Soros Vakfı Macaristan'ı terk etmeye mi hazırlanıyor?
Son dönemlerde Macaristan'da hükümetin hedefi haline gelen Macar asıllı milyarder George Soros'un Açık Toplum Vakfının Macaristan'ı terk etme kararı aldığı üzerine çıkan haberlerle ilgili bir açıklama yapan vakıf sözcüsü, bu konudaki nihai kararlarının Macar hükümetinin çıkaracağı yasaya bağlı olacağını açıkladı.
Basında çıkan haberler Vakfın merkezini Budapeşte'den Berlin'e taşıyacağını, ancak Berlin'deki merkez hazır olana kadar da geçici olarak Viyana'dan bölge faaliyetlerine devam edeceğini belirtiyordu. Açık Toplum Vakfı sözcüsü açıklamasında şimdilik Budapeşte'den ayrılma kararlarının olmadığını, ancak gelecekle ilgili projeler üzerinde ayrıntılı düşündüklerini de vurguladı. 1984 yılında Macaristan'da kurulan Açık Toplum Vakfı faaliyetleriyle Doğu Avrupa'daki dönüşümlerde önemli bir rol üstlenmişti. Soros Vakfı'nın tarihi önemi neydi? 1985-1995 yılları arasında Soros Vakfı Macaristan'da aralarında şimdiki başbakan Viktor Orban'ın da bulunduğu 2100 Macar öğrenciye Batı Avrupa ve Birleşik Amerika üniversitelerinde eğitim yapabilmeleri için de burs temin etmişti. O dönem vakıf Macaristan'daki tüm muhalif girişimleri desteklemiş, üniversitelerden kütüphanelere kadar çok sayıda kuruma büyük maddi yardımlarda bulunmuştu. Macaristan'daki Vakıf aynı zamanda bölge merkeziydi. Eski doğu bloku ülkelerindeki Açık Toplum Vakıflarındaki faaliyetler Budapeşte'den koordine ediliyor, Macaristan'daki merkez, bölgedeki projelerin finansman merkezi olarak da işlev görüyordu. George Soros'un 250 milyon dolarlık bağışıyla Budapeşte'de kurulan Orta Avrupa Üniversitesi de, her ne kadar taşınma niyetini henüz açıklamasa da Viyana'da bir campüs inşa ettirmeye başladı. 2019 yılında faaliyete girmesi planlanan Vinaya Campüsü Orta Avrupa Üniversitesinin kademeli olarak Budapeşte'yi terk etme planının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Soros Vakfı neden Macaristan'ı terk etmeyi düşünüyor? Soros bağlantılı vakıf ve kurumların Macaristan'ı terk etmeyi düşünmelerinin gerisinde elbette son zamanlarda Macaristan'da George Soros'a karşı sürdürülen kampanya yatıyor. Hükümet tarafından Avrupa'da mülteci yanlısı politikaların fikir babası olarak tanıtılan Macar asıllı George Soros ve ona yakın kurumların çalışmaları hükümet tarafından organize edilen kampanyalarda Macar ulusal güvenliğini tehlikeye sokan faaliyetler olarak gösterildi. Ardından da kısaca "Soros'u durdur" adı verilen yasa ile, Soros tarafından finanse edilen veya ona yakın görüşler doğrultusunda faaliyet gösteren sivil kuruluşları mali anlamda zor durumda bırakacak önlemler alındı. Bu yasanın nihai şeklinin hükümetin ilk icraatı olarak önümüzdeki haftalarda parlamentoya sunulması bekleniyor Bu yasa, yurt dışından mali yardım alan dernek ve kurumların ve bu kurumların çalışanlarının özel olarak fişlenmesi ve bu yardımların % 25'inin özel bir vergi yasasıyla kesilmesi gibi ağır uygulamalar da öngörüyor. Viktor Orban: "Listelerin yayınlanması doğru" Soros ile ilgili en son gelişme 8 Nisan seçimleri öncesinde iktidar yanlısı bir dergide "Soros'un paralı askerleri" başlığı altında iki bin Macarın adının yayınlanması oldu. Çoğunluğu üniversitelerde, medyada, sivil kuruluşlarda çalışan bu kişiler arasında çok önemli akademisyenler, hatta birinci Orban hükümetinin ekonomi bakanı da bulunuyor. Yayınlanması ülkede çok tepki alan bu isim listesi yayınlama olayına başbakan Viktor Orban da 20 nisan sabahı Kossuth rasyosundaki konuşmasında da değindi. Viktor Orban "soroscular listesi" için "ben gazetecilerin bu faaliyetlerini destekliyorum. Herkesin görevi bu. Bu tür organizasyonları açığa çıkarmak lazım. Yabancılardan para almaya utanmıyorsunuz da, isminizin ortaya çıkmasından mı utanıyorsunuz" dedi.