بحران هويت اروپاييان در کشاکش با مهاجران مسلمان
مجله تايم در تازه ترين شماره خود به بررسی بحران هويت اروپاييان پرداخته که آن را ناشی از سيل مهاجران عمدتاَ مسلمان به کشورهايشان عنوان کرده و نتيجه گرفته است که الگوی جامعه چندفرهنگی، برخلاف آمريکا، در اروپا به شکست انجاميده است.
گزارش ويژه شماره ۲۸ فوريه این نشریه زير عنوان "بحران هويت اروپا" افزايش احزاب ضد مهاجرت در بلژيک، آلمان، هلند و بريتانيا را نمايانگر نگرانی فزاينده اروپاييان از استحاله هويتشان بخاطر جريان مستمر مهاجران مسلمان دانسته است، مهاجرانی که حاضر نيستند فرهنگها و سنن خود را به کنار بگذارند و با اروپاييان "همرنگ" شوند. در ابتدای اين گزارش با فيليپ دووينتر، رهبر حزب راستگرای افراطی "ولامس بلانگ" بلژيک آشنا می شويم که نهضتی را برای جلوگيری از احداث "اولين مسجد رسمی" در شهر "انتورپ نورث" اين کشور براه انداخته است. به نوشته تايم، هنگامی که آقای دووينتر از خيابان می گذرد، در يک سوی خيابان، مهاجران وی را "نژادپرست" می خوانند و در سوی ديگر، هوادارانش مبارزه وی را می ستايند. در حقيقت، رهبر حزب "ولامس بلانگ" مصداق مثل "مشت، نمونه خروار" است. تايم می نويسد: "به موازات افزايش قدرت احزاب ضد مهاجرت در کشورهايی مانند بلژيک، آلمان و هلند، محافظه کاران نيز به جانبداری از آنها پرداخته و چنين استدلال می کنند که مهاجران بايد قانوناَ ملزم شوند که با پذيرش ارزشهای سکولار اروپا و حتی پشت کردن به آداب و رسوم اسلام، همرنگ اروپاييان شوند. این سياستمداران اظهار می کنند که روند مذکور يگانه راه مقابله با ارتباط مخوف مهاجرت و تروريسم اسلامگرايان است." 'شکست چندفرهنگ گرايی' قتل تئو ون گوگ، فيلم ساز هلندی که از منتقدان سر سخت بنيادگرايی اسلامی بود، جبهه ضد مهاجرت، بخصوص عليه مهاجران مسلمان، را در هلند نیز بيدار کرده است. تايم خاطر نشان می کند که پس از مرگ آقای ون گوگ، يک نماينده راستگرای هلندی به نام خيرت ويلدرس مظنونان به تروريسم را "اوباش اسلامگرای فاشيست" خواند و پيشنهاد کرد که مهاجرت کليه افراد غيرغربی برای پنج سال متوقف شود. در آلمان نيز نظر سنجی ها نشان می دهند که مردم بيشتر نگران مهاجرت هستند تا تروريسم و تايم می نويسد که آنجلا مرکل، يکی از رهبران مخالفان دولت اين کشور، اواخر سال گذشته اعلام کرد: "ايده جامعه چند فرهنگی نمی تواند به موفقيت برسد، زیرا از ابتدا محتوم به شکست بوده است. چند فرهنگ گرايی، با همگرايی تفاوت دارد." اين نشريه آمريکايی سپس اين سوال را مطرح می کند: وقتی يک سوئدی در خانه اش کردی حرف می زند و با دوستانش، عربی و در سرکار، سوئدی، آنگاه مفهوم اروپايی بودن چيست؟ کارل دووس، استاد علوم سياسی در دانشگاه گنت بلژيک، در پاسخ به اين سوال به تايم گفته است: "بطور سنتی، اروپايی يعنی فردی که اهل يک کشور اروپايی است، اما درباره ارزشهای اروپايی بحث فلسفی بيشتری درجريان است. اين واقعيت که مسلمانان نسل دوم هنوز مهاجر تلقی می شوند، بدين مفهوم است که ما مشکل بسيار بزرگی داريم." به عقيده گزارشگران اين هفته نامه، مشکل اينجاست که بسياری از سياستمداران اروپايی مانند آقای دووس فکر نمی کنند و دولتها تحت فشار افکار عمومی می کوشند از هويتهای ملی شهروندانشان دفاع کنند. تايم می نویسد که ريتا فردونک، وزير مهاجرت هلند در اوايل فوريه امسال اعلام کرد که کليه مهاجران بايد درامتحان زبان و فرهنگ هلندی نمره قبولی بگيرند تا بتوانند شهروند دايم شوند. دولت فرانسه نيز از امسال امامان جماعت مسلمانان را به سر کلاسهای تاريخ و قانون غرب می فرستد و در بريتانيا، حزب کارگر و احزاب مخالف همگی قول داده اند از شمار مهاجران و پناهجويان بکاهند . داغ 'خارجی' اما بسياری از مسلمانان اين اقدامات را نژادپرستانه می دانند. آنها می گويند که تنها گروه کوچکی از مهاجران مسلمان ديدگاههای افراطی دارند و هراس اروپاييان از افراطيون بهانه ای برای اعمال سياستهای تبعيض آميز است. در حالی که بسياری از مهاجران مدعی اند که اروپاييان به آنها اجازه نمی دهند با جامعه شان همگرا شوند، آقای دووينتر به تايم گفته است: "چندفرهنگ گرايی يک توهم است. اکثر مهاجران همرنگ نمی شوند. آنها در محله هايی خاص شيوه زندگی خود را پيگيری می کنند. آنها بايد مانند ما رفتار کنند. دين بايد از سياست جدا باشد. در اروپا جويهای خون براه افتاده است تا اين جدايی تضمين شود." سخنان تند آقای دووينتر حمايت حدود ۲۴ درصد بلژيکی ها را جلب کرده است. در انتخابات منطقه ای ژوئن گذشته، حزب "ولامس بلانگ" يک سوم آراء را در انتورپ بدست آورد. مهاجران مسلمان برای مقابله سياسی با راستگرايان اروپايی شروع به تشکيل احزاب سياسی کرده اند و می کوشند وارد عرصه سياست داخلی کشورهای ميزبان شوند. دياب ابوجعجع يک فعال لبنانی بلژيکی است که به نوشته تايم چهار سال پيش اتحاديه اروپايی عربی را تشکيل داد. وی اخيراَ از انتورپ به بروکسل نقل مکان کرده تا در آنجا از طريق حزب دموکراتيک مسلمانان، شاخه سياسی جديد اتحاديه، با رقبايش در پارلمان بلژيک مبارزه کند. بسياری از فرزندان مهاجران مسلمان می گويند که می خواهند همرنگ جوامع اروپايی شوند، ولی می ترسند که با آنها به عنوان خارجی رفتار شود. موسی عبدالعزيز، حسابدار ۲۷ ساله بلژيکی که پدر و مادرش در دهه ۱۹۶۰ از مراکش به بلژيک مهاجرت کردند، به تايم گفته است: "ما خارجی نيستيم. ما اينجا متولد شده ايم، ولی با اين داغ بر پيشانی مان بدنيا آمده ايم که می گويد: "خارجی" و اين داغ هرگز محو نمی شود." راهکاری برای مسلمانان آنچه رابطه اروپاييان و مهاجران مسلمان را پيچيده می سازد، پايين بودن بی سابقه نرخ زاد و ولد در اروپا و نياز به نيروی کار مهاجر است و حتی اسپانيا شروع به اعطای شهروندی دايم به آن گروه از مهاجران غير قانونی کرده است که می توانند اثبات کنند شغل دارند. اما آقای دووينتر از چنين طرحهايی هراس دارد و به تايم گفته است: "اسلامگرايی در حال حاضر بزرگترين معضل اروپاست و اگر به سرعت دست به کار نشويم، ديگر خيلی دير خواهد شد." از نظر هفته نامه تايم، در فرانسه طرح دولت برای تشکيل شورای فرانسوی دين اسلام جهت پروراندن يک اسلام بومی و ليبرال تر به شکست انجاميده است، زيرا رهبری اين شورا تحت سيطره سنتگرايانی افتاده است که به نوشته تايم از سوی الجزاير، مراکش و برخی گروههای تندرو حمايت می شوند. دنيا بوزر، يکی از دو زن هيات مديره ۱۷ نفره اين شورا، پس از استعفای ماه گذشته اش به اين نشريه آمريکايی گفته است که بسياری از اين رهبران عمدتاَ خارجی از نيازهای دو ميليون مسلمان متولد فرانسه خبر ندارند و نمی توانند با آنها ارتباط برقرار کنند. خانم بوزر می گويد: "بجای تطبيق اسلام با واقعيت ما، این رهبران به اين برداشت هولناک غير مسلمانان دامن می زنند که اسلام ذاتاَ با جامعه فرانسه سازگار نيست." پس مسلمانان اروپا چگونه می توانند نهادی مذهبی مطابق با نيازهايشان را ايجاد کنند؟ خانم بوزر به تايم گفته است که بجای اتکا به رهبران دينی، مسلمانان اروپا بايد خودشان دين اسلام را مطابق با اولويتها، فشارها و تبعيضهای روزمره سازگار کنند. وی می گويد: "ما فقط می توانيم از مردم بخواهيم که اجازه ندهند ديگران، خواه سياستمداران غير مسلمان و خواه رهبران اسلامگرای متحجر، بجای آنها فکر کنند." خدمات