جنگ در جنوب لبنان و آينده حزب‌الله
در حالی که سرنوشت جنگ بين ارتش اسراييل و حزب ‌الله لبنان هنوز مشخص نشده است، سخن از آينده حزب ‌الله لبنان شايد زود هنگام به نظر برسد.
با اين حال، روند تحولات نظامی و فضای سياسی منطقه، گمانه زنی و طرح احتمالات درباره سرانجام حزب ‌الله را ممکن کرده است. در واقع، حزب ‌الله در رويارويی با اسراييل کاملا تنها مانده است. سوريه به عنوان حامی حزب‌ الله، ظاهرا علاقه ‌ای به درگيری نظامی با اسراييل ندارد و در حمايت از حزب‌ الله کاملا احتياط می‌ کند. ايران ديگر متحد حزب‌ الله، فاصله ‌اش از صحنه نبرد به قدری دور است که اگر هم بخواهد در عمل امکانی برای کمک موثر به حزب ‌الله ندارد. رسانه ‌های اسراييلی البته از کمک نيروهای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ايران به نيروهای حزب‌ الله در نبردهای اخير خبر داده ‌اند، حتی اگر اين ادعا درست باشد، باز هم به معنای کمک موثر ايران به حزب ‌الله در شرايط حاضر نيست، چرا که نيروهای مورد ادعای رسانه‌ های اسراييلی، پيش از اين در لبنان حضور داشته ‌اند و ايران برای اعزام نيرو و سلاح جديد به لبنان، با توجه به تخريب فرودگاه ها، محاصره بندرگاه ها و کنترل جاده‌ ها، با محدوديت‌ های بسياری روبروست. بر اين مبنا، حزب ‌الله مجبور است به تنهايی بار جنگ با اسراييل را به دوش بکشد و در اين ميان فقط ممکن است برخی از شبه‌ نظاميان جنبش امل به رهبری نبيه بری با آن همراه شوند که با توجه به سابقه و توانايی آنها، کمک موثری به حساب نمی‌ آيد. حزب ‌الله اما خود نيروی قدرتمندی است و حتی اسراييل نيز آن را دست کم نمی ‌گيرد. شبه ‌نظاميان کارآزموده و جان بر کف، زرادخانه موشکی قابل توجه و نفوذ توده ‌ای در بين شيعيان جنوب لبنان از جمله مولفه‌های قدرت حزب ‌الله است که آن را در رويارويی با اسراييل، به صورت دشمنی تهديدآميز و خطرناک در آورده است. در جنگ فعلی که موشکی و هوايی است، قاعدتا توده‌های حامی حزب‌ الله و حتی شبه‌نظاميان کارآزموده ‌اش چندان به کارش نمی ‌آيند و حزب‌ الله ناگزير است به قدرت موشکی خود در برابر اسراييل متکی باشد. پرتاب موشک به شهرهای طبريه و حيفا نشان داد که برآورد اسراييلی ‌ها در باره قدرت موشکی حزب‌ الله نادرست نبوده و در واقع اين گروه موشک‌هايی در اختيار دارد که می ‌تواند شهرهای پرجمعيت اسراييلی را در عمق خاک اين کشور هدف قرار دهد. آيا قدرت موشکی حزب‌ الله می‌تواند به عنوان عاملی بازدارنده، اسراييل را به پذيرش آتش بس و تثبيت شرايط موجود وادار سازد؟ اين نخستين سناريويی است که برای حزب‌ الله قابل تصور است، اما واقع ‌بينانه به نظر نمی ‌رسد چرا که به نظر می رسد دولت اهود اولمرت نخست وزير اسراييل عزم خود را جزم کرده است که يک بار و برای هميشه به تهديد حزب‌ الله پايان دهد و در اين مورد، اولمرت حمايت ايالات متحده آمريکا و افکار عمومی داخلی را نيز پشت سر خود دارد. اما حتی به فرض تحقق اين سناريو، حزب ‌الله لبنان ديگر به سختی می‌ تواند موقعيت گذشته خود را در جنوب لبنان باز يابد، زيرا بسياری از امکانات خود را از دست داده و تضعيف شده است. سناريوی دوم، ادامه جنگ تا دخالت موثر بين ‌المللی برای برقراری آتش بس است. چنين سناريويی به معنای ورود قدرتمند شورای امنيت سازمان ملل برای پايان دادن به بحران است. روشن است که هرگونه دخالت شورای امنيت با تصويب قطعنامه‌ ای مبنی بر درخواست خلع سلاح حزب ‌الله، استقرار ارتش لبنان در جنوب اين کشور و آزادی بی‌قيد و شرط دو اسير اسراييلی همراه خواهد بود. چنين قطعنامه ‌ای رضايت اسراييل را جلب خواهد کرد، اما خشم حزب‌ الله را برخواهد انگيخت. با اين همه، صرف تصويب قطعنامه ‌ای با مفاد فوق، حزب‌الله را در موضع بغرنجی قرار خواهد داد. اگر حزب ‌الله قطعنامه را بپذيرد، به معنای پايان نقش نظامی آن در لبنان خواهد بود و اگر نپذيرد، افزون بر قدرت‌های غربی و برخی کشورهای موثر عربی، گروه های لبنانی ضد سوری نيز عليه آن بسيج خواهند شد و حزب ‌الله را به عنوان گروهی ماجراجو که امنيت و امکانات لبنان را در معرض تهديد خارجی قرار داده است، معرفی خواهند کرد. مسلما در شرايط جديد، حزب ‌الله موقعيت سابق خود را نخواهد داشت که بتواند در مقابل فشارهای داخلی و خارجی برای اجرای قطعنامه ۱۵۵۹ شورای امنيت مقاومت کند و خواه نا خواه مجبور می‌شود از بين دو گزينه تن دادن به جنگ داخلی و يا تسليم، يکی را برگزيند. اما اين دو گزينه هر دو برای حزب ‌الله دردناک است بخصوص اينکه ممکن است حزب ‌الله ديگر قدرت سابق را برای پيروزی در يک جنگ داخلی نداشته باشد. سناريوی سوم هم اين است که فشار اسراييل بر لبنان و حزب ‌الله به قدری افزايش يابد که بدون دخالت شورای امنيت و از طريق يک کشور عربی، سرانجام فرمول صلحی ارائه شود که متضمن خلع سلاح نسبی حزب ‌الله و استقرار ناقص ارتش لبنان در منطقه جنوب باشد. به نظر می ‌رسد اسراييل در صورتی اين راه حل را می‌پذيرد که تلفات حملات موشکی حزب ‌الله به شهرهای اسراييل بالا رود و در عين حال، مسلح ماندن حزب ‌الله تنها جنبه صوری و سمبليک و به منظور حفظ حيثيت اين گروه برای پذيرش آتش بس باشد. به هر حال، هر کدام از اين سناريوها اتفاق افتد، حزب‌ الله آينده ديگر حزب ‌الله گذشته نخواهد بود. خدمات