ናይ ራእሲ ወልደስላሰ ከም ዝኾነ ዝእመነሉ ካብ ኢትዮጵያ ዝተሰረቐ ዘውዲ ክምለስ'ዩ
ናይ 18 ክፍለ ዘመን ከም ዝኾነ ዝንገረሉ እዚ ዘውዲ፡ ኣብ ሓደ ውልቀ ሰብ ገዛ ተዓቂቡ ድሕሪ ምጽንሑ ኣብ መወዳእታ ናብ ዓዱ ናብ ኢትዮጵያ ክምለስ ተወሲኑ።
ሲራክ ኣስፋው (ጸጋም) ምስ ሙሁር ታሪኽ ኣርቸር ብራንድ (የማን) ኢትዮጵያዊ ሲራክ ኣስፋወ፡ ኣብ 1970ታት'ዩ ናብ ኔዘርላንድስ ከም ስደተኛ ኮይኑ ዝተጓዓዘ። ሓደ መዓልቲ፡ ኣብ ውሽጢ መንበሪ ገዝኡ ኣብ ሻንጣ ሓደ ስደተኛ ጋሻ፡ ነዚ ዘውዲ ይረኽቦ እሞ፡ ዝተሰረቐ ምዃኑ ምስ ፈለጠ ክዕቅቦ ይውስን። ዛጊድ ድማ ኣብ ኢዱ ሒዙዎ ጸኒሑ። እቲ ከም ኣማኻሪ ማናጅመንት ኮይኑ ዝሰርሕ ሲራክ፡ እቲ ሓድጊ ናብ ዓዱ ዝምለሰሉ ትኽክለኛ እዋን ሎሚ ከም ዝኾነ ኣሚኑ። "ኣብ መወዳእታ እዚ ዘውዲ ናብ ሰብ ዋና ክምለስ ኣለዎ። ሰብ ዋና እቲ እቲ ሓድጊ ድማ ኩሎም ኢትዮጵያውያን እዮም" ኢሉ ምስ ቢቢሲ ኣብ ዝገበሮ ጻንሒት። እቲ ዘውዲ ኣብዚ ሕዚ ኣብ ዓለም ካብ ዘለዉ ከባቢ 20 ተመሳሰልቲ ሓድግታት ሓደ እዩ። ምስሊ ሰለስተ ስላሴ ማለት እውን፡ እየሱስ ክርስቶስ [ወልድ]፣ እግዚኣብሄርን[ኣብ] መንፈስ ቅዱስን [ቅዱስ መንፈስ] ከምኡ'ውን ምስሊ ናይ እየሱስ ክርስቶስ ደቀመዛምርቱ ዝሓዘ እዩ። እዚ ክቡር ዘውዲ፡ ሓያል ኣበጋዝ-ውግእ ከምዝነበረ ዝንገረሎም፡ ራእሲ ወልደስላሴ ቅድሚ ሚኢቲ ዓመታት ንቤተ ክርስትያን ስላሴ ጨለቖት [ከባቢ መቐለ] ዘበርከቱዎ ከምዝኾነ እዩ ተኣሚንሉ። ኣብዚ ሕዚ እዋን፡ ክሳብ ናብ ዓዱ ዝምለስ፡ እቲ ኣቕሓ ኣብ ትሕቲ ጥቡቕ ሓለዋ ከም ዝርከብ ሲራክ ይዛረብ። ዛንታ'ቲ ዘውዲ ኣይተ ሲራክ ካብቲ ኮምኒስታዊ ስርዓት ደርጊ ዓርሱ ንምድሓን ክብል እዩ ኣብ 1978 ናብ ኔዘርላንድስ ኣምሊጡ ዝተሰደደ። እቲ ደርጋዊ ስርዓት፡ ብፍላይ 'ቀይሕ ራዕዲ' ብዝብል ኣምር ብኣማኢቲ ኣሻሐት ዝቑጸሩ ዜጋታት ቐቲሉን ዓዶም ሓዲጎም ክስደዱን ዘገደደ እዩ። ካብቶም ነዚ ስርዓት ዘምለጡ ሓደ ዝኾነ ሲራክ፡ ኣብ 1980ታትን 90ታትን፡ ሮተርዳም ኣብ ዝተብሃለት ከተማ ኔዘርላንደስ፡ ኣብ ዝርከብ መንበሪ ገዝኡ፡ ብዙሓት ስደተኛታት ኢትዮጵያ ዘዐቆበ እዩ። "ኣዕርኽተይ [መቓርብተይን] ኮነ ካልኦት ስደተኛታት ኣብ ገዛይ የዕቕሉ ነይሮም" ይብል። ካብ መንጎ እቶም ኣብ መንበሪ ገዝኡ ዝተዓቀቡ ስደተኛታት ሓደ፡ ነቲ ዘውዲ ኣብ ሻንጥኡ ሒዙ ይረኽቦ። "ብርግጽ መብዛሕተኦም ሰባት ብዛዕባ ከምዚ ዝኣመሰሉ ሓድግታት ብዙሕ ኣቕልቦ የብሎምን። ኣነ ግን ንዓደይ እሙን እየ " ይብል። ኣይተ ሲራክ፡ እቲ ነዛ ዘውዲ ዝሓዘ ስደተኛ ይካተዖ፡ ናብ ዓዳ ክትምለስ ከምዘለዋ ድማ ከኣምኖ ይፍትን። ኣይለቐቖን። እቲ ዘውዲ ኣብ ኔዘርላንድስ ጥቡቕ ሓለዋ ይግበረሉ ኣሎ ኣብ መረባ ኢንተርኔታት እዚ ብዝምልከት ገለ ሓገዝ ሓቲቱ ይፈልጥ እዩ። እንተኾነ ኣጽጋቢ መልሲ ስለዘይረኸበ ንዓዲ ቅድሚ ምልኣኹ፡ ንድሕነት እቲ ዘውዲ ርግጸኛ ክሳብ ዝኸውን ምስ ባዕሉ ሒዙዎ ክጸንሕ ወሲኑ። "እወ! ኣብ ኣጸጋሚ ኩነታት ወዲቐ ነይረ። ብዛዕባ እዚ ንመን ክዛረብ ከምዘለኒን፡ ከምዘይብለይን ኣይፈለጥኩን። ንመን ክህቦ ከምዝግባእ'ውን ኣይፈለጥኩን" ይብል። "ብርግጽ መንግስቲ ኔዘርላንድ'ውን ነቲ ዘውዲ ከይወርሶ ፈሪሐ ነይረ" ክብል ተዛሪቡ። "ኣብ ገዛይ፡ ኣስታት ሾመንተ ንሓደጋ ባርዕ ከጠንቅቑ ዝኽእሉ መሳርሕታት ነይሮምኒ። ብጣዕሚ እየ ዝሰግእ ነይረ" ኢሉ። ይኹን'ምበር ኣብ ዝሓለፈ ዓመት ምስ ምምጻእ ኣብይ ኣሕመድ ተኣሳሲሩ፤ ኣይተ ሲራክ እቲ ዘውዲ ንመንግስቲ ኢትዮጵያ ከረክቦ ከምዘለዎ ወሲኑ። 'ኢንዳያና ጆንስ ኦፍ ዘ ኣርት ዎርልድ' ብዝብል ዝፍለጥ፡ ኣብ ዕቀባ ጥንታዊ ሓድግታት ኣትኲሩ ንዝሰርሕ ኣርቸር ብራንድ፡ ዝተብሃለ ግዱስ ከምዘማከረ ድማ ይዛረብ። ሚስተር ብራንድ እዚ ብዝምልከት፡ "ስምዐኒ' ኢለዮ 'ብኸምዚ እንተቐጺልካ፡ እቲ ኣቕሓ ወይ ድማ ንርእስካ ክትስእን ትኽእል ኢኻ' ኢለዮ" ይብል ንቢቢሲ እንትዛረብ። "ብፍላይ እቶም ነዚ ዘውዲ ሒዞምዎ ዝመጹ ሰባት፡ ዛጊድ ኣብ ኢድካ ምህላዉ እንተፈሊጦም፡ ተመሊሶም ክወስድዎ ክፍትኑ እዮም" ከምዝበሎ ድማ ወሲኹ ሓቢሩ፡ ሚስተር ብራንድ። ምስ ፖሊስ ኔዘርላንድስ [ዳች] ብምርድዳእ ድማ፡ እዚ ክቡር ኣቕሓ ድሕነቱ ኣብ ዝተሓለወ ስፍራ ክቕመጥ ገይሩ። ሓደ በዓል ሞያ፡ እቲ ሓድጊ ሓቀኛ ከምዝኾነ ኣረጋጊጹ። ካብኡ ድማ፡ እዚ ምሁር ታሪክ ሚስተር ብራንድ፡ እቲ ጉዳይ ዕላዊ ምግባር ከምዝግባእ ወሲኑ። "ዝገርም ነገር እዩ፤ ገዚፍ'ዩ [እቲ ዘውዲ] እቶም ኣብ ርእሶም ዝደፍኡዎ ሰባት ኣሕዚኖምኒ። ንነዊሕ ሰዓታት ኣብ ርእስካ እንተደፊእካዮ ክሳድካ ክብተኽ እዩ ዝብል" ኢሉ። ክልቲኦም፡ እቲ ዘውዲ ናብ ዓዲ ዝምለሰሉ መንገዲ፡ መንግስቲ ኢትዮጵያ ምስ ሰበ ስልጣን ኔዘርላንድስ ክሳብ ዝዘራረብ ይጽወበዩ ኣለዉ። ኣይተ ሲራክ፡ ናይዚ ዘውዲ ምምላስ፡ ንህዝቢ ኢትዮጵወያን ኢሉ'ውን ንኣፍሪካውያን ዘሕጉስን፡ ምልክት ሓድነትን ፅንዓትን ህዝብታት ኢትዮጵያ ከምዝኸውን ይኣምን።