بورس تهران از اختلاف شورای امنيت سود برد
با ادامه اختلاف ميان اعضای دائم شورای امنيت در مورد شيوه برخورد با برنامه های هسته ای جمهوری اسلامی، بورس اوراق بهادار تهران هفته پيش شاهد پر رونق ترين مبادلات سهام طی سه ماه گذشته بود.
همزمان با افزايش بيش از ۴۴ واحدی شاخص کل بورس اوراق بهادار تهران در جريان داد و ستد های هفته پيش، ارزش مبادلات سهام در اين بورس نيز با رشد ۱۳۰ درصدی به بيش از ۱۲۵ ميليارد تومان رسيد. اين در حالی است که ارزش هفتگی داد و ستد سهام در بازار سرمايه ايران از ماه دسامبر گذشته تا کنون کمتر از ۱۰۰ ميليارد تومان بوده و افزايش شاخص کل بورس همواره کمتر از ۴۴ درصد بوده است. تحليلگران مسايل بازار سرمايه معتقدند طولانی شدن تصميم گيری اعضای دائم شورای امنيت در مورد شيوه برخورد با ادامه فعاليت های هسته ای جمهوری اسلامی علت روانی بازگشت رونق نسبی به مبادلات بورس سهام تهران است. به باور آنها سهامداران بورس تهران به اين نتيجه رسيده اند که احتمال هر گونه برخورد قهر آميز با جمهوری اسلامی و يا اعمال زود هنگام تحريم های اقتصادی عليه ايران در کوتاه مدت منتفی است. اين گمانه را حضور فعال يک سرمايه گذار خارجی ايرانی تبار در خريد های هفته گذشته تقويت کرد. بدين ترتيب پنج ماه پس از صدور اولين مجوز خريد سهام برای سرمايه گذاران خارجی از سوی وزارت امور اقتصاد و دارايی جمهوری اسلامی و سازمان بورس اوراق بهادار تهران، اولين خريدهای يک سرمايه گذار خارجی در بازار سرمايه ايران از هفته پيش آغاز شد. حضور اين سرمايه گذار خارجی در دومين روز مبادلات هفته گذشته بورس سهام تهران زمينه را برای رشد قابل توجه قيمت سهام شرکت خودرو سازی ايران خودرو و بانک خصوصی پارسيان فراهم کرد. هر چند مطابق قانون سرمايه گذاری خارجی در بورس اوراق بهادار تهران، سرمايه داران غير ايرانی نمی توانند بيش از ۱۰ درصد سهام شرکت های عضو بازار سهام را در اختيار گيرند ولی آغاز خريدهای آنها جو روانی مثبتی را بر معاملات بازار سرمايه ايران حاکم کرده است. چون سرمايه گذاران خارجی تا سه سال حق خروج اصل سرمايه خود را از بازار سرمايه ايران ندارند، بنابراين به باور فعالان بازار سهام ايران اقبال سرمايه گذاران به حضور در معاملات بورس تهران نشان دهنده وجود دور نمای اقتصادی روشن برای اقتصاد ايران در يک دوره زمانی کوتاه مدت است. چشم انداز مجامع عمومی بر پايه اين تحليل، بازده سرمايه گذاری در بورس تهران هفته گذشته نسبت به دو ماهی که از شروع سال نو خورشيدی می گذرد، ۷۵ درصد افزايش يافت. در حالی که سود سرمايه گذاری خريد سهام طی دو ماه گذشته چهار دهم درصد بود، بازده سرمايه گذاری در بورس تهران در جريان مبادلات هفته پيش ۷ دهم درصد شد تا در مجموع سود سهامداران ايران طی فروردين و ارديبهشت ماه سپری شده به ۱/۱ درصد برسد. کارشناسان مسايل بازار سرمايه رشد بازده سرمايه گذاری در بورس تهران را بی ارتباط با نزديک شدن به فصل برگزاری مجامع اکثر شرکت های بورس در خرداد و تير ماه آينده نمی دانند. تصميم گيری در مورد سود سهام شرکت ها در سال مالی آتی و تقسيم سود يک سال گذشته طی مجامع عمومی هر ساله موجب می شود تا پيش از پايان تير ماه، خريد سهام شرکت هايی که به نظر می رسد سال مالی پر سودی را پشت سر گذاشته و در کوتاه مدت همچنان بازده خوبی خواهند داشت، رونق گيرد. کارشناسان مسايل بازار سرمايه بر اين باورند که امسال دو صنعت خودرو سازی و توليد روی توانسته اند در دوره پيش از برگزاری مجامع عمومی شرکت، بالاترين خريدها را به خود اختصاص دهند. خودروسازان طلايی مطابق تازه ترين گزارش ها شرکت های خودرو سازی در سال گذشته همچنان شاهد صعود سود توليد خودرو بوده اند. سود شرکت ايران خودرو که بزرگترين توليد کننده خودرو در ايران است سال گذشته از مرز ۵۲۰ ميليون دلار گذشت و پيش بينی ها حاکی از حصول سود بيش از ۶۰۰ ميليون دلار برای اين شرکت در سال مالی آينده است. با اعلام اين گزارش، سهام اين شرکت در جريان داد و ستدهای هفته پيش با بالاترين تقاضای خريد مواجه شد. علاوه بر ايران خودرو، سهام شرکت پارس خودرو هم که شريک ديگر شرکت رنو فرانسه برای توليد سواری ال ۹۰ در ايران است، هفته پيش شاهد برقراری صف خريد سهام بود. صف خريد سهام پارس خودرو و ايران خودرو در روزهای ميانی هفته گذشته به سمت خريد سهام سايپا، سهامدار اصلی شرکت پارس خودرو، هم سرازير شد. هفته پيش مدير عامل ايران خودرو از پايان مناقشه با طرف فرانسوی بر سر توليد سواری ال ۹۰ خبر داد و اعلام کرد، توليد ۲۰ هزار از اين نوع سواری در شهريور ماه آينده آغاز خواهد شد. خودروی ال ۹۰ نسبت به ساير خودروهای توليد داخل، سواری ارزان قيمتی است که قرار است به جای سواری پيکان توليد و روانه بازار ايران شود و تقاضای از ميان رفته اين خودرو از رده خارج شده را پاسخ دهد. توافق ايران و شرکت رنو برای صادرات ۲۰ درصد از توليد ايرانی ال ۹۰ نيز بيش از پيش اميدواريهای فعالان بورس تهران را نسبت به ادامه سود آوری توليد کنندگان خودرو افزايش داده است. محبوبيت فلز روی در همين حال صعود قيمت جهانی فلز روی در بازارهای جهانی، موجب رونق داد و ستد سهام شرکت های توليد کننده روی عضو بورس تهران شده بطوری که رشد شاخص بورس تهران طی مبادلات روزهای پايانی هفته گذشته بيشتر متاثر از افزايش قيمت سهام شرکت های اين گروه صنعتی بود. قيمت جهانی فلز روی بين ماه آوريل و مه ۲۵ درصد افزايش يافته است. کارشناسان مسايل بازار سرمايه بر اين باورند که رونق نسبی داد و ستدهای بورس اوراق بهادار تهران با پايان شوک قيمتی روی در بازارهای جهانی و شروع اجرای طرح توزيع کارت هوشمند سوخت برای خودروهای سواری از ميان برود. به باور آنها با اعمال محدوديت توزيع بنزين در ايران که به نظر می رسد اجرای آن قطعی باشد، تقاضای خريد خودرو سواری کاهش خواهد يافت. بر همين اساس است که شرکت های خودرو سازی تصميم گرفته اند که نرخ سود تسهيلات شرکت های ليزينگ وابسته به خود را از ۲۴ درصد به حدود ۱۶ درصد کاهش دهند. هر چند اين اقدام باعث نزول تقاضای خريد شرکتهای ليزينگی عضو بورس تهران خواهد شد ولی خودرو سازان اميدوارند با اين اقدام بتوانند سطح بالای فروش خود را حفظ کنند. همچنان تحت کنترل در همين حال تحليلگران مسايل بازار سرمايه تاکيد دارند که با وجود گذشت يک ماه از اجرای قانون جديد بازار سرمايه هنوز رويه مديريت بورس تهران دچار تغيير محسوسی نشده است. پيشتر مديريت بورس اوراق بهاردار تهران به سهامداران وعده داده بود تا با تعيين اعضای جديد هيات مديره، اصلاحات اساسی در جهت شفاف سازی، روان سازی و مقابله با دستکاری قيمت ها آغاز خواهد شد. ولی همچنان نماد معاملاتی بيش از ۶۶ درصد شرکتهای عضو بورس تهران بسته است و مديريت بورس تهران با هدف کنترل افت شاخص کل محدويتهای سخت گيرانه ای را در تغيير قيمت سهام شرکتهای اعمال می کند. هنوز امکان افزايش يا کاهش بيش از دو درصد قيمت ها در يک روز معاملاتی وجود ندارد. همچنين سازمان بورس با بازگشايی نمادها در آخرين دقايق مبادلات روزانه و ارايه يک تقاضای خريد با قيمت بالا، طی روزهای بعد داد وستد سهام شرکتهای با نماد باز را نيز قفل می کند. هر چند اين اقدامها با هدف کنترل مصنوعی افت شاخص کل بورس تهران صورت می گيرد ولی قدرت نقد شوندگی سهام را در بورس تهران به شدت پايين آورده است. بر اين اساس اين نگرانی در ميان سهامداران وجود دارد که اجرای سليقه ای قانون جديد بازار سرمايه در عمل به اصلاح ساختاری بورس تهران منجر نشود و بی اعتمادی به بازار سرمايه افزايش يابد. خدمات