افزایش کشت چرس در شمال افغانستان
بوته های سبزی که از قد یک انسان بلندتر است، کشتزارهای روستائیان در ولایت بلخ را به جنگلزارهایی شبیه کرده که اگر بوی گیج کننده گلهای آن نباشد، محل طبیعی جذاب و آرامی بدور از ازدحام شهر، پدید آورده است.
این بوته های سبز رنگ، بوته های چرس (بنگ) است که کشت آن پدیده ای رو به رشد در شمال افغانستان پنداشته می شود. در منطقه ای در روستای سرآسیاب در ولسوالی چمتال که نزدیک به سه ساعت با موتر (خودرو) از شهر مزارشریف، مرکز ولایت بلخ فاصله دارد، دیوارهای گلی اطراف چند جریب زمین بنا شده است. اما اینبار، این دیوارها خانواده ای را حصار نکرده است بلکه از آن برای "مصون" نگهداشتن بوته های چرس که مواد نشئه آور از آن تولید می شود، کار گرفته می شود. با وجود آن، نرسیده به این کشتزار پنهان، برگهای سبز بوته ها از بلندای دیوار به چشم می خورد. گاهی هم می توان این کشتزارها را در کنار جاده ها، در زمین های حصار نشده و در کنار دیگر کشتزارهای مردم بدون هیچ نوع محافظتی، یافت. از این بوته ها، مواد نشئه آور تولید می شود و از راه بازار محلی سرآسیاب، به دیگر نقاط کشور و خارج از مرزها فرستاده می شود. باجگیری؟ گل محمد، کشاورزی که مشغول پرورش کشتزار سرآسیاب است می گوید این مشغولیت او با هیچ ممانعتی روبرو نشده است. او می گوید: "بعضی افراد که می گویند از طرف دولت هستند، یگان دفعه (گاهی) خبر ما را می گیرند و می گویند که اگر برای شان پول ندهیم، ما را بندی (زندانی) می کنند. چرا که می گویند کشت چرس غیرقانونی است." ولی این دهقان افغان می افزاید که به نظر او همه این تلاشهای "ماموران دولتی" به منظور باجگیری از کشاورزان صورت می گیرد تا جلوگیری از کشت مواد مخدر. مانند روستای سرآسیاب، بسیاری مناطق در ولسوالی های چمتال، چاربولک، دولت آباد و بلخ امسال چرس کاشته اند. بعد از تریاک مقامات افغان می گویند بلخ در صدر سیزده ولایتی قرار دارد که امسال در آن خشخاش کشت نشده است. با این وجود، مردم این محلات می دانند که کشت مواد نشئه آور چه چرس باشد یا تریاک، شرعا مجاز نیست و افغانستان را در جهان "بدنام" می کند. ولی آنها می گویند این کار برای آنان خیلی سودآور است و اینکه به پول ناشی از فروش آن مواد مخدر، نیاز دارند. مبارزه با چرس از سوی دیگر، کشاورزان می گویند دولت افغانستان تا حالا تنها با تریاک مبارزه کرده هنوز هیچ درخواست رسمی برای دست کشیدن از کشت چرس مطرح نشده است. عطا محمد نور والی بلخ در حاشیه همایشی در مزارشریف به خبرنگاران گفت: "اولویت ما محو کشت کوکنار یا خشخاش بود که ما کاملا موفق شدیم و خشخاش از بلخ نابود شد." اما او افزود که تلاشها برای محو چرس در این ولایت نیز آغاز خواهد شد. با این حال، به گفته والی بلخ، ایالات متحده آمریکا تعهد کرده که نزدیک به ۱۰۰ میلیون دلار برای بازسازی زیربناهای زراعتی در ولایت بلخ کمک کند. آقای نور گفت مطمئن است با هزینه این مبلغ که ضمن آن بندهای آب احداث، دستگاه های مدرن برای تقویت زراعت فراهم و تخم بذری اصلاح شده به کشاورزان توزیع خواهد شد، دیگر بهانه ای برای رویکرد به کشت مواد نشئه آور باقی نخواهد ماند. اما ضمانتی وجود ندارد که این کمکها در اختیار مردم نیازمند در روستاهای دور دست نیز قرار گیرد. خدمات