Çin'de doğum oranı azalıyor, nüfus yapısı değişiyor
Çin hükümeti tarafından bugün yayımlanan veriler, nüfusu yaklaşık 1 milyar 410 milyona ulaşan ülkede, doğum oranının son dönemin en düşük düzeyine indiğini gösteriyor.
Çin'de 2020'de sadece 12 milyon bebek dünyaya geldi. 4 yıl önce bu sayı 18 milyondu Ülkede son 10 senede yıllık ortalama doğum oranı yüzde 0,53 oldu. Oysa bu oran 2000-2010 arasında yüzde 0,57 idi. 10 yılda bir yapılan nüfus sayımının sonuçları, Çin hükümeti üzerinde daha fazla çocuk sahibi olmayı teşvik edecek önlemler alma baskısını da artırdı. 2020 yılı sonlarında yapılan sayımda yaklaşık 7 milyon görevli kapı kapı gezerek nüfus verilerini kayda geçirdi. Boyutları itibarıyla bu sayımlar Çin nüfusu hakkında en kapsamlı bilgileri veriyor ve hükümetin planlamaları açısından büyük önem taşıyor. Haberin sonu Çin'deki doğum oranı hakkında neler biliyoruz? Ulusal İstatistik Bürosu Başkanı Ning Jizhe, geçen yıl ülkede 12 milyon bebeğin doğduğunu söylüyor ve sadece 4 yıl önce 18 milyon doğum olduğu hatırlanırsa bunun nüfus artışında ciddi bir azalma anlamına geldiğine dikkat çekiyor. "Ama yine de büyük bir sayı" diye ekliyor. Ning'e göre, doğum oranındaki azalma, Çin'deki sosyal ve ekonomik gelişmelerin sonucu. Ülkeler geliştikçe doğum oranı eğitim ya da mesleki gelişimin öncelik kazanması gibi sebeplerle düşme eğilimi gösteriyor. Örneğin komşu ülkeler Japonya ve Güney Kore'de de doğum oranları, hükümetlerin daha çok çocuğu teşvik edecek çeşitli adımlar atmasına rağmen, son yıllarda rekor düşüşler gösterdi. Güney Kore tarihinde ilk kez geçen yıl ölümlerin sayısı doğumlardan fazla oldu ve bu durum, zaten dünyanın en düşük doğum oranına sahip ülkede nüfusla ilgili kaygıları artırdı. Doğum oranının düşmesi neden kötü? Doğum oranlarının, giderek nüfusun azalmasının yarattığı en büyük sorun toplumun demografik yapısını bozması. Daha basit bir şekilde ifade etmek gerekirse daha az genç ve daha çok yaşlısı olan bir topluma doğru gidilmesi. Bu da yaşlanan nüfusun bakımının sağlanması için yeterince genç iş gücü olmaması anlamına geliyor. Aynı zamanda sayısı ve oranı artan yaşlıların sağlık ve bakım masraflarının artmasının da kaçınılmaz olduğu düşünüldüğünde bu bütün bir ekonomik sosyal sistemin yeniden organizasyonunu gerektirebilir. Bu aslında sadece Çin'e özgü bir eğilim değil ama dünyanın en büyük nüfusuna sahip ülke olması bakımından önemi büyük. Çin Komünist Partisi, yaşlanan nüfusun çalışan nüfusta yol açtığı erezyonu karşı emeklilik yaşının yükseltilmesi gerektiğini daha önce açıklamıştı. Çin'de emeklilik yaşı son 40 yıldır erkekler için 60, kadınlarda memurlar için 55, mavi yakalı işçiler için 50. Yaşlıların nüfus içindeki oranının artması sosyo-ekonomik düzeni değiştirebilir Çin'in nüfus politikaları ne yönde evrildi? Çin'de 1979'da nüfus artışını dizginlemek amacıyla "tek çocuk" politikası benimsendi. Politikaya uyulmasını sağlamak için birden fazla çocuğu olan ailelere para cezası, işten çıkarma gibi cezalar verildi ya da baştan kürtaja zorlanabildi. 2016 yılında Çin hükümeti tartışmalı politikaya son vererek çiftlerin ikişer çocuk sahibi olmasına izin verdi. Fakat hükümetin bu adımı, ilk iki yıl bir artışa yol açtıysa da doğum oranlarındaki genel düşme eğilimini değiştirmedi. Çin hükümetinin aile planlama politikalarından tamamen vazgeçmesi beklentisi de vardı ancak bu gerçekleşmedi. Doğum oranlarındaki düşüş sürdüğü takdirde önümüzdeki birkaç yıl içinde Çin'de ölümlerin doğumlardan fazla olması ihtimali var. Pekin merkezli düşünce kuruluşu Çin ve Küreselleşme Merkezi'nden nüfus uzmanı Huang Wenjang bunun 2021 ya da 2022'de olabileceğini söylüyor. Nüfus sayımında öne çıkan diğer veriler neler? Çin'de 16-59 yaş arası nüfus 10 yılda 40 milyon azaldı. Ama baş istatistikçi Zeng Yuping bu nüfusun toplam 880 milyon gibi hala çok büyük bir grup oluşturduğunu söylüyor. İktisatçı Yue Su, işgücünü oluşturan nüfusun azalmasının Çin'in büyüme potansiyelini sınırlayabileceğini düşünüyor. Uzmanlar Çin nüfusunda, azalma gibi herhangi bir değişimin tüm dünyayı etkileyeceğine işaret ediyor. ABD'deki Wisconsin-Madison Üniversitesi'nden bilim insanı Dr Yi Fuşian, "Çin ekonomisi çok hızlı büyüdü ve dünyanın birçok ülkesinde sanayi Çin'le ilişkilere dayalı. Nüfusta bir azalmanın etkisinin boyutları çok büyük olacaktır" diyor.