የሀገር ውስጥ ዜና
ዜና ከኢትዮጵያ ውስጥ
የኢትዮጵያና የቱርክ ግንኙነት ይበልጥ እየተጠናከረ መምጣቱ ተገለጸ
አዲስ አበባ፣ መጋቢት 22/2007 (ዋኢማ) - የኢትዮጵያና የቱርክ ግንኙነት ይበልጥ እየተጠናከረ መምጣቱን በኢትዮጵያ የቱርክ አምባሳደርና የአፍሪካ ሕብረት ቋሚ ተወካይ ኦስማን ያቩዝአልት ገለፁ፡፡
አምባሳደር ኦስማን ያቩዝአለት ከዋልታ ኢንፎርሜሽን ማዕከል ጋር ባደረጉት ቃለምልልስ እንደገለጹት ቱርክ ከሰሐራ በርሃ በታች ካሉት ሀገራት የመጀመሪያውን ኢምባሲዋን እ.ኤ.አ በ 1934 ከከፈተች በኋላ የሁለትዮሽ ግንኙነቱ በፖለቲካ፣ በባሕል፣ በንግድ እና በኢንቨስትመንት ዘርፎች ከጊዜ ወደ ጊዜ እየተጠናከረ እንደመጣ አስረድተዋል፡፡
የሁለቱ ሃገራት መሪዎች ኢስታንቡል ላይ በተካሄደው የንግድ ፎረም ላይ ተገናኝተው የሁለትዮሽ ግንኙነቱን ይበልጥ ለማጠናከር በመስማማታቸው ሁለቱ ሃገራት ቁልፍ ሽርክና እንዲፈጥሩ አስችሏቸዋል ብለዋል ።
ቱርክ በዓለም ላይ ካሏት ሃምሳ የንግድ መዳረሻዎች መካከል ኢትዮጵያ በአምስተኛ ደረጃ ላይ እንደምትገኝ የጠቆሙት አምባሳደሩ ይህም ኢትዮጵያ የቱርክ ዋና የንግድ መዳረሻ መሆኗን እንደሚያመላክት ተናግረዋል ።
በኢትዮጵያ ውስጥ በንግድና በኢንቨስትመንት የተሠማሩ 148 የሚደርሱ የቱርክ ኩባንያዎች የሚገኙ ሲሆን 30 ሺህ ለሚሆኑ ኢትዮጵያውያን የሥራ ዕድል መፍጠር መቻላቸውን አምባሳደሩ አክለው ገልጸዋል ፡፡
የሁለቱ ሃገራት የንግድ ልውውጥ በአሥር ዓመት ውስጥ በፍጥነት ማደጉን የሚገልጹት አምባሳደሩ በአሁኑ ወቅት በሃገራቱ መካከል ያለው ዓመታዊ የንግድ ልውውጥ መጠን ሦስት ቢሊዮን መድረሱን አብራርተዋል ።
ሃገራቱ በአሸባሪነት ላይ ያላቸው አቋም ተመሳሳይ መሆኑን ያስታወሱት አምባሳደሩ በተለይ ኢትዮጵያ በቀጠናው ላይ አሸባሪነትን በመከላከል እና በመዋጋት ያሳየችው ቆራጥነት አለም አቀፍ እውቅናን እንዳጎናጸፋት አስታውቀዋል፡፡
ኢትዮጵያና ቱርክ የጠንካራና ሰፊ የመከላከያ ሠራዊት ባለቤት በመሆናቸው የመከላከያ ኋይላቸውን ይበልጥ ለማጠናከር ሃገራቱ ልምዶችን ለመለዋወጥ ከመቼውም ጊዜ በላይ ዝግጁ መሆናቸውን አምባሳደሩ ገልጸዋል ።
አምባሳደር ያቩዝአልት ኢትዮጵያ ትኩረት ሠጥታ ለምታከናውነው የኢንዱስትሪ ልማት ሽግግርና ህዳሴዋን በማረጋገጥ በኩል ከኢትዮጵያ ጎን በመሆን ድጋፍ እንደምታደረግ አምባሳደሩ ገልጸዋል ።
አዩኒቨርሲቲው በምስራቅ አፍሪካ ከሚገኙ ምርጥ አምስት ዩኒቨርሲቲዎች ውስጥ አንዱ ለመሆን እየሰራ ነውአዩኒቨርሲቲው በምስራቅ አፍሪካ ከሚገኙ ምርጥ አምስት ዩኒቨርሲቲዎች ውስጥ አንዱ ለመሆን እየሰራ ነው
አዲስ አበባ፣ መጋቢት 22/2007(ዋኢማ) የወሎ ዩኒቨርሲቲ በ2020 ዓም በምስራቅ አፍሪካ ከሚገኙ ምርጥ አምስት ዩኒቨርሲቲዎች ውስጥ አንዱ ለመሆን እየሰራ መሆኑን አስታወቀ፡፡
የዩኒቨርሲቲው ፕሬዝዳንት ዶክተር አባተ ጌታሁን ለዋልታ እንደተናገሩት ባለፈውና በዘንድሮ የበጀት ዓመት በ525ሚሊዮን ብር ወጪ 17 የማስፋፊያ ፕሮጄክቶች ግንባታን በማካሄድ የመማር ማስተማር፣ የምርምር እና የማህበረሰብ አገልግሎት ሂደቱን በማሻሻል ተወዳዳሪ ሆኖ ለመገኘት እየሠራን ነው ብለዋል፡፡
የዩኒቨርስቲው ባለሙያዎች ከግንባታ ኮንትራክተሮችና አማካሪዎች ጋር በመሆን ለተለያዩ የትምህርት፤ ጥናትና ምርምር የሚያገለግሉ ግንባታዎችን ሂደት እየተከታተሉት መሆኑንና ፕሮጀክቶቹን በተያዘላቸው ጊዜ ለማጠናቀቅ ጥረት እየተደረገ እንደሆነ አክለው ገልፀዋል፡፡
በማህበረሰብ አቀፍ አገልግሎትና በምርምር ሥራዎች ዩኒቨርሲቲው ከፍተኛ እንቅስቃሴ እያደረገ መሆኑን የገለጹት ዶክተር አባተ በከሚሴ አካባቢ በስንዴ፣ ማሽላ እና ሽንብራ የተገኙትን ምርጥ የግብርና ተሞክሮዎች ወደ ሌላው ማህበረሰብ በማስፋፋት ተጠቃሚነታቸውን እያደገ ይገኛል ብለዋል ፡፡
በአካባቢው የሚኖረውን አርሶአደር ከምግብ ሰብል አምራችነት በተጨማሪ ምርጥ ዘር እንዲያመርት ለማድረግ ጥረት እየደረገ ነው ያሉት ዶክተር አባተ ዩኒቨርስቲው ከአካባቢው የህክምና ባለሙያዎች በመተባባር ለህብረተሰቡ የተሟላ የህክምና አገልገሎት እየተሠጠ ነው ብለዋል ።
በዩኒቨርስቲው የሚሠጠውን የትምህርት ጥራት ይበልጥ ለማረጋጋጥ የትምህርት ሥርዓትንና ተማሪ ተኮር መስፈርቶች መሠረት ያደረጉ ሥራዎች እየተከናወኑ መሆኑን ዶክተር አባተ አስረድተዋል ።
የወሎ ዩኒቨርሲቲ በ1999 ዓም ኮምቦልቻ ግብርና ኮሌጅ በሚል ሥራውን የጀመረ ሲሆን በአሁኑ ወቅት 12 ሺ ተማሪዎችን በሃምሳ የትምህርት ዘርፎች በማስተማርና እስካሁን ከ13 ሺ በላይ ተማሪዎችን ማስመረቁን ዋልታ ኢንፎርሜሽን ማዕከል ዘግቧል ።
መንግሥት በአገር ገጽታ ግንባታ ስራዎች ባለድርሻዎች አካላት ሚናቸውን እንዲወጡ እገዛ ያደርጋል
አዲስ አበባ፤ መጋቢት 22/2007 (ዋኢማ) - መንግሥት በአገርገጽታ ግንባታ ስራዎች ባለድርሻዎች አካላት ሚናቸውን እንዲወጡ መረጃ በመስጠት ተከታታይ ድጋፍ እንደሚያደርግ የመንግሥት ኮሙኒኬሽን ጉዳዮች ጽህፈት ቤት ገለጸ።
ጽህፈት ቤቱ ባዘጋጀው ፕሮግራም የሙያ ማህበራት ተወካዮች፣ የቱሪዝም ባለሙያዎች፣አስጎብኚ ድርጅቶች፣ ጋዜጠኞችና የባለ ድርሻ አካላት ቡድን የግልገል ጊቤ ሶስት የኃይል ማመንጫ ፕሮጀክትን ጎብኝቷል፡፡
የጽህፈት ቤቱ አገራዊ ፕሮሞሽን ሥራ አመራር ከፍተኛ ባለሙያ አቶ ዮሐንስ ወንድይራድ እንደገለጹት ባለድርሻ አካላት በአገራዊ ጉዳዮች ያላቸውን ግንዛቤ ከፍ ለማድረግ ወቅታዊና ተገቢ መረጃ ይሰጣቸዋል።
በጊቤ ሦስት የኃይል ማመንጫ ፕሮጀክት የሚካሄደው ጉብኝትም የዚሁ እንቅስቃሴ አካል መሆኑንም አስረድተዋል።
በዚህም ባለድርሻዎች በገጽታ ግንባታ ሥራ ያላቸውን አቅም ለማሳደግ ታልሞ መዘጋጀቱን አቶ ዮሐንስ አመልክተዋል።
ጉብኝቱ ግድቡ ስላለበት ሁኔታ በቂ መረጃ እንዲኖራቸው እገዛ ያደርጋል ብለዋል፡፡
በፕሮጀክቱ ላይ አልፎ አልፎ በሚነገሩ አሉታዊ ጉዳዮች ላይ ቦታው ድረስ በመሄድ ትክክለኛውን መረጃ እንዲያገኙ በማድረግም የተሳሳቱ አመለካከቶችን እንደሚያስወግድም ተናግረዋል።
ከጉብኝቱ ተሳታፊዎች አንዳንዶቹ በሰጡት አስተያየት በፕሮጀክቱ ባዩት ነገር መደሰታቸውንና ለኅብረተሰቡ በተጨባጭ መረጃ ለማድረስ መዘጋጀታቸውን ገልጸዋል።
ከኢትዮጵያ ሃይማኖት ተቋማት ጉባዔ መጋቢ ዘርይሁን ደጉ ሠራተኞች ብዛትና ከሁሉም የአገሪቱ ክፍሎች የተውጣጡ እንዲሁም የስራ ትጋታቸው ደስታ እንደፈጠረላቸው ገልጸዋል።
እንደ ኢዜአ ዘገባ ፕሮጀክቱ ለአካባቢው ማህበረሰብ የሚኖረው የልማት ተጠቃሚነትም እያሳየ መሆኑን መረዳታቸውንም ተናግረዋል።
''ከየትኞቹም መንግሥታዊ ካልሆኑ ዓለም አቀፍ ድርጅቶች የበለጠ ለኅብረተሰባችን ተቆርቋሪ የምንሆነው እኛው ነን'' ያሉት መጋቢ ዘሪሁን፡ግድቡ ለአካባቢው ማህበረሰብ የሚያመጣውን ጥቅም በአግባቡ መረዳታቸውንና ይህንንም ለማስረዳት ዝግጁ መሆናቸውን ገልጸዋል።
ስለማንኛውም ነገር ለመናገር በመጀመሪያ እውቀትና መረጃ መኖሩ ወሳኝ መሆኑን አውስተው፣ ጉብኝቱ ያገኙትን መረጃ ለሌላው ወገን ለማስተላለፍ እንደሚረዳቸው ገልጸዋል።
የኢትዮጵያ ዳያስፖራ ማህበር ፕሬዚዳንት ዶክተር አባቡ ምንዳ በበኩላቸው ፕሮጀክቱ ከጠበቁት በላይ ግዙፍ መሆኑንና አገሪቱ የፕሮጀክቱ ባለቤት በመሆኗ ኩራት ተሰምቶኛል።
ዳያስፖራው ከአገሩ ርቆ ስለሚኖር በአገራዊ ጉዳዮች ላይ የሚኖረው መረጃ አነስተኛ መሆኑን አመልክተው፣ ማህበሩም ክፍተቱን ለመሙላት በመሥራት ላይ መሆኑን አስታውቀዋል።
በፕሮጀክቱ ዙሪያ ያዩትንና የተረዱትን ለዳያስፖራው ለማስተላለፍ ዝግጁ መሆናቸውንም ተናግረዋል፡፡
የመንግሥት ኮሙኒኬሽን ጉዳዮች ጽህፈት ቤት በአገሪቱ በመከናወን ላይ ሥራዎችን በጉብኝቶችና በውይይት መድረኮች መረጃን ተደራሽ በማድረግ ላይ ነው።
ጊቤ ሶስት በመጪው ክረምት ሃይል ማመንጨት ይጀምራል
አዲስ አበባ፤ መጋቢት 22/2007 (ዋኢማ) - የግልገል ጊቤ ሶስት የሃይል ማመንጫ ፕሮጀክት ዘጠና በመቶ መጠናቀቁንና በመጪው ክረምት ሃይል ማመንጨት እንደሚጀምር የፕሮጀክቱ ሳይት አስተባባሪው ገለጹ።
አስተባባሪው ኢንጂነር መብራቱ ተሾመ እንዳሉት ግድቡ ሃይል ማመንጨት የሚያስችለውን የሶስት ቢሊዮን ሜትር ኪዩብ ውሃ በክረምቱ ወራት እንዲጠራቀሙ ይደረጋል፡፡
የመጀመሪያዎቹ ሁለት ዩኒቶች በተከታታይ ሃይል ማመንጨት ይጀምራሉ።
አንዱ ዩኒት 187 ሜጋ ዋት ሃይል የሚያመነጭ ሲሆን በቀጣይም ግድቡ በሚይዘው የውሃ መጠን ልክ ቀሪዎቹ ስምንት ዩኒቶች ሃይል ማመንጨት ይቀጥላሉ።
ግድቡ አስራ አምስት ቢሊዮን ሜትር ኪዩብ ውሃ የመያዝ አቅም ሲኖረው ከባለፈው ጥር ጀምሮ እስካሁን ወደ 80 ሚሊዮን ሜትር ኪዩብ ውሃ ተጠራቅሟል።
ግድቡ በሚፈጥረው ሰው ሰራሽ ሃይቅ ምክንያት አንድም ሰው እንደማይፈናቀል የተናገሩት ኢንጀነሩ በታችኛው የህብረተሰብ ክፍል ላይ በተደጋጋሚ ይፈጠር የነበረውን የጎርፍ አደጋ ለመከላከል ትልቅ ጠቀሜታ ይኖረዋል።
ግድቡ ባለፈው ጥር ውሃ መያዝ የጀመረ ሲሆን የወንዙን ሶስት አራተኛ ውሃ በቀጥታ በመልቀቅ ቀሪውን ውሃ ወደ ግድቡ እንዲገባ በማድረግ ግድቡ የሚይዘው 15 ቢሊዮን ሜትሪክ ኪዩብ ውሃ በሶስት አመት ይጠራቀማል።
የሚጠራቀመው ውሃ ሃይል ካመነጨ በኋላ የተፈጥሮ ፍሰቱን ይቀጥላል።
ኢንጂነሩ እንዳስረዱት በዚሁ ፕሮጀክት ላይ በሚፈጠረው የተፈጥሮ ሃይቅም የአካባቢውን ህብረተሰብ በቱሪዝምና አሳ ልማት ተጠቃሚ ለማድረግ የተቀረጹ ፕሮጀክቶች ከግድቡ ግንባታ ጎን ለጎን እየተሰሩ ይገኛሉ።
ግድቡ በአካባቢያዊ፣ በማህበራዊ እንዲሁም በቱርካና ሃይቅ ላይ በሚኖረው ተጽእኖ ላይ በተለያዩ ገለልተኛ አካላት ሰፋፊ ጥናቶች ተካሂደዋል።
በቅርቡ የተባበሩት መንግስታት የትምህርት፣የሳይንስና ባህል /ዩኔስኮ/ ቅርስ በሆነው የቱርካና ሃይቅ ላይ ግድቡ ውሃ መያዝ ከመጀመሩ ጋር ተያይዞ መጠኑ ቀንሷል በሚል ጥያቄ መነሳቱ ይታወሳል፡፡
በመሆኑም ዩኔስኮ በቀጣይ ሳምንት የባለሙያዎች ቡድን ይዞ ወደ ስፍራው ለመጓዝ ቀጠሮ ይዟል።
በፕሮጀክቱ ላይ ከሃያ ስድስት ሃገራት የተለያዩ ኤክስፐርቶች የተሰማሩ ሲሆን በእውቀት ሽግግሩ ላይ አስደሳች ውጤት እየመጣ መሆኑን ኢንጂነሩ ገልጸዋል።
የተለያዩ ከፍተኛ ትምህርት ተቋማትም ረዘም ላሉ ወራት ልምምድ ያደርጉ ዘንድ ተማሪዎቻቸውን ወደ ፕሮጀክቱ ይልካሉ።
እንደ ኢዜአ ዘገባ የግድቡ ወጪ 77 በመቶ በኢትዮጵያ መንግስት የተሸፈነ ሲሆን ቀሪው 23 በመቶ ከቻይና በተገኘ የገንዘብ ድጋፍ ተከናውኗል።
ኢንስቲትዩቱ አዳዲስ የተሻሻሉ የሰብል ዝርያዎችን ማውጣቱን አስታወቀ ኢንስቲትዩቱ አዳዲስ የተሻሻሉ የሰብል ዝርያዎችን ማውጣቱን አስታወቀ
አዲስ አበባ ፤ መጋቢት 21/ 2007 (ዋኢማ) - ባለፉት ስምንት ወራት 66 ምርጥ የተሻሻሉ የሰብል ዝርያዎችን ማውጣቱን የኢትዮጵያ ግብርና ምርምር ኢንስቲትዩት አስታወቀ
በኢንስቲትዩቱ የሰብል ምርምር ዳይሬክተር ዶክተር አስናቀ ፍቅሬ ለዋልታ እንደገለጹት በስምንት ወራቱ ውስጥ የተለቀቁት ዝርያዎች የብዕር፣የአገዳ፣ ዘይታማና የጭረት ሰብሎች ናቸው።
ኢንስቲትዩቱ ያወጣቸው ምርጥ ዝርያዎች በቅርቡ ለተጠቃሚዎች እንደሚሰራጩ አስረድተዋል።
የአገሪቱን የወጪ ንግድንና የአግሮ ኢንዱስትሪውን ዘርፍ የሚያጠናክሩ እንዲሁም ከውጭ የሚገቡ ምርቶችን ለመተካት የሚያስችሉ ምርጥ የሰብል ዝርያዎች ለማውጣት ኢንስቲትዩቱ ከፍተኛ ትኩረት ሰጥቶ እየሠራ ይገኛል ብለዋል።
በዋና ዋና የምግብ ሰብሎች የሆኑትን ጤፍ፣በቆሎ፣ስንዴና ማሽላ ምርታማነትን ለማሳደግ የምርምር ሥራዎቹ መቀጠላቸውንና እስካሁን በምርምር የተገኙት ምርጥ ዘሮችም የአርሶ አደሩን ምርታማነት በማሳደግ ረገድ ትልቅ አስተዋጽኦ ማበርከታቸውን ተናግረዋል።
በኢትዮጵያ ምርትና ምርታማነትን ለማሳደግ ጥቅም ላይ ከሚውሉት ምርጥ ዝርያዎችና ቴክኖሎጂዎች ሁለት ሶስተኛው የሚሆኑት ከአገር ውስጥ የግብርና ማዕከላት የሚመነጩ መሆኑን ዳይሬክተሩን ጠቅሶ ዋልታ ኢንፎርሜሽን ማዕከል ዘግቧል።