Adesoji Aderemi: Ọba Yorùbá tó tiraka láti dí àlàfo láàrin olówó àti olòṣì
Ti a ba n sọrọ awọn oriade nilẹ Yoruba, ọkan pataki ni Ọba Ọlọla Titus Martins Adesọji Tadeniawo Aderẹmi, Atọbatẹlẹ Kinni, tii se Ọọni tilu Ile Ifẹ.
Adesoji Aderemi: Ọba Yorùbá tó tiraka láti dí àlàfo láàrin olówó àti olòṣì Oun ni ọba alaye akọkọ ti yoo pa ipo ọba mọ sise olootu ijọba lẹkun Iwọ Oorun Guusu Naijiria ijọhun. Eeyan ko si lee pe ori akọni, ko ma fi ida lalẹ gaaraga ni ọrọ Ọba Aderẹmi, tI a ba wo bi ori ade naa se lami-laaka si nigba to wa loke eepẹ. Àwọn iròyin tì ẹ leè ní ìfẹ̀ síí: O jẹ ara awọn eeyan to kọkọ laju, o kọ ẹkọ iwe, o lowo, o lọla, o gbajumọ, o si jẹ asaaju ilu. Ko si si bi a se maa sọ nipa itan awọn ọmọ Oodua to jẹ akinkanju ati ọlọpọlọ pipe, ti a ko ni sọrọ Ọba alaye naa. Ko wọpọ rara lasiko tirẹ ki odidi ọba ilu nla bii ilu Ile Ifẹ, tun maa se akoso ẹkun rẹ, tii se ipo oselu. Gẹgẹ bi a se ka a ninu akọsilẹ oju opo ayelujara Wikipedia, ipa ti Ọba Adesọji Aderẹmi ko lati di alafo to wa laarin olowo ati ọlọrọ kii se keremi. Bakan naa lo tun fi igbe aye rẹ silẹ fun ilọsiwaju awọn ọmọ Yoruba ati ilẹ Kaarọ Oojire lapapọ. O jẹ ọkan lara awọn eeyan to kọkọ laju, o kọ ẹkọ iwe, o lowo, o lọla, o gbajumọ, o si jẹ asaaju ilu. Adesọji Aderẹmi ti pe ogoji ọdun ti ọba naa papoda bayii, ko si ni dara ki iran asiko yii ma mọ ẹni ti Ọba Adesọji Aderẹmi se O si tun yẹ ki wọn mọ awọn ipa ribiribi to ti ko si igbega iran rẹ, bi o tilẹ jẹ pe onirese rẹ ko fin igba mọ, amọ ko yẹ ka jẹ ki eyi to fin silẹ parun. Ta ni Ọba Adesọji Aderẹmi? O tun jẹ alaga titi laelae fun igbimọ awọn lọbalọba lẹkun Iwọ Oorun Guusu Naijiria, bẹrẹ lati ọdun 1966 si 1980 to darapọ mọ awọn baba nla rẹ Ọba Adesọji Aderẹmi jẹ gomina fẹkun Iwọ Oorun Guusu Naijiria ijọun laarin ọdun 1960 si 1962, nitori pe o tun jẹ ogbontarigi oloselu yatọ si pe o jẹ ọba alaye Oun si ni alawọ dudu akọkọ ti yoo jẹ gomina ni awọn agbegbe ti ilẹ Gẹẹsi n dari, ọwọ eebo Ọlọla John Ranklin si lo ti gba ipo naa Lasiko isejọba amunisin, Ọba Adesọji Aderẹmi gba agbara kun agbara lọwọ awọn ajẹlẹ, tawọn oyinbo gan si kọ nipa asa ati ise ilẹ Kaarọ Oojire lọwọ rẹ Ẹkọ wo ni a ri kọ lara Ọba Adesọji Aderẹmi? Bi o tilẹ jẹ pe ofin ilẹ wa ko gba awọn ọba alaye laaye mọ lati maa kopa ninu oselu, amọ o yẹ ki wọn fi igbe aye Ọba Adesọji Aderẹmi se awokọse rere. O si yẹ ki wọn maa lo agbara wọn fi mu ilọsiwaju alailẹgbẹ ba agbegbe wọn. O si tun yẹ ka kọ ẹkọ pe, aisi baba abi iya ko ni ki ọmọ ma mọ ohun to fẹ se lati di eeyan nla lọjọ ọla. Ọba Adesọji Aderẹmi ni ọpọ iyawo ati ọmọ, alagbo nla si la le e pe, ọkan ninu awọn ọmọ rẹ si ni Arabinrin Tẹjumade Alakija, to ti di oloogbe A wa gbadura pe Ọlọrun yoo tubọ dẹ ilẹ fun ni Ọba Ọlọla Titus Martins Adesọji Tadeniawo Aderẹmi, Atọbatẹlẹ Kinni, tii se Ọọni tilu Ile Ifẹ to se gudugudu meje ati yaya mẹfa fun iran Yoruba. Ọba Adesoji Aderemi wàjà ni ọjọ́ Kẹta, oṣù Keje, ọdún 1980. Nikesuliat: Ọ̀dọ́mọdébìnrin akéwì tó n fi ẹ̀ṣà kìlọ̀ ìwá lásìkò yìí