ABD'nin 'ticaret savaşları': Bazı ülkeler çeliğe ek gümrük vergisi planından 'muaf tutulabilir'
Beyaz Saray Sözcüsü Sarah Sanders, ABD Başkanı Donald Trump'ın duyurduğu çelik ithalatına ek gümrük vergisi planından Kanada ve Meksika gibi bazı ülkelerin "ulusal güvenlik" nedeniyle muaf tutulabileceğini açıkladı.
Trump'ın ek gümrük vergisi planına sadece dünyadan değil ABD'den de muhalif sesler tepki gösteriyor. Trump Mart ayı başında ABD'nin ticaretten milyarlarca dolar kaybettiğini söyleyerek çelik ürünlerinin ithalatına yüzde 25, alüminyuma da yüzde 10 vergi getireceğini duyurmuştu. Beyaz Saray'dan gelen açıklamalar Trump'ın "ticaret savaşları" söylemini yumuşattığı izlenimi verse de, ABD'li bazı kaynaklar muafiyetin sadece 30 gün süreceğini söyledi. Trump'ın "Ticaret savaşları iyidir ve kazanması kolaydır" sözlerine, ABD'nin bu sektörde ticaret yaptığı Meksika, Çin ve Brezilya gibi ülkeler tepki göstermişti. Çin: Gerekli yanıtı veririz Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi de ABD ile olası bir ticaret savaşında Washington'a "uygun ve gerekli yanıtı" vermeye hazır oldukları uyarısında bulundu. Çin, ABD'nin çelik ithalatının yüzde 2'sini karşılıyor. Reuters ajansının haberine göre, Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Ekonomik ve Mali İşlerden Sorumlu Üyesi Pierre Moscovici de ek vergi planlarına karşı hamle yapmaya hazır oldukları uyarısında bulundu. Çelik ithalatına vergi kararına bir tepki de Ankara'dan geldi. Milliyet gazetesinde yayınlanan yazısında Cumhurbaşkanı Ekonomi Başdanışmanı Cemil Ertem, ABD'nin kararına Türkiye'nin pamuk ile misilleme yapmaya hazırlandığını söyledi. Ertem'in yazısında şu ifadeler yer aldı: "Trump en son demir-çelik ithalatına vergi koyacağını açıkladı ve esasında dünyada korumacılığı meşrulaştıran adımlardan birisini daha attı. Böylece bütün G-20 zirvelerinin baş konusu anti-korumacılık ve pür liberalizm söylemleri de yerle bir oldu. Türkiye başta olmak üzere, ABD'nin bu vergi salmasından etkilenecek ülkeler de, şimdi ABD'ye alternatif ürünlerde örneğin Türkiye pamukta cevap vermeye hazırlanıyor" ABD Sözcüsü Sanders ise tepkilere rağmen Trump'ın bu haftanın sonuna kadar ilgili düzenlemeyi imzalayazağını söyledi. Sanders, "Ulusal güvenlik nedeniyle Meksika ve Kanada ile bazı diğer ülkeler için bu süreçte düzenlemeler yapılabilir. Bu düzenlemeler ülke ülke ve vaka vaka yapılacak değerlendirmelere dayanır" diye konuştu. Çarşamba günü Beyaz Saray'ın ticaret politikaları danışmanı Peter Navarro da, ek gümrük vergisinin 15 ila 30 gün içinde uygulamaya geçeceğini ancak Kanada ve Meksika'nın ilk etapta muaf tutulması için bir madde bulunacağını duyurdu. Navarro Kanada ve Meksika'nın "ABD Başkanı'nın bu konuyu ağırdan almayacağının farkında olduklarını" da sözlerine ekledi. Trump'ın aklında ne var? ABD Başkanı Trump, geçtiğimiz hafta Amerikan sanayinin önde gelen isimleriyle Beyaz Saray'da bir araya gelerek, uzun yıllardır ABD ile diğer ülkeler arasında "adaletsiz ve ABD aleyhine" ticaret yapıldığını söylemişti. Amerikan çelik ve alüminyum endüstrilerini yeniden yapılandırmayı vaat eden Trump, Twitter'da yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: "Çelik ve alüminyum endüstrilerimiz (ve daha niceleri) onyıllardır süren haksız ticaret ve kötü politikalar nedeniyle yok olmaya yüz tuttu. Ülkemizin, şirketlerimizin ve işçilerimiz daha fazla istismar edilmesine izin veremeyiz. Serbest, adaletli ve zeki ticaret istiyoruz" Trump'ın açıklaması Asya piyasalarını olumsuz etkilerken, Avrupa Birliği ülkeleri ile Kanada, Meksika ve Brezilya karara sert tepki gösterdi. ABD çelik endüstrisinin durumu ABD, ihraç ettiğinin 4 katı kadar çelik ithal ediyor. 100'den fazla ülkeden çelik satın alıyor. ABD Enerji Bakanlığı, 2008 finansal krizinde dibe vuran çelik endüstrisinin toparlanmakta olduğunu açıkladı. Ancak ABD hâlâ 2000'lerin başındaki çelik üretim miktarının gerisinde. 2000 yılında 112 milyon ton çelik üreten ABD, 2016'da 86,5 milyon ton çelik üretti. 2000 yılında 135 bin kişiyi istihdam eden sektörde 2016 yılında yaklaşık 83 bin 600 kişi çalışıyordu.