เมียนมา: ทำไมข่าวลือรัฐประหารถึงดังหนาหู ก่อนเปิดประชุมรัฐสภา 1 ก.พ.
กองทัพเมียนมาออกแถลงการณ์สยบข่าวลือการก่อรัฐประหารที่ดังหนาหูตลอดสัปดาห์ โดยยืนยันว่าจะมุ่งมั่น "ปกป้องรัฐธรรมนูญและปฏิบัติตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด"
ในแถลงการณ์ของกองทัพเมียนมาอ้างว่าสื่อบางสำนักตีความคำกล่าวของ พล.อ. อาวุโส มิน อ่อง หล่าย ผู้บัญชาการทหารสูงสุดเมียนมา เรื่อง "จำเป็นต้องยกเลิกรัฐธรรมนูญ" ผิดไป แถลงการณ์ของกองทัพเมียนมาถูกเผยแพร่วันนี้ (30 ม.ค.) หรือสองวันก่อนการประชุมรัฐสภาเมียนมาชุดใหม่กำลังจะเกิดขึ้นในวันที่ 1 ก.พ. ในแถลงการณ์ฉบับนี้ยังอ้างถึงถ้อยแถลงของ พล.อ.มิน อ่อง หล่าย ผู้บัญชาการทหารสูงสุด เมื่อเร็ว ๆ นี้ โดยชี้ว่าการกล่าวหากองทัพว่าต้องการยกเลิกรัฐธรรมนูญ เป็นข้อสันนิษฐานที่ไม่อยู่บนพื้นฐานความเป็นจริงขององค์กรบางแห่งและสื่อบางสำนัก ด้านรัฐบาลพลเรือนเมียนมาก็ออกแถลงการณ์เช่นกัน โดยระบุเพียงว่า "ท่าทีของกองทัพคือคำอธิบายที่เหมาะสม" การออกมาแสดงจุดยืนของกองทัพเมียนมาเกิดขึ้นท่ามกลางความหวาดวิตกว่าจะเกิดการรัฐประหารขึ้น โดยก่อนหน้านี้ องค์การสหประชาชาติ (ยูเอ็น) และชาติตะวันตกได้ออกแถลงการณ์ดักคอกองทัพให้ยึดมั่นต่อประชาธิปไตย และเคารพผลการเลือกตั้ง พรรคสันนิบาตแห่งชาติเพื่อประชาธิปไตย (เอ็นแอลดี - NLD) ภายใต้การนำของนางออง ซาน ซูจี ที่ปรึกษาแห่งรัฐ กำชัยชนะในการเลือกตั้งเมื่อ 8 พ.ย. 2563 อย่างถล่มทลาย ได้เป็นแกนนำจัดตั้งรัฐบาลสมัยที่ 2 โดยคว้าที่นั่งในสภาไปถึง 346 ที่นั่ง แบ่งเป็น สภาผู้แทนราษฎร หรือสภาล่าง 258 ที่นั่ง (เพิ่มขึ้นจากเดิม 3 ที่นั่ง) และสภาชนชาติ หรือสภาสูง 138 ที่นั่ง (เพิ่มขึ้นจากเดิม 3 ที่นั่ง) ยัดเยียดสถานะฝ่ายค้านให้แก่พรรคสหสามัคคีและการพัฒนา (ยูเอสดีพี - USDP) ซึ่งได้รับการสนับสนุนของกองทัพอีกหน โดยยูเอสดีพีมีเสียงในสภาล่าง 26 ที่นั่ง และสภาชนชาติ 7 ที่นั่ง (ลดลงจากเดิมสภาละ 4 ที่นั่ง) ผู้สนับสนุนนางซูจีและพรรคเอ็นแอลดีฉลองชัยชนะหลังทราบผลการเลือกตั้งเมื่อ 8 พ.ย. 2563 เกือบทันทีทันใด พรรคยูเอสดีพีได้ออกมาประกาศไม่ยอมรับผลการเลือกตั้ง พร้อมเรียกร้องให้เจ้าหน้าที่จัดการเลือกตั้งอย่างบริสุทธิ์ยุติธรรม สอดคล้องกับท่าทีของผู้นำกองทัพเมียนมาที่กล่าวหาว่าพรรครัฐบาลร่วมมือกับคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) ทุจริตการเลือกตั้ง และขอให้ กกต. เปิดเผยรายชื่อผู้มีสิทธิเลือกตั้ง โดยอ้างว่าพบความผิดปกติในการลงคะแนนของประชาชน 8.5 ล้านคน แต่ไม่ได้รับการสนองตอบจาก กกต. พรรคยูเอสดีพีและกองทัพจึงเดินเกมใหม่ ด้วยการขอให้เปิดประชุมรัฐสภาสมัยวิสามัญเพื่อหาทางออกจากสิ่งที่พวกเขาเรียกว่า "ทางตันทางการเมือง" ก่อนที่สมาชิกรัฐสภาชุดปัจจุบันจะหมดวาระลงในวันที่ 31 ม.ค. ทว่าสภาปฏิเสธ เพราะเห็นว่าเป็นอำนาจของ กกต. อีกทั้งยังเดินหน้าเรียกประชุมสมาชิกรัฐสภาชุดใหม่ในวันที่ 1 ก.พ. นี้ สร้างความไม่พอใจให้แก่นายพลคนสำคัญของเมียนมา พล.อ. อาวุโส มิน อ่อง หล่าย ผู้บัญชาการทหารสูงสุดของเมียนมา ระบุว่า ในบางสถานการณ์ "คงจำเป็นต้องยกเลิกรัฐธรรมนูญ หากคนไม่ปฏิบัติตาม" วรรคทองของนายทหารผู้ทรงอิทธิพลสูงสุดในเมียนมา ทำให้ข่าวลือเรื่องรัฐประหารมีน้ำหนักขึ้นมา เพราะในจังหวะไล่เลี่ยกัน กองทัพได้เคลื่อนรถถังนานาชนิดมาไว้บนท้องถนน โดยให้เหตุผลว่าเป็นการทดสอบสมรรถภาพเครื่องจักร นอกจากนี้ยังมีประชาชนผู้สนับสนุนพรรคยูเอสดีพีหลายร้อยคนออกมาชุมนุมประท้วง กกต. ในอย่างน้อย 2 เมือง กกต. ระบุว่ามีผู้ออกไปใช้สิทธิเลือกตั้งกว่า 27 ล้านคน แม้มีการแพร่ระบาดของโควิด-19 ก็ตาม รัฐธรรมนูญฉบับปี 2551 ของเมียนมา กำหนดให้มีการเปิดประชุมรัฐสภานัดแรกภายใน 90 วันนับจากวันเลือกตั้ง รัฐธรรมนูญฉบับนี้ยกร่างภายใต้การควบคุมของกองทัพ จึงกำหนดให้กันที่นั่งในทั้งสองสภาให้แก่ทหาร 25% พร้อมล็อกเก้าอี้รัฐมนตรีกระทรวงความมั่นคงอย่างกระทรวงกลาโหม และกระทรวงมหาดไทย ไว้ในกำมือของกองทัพ นอกจากนี้ยังห้ามไม่ให้บุคคลที่มีคู่สมรสหรือบุตรเป็นพลเมืองต่างชาติดำรงตำแหน่งประธานาธิบดี ทำให้นางซูจีหมดโอกาสดำรงตำแหน่งดังกล่าว ภายหลังนำพรรคเอ็นแอลดีคว้าชัยชนะเลือกตั้งหนแรกเมื่อปี 2558 และล่าสุดในปี 2563 แต่ถึงกระนั้น นางซูจีได้สถาปนาตำแหน่งใหม่ที่ไม่อยู่ในรัฐธรรมนูญให้แก่ตัวเอง โดยดำรงตำแหน่งที่ปรึกษาแห่งรัฐ ทว่ามีอำนาจและบารมีเหนือประธานาธิบดี จนถูกเรียกขานว่าเป็น "ผู้นำรัฐบาลพลเรือนโดยพฤตินัย" เส้นทางข่าวลือรัฐประหาร กับความพยายามสกัดรถถัง ตลอดสัปดาห์ที่ผ่านมา สถานการณ์การเมืองในเมียนมาเข้าสู่ภาวะตึงเครียด ท่ามกลางข่าวลือเรื่องการก่อรัฐประหารของกองทัพ และการจับตามองด้วยความกังวลจากนานาประเทศ ผู้ชุมนุมประท้วง กกต. เดินขบวนกลางนครย่างกุ้ง เมื่อ 29 พ.ย. ที่มา : บีบีซีไทยรวบรวมข้อมูลที่ปรากฏต่อสาธารณะในช่วงสัปดาห์สุดท้ายของเดือน ม.ค. 2564