راپور: افغان حکومت ښايي تر ۲۰۱۴ وروسته ''ړنګ شي''
د افغانستان په اړه یو نوی رپوټ خبرداری ورکوي چې په ۲۰۱۴م کال کې د ناټو ځواکونو له وتلو وروسته، ښایي افغان حکومت نسکور شي.
سپین تڼی لندن شننه: بحران او د افغان حکومت د نسکورېدو امکان د افغانستان په اړه یو نوی رپوټ خبرداری ورکوي چې په ۲۰۱۴م کال کې د ناټو ځواکونو له وتلو وروسته، ښایي افغان حکومت نسکور شي. ليدلmp4 تاسو د فلش پروگرام سمه بڼه نه لرئ د فلس پروگرام وروستۍ بڼه کمپويتر ته درکښته کړئ په يو بل غږونکي کې يې وغږوئ په بروسل کې مېشته د بحران نړیواله ډله په خپل رپوټ کې کاږي، چې افغان امنیتي ځواکونه لا هم د امنیتي چارو تر لاسه کولو ته نه دي چمتو. د ولسمشر کرزي ویاند ایمل فیضي دغه راپور ته په غبرګون کې بي بي سي ته وویل چې ددغه راپور موضوع د افغانستان د کابینې په غونډه کې مطرح شوه. نوموړی وايي چې د کابینې عمومي نظر دا و چې دا رپوټ د افغانستان له واقعيتونو لیرې دی او افغانستان دا یو سیاسي راپور بولي. فیضي وویل چې دغه راپور دې ته زمینه برابروي، چې ځینې بهرني هېوادونه په راتلونکو ټاکنو کې مداخله وکړي. د ولسمشر ویاند وویل چې تر ۲۰۱۴ کال ممکنه کړکېچ ته لمن ووهي او غواړي چې ځینې لوېديځې رسنۍ او دا ډول تحقیقاتي بنسټونه د رواني جګړې پرمټ دا ډول رپوټونه خپاره کړي. خو وړاندې د برتانیا لومړي وزیر دېوېد کامېرون ویلي وو، چې د افغان امنیتي ځواکونو او پولیسو روزنه پر وخت او له پلان سره سمه روانه ده. خو په افغانستان کې د ناټو ځواکونو ویاند وايي د نړیوال کړکېچ ډلې او فعالیتونو ته درناوی کوي، خو د ناټو هڅه دا ده چې تر ۲۰۱۴ کال وروسته هرڅه په نورمال ډول پاتې شي. ددغو ځواکونو ویاند ډامنیک میډلي بي بي سي ته وویل: ''زه د ناټو د یوه ویاند په توګه په دې اند یم چې ناټو له افغان حکومت سره د ثبات، امنیت او ټیکاو په راتلو کې تر خپلې وسې همکاري کوي. تر ۲۰۱۴ کال وروسته به نړیواله ټوله او ناټو له افغانستان سره خپلې همکارۍ ته دوام ورکړي، چې په دې سره زما په اند د کورنیو جګړو د پیلېدو وړاندوېینه ناسمه ده، چې خپله افغانان هم یوځل بیا د کورنیو جګړو پيلېدل نه غواړي.'' ناټو تر ۲۰۱۴ پورې د افغان ځواکونو او د افغانستان د امنیت ټینګولو په تړاو د افغان ځواکونو د بشپړې روزنې په اړه هم ډاډ ورکړ. لکه چې د بي بي سي اندرو نارت له کابله لیکي، رپوټ خبرداری ورکوي چې افغانستان د وېجاړېدونکي سیاسي بحران لور ته روان دی او په ۲۰۱۴م کال کې د ناټو ځواکونو له وتلو وروسته د خپل لوېدیځ پلوه حکومت د ړنګېدو او حتی د کورنۍ جګړې د پېښېدو له ګواښ سره مخامخ کېدلی شي. ایمل فیضي وايي دا راپور د بهرنیو هېوادونو د لاسوهنې څرګ لګولی شي. د رپوټ په لیکنه، ولسمشریزې ټاکنې چې په همدې ۲۰۱۴م کال کې کېدونکې دي، که ولسمشر حامد کرزی یې د سمولو لپاره څه ونه کړي، د تېرو هغو په څېر به له درغلیو سره ملې وي. خو رپوټ زیاتوي، افغان مشر چې د بلې دورې لپاره د ټاکنې حق نه لري ښایي هڅه وکړي د خپلې خوښې کاندید رامخې ته کړي چې یو انتخاب یې هم د ده ورور دی. افغان حکومت دې ته سخت غبرګون ښوولی دی. د ولسمشر یوه ویاند ویلي که نړیواله ټولنه د راتلونکي ملاتړ لپاره خپلې ژمنې عملي کړي، نو د ۲۰۱۴م کال وتل به هېڅ توپير رامنځ ته نه کړي. د برتانیا لومړي وزیر ډېوېد کامېرون ویلي د افغان پوځ او پولیسو روزنه له پلان سره سمه روانه ده، په داسې حال کې چې سږکال ۹ برتانوي سرتېرې د افغان پولیسو یا سرتېرو له خوا وژل شوي دي. خو ښاغلي کامېرون دا هم ویلي چې برتانیا به تر وتلو وروسته له ځانه داسې هېواد پرې نه ږدې چې پوره وي او هېڅ نیمګړتیا ونه لري. چټیات لکه څرنګه چې د اندرو نارت په رپوټ کې راغلي افغان حکومت د بحران د نړیوالې ټولنې رپوټ ته سخت غبرګون ښوولي او وایي دوی باید رپوټ وګوري خو د حکومت نسکورېدل یې چټيات بللي دي. د ولسمشر یوه ویاند حامد علمي ویلي هېواد یې اوږد تاریخ لري او زبرځواکونو ته یې ماتې ورکړې ده. "د امریکا د نبراسکا په پوهنتون کې د چارو کارپوه شېرجان احمدزی باور لري چې د رپوټ دا څرګندونې هسې بې ځایه دومره تت انځور ورکوي." هغه زیاتوي، د هېواد امنیتي ځواکونه د خپلې خاورې او خپلواکۍ ساتلو ته تیار دي. د ښاغلي علمي په وینا، که نړیواله ټولنه هغه ژمنې پر ځای کړي چې د توکیو په کنفرانس کې یې کړې وې نو په ۲۰۱۴م کال کې له افغانستانه د بهرنیو ځواکونو وتل به په حالاتو کې هېڅ بدلون رانه ولي. هغه وویل افغان حکومت، ولسمشر او خلک د ۲۰۱۴ کال ولمسشریزو ټاکنو ته سترګې په لاره دي چې دده په وینا عادلانه به وي او هېڅ ډول لاسوهنه به په کې نه کېږي. د امریکا د نبراسکا په پوهنتون کې د چارو کارپوه شېرجان احمدزی باور لري چې د رپوټ دا څرګندونې هسې بې ځایه دومره تت انځور ورکوي. د ښاغلي احمدزي په ګومان نړیواله ټولنه به اوسنۍ حکومت په هغه ډول یوازې پرې نه ږدي لکه چې پخواني شوروي اتحاد له افغانستانه د وتلو پرمهال د ډاکټر نجیب الله حکومت یوازې پرېښود. په دې اړه نور مطالب تړلي موضوعات