د اسلامي ودانیو نړول او پر نجونو د جنسي تېري تور؛ د "جهادي پولیسو د مشر" محاکمه پیل شوه
د مالي په تمبکتو ښار کې د جنګي جرمونو په تړاو د( اسلامي پولیسو) د مشر محاکمه په هاګ کې د جرمونو نړیوالې محکمې له خوا پیل شوه. الحسن اغ عبدالعزیز اغ محمد اغ محمد په ۲۰۱۲ کال کې کله چې تمبکتو ښار د څو میاشتو لپاره د اسلامي ملیشو په لاس و، د ( اسلامی پولیسو) مشري کوله.
عبدالعزیز په مالي کې د ویجاړوونکې جګړې په تړاو دویم کس دی چې د جرمونو نړیوالې محکمې له خوا محاکمه کیږي. دی په جنګي او د بشریت ضد جرمونو، جنسي تیري او د جنسي اړیکو لپاره د مریتوب په جرمونو تورن دی. د شوې ادعا له مخې د نوموړي د دندې پر مها تمبکتو کې نجونې او مېرمنې اړکړل شوي چې له ملیشه سرتیرو سره ودونه وکړي. دغه راز ویل کیږي چې د اسلامي پولیسو مشرانو د هغو لرغونو ودانیو او اثارو د ورانولو امر کړی چې اسلام پورې تړاو لري. څارنوالانو پر نوموړی تور لګولی چې دی د انصار الدین ډلې مهم غړی وو. دا هغه ډله وه چې د څو میاشتو لپاره یې په ۲۰۱۲ کال کې تمبکتو ښار نیولی وو. دا یوه له هغو اسلامي ډلو وه چې د طوارق قومي ډلې له پاڅونه په ګټه اخستو یې د مالي د شمالي ښارونو د لاندې کولو هڅه کوله. د فرانسپرس خبري اژانس د رپوټ له مخې دوی په تمبکتو کې په سخت دریځه بڼه اسلامي احکام عملي کول. څارنوالانو له محاکمې وړاندې غونډه کې ویلي چې عبد العزیز ځايي اوسېدونکي ترهولي دي. د انصار الدین ډلې د واکمنۍ پرمهال د مسلمانانو ډېر شمېر زیارتونه هم ړنګ شوي دي، دا ډله پر تمبکتو د ۲۰۱۳ کال تر جنورۍ میاشتې حاکمه وه. د دې ډلې د حاکمیت له منځه وړلو لپاره څلور زره فرانسوي سرتیري واستول شول چې له مالي پوځ سره د دې ملیشه ډلو په ځپلو کې مرسته وکړي چې هڅه یې کوله سویل لور ته پرمختګ وکړي. پر وسلوالو ډلو تور دی چې تمبکتو کې یې ځینې لرغونې اسلامي ودانۍ نړولې دي تمبکتو ښار د ځانګړې خټې او د لرګیو د ودانیز ځانګړې سبک له امله شهرت لري. دا ښار د ۱۳ او ۱۷ میلادي پیړيو ترمنځ موده کې د اسلامي علومو د زدکړې مرکزوو او په ۱۹۸۸ کال کې د یونسکو له خوا د نړیوالو مېراثونو په نوملړ کې شامل کړل شو. خو اسلام پالې ډلې زیارتونه او د دې ښار لرغونې خطي نسخې چې له تاریخ نیولې تر نجومي علم پورې پوښي بوتان بولي. عبدالعزیز په مالي کې د ویجاړوونکې جګړې په تړاو دویم کس دی چې د جرمونو نړیوالې محکمې له خوا محاکمه کیږي. له ده وړاندې بل کس احمد الفقهي المهدي په ۲۰۱۶ کال کې دا منلې وه چې د نهو زیارتونو او یوه جومات ویجاړولو کې پړ دی، دا د فرهنګي میراثونو د ویجاړولو برخه کې د خپل ډول لومړنۍ قضیه وه چې نړیوالې جنايي محکمې ته وړاندې کړل شوه. نوموړی وروسته له هغه په نهه کاله بند محکوم شو چې د کړو کارونو له امله یې بښنه وغوښتنه او د عفوې غوښتنه یې وکړه.