paragraph_text: Ratovi preko posrednika su fenomen koji datira još od starog vijeka, a čija je karakteristika obično bila ta da su velike države, odnosno carstva koje su došle u sukob oko nekog područja ili ekonomskih interesa, a iz ekonomskih ili političkih razloga nastojali izbjeći otvorena neprijateljstva, tukle su se preko posrednika, služeći se vazalnim, tributarnim i klijentskim državama, odnosno međusobno suprotstavljene frakcije, klanove, dinastije ili političke stranke unutar jedne države. Taj je fenomen postao posebno vidljiv u vrijeme hladnog rata u Trećem svijetu kada su SAD i SSSR, najčešće na ideološkoj bazi, ali nekada i na osnovi raznih "pragmatičnih" kriterija oružjem, opremom, vojnim savjetnicima i na druge načine pomagale međusobno suprotsavljene države, odnosno zaraćene strane u građanskim ratovima (Mozambik, Korejski rat i dr.).