De BRP (Basisregistratie Personen) is een databank met persoonsgegevens van personen die in Nederland wonen of gewoond hebben. Deze database wordt gebruikt door verschillende overheidsinstanties, zoals gemeenten en de Belastingdienst, om bijvoorbeeld burgerservicenummers, namen, adressen, geboortedata en andere relevante persoonlijke informatie van Nederlandse burgers te verzamelen en bij te houden. De BRP wordt onder andere gebruikt voor het bijhouden van de administratie van Nederlandse burgers en voor het verstrekken van identiteitsbewijzen.
De BRP bestaat om een betrouwbare en actuele registratie van persoonsgegevens van inwoners van Nederland te hebben. Dit is belangrijk voor verschillende doeleinden, zoals het verstrekken van identiteitsbewijzen, het bepalen van belastingen en socialezekerheidspremies, het organiseren van verkiezingen, en het bijhouden van de administratie van Nederlandse burgers.
De BRP is in 2014 in de plaats gekomen van de voormalige Gemeentelijke Basisadministratie (GBA) en heeft als doel om een centrale en uniforme registratie van persoonsgegevens te bieden voor alle gemeenten in Nederland. De BRP bevat daarom niet alleen de gegevens van Nederlanders die in Nederland wonen, maar ook van personen die korter of langer in Nederland hebben gewoond en van personen die in Nederland verblijven zonder de Nederlandse nationaliteit te hebben.
Niet iedereen kan zomaar gegevens opvragen bij de BRP (Basisregistratie Personen), omdat het om persoonsgegevens gaat die onder de privacywetgeving vallen. Alleen overheidsinstanties en sommige specifieke private instellingen mogen gegevens uit de BRP opvragen als dat noodzakelijk is voor hun taken en als ze daarvoor wettelijke bevoegdheid hebben.
Overheidsinstanties die gegevens uit de BRP mogen opvragen zijn bijvoorbeeld gemeenten, de Belastingdienst, de politie en de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND). Daarnaast zijn er ook private instellingen die bevoegd zijn om gegevens op te vragen uit de BRP, zoals zorgverzekeraars en pensioenfondsen, maar dit is alleen toegestaan onder strikte voorwaarden en met toestemming van de betrokkene.
Het opvragen van gegevens uit de BRP is altijd gebonden aan strikte regels en voorwaarden om de privacy van de betrokken personen te beschermen.
Als individu heb je het recht om te weten welke instanties jouw persoonsgegevens uit de BRP (Basisregistratie Personen) hebben opgevraagd en hoe vaak dit is gebeurd. Dit wordt ook wel het “recht op inzage” genoemd.
Je kunt een verzoek tot inzage indienen bij de gemeente waar je staat ingeschreven. De gemeente zal dan binnen vier weken schriftelijk reageren op je verzoek en informatie verstrekken over welke instanties jouw persoonsgegevens hebben opgevraagd uit de BRP. Deze informatie is kosteloos en je hoeft geen reden op te geven waarom je deze informatie opvraagt.
Let op: er zijn wel beperkingen aan dit recht op inzage. Zo kan de gemeente bepaalde informatie achterhouden als deze bijvoorbeeld de privacy van anderen schendt, als de informatie vertrouwelijk is of als er een gerechtvaardigd belang is om de informatie geheim te houden.
Er zijn in het verleden een aantal bekende gevallen geweest waarbij overheidsinstanties niet zorgvuldig zijn omgegaan met de gegevens uit de BRP of de privacy van burgers hebben geschonden. Dit heeft onder meer geleid tot kritiek van privacy- en burgerrechtenorganisaties en tot aanpassingen in wetgeving en procedures. Om de privacy van burgers te beschermen zijn er strikte regels en voorwaarden verbonden aan het opvragen en gebruiken van gegevens uit de BRP. Zo moet een overheidsinstantie bijvoorbeeld een wettelijke grondslag hebben om de gegevens op te vragen en mag de informatie alleen worden gebruikt voor het doel waarvoor deze is opgevraagd. Ook is er toezicht op het gebruik van de BRP door overheidsinstanties, onder meer door de Autoriteit Persoonsgegevens.
Het is belangrijk dat overheidsinstanties zorgvuldig omgaan met de persoonsgegevens uit de BRP en de privacy van burgers respecteren. Als je het vermoeden hebt dat je persoonsgegevens onrechtmatig worden gebruikt, kun je hiervan melding maken bij de Autoriteit Persoonsgegevens.