وزیر معادن: فرصت‌های استخراج معادن افغانستان هدر می‌روند
وزیر معادن افغانستان در جلسه استیضاح روز دوشنبه در مجلس نمایندگان از کارشکنی‌ها در برابر فرصت‌های استخراج معادن افغانستان سخن گفت.
وحیدالله شهرانی وزیر معادن افغانستان که به جلسه استیضاح مجلس حضور یافت گفت که در برابر فرصت های استخراج معادن در کشور، کارشکنی جریان دارد آقای شهرانی که برای ارائه توضیحات در مورد دلایل مصرف پایین بودجه سال۹۰ خورشیدی استیضاح شده بود، با سوالات نمایندگان در مورد وضعیت معادن افغانستان مواجه شد. وحیدالله شهرانی وزیر معادن افغانستان به مجلس گفت که در مورد مسایل مربوط به معادن و کارشکنی‌هایی که در برابر فرصتها برای استخراج معادن وجود دارد مایل است که در جلسه‌ای جداگانه حرف بزند. آقای شهرانی کوتاه گفت: "در مورد معادن من در یک مجلس جداگانه صحبت می کنم و تمام فرصت ها در ده سال گذشته و سبوتاز هایی که وجود دارد را با شما در میان ‌می گذارم." در همین حال بر اساس یک گزارشی که اخیرا در روزنامه هشت صبح منتشر شده، وزارت معادن افغانستان به دست داشتن در "تاراج معادن" این کشور متهم شده است. این گزارش که به گفته نویسندگان آن با اتکا به مدارک مراجع رسمی دولت افغانستان و نهادهای ناظر به روند استخراج معادن کشور تهیه شده است، از فعالیت‌های "غیرقانونی" وزیر معادن افغانستان پرده برداشته است. گزارش هشت صبح با تیتر درشت " معادن افغانستان تاراج می‌شود" روز یکشنبه ۱۱ حمل/فروردین منتشر شد. مسئولان این روزنامه گفته اند که برای تهیه گزارش، دو ماه وقت گذاشته و به آمار تکان دهنده‌ای دست یافته اند. در این گزارش، ۸صبح، جزئیاتی را در مورد مزد ماهوار کارمندان و مشاوران داخلی و خارجی وزارت معادن، قراردادهای غیرقانونی در استخراج معادن، دلایل برکناری و استعفای کارمندان بلندپایه این وزارت در یک سال گذشته، "تاراج معدن آهن حاجی‌گک"، وضعیت حوزه نفتی آمو دریا و آینده منابع زیرزمینی افغانستان، در اختیار خوانندگانش قرار داده است. فعالیت های خلاف قانون در گزارش ۸صبح آمده است که پس از انتخاب وحیدالله شهرانی به عنوان وزیر معادن افغانستان، قرادادهای استخراج معادن با شرکت های داخلی و خارجی به صورت غیرقانونی انجام شده است. در این گزارش همچنین آمده است که آقای شهرانی علاوه بر سمت وزارت معادن افغانستان به عنوان مشاور اداره توسعه بین‌المللی آمریکا (USAID) نیز کار می‌کند و برای پیشبرد فعالیت های خود در وزارت معادن، بیش از چهل مشاور خارجی و داخلی استخدام کرده است. این گزارش همچنین از میزان حقوق ماهوار شماری از کارمندان و مشاوران و دیگر مخارج وزارت معادن پرده برداشته و کسانی را که ماهانه از ۸ تا ۱۰۷ هزار دلار آمریکایی حقوق می گیرند، نام برده است. در این گزارش، با رئیس اداره عالی مبارزه با فساد اداری، کارشناسان معادن، اعضای شورای ملی افغانستان، معاونان وزارت معادن و دیگر مقام های افغان مصاحبه شده و برخی از مصاحبه شونده ها آمار موجود در این گزارش را تایید کرده اند. اما رئیس دفتر وزیر معادن افغانستان این آمار را رد کرده و جزئیات گزارش هشت صبح را "اشتباه" خوانده است. استعفا و برکناری کارمندان وزارت در گذشته تعدادی از کارمندان بلندپایه وزارت معادن افغانستان بنابر دلایلی استعفا کرده اند که در رسانه های داخلی و خارجی بازتاب داشته است اما یافته های هشت صبح نشان می دهد که وزیر معادن افغانستان شماری از کارمندان ارشد این وزارت را به صورت "غیرقانونی" برکنار کرده است. در این گزارش آمده است که آقای شهرانی در سال ۱۳۸۹ یکی از معاونانش را نیز برکنار کرده است. براساس قانون افغانستان برکناری معاونان وزرا از اختیارات رئیس جمهوری است. وزارت معادن گفته است که استخراج معدن آهن حاجیگک با دو میلیارد تُن آهن، برای دولت سالانه سیصد میلیون دلار درآمد دارد "تاراج" معدن حاجی‌گک در بخشی از این گزارش تحقیقی در مورد استخراج معدن آهن حاجی‌گک از بزرگترین منابع آهن در افغانستان، آمده است که این معدن ۲ میلیارد تُن آهن ذخیره دارد که ارزش آن پس از کامل شدن مراحل استخراج، به یک تریلیون دلار می رسد. هشت صبح می نویسد که در نوامبر سال ۲۰۱۱ میلادی شش شرکت برای استخراج این معدن داوطلب شدند که وزارت معادن شرکت "کیلو گولدماین" را برنده استخراج بخش اول این معدن، اعلام کرد. در گزارش روزنامه هشت صبح از مقام های سابق وزارت معدن نقل شده که این وزارت، قرارداد استخراج معدن حاجی‌گک را به شرکت هایی سپرده که "کمترین حق امتیاز را پیشنهاد کرده بودند." در همین حال یک مقام افغان در اداره امور، اداره ای که تحت نظر مستقیم رئیس جمهوری است، به بی‌بی‌سی گفت که دولت افغانستان گزارش روزنامه هشت صبح در مورد "تاراج معادن" را جدی گرفته است. مقام های دولت افغانستان گفته اند که یافته های این گزارش را بررسی می کنند و تایید و یا رد جزییات این یافته ها را با رسانه ها در میان می گذارند.