CANLI: Suriye-Irak tezkeresi TBMM'de kabul edildi
_________________________________________________________ 20:47
Meclis'teki tezkere görüşmelerini ve oylamasını aktardığımız canlı anlatımımızın sonuna geldik. Bir sonraki canlı sayfamızda buluşmak üzere. Hoşçakalın. _________________________________________________________ 20:38 Tezkerenin TBMM'de kabul edilmesinin ardından Çankaya Köşkü'nde Güvenlik Zirvesi yapılacak. Kısa süre içinde başlayacak zirveye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan başkanlık edecek. Zirveye Başbakan Ahmet Davutoğlu, Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necdet Özel ile kuvvet komutanları, İçişleri Bakanı Efkan Ala, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Milli Savunma Bakanı Yılmaz, MİT Müsteşarı Hakan Fidan ve ilgili bürokratlar katılacak. _________________________________________________________ 20:23 Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz, TBMM'den geçen tezkerenin çözüm sürecini olumsuz etkilemeyeceğini söyledi. Yılmaz gazetecilerin, "(Tezkere sürece) Nasıl olumlu yansır?" sorusuna, "İyi olur, her yerde sulh olur, huzur olur, barış olur" yanıtını verdi. _________________________________________________________ 20:01 Tezkere 98 ret oyuna karşılık 298 kabul oyuyla TBMM'de kabul edildi _________________________________________________________ 19:47 Tezkere üzerindeki görüşmeler tamamlandı. Oylama öncesi tezkere metni bir kez daha okunuyor. _________________________________________________________ 19:45 AKP İstanbul Milletvekili Şirin Ünal da şahsı adına söz aldı. Ünal, "İlkeli, ahlaki, çıkar odaklı değil, insan odaklı bir politika izliyoruz" dedi. _________________________________________________________ 19:26 CHP İstanbul Milletvekili Osman Taney Korutürk şahsı adına söz aldı. Korutürk, "(ABD Başkanı) Obama'nın yapmak istemediği harekâtı orada Türk askerine siz mi yaptıracaksınız?" diye sordu. Korutürk, "Suriye bataklığının nedeni, (Başbakan) Davutoğlu'nun yanlış ve hayalci politikalarıdır, oradaki terör örgütlerini buraya getirmesidir" diye konuştu. Korutürk ayrıca "Bu karanlık tablo içinde size açık çek veremeyiz. Açık çek verenler de vicdanlarıyla başbaşa kalırlar.Eğer bu tezkere geçer ve orada bir askerimiz hayatını kaybederse, bu başbakanı Yüce Divan'a götürür." ifadelerini kullandı. _________________________________________________________ 19:23 Söz alan CHP Grup Başkan Vekili Mehmet Akif Hamzaçebi, Emrullah İşler'in sözlerine yanıt verdi. Hamzaçebi, "Sizin niyetiniz IŞİD'le mücadele etmek değil, (Suriye Devlet Başkanı) Esad'la daha önce göremediğiniz hesabı görmek" dedi. Hamzaçebi ayrıca "IŞİD'i besleyip büyüten sizsiniz...Türkiye Cumhuriyeti hükümeti" diye konuştu. _________________________________________________________ 19:09 BBC Türkçe'den Sinan Onuş, tezkere görüşmelerinin daha önceki müzakerelerle karşılaştırıldığında sakin geçtiğine dikkat çekerken, ''Olağan genel kurullarda görünen bu sahne oldukça dikkat çekiyor. Vekillerin kendi aralarındaki konuşmalarının yoğunluğu salonda büyük bir uğultuya neden oluyor. Oturumu yöneten TBMM Başkanvekili Bahçekapılı bu nedenle vekilleri kimi zaman sözlu, kimi zaman da masasına hafif hafif vurarak uyarıyor'' diyor. _________________________________________________________ AKP Grubu adına Ankara Milletvekili Emrullah İşler söz aldı. İşler'in konuşmasından bazı satır başları şöyle; 19:01 CHP Grup Başkan Vekili Mehmet Akif Hamzaçebi, Başbakan Davutoğlu'nun Genel Kurul'da olup olmayacağını sordu. _________________________________________________________ 18:42 MHP adına tezkere lehinde konuşma yapan Mehmet Şandır'ın tezkerenin içeriğini eleştirmesi sosyal medyada tartışılıyor. _________________________________________________________ 18:37 CHP grubu adına Adana Milletvekili Faruk Loğoğlu söz aldı. Loğoğlu'nun konuşmasından bazı satır başları şöyle: _________________________________________________________ 18:14 Tezkere lehinde söz alan MHP Mersin Milletvekili Mehmet Şandır "Bölgedeki gelişmeler ve muhtemel sonuçları bölgemiz ve ülkemiz için büyük risk oluşturmaktadır. Bölgedeki PKK terör unsurları tehdit yaratmaktadır" diyerek söze başladı. _________________________________________________________ TIKLAYIN: 1 Mart mı, Çekiç Güç tezkeresi mi? Irak ve Suriye tezkerelerinin görüşmeleri Meclis Genel Kurulu’nda başladı. Muhalefet, tezkereyi 1 Mart tezkeresine benzetirken çok sayıda uzman bunun aslında 1991 yılındaki Çekiç Güç tezkeresine benzediği görüşünde. _________________________________________________________ 17:58 BBC Türkçe'nin Facebook takipçilerinden Meclis'te görüşülen tezkereye dair gelen bazı yorumlar şöyle _________________________________________________________ 17:52 Kürsüye çıkan HDP Mersin Milletvekili Ertuğrul Kürkçü sözlerine alaylı bir dille "Prompter istiyorum" diyerek başladı. Kürkçü, "Kobane'de hepimizin insanlığını savunanlara bin kere selam olsun" dedi. HDP milletvekili, "Tezkere her bir unsuru ile uluslararası hukuka, anayasaya, bölgede ihtiyaç duyulan demokratik ihtiyaçlara aykırı" diye konuştu. Kürkçü'nün konuşmasından diğer bazı satır başları şöyle: 17:48 TBMM'de AKP 312, CHP 130, MHP 52, HDP 27, Bağımsız 14, DBP 1 sandalye ile temsil ediliyor. Gazeteci Murat Yetkin Radikal'deki yazısında, AKP'nin Hac ziyareti için Mekke'de bulunan 46 milletvekilini oylama için Ankara'ya çağırmadığını yazmıştı. _________________________________________________________ 17:40 Hükümetin tezkere hakkındaki görüşünü açıklayayan Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz konuşmasında, "Suriye'de rejim insanlık suçu işlemektedir" dedi. _________________________________________________________ 17:20 Tezkere görüşmesine başlandı. _________________________________________________________ 17:11 Tezkere üzerindeki görüşmelere geçiliyor. Konuşmalara başlanmadan önce oturuma 10 dakika ara verildi _________________________________________________________ 16:57 AKP Grup Başkan Vekili Mustafa Elitaş, usul tartışmasının açılmasının "usulsüz" olduğunu söyledi. _________________________________________________________ Oturumu yöneten TBMM Başkan Vekili Ayşe Nur Bahçekapılı Zozani'nin iddiasına karşılık, "Tezkereyi işlemden kaldıramam. Böyle bir yetkim yok" dedi. Bahçekapılı daha sonra usul tartışması açtı. _________________________________________________________ 16:50 HDP Milletvekili Adil Zozani tezkerenin anayasaya aykırı olduğunu iddia etti. _________________________________________________________ 16:42 Hükümetin Irak-Suriye tezkeresi metni TBMM'de okunuyor _________________________________________________________ 16:38 Mehmet Akif Hamzaçebi'yi eleştiren AKP Grup Başkan Vekili Mustafa Elitaş: "Sayın Hamzaçebi bu konuşmayı Suriye Parlamentosu'nda yapsa daha fazla alkış alırdı" dedi. _________________________________________________________ 16:36 Hamzaçebi sözlerini "Mehmetçiğin kanı üzerinden bu ülkeyi tehlikeye atmaya hakkınız yok" diyerek noktaladı. _________________________________________________________ 16:31 Hamzaçebi: Türkiye Suriye'nin içişlerine müdahale etmiştir. Suriye rejimi karşıtı grupların Türkiye'de kampları vardır. Türkiye silah ve mühimmat desteği yapmıştır. Silah taşıyan TIR'ların aranması engellenmiştir. ___________________________________________________________ 16:29 Tezkere aleyhinde söz alan CHP Milletvekili Akif Hamzaçebi: 12 paragraflık tezkerede IŞİD sadece bir kez geçiyor. ___________________________________________________________ 16:25 BBC Türkçe'den Rengin Arslan'ın Mürşitpınar notları: Kobani'nin karşısındaki Mürşitpınar'da, dışarıdan göründüğü kadarıyla karşıdaki çatışmalarda kullanılan birkaç havan topunun sesi dışında sessizlik hakim. Canlı yayın araçları hala burada ancak tezkere gündemine kilitlenmiş ortamda sınırın ötesinden söylenecek pek az şey var gibi görünüyor. Burada konuştuğum bir jandarma ise bu tepede, tezkereyi takip etmediğini söyleyen tek kişi belki de. Tezkere sonucunun onu etkileyip etkilemeyeceğini sorduğumda gülümsüyor, "nasip, buradayız işte" diyor. ___________________________________________________________ 16:19 Tezkere önergesiyle ilgili ikinci lehte konuşmayı MHP Kayseri Milletvekili Yusuf Halaçoğlu yapıyor. Halaçoğlu AKP milletvekillerine hitaben, "IŞİD bir terör örgütüdür ancak siz bunu ancak Cumhurbaşkanı ABD'yi ziyaret ettikten sonra söylemeye başladınız" dedi. Halaçoğlu hükümete, "Kobani dediğiniz bölgeye gösterdiğiniz tepkiyi Türkmenler için niçin göstermediniz?" diye sordu. ___________________________________________________________ 16:12 HEMEN ADIM BEKLEMEYİN Milli Savunma Bakanı İsmet Yılmaz TBMM kulisinde bir gazetecinin "Tezkereden sonra hükümetin atacağı ilk adım ne olacak?" sorusuna, "Tezkereden sonra hemen bir adım beklemeyin" yanıtını verdi. ___________________________________________________________ 16:06 Zozani AKP milletvekillerine hitap ederek, "Siz bilerek ya da bilmeyerek, Suriye'deki çetelerin palazlanmasında pay sahibiniz" dedi. Zozani sözlerini şöyle sürdürdü: "Sizin mücahit olarak tarif ettikleriniz bugün çocuk kesiyor." ___________________________________________________________ 15:54 Tezkere için aleyhte görüş bildiren ilk konuşmayı HDP Hakkari Milletvekili Adil Zozani yapıyor. ___________________________________________________________ Diyarbakır Büyükşehir Belediye Eş Başkanı Gülten Kışanak son tweetinde tezkereye "Hayır" denmesi gerektiği yönündeki görüşünü yineledi. ___________________________________________________________ Tezkere hakkında ilk sözü AKP İstanbul Milletvekili Mehmet Doğan Kubat "lehte görüşle" aldı. ___________________________________________________________ CHP Genel Sekreteri Gürsel Tekin'in "Tezkereye hayır diyeceğiz" açıklamasına BBC Türkçe'nin Twitter takipçilerinden gelen bazı tepkiler şöyle: ___________________________________________________________ Tezkereye "Hayır" diyen HDP'nin Merkez Yürütme Kurulu yazılı bir açıklama yaptı. Açıklamada, "Hükümetin hazırladığı tezkerede IŞİD vurgusu yapılmıyor. Bu tutum aynı zamanda Türkiye'nin IŞİD karşısında etkin bir tavır içerisinde olmayacağını ortaya koyuyor. Tezkere metninde IŞİD'i incitmemek için özenle seçilmiş ifadeler kullanılıyor, bütün IŞİD belirlemeleri sadece Birleşmiş Milletler belgelerine dayandırılıyor" ifadeleri yer aldı. HDP tezkerenin içeriğinin, hükümetin "bölge sorunlarına ve Kürt halkına bakışında bir değişiklik olmadığını" bir kez daha gösterdiğini vurguladı. Açıklamada ayrıca tezkerenin (PKK'nın Suriye'deki kolu olan) PYD ile IŞİD'i eşit gösterdiği belirtildi. ___________________________________________________________ CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, TBMM'deki tezkere görüşmeleri öncesi yazılı bir açıklama yaptı. Kılıçdaroğlu açıklamasında, "Hükümetin evlatlarımızı sonu belli olmayan maceralara sürüklemeye hakkı yoktur. Hükümet IŞİD'i yok etme hedefi yerine, ülkemizi çok daha büyük tehlikelere sokacak maceralar peşindedir" ifadelerini kullandı. ___________________________________________________________ Meclis'te tezkere görüşülürken Diyarbakır'da ise protestolar var. Halk Suriye'de Kürtlerin yaşadığı Kobani kentine yönelik IŞİD saldırılarını protesto etmek için kepenk kapatma, okul boykotu, kontak kapatma eylemi yapılırken; belediyeye ait otobüsler de çalışmadı. ___________________________________________________________ Ses tesisatındaki sorun nedeniyle Meclis oturumuna 10 dakika ara verildi. ___________________________________________________________ Başbakan Ahmet Davutoğlu, TBMM'deki tezkere oturumu öncesi AKP'nin Doğu Anadolu Bölgesi'den milletvekillerle bir araya geldi. AKP Genel Merkezi'nde, Davutoğlu başkanlığında düzenlenen istişare toplantısına Başbakan Yardımcıları Yalçın Akdoğan ve Bülent Arınç da katıldı. Basına kapalı yapılan toplantı yaklaşık üç saat sürdü. ___________________________________________________________ CHP Genel Sekreteri Gürsel Tekin son tweetinde parti olarak tezkereye "Hayır" oyu vereceklerini yineledi. ___________________________________________________________ Meclis oturumunda gündeme geçmeden önce grup başkan vekillerine söz verildi. ___________________________________________________________ Bağımsız Milletvekili Hakan Şükür, Twitter hesabından paylaştığı mesajında, tezkerenin zorunluluk görüntüsü vermesinin nedenlerini ise, hükümetin bölgeyle ilgili olarak 24 saat içinde değişen çelişkili kararları olduğunu söylüyor. ___________________________________________________________ Gündem dışı ikinci sözü, sınır güveniği konusunda konuşmak istediğini belirten CHP Hatay Milletvekili Refik Eryılmaz aldı. Refik Eryılmaz, tezkerenin kabulü halinde telafisi olmayan bir yola girileceğini söyledi. Eryılmaz, hükümetin üç yıldır "Suriye yönetimini devireceğim" diye ülkedeki tüm silahlı grupları desteklediğini belirtti. ___________________________________________________________ AKPGaziantep Milletvekili Şamil Tayyar Twitter hesabından paylaştığı mesajlarda tezkereye 'Hayır' diyeceğini açıklayan CHP ve HDP'yi eleştiriyor. ___________________________________________________________ TBMM'de Genel Kurul başladı, tezkere oturumunun başında üç milletvekiline gündem dışı söz verildi. ___________________________________________________________ Meclis Irak ve Suriye'de askeri operasyonları görüşmeye hazırlanırken IŞİD karşıtı koalisyon güçlerinin hava operasyonları da devam ediyor. ABD uçaklarının Kobani yakınlarındaki IŞİD mevzilerini dün gece de vurduğu belirtildi. Bugüne kadar düzenlenen hava operasyonlarında ise tablo şöyle: ___________________________________________________________ Meclis'teki tezkere görüşmeleri öncesinde Genelkurmay Başkanı Orgeneral Necdet Özel Suriye'deki Süleyman Şah Türbesi Saygı Karakolu'nda görev yapan askerlere bir mesaj gönderdi. Genelkurmay'ın sitesinde yayınlanan mesajda, "Sizden gelecek tek bir haberle TSK yanınızda olacak. 76 milyon yurttaşımız arkanızdadır" ifadeleri yer aldı. IŞİD militanlarının Süleyman Şah türbesine yaklaştığı haberlerinin ardından Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç, "Evet, IŞİD militanlarının o bölgeye çok yaklaştığı söz konusudur. Ancak, orada askerlerimiz teçhizatlarıyla ve silahlarıyla birlikte bu Saygı Karakolu'ndaki görevlerine şu an itibariyle devam etmektedirler" demişti. ___________________________________________________________ Kütahya bağımsız milletvekili İdris Bal Twitter'dan tezkere oylamasına katılmayacağını duyurdu. ___________________________________________________________ Meclis'teki tezkere görüşmeleri Suriye'de IŞİD'in Kobani kuşatması devam ederken gerçekleşiyor. Geçtiğimiz günlerde Türkiye'den Suriye'ye geçerek Kobani'ye gitmek isteyen Kürtlere asker müdahale etmiş ve bölgeye giden milletvekilleri de nöbete başlamıştı. BBC Türkçe'ye konuşan HDP Şanlıurfa milletvekili İbrahim Ayhan ve Bağımsız Milletvekili Aysel Tuğluk tezkereyle ilgili görüşlerini aktardı. Tuğluk: Tezkere geçerse çözüm diye bir şey kalmaz Ayhan: Bir koalisyon oluşturulmuş. Buna dahil olmuş Türkiye. Bunun içinde hareket etmesi için tezkereye gerek yok ki TIKLAYIN: Sınırda nöbet tutan vekiller tezkere için ne diyor? ___________________________________________________________ Muhalefet partileri tezkereye karşı nasıl oy kullanacaklarını açıkladılar. MHP tezkereyi AKP ile birlikte destekleyeceğini söylerken, CHP ve HDP 'Hayır' oyu kullanılacağını açıkladı. Tezkere oturumunun açılması için Meclis'e salt çoğunluk olan 134 milletvekilinin gelmesi gerek. Tezkerenin kabulü için de yine salt çoğunluğun 'Evet' oyu yeterli olacak. TIKLAYIN: Tezkere oylamasının arifesinde muhalefet ne diyor? ___________________________________________________________ Dış basında Meclis'teki tezkere oturumu: ABD'nin Wall Street Journal gazetesi haberi "Türkiye'de hükümet Meclis'te IŞİD karşıtı koalisyona katılmak için onay arıyor" başlığıyla veriyor. Haberin detaylarında şu ifadeler yer alıyor: "Meclis otourumu, Kobani yakınlarındaki Suriye sınırına Türk tankları ve zırhlı araçları sevk edildiği sırada gerçekleşecek. Ancak Meclis'in onay vermesinin hemen ardından Türkiye'nin askeri bir hamle yapması beklenmiyor. Ankara öncelikle ABD'nin 'Uçuşa yasaklı bölge' talebine onay vermesini istiyor" Washington Post gazetesi ise haberi "IŞİD'in kapısına dayandığı Türkiye'de Meclis'in Suriye'de sınırötesi operasyona onay vermesi bekleniyor" şeklinde. Haberde, "Türk hükümeti Suriye ve Irak'a doğrudan müdahaleye bir adım daha yaklaşıyor. Sınırda güvenlik önlemleri artırılmışken Meclis'in de her iki ülkede de sınırötesi operasyonlara izin vermesi bekleniyor" deniyor. Washington Post'un haberinde IŞİD'in elindeki Türk diplomatların serbest bırakılmasıyla birlikte Ankara'nın Suriye ve Irak politikasında da değişim olduğu ifade ediliyor. Bu hafta İngiliz Guardian gazetesinde Simon Tisdall imzasıyla çıkan bir köşe yazısında ise, Türkiye'nin IŞİD'e karşı duruşunu daha net hale getirdiği belirtiliyor ve "Ancak Ankara'daki yetkililerin aklında daha farklı bir hedef de var: Bağımsızlık yanlısı Suriyeli ve Iraklı Kürtlerin önüne geçmek. Bölgedeki Kürtlerin daha da güçlenmesi istenmiyor" diyor. ___________________________________________________________ Yabancı askerlere geçiş izni verilecek mi? Hürriyet gazetesinde bu hafta yer alan bir haberde tezkerenin yabancı askerlerin geçişine de izin vereceği yazıldı. Haberin ilgili bölümünde, "Edinilen bilgiye göre TSK, sınırda güvenli bölge oluşturulması durumunda uluslararası koalisyondan destek alınmasını gerekli olacağını vurgulayarak, bunun için tezkerede, 'Yabancı askerin geçişine ve bulunmasına; TSK'nın da sınır dışına gitmesine olanak izin veren' bir ifade bulunmasını istedi" dendi. İnsani yardım ve lojistik destek amaçlarıyla Türkiye'deki üslerin kullandırılması konularına da tezkere ile izin verilmesi gündemde. Ancak tezkere metninde üslerin ne zaman ve nasıl kullandırılacağı konusunda son sözü hükümetin söyleyeceği şekilde tasarlandığı belirtiliyor. ___________________________________________________________ Meclis'teki tezkere görüşmelerinin hemen öncesinde PKK lideri Abdullah Öcalan'dan Kobani mesajı geldi. Öcalan, İmralı heyeti ile dün gerçekleşen görüşmesinde ilettiği mesajda, Türkiye'nin Suriye sınırı yakınındaki Kürt kenti Kobani'nin IŞİD kuvvetlerine düşmesi durumunda, barış sürecinin çökebileceği uyarısında bulundu. TIKLAYIN: 'Kobani düşerse barış süreci biter' ___________________________________________________________ Bu hafta toplanan Bakanlar Kurulu'nun ardından basının sorularını yanıtlayan Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç tezkerenin kapsamlı olacağı mesajını vermişti. Arınç, "Bir daha hiçbir şeye ihtiyaç duyulmayacak şekilde" hazırlandığını söylediği tezkerenin PKK ve IŞİD gibi tek tek terör örgütlerini saymak yerine "tüm terör örgütlerini" kapsadığını da ifade etmişti. ___________________________________________________________ Tezkere oylamasının ardından Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, makamında bir güvenlik zirvesi toplayacak. Saat 20:00'de başlayacak olan zirveye Başbakan Ahmet Davutoğlu, Genelkurmay Başkanı Necdet Özel ve MİT müsteşarı Hakan Fidan katılacak. ___________________________________________________________ TIKLAYIN: Meclis gündemindeki tezkerenin içeriğinde ne var, partiler ne diyor? ___________________________________________________________ Türk Silahlı Kuvvetleri'ne Irak ve Suriye'de sınırötesi harekat ve müdahale yetkisi veren tezkere bugün Meclis'te görüşülecek. Meclis Genel Kurulu'nda görüşülecek ve oylanacak olan tezkere oturumunun son anda bir değişiklik olmazsa açık yapılması bekleniyor. Hükümet, TBMM'den 1 yıl süreyle şu yetkileri istiyor: ___________________________________________________________ Türk Silahlı Kuvvetleri'ne Suriye ve Irak'ta sınırötesi operasyon yetkisi veren tezkere Meclis Genel Kurulu'nda görüşülüyor. Tezkerenin kabul edilmesi için Meclis'te salt çoğunluğun evet you kullanması yeterli olacak. Tezkere görüşmeleri ve gelen tepkileri aktaracağımız canlı anlatım sayfamıza hoşgeldiniz. Öncelikle bize ulaşabileceğiniz adresleri hatırlatalım: Twitter üzerinden @bbcturkceve @canli_bbcturkce; Facebook üzerinden ise, www.facebook.com/bbcturkceservisi