Kıbrıslılar'ın mevduat vergisi şoku
Kıbrıs'ta halk, 10 milyar Euroluk kurtarma kredisi kapsamında mevduat sahiplerinden bir defaya mahsus alınacak vergiye tepkili.
Uzlaşma, Avrupalı bakanlar ve Uluslararası Para Fonu IMF yetkililerinin Brüksel'de yaptığı görüşmelerin ardından geldi. Kurtarma kredisi karşılığında, Kıbrıs’tan bütçe açığını azaltması, bankacılık sektörünü küçültmesi ve vergileri arttırması talep ediliyor. Mevduat vergisi koşuluna göre de, Kıbrıs bankalarında 100 bin Euro'dan az paraya sahip olanlar, bir kereye mahsus yüzde 6,75 oranında vergi ödeyecek. 100 bin Euro'yu aşan mevduatlardan da, yine bir kereya mahsus, yüzde 9.9 vergi alınacak. Ülkede bankalar, pazartesi günü tatil olduğundan, salı günü açılacak. Ancak, tatil günleri boyunca elektronik ortamda para transferlerini önlemek için önlemler alındığı belirtildi. Merkez Bankası yetkilileri, mevduat sahiplerinin vergi dışında kalan varlıklarına serbestçe ulaşabileceğini söyledi. Dün gece saatlerinde varılan uzlaşmaya tepki gösteren Kıbrıslılar, söz konusu vergiden kaçınmak için, otomatik para çekme makinelerinin önünde uzun kuyruklar oluşturdu. 'Bu bir soygun' Para çekmek için bekleyen Kıbrıs'ta yaşayan bir İngiliz BBC'ye yaptığı açıklamada, "Bu bir soygun ve AB buna son vermeli. Emekli olup birikimlerimizi Kıbrıs'taki bir bankaya getirdik. Onayımız olmadan paramızı alıp, sonra batık bir bankada hisse senedi sahibi olduğumuzu söyleyemezler" dedi. Kıbrıs Maliye Bakanı Michael Sarris ise, "Bunu yapam bakan olmamayı dilerdim. Ama bankacılık sektörümüz ve ülkemiz iflas ederse çok daha fazla para kaybederiz" diye konuştu. Kıbrıs bankaları, iki kez büyük kurtarma kredisi alan Yunanistan'daki krizden olumsuz etkilendi. Euro Grubu Başkanı Jeroen Dijsselbloem, 10 saate yakın süren görüşmelerin ardından yaptığı açıklamada, "Euro Grubu Kıbrıslı yetkililerle bu anlaşmanın başlıca noktaları üzerinde siyasi uzlaşmaya vardı. Yardım kredisi, Kıbrıs ve bir bütün olarak Euro Bölgesi'nin mali istikrarı için gerekliydi" dedi. Görüşmelerde yer alan IMF Başkanı Christine Lagarde da daha önce "Bir yara bandı istemiyoruz. Dayanıklı ve sürdürülebilir bir şeyler istiyoruz" dedi. Rus sermayesi Bu arada, daha önce Kıbrıs'a 2,5 milyar Euro kredi veren Rusya'nın bu miktarı arttırabileceği yönünde söylentiler var. Kıbrıs Maliye Bakanı Michael Sarris'in Pazartesi günü, görüşmelerde bulunmak üzere Moskova'ya gitmesi bekleniyor. Ekonomi uzmanlarına göre, Kıbrıs bankalarında yüksek miktarda Rus sermayesi bulunuyor. ABD Merkezli Peterson Uluslararası Ekonomi Enstitüsü'nden Jacob Funk Kirkegaard, bu durumun kurtarma kredisi müzakerelerinin önünde bir engel olduğunu söylüyor. Kirkegaard, "Şöyle bir genel politik duygu var; Kıbrıs bankalarındaki Rus sermayesini korumak için bu ülkeye kurtarma kredisi vermek ve Avrupalı vergi mükelleflerinin parasını riske atmak kabul edilebilir değil." dedi. Kıbrıs ekonomisi, Euro Bölgesi üretiminin sadece yüzde 0,2'sini oluşturuyor. Ancak Euro Bölgesi'nde Kıbrıs'ın temerrüde düşmesinin, Yunanistan'da kaydedilen ilerlemeye zarar verebileceği kaygısı var. Kıbrıs, neredeyse üç yıl önce başlayan Euro Bölgesi krizi sonucu kurtarma kredisi alan beşinci ülke oldu.