“Eet je bordje leeg… denk aan de kindertjes in Afrika die niets te eten hebben!”. Dat zeiden ouders vroeger tegen hun kinderen ” En dat paste goed in het Calvinistische ethos. Tegenwoordig zijn er nog steeds kinderen – en volwassenen – over de hele wereld die honger lijden. Maar we eten onze bordjes leeg of snacken tussendoor zoveel dat er van een volledige maaltijd geen sprake is.
Als het smaakt dan eten we onze bordjes wel leeg maar vooral als het eten lekker vet, zout of zoet is. En tussendoor spelen dezelfde smaken vaak de hoofdrol in onze snacks en drankjes tussendoor.
Zelfs gewoon water drinken als je dorst hebt, is ouderwets. Als het niet stijf staat van de suiker, zoetstof of caffeine dan is het wel designer-water. Dat is vrijwel dezelfde kwaliteit heeft als het meeste kraanwater… maar wel 100 keer zo duur. En dat terwijl aangetoond is dat een gewoon glas water je al extra energie kan geven zonder bijwerkingen of een aanslag op je spaarvarken.
Maar even terug naar die volle borden.
Een eenvoudige truc is om… kleinere borden te gebruiken. Dat eet je vanzelf minder als je wel je bordje leeg eet. Als experiment is meerdere keren aan test-groepen verschillende maten borden aangeboden. Steevast bleek dat de groep met de grote borden meer opschepte. Dus dat is één makkelijke oplossing.
Een tweede oplossing is alleen weggelegd voor bewuste eters. Eet niet totdat je vol zit maar stop eerder… Dat lijkt makkelijker gezegd dan gedaan maar het is ook een kwestie van cultuur.
Bv. Fransen en Italianen staan bekend als “gezellige eters” die met vrienden urenlang kunnen tafelen. En toch zijn het juist die volken – die hun traditionele eetcultuur nog behouden hebben – die matigheid tonen en zich niet helemaal vol stoppen. Ook de Duitsers zijn zeer matig als het gaat om “bunkeren”.
Met een glas wijn er bij – met mate – verteerd het voedsel ook goed. Vaak wordt er druk heen en weer gelopen tussen sub-groepjes van het gezelschap en niet zelden gedanst. Dat maakt eten tot een sociale ervaring in plaats van voedsel naar binnen werken voor energie. Je geniet dubbel van zowel het eten als het gezelschap en ook al zit je lang aan tafel, je geniet van elk gerecht en elke gesprekspartner.
In Nederlands is traditioneel zo dat je niet graag onbeleefd wil zijn naar de gastvrouw of gastheer. Je eet alles op of schept nog een extra portie op. Zeggen dat je op dieet bent helpt dan meestal niet. Wat wel kan helpen is wat proeven van de verschillende gerechten en dan van hetgeen je het lekkerst vindt iets meer nemen. Maar nog wel een bescheiden portie. De kok voelt zich gevleid als je zegt “Je kwelt me… ik MOET afvallen maar jij maakt het allemaal veel te lekker…”. En als je denkt “Spaar me de volgende keer met lekkere én gezonde gerechten, en kleinere porties”, geef dat dan eens vriendelijk aan.
Eet je buiten de deur, maak dan een bewuste keuzen om of geen voorgerecht te nemen of geen nagerecht of zelfs alleen een hoofdgerecht. Met name oudere mensen zijn doorgaans niet in staat om grotere hoeveelheden voedsel te verteren en doen er beter aan om selectief lekker te eten. Dus “bordje leeg” is prima… zolang de borden maar niet te groot en te vol zijn.
In een land waar overgewicht dramatisch is, zijn de porties in restaurants vaak extreem groot. Het is dan ook gewoon om een “doggie bag” met restjes mee te nemen, het restaurant zal dat vaak al aanbieden. Het is te hopen dat de arme huisdieren niet all kliekjes voor hun kiezen krijgen want qua voedingswaarde is het voor hen vaak nog slechter dan voor mensen.
Dus, eet lekker maar bescheiden en geniet van elkaars gezelschap. Kook samen en eet samen!