ኣሜሪካ፡ ተመራመርቲ ንሓንቲ ህጻን ጥራይ ዝውዕል መድሃኒት ምሂዞም
ተመራመርቲ ንሓንቲ ኣብ ሓንጎላ ሕማም ዝጋጠማ ህጻን ንምፍዋስ፡ ንዓኣ ጥራይ ዝውዕል መድሃኒት ምሂዞም።
እዛ ጓል 8 ዓመት ሚላ ሞኮቬክ ዝተብሃለት ህጻን፡ 'ባተን' ዝተብሃለ ንሓንጎል ዘጥቕዕ ቀታሊ ሕማም ከም ዘለዋ ምስ ተረጋገጸ፡ ዓመት ኣብ ዘይመልእ ግዜ ኣብ ቦስተን ዝርከብ ሕክምና ህጻናት ዝርከቡ ዶኳትር ኣብ ናይ ሚላ ዘሎ ናይ ዲኤንኤ ጸገም ንምስትክካል ነዚ ሕዲሽ መድሃኒት ክምህዙ ክኢሎም። ሚላ ሞኮቬክ፡ ኣብዚ ሕጂ እዋን ዋላ ድኣ ምሉእ ብምሉእ ኣይትሕወ'ምብር ጽቡቕ ምምሕያሽ ኣርእያ ትርከብ። ሕማም 'ባተን' እዚ ብዘርኢ ዝመሓላለፍ ሕማም ብዙሕ ዘይረአ ኮይኑ፡ ካብ ግዜ ናብ ግዜ እናብኣሰ ብምኻድ ዝቐትል ሕማም እዩ። ሚላ ሞኮቬክ፡ ጓል ሰለስተ ዓመት እንከላ ኣብ እግራ ገለ ምልክታት እቲ ሕማም ክርኣያ ጀሚሩ። ጓል 4 ዓመት ምስ ኮነት የዒንታ ክደክም ስለ ዝጀመረ ንክተንብብ ትሽገር ነበረት። ጓል 5 ዓመት ምስ ኮነት ከኣ ምንቅስቃሳ ድሩት ኮይኑ፤ እንተተንቀሳቐሰት ኸኣ ክትወድቕ ጀመረት። ጓል ሽዱሽተ ዓመት ምስ ኮነት ምሉእ ብምሉእ ዓዊራ፡ ንኽትዛረብ ክትጽገም፣ ኣካላታ እውን ክጨባበጥ ጀሚሩ። እዚ ሕምም፡ ኣብ ውሽጢ ኣካላትና ዘለዉ ዋህዮታት ኣብ ውሽጥና ዝርከብ ርስሓት ምምስራሕ ምስ ዘቋርጹ ዝኽሰት ሕማም እዩ። እቲ ክምስራሕ ዝነበሮ ርስሓት ናይ ኣካላትና፡ ቀጸላታት ብምስራሕ ኣብ ውሽጢ ሓንጎልና ዝርከቡ ዋህዮታት ንኽሞቱ ምኽንያት ይኸውን። ስድራ ሚላ ሞኮቬክ፡ መድሃኒት ናይ ባተን ይወስዱ ስለ ዝነበሩ፡ ንጓሎም ከም ዘሕለፉላ ክፈልጡ ክኢሎም ነበሩ። ጓሎም ንምድሓን ኸኣ ነቲ ዘይምሕር ሕማም ንምፍዋስ ሓገዝ ክሓቱ ጀመሩ። እዚ ኣብ ጥሪ 2017 ዝጀመረ ናይ 'ሓግዙና ሕቶ" ልዕሊ ትጽቢት ብዙሕ ሰብ ከም ዘበርከት፡ ሓላፊ ጉጅለ ሓካይም ሚላ ሞኮቬክ ዝኾነ ዶክተር ቲሞቲ ንቢቢሲ ተዛሪቡ። ንሚላ ሞኮቬክ ዝከታተሉ ዝነበሩ ጉጅለ ሓካይም ድሕሪ ዝገበርዎ መርመራ፤ ኣብ ዲኤንኤ ናይ ሚላ ሞኮቬክ ነዚ ሕማም ዘቃልዓ ምኽንያት ዝኾነ ነገር ከላልዩ ከኣሉ። ነቲ ጸገም ብምፍላጦም፡ ክንፍውሳ ኢና ዝብል ተስፋ የሕዲሮም ንዓኣ ጥራይ ክፍውስ ዝኽእል ፍሉይ መድሃኒት ንምምሃዝ ላዕልን ታሕትን ኣብ ምባል ኣተዉ። ነቲ ዝመስርሕዎ መድሃኒት፡ ኣብ ዋህዮታት ናይ ሚላ ሞኮቬክን ኣብ ካልኦት እንስሳታት ፈተንዎ። ድሕሪ ዝረኸብዎ ኣወንታዊ ውጽኢት፡ ትካል ምቁጽጻር መድሃኒትን መግብን ሕቡራት መንግስታት ኣሜሪካ ክጥቐምሉ ከም ዝኽእሉ ፍቃድ ሃቦም። ሚላ ሞኮቬክ ፡ በዚ 'ሚላሰን' ዝተሰመየ ሓዲሽ መድሃኒት 31 ጥሪ 2018 ተፈዊሳ። ዶክተር ቲሞቲ "ካብ መዓልቲ ናብ መዓልቲ ኩነታታ ዘንቆልቁል ዝነበረ ህጻን እናርኣና፡ ብዘይ ዕረፍቲ ክንሰርሕ ክኢልና" ይብል። እዚ ንሚላ እንታይ እዩ ነይሩ? እዚ መድሃኒት ንኹሉ እቲ ኣብ ልዕሊ ሚላ ሞኮቬክ ዝወረደ ኣካላዊ ሃስያታት ምሉእ ንምሉእ ዝፍውስ ኣይኮነን። "ኣብ መጀመርታ ሓደ ዓመት ክንድዚ ለውጢ ምርኣይና ተመስጢና ኢና" ይብል ዶክተር ቲሞቲ። ስድርኣ እቲ ተጨቢጡ ዝነበረ ኣካላት ይቐንዕ ምህላዉን ክትውሕጥ እንከላ ትሽገሮ ዝነበረት ርኡይ ምምሕያሻት ከም ዘርኣየት ይሕብሩ። እዚ መድሃኒት ካብ ትጅምር ኣብ ካልኣይ ዓመታ፡ እቲ ሕማም መልክዑ ቀይሩ ይምዕብል ከም ዘሎ ዶኳትር ስለ ዘስተብሃሉ፡ ሚላ ጥቡቕ ምክትታል ክግበረላ ኣዚዞም ኣለዉ። እዚ ርክበት ንካልኢት ሰባትከ እንታይ ተስፋ የሕድር? ኣብ ዓለም ልዕሊ 7000 ብዓሌት ዝመሓላለፉ ሕማማት ኣለዉ። እዞም ሕማማት እዚኦም ኸኣ ክሳብ ሕጂ ግቡእ ሕክምና ኣይረኸቡን ዘለዉ። ኩሎም እኳ እንተዘይተብሃለ ከምዚ ናይ ሚላ ሞኮቬክ ክፍወስ ዝኽእል ዓይነት ሕማም ዘለዎ ግን እዚ ናይ ሚላ ሞኮቬክ መድሃኒት ተስፋ ዘሕድር እዩ። እቲ ዝዓበየ ጸገም ግን እቲ መድሃኒት ንነብሲ ወከፍ ሰብ ብስርዓተ 'ዲኤንኤ' ናይቲ ሰብ ተራእዩ ንዕኡ ጥራይ መድሃኒት ክቃመመሉ ዝጥለብ ምዃኑ'ዩ።