Suriye krizi: ABD ve Rusya uzlaşıdan uzak
G20 zirvesinin son gününde dünya liderleri son değerlendirmelerini basın toplantılarıyla yaptı.
Zirve boyunca, Suriye’ye askeri müdahale konusunda iki farklı tutum sergileyen Rusya ve ABD’nin uzlaşıya varıp varamayacağı merak konusuydu. Zirvenin sonunda konuşan Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Suriye konusunda ABD ile aralarındaki görüş ayrılıklarını gideremediklerini söyledi. St. Petersburg’da konuşan Putin, Ortadoğu’daki istikrarı bozmanın “zarar verici” olacağını ifade edip, “ABD, Suriye’ye saldırırsa uluslararası hukukun tabutuna bir çivi daha çakmış olur” dedi. ABD Başkanı Barack Obama, Rusya’da toplanan dünya liderlerini Suriye’ye müdahale konusunda ikna etmeye çalışıyordu. ABD, 21 Ağustos’ta Şam yakınlarında düzenlenen ve 1,429 kişinin öldüğü belirtilen kimyasal silah saldırısından Suriye Devlet Beşar Esad’ı sorumlu tutuyor. Esad ise kimyasal saldırından muhalifleri suçluyor. 11 ülke ortak bildiri yayımladı BM Güvenlik Konseyi’nde Suriye’ye müdahaleye karşı çıkan Çin ve Rusya, BM kararı olmadan harekete geçilmesinin yasadışı olacağını savunuyor. Putin, Suriye’ye ilişkin Perşembe günü yapılan toplantının ‘iyi geçtiğini’ belirtip Obama ile bire bir görüştüklerini dile getirdi. Rusya Devlet Başkanı, birbirlerini dinlediklerini ancak ortak bir görüşte uzlaşamadıklarını dile getirdi. Zirve sonunda konuşan ABD Başkanı Barack Obama ise, Putin’in açık ve dürüst tavrından övgüyle bahsedip Suriye’nin konuşulduğu akşam yemeğinde Suriye’de kimyasal silah kullanıldığına ilişkin fikir birliği olduğunu söyledi. Obama, Putin’in karşı çıkmasına rağmen çoğu kişinin kimyasal saldırıdan Esad’ın sorumlu olduğuna inandıkalarını asıl tartışılanın BM’nin rolü olduğunu belirtti. Obama, ‘Suriye meselesinde olduğu gibi Güvenlik Konseyi’nin eylemsiz’ kaldığı durumlarda da harekete geçilebileceğini savundu. Putin ise, kimyasal silah kullanımını “dışarıdan destek almayı bekleyen militanların provokasyonu” olarak tanımlıyor. Rusya'da konuşan Türkiye Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan ise, 'kimyasal silah kullanan tarafın Esad olduğundan emin olduklarını' söyledi. Diğer yandan, ABD, Avustralya, Kanada, Fransa, İtalya, Japonya, Güney Kore, Suudi Arabistan, İspanya, Türkiye ve İngiltere ortak yayımladıkları bildiride Suriye'ye "güçlü bir uluslararası cevap verilmeli" dedi. BM Güvenlik Konseyi'nin Suriye konusunda eylemsiz kaldığını belirten ülkeler, "Dünya, sonu gelmeyen ve Suriye'de acının artmasına, bölgenin istikrarsızlaşmasına neden olan başarısız süreçler için artık daha fazla bekleyemez" mesajı verdi. BM'den yardım çağrısı Obama, Suriye'ye askeri müdaheleyi Kongre'nin oyuna sunuyor. Amerikan Senato Dışilişkiler Komitesi, hafta içinde Suriye'ye askeri müdahale önergesini kabul etmişti. Rusya'da konuşan Barack Obama, haftaya sandık başına gidecek Kongre'nin müdahaleye karşı çıkması durumunda nasıl bir adım atacağıyla ilgili konuşmadı. Diğer yandan, Birleşmiş Milletler sayıları yaklaşık 2 milyonu bulan Suriyeli mülteciler için yardım çağrısında bulundu. BBC'ye konuşan BM'nin insani yardımlardan sorumlu yetkilisi Valerie Amos, yardımda bulunan ülkelere "katkılarına yeniden bir göz atmaları ve mümkün olduğu kadar bonkör davranmaları" çağrısı yaptı. İngilter Başbakanı David Cameron da, G20 zirvesinde bazı ülkelerin yardımın ulaştırılması sürecini hızlandırma ve gümrük kurallarıyla ilgili bürokratik engelleri kaldırmayı kabul ettiklerini söyledi. Cameron, daha önce yaptığı açıklamada, İngiltere'nin Suriye'ye, siviller için çoğu sağlık malzemesi ve eğitim harcamalarına gitmek üzere ek 53 milyon sterlin (80 milyon dolar) yardım yapacağını belirtmişti.