Belarus: Lukaşenko-Putin görüşmesi öncesindeki protestolarda 400 gözaltı
Belarus'ta Pazar günü devlet başkanın istifa etmesi talebiyle şimdiye kadarki en büyük protesto gösterilerinden biri düzenlendi. Reuters ve AFP haber ajansları başkent Minsk'te en az 100 bin kişinin toplandığını duyurdu.
Minsk (13 Eylül 2020) 9 Ağustos'ta yapılan devlet başkanlığı seçiminin sonucunu kabul etmeyen vatandaşlar beş haftadır Devlet Başkanı Aleksander Lukaşenko'nun istifa etmesi talebiyle protesto gösterileri düzenliyor. Pazar günkü protestolar, Lukaşenko'nun Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşmek için Pazartesi günü Soçi'ye hareketinin öncesine rastlıyor. Kremlin Sarayı seçimlerden beri ilk kez gerçekleşecek görüşmelerde iki ülke arasında daha yakın işbirliği ve ticaret ile enerji projelerinin gündeme geleceğini açıkladı. Protestocular devlet başkanının sarayına yürümek istedi Minsk'ten gelen videolarda gösterilerin başında yüzleri maskeli güvenlik güçlerinin protestocuları gruplardan ayırarak herhangi bir işaret olmayan minibüslere bindirdikleri görülüyor. Haberin sonu Protestocuların Lukaşenko'nun ve diğer üst düzey hükümet görevlilerinin yaşadığı beşkentin Drozdy bölgesindeki yürüyüşü de polis tarafından engellendi. İçişleri Bakanlığı başkentin farklı bölgelerinde 400 kişinin gözaltına alındığını ve bu kişilerin "aşağılayıcı tarzda" bayrak ve döviz taşıdığını duyurdu. Başkentte havanın gergin olduğu ve gözaltıların akşam saatlerinde de devam ettiği bildiriliyor. Reuters, Ekim Meydanı'nın da aralarında olduğu ana meydanların dikenli tellerle çevrildiğini bildirdi. AFP de başkentte internetin çekmediğini ve metro istasyonlarının kapatıldığını yazdı. Rus Interfax haber ajansı, Belaruslu liderlerin yaşadığı bölgede polisin uyarı için havaya ateş açtığını bildirdi. Bir İçişleri Bakanlığı sözcüsü daha sonra havaya sadece bir kez ateş açıldığını söyledi. Haber ajansları Pazar günü binlerce protestocunun Gomel, Grodno ve Brest gibi şehirlerde de sokağa döküldüğünü ve polisin tazyikli suyla müdahale ettiğini bildirdi. Minsk (13 Eylül 2020) 1994'ten bu yana ülkeyi yöneten Devlet Başkanı Lukaşenko'nun oyların yüzde 80'ini alarak seçimi kazandığı açıklanmıştı. Muhalefet ise seçimleri muhalif lider Svetlana Tikhanovskaya'nın kazandığını söylüyor ve iktidarın kendilerine devredilmesi çağrısı yapıyor. Lukaşenko seçimde usulsüzlük yapıldığı iddialarını reddediyor ve protestoların arkasında "dış güçlerin" olduğunu savunuyor. Göstericilerden 60 yaşındaki Oleg Zimin AFP'ye "Özgürlük için geldim ve barışçıl yollarla kazanana kadar protestolara katılmaya devam edeceğim" dedi. Lukaşenko'ya oy vermediğini söyleyen protestocu, "O bize hep yalan söyledi" ifadesini kullandı. Rusya Belarus'a paraşütçü birliği gönderiyor Protestolarda tepki gösterilen konulardan biri Rusya'nın Lukaşenko'ya uzattığı yardım eliydi. Göstericilerin bazıları, "Bu ülke satılık değil", "Putin Belarus'u yutmaya kalkma, boğulursun" yazılı dövizler taşıdı. 29 yaşındaki protestocu Andrei Gorbaçevski AFP'ye, Putin'in Belarus'a Rusya'nın bir bölgesiymiş gibi davrandığını söyledi. "(Putin) Lukaşenko'nun rejimini destekliyor. Garip bir oyun oynuyor ve bu yüzden halkımız artık ona güvenmiyor" dedi. Moskova geleneksel olarak müttefiki olan Belarus'a yardım eli uzatarak ülkenin borçlarını yeniden yapılandırmayı ve ülkeye likidite sağlamayı teklif etmişti. Rusya ayrıca Rus çevik kuvvet polisinin de gerekmesi halinde ülkeye konuşlandırılabileceğini açıklamıştı. Rus Tass haber ajansına göre Rus Savunma Bakanlığı Pazar günü 14-25 Eylül arasındaki ortak tatbikat için ülkeye paraşütçü birliği göndereceğini de açıkladı. ABD Cuma günü birkaç gün içerisinde Belaruslu yetkililere yeni yaptırımlar getirileceğini söyledi ve Moskova'ya Lukaşenko'yu desteklemesinin Belarusluları ülkeden daha da uzaklaştıracağı uyarısında bulundu.