ABD'den Hulusi Akar'a mektup: 'Türkiye S-400 alırsa, F-35 alamaz; Kongre bu durumda yaptırım uygulamakta kararlı'
ABD Savunma Bakanı Vekili Patrick Shanahan, Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar'a gönderdiği mektubunda, "Türkiye'nin S-400'ü teslim alması takdirinde F-35'leri alamayacağını" dile getirdi.
Yeni pilotların F-35 eğitiminin durdurulacağını da yazan Shanahan, Pentagon'un bu adımlarının ABD'nin Rusya'yı hedeflediği "ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Etme Yasası" (CAATSA) kapsamı dışında olduğunu, bu yönde Kongre'de güçlü bir kararlılık olduğunu aktardı: "Amerikan Kongresi'nde iki partinin de Türkiye'nin S-400 alması durumunda Türkiye'ye CAATSA yaptırımlarını uygulamak konusunda güçlü bir kararlılığı var." Shanahan, Türkiye'nin Rusya'dan S-400 savunma sistemini alması takdirinde ABD ve NATO ile işbirliğinin zedeleneceğini de ekledi. "Türkiye'nin savunma sektörü ve ekonomik hedeflerinin bu durumdan zarar göreceğini, işsizliğin artacağını, büyümenin ve uluslararası ticaretin kayıp yaşacağını" söyleyen Shanahan, CAATSA yaptırımlarının uygulanması takdirinde iki ülke arasında 75 milyar dolar olarak belirlenen ticaret hacmi hedefinin sarsılacağını dile getirdi. Milli Savunma Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada ise mektupla ilgili şu ifadeler kullanıldı: Haberin sonu "İki ülke arasındaki savunma ve güvenlik konularını kapsayan söz konusu mektupta, mevcut sorunlara stratejik ortaklık çerçevesinde ve kapsamlı güvenlik işbirliğini muhafaza edecek şekilde bir çözüm bulunması yönünde beklenti dile getirilmekte ve görüşmelere devam edilmesinin önemi ifade edilmektedir." ABD Savunma Bakanlığı görevini vekaleten yerine getiren Shanahan, 6 Haziran tarihli mektubunda Akar'ı Nisan ayında Pentagon'da ağırlamaktan ve 28 Mayıs'ta gerçekleştirdikleri telefon konuşmasından ötürü memnuniyet duyduğunu dile getirdi. Shanahan mektubunda, Akar'dan 6 Nisan'da aldığı mektup için teşekkür etti; ABD'nin Türkiye ile stratejik ortaklığına önem verdiğini vurguladı. Ancak Amerikalı yetkili mektubunda, "Türkiye'nin S-400 savunma sistemi eğitimi almaları için Rusya'ya personel gönderdiğini öğrenmekten ötürü hayalkırıklığı yaşadıklarını" söyledi: "Eğer Türkiye, 28 Mayıs'ta yaptığımız telefon konuşmasında görüştüğümüz gibi S-400'leri temin ederse, ülkelerimizin Türkiye'nin F-35 programına katılımının sona erdirilmesi konusunda bir plan yapması gerekecektir. Değer verdiğimiz ilişkimizi sürdürmek amacını taşıdığımız halde Türkiye S-400 teslimatını gerçekleştirirse F-35 alamayacak. Halen S-400 konusundaki kararınızı değiştirme şansınız var." '31 Temmuz'a kadar süre' Diğer yandan Pentagon'ın silah alımının başında olan Ellen Lord, Washington DC'de gazetecilere Cuma günü yaptığı açıklamada, Türkiye'nin 31 Temmuz sonuna kadar Rusya ile yaptığı S-400 anlaşmasını sona erdirmemesi takdirinde ABD'de eğitim alan Türk pilotların ülke dışına gönderileceğini ve F-35 üretiminden sorumlu olan şirketlerin sözleşmelerinin sona erdirileceğini açıkladı. 'Henüz geri döndürülemez hiçbir şey yok' diyen Lord, Türkiye'nin F-35'lerin 937 parçasının üretiminden sorumlu olduğunu, programdan çıkarılması takdirinde bu parçaların üretiminin başka şirketlere verileceğini söyledi. Lockheed Martin ve motor üretiminden sorumlu Pratt & Whitney adlı şirketin, şimdiden başka şirketlerle görüşmeye başladığını belirten Lord, Türk firmaların ellerindeki üretimi bitirdikten sonra görevlerine 2020'nin başında son verilebileceğini aktardı. 'Yeni pilot eğitimi verilmeyecek' ABD Savunma Bakanlığı görevini yürüten Patrick Shanahan ise mektubunda aynı zamanda ABD'nin 31 Temmuz itibariyla Türkiye'nin F-35 savaş uçağı programından çıkarılması için hangi adımları atacağına dair bir takvimin Akar'a gönderildiğini de söyledi. Shanahan, bu adımlar kapsamında 31 Temmuz öncesinde F-35 eğitimi alan Türk personelin ancak bir kısmının eğitiminin tamamlanacağını, daha sonrasında Türk personelin eğitim alınmasının engelleneceğini belirtti. Shanahan, bu kapsamda 12 Haziran'da yapılacak F-35 program ortağı tüm hükümet ve şirket yetkililerin bir araya geleceği CEO yuvarlak masa toplantısına da Türkiye'nin davet edilmeyeceğini yazdı. Arizona'daki Luke Hava Üssü'nde Türk Silahlı Kuvvetleri'ne (TSK) bağlı dört pilot, iki eğitmen pilot ve 20 yer hizmet ekibi F-35 eğitimi alıyor. Cuma günü Reuters haber ajansı ve Amerikan Foreign Policy (FP) dergisi yayımladıkları özel haberlerinde Shanahan'ın bu mektubuna atıfta bulunarak ABD'nin yeni pilot eğitimlerini durdurma kararı aldığını bildirmişti. Cuma akşamı itibarıyla Shanahan'ın mektubunun ABD'nin başkenti Washington DC'deki gazetecilere sızdırıldığı görülmüş, mektup kimi Twitter hesaplarında ve basın kuruluşlarının sitelerinde yer almıştı. ABD Başkanı Donald Trump'ın, Savunma Bakanlığı görevini vekaleten Ocak ayından bu yana yürüten Patrick Shanahan'ı bu göreve kalıcı olarak aday göstereceği belirtiliyor. ABD Savunma Bakanı Vekili Shanahan Türkiye'nin 9 milyar dolar değerinde siparişi var ABD yönetimi S-400'ler ile F-35 yeni nesil savaş uçaklarını birbirine rakip askeri sistemler olarak kabul ediyor ve bir ülkenin bu iki teçhizata birden sahip olmasının F-35 programını riske atacağını savunuyor. F-35 savaş uçaklarının üretim sürecinde rol oynayan Türkiye, uçakların geliştiricisi Lockheed Martin'e 9 milyar dolar karşılığında 100 uçak sipariş vermişti. Mayıs ayında ABD merkezli yayıncı kuruluş CNBC, Washington'un Ankara'ya S-400 alımından vazgeçilmesi için Haziran ayının ilk haftasının sonuna kadar süre tanıdığı yönünde bir haber yaptı. Söz konusu süre 7 Haziran itibarıyla doldu. Ancak Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, ABD'nin Türkiye'ye böyle bir süre iletmediğini söylemişti. Hükümet, Rusya'dan S-400 alımının bitmiş bir anlaşma olduğunu söylüyor ve ilk teslimatın kısa süre içerisinde yapılacağını ifade ediyor. Milli Savunma Bakanı Hulusi Akar, Ankara'nın S-400 alımı nedeniyle ABD'den gelebilecek olan olası yaptırımlara hazırlandığını da söylemişti. Öte yandan Rusya devlet savunma sanayi şirketi Rosteh'in yöneticisi Sergey Cemozov, S-400'lerin Türkiye'ye sevkiyatına iki ay içinde başlanacağını açıkladı. St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu'nda Rus NTV kanalına konuşan Çemozov, S-400'lere ilişkin ödemelerin ve eğitimlerin tamamlandığını söyledi.