نگاهی به عوامل گسترش بيماری ايدز در ايران
مقامات مسئول آموزش و پرورش ايران برای اولين بار ضمن اعلام آمار رسمی دانش آموزان مبتلا به ايدز از گنجاندن مطالبی درباره اين بيماری در کتابهای درسی خبر داده اند.
اعلام آمار رسمی تعداد دانش آموزان مبتلا به ايدز در ايران توسط مقامات آموزش و پرورش نشان می دهد با وجود پنهان کاری های معمول در ايران در مورد گسترش بيماری ايدز، شيوع اين بيماری به سطحی غير قابل انکار رسيده است. گرچه مقامات می گويند تنها ۲۰۰ دانش آموز مبتلا به ايدز در مدارس ايران شناسايی شده اند و اين تعداد در قياس با رقم حدود ۹ ميليون دانش آموز در ايران ، درصدی اندک به نظر می رسد، اما طرح اين مساله از جانب مسئولان از آن جهت اهميت دارد که نشان می دهد شيوه ای که در برخورد با بيماری رو به گسترش ايدز در پيش گرفته شده بود، نتيجه مطلوب نداده و اين بيماری به مدارس هم سرايت کرده است. در ايران به دليل باورهای عمومی غلط در مورد ايدز از يک سو و نيز تلاش مسئولان برای نشان دادن چهره ای موجه و پاک از جامعه که به اعتقاد مسئولان با پرداختن به بيماری ايدز مخدوش می شود، از سوی ديگر، همچنان از طرح مسايل مرتبط با ايدز و ويروس اچ آی وی و آموزش مستقيم راههای انتقال آن به طور شفاف خودداری می شود. مقامات می گويند بيش از ۸۰ درصد بيماران مبتلا به ايدز کمتر از ۳۰ سال سن دارند و در همين راستا، آموزش و پرورش با اينکه پيشتر هم اعلام کرده بود که قصد دارد اطلاعات لازم درباره بيماری ايدز را در کتابهای درسی دانش آموزان بگنجاند امسال نيز با تکرار آن از عملی شدن اين وعده در سال آينده تحصيلی خبر داده است. به گفته آرش علايی کارشناس آموزش ايدز در ايران، اين آموزش ها که هم اکنون به طور آزمايشی و محدود در چند مدرسه اجرا می شود، با تکيه بر شناخت و بالابردن سطح آگاهی در مورد بيماری ايدز ارايه خواهد شد و کمتر به مسايل جنسی خواهد پرداخت. مقامات آموزش و پرورش دليل گسترش ايدز در مدارس را انتقال از طريق والدين اعلام کرده اند و اين نشان می دهد که کنترل مناسبی بر زوج های مبتلا به ايدز انجام نمی گيرد. بنابر گزارش ها و آمار موجود، ايدز در ايران بيشتر ميان معتادان تزريقی شايع است اما کارشناسان هشدار می دهند که آمار انتقال ويروس اين بيماری از راه مقاربت جنسی از مادر آلوده به جنين به شدت رو به افزايش است. دکتر مينو محرز، کارشناس ايذر و بيماريهای عفونی در ايران، به بی بی سی گفت که با توجه به اين گزارشها پيشتر آيت الله علی خامنه ای، رهبر ايران، طی دستوری به سران سه قوه و مقامات ارشد ايران از آنها خواست تا در مورد راههای مقابله با گسترش اين بيماری اقداماتی اتخاذ کنند. اما به گفته خانم دکتر محرز به علت نگرش منفی برخی از مقامات ارشد کشور به موضوع ايدز، اين مساله و مقابله با گسترش اين اپيدمی در اولويت کاری اين مقامات قرار نگرفت. اگرچه به گفته خانم محرز اکنون اقداماتی در اين رابطه اتخاذ شده است. در عين حال خانم دکتر محرز افزود، همجنس بازی که از عوامل گسترش ايدز نيز است، در کشور وجود دارد اما به علت غير قانونی بودن آن بصورت زير زمينی فعال است. او همچنين گفت يک ديگر از مشکلاتی که جامعه ايران با آن روبروست کودکان خيابانی هستند که مورد تجاوز قرار می گيرند و خطر آلودگی ايدز را افزايش می دهند. ‏کارشناسان با تکيه برعدم آگاهی عمومی در باره اين بيماری، معتقدند اين باور که تنها کسانی که دچار ناهنجاری‌ های رفتاری در رابطه با مسائل جنسی هستند، دچار اين بيماری می ‌شوند در ايران نهادينه شده است و ناخودآگاه باعث می شود کسانی که دچار اين بيماری هستند، از عنوان کردن آن خودداری کنند و برای درمان بيماری خود اقدام نکنند و همين يکی از دلايل گسترش اين بيماری محسوب می شود. کارشناسان معتقدند رسانه های خبری، صدا و سيما و مطبوعات ابزار خوبی برای آموزش همگانی و ايجاد فرهنگ و آگاهی در باره اين بيماری هستند اما به اعتقاد صاحب نظران، سياستهای ويژه و پنهانکاری مسئولان در مورد ايدز، عملا اين موقعيت ها را برای پيشگيری، از جامعه گرفته است. محمد زارع ، کارشناس جامعه شناسی ورود مبحث بيماری ايدز به کتابهای درسی را اتفاقی مثبت ارزيابی می کند اما آن را کافی نمی داند و معتقد است که اين کار بايد خيلی پيشتر از اينها انجام می شد. محمد زارع همچنين نسبت به اجرای صحيح اين برنامه خوشبين نيست و می گويد برای قضاوت صحيح درباره آن بايد منتظر اجرای آن بمانيم. اختلاف نظر مقامات در اعلام آمار شمار مبتلايان به ايدز و تفاوت زياد اين رقم ها، از عدم وجود يک تشکيلات سازماندهی شده برای مقابله با اين بيماری و پيشگيری از آن حکايت دارد. سال گذشته يک مقام رسمی وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشکی ايران، آمار غير رسمی مبتلايان به ايدز در ايران را حدود ۳۰ هزار نفر اعلام کرد اما خبرگزاری ايسنا به نقل از رييس بخش عفونی بيمارستان امام خمينی گزارش کرده که اين رقم امسال به حدود ‌٥٠ هزار نفر رسيده است و طبق آنچه دست اندر کاران امور بهداشت و درمان ايران می گويند در هر سه ماه ۴۰ نفر به شمار مبتلايان به اين بيماری اضافه می شود. اين در حالی است که برخی ديگر از مقامات وزرات بهداشت تعداد کل افراد مبتلا به ايدز را حدود هفت هزار نفر اعلام کرده اند. سراج ‌الدين وحيدی مهرجردی، نماينده سابق مجلس که رياست کميسيون بهداشت مجلس ششم را بر عهده داشت، هم در گفتگو با ايسنا تعداد واقعی مبتلايان به اين بيماری را حدود ۴ برابر آنچه در آمار رسمی آمده ميداند. مقامات وزارت بهداشت ايران می گويند برای مقابله با گسترش بيماری ايدز و ساماندهی اوضاع، برنامه ای تهيه کرده اند که طی پنج سال اجرا خواهد شد، اما تاکنون جزئيات روشنی از اين طرح و چگونگی اجرای آن اعلام نشده است. به نظر می رسد عدم اتفاق نظر، نا آگاهی و خودسانسوری حتی از سوی مسئولان از يک سو و گسترش پديده های ناهنجار اجتماعی مثل افزايش کودکان و زنان خيابانی از سوی ديگر به همراه کوتاهی دست اندرکاران در اطلاع رسانی و ارائه آموزش های لازم، مقابله با اين بيماری را هر روز سخت تر و تعداد مبتلايان به آن را در ايران هر روز افزايش می دهد. خدمات