Finlandiya'da vatandaşlık maaşı işe yarayacak mı?
Finlandiya'da bu yılın başında devreye giren asgari vatandaşlık maaşı uygulamasından ilk aşamada kimlerin yararlanacağı belli oldu. 26 yaşındaki Fin vatandaşı Liisa Ronkainen, seçildiğini öğrendiğinde ilk başta şaşırdığını ve bu fikre olumlu yaklaştığını anlatıyor.
Yaklaşık altı aydır işsiz olan Ronkainen, "Mektubu aldığımda çok şaşırdım, diğer yandan da kuşkuyla yaklaştım. İşsiz olduğum zaman asgari maaşla sadece 36 euro daha fazla alacağım. Her zaman bu fikre olumlu bakıyordum, seçilenlerden biri olmak güzel bir şey" dedi. Finlandiya, 1 Ocak 2016 itibariyle rastgele seçilen ve işsizlik yardımı alan 2 bin vatandaşına işe girmeleri durumunda bile devam edecek olan net 560 euroluk bir 'vatandaşlık maaşı' vermeye başladı. Böylelikle işsizlerin kısa dönemli ve daha az maaşlı işlere girmesinin teşvik edilmesi amaçlanıyor. Asgari vatandaşlık maaşının işsizler için bir başlangıç olması umut edilirken refah devleti bürokrasisinin yumuşatılması ve yoksulluğun azaltılması hedefleniyor. Amaç, sosyal güvence kesilmeden istihdam Finlandiya'nın sosyal sigorta kurumu olan Kela'nın başlattığı pilot uygulamanın, işsizler için kısa dönemli işler adına motivasyon yaratıp yaratmadığı görülecek. Finlandiya'da birçok vatandaş, sosyal güvencelerini kaybetmemek adına kısa dönemli işlere girmekten kaçınıyor. Komşularına göre işsizliğin yüksek olduğu Finlandiya'da 2 milyon 413 bin çalışma çağında nüfus ve 213 bin işsiz var. Kısa süreli pozisyonlar, Finlandiya'nın istihdam pazarında önemli bir yer tutuyor. Beş yıldır çalışmayan ve asgari vatandaşlık maaşı uygulamasına dahil edilen Juha Jarvinen, kendi işini kurmayı amaçladığını söyleyerek sistemle ilgili pozitif açıklamalarda bulunuyor: "Asgari ücret benim için kölelikten kaçmak ve tekrar işleyen bir vatandaş olmak anlamına geliyor." Finlandiya'da uygulamanın nasıl işlediği, dünyanın diğer yerleri için de önemli bir örnek teşkil edecek. İsviçre'de Haziran 2016'da yapılan referandumda benzeri bir maaş sistemi reddedilmişti. Hollanda'da Groningen, Tilburg, Utrecht ve Wageningen şehirlerinde de benzeri bir uygulama başlayacak. Kanada'da Ontario bölgesi de bir pilot uygulamaya girişirken İskoçya'da Fife ve Glasgow konseyleri de bu fikir üzerinde çalışıyor.