ጥዕና፡ ካብ ኤች-ኣይ-ቪ ዝደሓነ ፈላሚ ሰብ ሞይቱ
ብተወሳኺ መጸውዒ ''ዘ በርሊን ፐሸንት'' ዝፍለጥ ብራውን፡ ኣብ 2007 ተፈጥሮኣዊ ኤች-ኣይ-ቪ ናይ ምክልኻል ዓቕሚ ካብ ዘለዎ ሰብ ዝተለገሰ ኣንጉዕ ተተኪኡሉ፡፡
እዚ ድማ ጸረ ቫይረስ መድሃኒት ንከይወስድን፡ ሕማም ኤይድስ ካብ ዘስዕብ ቫይረስ ነጻ ክኸውንን ሓጊዙዎ፡፡ ጢሞቲዎስ ብራውን፡ ካብ ኤች-ኣይ-ቪ ናይ ምድሓን ተኽእሎ ከምዘሎ ተስፋ ዝሃበ ሰብ ምዃኑ ዓለማዊ ማሕበረ ሰብ ኤይድስ ገሊጹ ነይሩ፡፡ ኣብ ኣመሪካ ዝተወለደ ወዲ 54 ዓመት ብራውን፡ ኣብ 1995፡ ኣብ በርሊን ኣብ ዝነበረሉ እዋን እዩ ኤች-ኣይ-ቪ ተረኺብዎ፡፡ ኣብ 2007 ድማ ''ኣኪዩት ማይሎይድ ሊዩኮምያ'' ዝበሃል ሕማም መንሽሮ ደም ሒዝዎ፡፡ እቲ ዝተለገሰሉ ሕክምና፡ ነቶም ካንሰር ዘለዎም ዋህዮታት ዘፍሪ ኣንጉዑ ብምውጋድ፡ ብኻልእ ኣንጉዕ ምትካእ እውን ዝሓወሰ እዩ ነይሩ፡፡ እቲ ዝተተከኣሉ ኣንጉዕ፡ ሓሓሊፉ ዘጋጥም ሲሲኣር-5 ጅን ዝበሃል ናይ ሰረት ዘርኢ ለውጢ ካብ ዘለዎ ለጋሲ ዝተረኸበ እዩ፡፡ ለውጢ ሲሲኣር-5 እንታይ እዩ? ሲሲኣር-5 ኤች-ኣይ-ቪ ህዋሳት ደቂ ሰብ ንኸጥቅዕ ዝሓልፈሉ መገዲ ዝሰርሕ ጀነቲካዊ መምርሒታት እዩ፡፡ ኣብ ሲሲኣር-5 ዝፍጠር ለውጢ ቕርጺ ድማ ነቲ መገዲ ብምዕጻው፡ ሰባት ንኤች-ኣይ-ቪ ናይ ምምካት ዓቕሚ ይህብ፡፡ ብራውን ድሕሪ እቲ ዝተገብረሉ ሕክምና፡ ኣብ ደሙ ዝነበረ መጠን ኤች-ኣይ-ቪ ቫይረስ ኣዐርዩ ጎዲሉ ኣብ መርመራ ደም ክረኣየሉ ናብ ዘይክእል ደረጃ በጺሑ፡፡ መድሓኒት ጸረ ኤች-ኣይ-ቪ ምውሳድ ኣቋሪጹ ''ድሒኑ'' ናብ ዝበሃል ደረጃ በጺሑ፡፡ ኮይኑ ግና እቲ ካብ ኤች-ኣይ-ቪ ንምድሓን ምኽንያት ዝኾነ ሊዩኮምያ፡ ኣብ መጀምርታ እዚ ዓመተ ፈረንጂ ደጊሱዎ፡ ናብ ኣእምሮኡን ዓንዲ ሑቑኡን ኣስፋሕፊሑ፡፡ ብራውን፡ ድሕሪ ንሓሙሽተ ኣዋርሕ ምስ መንሽሮ ዝገበሮ ቃልሲ ከምዝሞተ መሓዝኡ ቲም ሆውፈን ኣብ ፌስ ቡክ ጽሒፉ፡፡ እቲ ብራውን ዝሓወየሉ መገዲ ሓደገኛን ብተደጋጋሚ ንምጥቃም ኣጸጋምን እዩ፡፡ ብቐንዱ ከም ናይ ካንሰር መድሃኒት ተገይሩ እዩ ክውሰድ ዝከኣል፡፡ እዚ ሕክምና ነቶም መብዛሕተኦም ዜጋታት ትሕቲ ሰሃራ ኣፍሪቃ ዝኾኑ ኣስታት 38 ሚልዮን ምስቲ ቫይረስ ነበሩ ሰባት ኣዝዩ ክባር እዩ፡፡ ኮይኑ ግና ታሪኽ ብራውን ንብዙሓት ተመራመርትን በቲ ቫይረስ ዝተታሕዙን ሰባት፡ እቲ ቫይረስ ውዒሉ ሓዲሩ መድሃኒት ክርከቦ እዩ ዝብል ተስፋ ኣሕዲሩ እዩ፡፡ ዓለም ለኻዊ ማሕበረሰብ ኤይድስ፡ ብሞት ጢሞቴዎስ ብራውን ዝተሰምዖ ክገልጽ እንከሎ፡ ፕረዚደንት እቲ ማሕበር ፕሮፌሰር ኣዲባ ካማሩልዛማን ድማ ''ንተመራመርቲ መድሃኒት ኤች-ኣይ-ቪ ክርከብ ይከኣል እዩ ዝብል መገዲ ንዝጸረጉ ጢሞቴዎስን ዶክተር ጌሮ ሃተርን አዐሪና ነመስግኖም'' ኢሉ፡፡ ኣብ መፈለምታ እዚ ዓመት ብተመሳሳሊ ሕክምና ካብ ኤች-ኣይ-ቪ ዝደሓነ ካልኣይ ሰብ ድማ ብሽም ''ዘ ለንደን ፐሸንት'' ዝፍለጥ ኣዳም ካስቲሌጆ እዩ፡፡ ምድሓን ብራውንን ኣዳምን ዋላኳ ከም ሰፊሕ ውጽኢት ጽንዓት ዝውሰድ እንተዘይኮነ፡ መድሃኒት እቲ ቫይረስ ንምርካብ ግን ኣብ ወሳኒ እዋን ከምዝተበጸሐ ምሁራት ይገልጹ፡፡