IŞİD'in yeni propaganda aracı: Çizgi filmler
Irak Şam İslam Devleti (IŞİD) örgütünün gelişmiş propaganda araçları arasında radyoarı, dergiler, şiddet görüntüleri içeren videolar ve fotoğraflar vardı. Örgüt 2017'de bunlara çizgi filmleri de ekledi.
Geçen aylarda örgütün Telegram'daki bir kanalı ve YouTube'da şimdi kapatılmış olan video hesabından animasyonlar yayımlanmaya başlandı. Bir dış sesin anlatıcı olarak bulunduğu animasyonlar, örgütün eskiden beri paylaştığı vahşi ve şok edici görüntülerden son derece farklı bir yöntem. Özellikle çocukları hedef alan "Hakim ve Cesur" adlı çizgi filmde, bir tiran tarafından yönetilmekten bıkan bir ülkenin hikayesi anlatılıyor. Filmde ülkeyi yöneten tiranın tebaasına, kendisine başkaldırmaya cesaret eden "cesur adamlar" hakkında yalan söylediği, "cesur adamların" ise IŞİD militanları olduğu görülüyor. Çizgi film BBC şikayet edene dek YouTube'daydı Facebook ve Twitter'da şiddet görüntüleri içeren video ve fotoğraflar genellikle birkaç gün içinde kaldırılırken, aylık 100 milyon aktif kullanıcısı olan Telegram'da bu videoların paylaşıldığı kanallar hâlâ aktif. Bu kanallarda bu yıl paylaşılmaya başlanan çizgi filmler Mart ayında YouTube'a da yüklenmiş, BBC YouTube'u uyarana dek de platformda yayında kalmıştı. "İnşallah yakında" adlı çizgi filmde bir IŞİD savaşçısının Beyaz Saray'ı siyaha boyadığı görülüyor Bu tip çizgi filmler şiddet içerikli görüntülere kıyasla az şikayet edildiği için daha yavaş fark ediliyor ve bu yüzden daha geç kaldırılıyor. Wired dergisinin editörlerinden Brendan Koerner, çizgi filmlerin sayısının artmasında IŞİD'in elindeki bölgelerden gelen video ve fotoğraflarda yaşanan azalışın etkili olabileceğini söylüyor. BBC Trending'e konuşan Koerner, "Askeri kayıpları nedeniyle görsel içerik üretme imkanları azaldı. Artık içerik üretmek için dışardaki destekçilerine bağımlılar" diyor. Telegram kanalının üyeleri ise destekçilerinin potansiyel yeni üyelerle konuşurken yumuşak bir ton kullanmaları gerektiğini de aktarıyor: "Cahillere ve kararsızlara nazikçe vaat çekin." Bu, IŞİD'in kendileri gibi inanmayanlara verdiği acımasız cezalar ve İslam hakkındaki katı yorumlarına büyük bir tezat oluşturuyor. 'Yeni yollar bulmak zorundalar' Koerner, "Yeni sempatizanlar kazanmak için yeni yollar bulmak zorundalar" diyor ve ekliyor: "Bunun bir yolu da temel ihtiyaçları ve adaleti sağlayan, ütopya gibi bir devlet kurdukları izlenimini yaratmak." IŞİD'in "dünyayı temizlediği" bu görsel de Telegram'daki destekçileri arasında popüler Telegram'ın arkasında kim var? Telegram kanalının paylaşımları ve üyeler tarafından kanal yöneticisine hitap edilme şekli, yöneticinin kadın olduğu ve muhtemelen Mısırlı olduğu izlenimini uyandırıyor. Burada yapılan bir paylaşımda kanalın hedeflerinden biri, "dindar kadınların grubun gözünde yüksek bir statüye sahip olduğunu göstermek" olarak açıklanıyor. Kanalda paylaşılan materyallerin Telegram dışında da etkisi oluyor, bunlar internette yüksek takipçi sayısına sahip IŞİD destekçileri tarafından yayılıyor, IŞİD'in diğer online medyalarında kendilerine yer buluyor. YouTube, BBC'nin uyarısı sonrası IŞİD yanlısı çizgi film yayımlayan bir kanalı kapattıktan sonra BBC'ye şu bilgiyi gönderdi: "Şiddete davet eden veya terör örgütleri tarafından yönetilen içerikler hakkında gelen şikayetler sonrasında hemen harekete geçiyoruz ve söz konusu hesapları kapatıyoruz." Telegram ise BBC'nin sorularını yanıtsız bıraktı. Mart ayında yapılan bir blog paylaşımında bir Telegram sözcüsü, aşırılıkçı içeriklere karşı eyleme geçtiklerini söylemiş, "uygulamanın terörizmle ilişkisi" konusunda abartılı yorumlar yaptıkları için medyayı suçlamıştı. Haberde BBC Monitoring'den Dina Aboughazala'nın derlediği veriler kullanılmıştır.