DERGİ - Antik dünyanın bilinmeyen harikaları
Antik kalıntılar deyince ilk akla gelen Petra (Ürdün), Angkor Wat (Kamboçya) ve Kolezyum’un (İtalya) dışında da birçok tarihi yapı var. Turistlerin fazla ziyaret etmediği bu yapıları tespit etmek için anket sitesi Quora’ya başvurduk.
Burada okurlar dünyanın en etkileyici antik yapılarıyla ilgili görüşlerini belirtiyordu. Peki, bu listeye neler girdi? Derinkuyu – Türkiye Nevşehir’deki Kapadokya bölgesinde yer alan Derinkuyu kasabasının altında, insan yapımı en büyük mağara sistemi bulunuyor. Bu yeraltı kenti kasabayla aynı adı taşıyor. Anadolu’daki bu antik yapı, gelişkin bir kasabada ihtiyaç duyulabilecek her şeyi içeriyor: okul, ahır, kilise, vb. Ama yer üstünde değil de yer altında bu yapılar. Derinkuyu yerin 60-85 metre derinliklerinde yumuşak volkanik kayalar içine oyulmuş. Bu yeraltı mağaraları, M.Ö. 7-8. yüzyıllarda yağmacı ordulara karşı savunma amacıyla inşa edilmiş. Geçici bir sığınak olarak düşünülmesine rağmen oldukça ayrıntılı planlanmış. Yer üstünden 600 girişi, 15 bin tane de havalandırma penceresi bulunuyor. Ayrıca çok sayıda şarap deposu, kiler, tünel ve koridorları var. 20 bin kişinin yanı sıra onların hayvanlarını ve gıdalarını da saklayacak büyüklükte. Haberin sonu Çok eski olmasına rağmen bu yeraltı kenti bugün çok iyi durumda. Turistler rahatça ziyaret edebilir, ama çok sayıda merdiven konusunda uyarmak gerekir. Nan Madol – Mikronezya Federal Devletleri 1200’lü yıllarda inşa edilen yüzer kent Nan Madol, kanallarla birbirinden ayrılan insan yapımı bazalt adacıklardan oluşuyor. Pasifik Okyanusu’nun ortasında, Filipinler’in 3600 km doğusundaki Pohnpei’de bulunan bu tarihi kentin fazla bilinmemesi çok da şaşırtıcı değil. Nan Madol’un adanın ileri gelenlerinin oturması için inşa edildiği ve her bir adacığın kano yapımı, hasta bakımı, yemek pişirme gibi belli bir amaca yönelik olduğu düşünülüyor. Bugün Angkor Wat ağaçlarla kaplanmış olsa da ziyaretçiler bu yüzen adaları eskisi kadar muhteşem buluyor. Baalbek - Lübnan Lübnan’ın doğusundaki Bekaa Vadisi’nde yer alan Baalbek 9000 yıl önce yerleşim alanıydı. Fenikeliler, Yunanlar ve Romalılar geçmişti bu kentten. Farklı tanrılara adanmış tapınaklarıyla bu antik alan daha çok dini bir merkez olarak işlev görmüştü. Baküs Tapınağı, Yunanistan’daki Partenon Tapınağı’ndan daha büyüktür. Jüpiter Tapınağı’nda ise 54 sütunun sadece beşi ayakta olmasına rağmen 22 metre yüksekliğiyle dünyanın en uzun sütunları olarak görülüyor. Bu tapınağın temelinde bulunan dev anıt taşların zamanında tapınağa nasıl taşındığı ve işlendiği bilinmiyor. Newgrange Kümbeti - İrlanda İrlanda’nın Meath bölgesinde yer alan bu dev kümbet, üzeri çimlerle kaplı bir UFO’yu andırıyor. 5000 yıllık geçmişi olan ve MÖ 3200’lerdeki Neolitik dönemde inşa edilen bu yapı İrlanda folklorunda önemli bir yere sahip ve Avrupa’daki en önemli iki anıt taş yapıdan biri olarak değerlendiriliyor. 76 metre çapındaki kümbet 12 metre yüksekliğe sahip. 1970’lerde yapılan bir tadilatta kümbetin ön kısmına kuvars taşlar döşenmiş. BM Dünya Mirası listesinde yer alan ve taş ve toprak katlardan oluşan kümbetin içindeki üç küçük bölmenin antik mezar olarak kullanıldığı sanılıyor. Kümbetin mimari yapısının güneşin doğuşuna göre ayarlandığı ve en kısa gün olarak bilinen 21 Aralık’ta gün ışığı ile dolarak yeni yılın başlangıcını müjdelediğine inanılıyor. Ajanta ve Ellora Mağaraları - Hindistan Ajanta Mağaraları, Hindistan Hindistan’ın Maharaştra eyaletinde yer alan Ellora Mağaraları ülkenin kaya oyma mimarisinin öncülleri olarak görülüyor. 6-9. yüzyıl arasında kayalık Caharanandri dağı üzerinde oyulmuş toplam 34 mağara bulunuyor. Mağaralardaki resim ve heykeller, klasik Hint sanatının başlangıcını oluşturan Budist sanatın şaheserleri olarak değerlendiriliyor. Ellora’nın 100 km kuzeydoğusunda ise Ajanta Mağaraları bulunuyor. Tarihçiler bu mağaraları “antik dünyanın en önemli yapıtlarından biri” olarak görüyor. Mağaraların 2-7. yüzyıllar arasında uçurum kenarında Budist tapınakları olarak oyulduğuna inanılıyor. Aradan geçen zaman içinde mağaralardaki resimler tahribata uğramış olmakla birlikte iyi korunmuş olanlar 1500 yıl sonra bile bütün ihtişamını koruyor. Ellora Mağaraları, Hindistan Bu makalenin İngilizce aslını BBC Travel’da okuyabilirsiniz. Dergideki diğer makalelere buradan ulaşabilirsiniz.