د بشرنوید کالم پښتونخوا: د سوات په سندرې بيا د سزا حکم
اخر د پښتو په سندره دا دومره تشدد ولې؟!
د سوات په لويه شخړه کې خو يوه سندرغاړې '' شبانه'' حلاله شوې هم ده. دا سندره لېونۍ ده که دا خلک!؟ دا دې د سوات په سندرې باندې بيا د سزا حکم وشو، د سوات د ضلعې پوليسو افسر لخوا په يوې خصوصي دولتي غونډه کې فېصله وشوه چې د سوات هنرمندان به ميوزيکل یا د موسیقۍ نندارې نه کوي. ځان ته دې بل څه روزګار پېدا کړي! دا د يو څو کرښو د غټو دولتي لفظونو حکم نامه ده، خو په ځان کې د پښتو د سندرې په ضد په ټوله پښتونخوا او باالخصوص په سوات کې د طالبانو حکمونه تکراروي او ما ته په پېښور ډبګرۍ کې د مذهبي ګوندونو د اتحاديې (ايم ايم ای) له خوا د موسيقۍ خلاف کاروايي يادوي او ورسره د هغه وخت دا شعر! يو غږ شو چې د ژوند د سندرغاړو ژبې پرېکړئ حېران يوې سزا ته پېښور کې د ملا یو نن زه په سوات کې د سندرې په ضد د باور دې سرکار د حکم په رڼا کې لږ د اسلام اباد او د پېښور دوه زاړه حکمونه، او د هغو حکمونو په غبرګون کې راپېدا شوى منفي حالت يادوم! په پاکستان کې چې هره پوځي کودتا شوې ده، هر پوځي صدر قام ته په خپل اولنۍ نشرياتي پېغام کې يو شان وېنا کړې ده، چې په کې د نورو خبرو سربېره په اسلامي احکامو، اسلامي نظام زيات زور شوی. جنرل ضياء الحق ته خو د اسلامي نظام په اسره او افغانستان په جهاد کې د سرخېلۍ په رڼا کې د اميرالموٴمنين خطاب هم ورکړی شوی و. دغه ځان ته اوږده کیسه ده، زه د پاکستان د يو مارشال صدر ايوب خان يو حکم او د هغه حکم غبرګون يادوم! پوځي صدر ايوب خان د اسلامي قوانينو په زور کې د لاهور هيرا منډۍ (چکلې) په ضد يو حکم ور کړ، د فحاشۍ دا اډه يې بنده کړه او د پنجاب لوی جنسي صنعت يې په يو کش ختم کړ. د هيرا منډۍ چکلي ماران، ټول جنسي دنده مار نورو لويو ښارونو، او د اوسېدونکو خلکو ترمنځ بنګلو او کورونو ته راغلل. د ايوب خان د حکم غبرګون دا وشو چې د پاک پليت تميز ختم شو، خلکو احتجاج شروع کړ، حکومت بيا د لويو ښارونو، د اوسېدونکو د ابادیو نه بېرته دغه د جنسي دندې خلک هېرامنډۍ ته غونډول. دغه ډول يو بل حکم د پښتونخوا د مذهبي ګوندونو اتحاديې (ايم ايم ای) په خپل حکومت کې په نشتر هال پېښور کې په سټېج پروګرامونو بندیز ولګاوه. ډبګرۍ نه يې هنرمندان پاڅول، په موسيقۍ بندیز او مېداني پروګرامونو پابندي ولګېده. د نشتراباد او ډبګرۍ په ضد د سرکار د حکم منفي غبرګون په نشتراۤباد پېښور کې په پښتو سي ډيز پروګرامونو کې هغه ګند راخور کړ چې پښتو ژبه، قام، او کلتور يې په شرمونو وشرماوه. د ايم ايم ای په دور کې د دغه فحاشۍ کرونده شوې ده. د طالبانو دړکو او حملو کې هم دغه بازار ګرم وو، اوس د پښتنو د استازی ګوند د ای اين پى (ANP) په حکومت کې هم دا دنده دوام لري. پایله يې دا ده چې د پښتو هنرمندانو ته يې فن بدنام کړ، پښتو موسيقۍ ته يې د فحاشۍ نوم ورکړ. د سوات په لويه شخړه کې خو يوه سندرغاړې '' شبانه'' حلاله شوې هم ده. په سوات کې د هنرمندانو يو خاصه سیمه په بڼ ياديږى. په دغه وختونو کې ''بڼ'' د پښتو سندرې سره د فحاشۍ په تور کې لويه قرباني ورکړې ده، خو انعامونه، اعزازات او تمغې د بل چا! د بڼ د سندرغاړو، د پښتونخوا د هنرمندانو، د پښتنو کلتور ته خو اعزاز يا تمغه څه چې تحفظ هم حاصل نه دی. پرون طالب د مذهب په نوم سندرې ته فحاشه او ګنده ويل، نن باور دى قانون د پښتو په سندره باندې بندیز لګوي، خو پوښتنه دا ده چې په سوات کې ''راه راست'' عملیات کامياب شو، نو د پوځي ورديوالو په شتون کې په سوات کې د پښتو موسيقۍ پروګرام وشو. اعلى بالا ورديوال شرفاء، نامتو سياسي مشران، وزيران، ، لاندې په هال کې ناست وو او د پښتو هنرمندانو ته يې لاسونه پړقول. د پوځي عملیاتو د کاميابۍ د جشن لپاره د پښتو سندره، د پښتو سندرغاړي، او بيا په امن عامه کې د خنډ اچولو په سزا کې هم د پښتو سندره او سندرغاړي سزاوار!؟ سرکار د کلتور وزارت، څانګې، ادارې او تنخوادار نفر هم لري او په بهرنیو هېوادونو کې د کلتور د وفدونو سره هم ځي خو دلته کلتور ته فحاشي او د ټولنې ناسور هم وايي! د سوات د پوليسو د ضلعې افسر حکمنامې ته چې د ذکر شوو احکاماتو د غبرګون په رڼا کې وګورو، او د پوليس افسر په حکم کې دا خبره راواخلو، چې د موسيقۍ سره تعلق لرونکي دې ''متبادل روزګار'' ولټوي، نو باوردى سرکار دې خپل حکم ته د نورو دولتي حکمنامو په رڼا کې وګوري، چې ''متبادل روزګار'' به څه وي!؟ کوم خلک او د هغوى دنده چې د فحاشۍ په نوم تورنه شوې، هغوى به څه روزګار کوي!؟ خلک به ورته په هر حالت کې د فحاشۍ او د هوس په عېنکو کې نه ګوري!؟ دلته خو اوازونو او سازونو سره د پخوا نه دغه چلند روان دی. خلک اوازونو او ښایستونو ته د هنر او فنکار په نظر کم او د هوس په نظر زيات ګوري. باور دى سرکار به په بې روزګاره ، عملیاتوونو او سېلابونو ځپلي، وردۍ او پټکۍ ځپلي، ''مقبوضه سوات'' کې به د پښتو د بڼ سندرې نه نعت څنګه جوړوي او سندرغاړى ته به د بل روزګار څه لاره ورکوي!!؟؟ اوس خو به هنرمندان سندره خرڅه کړي، د ګنګرو شڼا به خرڅه کړي، چورلک به خرڅه کړي. سرکار بابا! چې ته ترې دا هر څه واخلې نو بيا به د ''نوي روزګار'' په نوم دا خلک څه خرڅوي!؟ په پښتنو کې خو جنسي صنعت غټه کنځله ده!