آیا جوانان در ایران بیشتر از کرونا می‌میرند؟
یکی از هشدارهایی که در هفته‌های اخیر درباره شیوع کرونا در ایران داده می‌شود این است که ترکیب سنی مبتلایان در حال تغییر است و جوانان در مقایسه با ماه‌های قبل بیشتر و بیشتر دچار کووید-۱۹ می‌شوند.
کارشناسان هشدار می‌دهند که جوانان به دلیل علایم خفیف‌تر یا ابتلای بدون علامت ممکن است حساسیت کمتری به رعایت نکات بهداشتی نشان دهند و سالمندان را در معرض ریسک بگذارند مقام‌های بهداشتی در ایران می‌گویند ابتلای بیشتر جوانان و حتی کودکان برای آنها مایه نگرانی است. نگرانی مشابهی در دیگر کشورهای جهان نیز مطرح شده است. بررسی‌های بی‌بی‌سی فارسی نشان می‌دهد که هرچند تعداد مبتلایان و درگذشتگان زیر ۵۰ سال در تیر ماه نسبت به خرداد و اردیبهشت بالا رفته است، اما نسبت آنان در مجموع تقریبا ثابت مانده و ترکیب سنی مبتلایان و درگذشتگان تغییر چشمگیری نکرده است. این بررسی‌ها بر اساس اطلاعات کرونا در ایران است که از یک منبع ناشناس به بی‌بی‌سی رسیده و پیشتر با تایید صحت آن تعداد واقعی قربانیان کرونا در ایران تا پایان تیر ماه حدود ۴۲ هزار نفر و سه برابر آمار رسمی گزارش شد. مقام‌ها درباره کرونا و جوانان چه می‌گویند؟‌ ایرج حریرچی، معاون وزیر بهداشت ایران از جمله مقام‌هایی است که درباره ابتلای جوانان هشدار داده است. او در این نگرانی تنها نیست. نرجس خانعلی زاده، پرستار ۲۵ ساله لاهیجانی، یکی از اولین جوانانی بود که در ایران بر اثر ابتلا به کووید-۱۹ درگذشت کیومرث پوررستمی، معاون دانشگاه علوم پزشکی البرز، گفته "در موج اول اغلب کسانی که با کرونا درگیر می‌شدند افراد مسن و دارای بیماری زمینه‌ای بودند ولی حالا بسیاری از تخت‌های بیمارستانی توسط بیماران جوان و نوجوان اشغال شده که این جای نگرانی دارد." در مشهد نیز دکتر محمدرضا حسینعلی‌زاده، رئیس بیمارستان شریعتی، گفته است: "در زمان بروز موج دوم بیماری کرونا شاهد آن هستیم که بیشترین آمار مبتلایان و فوتی‌ها جوانان هستند." فرزین خوروش، از دانشگاه علوم پزشکی اصفهان هم گفته که "تعداد بیماران بدحال به ویژه در میان جوانان و میانسالان افزایش یافته که این زنگ خطری برای جامعه است." به ترتیب مشابهی رئیسان بیمارستان‌های امام خمینی، شریعتی و سینا در تهران نیز از ابتلای بیشتر جوانان ابراز نگرانی کرده‌اند. این مشابه هشدارهایی است که در دیگر کشورها هم داده می‌شود. از جمله مقام‌های سازمان بهداشت جهانی می‌گویند نرخ مرگ‌ومیر بسیار پایین‌تر جوانان از کووید-۱۹ نباید آنان را از رعایت نکات بهداشتی غافل کند. کارشناسان می‌گویند نه تنها جوانان هم در معرض خطر هستند، بلکه با توجه به شمار بالای ناقلان بی‌علامت، جوانان می‌توانند بدون آنکه بدانند ویروس را به سالمندانی که با آنها در تماسند منتقل کنند. به ویژه در اروپا هشدار داده شده که ممکن است جوانان به دلیل فعالیت بیشتر پس از پایان محدودیت‌های قرنطینه‌ای در قطع نشدن چرخه گردش ویروس در جامعه نقش داشته باشند. در ایران با وجود نگرانی‌هایی که درباره جوانان ابراز شده، کنکور سراسری ورود به دانشگاه‌ها برگزار شده است. آمار چه می‌گوید؟ مطابق اطلاعاتی که از بیماران کرونا به بی‌بی‌سی رسیده میانگین سنی درگذشتگان کرونا در ماه‌های اخیر تغییر چندانی نکرده و نزدیک ۶۷ سال بوده است. این نزدیک ۱۰ سال کمتر از امید به زندگی یا متوسط طول عمر در ایران است. میانگین سن مبتلایان کرونا در ایران هم در ماه‌های اخیر حدود ۵۴ سال بوده است. بنا بر مشخصات بیماران که به دست بی‌بی‌سی رسیده بیشترین درگذشتگان کووید-۱۹ در ایران از بهمن ۹۸ تا پایان تیر ۹۹ در میان افراد بالای ۶۰ سال بوده‌اند. از نکات قابل توجه این است که شمار کودکان زیر ۱۰ سال که به طور قطعی یا احتمالی با کووید-۱۹ درگذشته‌اند نزدیک دو برابر درگذشتگان بین ۱۰ تا ۲۰ سال است. بیش از ۵۰۰ کودک زیر ده سال در میان قربانیان کرونا در ایران هستند - عکس از یک بیمارستان اطفال بیشتر این کودکان نوزاد یا یک ساله بوده‌اند (۲۲۰ نوزاد و ۱۰۷ کودک یک ساله). ماهان غفاری، پژوهشگر ویروس‌شناسی در دانشگاه آکسفورد که روی شیوع کرونا در ایران کار کرده، به بی‌بی‌سی فارسی گفت این مساله احتمالا به آثار غیرمستقیم همه‌گیری کرونا برمی‌گردد. او گفت اختلال در تامین تجهیزات پزشکی، فشار به بیمارستان‌ها، کاهش استفاده از مراکز درمانی در زمان همه‌گیری و عواملی از این دست در کشورهای مختلف تفاوت‌های چشمگیری دارند و احتمالا چنین مسایلی شمار به نسبت بالای درگذشتگان زیر ۱۰ سال در ایران را توضیح می‌دهند. بررسی ماهانه اطلاعات بیماران و قربانیان کرونا در ایران نشان می‌‎دهد که نسبت جوانان (افراد بین ۱۸ تا ۳۵ سال) در میان مبتلایان کاهش اندکی داشته است و در میان درگذشتگان هم نزدیک ۳ درصد در نوسان بوده است. به نظر می‌رسد نگرانی‌هایی که مقام‌های بهداشتی در ایران درباره ابتلای بیشتر جوانان ابراز کرده‌اند ناشی از آن است که با موج دوم و بالا رفتن تعداد کل مبتلایان، شمار جوانان مبتلا هم بالا رفته است، اما نسبت جوانان مبتلا تغییر قابل ملاحظه‌ای نکرده است. ماهان غفاری به برخی اظهارنظرها اشاره کرد که می‌گویند ویروس عامل کووید-۱۹ به ترتیبی تغییر کرده که در میان جوانان کُشنده‌تر شده، و گفت این ادعا با اطلاعات اخیر رد می‌شود. آقای غفاری گفت: "برخلاف آنچه در هلند، یا در ایالت فلوریدا در آمریکا دیده‌ایم، تغییر قابل‌ ملاحظه‌ای در الگوی شیوع میان گروه‌های مختلف جمعیتی در طول زمان دیده نمی‌شود." او گفت این می‌تواند به این معنی باشد که شیوع ویروس در میان همه گروه‌های سنی و انتقال آن از طرف ناقلان بدون علامت در همه گروه‌های سنی به طور پیوسته بالا مانده است. ماهان غفاری گفت: "واقعیت این است که جوانان مبتلا به کووید-۱۹ احتمالا علایم خفیف‌تری نشان می‌دهند یا اصلا علایمی نشان نمی‌دهند و این می‌تواند عاملی برای پخش بیشتر ویروس و تهدید بیشتر سالمندان باشد."