İngiltere seçimleri - Basında seçim sonuçları nasıl yorumlandı?
İngiltere'de dün yapılan erken seçimleri Muhafazakar Parti büyük bir çoğunlukla kazandı. Oyların yüzde 43'ünü alan Muhafazakar Parti, henüz kesin olmayan sonuçlara göre 364, İşçi Partisi ise yüzde 32 oy oranıyla 203 milletvekili çıkardı.
Seçim sonuçları ile ilgili İngiltere basınında yer alan değerlendirmelerden kısa bir özet sunuyoruz. FT: Muhafazakarlar herkesin çıkarı doğrultusunda hareket etmeli Financial Times gazetesi Muhafazakar Parti hükümetinin sadece Brexit'e destek verenlerin değil, herkesin çıkarı doğrultusunda hareket etmesi gerektiğini vurguluyor. "Moral bozucu bir seçim sonunda sarsıcı bir sonuç" ile çıkılan seçimlerde, Muhafazakarların çoğunluğu sağlaması ile Boris Johnson'ın 31 Ocak'ta İngiltere'yi Avrupa Birliği'nden çıkarmak için kesin yetki aldığı belirtiliyor. Johnson'ın parlamentoda rahat hareket etmesini sağlayacak bir çoğunluğu elde etmesi ile partisindeki sert Brexit yanlılarına taviz vermek zorunda hissetmeyeceği, AB ile, yaptığı anlaşmada öngörülenden daha yakın ilişki kurma olanağının olacağı belirtiliyor. "Birleşik Krallığı bir arada tutmak için sadece (AB referandumunda ayrılma yönünde oy kullanan) İngiltere ve Galler'in çıkarlarını değil, üyeliğin sürdürülmesi yanlısı İskoçya ve Kuzey İrlanda'nın da çıkarlarını gözeten bir şekilde yönetmeli" deniyor. Haberin sonu Jeremy Corbyn gibi en az popüler bir lider yönetiminde ve en sıkı-sol manifesto ile seçimlere giren İşçi Partisi'nin 1930'lardan bu yana en büyük yenilgiyi yaşadığını ifade eden gazete, İskoç Ulusal Partisi'nin aldığı başarılı sonucun Birleşik Krallık'ta birliği sıkıntıya sokacak gelişmelere yol açabileceğini öngörüyor. Gazete, seçim sonraki ilk değerlendirmesinde de üst düzey AB siyasetçilerinin İngiltere'deki sandık çıkış anketini, Brexit belirsizliğini sonlandırabileceği için sevinçle karşıladığını yazmıştı. AB bakanları, bu sonuçla AB'den çıkış anlaşmasının İngiltere'de Avam Kamarası tarafından onaylanma ihtimalinin arttığı, artık karşılarında daha net müzakere edebilecek bir iktidar olacağına dair sözleri aktarılmıştı. Johnson, hükümeti kurma iznini almak için Kraliçe 2. Elizabeth ile bir araya geldi Guardian: Johnson mutlak iktidar dizginlerini ele geçirdi Guardian gazetesi köşe yazarı Polly Toynbee "Kıvraklık, karizma ve güvenilirlikten yoksun Corbyn, İşçi Partisi'ni uçuruma sürükledi" başlıklı yazısında, "Manifesto muhteşemdi, ama Corbyn partisinin sekterlik, anti-semitizm ve Brexit ile bölünmesine izin verdi" yorumunu yaptı. "En kötü adamın başbakan seçilmesi" ile ülkeyi zor günlerin beklediğini, Boris Johnson'ın bu kadar büyük bir çoğunluk sağlayarak "mutlak iktidar dizginlerini ele geçirdiğini" ifade eden Toynbee makalesinde şöyle diyor: "On yıldır kamu alanında çürüme ve ekonomide durgunluk yaşanan bir ülke böyle bir darbe aldı. Dışarıya karşı mahcubiyet yaşayan bir ülke haline geldik. Brexit, Johnson'ın son iki (parti) liderini koltuğundan edip yerine kendisini yerleştirmek üzere kullandığı kötücül bir silahtı. Kişisel hırsları için her şeyi yapmaya hazır olarak, gelecek ay AB'den çıkacak ve gelecek yıl felaket bir 'anlaşma' ile ayrılacak şekilde bizleri en kötü Brexit tuzağına düşürdü." "Kimi suçlamalı? Aşırı Muhafazakâr basının yalanları tüm medyada da yankısını buldu, ama İşçi Partisi her zaman böyle bir adaletsizlikle karşı karşıya oldu… Johnson, tam bir dokunulmazlıkla bir yalanı bin kez tekrarlama olanağı buldu; onu ancak halk durdurabilirdi, onlar da yalanı tercih etti." Guardian'ın bir başka köşe yazarı Zoe Williamson ise Muhafazakar Parti'nin çoğunluğu açık ara ile almasının partide aşırılıkları törpüleyerek daha dengeli bir tutum benimseyeceği yönündeki beklentilerin fantezi olduğunu belirterek "Muhafazakarlar, intikamcı ve otoriterliğe vurgu yapan bir manifesto ve kampanya ile seçimleri kazandı" ifadesini kullanıyor. "Bu yaklaşımları onaylanmış oldu. Birlik halinde hareket eden bir Muhafazakar Parti'yi görebiliriz. Onlar iyi dönemlerde birliği iyi sağlıyor, kötü dönemlerde ise (parti içi) muhalefet onların kuralları arasında yer almıyor." Williamson, İşçi Partisi konusunda ise "Hemen çatışmaya düştü, ama bu kötü bir şey değil. Her şey eskisi gibi olacakmış gibi davranarak yeniden inşa edemezsiniz" diyor. "Kağıt üzerinde … kaybettiler. (AB) Referandum sonucuna saygı duymaları, aşırı-sağcı Brexit karşısında Lexit (solcu bir AB'den ayrılma tutumu) ile çıkmaları gerekiyordu" ifadesini kullanıyor. İşçi Partisi lideri Jeremy Corbyn Times: Brexit ve Jeremy Corbyn faktörü Times gazetesi ise Oliver Wright imzalı makalede, İşçi Partisi'nin tarihsel olarak kazandığı bölgeleri bu seçimlerde kaybettiğini, 1935'ten bu yana en kötü sonuçları aldığını, Muhafazakarların ise Margaret Thatcher'dan bu yana en büyük çoğunluğu sağladığını vurguluyor. "Brexit ve Jeremy Corbyn (faktörü), partinin geleneksel oy tabanını, atalarının hayal bile edemeyeceği bir şekilde Muhafazakarlara oy vermeye itti… Oyları sadece referandumda AB'den ayrılma yönünde oy kullanmış bölgelerde değil, üyeliğin devamı yönünde oy kullanmış bölgelerde de düşüş gösterdi." Daily Telegraph gazetesine yazan Tom Harris ise "Herkes Muhafazakarların güven sorunu olduğunu sanıyordu, ama aslında İşçi Partisi'nde bu sorun varmış" başlıklı bir makale kaleme aldı. Brexit oylarının çoğunlukta olduğu bir bölgeden İşçi Partisi'nin milletvekili adayı olan ve kaybeden eski milletvekili ve bakan Caroline Flint'in "Corbynciler (bu yenilgi için) Brexit'i, partideki AB yanlıları ise Corbyn'i suçlayacak. Bu felaket sonuçlardan her ikisi de sorumlu. İşçi Partisi'nin geniş oy tabanı olan bölgeleri cepte sandılar. Güvenebileceğiniz bir parti sunamadığımız için üzgünüm" sözlerine yer verilen makale şöyle devam ediyor: "Eski bakan, İşçi Partisi'nin temel yenilgi nedenini bu keskin cümlelerle iyi tespit ediyor: Güven sorunu. Boris Johnson'ın zayıf noktası olarak düşündükleri ve onu yıpratmak amacıyla altı hafta boyunca kullandıkları 'güvenilirlik' konusu kendilerini vurdu." Dün gece sandık çıkış anketi sonuçları sonrasında da günlük gazetelerin ilk baskılarının manşetleri şöyle olmuştu: The Guardian "Sandık çıkış anketleri Johnson için büyük çoğunluk öngörüyor" başlığını kullanırken, gazetenin alt başlıklarından biri de "Ağır yenilgi sonrası Jeremy Corbyn istifa baskısı ile karşı karşıya kalabilir" oldu. i gazetesinin başlığında ise Muhafazakar Parti'nin rengine atıfla "Mavi Dalga" ifadesi yer aldı. Alt başlıklarda ise ana muhalefetteki İşçi Partisi'nin çok ağır bir yenilgi aldığına dikkat çekiliyor. Brexit kampanyasını destekleyen gazetelerden Daily Mail'ın manşetinde ise "Keyif! Boris ses getiren bir zafer kazanıyor" başlığı yer aldı. İşçi Partisi'ni destekleyen tabloid Daily Mirror gazetesi ise Hollywood yapımı bir filme gönderme yaparak "Noel Öncesi Kabus" başlığını kullandı. Brexit kampanyasını destekleyen tabloid gazetelerden The Sun ise İngiltere Başbakanı Boris Johnson'ın köpeğiyle oy kullanmaya gitmesine gönderme yapan bir başlık atmış, İngilizcede argoda "Müthiş" anlamına gelen ifade üzerinde de kelime oyunu yapılmış ve Muhafazakar Parti'yi sembolize eden mavi renk de kullanılmıştı.