ትራምፕ ንቀመማዊ መጥቃዕቲ ሶርያ "ሓያል" ግብረ-መልሲ ከህሉ'ዩ ኢሉ
ትራምፕ"ብዙሓት ወተሃደራዊ ኣማራጽታት ኣለዉና" ክብል ንጋዜጠኛታት ገሊጹ። እቲ ክውሰድ ዘለዎ ግብረ-መልሲ ድማ ኣብ "ኣብ ሓጺር እዋን" ክውሰን'ዩ ኢሉ።
ብዛዕባ'ቲ ብቐዳም ኣብ ዱማ ዝተፈጸመ መጥቃዕቲ መን ብሓላፍነት ከምዝሕተት ኣሜሪካ "ጽቡቕ ንጹርነት" ትረክብ ኣላ ኢሉ። ምንጭታት ሕክምና ከምዝብልዎ፡ ብደርዘናት ዝቑጸሩ ሰባት በቲ ተፈጺሙ ዝበሃል መጥቃዕቲ ቆሲሎም ኣለዉ፡ እቲ ልክዕ ቁጽሪ ንምፍላጥ ግን ኣይከኣልን። ፕረሲደንት ትራምፕ ምስ ፕረሲደንት ፈረንሳ ኣማኑኤል ማክሮን'ውን ብዛዕባ'ዚ ጉዳይ ብሰኑይ ዘትዩ፡ ክልቲኦም ድማ "ሓያል ግብረ-መልሲ" ክወሃብ ከምዘለዎ ድሌቶም ገሊጾም። ቀዳመይቲ ሚኒስተር ብሪጣኒያ ድማ ነቲ ተፈጺሙ ዝተባህለ "ኣረሜናዊ" መጥቃዕቲ "ምሉእ ብምሉእ ከምትኹንኖ" ብምግላጽ፡ ደገፍቲ ፕረሲደንት በሺር ኣልዓሳድ ብሓላፍነት ክሕተቱ ኣለዎም ኢላ። እዚ ኩነነ ናይ መራሕቲ ምዕራባውያን ሃገራት ነቲ ኣሜሪካን ሩስያን ተረርቲ ቃላት ዝተለዋወጣሉ ውጡር ኣኼባ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት ስዒቡ'ዩ መጺኡ። ወኪል ሩስያ ቫሲሊ ነበንዚያ እቲ ተፈጺሙ ዝተባህለ መጥቃዕቲ ኮነ ኢልካ ዝተገብረ ምዃኑ ድሕሪ ምግላጽ፡ ዝኾነ ይኹን ኣሜሪካ እትወስዶ ግብረ-መልሲ ድማ "ኣዝዩ ሓደገኛ ሳዕቤን" ክህልዎ'ዩ ኢሉ። ኣምባሳደር ኣሜሪካ ኣብ ውድብ ህቡራት ሃገራት ኒኪ ሃሊ፡ ደጋፊት ሶርያ ዝኾነት ሩስያ "ደም ናይ ሶርያውያን ቆልዑ ኣብ ኢዳ ኣሎ" ኢላ፡ ንፕረሲደንት ዓሳድ ድማ "እከይ" እዩ ኢላቶ። ኣብ ሶርያ ንዝፍጸም ቀመማዊ መጥቃዕቲ እትምርምር ኣካል ንምቛም ድማ ንሰሉስ ምድማጽ ክግበር ጸዊዓ። ሩሳያ ግን እቲ ኣማመ "ዘይቅቡል ባእታታት" ስለዘለዎ ከምዘይትድግፎ ገሊጻ'ላ። ቀዳም እንታይ'ዩ ኣጋጡሙ? እቲ ሶሪያዊ-ኣሜሪካዊ ማሕበረ-ሰብ ሕክምና፡ ልዕሊ 500 ዝኾኑ ሰባት ኣብ ዱማ፡ ምብራቓዊ ዞባ ጎታ ናብ ዝርከባ ማእከላት ሕክምና ከምዝተወስዱን ኩሎም ድም "ንቀመማዊ ባእታታት ከምዝተቓልዑ ዘርእይ" ምልክታት ከምዘለዎም ገሊጹ። እዚ ድማ ሽግራት ስርዓተ-ምስትንፋስ፣ ሰማያዊ ሕብሪ ቆርበት፣ ዓፍራ ኣፍ፣ ምቅጻል ናይ ዓይኒ ኮርኒያን "ሽታ ክሎሪን"ን ከምዘጠቃልል ገሊጹ። እቲ ቦታ ክርዱን ብምዃኑ ግን እቲ ዝተባህለ መጥቃዕቲ ይኹን እቲ ዝዋሃብ ዘሎ ቁጽሪ ምዉታት ክጻረ ኣይካኣልን'ዩ። በቲ ዝተባህለ ቀመማዊ መጥቃዕቲ ሞይቶም ናይ ዝበሃሉ ሰባት ቁጽሪ ካብ 42 ክሳብ 60 ይበጽሕ ይበሃል፡ ጉጅለታት ሕክምና ግን ሰራሕተኛታት ህይወት ኣድሕን ኣብ ትሕቲ ምድሪቤት (በይዝመንት) ንዝተሓብኡ ሰባት እንተድኣ ረኺቦሞም፡ እቲ ቁጽሪ ክዓቢ ከምዝኽእል ይግምቱ። ወኪል ፈረንሳ ኣብ ባይቶ ጸጥታ ሕቡራት ሃገራት መርዛም ጋዝ ናብ ትሕተ-ምድሪቤት ሶሊኹ ክኣቱ ስለዝኽእል፡ ኮነ ኢልካ ኣብ ጥቕሚ ከምዝወዓለ ገሊጹ። ኣሜሪካ፣ ፈረንሳን ብሪጣኒያን ንዓለም-ለኻዊ ኩነነ ኣብ ልዕሊ'ቲ ተፈጺሙ ዝተባህለ መጥቃዕቲ መሪሐንኦ። መንግስቲ ሶርያን ደጋፊቱ ሩስያን ግን ብሓላፍነት ከምዘሕተቱ ኣፍሊጦም ኣለዉ። ሩስያ ኣብ ኣኼባ ሕቡራት ሃገራት እንታይ'ያ ኢላ? ኣብ ዱማ ዝርከቡ ዕጡቓት ንናይ ባዕሎም ጥቕሚ ነቲ ኩነታት ከምዘዳለውዎ ወኪል ሩስያ ነበንዚያ ገሊጹ። እዚ ድማ ጸለመ፣ ጸርፍን "ጎነጻዊ ጣቋን" ጌርካ "ብብዙሕ ስልትታት" ተሰንዩ ንሩስያ ንምጉዳእ ብኣሜሪካ ዝተመርሐ ውጥን'ዩ ኢሉ። ሕርቃን ብዝተሓወሶ ኣዘራርባ ድማ መርመርቲ ናይ ውድብ ክልከላ ቀመማዊ ኣጽዋር (ኦ ፒ ሲ ዳብልዩ) ሰሉስ ብዝቐልጠፈ ናብ ሶርያ ክጓዓዙ ዓዲሙ። ወተሃደራት ሩስያ ናብቲ መጥዓዕቲ ተፈጺሙሉ ዝበሃል ዘሎ ቦታ ክዕጅብዎም ከምዝኽእሉ ድማ ገሊጹ። ሩስያውያን ክኢላታት "ኣብ ልዕሊ ሰላማውያን ሰባት ናይ ዝተፈጸመ ቀመማዊ መጥቃዕቲ ዝኾነ ይኹን ምልክት ከምዘይረኸቡ" ሩስያ ገሊጻ። እቲ ኣንጻር ሩስያ ዝግበር ዘሎ ጸለመታት ኣብ እዋን ዝሑል ኲናት ካብ ዝነበር ቅቡል ቃና ሓሊፉ ከይዱ'ሎ ድሕሪ ምባል፡ ብኣሜሪካ ክውሰድ ንዝኽእል ወተሃደራዊ መጥቃዕቲ ድማ ኣጠንቂቑ። "ወተሃደራት ሩስያ ብሕጋዊ መንግስቲ ናይ ሓንቲ ሃገር ተዓዲሞም ተዋፊሮምሉ ኣብ ዘለዉ ቦታ ሓሳዊ መመኽነይታ ፈጢርካ ወተሃደራዊ መጥቃዕቲ ምክያድ ሓደገኛ ሳዕቤን ክህልዎ'ዩ" ኢሉ። እንታይ'ዩ እቲ ዝሰፍሐ መሰራታዊ ኩነታት? ብሪጣኒያ ንሩስያ በቲ ኣብ መጋቢት ዝተፈጸመ ምረዛ ናይቲ ሰላዪ-ነበርን ምስ ወቐሰታን፡ ሩስያ ኣብ ኣሜሪካ ኣብ 2016 ዝተገብረ ምርጫ ኢድ ኣእትያ ምስተባህለን፡ ኣብ መንጎ ሩስያን ምዕራባውያን ሃገራትን ዝጸንሐ ወጥሪ ኣብ ዓሰርተታት ዓመታት ካብ ዝነበሮ ንታሕቲ ተነቑቱ'ሎ። እቲ ሩስያ ብስርሓት ሩስያ ዝኾነ ኖቪቾክ ዝተባህለ ወተሃደራዊ ደረጃ ዘለዎ ናይ ነርቭ ተጠቒማ ንሰላዪ-ነበር ሰርገይ ስክሪፓልን ጓሉ ዩሊያን መሪዛ ዝብል ክሲ ናይ ብሪጣኒያ ድማ ምስጓግ ብዙሓት ሩስያውያን ዲፕሎማሰኛታት ብሃገራት ምዕራብ ኣስዒቡ፡ ሩስያ'ውን ተመሳሳሊ ስጉምቲ ወሲዳ'ላ።