ኤርትራ፡ ከረን ንኣስመራ ስዒባ ኣብ መዝገብ ዓለማዊ ውርሻ ትሰፍርዶ ትኸውን?
እታ ካልኣይ ኵናት ዓለም ዝተዛዘመላ ከተማ ከረን ኣብ መዝገብ ዓለማዊ ውርሻ ዩኔስኮ ንምምዝጋባ ጻዕርታት ይካየድ ከም ዘሎ ዳይረክተር ጀነራል ባህልን ስፖርትን ዞባ ዓንሰባ ኣቶ ሲራጅ ሓጂ ምስ ቢቢሲ ኣብ ዝገበሮ ቃለ መሕተት ሓቢሩ።
ከተማ ከረን ኣብ ዞባ ዓንሰባ ብፍላይ ከኣ ኣብ ከተማ ከረን ዝርከቡ ህንጻታት ኣብ መዝገበ ዓለማዊ ውርሻ ዩኔስኮ ንምምዝጋብ ጻዕርታትን መጽናዕትታትን ይካየድ ከም ዘሎ፡ ዝሓበረ ዳይረክተር ጀነራል ባህልን ስፖርትን ዞባ ዓንሰባ ኣቶ ሲራጅ ሓጂ፡ ኣብ ዞባ ዓንሰባ ንጥንታዊ ስልጣነ ህዝቢ ኤርትራ ዘርኢ ኣሰራት ከም ዘሎ ብምሕባር፡ ኣብ 1875 ኣብ ገለብ ዝተኸፈተ ፈላሚ ቤት ትምህርቲ ከም ኣብነት ይጠቕሳ። ኣብ ሃበሮ ኣብ ኣኻውሕ ዝተወቀረ ጥንታዊ ኣሰር፡ ኣብ በጎስ ሓልሓል ዝተወቅረ ኣእማን፡ ካብ መንሳዕ ጅሚሩ ንሩባ ዓንሰባ ኣቋሪጹ ክሳብ ሮራ ማርያ ዘሎ ገድላዊ ኣሰራትን ድፋዓትን፡ ከምኡ'ውን ናይ ደብሪ ብዓቲ፡ ኣብ ብዓቲ ዝተስኣለ ጥንታዊ ስእልታት ኣካል እዚ ዝግበር ዘሎ መጽናዕቲ ኮይኖም ንዞባ ዓንሰባ ሃፍታም ካብ ዝገብርዎ ቅርስታት ምዃኖም ዋና ዳይረክተር ጀነራል ባህልን ስፖርትን ዞባ ዓንሰባ ኣቶ ሲራጅ ሓጂ ንቢቢሲ ሓቢሩ። ኣቶ ሲራጅ ሓጂ፡ ኣብ ከረን ዝርከቡ ልዕሊ ሚእቲ ዓመታት ዘቑጸሩ ጥንታውያን ህንጻታት ሓድጊ መግዛእቲ ኮይኖም፡ ልዕሊ ሚእቲ ዓመታት ብምቑጻሮም መጽናዕትታ ብምክያድ ንምዕቓቦም እንታይ ዓይነት ስጉመቲ ክውሰድ ኣለዎ ኣብ ዝብል ጻዕሪ ይካየድ ከም ዘሎ ሓቢሩ። "ቅርሲ እንተኾይኑ ኣብ መዝገብ ዓለማዊ ውርሻ ዩኔስኮ ክኣቱ ግቡእ እዩ" ዝበለ ኣቶ ሲራጅ ሓጂ፡ ቅድሚ ናብኡ ምስጋሮም እቲ ክጻፈፍ ዝግበኦ ብዞባ ደረጃ የጻፍፉ ከም ዘለዉ ብምጥቃስ እቲ ዝተረፈ ብሃገር ደረጃ ይስራሓሉ ምህላዉ ሓቢሩ። ኣብ ከረን ዝርከብ ጥንታዊ ህንጻ ኣብ ከተማ ከረን ኣብ ካልኣይ ኵናት ዓለም ናይ ዝመቱ፡ መቓብር ወተሃደራት ጣልያን ዝርከባ ኮይና፡ እቲ መቃብር'ውን ኣካል እዚ መጽናዕቲ ምዃኑ ኣቶ ሲራጅ ሓጂ ሓቢሩ። እዚ ቅርሰታት ገሊኡ ኣቐዲሙ ጽገናታት ዝተኻየደሉ ኮይኑ፡ ዝበዝሐ ኣብ ድሓን ኩነታት ከም ዘሎ ተሓቢሩ። እዚ ኣብ ከተማ ከረን ዝርከብ ቅርስታት፡ ኣብያተ ክርስታያናት፡ መሳጊድ፡ ንቤት ጽሕፈት መንግስቲ ዘገልግል ዘሎ ህንጻታትን፡ መንበሪ ውልቀ ሰባትን ከምዝርከቦ ይፍለጥ። እዚ ኣብ ከተማ ከረን ዝርከብ ጥንታዊ ህንጻታት ሓድጊ መግዛእቲ ኮይኑ፡ ኣብ ግዜ መግዛእቲ ቱርክን ኣብ እዋን መግዛእቲ ጣልያንን ዝተሃንጸ እዩ። ኣቐዲማ፡ ካብ ጸፍሒ ባሕሪ ኣስታት 2325 ሜትሮ ብራኸ እትርከብ ከተማ ኣስመራ፡ ኣብ 2017 ብእትውንኖም ህንጻታት ኣብ መዝገብ ዓለማዊ ውርሻ ዩኔስኮ ምእታዋ ዝዝከር ኮይኑ፡ ከተማ ከረን ኣብ መዝገብ ዓለማዊ ውርሻ ዩኔስኮ እንተኣትያ ኣብ ኤርትራ እታ ካልኣይቲ ከተማ ኣብ መዝገብ ዓለማዊ ውርሻ ዩኔስኮ ዝተመዝገበት ከተማ ኤርትራ ክትከውን እያ።