David Attenborough: Instagrama 'hızlı' giriş yapan 94 yaşındaki çevreci ve belgesel yapımcısı Attenborough'nun ilham verici hayatı
İngiliz çevreci ve belgesel yapımcısı Sir David Attenborough, çevre duyarlılığını televizyon ve radyolardan Instagram'a taşıdı.
David Attenborough geçen yıl Glastunbury Festivali'nde sahneye çıkarak sürpriz yapmıştı. Belgesellerdeki sürükleyici sesi ve hoş anlatım tarzıyla birçok kuşağa doğa, hayvanlar alemi ve iklim değişikliğini anlatan 94 yaşındaki Sir David Attenborough, Instagram'a girer girmez bir milyon kullanıcı sayısına en hızlı ulaşan kişi olma rekoru kırdı. Bu rekorun daha önceki sahipleri de David Beckham, Jennifer Anniston, Prens Harry ve Papa Francesco'ydu. Attenborough Instagram'a 24 Eylül'de girdi ve ilk paylaşımından yaklaşık dört saat sonra bir milyon kullanıcı sayısına ulaştı. Attenborough, 'Life on Earth' adlı ilk belgeselinin BBC'de yayınlandığı 1979 yılında henüz doğmamış olan milyonlarca gence artık Instagram'dan seslenecek ve doğa, vahşi yaşam, iklim değişikliği, çevre duyarlılığı gibi konuları anlatacak. Haberin sonu 'Z kuşağı' olarak bilinen 1997 yılı sonrası doğanlar arasında iklim değişikliği dönemin en önemli sorunlarından biri olarak görülüyor. Attenborough 1950lerden bu yana çevreyle ilgili programlar yapıyor. Bu fotoğrafta Prens Charles ve kız kardeşi Prenses Anne'a bir papağan gösterirken görülüyor. BBC'ye konuşan Attenborough, "Bu onların dünyası ve onların yarını. Ben o yarında olmayacağım ama onlar olacak. Gençlerin bu konulardan kaygı duyması çok önemli. Kaygı duyan gençlerin sayısı da giderek artıyor. Benim gibi yaşlı bir adamın söylediklerini dinledikleri için kendimi çok ayrıcalıklı hissediyorum" dedi. Attenborough'nun belgeselleri son 40 yılda dünyanın dört bir yanında yayınlandı. Netflix'te yayınlanacak olan 'A Life on Our Planet' adlı yeni belgeseli, kendi yolculuğuna da ışık tutuyor. David Attenborough bir semender ile. Ama belgeselde eski anılarından daha da fazlası var. Attenborough'nun kariyeri boyunca tanıklık ettikleri, insanların doğaya olan etkisiyle birlikte anlatılıyor. Belgeselin tanıtım filmindeki sözler yer yüzünün karşı karşıya olduğu tehditleri anlamaya yeter: "Gezegenimiz bir felakete sürükleniyor. Doğaya karşı değil, doğayla birlikte çalışmamız gerekiyor." David Attenborough 8 Mayıs 1926'da, Kraliçe 2. Elizabeth'ten 17 gün sonra Londra'nın Isleworth bölgesinde doğdu. Britanya Monarşisi David Attenborough'ya, yaklaşık 60 yıllık yayıncılık kariyerinden sonra 'Sir' unvanı verdi. Sir David üç çocuklu bir ailenin ortanca çocuğu. Abisi, 1993'teki ilk Jurassic Park filminde milyarderi oynayan ve 1983'de Ghandi filmiyle en iyi yönetmen dalında Oscar ödülü alan aktör ve yönetmen Richard Attenborough. Erkek kardeşi de otomobil sanayinde yönetici ve maliye danışmanı olarak çalıştı. David'in abisi Richard Attenborough 1983'de Oscar ödülü kazandı. David çocukluğunda doğal yaşamla ilgili, fosiller dahil ne bulursa toplayıp koleksiyon yapıyordu. Küçükken bulduğu bir semenderi, babasının yöneticisi olduğu Leicester Üniversitesi zooloji birimine satmıştı. Attenborough'nun kariyerinde dönüm noktası 1936 yılında abisi Richard ile dünyanın önde gelen çevrecilerinden Grey Owl'un bir konuşmasına katılması oldu. Her ne kadar daha sonra Grey Owl'un kendisini başka bir kimlikle tanıtan, yerli beyaz Kanadalı Archibald Belaney olduğu ortaya çıksa da çevreyle ilgili mesajları doğruydu ve genç David'in ilgisini çekmişti. Richard Attenborough, 2000 yılında Belaney ile ilgili belgeselini tanıttığı bir röportajında, "O zamanlar insanoğlunun doğayı umarsızca yağmaladığı ve zenginliklerini soyduğu duyulmamış bir şeydi" dedi. Sir David Attenborough Cambridge Üniversitesi doğal bilimler fakültesinden 1952'de mezun olup BBC'de işe başladı. Hayvanlarla ilgili ilk programlarını 1950lerin başında yapan Attenborough'nun kariyerindeki dönüm noktası 'Life on Earth' adlı belgesel serisi oldu. Tartışmalı bir isim olan Grey Owl'un David Attenborough'nun hayatında büyük etkisi oldu. 1979 yılında yayınlanan 13 bölümlük seri, teknik özellikleri ve içeriğinin kapsamıyla bu alanda bir devrim olarak görülüyordu. Belgesel serisinin dünya genelinde 500 milyon kişi tarafından izlendiği tahmin ediliyor. O zamanlar sosyal medya olmasa da, Attenborough'nun Ruanda'da bir grup dağ gorillasıyla karşılaşması gibi bazı anları yayıncılık dünyasında 'viral' olmuştu. Bu an, 1999'daki En güzel 100 Televizyon anının belirlendiği kamuoyu yoklamasında, Kraliçe 2. Elizabeth'in taç giyme törenini de geçerek 12. sırada yer aldı. İklim değişikliği Aradan geçen on yıllar boyunca Attenborough'nun programları ekolojik açılara odaklanmaya başladı. Ama Attenborough'nun iklim değişikliği kampanyalarına biraz geç katıldığını söylemek yanlış olmaz. Bilim insanları, iklim değişikliğinin insan kaynaklı yaşandığı uyarılarını 1970lerin başında yapmaya başlamıştı. Ama Attenborough iklim değişikliğiyle ilgili kamuoyunda ilk defa 2005 yılında konuşup iklim değişikliğine insanların neden olduğu gerçeğine ilişkin "hiç bir şüphesi olmadığını" söyledi. İklim değişikliğiyle ilgili bakış açısının değişmesinde, 2004'te konuşmasına katıldığı saygın Amerikalı bilim insanı Ralph Cicerone'un etkisi olduğunu ifade eden Attenborough, 2005'te İngiliz gazetesi The Independent'a yazdığı makalede "Beni en çok ikna eden, doğadaki CO2 (karbondioksit) artışını sıcaklık, nüfus ve sanayileşmedeki artışla birleştiren grafikler oldu" dedi. Attenborough bu farkındalıkla 2006 yılında iklim değişikliğiyle ilgili iki televizyon belgeseli yaptı. Attenborough 2005 yılında iklim değişikliğiyle ilgili belgesel yaptı. BBC'ye konuşan Attenborough, "İlk televizyon programımı yaptığımdan bu yana gezegendeki insan sayısı üçe katlandı, verdiğimiz zararın şimdi farkına varıyoruz. Aldığımız her nefes, yediğimiz her yemek doğal yaşamdan geliyor dolayısıyla doğaya zarar verirsek, kendimize zarar vermiş oluruz" dedi. Hükümetler, kurumlar ve üniversitelerden çok sayıda ödül, ve fahri doktorluk alan Sir David Attenborough'nun adı, birçok hayvana da verildi. Yabani otlardan böceklere, memeli hayvanlardan dinozorlara kadar Attenborough adı 20'den fazla canlı türünün tanımlanmasında kullanılıyor. Onlardan biri olan yeni tür bir deniz dinozoruna 'Attenborosaurus conybeari' adı verildi. Paul McCartney ve Mick Jagger gibi gençlere hitap edebilen ünlü yıldızlar arasında yer alan Sir David Attenborough da artık 'bir rock yıldızı' gibi anılıyor. Geçen yıl dünyanın en büyük müzik festivallerinden Glastonbury Festivali'nde sahneye çıkarak sürpriz yapan Attenborough seyircilerin büyük coşkusuyla karşılanmıştı. Bu dinozora David Attenborough'nun adı verildi. Attenborough şimdi gezenin kurtarılmasına yardım edilmesi ve harekete geçilmesi çağrısı yapıyor. Son olarak birkaç ay önce Davos Dünya Ekonomik Forumu'nda dünya liderlerine seslenen Attenborough "Suçluluk veya suçlamanın ötesine geçmeli ve gerçekçi pratik adımlar atmalıyız. Şimdi ve birkaç yıl içinde yaptıklarımız, gelecek binlerce yılı derinden etkileyecek" dedi. İklim değişikliğiyle ilgili 17 yaşındaki Greta Thunberg ve Yokoluş İsyanı (Extinction Rebellion) gibi gençler arasında çevre aktivizminin arttığı bu dönemde Attenborough, her ne kadar bu kampanyalara yakınlık hissettiğini söylese de daha 'müdahaleci' protesto yöntemlerinin asıl amaca olumsuz etki edip etmeyeceğini de sorguladığını ifade ediyor: "Tabii ki vermek istedikleri mesajlara katılıyorum. Burada asıl mesele, diğer kişileri de size katılmaya ikna etmek için akla en yatkın yöntemin ne olacağı. Ama bunu hiçbir şey yapmamak için bir bahane olarak kullanamayız." Attenborough, Yokoluş İsyanı gibi gruplara destek çıktı. Attenborough ve Thunberg geçen Aralık ayında, İsveçli genç çevreci BBC Radio 4 Today programının misafir editörü olarak görev aldığında tanıştı. Karbon ayak izlerini artırmamak için ikili Skype üstünden sanal ortamda bir araya geldi. Attenborough Thunberg'e, "İnsanların 20 küsür yıldır çevreyle ilgili yapamadıklarını sen başardın. Sana çok minnettarım, hepimiz minnettarız" dedi. Thunberg de Attenborough'ya 'kendilerine bir ilham olduğu için' teşekkür etti: "Umarım ne kadar büyük bir fark yarattığını anlayabiliyorsundur. Ömrünü buna adadığın için teşekkür ederim. Beni bu konuyla ilgili bir şeyler yapma kararına, çocukken doğal yaşamla ilgili belgeseller, yaşananlar itti." David Attenborough ve Greta Thunberg