Pinda ñi tukulpa zügun
Kuyfi mew zewma rupaleyechi amul txipantu, ka mülen mew kümeke pagilwe ka lhawen, zoy notugekafuy ka newe lhawelay ta püchike che tüfachi kutxan mew.
Kayu mari ka reqle mari txipantu pülhe, re güpogekefuy ka lüpümgekefuy ta regchi moy txipan mew ta kalhülh mew, welu amulechi reqle mari txipantu mew, tüfachi wigka lhawengelu (Dr.) Donald Pinkel pingelu, kim entuy tañi txemolam püchike che, nielu tüfachi kutxan, mollfün mew ta eluwkelu ka matxa foro mew (leuzemia linfoflastika pigey) feychi lhawentuwun kimioterapia pigey.
Tüfachi zügu ka amulgei faw chile mapu mew, fey tx awuluwigün fey ti chi pu wigka lhawengelu küzawkelu kechu hospital mew, tañi inazuamgeal ka kümelgeam ti lhawentuwun fey ti lluchu ka püchike che ñi kanzer kutran, ka konelpafigün kake mapu kimün tañi kelluntukual ka pegelgeam faw müleyechi pu ñizol tañi kelluafel engün tati lhawentuwun mew.
Amulelu am ti kimün lhawentuwun mew, pu fütxake che mew ka femgechi kimtukugey, ta kom pu che tañi kutxan rumeafuy tüfachi kanzer pigechi kutran mew. Fey mew ta ministerio de salud zewmay kiñe wirintuku tañi chumgechi notugeal tüfachi kutxan. Fey mew amulechi kiñe waragka aylla pataka pura mari pura txipantu, zewmagey ti katxüntuku chew ñi pipikageal ti lhawen pu fütxake che mew (PANDA) pingelu ka pu püchike che mew (PINDA) pingei, fey mew kullinmagekei tañi lhawentugeal kom pu püchikeche niefilu tüfachi kutran. Tüfachi zügu yey tañi witxampüramgeal ta ti ogkologia pediatrica faw Chile mapu mew. Fantepu fey kom pu püchike che nielu tüfachi kutxan lhawentugekey tañi notugeal kom Chile mapu mew.
Taiñ wewun:
- Müte ñewekalafuy ta lhan püchike che mew, chumlen ta zügu kake mapu ka feleiñ.
- Mari kechu txipantu niechi pu püchike che, ka tukugey tañi lhawentugel.
- Tañi amuleal ti txasplante de médula pingelu, chew ta tukulelgekey melluz matxa foro tati pu kutxan tañi txemotxipayafel.
- Tañi koneltuleal kake mapu pu txokinche mew, taiñ kimtukuneal chumgechi chillkatuniegen ti kutxan ka kimgeal weke lhawen, fey mew llemay ta newe lhawekalafuy taiñ püchike che tüfachi kutxan mew