Vì sao xe bán tải chạy điện mãi mới gia nhập thị trường?

Mặc dù là dòng xe luôn nằm trong top xe bán chạy tại nhiều thị trường nhưng xe bán tải chạy điện hoàn toàn đến nay mới chỉ chập chững bước vào thời kỳ điện hóa. Vậy, đâu là lý do khiến dòng xe phổ biến này lại có bước tiến trễ như vậy?

Cả thế giới đang dần chuyển qua sử dụng xe hơi hybrid và xe điện hoàn toàn để góp phần bảo vệ sự bền vững của môi trường. Ngày càng có nhiều mẫu xe gia đình mới được ra mắt sử dụng động cơ điện hoàn toàn tuy nhiên, phân khúc xe bán tải vẫn chưa có một chiếc xe điện hoàn toàn nào, ít nhất là đến năm sau khi Ford bắt đầu bán ra F-150 Lightning, Rivian với R1T hay mẫu xe “chơi” GMC Hummer EV đến tay khách hàng.
Có thể thấy, mặc dù xe điện đã phát triển bởi nhiều hãng xe trong vài năm trở lại đây nhưng năm 2022 mới là năm đầu tiên mà những chiếc xe bán tải chạy điện bắt đầu được bán ra. Lý giải cho điều này, một số nguyên nhân được đề ra, trong đó, công nghệ pin là một phần không nhỏ.
Dung lượng pin
Quay lại thời kỳ đầu của xe điện cách đây khoảng một thập kỷ, khi đó, những chiếc xe điện bình dân có dung lượng pin chỉ vài chục kWh, cho phép xe đi được một hai trăm km là tối đa. Điều này cản trở việc sử dụng xe ở phạm vi xa, nhất là những mẫu xe tải, xe bán tải thường xuyên được sử dụng để đi đường dài. Đến nay, vấn đề dung lượng pin cũng đã phần nào được giải quyết khi mạng lưới sạc điện đang ngày càng dày đặc.
Nếu thời điểm đó, việc viên pin to bằng sàn xe nhưng dung lượng chỉ có vài chục kWh thực sự là không đủ để một chiếc xe gia đình đi xa chứ đừng nói đến là một chiếc xe bán tải hay xe tải chở đồ đi xa. Công nghệ pin ngày càng phát triển kéo theo viên pin có được dung lượng nhiều hơn với cùng kích thước, thích hợp hơn cho việc phát triển xe với đặc trưng đi xa và tải nặng. Đến nay, một viên pin xe điện thông thường có dung lượng khoảng gần 100 kWh trong khi xe bán tải có dung lượng gấp rưỡi.
Công suất động cơ điện
Động cơ điện có hiệu suất nhiệt lên đến 90%, một con số quá khủng khiếp nếu so với động cơ xăng (rơi vào khoảng 30% đến 35%). Tuy vậy, động cơ điện lại không có hiệu quả tải nặng bằng động cơ xăng hay động cơ dầu. Với hai loại động cơ dùng nhiên liệu hóa thạch truyền thống, việc tải hàng sẽ tốn nhiều nhiên liệu hơn nhưng vẫn tiết kiệm hơn nếu so sánh với mức sử dụng pin của động cơ điện.
Viên pin khổng lồ
Để mở rộng khả năng đi xa vào vùng hoang dã của một chiếc xe, đem theo bình xăng phụ là một cách. Nhưng với xe điện, điều đó là bất khả thi. Ngoài ra, việc lắp pin vào xe cũng là một vấn đề nan giải. Với xe xăng, bình xăng lớn hơn chỉ chiếm một chút không gian, cùng lắm là gắn bình xăng phụ bên ngoài.
Nhưng với xe điện, lắp một viên pin cần phải thiết kế lại hệ thống cấp điện, dùng điện và đường dây dẫn tương đối phức tạp. Cùng với đó, pin luôn có trọng lượng lớn trong khi bình xăng chỉ có khung và sẽ nhẹ dần khi xăng cạn. Việc viên pin lớn hơn không chỉ làm cho xe trở nên chật chội, giảm diện tích chở hàng mà còn làm xe nặng hơn một cách không cần thiết.
Cơ sở hạ tầng
Lấy ví dụ về một chiếc xe điện thương mại như chiếc Semi của Tesla. Chiếc đầu kéo chạy điện này được công bố là có thể đi được đến 800 km mỗi lần sạc đầy và lập tức thu hút được các công ty vận tải, thương hiệu đầu tư cho đội xe của mình. Với vấn đề sạc điện đang được hóa giải, những chiếc xe tải, bán tải chở hàng cũng thuận tiện hơn trong việc di chuyển đường dài, không còn phải lo lắng về trạm sạc nữa.
Không những thế, tài xế có thể dễ dàng sạc điện cấp tốc bằng các trụ sạc nhanh để nhanh chóng trở lại hành trình hoặc có thể sạc thông thường để nghỉ ngơi. Việc các trạm sạc có mặt dày đặc hơn cũng giúp các hãng vận tải đã đầu tư vào Semi của Tesla thoải mái sử dụng chúng trên các chặng đường dài. Thời gian giao hàng cũng được đảm bảo hơn.
Giá bán
Với xe bán tải và xe tải, vấn đề giá bán là thứ được quan tâm hàng đầu, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận của đơn vị chủ quản. Đó cũng là lý do khiến các nhà sản xuất giờ đây mới bắt đầu sản xuất xe chở hàng chạy điện, khi mà công nghệ đã được phát triển và đủ rẻ để cạnh tranh với xe dùng động cơ đốt trong truyền thống.
Tuy vậy, những chiếc xe bán tải chạy điện đầu tiên trên thị trường như Rivian R1T hay GMC Hummer EV vẫn còn có giá quá cao và chỉ nhắm đến phân khúc khách hàng sử dụng xe bán tải để đi chơi thay vì đi chở hàng và đi làm. Về phần xe tải, chiếc Tesla Semi vẫn đang được phát triển và chưa rõ thời gian bán ra. Với một số công ty đã đầu tư vào dòng xe tải này, nó hiện đóng vai trò quảng bá hình ảnh nhiều hơn là thực sự dùng để vận tải.