Hiệu quả từ chuyển đổi cây trồng ở Đắk Mil

Trồng nhiều loại cây khác nhau, chuyển đổi cây trồng, đưa công nghệ cao vào sản xuất… Đó là những cách làm mà người dân Đắk Mil áp dụng trong sản xuất nông nghiệp để nâng cao hiệu quả kinh tế, hạn chế rủi ro của thiên tai...

Đẩy mạnh xen canh
Xã Đắk Lao là một trong những địa bàn có nhiều mô hình trồng xen canh hiệu quả ở Đắk Mil. Những năm trước, hầu hết diện tích đất nông nghiệp đều được người dân thâm canh cà phê. Thế nhưng, thời gian gần đây, nhiều diện tích cà phê già cỗi, năng suất thấp đã được bà con phá bỏ bớt để trồng thêm nhiều loại cây khác. Các loại cây ăn quả, cây ngắn ngày có giá trị kinh tế cao đang được bà con dần đưa vào trồng xen với cà phê.
Gia đình ông Hồ Văn Hoan, thôn Đắc Kim, xã Đắk Lao, là một điển hình về mô hình trồng xen canh hiệu quả. Với 4 ha đất, ông trồng xen nhiều loại cây khác như: bơ, sầu riêng, cà phê, hồ tiêu... Hiện tại, tất cả các loại cây trồng của ông Hoan đã cho thu hoạch. Ông Hoan cho biết: Trước đây, với 4 ha đất, gia đình thâm canh cà phê hoàn toàn nên khi cà phê xuống giá, thu nhập không đáng kể.
Năm 2014, gia đình phá bỏ bớt diện tích cà phê già cỗi, năng suất thấp để trồng sầu riêng, bơ, hồ tiêu. Đến nay, mỗi năm gia đình thu hoạch khoảng 30 tấn bơ, 10 tấn tiêu nhân, 6 tấn cà phê, chưa kể sầu riêng. Doanh thu mỗi năm của gia đình ông Hoan đạt hơn 1 tỷ đồng. Sau khi trừ chi phí, gia đình có mức thu nhập hơn 700 triệu đồng. Mức thu nhập này là rất cao so với bối cảnh hiện nay.
Theo ông Hoan, lợi ích trồng xen canh là khi cây trồng này xuống giá sẽ có cây khác thay thế và có nhiều nguồn thu khác nhau. Cứ luân phiên nhau như vậy, người làm nông sẽ ít khi bị lỗ vốn, doanh thu hằng năm lại tiếp tục được tái đầu tư.
Mô hình xen canh của ông Hồ Văn Hoan, xã Đắk Lao mang lại hiệu quả kinh tế cao
Theo UBND xã Đắk Lao, toàn xã hiện có 1.800 ha cà phê, 129 ha sầu riêng, trên 100 ha bơ… Hầu hết các loại cây trồng này đều được người dân trồng xen canh.
Ông Trương Xuân Hùng, Phó Chủ tịch UBND xã Đắk Lao cho biết, trồng xen các loại cây trồng khác nhau đã mang lại hiệu quả kinh tế cao. Nhiều gia đình có thu nhập cao trên cùng một đơn vị diện tích canh tác. Qua các mô hình thực tế ở địa phương, việc trồng xen các loại cây như bơ, sầu riêng, điều, hồ tiêu... trong vườn cà phê đều cho thu nhập bình quân cao hơn gấp từ 3-5 lần so với trồng thuần cà phê. Nguồn thu nhập cũng vì thế mà ổn định và trải đều, nên giúp bà con nông dân có điều kiện đầu tư, chăm sóc, phát triển các vườn cây hiệu quả.
Tích cực chuyển đổi cây trồng
Cùng với hình thức trồng xen canh, việc thay thế diện tích cà phê già cỗi sang các loại cây trồng khác cần ít nước tưới, cho hiệu quả cao hơn cũng được người dân Đắk Mil chú trọng thực hiện. Những địa bàn khó khăn về nước tưới như xã Đắk Gằn, Đắk R’la, hàng trăm ha cây trồng như xoài, mít, ổi, cam… được người dân đưa vào canh tác, bước đầu cho thu nhập ổn định.
Bà Lê Thị Hoàng, nông dân thôn Tân Lập, xã Đắk Gằn cho biết: “Năm 2017, gia đình tôi chuyển đổi 5 sào cà phê sang trồng 300 cây mít. Trước đây, diện tích cà phê thường xuyên đối mặt với tình trạng thiếu nước, năng suất không cao. Đối với cây mít, nhu cầu tưới nước ít hơn. Gia đình tôi chăm sóc khá bài bản, năng suất cây trồng vì thế cũng bảo đảm”.
Đối với diện tích cà phê già cỗi, thiếu nước, bà Lê Thị Hoàng, thôn Tân Lập, xã Đắk Gằn chuyển sang trồng cây mít thái
Theo UBND xã Đắk Gằn, những năm trước, diện tích cây trồng dài ngày như cà phê, hồ tiêu, điều trên địa bàn khoảng 3.000 ha. Vài năm trở lại đây, được địa phương vận động, người dân đã chuyển đổi sang trồng nhiều loại cây khác phù hợp với điều kiện khí hậu, bảo đảm nguồn nước tưới. Hiện tại, toàn xã chỉ có gần 2.000 ha cây cà phê, hồ tiêu. Số diện tích còn lại chủ yếu trồng mít, xoài, bơ đã thực sự cho thu nhập kinh tế cao hơn.
Theo ông Nguyễn Bá Chín, Phó Trưởng Phòng Nông nghiệp-PTNT huyện Đắk Mil, những năm qua, người dân chủ động nhiều phương án trong sản xuất để nâng cao hiệu quả kinh tế. Những vùng phía Bắc của huyện, tình trạng khô hạn nguy cơ xảy ra cao, người dân đã thay thế nhiều cây trồng phù hợp với thổ nhưỡng có giá trị kinh tế cao vào canh tác. Những vùng phía Nam, hầu hết người dân đã xen canh cây trồng. Bằng nhiều giải pháp phù hợp, người dân đã tránh được khô hạn cho cây trồng. Quan trọng hơn, hiệu quả kinh tế trên cùng một diện tích đất đã được cải thiện. Có những nơi, năng suất, thu nhập từ vườn cây cao gấp nhiều lần so với trước đây trồng cà phê.
Cùng với việc vận động, hướng dẫn người dân tích cực chuyển đổi cây trồng để thích ứng với biến đổi khí hậu, địa phương khuyến cáo bà con lựa chọn nguồn giống uy tín. Đồng thời, chú trọng áp dụng khoa học kỹ thuật vào chăm sóc vườn cây để cho thu nhập, năng suất cao. Từ đây, nhiều vùng sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao hình thành, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế, nâng tầm giá trị sản phẩm nông nghiệp tại địa phương.
Bài, ảnh: Nguyễn Lương