څنګه نړیوالو بورسونو ته بریالي کېدلی شو؟
ډیری زدکوونکي له پوهنتون تر فراغت وروسته په دې فکر کې وي، چې څنګه خپلو لوړو زدکړو ته له هیواد بهر دوام ور کړي.
د تحصیلي بورس ترلاسه کولو لپاره د غوښتنلیک بشپړول یو مهم پړاو دی د دغو چانسونو اړوند معلومات او بورسونو ته ځان چمتو کول هغه چلینجونه دي، چې ډېری زدکوونکي ور سره لاس او ګریوان دي، نو ځکه مې مناسبه وبلله چې په دې لیکنه کې هغه اړین موضوعات راوړم چې پکې زدکوونکي د نړۍ په هر ګوټ کې د سالمې سیالۍ له لارې له بورسونو برخمنېدلی شي. بورسونو ته د چمتووالي اړوند ګامونه: ۱.تحصیلی اسناد(Educational Documents): د تیرو زدکړو اسناد مو په انګلیسي ژبه تکمیل کړی. که مو زدکړې افغانستان یا بهر کړې وي اسناد مو باید د اړوند هېوادنو د بهرنیو چارو وزارت ټاپه ولري. ۲.ټافل یا ایلیټس(TOEFL or IELTS): زدکوونکي باید د تحصیل وروستيو کې د انګلیسي ژبې نړیوالو ازموینو ته ځانونه چمتو او له فراغت وروسته هرومرو یادې ازموینې ورکړې وي. د یادولو ده چې هر هېواد او هر پوهنتون د نوموړو ازموینو ځانګړی مقدار نومرې غواړي، اما عموما" د ماسټرۍ لپاره د ټافل(۱۲۰/۷۵)، ایلیټس(۹/۶) او دوکتورا لپاره د ټافل(۱۲۰/۸۵)، ایلیټس(۹/۶،۵) نمرې د منلو دي. ۳.هڅوونکی لیک(Motivation Letter): د (۱-۲) پاڼو لیک دی چې مقابل لوري ته واضح کړئ چې ولې مو د لوړو زدکړو تصمیم ونیو او څه وهڅولئ. هڅوونکی لیک باید لاندې ټکي ولري: زدکوونکي باید د تحصیل وروستيو کې د انګلیسي ژبې نړیوالو ازموینو ته ځانونه چمتو او له فراغت وروسته هرومرو یادې ازموینې ور کړې وي زدکوونکي مخکې له دې چې خپل غوښتنلیک واستوي د دې بورسونو تر چتر لاندې د اړوندو پوهنتونو استادانو ته یو لیک استوي ۴.سپارښتلیک(Recommendation Letter): هغه لیک دی چې ستاسو د تېرو زدکړو استاد او یا هغه اداره چې تاسو پکې دنده اجرا کړې، بورس ورکوونکې ادارې یا پوهنتون ته وړاندې کوي. هڅه باید وشي چې نوموړی لیک له یوې معتبرې ادارې لکه پوهنتون(ملي یا نړیوال) واخیستل شي. پاتې دې نه وي چې دغه لیک باید د استاد یا ادارې لاسلیک او ټاپې ولري او په رسمي ایمیل اړوند بورس ورکوونکې ادارې ته وسپارل شي. د سپارښتلیک لیکونکی باید ستاسو اړوند لاندې ټکي بیان کړي: ځینې ځانګړي ټکي چې په عمومي ډول د دوکتورا او یا د ځینې هېوادونو د ماسټرۍ بورسونو لپاره اړین دي: ۱.لارښوود استاد ته لیک(Letter to Professor): زدکوونکي مخکې له دې چې خپل غوښتنلیک واستوي د دې بورسونو تر چتر لاندې د اړوندو پوهنتونو استادانو ته یو لیک استوي. یعنې هر زدکوونکی باید لومړی په مربوطه پوهنتون کې د ځان لپاره لارښوود استاد(Supervisor) پیدا کړي چې د نوموړي استاد له لارې اړوند پوهنتون ته د داخلیدو لیک(Admission Letter) تر لاسه کړي. د لارښود استاد پیدا کول هغه لویه ستونزه ده چې ډیری زدکوونکي ورسره مخ دي، ځینې مهم علتونو یې د لیک په محتوا نه پوهیدل، د استاد په اړه د معلوماتو نشتون او نور. د تحصیلي بورس لپاره اړونده فورمه په سمه توګه ډکول ستاسې د بریا چانس ډېروي د دې لپاره چې په کم وخت او معتبرو پوهنتونونو کې استاد پیدا کړو، لومړی د پوهنتونو ویبپاڼو ته ننوځو چې د خپلې څانګې اړوند استادانو نومونه او د اړیکو معلومات تر لاسه کړو. وروسته هغه استاد ته ایمیل استوو چې د هغې څیړنې زمونږ د تیرې تحصیلي دورې له کړنو سره سمون ولري. نوموړی لیک باید لاندې منځپانګه ولري: ۲.څیړنیز پروپوزل(Research Proposal): کله مو چې لارښوود استاد ومني نو بیا له تاسو د یوې څیړنیزې موضوع اړوند پروپوزل غواړي. د پروپوزل موضوع ځینې وخت ستاسو لارښوود استاد ټاکي مګر ډیری وخت زدکوونکي ته د انتخابولو چانس ور کوي، په دواړو حالاتو کې باید یو جامع او هر اړخیز پروپوزل ولیکل شي. د یادولو ده چې د پروپوزل موضوع په ډیرو کمو حالاتو کې ستاسو د تیزیس موضوع انتخابیږي، بلکې د دغه پروپوزل له لارې استاد یوازې د څیړنو اړوند ستاسې مفکوره مالوموي. څیړنیز پروپوزل باید لاندې ځانګړنې ولري: د پروپوزل موضوع ځینې وخت ستاسو لارښوود استاد ټاکي مګر ډیری وخت زدکوونکي ته د انتخابولو چانس ور کوي کله مو چې پورتني اسناد بشپړ کړل مختلفو بورسونو ته خپل غوښتنلیک واستوئ، ان شاءالله ستاسو د کامیابۍ چانس به حتمي وي. پاتې دې نه وي چې ځینې بورسونه د غوښتنلیک له ارزولو وروسته مستقیماً د کامیابۍ او ناکامۍ احوال د ایمیل له لارې تاسو ته استوي. مګر ځینې بورسونه د غوښتنلیک له ارزولو وروسته یو بل پړاو هم لري، چې هغه مخامخ لیدنه(Interview) ده او دا لیدنه د هیوادونو په مربوطه سفارتونو او یا د سکایپ له لارې برابرېږي.