غوربندیان: د امنيتي ځواکونو پرتله، وسله وال ډېر واکمن دي
د پلازمېنې کابل شمالي سيمه په تېرو لسو کلونو کې د افغانستان له ناامنه سيمو ګڼل کېده، خو د پروان ولايت په شمال لوېديځ کې د غوربند دره چې له کابل سره درې ساعته واټن لري، د سيمې د زياتره اوسېدونکو په اند په دې لږ موده د مرکزي او سيمه ييز حکومت پام وراوښتی دی .
هدایت الله همیم کابل تاسو د فلش پروگرام سمه بڼه نه لرئ د فلس پروگرام وروستۍ بڼه کمپويتر ته درکښته کړئ په يو بل غږونکي کې يې وغږوۍ د سيمې اوسېدونکي وايي طالبان او نورې کوچنۍ وسله والې ډلې هلته فعاليت لري چې په وينا يې د امنيتي ځواکو پرتله د سيمې زياتره کنټرول د دوی په لاس کې دی . د غوربند درې اوسېدونکي وايي وسله والې ډلې د شپې پاڼو په خپرولو سره ښوونځيو ته د نجونو د تګ مخه نيسي او خلک ګواښي چې په حکومتي ادارو کې له کار کولو لاس واخلي . دا چې دغه شپې پاڼه مې ترلاسه نه شوای کړای، خو د سيمې اوسېدونکي وايي دا شپې پاڼې پر جوماتونو او د کورونو پر دېوالونو لګول شوې دي . ... په شینواري ولسوالۍ کې پولیس له خپلو پوستو نه راوځي یوازې معاشونه اخلي، ځانونه مړوي او یوزاې د ځان امنیت ساتي او د لارې د امنیت په کیسه کې نه دي . چې امنیت نه شي راوستی، ولې بیا حکومت کوي ؟!! غلام علي په غوربند کې د ناامنيو د تازه پېښو په لړ کې سياګرد ولسوالۍ ته څېرمه د باميانو د ولايتي شوری رييس او د دغې ولسوالۍ امنيه قومندان ووژل شول . کله مې چې د ناامنيو ستونزې د پروان له والي او نورو چارواکو سره شريکې کړې، دغه چارواکي د غوربند د امنيت د ټينګښت په برخه کې ظاهراً جدي ښکارېدل، چې له والي سره تر مرکې شېبه وړاندې د ولايت د امنيتي ستونزو پر سر امنيتي چارواکو له والي سره غونډه درلوده . په تېرو څو کلونو کې ناامنۍ او يو لړ نورې ستونزې د غوربند د اوږدې لارې چې باميان له پروان او کابل سره نښلوي، د رغونې په مخ کې خنډ ګرځېدلې دي . که څه هم د اوسني حکومت په لومړي کال په دې سيمه کې د بيارغاونې چارې وشوې، خو په وروستيو کلونو کې ناامنۍ ددې لامل شوې چې مؤسسې او نور مرستندويه سازمانونه په غوربند کې فعاليت ته زړه ښه نه کړي . تراوسه ددغې سيمې اوسېدونکي برېښنا نه لري، روغتيايي مرکزونه يې چندان فعال نه دي، او ښوونځي يې له ګڼو ستونزو سره مخامخ دي . په تېرو درو لسيزو کې غوربند د افغانستان د نورو سيمو په څېر د سياسي تحولاتو شاهد و. پر افغانستان د وخت د شوروي اتحاد د يرغل پرمهال دغه سيمه د مجاهدينو د يوې مهمې اډې په توګه کارول کېده . دغه غرنۍ او زرغونه دره د مساحت او نفوس له اړخه د پروان ولايت کابو نيمايي برخه جوړوي، چې د شينواري او سياګرد ولسوالۍ په کې پرتې دي . ددغې سيمې زياتره کنټرول د 'حزب اسلامي' او 'جمعيت اسلامي' په لاس کې و، او د طالبانو د اسلامي امارت په واکمنۍ کې طالبانو د شمالي ټلوالې د مشر احمد شاه مسعود پرضد له دې سيمې ستراتيژيکه ګټه اخيسته . دغه غرنۍ او زرغونه دره د مساحت او نفوس له اړخه د پروان ولايت کابو نيمايي برخه جوړوي، چې د شينواري او سياګرد ولسوالۍ په کې پرتې دي . شاوخوا نيمه پېړۍ وړاندې د سالنګ د تونل تر پرانيستلو مخکې دغې درې شمال له جنوب سره نښلاوه، او ټول سوداګريز کاروانونه او سلګونه نړيوال سيلانيان به له دغې درې تېرېدل ، خو د سالنګ د تونل تر جوړېدا وروسته يې د اهميت او شهرت کچه راټيټه شوه . ددغې درې زياتره اوسېدونکي پښتانه، تاجک او هزاره دي . دا چې غوربند يوه غرنۍ دره ده، ډېری خلک يې پر کروندو او مالدارۍ بوخت دي . دا په نښخه کړئ دا څه دي؟