Arjantin kürtajı yasallaştırdı, Latin Amerika'da 'domino etkisi görülebilir'
Arjantin'de Temsilciler Meclisi'nin ardından Senato'da da, hamileliğin 14. haftasına kadar kürtaja izin veren yasa tasarısı onaylandı. Böylece kürtaj konusunda dünyanın en katı uygulamalarına tabi olan Latin Amerika'da büyük bir değişime imza atılmış oldu.
Uzun süren tartışmaların ardından senatörler 29 aleyhte, bir çekimser ve 38 lehte oyla kürtaj yasasını onayladı. Bugüne dek sadece tecavüz ve annenin sağlığını riske sokan durumlarda kürtaja izin veriliyordu. Yasa tasarısı bu ay Temsilciler Meclisi'nde onaylanmıştı. Latin Amerika'da büyük bir etkisi olan Katolik Kilisesi, yasa tasarısına onay vermemeleri yönünde senatörlere çağrı yapmıştı. Haberin sonu Kadınların kendi bedenleri üzerinde tercih yapma hakkını savunan kampanya grupları, Latin Amerika'nın etkili ülkelerinden biri olan Arjantin'de kürtaj yasasının onaylanmasının diğer ülkelere de esin kaynağı olmasını umut ediyor. Değişim için mücadele Aktivistler, kürtaj yasasında değişiklik için uzun yıllar mücadele verdi. İki yıl önce yapılan oylamada senatörler çok az bir farkla aleyhte oy kullanmıştı. Yasa değişikliğini destekleyen Cumhurbaşkanı Alberto Fernandez, seçim kampanyasında, tasarıyı yeniden gündeme getirme vaadinde bulunmuştu. Fernandez, hamileliğin 14. haftasına kadar yasal ve ücretsiz kürtaj olanağı sağlanmasının halk sağlığı sorunu olduğunu belirterek, "her yıl 38 bin kadın, merdiven altı kürtaj nedeniyle hastaneye kaldırılıyor; demokrasinin tesisinden (1983) bu yana 3 bini aşkın kadın hayatını kaybetti" dedi. Oylamanın ardından Fernandez, Twitter'da "Bugün, kadınların haklarını genişleten ve halk sağlığını garanti altına alan daha iyi bir toplum haline geldik" diye yazdı. Kürtaj lehinde ve aleyhinde kampanya yürüten gruplar, başkent Buenos Aires'teki Kongre'de yapılan oylama öncesinde toplandı. İçeride 12 saat boyunca devam eden tartışmaları, kurulan dev ekranlarda izlediler. Çarşamba sabahı erken saatlerde oylama sonuçlandığında kürtajdan yana olan gruplar sevinç gösterisinde bulundu. Kürtaj hakkı için kampanya yürüten ve "yeşil dalga" adıyla tanına kadınlar, Kongre binası önünde kurulan dev ekranlardan tartışmaları ve oylamayı canlı izledi. Tartışmalar 12 saat sürdü Tartışmalarda duygusal anlar da yaşandı. 2018'deki oylamada kürtaja karşı olan ancak bu kez destek veren senatör Silvina Garcia Larraburu, ağlamaklı bir halde, "Ben, kendi vicdanları doğrultusunda karar verebilecek özgür kadınlardan yana oy kullanıyorum" diye konuştu. Karşı oy kullanan senatör Ines Blas ise, "Hamileliğin sonlandırılması bir trajedidir. Gelişmekte olan bir yaşamın sona erdirilmesidir" dedi. Arjantin'in Kadın Bakanı Elizabet Gomez Alcorta ise "tarih yazıyoruz" diye konuştu. Kürtajı destekleyenler, Arjantin'deki bu değişiklikle diğer Latin Amerika ülkelerine de sinyal gönderilmesini ümit ettiklerini belirtiyor. El Salvador, Nikaragua ve Dominik Cumhuriyeti'nde kürtaj tamamen yasak. Diğer birçok Latin Amerika ülkesinde ise katı kısıtlamalara tabi. Uruguay, Küba, Guyana ve Meksika'nın bazı bölgelerinde hamileliğin ancak daha erken aşamalarında kürtaja izin veriliyor. İnsan Hakları İzleme Örgütü Amerika Bölgesi temsilcisi Jose Miguel Vivanco, Arjantin'deki yeni yasanın "bölgede domino etkisi gösterebileceğini" söylüyor. BBC Güney Amerika muhabiri Katy Watson'un analizi: Katolik Kilisesi'nin ve giderek yaygınlaşan evanjelik toplulukların muahlefetine rağmen, Arjantin'de bu değişim "yeşil dalga" olarak adlandırılan kadın hareketi sayesinde oldu. Tabana dayalı bu feminist hareketin ve yürüttükleri kampanyanın etkisi son yıllarda arttı ve 1921'den beri yürürlükte olan yasanın değişmesini sağladı. Arjantin'deki gelişmeler tüm bölge tarafından yakından izleniyor. Şili ve Brezilya gibi komşu ülkelerde kürtaj için kampanya yürütenler açısından bu örnek yardımcı olacak, kürtaj konusunda katı yasaklarıyla bilinen bölgede kadınlara üreme hakları üzerinde daha fazla söz hakkı tanıma ve yasaların değişmesi yönünde etkide bulunabilecek.