ዩሴን ቦልት ፤
ከደቡብ አሜሪካዊቷ ሀገር የተገኘውን ጥቁር አትሌትን ያህል በአጭር ርቀት የአትሌቲክስ ስፖርት ታሪክ የነገሰ የለም። ከፊቱ ፈገግታ የማይለየው ግዙፉ አትሌት እስከ ቤጂንጉ የዓለም አትሌቲክስ ሻምፒዮና በግሉ 13 ሜዳሊያዎችን በማጥለቅ አቻ የማይገኝለት አትሌት መሆኑን አስመ ስክሯል። ዩሴን ቦልት በግሉ ያገኘው የሜዳሊያ ብዛትም በዓለም የሀገራት የሜዳሊያ ሰንጠረዥ 26ኛ ደረጃ ላይ ከምትገኘው ኖርዌይ ጋር በእኩል እንዲ ቀመጥ ያደርገዋል።
አትሌቱ እአአ በ2007ቱ የኦሳካ ዓለም ሻምፒዮና በተሳተፈባቸው ርቀቶች 2የብር ነሐሶችን በማግኘት ነበር የውድድር መድረኩን የተቀላቀለው። በወቅቱ የአትሌቱ ብቃት ስለወደፊት እርሱነቱ ያሳየ በመሆኑ ለቀጣዩ ሻምፒዮና ትልቅ ግምት አሰጥቶት ነበር። ከሁለት ዓመት በኋላ በተካሄደው በርሊኑ ሻምፒዮናም ተስፋውን በተግባር አስደግፎ ብቃቱን ያስመሰከረበት ውድድር አካሄደ። በወቅቱ 3የወርቅ ሜዳሊያዎችን ያጠለቀ ሲሆን፤ በ100 እና 200ሜትር ሁለት ክብረወሰኖችን አስመዝግቦም ነበር።
አትሌቱ በአጭር ርቀት አትሌቲክስ ንግሥናውን ባረጋገጠበትና በለንደን ኦሊምፒክ ዋዜማ በተካሄደው የዴጉ ኦሊምፒክም በተመሳሳይ ሁለት የወርቅ ሜዳሊያዎችን የግሉ አደረገ። በሞስኮና በቤጂንግ ሻምፒዮናዎች ተሳትፎውም 3የወርቅ ሜዳሊያዎችን በማጥለቅ የአጭር ርቀት ብቻም ሳይሆን በዓለም ሻምፒዮና መድረክ በርካታ ሜዳሊያዎችን የግሉ በማድረግ የንግሥናውን ቀጣይነት በወርቅ ቀለም አጻፈ።
በርካታ ሜዳሊያዎችን በግላቸው በማስመዝገብ ሁለተኛ ደረጃ ላይ የሚገኙት በሀገራት የሜዳሊያ ደረጃ ቀዳሚዋ ሀገር የአሜሪካ አትሌቶች ናቸው። 323 ሜዳሊያዎችን በማስመዝገብ በሀገራት የሜዳሊያ ሰንጠረዥ አናት ላይ የምትገኘው አሜሪካ 42ቱ ሜዳሊያዎቿን ያስመዘገበችው በ4ቱ አትሌቶቿ ብቻ ነው። በወንዶች ላሻውን ሜሪት 11ሜዳሊያዎችን፣ ካርል ሌዊስ 10 እንዲሁም ሚካኤል ጆንሰን 8 ሜዳሊያዎችን በግላቸው በማስመዝገብ ከሁለተኛ እስከ አራተኛ ባለው ደረጃ ተቀምጠዋል። በሴቶች በኩል ደግሞ የአጭር ርቀት ተወዳዳሪዋ አሊሰን ፍሊክስ 9የወርቅ፣ 3የብርና 1የነሐስ በጥቅሉ 13ሜዳሊያዎችን በመውሰድ ቀዳሚዋ አትሌት ናት።
በግል የሜዳሊያው ሰንጠረዥ 5ኛ እና 6ኛ ላይ የሚገኙት የተቀናቃኞቹ ምሥራቅ አፍሪካ ሀገራት አትሌቶች ናቸው። ኬንያዊው አትሌት እዝቂኤል ኪምቦይ እና ኢትዮጵያዊው አትሌት ኃይሌ ገብረሥላሴ በአንድ የብርና የነሐስ ሜዳሊያ ልዩነት ብቻም ነው ደረጃቸው ሊለያይ የቻለው። 4የወርቅና 3የብር በጥቅሉ 7ሜዳሊያዎችን በማጥለቅ ከአፍሪካውያን አትሌቶች ቀዳሚውን ስፍራ የሚይዘው ኬንያዊው የ3ሺ ሜትር መሰናክል አትሌቱ እዝቂኤል ኪምቦይ ነው። አትሌቱ እአአ ከ2003ቱ የፓሪስ ዓለም ሻምፒዮና ጀምሮ በተካሄዱት 7ሻምፒዮናዎች በመሳተፍም ነው ሜዳሊያዎቹን ሊሰበስብ የቻለው።
ከኬንያዊው አትሌት እኩል 4የወርቅ ሜዳሊያዎችን የግሉ ያደረገው ኢትዮጵ ያዊው አትሌት ኃይሌ ገብረሥላሴ 2የብርና 1የነሐስ ሜዳሊያዎችን በማግኘት 6ኛ ደረጃ ላይ ሊቀመጥ ችሏል። በ5ሺ እና 10ሺ ሜትር ጀግናው አትሌት በዓለም ሻምፒዮና ላይ መሳተፍ የጀመረው እአአ 1993 በስቱትጋርት ሲሆን፤ በሁለቱ ርቀት የወርቅና የብር ሜዳሊያ ባለቤት መሆን ችሏል። ከዚያ በኋላ በተካሄዱት የጉተንበርግ፣ አቴንስ እና ሲቪላ ሻምፒዮናዎች የወርቅ ሜዳሊያውን ከእጁ ሲያስገባ፤ እአአ በ2000 የኤድመንተኑ ሻምፒዮና በ10ሺ ሜትር የነሐስ ሜዳሊያ በማግኘት አጠናቋል። በቀጣዩ የፓሪስ ሻምፒዮና ደግሞ የብር ሜዳሊያ ተሸላሚ ነበር።
ከዩክሬን፣ የእንግሊዝና የአሜሪካ አትሌቶች ቀጥሎ ባስመዘገባቸው ሜዳሊያዎች 10ኛ ደረጃ ላይ የተቀመጠው ሌላኛው ኢትዮጵያዊው አትሌት ቀነኒሳ በቀለ ነው። አትሌቱ 6ሜዳሊያዎችን በማግኘት ሦስተኛው አፍሪካዊ አትሌትም ነው። በ2003ቱ የፓሪስ ሻምፒዮና 10ሺ ሜትር የወርቅ ሜዳሊያ በ5ሺ ሜትር ደግሞ የነሐስ ሜዳሊያ ነበር ያገኘው። ከዚያ በኋላ በተካሄዱት የሄልሲንኪና ኦሳካ ሻምፒዮ ናዎችም አንድ አንድ የወርቅ ሜዳሊያዎችን አስመዝግቧል። ከቤጂንግ ኦሊምፒክ መልስ በርሊን ላይ የተገኘው አትሌቱ በዓለም የአትሌቲክስ ሻምፒዮና ታይቶ በማይታወቅ ብቃት የ5ሺ እና 10ሺ ሜትር አሸናፊና የወርቅ ባለቤት ሆነ። በአጠቃላይ የሻምፒዮናው ተሳት ፎዎቹም 5የወርቅ እና 1የነሐስ ሜዳሊያዎችን ለራሱና ለሀገሩ አስመዝግቧል።
ብርሃን ፈይሳ