ትግራይ፡ ፍልፍል ሓድግታትስልጣነ ኣኽሱም ጎቦ ዱራ ኣብ ሓደጋ ይወድቕ’ሎ
ኣብ ኣኽሱም ልዕሊ እቶም ዛጊድ ብመፅናዕቲ ዝተረጋገፁ፡ ካልእ ማእለያ ዘይብሎም ሓድግታት ክህልዉ ከምዝኽእሉ እዮም ተመራመርቲ ዝገልፁ። እኳድኣስ ኣኽሱም ዝሓቘፈቶ ምሽጥር ዳርጋ ገና ኣይተተንከፈን እውን ይበሃል።
እዚ ከምኡ ኢሉ እንተሎ ግና እቶም ዛጊድ ዝተፀንዑ ሓድግታት ኣብ ምንታይ ኩነታት ይርከቡ ኢልካ ምሕታት ኣይእዋኑን ኣየብልን። ብስሩ እውን ሓደጋ ኣንፀላሊዎም እንተሎ ባልህ በሃሊ ዶ የለን የብል እዩ። ጎቦ ዱራ ከም ሃገሩ እምባ ኣይኰነን። ዋጋ የብሉን! ደንጐላ እዩ ዝበሃል እምኒ የለን። ኰይኑ ግና ሰባት ኣእማን ፈሊፆም እንትወስዱ ኢዶእ! ኢሉ ዝእርም ኣሎ ዶ? ሓረስቶት ኣብቲ ከባቢ እንትነብሩ ነቲ ሓድጊ ዘሕድሮ ፅልዋ ይህሉ ዶ? ዝብሉን ሕቶታት ካልኦቶምን ምልዓል ኣገዳሲ እዩ። ኣይተ ሹሻይ ይመር ላዕላዋይ ክኢላ ቱሪዝም እዩ። "ኣብ ጎቦ ዱራ ዝርከብ እምኒ እናተሰበረ ይውሰድ ስለዘሎ ፅባሕ ንጉሆ ኣብ ኣኽሱም ዝርከቡ ሓድግታት ካብዚ ጎቦ እዚ እዮም ተሃኒፆም ኢልካ ንምዝራብ ኣዝዩ ዘሕፍር እዩ ክኸውን" ብምባል ብዛዕባ እቲ መርዘን ርእሲ ኰይኑዎም ዘሎ ፀገም ይገልፁ። ኣብ ኣኽሱም ከተማ ጠጠው ኢሎምን ወዲቖምን ዝርከቡ ሓወልቲታት ኣብ ጎቦ ዱራ ተፀሪቦም ከምዝተሃነፁ ዝገልፅ ኣሰር ኩልዕ ኢሉ ይረአ። ጎቦ ምሉእ እምኒ እዩ። ዝራኣኻዮ እምኒ ድማ ውጡን ሓወልቲ ምዃኑ ብግልፂ ይረአ። ኰይኑ ግና ኣርሒቕካ ብዘይምሕሳብን ንመወተፊ ግዚያዊ ፀገምን ታሪኽን ቅያን ዝሓቘፈ እምኒ ብሞዶሻ ፈሊፅካ ምስባር ብእዋኑ ክሕሰበሉ ይግባእ። "ህዝቢ ብዛዕባ እቲ ጎቦ ሓቘፍዎ ዘሎ ታሪኽ ግንዛበ ከሕድር ኣስተምህሮ የድልዮ። እምኒ ሰይሮም ብምሻጥ ንዝናበሩ እውን ካልእ መንገዲ ምርኣይ ከድሊ እዩ። እንተዘይኰኑ ግና ኣሰር ታሪኽ ክበርስ እዩ፤ናብቲ ከባቢ ዝመፅኡ ቁፅሪ ኣጋይሽ እውን ክንክይ እዩ" ኢሎም ኣይተ ሹሻይ። ኣብ ማዓንጣ እቲ ጎቦ ኣብዑር ፀሚዶም "ጭላይ ንዓ ሆኒ" እናበሉ ንቑፅ ግራት ዝፈግኡ ዝነበሩ ክልተ ሓረስቶት እውን ረኺበ ሓቲተዮም። "መፅናዕቲ ከይተገበረሉ እንተሎ እምኒ ይስበር ነይሩ፤ ኩልና ንሰብር ነይርና፤ታሪኹን ረብሕኡን እንተይፈለጥናዮ ሰይርና ኢና። ደሓር ግን ታሪኽ ዓድና ይሓምቕ'ሎ ተባሂሉ ሓላዊ ቆይምዎ ካብኡ ንነዘ ተኸቢሩ'ሎ። ታሪኽ ከምዘለዎ ድማ በቲ ኣብዚ ጎቦ ዘሎ ምስሊ ኣንበሳን ፅሑፋትን ተረዲእና ኣለና" ኢሎም። ኣብ ውሽጢ ሕዛእቲ ሓድጊ ምንባሮም ከመይ ከምዝርእይዎ እንትዛረቡ "መንግስቲ ሂቡና ንነብር ኣለና፤ ካብ ሕዚ ንደሓር ድማ እዝግሄር ይፈልጥ" ብምባል ፅዋ የሕፅሩ። ካልኣይ ሓረስታይ እውን ብተመሳሳሊ "እዚ ከባቢ እዚ ዱራ ለማርያም ወይ ከዓ ጎቦ ዱራ ከምዝበሃል ንፈልጥ ኢና፤ እቲ ትርእዮ ዘለኻ ምስለ ኣንበሳ ይበሃል፤ ወላ እኳ ንሕና ተዘይኣርከብናሉ ወለድና ሓወልቲ ኣኽሱም ካብዚ ተቐሪፁ ከምዝተወሰደ እንተዘንትዉ ንሰምዕ ነይርና። ቅድሚ ሎሚ እምኒ እናተሰበረ ይውሰድ ነይሩ፤ዋርድያ ካብ ዝግበረሉ ንነዘ ግን እማን መካይን ይሓልፋ ኣለዋ፤ ካብ ጥቓኡ እምኒ ፀይረን፤ ካብዚ ግና እምኒ ኣይስበርን ኣይውሰድን ዘሎ" እንትብሉ ይምስክሩ። ጎቦ ዱራ ፍልፍል ሓድግታት ኣኽሱም ምዃኑ ብደረጃ መንግስቲ ፌደራል ቅድሚ 8 ዓማውቲ ንዕኡ ዝምልከት ውዳበ ተጣይሽሉ ክኽለል ከምዝተገብረ ድማ ላዕለዋይ ክኢላ ዓለምለኸ መካነ ሓድግታት ኣኽሱም ኣይተ መኰነን ገብረመስቀል ይገልፁ። "እቶም ኣእማን ፃዕዳ ሕብሪ ንምልክት ተገይርሎም እዩ፤ ምኽንያቱ ከተማ ይገፍሕ'ሎ፤ኣባይቲ ይህነፁ ኣለዉ፤ ህዝቢ ከይፈለጠ ከይሰብሮ ክልተሻዕ ሕብሪ ለኺና ምልክት ኣንቢርና ኣለና። ንቐፃሊ ግን የስግአና እዩ። ሎሚዘበን ክልተ ዋርድያ ወሲኽና ኢና፤ ነገር ግን እኹል ኣይኰነን። ብደንቢ ክኽለልን ክሕለውን ይግባእ" ኢሎም። ናብቲ ከባቢ ኣብ ዝኸድናሉ እዋን ዝተሰበረን ዝተፈለፀን ኣእማን ብግልፂ እዩ ዝረአ፤ሓረስቶት እውን ይነብሩ ኣለዉ፤ኣብ ውሽጢ እቲ ሕዛእቲ ሓድጊ እውን ይሓርሱ ኣለዉ። ብዛዕባ እዚ ኣይተ መኰነን 'ታይ ይብሉ? "እማን እዩ፤ብዋናነት ጎቦ ዱራ ምምሕዳር ወረዳ ላዕላይ ማይጨው እዩ ዘመሓድሮ። እቲ ስግኣት ምእንታን ክንኪ ምስ ኣመሓደርቲ እቲ ወረዳ ብተደጋጋሚ ንዘራረብ ኣለና። ኣብቲ ከባቢ ኣቐዲሞም ምንባር ብዛዕባ ዝጀመሩ ሰባት እውን ከመይ እዩ ክግበር ዘለዎ ንዝብል ምስቲ ምምሕዳር ክንዘርረብ ኢና። ክሳብ ሓዲኡ ዝግበር እቶም ኣብኡ ዝነብሩ ዘለዉ ሓረስቶት እቲ ሓድጊ ናይ ባዕሎም ምዃኑ ተረዲኦም ብኸመይ ክሕብሕብዎ ከምዝግባእ እውን ግንዛበ ንኸጥርዩ ክግበር ኣለዎ። ብኸምዚ መንገዲ ዝድሕነሉ ኩነታት እንተዘይሰሪሕና እቲ ንምከሐሎም ሓወልቲታት ካበየናይ ከባቢ እዮም ተፀሪቦም መፂኦም ዝብል ቀዳማይ ብርኪ መረዳእታ ንስእን ኣለና ማለት እዩ" ብምባል ዘለዎም ስግኣት ገሊፆም። ብዛዕባ ኣብ ትግራይ ብፍላይ ድማ ኣብ ኣኽሱም ዝርከቡ ጸጋታት ቱሪዝም ንምዕቃብ ብፍላይ ንቶም ኣብ ቀልቀል ሓደጋ ዝርከቡ ድማ ንምሕዋይ ብዙሕ ዘተን ዋዕላን ይካየድ'ዩ። ኰይኑ ግና እቲ ፀገም ይቕፅል'ሎ። እቲ ኩነታት ናብ ተግባር ዝዘልቕ ስጉምቲ ይጠልብ'ሎ። ቢቢሲ ትግርኛ ምስ ዩኒቨርሲቲ ኣኽሱም ብምትሕግጋዝ ኣብ ቀረባ እዋን ኣብ ዘሰናደኦ መድረኽ፤ ጸጋታት ቱሪዝም ትግራይ ብኸመይ ይዕቀቡ ኣብ ዝብል ኣብ ኣኽሱም ሰፊሕ ዘተ ምክያዱ ይዝከር።ኣብቲ ዘተ፡ ምክትል ኣመሓዳሪ ርእሰ ኣድባራት ወገዳማት ጽዮን ኣኽሱም፥ ቦክረ ሊቃውንት ጐደፋ መርሃ፥ብዙሓት ዝተሓጐስሉን ዝተቐበልዎን ሓሳብ ኣቕሪቦም ነይሮም። "ካልኦት ኩሎም ክልላዊ ኣብያተ ዕዮ ትግራይ ኣብ ከተማ መቐለ እንተዀኑ ፀገም ኣይምነበሮን፤ ቢሮ ባህልን ቱሪዝምን ትግራይን ግና ንምንታይ እዩ ማእኸሉ ኣብ ኣኽሱም ገይሩ ብቐረባ ዘይሰርሕ? ሕዚ እውን መንግስቲ ይሕሰበሉ" ኢሎም ነይሮም። ብዙሓት ዘረባ ቦክረ ሊቃውንት ጐደፋ መርሃ ኣብ ባይታ ክትነጥብ የብላን ኢሎም ነይሮም፤ እማን ምምሕዳር መንግስቲ ትግራይ ዳግም ግምት ክህበሉ ይግባእ ምባል ነውሪ ኣይኰነን። ኣብ ሓደጋ ዝርከቡ ሰለስተ ሓድግታት ኣኽሱም