Sân chơi bổ ích, ươm mầm sáng tạo

Nhiều năm qua, Cuộc thi Sáng tạo thanh, thiếu niên và nhi đồng (gọi tắt là Cuộc thi) tỉnh Tiền Giang do Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh phối hợp tổ chức hằng năm đã thực sự trở thành sân chơi bổ ích, giúp khơi dậy tiềm năng, phát huy tư duy, ươm mầm cho những sáng tạo của thanh niên, thiếu niên, nhi đồng, góp phần nâng cao chất lượng hoạt động giáo dục và đào tạo của tỉnh Tiền Giang. NHIỀU SẢN PHẨM, MÔ HÌNH THIẾT THỰC

Do ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19, số lượng các sản phẩm, mô hình tham dự Cuộc thi năm nay ở các huyện, thị, thành ít hơn so với năm ngoái. Tuy nhiên, các tác giả, nhóm tác giả cũng đã có sự chuẩn bị chu đáo, đầu tư nghiêm túc, có tính sáng tạo, ứng dụng thiết thực trong học tập, cuộc sống, sinh hoạt và lao động.
Các sản phẩm tham dự Cuộc thi cấp huyện (ảnh chụp khi dịch bệnh chưa bùng phát).
Phó Trưởng Ban Tổ chức Cuộc thi huyện Gò Công Tây Ngô Thị Kim Hương cho biết, nhờ làm tốt công tác tuyên truyền, hướng dẫn và tạo điều kiện thuận lợi nên Cuộc thi đã được triển khai có hiệu quả tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn huyện. Trong tổng số 54 sản phẩm tham dự Cuộc thi cấp huyện, hầu hết đều có khả năng ứng dụng trong quá trình dạy và học, sản xuất và đời sống sinh hoạt hằng ngày, có tính thẩm mỹ cao thể hiện tài năng và năng khiếu của tuổi trẻ. Huyện đã chọn 9 sản phẩm xuất sắc có sức lan tỏa, phản ánh sự phát triển của khoa học - kỹ thuật từ thực tiễn trong học tập, sản xuất và đời sống hằng ngày tham dự Cuộc thi cấp tỉnh.
Không chỉ vậy, nhiều mô hình sản phẩm tham dự Cuộc thi ở các huyện, thị, thành có giá trị kinh tế - xã hội được ứng dụng rộng rãi trong giảng dạy, học tập trong các nhà trường, trong đời sống thường ngày. Trưởng phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Cái Bè Phạm Hùng Thái cho biết, 84 sản phẩm của các em nộp về dự thi đều xoay quanh các vấn đề như đồ dùng dành cho học tập (14 sản phẩm), sản phẩm thân thiện với môi trường (28 sản phẩm), các dụng cụ sinh hoạt gia đình và đồ chơi trẻ em (9 sản phẩm), bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế (30 sản phẩm).
Theo đánh giá của Ban Tổ chức Cuộc thi tỉnh Tiền Giang lần thứ XIII, Cuộc thi năm nay thu hút nhiều mô hình sáng tạo từ các huyện, thị, thành, mặt bằng chất lượng cũng được nâng lên. Tuy nhiên, lĩnh vực phần mềm tin học năm nay có rất ít hồ sơ dự thi; một số mô hình, sản phẩm được thực hiện khá công phu nhưng phần thuyết minh còn sơ sài; lứa tuổi từ bậc THPT trở lên và đối tượng thanh, thiếu niên ngoài nhà trường tham dự Cuộc thi chưa nhiều…
Hầu hết các em đã tận dụng những vật liệu có sẵn làm ra mô hình, sản phẩm với những ước mơ nâng cao năng suất lao động, phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường sống. Những mô hình, sản phẩm đoạt giải Cuộc thi cấp huyện tuy còn ít so với tiềm năng của các em trong lứa tuổi, nhưng thực sự có sức sống, phản ánh sự phát triển của khoa học - kỹ thuật từ thực tiễn trong học tập, sản xuất và đời sống hằng ngày.
Theo Ban Tổ chức Cuộc thi cấp tỉnh, sản phẩm của các em năm nay tận dụng những vật liệu có sẵn làm ra mô hình ngôi nhà bằng tăm tre, thiết bị lấy nước sát khuẩn bằng chân, bình hoa của em, ngôi nhà của em, đèn ngủ que kem... đều xuất phát từ những ước mơ, khát vọng giải quyết các yêu cầu đòi hỏi của cuộc sống thường ngày.
Bên cạnh đó, có mô hình, sản phẩm với tư duy sáng tạo nhằm phát triển tiềm năng địa phương như mô hình thuyền vớt rác trên sông chạy bằng pin năng lượng mặt trời hay một số sản phẩm được một số em quan tâm đến môi trường sống lấy ý tưởng làm mô hình máy cắt cỏ dọn dẹp vệ sinh môi trường, bộ sưu tập các sản phẩm tái chế.
ĐỂ LÀ NƠI ƯƠM MẦM SÁNG TẠO
Trưởng phòng Giáo dục và Đào tạo TX. Gò Công Võ Thành Dương đánh giá, bên cạnh một số sản phẩm đạt chất lượng cao thì một số tác giả chưa thể hiện được ý tưởng sáng tạo hoặc có ý tưởng nhưng không áp dụng được vào thực tế hoặc là sao chép từ những sản phẩm đã có. Ngoài ra, một số sản phẩm cồng kềnh, khi vận chuyển dễ làm hư hỏng, nên khi đưa đến nơi dự thi không còn tốt như ở cơ sở, do vậy cũng ảnh hưởng nhiều đến việc đánh giá kết quả.
Máy rửa tay sát khuẩn chiếm đa số các sản phẩm dự thi tại 11 huyện, thị, thành (ảnh chụp chưa xảy ra bùng phát dịch bệnh).
Nhà trường cần coi trọng Cuộc thi hằng năm là phong trào thi đua học tập, lao động sáng tạo; hoạt động nghiên cứu khoa học là một trong những tiêu chuẩn đánh giá, bình xét thành tích thi đua của tập thế, cá nhân hằng năm trong nhà trường. Bên cạnh đó, các đơn vị cần thực hiện tốt công tác tuyên truyền về cuộc thi trên các phương tiện truyền thông đến đông đảo đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, phụ huynh học sinh và học sinh trong trường học.
Còn Phó Trưởng Ban Tổ chức Cuộc thi huyện Tân Phú Đông Phạm Minh Tâm đánh giá, 72 tác phẩm được đăng ký nhưng sau đó chỉ có 49 tác phẩm nộp về, có rất nhiều sản phẩm của học sinh tham gia cấp trường nhưng không đạt hiệu quả. Ý tưởng của các em đơn giản, kỹ thuật và mỹ thuật còn nhiều hạn chế nên một số sản phẩm mang tính hình thức, không có khả năng áp dụng thực tế.
Thời gian tới, lãnh đạo các đơn vị trường phải thực sự quan tâm đến hoạt động khoa học công nghệ và sáng tạo kỹ thuật, coi Cuộc thi là một hoạt động thiết thực góp phần thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước về phát triển khoa học và công nghệ. Các tổ chức Đoàn, Đội, hội đồng sư phạm nhà trường cần đẩy mạnh phong trào thi đua học tập, lao động sáng tạo, tạo điều kiện cho các em học sinh phát huy trí tuệ, tích cực nghiên cứu, đề xuất nhiều sáng kiến, giải pháp sáng tạo kỹ thuật có giá trị cao phục vụ cho học tập, sản xuất và đời sống.
Phó Trưởng Ban Tổ chức Cuộc thi tỉnh Tiền Giang lần thứ XIII, năm 2020 - 2021 Huỳnh Văn Xĩ cho biết, nét đặc biệt của Cuộc thi năm nay là triển khai trong bối cảnh dịch Covid-19 có nhiều diễn biến phức tạp. Điều này đã gây không ít khó khăn cho Ban Tổ chức và học sinh trên địa bàn tỉnh. Tuy nhiên, Ban Tổ chức Cuộc thi các cấp đã sớm có những giải pháp kịp thời, hiệu quả để bảo đảm Cuộc thi diễn ra an toàn, chất lượng. Để tạo thuận lợi cho thí sinh, Ban Tổ chức Cuộc thi đã chủ động lùi thời hạn nộp sản phẩm dự thi; chủ động nắm bắt và giải đáp kịp thời các khó khăn, vướng mắc, động viên, khích lệ các đơn vị tích cực tham gia dự thi...
“Trong thời gian tới, Ban Tổ chức Cuộc thi cấp tỉnh và cấp huyện sẽ tiếp tục đổi mới, tổ chức có hiệu quả; tăng cường vận động các cấp, các ngành, các nhà hảo tâm, mạnh thường quân tích cực giúp đỡ, ủng hộ vật chất lẫn tinh thần để Cuộc thi ngày càng nâng cao; là “chìa khóa” để khơi dậy, phát huy nguồn lực sáng tạo của đông đảo học sinh trên địa bàn tỉnh; không chỉ góp phần xây dựng thế hệ trẻ năng động, sáng tạo, có trách nhiệm với xã hội, mà còn giúp các bạn trẻ có được những điều kiện thuận lợi để sớm bắt nhịp với xu thế của cuộc cách mạng 4.0, góp phần xây dựng tỉnh Tiền Giang ngày một phát triển, văn minh” - đồng chí Huỳnh Văn Xĩ nhấn mạnh.