Ndonëse COVID-19 shihet si një sëmundje që prek kryesisht mushkëritë, nga ana tjetër mund të dëmtojë edhe shumë organe të tjera
Ky dëmtim i organit mund të rrisë rrezikun e problemeve shëndetësore afatgjata.
Organet që mund të preken nga COVID-19 përfshijnë:
Zemra: Testet e imazheve të marra muaj pas rikuperimit nga Covid-19 kanë treguar dëmtime të qëndrueshme të muskulit të zemrës, madje edhe tek njerëzit që përjetuan vetëm simptoma të lehta. Kjo mund të rrisë rrezikun e ndërlikimeve të tjera në të ardhmen.
Mushkëritë: Lloji i pneumonisë që shpesh shoqërohet me COVID-19 mund të shkaktojë dëmtime të gjata në qeskat e vogla të ajrit (alveola) në mushkëri.
Truri: Edhe te të rinjtë, COVID-19 mund të shkaktojë goditje, kriza dhe sindromën Guillain-Barre, një gjendje që shkakton paralizë të përkohshme. Covid-19 gjithashtu mund të rrisë rrezikun e zhvillimit të sëmundjes Parkinson dhe sëmundjes Alzheimer.
COVID-19 mund të bëjë që qelizat e gjakut të grumbullohen më shumë dhe të formojnë mpiksje. Ndërsa mpiksjet e mëdha mund të shkaktojnë sulme në zemër dhe goditje në tru, shumë nga dëmtimet e zemrës të shkaktuara nga COVID-19 besohet se rrjedhin nga mpiksjet shumë të vogla që bllokojnë enët e vogla të gjakut (kapilarët) në muskulin e zemrës.
Pjesë të tjera të trupit të prekura nga mpiksjet e gjakut përfshijnë mushkëritë, këmbët, mëlçinë dhe veshkat. COVID-19 gjithashtu mund të dobësojë enët e gjakut dhe të shkaktojë rrjedhje të tyre, gjë që kontribuon në probleme afatgjata me mëlçinë dhe veshkat.
Probleme me humorin dhe lodhjen
Njerëzit të cilët kanë simptoma të rënda të COVID-19 shpesh duhet të trajtohen me kujdes intensiv. Thjesht të përjetuarit e kësaj eksperience mund ta bëjë që një person të zhvillojë më vonë sindromën e stresit post-traumatik, depresionin dhe ankthin.
Për shkak se është e vështirë të parashikosh rezultate afatgjata nga virusi i ri COVID-19, shkencëtarët po shikojnë efektet afatgjata që shihen në viruset e lidhura, të tilla si virusi që shkakton sindromën e rëndë të frymëmarrjes akute (SARS).
Shumë njerëz që janë rikuperuar nga SARS kanë zhvilluar sindromën e lodhjes kronike, një çrregullim kompleks i karakterizuar nga lodhje ekstreme që përkeqësohet me aktivitetin fizik ose mendor, por nuk përmirësohet me pushimin. E njëjta gjë mund të jetë e vërtetë për njerëzit që kanë pasur COVID-19.
Shumë efekte afatgjata COVID-19 janë ende të panjohura
Ende nuk dihet se si COVID-19 do të ndikojë te njerëzit me kalimin e kohës. Sidoqoftë, studiuesit rekomandojnë që mjekët të monitorojnë nga afër njerëzit që kanë pasur COVID-19 për të parë se si funksionojnë organet e tyre pas shërimit.
Burimet: Mayo Clinic, Healthline, WebMD