DERGİ - Kilosu 20 bin dolara Çin tırtıl mantarı
Ölü bir tırtılın kafasında yetişen lezzetli mantarı yemek için ne kadar para öderdiniz? Bu mantara düşkün Çinliler kadar değil muhtemelen…
Çin'in güney kesiminde dükkânlarda 2-3 cm uzunluğunda kuru tırtıl satıldığını görürsünüz. Müşterinin peşine düştüğü lezzet ise bunların kafalarından çıkan uzantılardır. Burada yaşayanlar, insan dışında iki bacaklı her şeyi, masa dışında dört bacaklı her şeyi yemeleriyle övünür. Ama tırtıllar ve uzantıları bütün Çinlilerin severek yediği bir şeydir. Bu tırtıllar Tibet ve Himalayalar'da toplanır ve kafalarındaki uzantılar da Ophiocordyceps sinensis adlı mantardır. Bu mantar tırtılı ele geçirir, öldürür ve kafasından uzayıp yükselir. Doğal tarih bakımından bu parazitlerin yetişmesi ilginçtir. Ancak Çinliler bu mantarı astımdan kansere her derde deva geleneksel ilaç olarak kullanıyor. Ayrıca tıpkı havyar ve mink kürk gibi bu mantar da sosyal statü göstergesi olarak görülüyor. Bu tırtılların kilosu siyah trüf mantarının on katına, en az 20 bin dolara satılıyor. Tırtıl ile mantarın hikâyesi binlerce kilometre uzakta başlıyor. Tırtıl mantarının yaşam öyküsüne National Geographic dergisinde yer verilmişti. Michael Finkel bu olaya kendi gözleriyle tanık olmak için birkaç yıl önce Tibet'e gitmişti. "Dağın eteğinde insanlar ellerinin ve dizlerinin üzerinde mantarlı tırtıl arıyordu. Bir çift, topladıkları 30 tırtılı 90 dolara satmıştı. Oysa kaliteli tırtılların yarım kilosu şehirde 50 bin doları buluyordu," diye yazmıştı Finkel. Bu tırtıllardan çok yemeniz gerekmiyor. İnsanlar bunları birer ikişer suda demlenmeye bırakıyor ya da hasta çorbalarına katıyor. Bu şekilde kaliteli bir-iki tırtılın fiyatı 10-15 doları buluyor. Çin'de ithal dondurmanın yarım kilosu bu fiyata satılıyor. Tırtıllar genellikle denizhıyarı gibi diğer nadir ürünlerin yanında satılıyor. Bu ürünlere talebin fazla olması nedeniyle bu canlıların sayısında azalma görüldüğü belirtiliyor. Aynı sorun tırtıl ve mantar için de geçerli. Bu mantar Çin'de nesli tükenme tehlikesi olan canlılar listesinde yer alıyor artık. Fakat 2016'da CNN'in yaptığı bir habere göre, Çin'de rüşvetle savaş nedeniyle tırtıllara talepte azalma kaydediliyor. Resmi görevliler bir kutu tırtıl gibi pahalı bir hediyeyle yakalanma tehlikesini göze alamıyor. Bu tırtılları bulmak da giderek zorlaşıyor. Bazı bölgelerde eskiden günde yüzlerce tırtıl toplanırken bugün ancak birkaç tane bulunabiliyor. Tırtıl mantarının fiyatına, kendisine ve bunu toplayarak geçinen insanlara neler olacağını zaman gösterecek. Lüks gıda maddelerine talebin iniş çıkışlı olduğu biliniyor. Örneğin 1800'lerde Amerikan havyar sektörü hızla büyürken sonrasında yok olmuştu. Bugün için insanlar tırtıldan yüksek gelir edinmeye devam ediyor.