"Kabe figürlü görsele" gelen tepkiler LGBTİ topluluğunu nasıl hedefe dönüştürdü?
Boğaziçi Üniversitesi'nde Cuma günü öğrenciler tarafından hazırlanan bir sergide üzerinde Kabe'nin de olduğu bir resmin yer almasına gösterilen tepkiler, LGBTİ topluluğunu hedef alan bir kampanyaya dönüşürken, bazı açıklamaların "ayrımcılık" yarattığı eleştirileri yapılıyor.
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu'nun olayla ilgili gözaltına alınan kişilerle için kullandığı ifadeler ve düzenlenen operasyonda LGBTİ afiş ile bayraklarına el konulması tepki çekti. Sosyal medyada gösterilen tepkiler, Twitter'da #LGBTİHaklarıİnsanHaklarıdır etiketini Türkiye'de en çok konuşulan konular arasında birinci sıraya yükseltti. Açılan soruşturma kapsamında, beş kişi gözaltına alınırken, Boğaziçi Üniversitesi Güzel Sanatlar Kulübü ile LGBTİ+ Kulübü'nde de arama yapıldı. Gözaltına alınan kişilerden biri savcılık sorgusu sonrası serbest bırakılırken, diğer dört kişi de adliyeye sevk edildi. Gözaltına alınan iki kişi tutuklandı, diğer iki kişi de konutu terk etmeme adli kontrol şartıyla serbest bırakıldı. Haberin sonu Söz konusu tutuklamaların Boğaziçi Üniversitesi'nde protesto edildiği Pazartesi günü, Beyazıt Meydanı'nda bir grup ikindi namazı sonrası basın açıklaması yaptı. Anadolu Gençlik Derneği (AGD) ve Milli Gençlik Vakfı (MGV) üyelerince yapılan protestoda, grup pankart açıp, tekbir getirdi, ardından da Kur'an-ı Kerim okundu. Bu protestoya müdahale edilmemesi, sosyal medyada bir grup tarafından, çifte standart uygulandığı eleştirilerine neden oldu. Boğaziçi Üniversitesi'nde eyleme, Valiliğin topyekün eylem yasağı gerekçe gösterilerek izin verilmemişti. Soruşturmaya neden olan resimde ne var? Boğaziçi Üniversitesi öğrenci ve öğretim üyeleri, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Prof. Dr. Melih Bulu'yu atamasına yönelik tepki ve protestolarını sürdürüyor. Bu protestolar kapsamında, Cuma günü bazı öğrenciler kampüs içerisinde bir sergi açtı. Sosyal medyada yayımlanan görüntülerde, açılan sergideki görsellerin yerleştirilmesi sırasında yerde duran ve üzerinde Kabe figürü görülen bir resim yer aldığı görülüyor. Resmin tam ortasında şahmeran figürü, dört köşesinde de LGBTİ+, lezbiyen, trans ve aseksüel bayrakları yer alıyor. Sosyal medyada kendisini Boğaziçi Üniversitesi öğrencisi olarak tanıtan bir kişi, resmi yapan kişinin bu görseli neden bu şekilde hazırladığına dair bir açıklamayı paylaştı. Bu açıklamaya göre, görseli hazırlayan kişi, şahmeran figürüyle "toplumsal mizojinin en büyük motivasyonu olan kurgulanmış dinin merkezine iliştirerek Anadolu kadınlarının bu gizli ve derin mücadelesini bir adım daha cesurlaştırmak" istediğini belirtiyor. Aynı açıklamada, "Eserin dört köşesine iliştirilmiş LGBTİ+ bayrakları da fark edeceğiniz üzere eserin genel estetik yapısına uzak ve yapay görünmekte. Burada da toplumsal cinsiyetin kendi öz cinsiyetlerimize bizi yabancılaştırıp öz kimliklerimizi bize yapay olarak tanıtmasını gösterdim" ifadeleri yer alıyor. Resme yönelik tepkiler nasıl başladı? Boğaziçi Üniversitesi İslam Araştırmaları Kulübü'nün (BİSAK) Twitter hesabı üzerinden resme tepki göstermesi ve hükümete yakın bazı haber kuruluşların sergiyle ilgili videoyu paylaşması olayın geniş kitlelere yayılmasını sağladı. BİSAK, açıklamasında Kabe'nin "haysiyetsizce tahkir ve tahrif edildiğini" belirterek, "Bu ahlaksızlığın sanat kisvesiyle meşrulaştırılmasını ve üstüne üstlük hadsizce savunulmasını hiçbir şekilde kabul etmiyoruz" denildi. Akşam saatlerinde gösterilen tepkiler, "#bogazicilgbtrezaleti" ve #kabekutsalımızdır gibi etiketler altında paylaşıldı. Cuma akşam saatlerinde bu etiketlerle 20 binden fazla Twitter mesajı atıldı. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, resimle ilgili resen soruşturma başlattı. İstanbul Valiliği, "halkın bir kesiminin benimsediği dini değerleri alenen aşağılamak" suçlamasıyla beş kişinin gözaltına alındığını açıkladı. Gözaltına alınanlardan biri savcılık sorgunun ardından serbest bırakılırken, diğer dört kişi de adliyeye sevk edildi. İki kişinin de arandığı bildirildi. Boğaziçi Üniversitesi'nden akademisyen Can Canan, gözaltına alınanların üniversitenin Sanat Kolektifi'ne mensup öğrenciler olduğunu belirtti. Cuma akşam saatlerinde İçişleri Bakanı Soylu da gözaltına alınan dört kişiyi "LGBT sapkını" olarak tanımladı. Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın, resmi "Kabe'ye yapılan saygısızlık" olarak tanımladı. Kalın, "Bu sapkınlık hem kanun önünde hem de maşerî vicdanda hakettiği cezayı alacaktır" dedi. İstanbul Valiliği de Cumartesi günü yaptığı yazılı açıklamada, operasyon kapsamında Boğaziçi Üniversitesi Güzel Sanatlar Kulübü ve LGBTİ+ Kulübü'nde arama yapıldığını duyurdu. Açıklamada, aramada "LGBTİ bayrakları ile eylemlerde kullanılan çeşitli afiş ve pankartların ele geçirildiği" belirtildi. Adalet Bakanı Abdülhamit Gül, "Gönülleri nefretle paslanmış hadsizlerin kutsalımız Kabe'ye saygısızlığına hukuk göz yumamayız" dedi. Resme tepki gösteren Adalet ve Kalkınma Partisi Sözcüsü Ömer Çelik, "sapkın bir grubun Kabe'ye yaptığı saygısızlığı kınadığını" ifade ederek, bunu "provokasyon" olarak tanımladı. Cumhuriyet Halk Partisi Sözcüsü Faik Öztrak, olayı "kabul edilemez" olarak nitelendirdi. Öztrak, "Bu alçak provokasyonu şiddetle kınıyoruz. Görünen ve görünmeyen sorumlulularının bir an önce ortaya çıkarılmasını bekliyoruz" dedi. Diyanet İşleri Başkanı Ali Erbaş, olayla ilgili yasal yollara başvuracaklarını ifade etti. Manevi İlkeli Liyakatli Diyanet ve Vakıf Çalışanları Sendikası (Mil-Diyanet Sen) , Pazartesi günü LGBTİ derneklerinin kapatılması ve tüm faaliyetlerinin yasaklanması için İçişleri Bakanlığı'na dilekçe sunacaklarını açıkladı. Boğaziçi Üniversitesi rektörlüğüne atanan Prof. Dr. Bulu da olayın kabul edilemez olduğunu belirterek, bunun "Boğaziçi değerlerinde asla yeri olmadığını" ve kapsamlı soruşturma başlatıldığını ifade etti. LGBTİ'leri hedef alan açıklamalara hangi tepkiler geldi? Soylu ve Bulu'nun attıkları mesaja birçok kullanıcı tepki gösterdi. Bazı kullanıcılar, Bulu'nun ilk mesajında "#bogazicilgbtrezaleti" etiketini kullandığını ancak daha sonra bunu silerek, etiketsiz halini tekrar paylaştığını öne sürdü. Türkiye'de Twitter'da en çok konuşulan konular listesinde bir numaraya yükselen #LGBTİHaklarıİnsanHaklarıdır etiketiyle 7 binden fazla mesaj paylaşıldı. Aralarında LGBTİ haklarını savunan aktivistlerin de olduğu çok sayıda kullanıcı, Soylu'nun açıklamasını "homofobik" ve ayrımcı olarak nitelendirirken, Valiliğin "LGBTİ bayrakları ele geçirildi" ifadesine de tepki gösterildi.