Wanuna eka wanuna:  Va na wanuna, mfana wa mina

Loko muhlaseri loyi a hlaomile a lerisile xifanyetana lexi ku etlela ehansi na ku ka xi nga languti leswi humelelaka, na sweswi wa ha twa ku cema ka makwenu wa yena wa xisati.
Endzhaku ka nhlaselo, wanuna u lerisile vamakwenu lava ku pana sikisi handle ko languta endzhaku. Loko va ri karhi va ya ekaya va ri karhi va twa ku vava, makwenu wa yena loyi wa xisati u n’wi komberile ku tshembisa leswaku a nge pfuki a byerile munhu hi ku pfinyiwa loku a hlanganeke na kona. Mofokeng u endlile tano kambe xihundla lexi xi n’wi  tisele ku hlundzuka lokukulu.
“Loko ndzi ri karhi ndzi kula, a ndzi n’wi vona muhlaseri luya etindhawini ta le Katlehong na swona leswi swi endlile leswaku ndzi nyanya ku hlundzuka. A ndzi nga pfumeli leswaku a ya emahlwe ni na vutomi bya yena wonge a ku humelelangi nchumu.” Loko a  kurile, a va jaha ntiye lwa, Mofokeng a nga ha swi koti ku lawula ku hlundzuka ka yena, naswona a ta hlasela mupfinyi wa makwenu wa yena wa xisati nkarhi wun'wana na wun'wana loko a hlangana na yena. U hundzukile kusuka eka ku va n’wana wo rhu la ku ya eka ku va muntshwa wo hlundzuka.  Swilo swimbirhi swi ponisile Mofokeng kusuka eka ndlela ya yena ya madzolonga. Xo sungula, a katekisiwile hi tatana na buti loyi a n’wi hundza hi malembe, lava a va tiva leswaku madzolo nga a hi nhlamulo, naswona ha mbileswi a va nga swi tiva leswa ku hikokwalaho ka yini Mofokeng a rhandza madzolonga, va kotile ku n’wi vuyisa endleleni leyinene ya ku lulama.
Xa vumbirhi ku vile ku nghene -lela ka maphorisa ya le switimele ni lava veke timbhoni ta nhlaselo wo hetelela wa Mofokeng eka mupfinyi wa makwenu wa yena wa xisati. Mupfinyi u siyiwile na nenge lowu tshovekeke, kambe loko Mofokeng a hlamuserile maphorisa leswi mupfinyi a swi endleke malembe lama yo tala lama hundzeke, va tekile xiboho xo n’wi ntshuxa kambe endzha ku ka ku n’wi komba khombo leri nga n’wi welaka. Mupfinyi u yisiwile exibedhlele kambe a nga mangalangi mhangu leyi emaphoriseni.  Ku hlaseriwa ka vavasati ku tshama ku ri mhaka leyi nga toloveleka, hambiswiritano, Mo fokeng a ya a karhi a khumbeka hi mhaka leyi. Loko a ha ri xichudeni xa Pretoria Technikon, u pfunile ku tumbuluxa tlilaba yo lemu kisa vavanuna hi ntirho wa vona emigangeni, naswona hi 2004, u tsarisile South African Men's Action Group (SAMAG) tanihi nhlangano lowu nga riki wa mfumo.  Namuntlha, SAMAG wu na vatirhi va nkarhi hinkwawo va 10 naswona i mfungho eGauteng, Free State, N’walungu-Vupela dyambu, Limpopo na Mpumala nga. Wu tiyimiserile ku kucetela ku cinca eka vanhu.  Hungukulu ra wona i ‘Vavanu na va xiviri a va xanisi vavasati’.
“Xiviri xi yimela Vutihlamuleri ku Dyondzeka, Xikombiso na ku Rhandza,” ku vule Mofokeng.
“Vavanuna lava vo tala va kuce teriwile hi moya wa leswaku vava nuna hi vona varhangeri. Va biwile loko va ha ri vana naswona a va swi twisisi leswaku hikokwalaho ka yini va nga kurisi vana va vona tanihilaha vona va kurisiweke hakona. Eka mindhavuko yo tala, vavanuna va rhanga emahlweni, naswona vavasati va tekiwa va ri eka xiyimo xo fana na lexi vana va nga eka xona, hikokwalaho swi tekiwa swi ri leswi amukelekaka ku xupula vavasati tanihilaha va xupulaka vana hakona,” ku vule Mofokeng.
Un’wana na un’wana u na xiave eku cinceni miehleketo, ku vule Mofokeng.
U kholwa leswaku vana va fanele ku kurisiwa handle ka ku va hlawula hi ku ya hi rimbewu.
Va fanele ku kurisiwa tanihi vana, ku nga ri vafana na vanhwanyana naswona vatatana va fanele ku hoxa xandla hi voxe eka vutomi bya vana va vona.