section_heading: UDBA
paragraph_text: UDBA, kratica i najčešće rabljen naziv za Upravu državne bezbjednosti, jugoslavensku tajnu policiju. Organizacija nastala preustrojavanjem OZNE (Odjeljenje zaštite naroda) 1946. U suradnji s Narodnom milicijom i Korpusom narodne obrane Jugoslavije (KNOJ) borila se protiv ostataka kolaboracionističkih snaga, pristaša Rezolucije Informbiroa (IB) i protivnika komun. režima. Tijekom suprotstavljanja Informbirou 1948. – 1953. iznimno je ojačala te je pod vodstvom Aleksandra Rankovića izmaknula kontroli. U zemlji se najviše bavila suzbijanjem krijumčarenja i crnog tržišta. Na čelo UDBE i organizacija po svim većim gradovima sredinom 1950-ih postavljeni su novi ljudi. Od 1964. djeluje pod nazivom Služba državne bezbjednosti (SDB). Moćna tajna služba djelovala je kao “sila iznad društva” (iznad SKJ) te, u sukobu s tadašnjim liberalnim tendencijama u Savezu komunista, Josip Broz Tito se nakon »afere prisluškivanja« (1966.), kojemu je i sam bio izložen, odlučuje za politički obračun s glavnim šefovima službe Aleksandrom Rankovićem i Svetislavom Stefanovićem.