محمود احمدی نژاد، چرا و چگونه به دور دوم راه يافت؟
محمود احمدی نژاد که به خبرسازترين چهره پس از برگزاری دور اول نهمين دوره انتخابات رياست جمهوری بدل شده، نه تنها در همان دور اول، بسياری از پيش بينی ها درباره نتايج انتخابات را به هم ريخت، بلکه بر ميزان حدس و گمان ها درباره نتيجه نهايی اين انتخابات افزود.
توفيق غير منتظره آقای احمدی نژاد در عين حال، به طور محسوسی بر فضای سياسی ايران پس از دور اول انتخابات تاثير گذاشته و موجب به هم ريختن آرايش نيروهای سياسی موجود و تشکيل ائتلاف ها و مرزبندی های تازه ای شده است. اما همه اين حوادث که گمان می رود پيامدهای آن، تا مدت ها موضوع تحليل ها و بررسی های گوناگون باشد، چگونه و در چه شرايطی رقم خورد و آقای احمدی نژاد بر اساس چه دلايلی، به اصلی ترين چهره نهمين دوره انتخابات رياست جمهوری بدل شده است؟ چهره نوظهوری که ورودش به شهرداری تهران، در پی انتخاباتی نه چندان پررونق در پايتخت و پيروزی ائتلاف تازه تشکيل شده آبادگران ممکن شد، تنها دو سال پس از نشستن بر صندلی شهردار تهران، بخت خود را برای تصاحب بالاترين سمت اجرايی کشور می آزمايد. محمود احمدی نژاد، پيش از آنکه در نتيجه تحولات سياسی سال های اخير در سطح کلان مديريت کشور حضور يابد و در مقام شهردار پايتخت در جلسات هيئت دولت حاضر شود، تنها تا استانداری استان اردبيل پيش رفته بود و در مجموع، چهره ای نه چندان شاخص در سطح مديران ميانی در جمهوری اسلامی محسوب می شد. اگرچه مطرح شدن نام وی به عنوان يکی از نامزدهای احتمالی نهمين دوره انتخابات رياست جمهوری، نتيجه دو پيروزی پی در پی و بزرگ ائتلاف آبادگران در دومين دوره انتخابات شوراها و هفتمين دوره مجلس شورای اسلامی بود، اما شايد کمتر کسی قادر به پيش بينی اين موضوع بود که در چرخشی ناگهانی در اوضاع، آقای احمدی نژاد خواهد توانست رقبای قدرتمند خود در هر دو جناح محافظه کار و اصلاح طلب درون حاکميت را پشت سر بگذارد و در دور دوم انتخابات، رقابتی تنگاتنگ با اکبر هاشمی رفسنجانی، يکی از شناخته شده ترين چهره های جمهوری اسلامی را پيش ببرد. دلايل چنين تحولی را چگونه می توان توضيح داد؟ طرفداران آقای احمدی نژاد می گويند که نوع شعارهای وی، بيشترين تناسب را با نيازهای مردم داشته است چرا که وی بر عدالت اجتماعی تاکيد می کند. هواداران محمود احمدی نژاد همچنين عملکرد او در مقام شهردار تهران را بسيار مثبت تلقی می کنند و از "روحيه و اخلاق مردمی" وی سخن می گويند. با وجود اين، منتقدان آقای احمدی نژاد با انتقاد از عملکرد وی در شهرداری تهران، او را متهم می کنند که با دادن کمک های مالی به هيئت های مذهبی و امامان جمعه مساجد و اقداماتی نظير دادن وام ازدواج از همان آغاز، در پی جلب حمايت مردم برای رياست جمهوری خود بوده است. در چنين شرايطی، راهيابی آقای احمدی نژاد به دور دوم، با بحث و حديث های بسيار همراه بوده و مخالفت های آشکار رقبای وی را، چه به دليل نحوه پيروزی وی و چه به دليل ديدگاه ها و تفکراتش برانگيخته است. محمود احمدی نژاد، در واقع بدون آنکه حتی در بين تشکل های اصلی و پرنفوذ جناح محافظه کار يا اصولگرا، حاميان علنی قابل توجهی داشته باشد وارد رقابت های انتخاباتی شد و توانست از رقبای درون جناحی خود که از حمايت اصلی ترين تشکل های جناح محافظه کار برخوردار بودند، با اختلافی معنادار پيشی بگيرد. ولی اگر آقای احمدی نژاد، از حمايتی در بين محافظه کاران برخوردار نبوده، پس علت توفيق ناگهانی وی چه بوده است؟ مخالفان آقای احمدی نژاد معتقدند که حمايت سازمان يافته بخشی از قدرت، موجب پيروزی به گفته آنان غيرمترقبه محمود احمدی نژاد شده است. اما طرفداران آقای احمدی نژاد، چنين اظهاراتی را اتهاماتی بی اساس تلقی می کنند و می گويند که اين اتهامات پيش از اين به محمد باقر قاليباف، ديگر نامزد مطرح در جناح محافظه کار وارد می شد. جدا از نحوه راهيابی آقای احمدی نژاد به دور دوم انتخابات، پيامدهای احتمالی پيروزی نهايی وی، يکی ديگر از موضوعات بحث برانگيز اين روزها است که به طور چشمگيری بر روند رقابت ها و جهت گيری نيروهای سياسی تاثير گذاشته است. منتقدان و مخالفان محمود احمدی نژاد، با اشاره به روابط نزديک وی با گروه های تندرو، سخن از آن می گويند که پيروزی آقای احمدی نژاد به معنای "پيروزی فاشيسم" است. دامنه چنين انتقادهايی، حتی از نقد ديدگاه های سياسی و فرهنگی محمود احمدی نژاد فراتر رفته و شامل قضاوت هايی درباره ظاهر و چهره او نيز شده است. با اين حال، طرفداران محمود احمدی نژاد، چنين اتهاماتی را نيز به شدت رد می کنند و در مقابل، رقبای وی را در مظان اتهام قرار می دهند و می گويند بوی استبداد و فاشيسم بيشتر از ائتلافی به مشام می رسد که برای حمايت از رقيب آقای احمدی نژاد در حال شکل گيری است. به گفته هوادران آقای احمدی نژاد، کسانی که تا پيش از اين، اکبر هاشمی رفسنجانی را به دليل اقتدارگرايی محکوم می کردند، اکنون در يک تغيير موضع ناگهانی و تنها برای جلوگيری از پيروزی محمود احمدی نژاد، به دفاع از آقای رفسنجانی پرداخته اند و در مقابل، نامزد اصولگرايان را حامی استبداد و روش های سخت گيرانه معرفی می کنند. آقای احمدی نژاد، خود نيز در جمع نمايندگان مجلس هفتم، طرح چنين مباحثی را نوعی بداخلاقی سياسی دانسته و تاکيد کرده است که مساله اصلی برای وی، مخالفت با رانت خواری است و اگر رييس جمهوری شود، دست آنچه آن را مافيای قدرت و قبيله خوانده، از سر نفت کوتاه می کند. وی در عين حال گفته امروز شاهد حضور شبکه های سازمان يافته ابتذال فرهنگی هستيم، اين شبکه بايد مورد هجوم دستگاه های حکومتی قرار گيرد، نمی دانم وزارت اطلاعات و کشور و نيروی انتظامی چه می کنند، متاسفانه مديريت اجرايی ما شيپور را از سر گشاد آن می نوازد. به هر حال، اکنون بايد منتظر نتيجه دور دوم انتخابات بود و ديد آيا محمود احمدی نژاد و هوادارانش، به رغم ائتلاف گسترده ای که عليه آنان در حال شکل گيری است، قادر خواهند بود همچنان در مسير شگفتی آفرينی حرکت کنند يا نه. خدمات