قطر و فیفا به بدرفتاری با کارگران سازنده استادیوم بازی‌های جام جهانی متهم شدند
عفو بین‌الملل، از سازمان‌های مدافع حقوق بشر، قطر و فدراسیون جهانی فوتبال را به بدرفتاری با کارگران سازنده استادیوم بازی های جهانی متهم کرده است.
برای بسیاری از کارگران مهاجر محل اقامت پرازدحام و نامناسب در نظر گرفته شده است این سازمان در گزارشی که در روز پنجشنبه، ۱۲ فروردین (۳۱ مارس) منتشر کرده گفته است که "کارگران مهاجر سازنده استادیوم بین‌المللی خلیفه دوحه برای برگزاری بازی‌های جام جهانی سال ۲۰۲۲ در معرض بدرفتاری مداوم و در مواردی استثمار و حتی بیگاری قرار داشته‌اند." این گزارش با عنوان "جنبه زشت بازی زیبا: استثمار در محل‌های برگزاری جام جهانی سال ۲۰۲۲ در قطر" در وبسایت عفو بین‌الملل منتشر شده و در آن نه تنها از دولت قطر بلکه از فدراسیون جهانی فوتبال (فیفا) به شدت انتقاد به عمل آمده است. براساس این گزارش، دولت قطر و فیفا چندین گزارش قبلی در مورد وضعیت نامناسب کارگران خارجی در آن کشور را نادیده گرفته و نسبت به "رفتار هولناک با کارگران مهاجر بی‌تفاوتی نشان داده‌اند." سلیل شتی، دبیرکل عفو بین‌الملل، گفته است که "بدرفتاری با کارگران مهاجر لکه‌ای سیاه بر وجدان فوتبال جهانی است." وی افزوده است: "اگرچه برای بازیکنان و دوستداران فوتبال، استادیوم برگزاری بازی‌های جام جهانی محل تحقق رویاهاست، اما برای برخی از کارگرانی که در تهیه این گزارش با عفو بین‌الملل صحبت کردند، کار در ساختن این اماکن مانند زندگی در کابوسی هولناک است." عفو بین‌الملل با اشاره به هشدارهای قبلی خود در این مورد، گفته است که "با وجود وعده‌های مکرر فیفا طی پنج سال گذشته، این نهاد مانع از آن نشده است که جام جهانی بر نقض حقوق بشر بنا نشود." براساس این گزارش، شمار کارگران سازنده اماکن برگزاری بازی‌های جام جهانی فوتبال طی دو سال آینده چند برابر خواهد شد و به حدود سی و شش هزار نفر خواهد رسید و ادامه شرایط کنونی، هزاران نفر دیگر را نیز گرفتار مصیبت فراهم کردن زمینه بازی‌های جام جهانی خواهد کرد. تکمیل تاسیسات گسترده برگزاری بازی‌های جام جهانی در قطر وابسته به حضور کارگران مهاجر است گزارش عفو بین الملل بر اساس مصاحبه با بیش از ۱۳۰ کارگر شاغل در تکمیل استادیوم خلیفه تدوین شده است. این استادیوم اولین محلی است که برای برگزاری بازی‌ها آماده خواهد شد و قرار است محل رقابت‌های مرحله نیمه نهایی در سال ۲۰۲۲ باشد. علاوه بر این افراد، با ۹۹ کارگر مهاجر دیگر نیز مصاحبه شده است. این افراد کارگران و باغبانان زمین‌های چمن یک مجتمع ورزشی در دوحه هستند که در زمستان سال جاری، باشگاه‌های فوتبال بایرن مونیخ، اورتون و پاری سن‌ژرمن از آن برای تمرین استفاده کردند. تمام کارگران و باغبانانی که با آنان مصاحبه شد بدون استثنا از نوعی بدرفتاری و حتی خشونت با خود سخن گفتند. مواردی که به آنها اشاره شد از جمله شامل اجبار در محل سکونت بسیار نامناسب و پر ازدحام، اجبار به پرداختن مبلغی قابل توجه (از ۵۰۰ تا ۴۳۰۰ دلار) به آژانس‌های ویژه کاریابی در کشورشان، وعده دروغ در مورد میزان دستمزد (تنها شش تن از مصاحبه‌شوندگان گفتند که همان دستمزدی را که وعده داده شده بود دریافت کردند و بقیه گفتند که دستمزد پرداختی به آنان گاه حتی نصف مبلغی بوده که وعده داده شده بود)، تاخیر چند ماهه در پرداخت دستمزدها، فشار روانی و مالی، از جمله اجبار کارگران به استقراض سنگین، خودداری کارفرمایان از دادن یا تجدید اجازه کار و درنتیجه، خطر بازداشت و حبس، اقدام کارفرمایان به ضبط گذرنامه کارگران یا خودداری از صدور اجازه خروج به آنان و تهدید در صورت شکایت از وضعیت خود. در دسامبر سال ۲۰۱۰ رئیس وقت فیفا انتخاب قطر برای میزبانی جام جهانی ۲۰۲۲ را اعلام کرد عفو بین‌المل گفته است که شواهدی به دست آمده که نشان می‌دهد کارکنان یک شرکت ناظر بر طرح با توسل به انواع تهدیدها، کارگران را عملا به کار اجباری و بیگاری وادار کردند که با فوانین بین‌المللی ناظر بر شرایط کار مغایرت دارد. اکثر کارگران مهاجری که عفو بین‌الملل در ماه مه سال ۲۰۱۵ با آنان مصاحبه کرد از شهروندان هند، بنگلادش و نپال بودند. در فوریه سال ۲۰۱۶ که پژوهشگران این سازمان برای پیگیری موضوع به قطر بازگشتند متوجه شدند که این افراد به محل‌های مناسب‌تری برای سکونت انتقال یافته و گذرنامه‌های خود را پس گرفته‌اند اما سایر موارد بدرفتاری همچنان برجا مانده است. عفو بین‌الملل افزوده است که شیوه استخدام کارگر خارجی در قطر که به "نظام کفالت" شهرت دارد، باعث می‌شود تا کارگران مهاجر بدون اجازه کارفرمایان خود قادر به تغییر شعل نباشند و این نظام، ریشه اصلی وضعیت نابهنجار کارگران خارجی است. این سازمان می‌افزاید که اصلاحاتی در این نظام که دولت قطر با سر و صدای زیاد در سال ۲۰۱۵ اعلام کرد هم تغییر چندانی در بهبود وضعیت کارگران مهاجر نخواهد داد. عفو بین‌الملل از "رهبران و نهادهای فوتبال در جهان" و همچنین شرکت‌های تجاری حامی این بازی‌ها خواسته است به وضعیت کارگران مهاجر در قطر توجه کنند و نفوذ خود را برای خاتمه دادن به نقض آشکار حقوق آنان به کار گیرند. جام جهانی فوتبال نوامبر - دسامبر ۲۰۲۲