Nseketelo wa vavabyi wu na nkoka eku lweni na TB

Afrika-Dzonga yi rhangile emahlweni eka nyimpi ya misava yo lwisana na TB, naswona United States Agency for Inter national Development (USAID)  yi nghenelrile ku pfuna.
Phurojeke ya malembe ya ntlhanu leyi sunguleke hi 2016 yi karhi ya endliwa hi ku tirhisana na Ndzawulo  ya swa Rihanyu ya Rixaka eka nhungu wa swifundzankulu swa Afri ka-Dzonga.
Xin’wana xa swiphemu swa nkoka swa phurojeke  i ku seketela tiNGO leti kumekaka emigangeni. Phurojeke yi pfu neta hi swa timali eka 21 wa tiNGO leti nga seketela ku tlula 3500 wa vavabyi, leti nhlayo -nyingi ya tona ti kumekaka ematikoxikaya.
Mosamoria eFree StateMosamoria, leyi kumekaka eMangaung hi yin’wana ya tiNGO leti kumeke mpfune to wa swa timali kusuka eka phurojeke. Nhlangano wu na xipano xa vatirhi va rihanyu va miganga, mufambisi wa phurojeke na muteki wa data lava hinkwavo va tirhaka ku tiyisisa leswaku vavabyi va nwa tiphilisi ta vona hi mfanelo leswaku va kota ku hola ku nga si hela ntsevu wa tin’hweti.
 “Hi thorile 74 wa vanyiki va vuhlayiseki eka phurojeke leyi. Eku sunguleni, a hi tirha na vavabyi va 200, endzhaku hi va na 400 wa vona, naswo na eka kontiraka ya hina ya sweswi hi na 500 wa vavabyi lava hi tirhaka na vona siku na siku. Vavabyi lava va rhumeriwa eka hina loko va kumeka va ri na TB eka ti tliliniki to hambanahambana kusuka eka dorobankulu ra Mangaung,” ku vula mu-hlanganisi wa Mosamoria,  Trudie Harrison.
Mosamoria yi endla mapfhumba yo kambela ya muti hi muti n’hweti na n’hweti ku kuma vavabyi vantshwa va TB, kutani yi va nyika vutshunguri xikan’wekan’we.
Harrison u vula leswaku ntirho wa Mosamoria wu hungutile tingana leti tisiwa ka hi vuvabyi ta TB, yi akile vuxaka na miganga na ku tisa ku humelela ko antswa eka vutshunguri bya TB.  “Xikombiso, hi 2018, 514 wa vavabyi va hina va tshunguriwile,” ku vula Harri son.
Harrison u hi byela hi ta xitori xa wun’wana wa vavabyi va M osamoria. U ny ikiwile nseketelo wa siku na siku hi munyiki wa vuhlay iseki wa Mosamoria, loyi a nga tiyisisa leswaku a nwa tiphilisi ta yena siku rin’wa na na rin’wana na ku tlhela a n’wi pfuna hi mugayo na swiambalo swintshwa.
“U hetile vutshunguri bya yena, kutani a hola. U tlhelerile entirhweni hikuva muthori wa yena a hlayisile ntirho wa yena,” ku vula Harrison.
Tiva swikombiso swa TB Loko u ri na swin’wana swa swikombiso leswi, kutani u fanele ku endzela tliliniki kumbe xibedhlele xa wena xa le kusuhi ku ya kamberiwa TB: • Ku khohlola loku hetaka mavhiki manharhu kumbe ku tlula• Ku khohlola ngati• Ku vava ka xifuva, kumbe ku twa ku vava loko u hefemula kumbe ku khohlola • Ku hela miri handle ka ku tiyimisela• Ku karhala• Ku hisa miri. 

RIHANYUKu kuma mahungu hi xitalo hi mayelana na Phurojeke ya Rifuva ya USAID eAfrika-Dzonga, bana riqingho eka:  012 484 9300.


