προγραμματίζονται με συνεκτίμηση των σημείων του  εγγράφου ασφάλειας και υγείας όσον αφορά τους κινδύνους καθιζήσεων ή κατολισθήσεων του εδάφους. Πρέπει, λοιπόν, να καθορίζεται προληπτικώς, το ύψος και η κλίση των μετώπων εκσκαφής και  εκμετάλλευσης σε συνάρτηση με τη φύση και τη σταθερότητα του εδάφους καθώς και με τις μεθόδους  εκμετάλλευσης. 2.2. Οι βαθμίδες και οι οδοί κυκλοφορίας πρέπει να εμφανίζουν σταθερότητα προσαρμοσμένη στα εκεί  χρησιμοποιούμενα μηχανήματα. Οι βαθμίδες και οι οδοί αυτές πρέπει να διαμορφώνονται και να συντηρούνται με τρόπο ώστε τα  μηχανήματα να κυκλοφορούν με κάθε ασφάλεια. 2.3. Πριν από την έναρξη ή την επανάληψη των εργασιών, τα μέτωπα εκσκαφής και εκμετάλλευσης που  υπέρκεινται των εργοταξίων ή των οδών κυκλοφορίας πρέπει να ελέγχονται ώστε να είναι βέβαιο ότι δεν  υπάρχουν όγκοι ή ασταθή πετρώματα. Το ξεσκάρωμα των πρανών πρέπει να εκτελείται εφόσον χρειάζεται. 2.4. Κατά την υποσκαφή μετώπου ή σωρών εξορυγμένου υλικού δεν πρέπει να δημιουργούνται συνθήκες  αστάθειας. ΤΜΗΜΑ ΓΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΥΠΟΓΕΙΕΣ ΕΞΟΡΥΚΤΙΚΕΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ1. Γενικά1.1. Με  την επιφύλαξη του άρθρου 3 παράγραφος 2, ο εργοδότης, ο οποίος, σύμφωνα με τις εθνικές νομοθεσίες  ή/και πρακτικές, είναι υπεύθυνος για το χώρο εργασίας που καλύπτεται από το παρόν τμήμα Γ, πράττει  τα δέοντα ώστε το έγγραφο ασφάλειας και υγείας να αποδεικνύει ότι έχουν ληφθεί όλα τα κατάλληλα  μέτρα για την προστασία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων, τόσο υπό κανονικές όσο και  υπό κρίσιμες συνθήκες. 1.2. Το έγγραφο ασφάλειας και υγείας πρέπει να ενημερώνεται κατά διαστήματα και να είναι διαθέσιμο  στον χώρο εργασίας. Οι εργασίες πρέπει να εκτελούνται σύμφωνα με το έγγραφο ασφάλειας και υγείας. 2. Σχέδια υπογείων εργασιών2.1. Πρέπει να εκπονούνται σχέδια υπόγειων εργασιών σε κλίμακα που  ενδείκνυται για μια σαφή παρουσίαση. Εκτός από τις στοές και τις εργασίες εκμετάλλευσης, τα σχέδια πρέπει να εμφανίζουν τα γνωστά  στοιχεία που ενδέχεται να επηρεάσουν την εκμετάλλευση και την ασφάλειά της. Η πρόσβαση στα σχέδια πρέπει να είναι εύκολη και η φύλαξή τους πρέπει να γίνεται όσο χρονικό  διάστημα απαιτείται για την ασφάλεια. 2.2. Τα σχέδια υπόγειων εργασιών πρέπει να ενημερώνονται κατά διαστήματα και να είναι διαθέσιμα στο  χώρο εργασίας. 3. ΈξοδοιΚάθε υπόγεια εκμετάλλευση πρέπει να διαθέτει πρόσβαση στην επιφάνεια μέσω τουλάχιστον δύο  ξεχωριστών εξόδων, στέρεα κατασκευασμένων, και εύκολα προσπελάσιμων από τους εργαζομένους στα  υπόγεια. Όταν η κυκλοφορία μέσω των εν λόγω εξόδων απαιτεί σημαντική προσπάθεια από τους εργαζομένους, οι  έξοδοι αυτές πρέπει να είναι εξοπλισμένες με μηχανικά μέσα μεταφοράς των εργαζομένων. 4. ΈργαΤα έργα, όπου εκτελούνται υπόγειες εργασίες, πρέπει να κατασκευάζονται, να  χρησιμοποιούνται, να εξοπλίζονται και να συντηρούνται με τέτοιο τρόπο που οι εργαζόμενοι να μπορούν  να εργάζονται και να κυκλοφορούν εκεί με όσο το δυνατόν μικρότερο κίνδυνο. Οι στοές πρέπει να διαθέτουν επισήμανση ώστε να διευκολύνεται ο προσανατολισμός των εργαζομένων. 5. Μεταφορές5.1. Οι εγκαταστάσεις μεταφοράς πρέπει να διευθετούνται, να λειτουργούν και να  συντηρούνται έτσι ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια και η υγεία των εργαζομένων που τις χειρίζονται,  τις χρησιμοποιούν ή που βρίσκονται κοντά τους. 5.2. Η μεταφορά των εργαζομένων με μηχανοκίνητα μέσα πρέπει να αποτελεί αντικείμενο κατάλληλης  διαρρύθμισης και ειδικών γραπτών οδηγιών. 6. Υποστύλωση και σταθερότητα των εδαφώνΑφού γίνει η διάνοιξη, πρέπει να τοποθετείται υποστύλωση  όσο το δυνατόν πιο σύντομα, εκτός αν η σταθερότητα των εδαφών δεν το απαιτεί όσον αφορά την  ασφάλεια των εργαζομένων. Η εν λόγω υποστύλωση πρέπει να κατασκευάζεται σύμφωνα με γραπτά σχήματα  και οδηγίες. Τα εργοτάξια στα οποία έχουν πρόσβαση οι εργαζόμενοι πρέπει να επιθεωρούνται τακτικά από την άποψη  σταθερότητας των εδαφών, και η υποστύλωση πρέπει να συντηρείται αναλόγως. 7. Αερισμός7.1. Όλα τα υπόγεια εργοτάξια, στα οποία επιτρέπεται η είσοδος, πρέπει να αερίζονται με  κατάλληλο τρόπο. Πρέπει να προβλέπεται μόνιμος αερισμός για να διατηρούνται, με επαρκές περιθώριο ασφάλειας: -   υγιεινή ατμόσφαιρα,  - ατμόσφαιρα όπου ελέγχονται οι κίνδυνοι έκρηξης και αναπνεόμενου κονιορτού,  - ατμόσφαιρα όπου οι συνθήκες εργασίας να είναι κατάλληλες κατά τη διάρκεια της εργασίας, με  συνεκτίμηση των εφαρμοζόμενων μεθόδων εργασίας και της σωματικής καταπόνησης των εργαζομένων. 7.2. Όταν ο φυσικός αερισμός δεν επιτρέπει την τήρηση των απαιτήσεων του σημείου 7.1, ο κύριος  αερισμός πρέπει να εξασφαλίζεται με έναν ή περισσότερους μηχανικούς ανεμιστήρες. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα ώστε να εξασφαλίζεται σταθερός και συνεχής αερισμός. Η υποπίεση των κύριων ανεμιστήρων πρέπει να ελέγχεται συνεχώς και πρέπει να προβλέπεται αυτόματος  συναγερμός για να ειδοποιεί για τις απρόβλεπτες διακοπές. 7.3. Η περιοδική μέτρηση των παραμέτρων αερισμού πρέπει να καταγράφεται. Πρέπει να εκπονείται, να ενημερώνεται τακτικά και να είναι διαθέσιμο στο χώρο εργασίας σχέδιο  αερισμού με τα βασικά στοιχεία για τον αερισμό. 8. Ορυχεία με μεθάνιο8.1. Θεωρείται μεθανιούχος ο υπόγειος τόπος εξόρυξης μέσα στον οποίο  ενδέχεται να εκλυθεί μεθάνιο σε ποσότητα που δεν αποκλείει τον κίνδυνο δημιουργίας εκρηκτικής  ατμόσφαιρας. 8.2. Ο κύριος αερισμός πρέπει να εξασφαλίζεται με έναν ή περισσότερους μηχανικούς ανεμιστήρες. 8.3. Η εκμετάλλευση πρέπει να γίνεται με συνεκτίμηση της έκλυσης μεθανίου. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για να μειώνονται, στο μέτρο του δυνατού, οι κίνδυνοι που οφείλονται  στο μεθάνιο. 8.4. Ο δευτερεύων αερισμός πρέπει να περιορίζεται στις προπαρασκευαστικές εργασίες της  εκμετάλλευσης και στις εργασίες καθαίρεσης, καθώς και στους χώρους που συνδέονται απευθείας με το  ρεύμα του κύριου αερισμού. Τα εργοτάξια εκμετάλλευσης δεν επιτρέπεται να αερίζονται με δευτερεύοντα αερισμό, εκτός αν έχουν  ληφθεί κατάλληλα συμπληρωματικά μέτρα που να εξασφαλίζουν την ασφάλεια και την υγεία των  εργαζομένων. 8.5. Τα μέτρα αερισμού που αναφέρονται στο σημείο 7.3 πρέπει να συμπληρώνονται με ελέγχους της  περιεκτικότητας σε μεθάνιο. Όταν το απαιτεί το έγγραφο ασφαλείας και υγείας, στα σημεία επιστροφής του αέρα των εργοταξίων  μηχανικής εξόρυξης και αποκομιδής με τη βαρύτητα καθώς και στη ζώνη μετώπου των εργοταξίων  μηχανικής διάνοιξης με τυφλή στοά, πρέπει να ελέγχεται διαρκώς η περιεκτικότητα σε μεθάνιο. 8.6. Στα ορυχεία με μεθάνιο επιτρέπεται να χρησιμοποιούνται μόνον εκρηκτικές ύλες και πυροδοτικοί  μηχανισμοί που προβλέπονται ειδικά γι' αυτή τη χρήση. 8.7. Οι διατάξεις του σημείου 5.1.2 του τμήματος Α, αντικαθίστανται από τα ακόλουθα: -   απαγορεύεται το κάπνισμα, η κατοχή καπνού για κάπνισμα και κάθε αντικειμένου που παρέχει  φωτιά,  - δεν επιτρέπεται να εκτελούνται εργασίες με φλόγιστρο, συγκολλητικό μηχάνημα ή άλλα παρόμοια  μηχανήματα παρά μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, αφού λαμβάνονται ειδικά μέτρα τα οποία εγγυώνται  την ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων. 9. Ορυχεία ή λατομεία με εύφλεκτο κονιορτό9.1. Τα ανθρακωρυχεία θεωρούνται ως ορυχεία με εύφλεκτο  κονιορτό, εκτός αν το έγγραφο ασφάλειας και υγείας δείχνει ότι καμία φλέβα υπό εκμετάλλευση δεν  περιέχει κονιορτό ικανό να προκαλέσει έκρηξη. 9.2. Στα ορυχεία με εύφλεκτο κονιορτό, οι διατάξεις των σημείων 8.6 και 8.7 του παρόντος τμήματος Γ  εφαρμόζονται mutatis mutandis. 9.3. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για τη μείωση των εναποθέσεων εύφλεκτου κονιορτού και για την  απομάκρυνση και εξουδετέρωσή του ή την παγίδευσή του. 9.4. Η διάδοση έκρηξης εύφλεκτου κονιορτού ή/και μεθανίου, που μπορεί να προκαλέσει άλλη έκρηξη  εύφλεκτου κονιορτού πρέπει να περιορίζεται μέσω συστήματος ανασχετικών φραγμάτων. Η θέση των ανασχετικών φραγμάτων πρέπει να καθορίζεται σε τακτικά ενημερωνόμενο έγγραφο που πρέπει  να είναι διαθέσιμο στο χώρο εργασίας. 10. Ακαριαία έκλυση αερίων, διάρρηξη πετρώματος και είσοδος νερών10.1. Στις ζώνες όπου ενδέχεται  να υπάρξει ακαριαία έκλυση αερίων με ή χωρίς εκτόξευση μεταλλεύματος ή πετρώματος, διάρρηξη  πετρώματος ή είσοδος νερών πρέπει να εκπονείται πρόγραμμα εκμετάλλευσης το οποίο να ακολουθείται με  τον κατάλληλο τρόπο ώστε να διασφαλίζεται, στο μέτρο του δυνατού, ένα ασφαλές σύστημα εργασίας  καθώς και η προστασία των εργαζομένων. 10.2. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για την αναγνώριση των επικίνδυνων ζωνών, για την προστασία των  εργαζομένων που απασχολούνται στα έργα που προχωρούν ή εκτελούνται προς τις ζώνες αυτές και για τον  έλεγχο των κινδύνων. 11. Πυρκαγιές, αυταναφλέξεις και πυρακτώσεις11.1. Πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για την πρόληψη, και  ενδεχομένως, έγκαιρη ανίχνευση των πυρακτώσεων. 11.2. Η χρησιμοποίηση καύσιμων υλικών στις υπόγειες εργασίες πρέπει να περιορίζεται στην αυστηρά  αναγκαία ποσότητα. 11.3. Όταν είναι αναγκαία η χρήση υδραυλικών υγρών (υγρών για τη μετάδοση μηχανικής υδροστατικής  ή/και υδροκινητικής ενέργειας), πρέπει να χρησιμοποιούνται, στο μέτρο του δυνατού, δυσκόλως  αναφλεγόμενα υγρά για να προβληθεί ο κίνδυνος πυρκαγιάς και εξάπλωσής της. Τα υδραυλικά υγρά πρέπει να πληρούν τις προδιαγραφές και τις συνθήκες δοκιμής όσον αφορά την  αντίσταση κατά του πυρός, καθώς και υγειονομικά κριτήρια. Όταν χρησιμοποιούνται υδραυλικά υγρά τα οποία δεν πληρούν τις προδιαγραφές, τις συνθήκες και τα  κριτήρια που αναφέρονται στο δεύτερο εδάφιο, πρέπει να λαμβάνονται συμπληρωματικές προφυλάξεις για  να προληφθεί ο αυξημένος κίνδυνος πυρκαγιάς και εξάπλωσής της. 12. Μέτρα προφύλαξης όσον αφορά την απομάκρυνση των εργαζομένωνΓια να έχουν τη δυνατότητα να  απομακρυνθούν ασφαλώς, οι εργαζόμενοι πρέπει, ανάλογα με τον ενδεχόμενο κίνδυνο, να διαθέτουν  ατομικές αναπνευστικές συσκευές προστασίας, τις οποίες πρέπει να διατηρούν συνεχώς κοντά τους. Οι εργαζόμενοι εκπαιδεύονται στη χρήση τους. Οι συσκευές αυτές παραμένουν στο ορυχείο, η δε καλή τους κατάσταση πρέπει να ελέγχεται τακτικά. 13. ΦωτισμόςΟι διατάξεις του σημείου 14 του τμήματος Α αντικαθίστανται από τα ακόλουθα: -   οι εργαζόμενοι πρέπει να διαθέτουν ατομική λυχνία, κατάλληλη για τη χρήση,  - οι θέσεις εργασίας πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να είναι εξοπλισμένες με εγκαταστάσεις που  επιτρέπουν κατάλληλο τεχνητό φωτισμό για να προστατεύονται η ασφάλεια και η υγεία των εργαζομένων,  - οι εγκαταστάσεις φωτισμού πρέπει να είναι τοποθετημένες με τρόπο ώστε ο προβλεπόμενος τύπος  φωτισμού να μην δημιουργεί κίνδυνο ατυχήματος για τους εργαζόμενους. 14. Έλεγχος της παρουσίας στα υπόγειαΠρέπει να υπάρχει κατάλληλη οργάνωση που να επιτρέπει να  είναι γνωστά, ανά πάσα στιγμή, όλα τα άτομα που βρίσκονται στα υπόγεια. 15. Οργάνωση της διάσωσηςΠρέπει να προβλέπεται η κατάλληλη οργάνωση για διάσωση ώστε, σε περίπτωση  σοβαρού δυστυχήματος, να είναι δυνατή η γρήγορη και αποτελεσματική δραστηριοποίηση. Για να μπορεί να επεμβαίνει σε κάθε υπόγειο εργοτάξιο εκμετάλλευσης ή έρευνας, η οργάνωση αυτή  διάσωσης πρέπει να διαθέτει επαρκή αριθμό εργαζομένων εκπαιδευμένων για το σκοπό αυτό καθώς και  κατάλληλο υλικό επέμβασης.   (1)  ΕΕ αριθ. L 183 της 29. 6. 1989, σ. 9. Οδηγία που τροποποιήθηκε από την οδηγία  91/368/ΕΟΚ (ΕΕ αριθ. L 198 της 22. 7. 1991, σ. 16).  (2)ΕΕ αριθ. L 393 της 30. 12. 1989, σ. 13.  (1)  ΕΕ αριθ. L 393 της 30. 12. 1989, σ. 18.  (1)  ΕΕ αριθ. L 245 της 26. 8. 1992, σ. 23.


Avis juridique important

|

31990L0387

Οδηγία 90/387/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1990 για τη δημιουργία της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών μέσω της εφαρμογής της παροχής ανοικτού δικτύου (Open Networt Provision - ONP)

Επίσημη Εφημερίδα αριθ. L 192 της 24/07/1990 σ. 0001 - 0009 Φινλανδική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 13 τόμος 19 σ. 0212  Σουηδική ειδική έκδοση: Κεφάλαιο 13 τόμος 19 σ. 0212

ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 28ης Ιουνίου 1990 για τη δημιουργία της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών μέσω της εφαρμογής της παροχής ανοικτού δικτύου (Open Network Provision - ONP) (90/387/ΕΟΚ) ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΙKΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,  ιΕχοντας υπόψη:  τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 100 Α,  την πρόταση της Επιτροπής^(1),  Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο^(2),  ιΕχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής^(3),  Εκτιμώντας:  ότι το άρθρο 8 Α της συνθήκης ορίζει ότι η εσωτερική αγορά περιλαμβάνει ένα χώρο χωρίς εσωτερικά σύνορα μέσα στον οποίο εξασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία των υπηρεσιών, σύμφωνα με τις διατάξεις της συνθήκης- ότι η Επιτροπή υπέβαλε, στις 30 Ιουνίου 1987, την Πράσινη Βίβλο για την ανάπτυξη της κοινής αγοράς των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών και εξοπλισμού, και στις 9 Φεβρουαρίου 1988, την ανακοίνωση για την εφαρμογή του Πράσινου Βιβλίου μέχρι το 1992- ότι το Συμβούλιο εξέδωσε στις 30 Ιουνίου 1988 ψήφισμα γιά την ανάπτυξη της κοινής αγοράς τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών και εξοπλισμού μέχρι το 1992^(4)- ότι η ολοκλήρωση της κοινής αγοράς τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών σέ κοινοτική κλίμακα θα προωθηθεί από την  και ΕΕ αριθ. C^149 της 18.^6.^1990.   ταχεία εισαγωγή εναρμονισμένων αρχών και προϋποθέσεων για την παροχή ανοικτού δικτύου- ότι, επειδή οι καταστάσεις διαφέρουν και υφίστανται τεχνικοί και διοικητικοί υποχρεωτικοί περιορισμοί στα κράτη μέλη, ο σκοπός αυτός πρέπει να υλοποιηθεί σταδιακά- ότι οι προϋποθέσεις για την παροχή ανοικτού δικτύου πρέπει να είναι συνεπείς προς ορισμένες αρχές και δεν πρέπει να περιορίζουν την πρόσβαση σε δίκτυα και υπηρεσίες εκτός από λόγους γενικού δημοσίου συμφέροντος οι οποίοι στο εξής αναφέρονται ως "βασικές  απαιτήσεις"- ότι ο ορισμός και η εφαρμογή αυτών των αρχών και βασικών απαιτήσεων πρέπει να λαμβάνει πλήρως υπόψη το γεγονός ότι οποιοιδήποτε περιορισμοί του δικαιώματος παροχής υπηρεσιών εντός και μεταξύ κρατών μελών πρέπει να είναι αντικειμενικά αιτιολογημένοι,  πρέπει να ακολουθούν την αρχή της αναλογικότητας και δεν πρέπει να είναι υπερβολικοί σε σχέση προς τον επιδιωκόμενο στόχο- ότι οι προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου δεν πρέπει ν'^αφήνουν περιθώρια για κανένα πρόσθετο περιορισμό σχετικά με τη χρήση του δημόσιου τηλεπικοινωνιακού δικτύου ή/και των δημοσίων τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, εκτός αν οι περιορισμοί αυτοί  απορρέουν από την άσκηση ειδικών ή αποκλειστικών δικαιωμάτων που έχουν παρασχεθεί από τα κράτη μέλη και συμβιβάζονται με το κοινοτικό δίκαιο- ότι οι αρχές τιμολόγησης πρέπει να καθορίζονται σαφώς προκειμένου να εξασφαλίζονται ισότιμες και διαφανείς προϋποθέσεις για όλους τους χρήστες- ότι η ανάγνωση του συνόλου της παρούσας οδηγίας πρέπει να γίνει υπό το φως του παραρτήματος 3 το οποίο καθορίζει πρόγραμμα εργασιών για τα τρία πρώτα έτη- ότι η κατάρτιση των εναρμονισμένων προϋποθέσεων παροχής ανοικτού δικτύου πρέπει να είναι μια προοδευτική διαδικασία και να προετοιμαστεί με τη βοήθεια επιτροπής η οποία θα αποτελείται από εκπροσώπους των κρατών μελών, και η οποία θα συμβουλεύεται τους  αντιπροσώπους των τηλεπικοινωνιακών οργανισμών, τους χρήστες, τους καταναλωτές, τους κατασκευαστές και τους φορείς παροχής υπηρεσιών- ότι επίσης η διαδικασία αυτή πρέπει να είναι ανοικτή σε όλους τους ενδιαφερόμενους και επομένως πρέπει να δοθεί επαρκής  χρόνος για δημόσιο σχολιασμό- ότι ο ορισμός, σε κοινοτική κλίμακα, εναρμονισμένων τεχνικών χαρακτηριστικών των σημείων διασύνδεσης και προϋποθέσεων προσπέλασης πρέπει να βασίζεται στον ορισμό κοινών τεχνικών προδιαγραφών βασισμένων σε διεθνή πρότυπα και προδιαγραφές- ότι οι εργασίες που θα αναληφθούν στον τομέα αυτό πρέπει να λαμβάνουν πλήρως υπόψη, μεταξύ άλλων, το πλαίσιο το οποίο προκύπτει από τις διατάξεις της οδηγίας 83/189/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Μαρτίου 1983 για την καθέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης  στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών^(5), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 88/182/ΕΟΚ^(6), της οδηγίας 86/361/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 24ης Ιουλίου 1986 για το πρώτο στάδιο της αμοιβαίας αναγνώρισης των εγκρίσεων τύπου του  τηλεπικοινωνιακού τερματικού εξοπλισμού^(7), καθώς και της απόφασης 87/95/ΕΟΚ της 22ας Δεκεμβρίου 1986 του Συμβουλίου για την τυποποίηση στον τομέα της πληροφορικής και των τηλεπικοινωνιών^(8)- ότι η τυπική έγκριση, στις 12 Φεβρουαρίου 1988, των καταστατικών του ευρωπαϊκού ινστιτούτου τυποποίησης στον τομέα των τηλεπικοινωνιών (ETSI) και του σχετικού εσωτερικού κανονισμού, δημιούργησε νέο μηχανισμό για την επεξεργασία ευρωπαϊκών  τηλεπικοινωνιακών προτύπων- ότι το Συμβούλιο στο ψήφισμά του της 27ης Απριλίου 1989 για την τυποποίηση στον τομέα των τεχνολογιών πληροφόρησης και τηλεπικοινωνιών^(9), εξέφρασε την υποστήριξή του στις εργασίες του ETSI και κάλεσε την Επιτροπή να συμβάλει στη συνεκτική ανάπτυξη του  ETSI και να το υποστηρίξει- ότι ο ορισμός και η εφαρμογή, σε κοινοτική κλίμακα, εναρμονισμένων σημείων τερματισμού του δικτύου τα οποία καθορίζουν τη φυσική διασύνδεση μεταξύ της υποδομής του δικτύου και του εξοπλισμού των χρήστων και άλλων φορέων παροχής υπηρεσιών θα αποτελέσει  βασικό στοιχείο του συνολικού σχεδιασμού της παροχής ανοικτού δικτύου- ότι η οδηγία 88/301/ΕΟΚ της Επιτροπής της 16ης Μαΐου 1988 σχετικά με τον ανταγωνισμό στις αγορές τηλεπικοινωνιακών τερματικών^(10) απαιτεί από τα κράτη μέλη να διασφαλίσουν ότι θα δοθεί στους χρήστες οι οποίοι θα το ζητήσουν προσπέλαση στα σημεία  τερματισμού του δημοσίου δικτύου εντός ευλόγου χρονικού διαστήματος- ότι ένας από τους κυριότερους στόχους της δημιουργίας μιας εσωτερικής αγοράς τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών πρέπει να είναι η δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για την ανάπτυξη πανευρωπαϊκών υπηρεσιών-  ότι στο προαναφερθέν ψήφισμά του της 30ής Ιουνίου 1988 το Συμβούλιο θεώρησε ως κύριο πολιτικό στόχο το να λάβει πλήρως υπόψη τις εξωτερικές πλευρές των κοινοτικών μέτρων των σχετικών με τις τηλεπικοινωνίες- ότι η Κοινότητα αποδίδει πολύ μεγάλη σημασία στη συνεχή ανάπτυξη διασυνοριακών τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών στη συμβολή των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, τις οποίες παρέχουν εταιρείες ή φυσικά πρόσωπα εγκατεστημένα σε κάποιο κράτος μέλος, στην ανάπτυξη  της κοινοτικής αγοράς, καθώς και στην αυξημένη συμμετοχή των κοινοτικών φορέων παροχής υπηρεσιών σε αγορές τρίτων χωρών- ότι είναι, επομένως, απαραίτητο, κατά την κατάρτιση των επί μέρους ειδικών οδηγιών, να διασφαλίζεται ότι οι στόχοι αυτοί θα  λαμβάνονται υπόψη προκειμένου να δημιουργηθεί μια κατάσταση όπου η προοδευτική υλοποίηση της εσωτερικής κοινοτικής αγοράς τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών θα συνοδεύεται, όπου αυτό είναι σκόπιμο, από αμοιβαίο άνοιγμα των αγορών άλλων χωρών- ότι το αποτέλεσμα αυτό μπορεί να επιτευχθεί κατά προτίμηση με πολυμερείς διαπραγματεύσεις στα πλαίσια της Γενικής Συμφωνίας Δασμών και Εμπορίου (ΓΣΔΕ), ενώ οι διμερείς συζητήσεις μεταξύ της Κοινότητας και τρίτων χωρών μπορούν επίσης να συμβάλουν στη  διαδικασία αυτή- ότι η παρούσα οδηγία δεν εξετάζει τα προβλήματα των μαζικών μέσων ενημέρωσης, δηλαδή τα προβλήματα που συνδέονται με τη μετάδοση και τη διανομή τηλεοπτικών προγραμμάτων από τα τηλεπικοινωνιακά μέσα, και ιδιαίτερα τα δίκτυα καλωδιακής τηλεόρασης, τα  οποία απαιτούν ειδική αντιμετώπιση- ότι η παρούσα οδηγία δεν εξετάζει επίσης το ζήτημα των επικοινωνιών μέσω δορυφόρου για τις οποίες, σύμφωνα με το προαναφερθέν ψήφισμα του Συμβουλίου της 30ής Ιουνίου 1988, πρέπει να καθοριστεί κοινή θέση- ότι το Συμβούλιο, με βάση έκθεση την οποία θα υποβάλει η Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, και σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 100 Β της συνθήκης, θα επανεξετάσει, κατά τη διάρκεια του έτους 1992, όλες τις προϋποθέσεις πρόσβασης  σε τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες, οι οποίες δεν θα έχουν ακόμη εναρμονιστεί, τις επιπτώσεις των προϋποθέσεων αυτών στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών καθώς και την έκταση στην οποία απαιτείται να ανοίξει περαιτέρω η αγορά  αυτή,  ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:    Άρθρο 1 1.  Η παρούσα οδηγία αφορά την εναρμόνιση των προϋποθέσεων ανοικτής και αποτελεσματικής προσπέλασης και χρήσης δημόσιων τηλεπικοινωνιακών δικτύων και, ενδεχομένως, δημόσιων τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών.  2.  Οι προϋποθέσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1 έχουν ως στόχο να διευκολύνουν την παροχή υπηρεσιών χρησιμοποιώντας δημόσια τηλεπικοινωνιακά δίκτυα ή/και δημόσιες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες, εντός και μεταξύ κρατών μελών. Αυτό περιλαμβάνει  ιδιαίτερα την παροχή υπηρεσιών από εταιρείες ή φυσικά πρόσωπα εγκατεστημένα σε κάποιο κράτος μέλος εκτός του κράτους της εταιρείας ή του φυσικού προσώπου για το οποίο προορίζονται οι υπηρεσίες.  Άρθρο 2 Κατά την έννοια της παρούσας οδηγίας νοούνται ως:   1. ^"Οργανισμοί Τηλεπικοινωνιών" οι δημόσιοι ή ιδιωτικοί φορείς στους οποίους ένα κράτος μέλος χορηγεί ειδικά ή αποκλειστικά δικαιώματα για την εγκατάσταση δημόσιων τηλεπικοινωνιακών δικτύων και, ενδεχομένως, την παροχή δημόσιων τηλεπικοινωνιακών  υπηρεσιών.  Για τους σκοπούς της οδηγίας, τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τους φορείς στους οποίους έχουν χορηγήσει ειδικά ή αποκλειστικά δικαιώματα.   2. ^"Ειδικά ή αποκλειστικά δικαιώματα" τα δικαιώματα που χορηγούνται από ένα κράτος μέλος ή δημόσια αρχή σ' έναν ή περισσότερους δημόσιους ή ιδιωτικούς οργανισμούς με οποιοδήποτε μέσο νομοθετικού, κανονιστικού ή διοικητικού χαρακτήρα το οποίο  εξασφαλίζει υπέρ των οργανισμών αυτών την παροχή μιας υπηρεσίας ή την εκμετάλλευση μιας συγκεκριμένης δραστηριότητας.   3. ^"Δημόσιο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο", η δημόσια υποδομή τηλεπικοινωνιών η οποία επιτρέπει τη μεταβίβαση σημάτων μεταξύ οριζομένων σημείων τερματισμού του δικτύου μέσω καλωδίων, μέσω δέσμης μικροκυμάτων, με οπτικά μέσα ή με άλλα ηλεκτρομαγνητικά μέσα.    4. ^- "τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες", οι υπηρεσίες των οποίων η παροχή συνίσταται, εν όλω ή εν μέρει στη μετάδοση και στη δρομολόγηση σημάτων σε τηλεπικοινωνιακό δίκτυο με τηλεπικοινωνιακές διαδικασίες, εξαιρουμένων των ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών  εκπομπών,  - "δημόσιες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες", οι τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες των οποίων την παροχή ανέθεσαν ειδικά τα κράτη μέλη, μεταξύ των άλλων, σε έναν ή περισσότερους οργανισμούς τηλεπικοινωνιών.   5. ^"Σημείο τερματισμού του δικτύου" το σύνολο των φυσικών συνδέσεων και των αντιστοίχων τεχνικών προδιαγραφών πρόσβασης, οι οποίες διασυνδέσεις αποτελούν μέρος του δημόσιου δικτύου τηλεπικοινωνιών και είναι αναγκαίες για την πρόσβαση στο δημόσιο αυτό  δίκτυο και την αποτελεσματική επικοινωνία μέσω αυτού.   6. ^"Βασικές απαιτήσεις" οι λόγοι γενικού συμφέροντος και μη οικονομικού χαρακτήρα, βάσει των οποίων ένα κράτος μέλος μπορεί να περιορίσει την πρόσβαση στο δημόσιο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο ή στις δημόσιες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες. Οι λόγοι αυτοί  είναι η ασφάλεια λειτουργίας του δικτύου, η διατήρηση της ακεραιότητάς του και, σε δικαιολογημενες περιπτώσεις, η διαλειτουργικότητα των υπηρεσιών και η προστασία των δεδομένων.  Στην προστασία των δεδομένων μπορεί να συμπεριλαμβάνεται η προστασία των προσωπικών στοιχείων, ο εμπιστευτικός χαρακτήρας των πληροφοριών που μεταδίδονται ή/και αποθηκεύονται καθώς και η προστασία της ιδιωτικής ζωής.   7. ^"Υπηρεσίες φωνητικής τηλεφωνίας", η παροχή, σε εμπορική βάση και για το ευρύ κοινό, της απ' ευθείας μετάδοσης της φωνής σε πραγματικό χρόνο, μέσω του ή των δημοσίων δικτύων με δυνατότητα μεταγωγής και η οποία επιτρέπει σε κάθε χρήστη να χρησιμοποιεί εξοπλισμό συνδεδεμένο με ένα σημείο τερματισμού ενός δικτύου για να επικοινωνεί με χρήστη που χρησιμοποιεί εξοπλισμό συνδεδεμένο με ένα άλλο σημείο  τερματισμού δικτύου.   8. ^"Υπηρεσία τηλετύπου (τέλεξ)", η παροχή, σε εμπορική βάση καί για το ευρύ κοινό της απ' ευθείας μετάδοσης τηλετυπικών μηνυμάτων, σύμφωνα με τη σχετική σύσταση του CCITT (Διεθνούς Τηλεγραφικής και Τηλεφωνικής Συμβουλευτικής Επιτροπής), μέσω του ή των  δημοσίων δικτύων με δυνατότητα μεταγωγής και η οποία επιτρέπει σε κάθε χρήστη να χρησιμοποιεί εξοπλισμό συνδεδεμένο με ένα σημείο τερματισμού ενός δικτύου για να επικοινωνεί με χρήστη που χρησιμοποιεί εξοπλισμό συνδεδεμένο με άλλο σημείο τερματισμού  δικτύου.   9. ^"Υπηρεσίες μεταβίβασης δεδομένων με μεταγωγή πακέτων και κυκλωμάτων", η παροχή, σε εμπορική βάση και για το ευρύ κοινό, της απ' ευθείας μετάδοσης δεδομένων μέσω ενός ή περισσοτέρων δημοσίων δικτύων με δυνατότητα μεταγωγής και η οποία επιτρέπει σε  κάθε εξοπλισμό συνδεδεμένο με ένα σημείο τερματισμού ενός δικτύου να επικοινωνεί με εξοπλισμό συνδεδεμένο με άλλο σημείο τερματισμού δικτύου.  10. ^"Προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου" το σύνολο των εναρμονισμένων προϋποθέσεων, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας, οι οποίες αφορούν την ανοικτή και αποτελεσματική πρόσβαση στα δημόσια δίκτυα τηλεπικοινωνιών, και ενδεχομένως, στις  δημόσιες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες, καθώς και η αποτελεσματική χρήση των εν λόγω δικτύων και υπηρεσιών.  Με την επιφύλαξη της κατά περίπτωση εφαρμογής τους, οι προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου μπορούν να περιλαμβάνουν εναρμονισμένες προϋποθέσεις που αφορούν:  - τα τεχνικά χαρακτηριστικά των σημείων διασύνδεσης, στα οποία συμπεριλαμβάνεται ο καθορισμός και η υλοποίηση σημείων τερματισμού δικτύου, όπου αυτό είναι απαραίτητο,  - τις προϋποθέσεις χρήσης, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται η πρόσβαση σε συχνότητες, όπου αυτό είναι απαραίτητο,  - τις αρχές τιμολόγησης.  11. ^"Τεχνικές προδιαγραφές", τα "πρότυπα", και "τερματικός εξοπλισμός", οι έννοιες που παρατίθενται στο άρθρο 2 της οδηγίας 86/361/ΕΟΚ.  Άρθρο 3 1.  Οι προϋποθέσεις παροχής ανοιχτού δικτύου πρέπει να συμμορφώνονται προς τις εξής βασικές αρχές:  - πρέπει να βασίζονται σε αντικειμενικά κριτήρια,  - πρέπει να είναι διαφανείς και να δημοσιεύονται με κατάλληλο τρόπο,  - πρέπει να εξασφαλίζουν την ισότητα πρόσβασης και πρέπει να μη δημιουργούν διακρίσεις, σύμφωνα με το κοινοτικό δίκαιο.  2.  Οι προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου δεν πρέπει να περιορίζουν την πρόσβαση σε δημόσιο τηλεπικοινωνιακό δίκτυο ή σε δημόσιες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες παρά μόνο για λόγους οι οποίοι στηρίζονται σε βασικές απαιτήσεις, στα πλαίσια του κοινοτικού  δικαίου. Οι βασικές αυτές απαιτήσεις είναι:  - η ασφάλεια της λειτουργίας του δικτύου,  - η διατήρηση της ακεραιότητας του δικτύου,  - η δυνατότητα διαλειτουργικότητας των υπηρεσιών, σε δικαιολογημένες περιπτώσεις,  - η προστασία των δεδομένων, όπου απαιτείται,  Επιπλέον, εφαρμόζονται οι προϋποθέσεις οι οποίες ισχύουν γενικά για τις συνδέσεις τερματικού εξοπλισμού στο δίκτυο.  3.  Οι προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου δεν πρέπει να επιτρέπουν οποιουσδήποτε πρόσθετους περιορισμούς στη χρήση του δημόσιου τηλεπικοινωνιακού δικτύου ή/και των δημόσιων τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, εκτός από τους περιορισμούς οι οποίοι  ενδεχομένως προκύπτουν από την άσκηση των ειδικών ή αποκλειστικών δικαιωμάτων τα οποία παρέχονται από τα κράτη μέλη και συμβιβάζονται με το κοινοτικό δίκαιο.  4.  Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας σύμφωνα με το άρθρο^100 Α της συνθήκης, μπορεί να τροποποιήσει, εφόσον είναι αναγκαίο, τα στοιχεία που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2.  5.  Με την επιφύλαξη των ειδικών οδηγιών που προβλέπονται στο άρθρο 6, και στο βαθμό που η εφαρμογή των βασικών απαιτήσεων δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 2 του παρόντος άρθρου μπορεί να ωθήσει ένα κράτος μέλος στον περιορισμό της πρόσβασης σε ένα από  τα δίκτυα ή σε μία από τις δημόσιες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες του, οι κανόνες για την ομοιόμορφη εφαρμογή των βασικών απαιτήσεων κυρίως όσον αφορά τη δυνατότητα διαλειτουργικότητας των υπηρεσιών και την προστασία των δεδομένων καθορίζονται, όπου  απαιτείται, από την Επιτροπή σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπει το άρθρο 10.  Άρθρο 4 1.  Οι προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου καθορίζονται κατά στάδια, σύμφωνα με τη διαδικασία που περιγράφεται κατωτέρω.  2.  Οι προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου αφορούν τους τομείς οι οποίοι επιλέγονται σύμφωνα με τον κατάλογο του παραρτήματος 1.  Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας σύμφωνα με το άρθρο 100Α της συνθήκης, μπορεί να τροποποιήσει, εφόσον είναι αναγκαίο, τον κατάλογο αυτό.  3.  Χρησιμοποιώντας τον κατάλογο που αναφέρεται στην παράγραφο 2, η Επιτροπή καταρτίζει κάθε χρόνο, σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 9, ένα πρόγραμμα εργασιών.  4.  Για το πρόγραμμα εργασιών που αναφέρεται στην παράγραφο 3, η Επιτροπή:  α) ^αναλαμβάνει πρωτοβουλία για μια λεπτομερή ανάλυση, σε διαβούλευση με την επιτροπή που προβλέπεται στο άρθρο 9, και συντάσσει εκθέσεις σχετικά με τα αποτελέσματα της ανάλυσης αυτής- β) προσκαλεί, με δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, όλους τους ενδιαφερόμενους να προβούν στον δημόσιο σχολιασμό των εκθέσεων για τη λεπτομερή ανάλυση που προβλέπει το στοιχείο α). Η προθεσμία για την υποβολή των σχολίων αυτών είναι τουλάχιστον τρεις μήνες από την ημερομηνία της εν λόγω δημοσίευσης- γ) καλεί, όταν αυτό είναι αναγκαίο, το ευρωπαϊκό ινστιτούτο τυποποίησης στον τομέα των τηλεπικοινωνιών (ETSI), να εκπονήσει ευρωπαϊκά πρότυπα, λαμβάνοντας υπόψη τη διεθνή τυποποίηση τα οποία θα αποτελέσουν, εν ανάγκη εντός συγκεκριμένης προθεσμίας, τη βάση  για τα εναρμονισμένα τεχνικά συστήματα διασύνδεσης ή/και χαρακτηριστικά των υπηρεσιών. Για το σκοπό αυτό, ενεργεί σε συντονισμό, ιδίως, με την κοινή ευρωπαϊκή οργάνωση τυποποίησης CEN-CENELEC- δ) εκπονεί τις προτάσεις προϋποθέσεων παροχής ανοικτού δικτύου σύμφωνα με το άρθρο 3 και στα πλαίσια αναφοράς που περιγράφονται στο παράρτημα 2.  5.  Για τα έτη 1990, 1991 και 1992, το πρόγραμμα εργασιών που θα καταρτιστεί θα έχει ως στόχο την υλοποίηση των κατευθυντήριων γραμμών που περιέχονται στο παράρτημα 3.   Άρθρο 5 1.  Στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων δημοσιεύεται αναφορά στα ευρωπαϊκά πρότυπα που έχουν καθοριστεί ως βάση για τα εναρμονισμένα τεχνικά χαρακτηριστικά των σημείων διασύνδεσης ή/και των υπηρεσιών για την παροχή ανοικτού δικτύου  σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 4 στοιχείο γ) ως κατάλληλα πρότυπα για τις προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου.  2.  Τα πρότυπα που αναφέρονται ανωτέρω στην παράγραφο 1 προϋποθέτουν:  α) ^ότι ο φορέας παροχής υπηρεσιών που συμμορφώνεται προς τα πρότυπα αυτά πληροί τις σχετικές βασικές απαιτήσεις και β) ότι ο οργανισμός τηλεπικοινωνιών που συμμορφώνεται προς τα πρότυπα αυτά πληροί την απαίτηση ανοικτής και αποτελεσματικής πρόσβασης.  3.  Εάν η εφαρμογή των ευρωπαϊκών προτύπων κατά την έννοια του άρθρου 5 παράγραφος 2 φαίνεται ότι δεν επαρκεί για την εξασφάλιση της δυνατότητας διαλειτουργικότητας των διασυνοριακών υπηρεσιών σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη, η αναφορά στα ευρωπαϊκά  πρότυπα μπορεί να καταστεί υποχρεωτική κατ' εφαρμογή της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 10, στο βαθμό που αυτό είναι απολύτως απαραίτητο για την εξασφάλιση της εν λόγω διαλειτουργικότητας και για τη βελτίωση της ελεύθερης επιλογής του χρήστη. Η  διαδικασία που προβλέπεται στην παρούσα παράγραφο, δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να επηρρεάσει την εφαρμογή των άρθρων 85 και 86 της συνθήκης.  4.  ιΟταν ένα κράτος μέλος ή η Επιτροπή κρίνει ότι τα εναρμονισμένα πρότυπα που αναφέρονται στην παράγραφο 1 δεν ανταποκρίνονται στο στόχο της ανοικτής και αποτελεσματικής πρόσβασης, ιδιαίτερα δε στις βασικές αρχές και στις βασικές απαιτήσεις που  αναφέρονται στο άρθρο 3, η Επιτροπή ή το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος φέρει το θέμα ενώπιον της επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 9, και εκθέτει τους σχετικούς λόγους. Η Επιτροπή του άρθρου 9 εκφέρει χωρίς αναβολή γνώμη.  5.  Σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής του άρθρου 9 και ύστερα από διαβούλευση με τη μόνιμη επιτροπή που προβλέπει η οδηγία 83/189/ΕΟΚ, η Επιτροπή ενημερώνει τα κράτη μέλη σχετικά με το εάν είναι αναγκαίο να απαλειφθούν οι αναφορές στα πρότυπα αυτά από  την Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.  ιΑρθρο 6 Μετά την ολοκλήρωση των διαδικασιών που ορίζονται στα άρθρα 4 και 5, το Συμβούλιο, αποφασίζοντας σύμφωνα με το άρθρο 100 Α της συνθήκης, εκδίδει ειδικές οδηγίες για τον καθορισμό των προϋποθέσεων παροχής ανοικτού δικτύου, συμπεριλαμβανομένου  και του χρονοδιαγράμματος για την εφαρμογή τους.  Άρθρο 7 Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας σύμφωνα με το άρθρο 100Α της συνθήκης και λαμβάνοντας υπόψη το άρθρο 8Γ της συνθήκης, θεσπίζει, όταν αυτό είναι αναγκαίο, μέτρα εναρμόνισης των διαδικασιών δήλωσης ή/και έκδοσης αδειών για την παροχή υπηρεσιών μέσω  δημόσιων τηλεπικοινωνιακών δικτύων προκειμένου να καθορίσει τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες θα εξασφαλίζεται η αμοιβαία αναγνώριση των δηλώσεων ή/και των αδειών.  Άρθρο 8 Κατά τη διάρκεια του έτους 1992, το Συμβούλιο, βάσει εκθέσεως που θα υποβάλει η Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, θα επανεξετάσει την πρόοδο της εναρμόνισης καθώς και όλους τους εναπομένοντες περιορισμούς όσον αφορά την  πρόσβαση στα τηλεπικοινωνιακά δίκτυα και υπηρεσίες, τις επιπτώσεις των περιορισμών αυτών στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς τηλεπικοινωνιών, καθώς και τα μέτρα που θα μπορούσαν να ληφθούν για την εξάλειψη των εν λόγω περιορισμών, τηρουμένου του  κοινοτικού δικαίου, λαμβάνοντας υπόψη την εξέλιξη της τεχνολογίας και σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 100Β της συνθήκης.  Άρθρο 9 1.  Η Επιτροπή επικουρείται από συμβουλευτική επιτροπή, που αποτελείται από τους αντιπροσώπους των κρατών μελών και προεδρεύεται από τον αντιπρόσωπο της Επιτροπής.  Η επιτροπή αυτή συμβουλεύεται ιδίως τους εκπροσώπους των οργανισμών τηλεπικοινωνιών, των χρηστών, των καταναλωτών, των κατασκευαστών και των φορέων παροχής υπηρεσιών. Η συμβουλευτική επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό της κανονισμό.  2.  Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στη συμβουλευτική επιτροπή σχέδιο των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν. Η επιτροπή υποβάλλει τη γνώμη της σχετικά με το σχέδιο εντός προθεσμίας την οποία ο πρόεδρος μπορεί να καθορίζει ανάλογα με τον επείγοντα  χαρακτήρα του θέματος, διεξάγοντας, εφόσον χρειαστεί, ψηφοφορία.  Η γνώμη καταχωρείται στα πρακτικά- επιπλέον, κάθε κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να ζητήσει να περιληφθεί η θέση του στα πρακτικά.  Η Επιτροπή λαμβάνει δεόντως υπόψη τη γνώμη της συμβουλευτικής επιτροπής, και την ενημερώνει σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο η γνώμη της έχει ληφθεί υπόψη.  Άρθρο 10 1.  Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 9, για τα θέματα που καλύπτονται από την παράγραφο 5 του άρθρου 3 και από την παράγραφο 3 του άρθρου 5 εφαρμόζεται η ακόλουθη διαδικασία.  2.  Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων υποβάλλει στη συμβουλευτική επιτροπή σχέδιο των ληπτέων μέτρων. Η συμβουλευτική επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της σχετικά με το σχέδιο εντός προθεσμίας την οποία ο πρόεδρος μπορεί να καθορίζει  ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος. Η γνώμη δίνεται με την πλειοψηφία την οποία προβλέπει το άρθρο 148 παράγραφος 2 της συνθήκης για τις αποφάσεις που καλείται να λάβει το Συμβούλιο ύστερα από πρόταση της Επιτροπής. Κατά τις ψηφοφορίες στα  πλαίσια της συμβουλευτικής επιτροπής, οι ψήφοι των αντιπροσώπων των κρατών μελών σταθμίζονται όπως ορίζει το προαναφερόμενο άρθρο. Ο πρόεδρος δεν μετέχει στην ψηφοφορία.  3.  Η Επιτροπή λαμβάνει τα προτεινόμενα μέτρα εφόσον είναι σύμφωνα με τη γνώμη της συμβουλευτικής επιτροπής.   4.  ιΟταν τα προτεινόμενα μέτρα δεν είναι σύμφωνα με τη γνώμη της συμβουλευτικής επιτροπής ή ελλείψει γνώμης, η Επιτροπή υποβάλλει, χωρίς καθυστέρηση, στο Συμβούλιο πρόταση σχετικά με τα ληπτέα μέτρα. Το Συμβούλιο αποφαίνεται με ειδική πλειοψηφία.  Εάν το Συμβούλιο δεν έχει αποφανθεί εντός τριών μηνών από την υποβολή της πρότασης σ' αυτό, τα προτεινόμενα μέτρα λαμβάνονται από την Επιτροπή.  Άρθρο 11 1.  Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία πριν την 1η Ιανουαρίου 1991. Ενημερώνουν αμέσως σχετικά την Επιτροπή.  2.  Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή τα κείμενα των διατάξεων εσωτερικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.  Άρθρο 12 Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.   Λουξεμβούργο, 28 Ιουνίου 1990.  Για το Συμβούλιο Ο Πρόεδρος M. GEOGHEGAN-QUINN  (1) ΕΕ αριθ. C 39 της 16. 2. 1989, σ. 8. (2) ΕΕ αριθ. C 158 της 26. 6. 1989, σ. 300,(3) ΕΕ αριθ. C 159 της 26. 6. 1989, σ. 37. (4) ΕΕ αριθ. C 257 της 4. 10. 1988, σ. 1.(5) ΕΕ αριθ. L 109 της 26. 4. 1983, σ. 8. (6) ΕΕ αριθ. L 81 της 26. 3. 1988, σ. 75. (7) ΕΕ αριθ. L 217 της 5. 8. 1986, σ. 21. (8) ΕΕ αριθ. L 36 της 7. 2. 1987, σ. 31. (9) ΕΕ αριθ. C 117 της 11. 5. 1989, σ. 1. (10) ΕΕ αριθ. L 131 της 27. 5. 1988, σ. 73.   ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1   Τομείς για τους οποίους μπορούν να καθοριστούν προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου σύμφωνα με το άρθρο^4  Οι τομείς θα επιλεγούν από τον ακόλουθο κατάλογο, σύμφωνα με τις διαδικασίες που προβλέπονται στο άρθρο^4:   1. ^μισθωμένες γραμμές,  2. ^υπηρεσίες μεταβίβασης δεδομένων με μεταγωγή πακέτων και κυκλωμάτων,  3. ^ψηφιακό δίκτυο ενοποιημένων υπηρεσιών (ISDN),  4. ^υπηρεσία φωνητικής τηλεφωνίας,  5. ^υπηρεσία τέλεξ,  6. ^κινητές υπηρεσίες, εάν συντρέχει περίπτωση.  Με την επιφύλαξη συμπληρωματικών μελετών:  7. ^νέοι τύποι πρόσβασης στο δίκτυο όπως πρόσβαση, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, στα κυκλώματα που συνδέουν το συνδρομητή με το κέντρο του δημόσιου δικτύου ("data over voice") και πρόσβαση στις νέες νοήμονες λειτουργίες του δικτύου σύμφωνα προς τις  προόδους της ευκρίνειας και την τεχνολογική εξέλιξη,  8. ^πρόσβαση στο δίκτυο ευρείας ζώνης, ανάλογα με την πρόοδο της ευκρίνειας και την τεχνολογική εξέλιξη.    ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2   Πλαίσιο αναφοράς για τη σύνταξη προτάσεων σχετικά με τις προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 4 στοιχείο δ)  Οι προτάσεις σχετικά με τις προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου που καθορίζονται στο άρθρο 2 σημείο 10 θα  πρέπει να συντάσσονται σύμφωνα με το ακόλουθο πλαίσιο αναφοράς:  1. ^Κοινές αρχές Για τον καθορισμό των προϋποθέσεων που περιγράφονται στο παρόν παράρτημα θα ληφθούν πλήρως υπόψη οι σχετικοί κανόνες της συνθήκης.  Οι προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου καθορίζονται κατά τρόπον ώστε να διευκολύνουν την ελευθερία δράσης των φορέων παροχής υπηρεσιών και των χρηστών, χωρίς να περιορίζουν άνευ λόγου την ευθύνη των οργανισμών τηλεπικοινωνιών για τη λειτουργία του  δικτύου και τη διατήρηση των οδών επικοινωνίας στην καλύτερη δυνατή κατάσταση.  Τα κράτη μέλη, σύμφωνα με το κοινοτικό δίκαιο, μπορούν να λαμqάνουν κάθε μέτρο που θα επιτρέψει στους οργανισμούς τηλεπικοινωνιών να αναπτύξουν τις νέες δυνατότητες οι οποίες προκύπτουν από την παροχή ανοικτού δικτύου.  2. ^Εναρμονισμένα τεχνικά χαρακτηριστικά των σημείων διασύνδεσης ή/και των υπηρεσιών Για τις προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου πρέπει να ληφθεί υπόψη το ακόλουθο σχήμα όσον αφορά τον ορισμό τεχνικών χαρακτηριστικών των σημείων διασύνδεσης (interfaces) σε κατάλληλα σημεία τερματισμού του ανοικτού δικτύου:  - για τα υφιστάμενα δίκτυα και υπηρεσίες, θα υιοθετηθούν τα υφιστάμενα τεχνικά χαρακτηριστικά των σημείων διασύνδεσης,  - για νέες υπηρεσίες ή για τη qελτίωση υφισταμένων υπηρεσιών θα χρησιμοποιηθούν επίσης, κατά το δυνατόν, τα υφιστάμενα τεχνικά χαρακτηριστικά των σημείων διασύνδεσης. Εφόσον τα υφιστάμενα τεχνικά χαρακτηριστικά των σημείων διασύνδεσης δεν είναι  κατάλληλα, πρέπει να προσδιοριστούν οι qελτιώσεις τους ή/και νέα τεχνικά χαρακτηριστικά,  - για τα δίκτυα τα οποία δεν έχουν ακόμη εισαχθεί αλλά για τα οποία έχει ξεκινήσει ήδη πρόγραμμα τυποποίησης, λαμqάνονται υπόψη, κατά τον προσδιορισμό νέων τεχνικών χαρακτηριστικών των σημείων διασύνδεσης, οι απαιτήσεις παροχής ανοικτού δικτύου, κατά  την έννοια του άρθρου 3.  Οι προτάσεις σχετικά με την παροχή ανοικτού δικτύου πρέπει, κάθε φορά που τούτο είναι δυνατόν, να ευθυγραμμίζονται με τις εργασίες που ήδη διεξάγονται στα πλαίσια των CEPT (Ευρωπαϊκής Διάσκεψης των Διοικήσεων Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών), CCITT,  ETSI και CENELEC.  Οι εργασίες στον τομέα αυτόν λαμqάνουν πλήρως υπόψη το πλαίσιο που προκύπτει από τις διατάξεις της οδηγίας 83/189/ΕΟΚ του Συμqουλίου της 28ης Μαρτίου 1983 για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και  προδιαγραφών^(;), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 88/182/ΕΟΚ^($), της οδηγίας 86/361/ΕΟΚ του Συμqουλίου της 24ης Ιουλίου 1986 για το πρώτο στάδιο της αμοιqαίας αναγνώρισης των εγκρίσεων τύπου του τηλεπικοινωνιακού τερματικού εξοπλισμού^(=)  και της απόφασης 87/95/ΕΟΚ του Συμqουλίου της 22ας^Δεκεμqρίου 1986 για την τυποποίηση στον τομέα της τεχνολογίας των πληροφοριών και των τηλεπικοινωνιών^(%).  ιΟπου αυτό είναι απαραίτητο, θα εξατομικευθούν πρόσθετα χαρακτηριστικά- μπορούν να διακριθούν σε:  - συμπεριλαμqανόμενα, εφόσον παρέχονται μαζί με τα τεχνικά χαρακτηριστικά του συγκεκριμένου σημείου διασύνδεσης και περιλαμqάνονται στη qασική προσφορά,  - προαιρετικά, εφόσον μπορούν να ζητηθούν ως προαιρετικό συμπλήρωμα σε σχέση με συγκεκριμένη υπηρεσία, που προσφέρεται σύμφωνα με τις προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου.  Οι εργασίες περιλαμqάνουν την εκπόνηση προτάσεων σχετικά με τα χρονοδιαγράμματα εισαγωγής των τεχνικών χαρακτηριστικών των σημείων διασύνδεσης και των χαρακτηριστικών των υπηρεσιών, λαμqάνοντας υπόψη την εξέλιξη των τηλεπικοινωνιακών δικτύων και  υπηρεσιών στην Κοινότητα.  3. ^Εναρμονισμένες προϋποθέσεις παροχής και χρήσης Οι προϋποθέσεις παροχής και χρήσης πρέπει να εξατομικεύουν τις προϋποθέσεις πρόσqασης και προσφοράς υπηρεσιών, εφόσον απαιτούνται.  Εφόσον είναι αναγκαίο, μπορούν να περιλαμqάνουν:  α) ^προϋποθέσεις παροχής όπως:  - τη μεγίστη προθεσμία παροχής,  - την ποιότητα των υπηρεσιών και ιδίως την ποιότητα της μετάδοσης,  - τη συντήρηση,  - τις υπηρεσίες αναγγελίας qλάqης στο δίκτυο- (;) ΕΕ αριθ. L 109 της 26. 4. 1983, σ. 8.  ($) ΕΕ αριθ. L 81 της 26. 3. 1988, σ. 75 (=) ΕΕ αριθ. L 217 της 5. 8. 1986, σ. 21.  (%) ΕΕ αριθ. L  36 της 7. 2. 1987, σ. 31.  q) ^προϋποθέσεις χρήσης όπως:  - οι προϋποθέσεις υπεκμίσθωσης/μεταπώλησης χωρητικότητας,  - οι προϋποθέσεις συγχρησίας,  - οι προϋποθέσεις διασύνδεσης με τα δημόσια και τα ιδιωτικά δίκτυα.  Οι προϋποθέσεις χρήσης μπορούν να περιλαμqάνουν προϋποθέσεις όσον αφορά την πρόσqαση σε συχνότητες, ανάλογα με την περίπτωση, και, όπου αυτό είναι αναγκαίο, μέτρα σχετικά με την προστασία προσωπικών στοιχείων και τον εμπιστευτικό χαρακτήρα των  επικοινωνιών.  4. ^Εναρμονισμένες αρχές τιμολόγησης Οι αρχές τιμολόγησης πρέπει να συμqιqάζονται με τις αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 1.  Συνεπάγονται συγκεκριμένα ότι:  - τα τιμολόγια πρέπει να βασίζονται σε αντικειμενικά κριτήρια και συγκεκριμένα όσον αφορά τις υπηρεσίες και τους τομείς που υπόκεινται σε αποκλειστικά ή ειδικά δικαιώματα, να είναι κατ' αρχήν προσανατολισμένα προς το κόστος. Εννοείται ότι ο καθορισμός  του ύψους των τιμολογίων παραμένει στην αρμοδιότητα των εθνικών νομοθεσιών και δεν υπόκειται στις προϋποθέσεις παροχής ανοικτού δικτύου. Κατά τον καθορισμό του ύψους των τιμολογίων αυτών, ένας από τους στόχους θα πρέπει να είναι ο καθορισμός  αποτελεσματικών αρχών τιμολόγησης σε όλη τη Κοινότητα, με την εξασφάλιση παράλληλα της παροχής γενικών υπηρεσιών στο σύνολο του πληθυσμού.  - τα τιμολόγια πρέπει να είναι διαφανή και να δημοσιεύονται με τον δέοντα τρόπο,  - προκειμένου να προσφερθεί στους χρήστες η επιλογή μεταξύ των διάφορων επί μέρους χαρακτηριστικών μιάς υπηρεσίας, και στο qαθμό που το επιτρέπει η τεχνολογία, η τιμολόγηση δεν πρέπει να γίνεται ανά υπηρεσία, της υπηρεσίας θεωρουμένης ως ενιαίου καί  αδιαιρέτου συνόλου χαρακτηριστικών, αλλά ανά επιμέρους χαρακτηριστικό της, σύμφωνα με όσα ορίζει περί ανταγωνισμού η συνθήκη. Ειδικότερα, τα πρόσθετα χαρακτηριστικά που εισάγονται προκειμένου να παρασχεθούν ορισμένες συμπληρωματικές ειδικές υπηρεσίες,  πρέπει, κατά κανόνα, να αποτελούν αντικείμενο ειδικής τιμολόγησης, ανεξάρτητης από τα συμπεριλαμqανόμενα χαρακτηριστικά και τη μεταφορά αυτή καθ' αυτή,  - τα τιμολόγια δεν πρέπει να δημιουργούν διακρίσεις και πρέπει να εξασφαλίζουν ίση μεταχείριση.  Τα τέλη για την πρόσqαση στις δυνατότητες ή υπηρεσίες του δικτύου πρέπει να τηρούν τις αρχές που προαναφέρονται καθώς και τους κανόνες ανταγωνισμού της συνθήκης. Επίσης, στα εν λόγω τέλη θα πρέπει να λαμqάνεται υπόψη η αρχή της ισότιμης συμμετοχής στο  γενικό κόστος των χρησιμοποιουμένων δυνατοτήτων καθώς και η ανάγκη μιας εύλογης απόδοσης των επενδύσεων που έχουν πραγματοποιηθεί.  Ενδέχεται να υπάρξουν διαφορετικά τιμολόγια, προκειμένου ιδίως να ληφθεί υπόψη η επιπλέον κίνηση κατά τη διάρκεια περιόδων αιχμής και η έλλειψη κίνησης κατά τη διάρκεια νεκρών περιόδων, με την προϋπόθεση ότι οι διαφορές στα τιμολόγια δικαιολογούνται  εμπορικά και δεν έρχονται σε αντίθεση με τις ανωτέρω αρχές.    ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3   Κατευθυντήριες γραμμές για την εφαρμογή της οδηγίας-πλαισίου μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1992  Σε μια πρώτη φάση και με την επιφύλαξη των διαδικασιών που προβλέπονται στο άρθρο 4 παράγραφοι 2 και 3, οι εργασίες των ετών 1990, 1991 και 1992 δυνάμει των  άρθρων 4, 5 και 6 θα ακολουθούν τις εξής προτεραιότητες:  1. ^Θέσπιση δυνάμει του άρθρου 6 ειδικών οδηγιών σχετικά με τις μισθωμένες γραμμές και την υπηρεσία φωνητικής τηλεφωνίας.  2. ^Εφαρμογή, πριν από την 1η Ιανουαρίου 1991, των εναρμονισμένων τεχνικών χαρακτηριστικών των σημείων διασύνδεσης ή/και των υπηρεσιών που αφορούν την μεταβίβαση δεδομένων με μεταγωγή πακέτων και το ISDN (Ψηφιακό Δίκτυο Ενοποιημένων Υπηρεσιών). Η  αναφορά σε αυτές τις διασυνδέσεις και χαρακτηριστικά μπορεί να καταστεί υποχρεωτική πριν από την ημερομηνία αυτή, με τη διαδικασία του άρθρου 5 παράγραφος 3.  3. ^ιΕκδοση, από το Συμβούλιο, πριν από την 1η Ιουλίου 1991, ύστερα από πρόταση της Επιτροπής, μιας σύστασης για την παροχή τεχνικών χαρακτηριστικών των σημείων διασύνδεσης, υπό προϋποθέσεις χρήσης και με τις αρχές τιμολόγησης που εφαρμόζονται στις  υπηρεσίες για τη μεταβίβαση δεδομένων με μεταγωγή πακέτων σύμφωνες με τις αρχές του ανοικτού δικτύου. Η σύσταση αυτή θα καλεί, ιδίως, τα κράτη μέλη να μεριμνήσουν για την υλοποίηση μιας τουλάχιστον προσφοράς μιας παρόμοιας υπηρεσίας στην επικράτειά  τους.  4. ^ιΕκδοση, από το Συμβούλιο, πριν από την 1η Ιανουαρίου 1992, ύστερα από πρόταση της Επιτροπής, μιας παρόμοιας σύστασης σχετικά με το ISDN.  5. ^Εξέταση το 1992, ενόψει της έκδοσής της και ύστερα από πρόταση της Επιτροπής, μιας ειδικής οδηγίας για τις υπηρεσίες μεταβιβάσεως δεδομένων με μεταγωγή πακέτων. Η πρόταση αυτή πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα πρώτα αποτελέσματα της εφαρμογής της σύστασης  που αναφέρεται στο σημείο 3.  6. ^Μεταγενέστερη εξέταση μιας πρότασης οδηγίας για το ISDN. Η πρόταση αυτή πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα πρώτα αποτελέσματα της εφαρμογής της σύστασης που αναφέρεται στο σημείο 4.