ولسي جرګه: د ځینو افغان سیاستوالو شخصي غوښتنو د سولې پر بهیر سیوری غوړولی
د افغانستان ولسي جرګې د سولې خبرو په ټپه درېدو په تړاو اندېښنه ښودلې او د امریکا پر نوي حکومت یې غږ کړی چې طالبان د تاوتریخوالي بندولو ته وهڅوي. دې جرګې نن په عمومي ناسته کې د حکومت په ځينو کړنو هم نیوکې وکړې او په وینا یې د دولت په کچه د ځينو سیاستوالو شخصي غوښتنو هم د سولې پر بهیر سیوری غوړولی دی.
په نننۍ غونډه کې ډېرو وکیلانو تور پورې کړ چې د بودیجې له بیا بیا رد وروسته حکومت د ولسي جرګې له غړو د غچ اخیستو په لټه کې دی. د ولسي جرګې د نن ورځې مهم بحث د افغان سولې روانو خبرو، عامه امنیت او بودیجې ته ځانګړی شوی و. د جرګې په وینا په دوحه کې د سولې خبرو له پیل سره د دوی او خلکو ډېرې هیلې د جنګ جګړو د دوام له کبله اوس په نهیلۍ بدلې شوي. د جرګې مشر میرالرحمان رحماني نن په عمومي ناسته کې د ولسمشر جو بایډن په مشرۍ د امریکا په نوي حکومت غږ وکړ چې د تاوتریخوالي کمېدل او اوربند د سولې بنسټیز شرط په توګه د سولې په خبرو کې مطرح کړي: "طالبان د ښه دریځ او امتیاز تر لاسه کولو لپاره د تاوتریخوالي او جګړې له لارې د هرې ورځې په تېرېدو د لا ډېرې وینې تویېدو سبب ګرځي، بلخوا په دولت کې د سولې خبرې د سیاستوالو تر منځ چې یو له بل سره جدي اختلافات لري بندې دي ولسي جرګه د سولې له پلاوي غواړي چې د هر ډول یو اړخیزو او واک غوښتونکو وړاندیزونو پرته په خپلو هڅو د سولې نقشه جوړه او پرې هوکړه وکړي. موږ د امریکا له نوې ادارې هم غواړو چې طالبان د تاوتریخوالي په کمولو او اوربند مجبور او سلا کړي". که څه هم ځينې وکیلانو د بودیجې بیا بیا رد او په دې برخه کې له دواړو اړخونو رامنځته شوی جدیت د اندېښنې وړ وباله او د ولسي جرګې له اداري پلاوي یې د ستونزې حل په موخه د یوې ځانګړې کمېټې جوړېدو غوښتنه وکړه. د بودیجې د ردېدو غچ اخیستل په نننۍ غونډه کې ډېرو وکیلانو تور پورې کړ چې د بودیجې له بیا بیا رد وروسته حکومت د ولسي جرګې له غړو د غچ اخیستو په لټه کې دی. دوی د حکومت ځينې وروستۍ کړنې په ښکاره له اساسي قانون سره په ټکر کې وبللې او له سترې محکمې یې د څار او څېړنې غوښتنه وکړه. دوی همدا راز پرېکړه وکړه چې د راتلونکي دوشنبې په ورځ به د ماليې پخوانۍ وزیر عبدالهادي ارغنديوال استماعیه غونډې ته ور وبولي. دا کمساری کار بلل کېږي چې یو لرې کړای شوی وزیر دې ولسي جرګه استعماعیه غونډې ته ور بولي رحماني: "طالبان د ښه دریځ او امتیاز تر لاسه کولو لپاره د تاوتریخوالي او جګړې له لارې د هرې ورځې په تېرېدو د لا ډېرې وینې تویېدو سبب ګرځي". ولسمشر غني تېره اونۍ ښاغلی ارغندیوال د هغه څه له کبله چې ارګ ناقانونه کړنې او سرغړونې بللي له دندې لرې کړ خو هغه پرې لګېدلي تورونه رد کړي. د دې جرګې یوې بلې غړي نسیمې نیازۍ په وینا، دا ستونزې د یوې داسې کړۍ لخوا رامنځته شوې چې د هغې په وینا غواړي د حکومت او ولس ترمنځ واټن رامنځته کړي. د ۱۴۰۰ کال ټوله بودیجه ۴۵۲ میلیارده افغانۍ ده چې له ډلې یې نېدې درې سوه میلیارده افغانۍ عادي او ۱۵۶ ملیاره افغانۍ نوره پرمختیايي ده. د ماليي وزارت په وینا دا بودیجه د تېر کال پرتله ۱۱ سلنه زیاته ده. خو دا بودیجه دوه ځله د ولسي جرګې لخوا ظاهراً د توازن او انډول نه مراعتېدو په دلیل رد شوې ده. د ماليې وزارت د بودیجې رییس سید نصیر احمد بیا بي بي سي ته وویل د نوي چارسمبالي وزیر له راتګ وروسته به د بودیجې مسوده راتلونکې اونۍ د کابینې غونډې او له هغې وروسته ولسي جرګې ته ولېږل شي.