مرور روزنامه‌های صبح تهران: پنجشنبه ۱۳ آذر
واکنش فرمانده سپاه پاسداران ایران به اظهارات اخیر محمدجواد ظریف در برخی از روزنامه‌های امروز صبح تهران منعکس شده است. اما تصاویر و گزارش‌های مراسم بهره‌برداری از خط آهن ترانزیتی شرق دریای خزر در اغلب روزنامه‌ها به چاپ رسیده است.
دیپلماسی مدیون اقتدار دفاعی وطن‌امروز، روزنامه اصولگرایان تندرو در گزارشی نوشته است؛ محمدجواد ظریف نه تنها به بحث و پاسخگویی در باره مذاکرات هسته‌ای تمایل نشان نداده، بلکه به گونه‌ای رفتار کرده که حکایت از تلاش برای مطرح کردن مسائل حاشیه‌ای دارد. به گزارش این روزنامه در حالی که آقای ظریف این روزها باید در باره فواید و اثرات مذاکره بر معیشت و به ویژه تحریم‌ها اظهارنظر کند، اما ترجیح می‌دهد به جای پرداختن به این نکات اصلی، در باره مسائل حاشیه‌ای و جنجال‌آفرین اظهارنظر کند. وطن امروز در ادامه نوشته که آقای ظریف مدعی است که امنیت ایران مدیون مذاکرات اوست، در حالی که برخی اقداماتش از جمله کاهش و نابودی ذخایر استراتژیک ایران در موضوع هسته‌ای، می‌تواند سبب کاهش امنیت ملی ایران شود. در پایان این گزارش آمده، اولین بار نیست که وزیر امور خارجه علیه قدرت نظامی ایران اظهارنظر می‌کند. او سال گذشته در دانشگاه تهران هم مدعی شد که سیستم دفاعی ایران با یک بمب آمریکایی از بین خواهد رفت که البته همان زمان هم با واکنش قاطع فرمانده سپاه مواجه شد. برنامه‌ریزی جدید منتقدان دولت گروه سیاسی روزنامه اعتماد در گزارشی نوشته است؛ دعوا بر سر اعتبارها بالا گرفته، علی مطهری اعتبار تصمیمات مخالفان دولت را به چالش کشید و آنها اعتبار نمایندگی او را. کریمی قدوسی می‌خواهد مطهری را در میانه راه مجلس نهم بی‌اعتبار کند. دلیلش هم نطق او در جلسه بررسی صلاحیت محمد فرهادی است، همان جایی که مطهری گفته بود، تصمیمات مجلس تناقض دارد. این گزارش در ادامه یادآور شده که فعلا موضع‌گیری مخالفان در مقابل او این تناقض را اثبات کرده؛ مهدی کوچک‌زاده گفته که اظهارات مطهری اهمیتی ندارد و همزمان با او کریمی قدوسی آن قدر این موضع‌گیری‌ها را مهم دانسته که برای دادن کارت قرمز به علی مطهری آستین‌هایش را بالا زده است. به گزارش روزنامه اعتماد؛ رکوردهایی را که این مجلس زد شاید سال‌ها بعد بتوان درک کرد. درخواست لغو اعتبارنامه یک موضوعی است که طی ۳۶ سال گذشته در تاریخ جمهوری اسلامی ایران بی‌سابقه بوده است، آن هم برای نماینده‌ای که خود یک بار درخواست استعفا داده بود تا طرحی را که مدت‌ها برای آن وقت گذاشته بود، یعنی سوال از رئیس جمهور، مطرح شود. بررسی اعتبارنامه مطهری؟ صادق زیباکلام، استاد دانشگاه در روزنامه آرمان نوشته است؛ اظهارات آقای کریمی قدوسی در مورد بررسی مجدد اعتبارنامه آقای مطهری بسیار تعجب‌برانگیز است. به نظر می‌رسد که آقای کریمی قدوسی توقع دارند که آقای دکتر مطهری هم مانند آنها فکر و عمل کند. آقای قدوسی گویا بیش از این که به دنبال استدلال حقوقی از طرح مساله خود باشد، در پی آن است که نمایندگان در مجلس در چارچوب جبهه پایداری حرکت کنند. به نوشته آقای زیباکلام، واقعیت این است که باید از آقای کریمی قدوسی سوال کرد دلیلشان برای بازبینی اعتبارنامه نه نماینده مردم تهران بلکه نماینده مردم ایران چیست؟ مگر نه این که هر زمان در هر محلی نماینده‌ای به این نتیجه برسد که حقوق مردم در حال تضییع است، بنابر وظیفه نمایندگی خود باید به آن موضوع ورود کند. این استاد دانشگاه در پایان مقاله خود نوشته که این که فقط یک نماینده آن هم از جنس پایداری بخواهد اعتبارنامه علی مطهری مجددا ارزیابی شود و با ادبیات خاص این موضوع را بیان کند در کدام قاموم می‌گنجد. خلاصه آن که به اعتقاد آقای زیباکلام، نماینده ملت در اظهارنظر خود وفق قانون اساسی آزاد است اما حدود و اختیارات در بحث نظارت بر نمایندگان آمده است و نباید برای محدود کردن یک نماینده به ابزار غیراصولی متوسل شد. خطوط ریلی و گره‌های اقتصادی ایران در حالی که تصاویر و گزارش مراسم روز گذشته بهره‌برداری از خط آهن ترانزیتی شرق دریای خزر با حضور روسای جمهوری ایران، ترکمنستان و قزاقستان در اغلب روزنامه‌های امروز صبح چاپ تهران منعکس شده است، محمدقلی یوسفی، استاد اقتصاد دانشگاه علامه طباطبائی در سرمقاله روزنامه دولتیایراننوشته که گسترش خطوط ریلی، چه خطوط درون شهری و چه خطوط برون شهری و خطوط خارج از مرزها اثرات بسیار مهمی بر اقتصاد دارد. به نوشته این مقاله همچنین حمل و نقل ریلی برخلاف حمل و نقل جاده‌ای، حوادث و تلفات جانی اندکی دارد. مزیت‌های دیگر گسترش حمل و نقل ریلی، کاهش چشمگیر مصرف سوخت، آلودگی هوا و ترافیک است. علاوه بر این مزایای داخلی، جایگاه بین‌المللی ایران را از نظر شاهراه مبادلاتی ارتقاء می‌دهد. این استاد دانشگاه معتقد است که روز گذشته یکی از خطوط مهم ریلی که کشورهای آسیای مرکزی را از طریق ایران به خلیج فارس متصل می‌کند افتتاح شد که این خط ریلی و در مجموع توسعه راه آهن برای ایران حیاتی است. لزوم مدیریت خشونت اجتماعی فروغ عزیزی، در روزنامه شهروند نوشته که بارها وقتی در باره خشونت علیه زنان صحبت کردم با این نقد مواجه شدم که زیادی شلوغش می‌کنم و این مساله موضوع حادی نیست و آن قدرها در واقعیت اتفاق نمی‌افتد. به نوشته دبیر گروه مطالعات زنان انجمن جامعه‌شناسی، البته در مواقعی تیزی این انتقادها کندتر می‌شد؛ آن هم هنگامی که بروز اتفاق خاصی نظیر اسیدپاشی‌های اخیر، خشونت علیه زنان را بر صدر اخبار می‌نشاند. باورهای کلیشه‌ای در باره خشونت علیه زنان وجود دارد که چنین واکنش‌هایی را سبب می‌شود، از همین رو خانم عزیزی در مقاله خود در باره چند گزاره سخن به میان آورده است. به اعتقاد نویسنده، خشونت علیه زنان نتیجه زنجیره‌ای از تبعیض‌هایی است که از سوی فرهنگ و عرف حمایت می‌شود و برای مقابله با آن باید به مبارزه با باورهای تبعیض آمیزی رفت که جنسی را بر دیگری ترجیح می‌دهند. ۱۶ آذر متفاوت روزنامه فرهیختگان در یادداشتی یادآور شده که سه روز به روز دانشجو مانده است؛ روزی که برای فعالان دانشجویی معنایی بسیار متفاوت با روزهای دیگر دارد و البته هر سال از چند روز مانده به شانزدهم آذر شاهد حواشی کم و بیش در باره آن بوده‌ایم. در ادامه این نوشته ضمن استقبال از اقدامات وزارت علوم به آیین نامه اخیر معاونت فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم در باره ضوابط برگزاری مراسم روز دانشجو اشاره شده است. به گزارش فرهیختگان نگاه امنیتی که به مدت چند سال بر دانشگاه‌ها حاکم بود باعث می‌شد خروجی بخشنامه‌هایی که برای مراسم مختلف صادر می‌شد بیشتر نگاه بازدارنده و هشداردهنده داشته باشد اما ادبیات حاکم بر بخشنامه جدید وزارت علوم بیشتر مشوقانه به نظر می‌رسد تا بازدارنده. هر چند در یکی از بندهای این بخشنامه به ارسال گزارش علت مخالفت احتمالی با سخنرانان پیشنهادی تشکل‌های دانشجویی به معاونت فرهنگی اشاره شده که به اعتقاد نویسنده احتمالا می‌تواند حاکی از بروز برخی اختلافات میان دانشجویان و مسئولان دانشگاهی باشد اما ضیاء هاشمی، معاون فرهنگی و اجتماعی وزارت علوم این احتمال را رد کرده است.