Куликово сугышы
Бу мәкаләнең латин әлифбасындагы игезәге бар.
Куликово сугышы - урыс кулъязмасында һәм әдәбиятында сурәтләнгән сугыш. Урыс әдәби әсәре (Задонщина, Сказание о Мамаевом побоище) буенча сугыш 1380 елда булган, ләкин башка чыганакларда - татар, фарсы, литвалы, болгар, гарәп кулъязмаларында сугыш телгә алынмый.
Урыс әдәбияты буенча сугышта, Дмитрий Донской төмән булып торган Мамайның гаскәрен җиңгән, ләкин Туктамыш хан үзе Мамай гаскәрен Калка елгасында 1380 елда җиңгән һәм бердәнбер канунлы хан булып чуалыш чорын туктаткан.
Тәнкыйть[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Кайбер тарихчылар Куликово сугышын урыс кулъязмасында һәм әдәбиятында гына уйлап чыгарылган сугыш дип саный[1].
Сугышны уйлап чыгару Мәскәү кенәзлегенә бик кирәк булган, чөнки Мәскәү баш урыс шәһәре булырга өметләнеп рус җирләрен берләштерүче буларак кулъязмада тасвирланган. Пропаганда ысулы башка рус кенәзлекләренә кулъязмада русларның киләчәктәге башкаласын күрсәткән. Ләкин Туктамыш хан Мәскәүнең сепаратист ниятләрен бастырган һәм Мәскәүне 1382 елда басып алып яндырган.
Җитмәсә рус кулъязмасында күрсәтелгән урында - Непрядва елгасы янында бернинди хәрби табылдыклар, мәетләр сөякләре, калган кораллар табылмаганнар. Фаразланган сугыш нәтиҗәсе булмаган: Урыс Олысы Алтын Урдага буйсынып калган.
Искәрмәләр[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
Әдәбият[үзгәртү | вики-текстны үзгәртү]
- Владимир Егоров Загадка Куликова поля, или Битва, которой не было
- Была ли Куликовская битва
- Была ли Куликовская битва?
- L. Podhorodecki, Kulikowe Pole 1380, Warszawa 2008. - kire fikeren agnlatuchy chyghanaq.