هند، بزرگ‌ترین واکسن‌ساز دنیا از پس تقاضا بر خواهد آمد؟
۶۰ درصد واکسن‌های دنیا در هند ساخته می‌شود، اما این کشور در عین حال یکی از بیشترین موارد ابتلا به ویروس کرونا را نیز دارد و بعد ایالات متحده در جایگاه دوم قرار دارد .
هند نه تنها باید واکسن‌های مورد نیاز خودش را تولید کند، بلکه باید به تعهدات خود مبنی بر تولید بخشی از واکسن‌های مورد نیاز دنیا نیز پاسخ دهد. آیا این کشور از پس این تقاضا بر خواهد آمد؟ هند چقدر واکسن تولید می‌کند؟ در حال حاضر دو واکسن در هند تایید شده‌اند - کووی‌شیلد (نام محلی واکسن آکسفورد استرازنکا که در بریتانیا ساخته شده است)، و واکسن دیگری به نام کووکسین. واکسن‌های دیگری نیز در مرحله آزمایش قرار دارند که قرار است در هند ساخته شوند. مؤسسه سرم هنددو واکسن (که یکی تأیید شده) بهارات بایوتکدو واکسن (که یکی تأیید شده) بیولوژیکال ایدو واکسن (در مرحله آزمایش) زیدوس کادیلایک واکسن (در مرحله آزمایش) جنووا بیوفارمایک واکسن (در مرحله آزمایش) آزمایشگاه دکتر رِدییک واکسن (در مرحله آزمایش) در ماه‌های اخیر گزارش شده بود که شرکت‌های داروسازی هندی دارند با ساخت خطوط تولید جدید یا تبدیل خطوط فعلی ظرفیت تولیدی خود را افزایش می‌دهند. موسسه سرم هند، بزرگترین سازنده، می‌گوید که همین حال هم می‌تواند ماهانه بین ۶۰ تا ۷۰ میلیون واکسن تولید کند. شرکت بهارات بایوتک می‌گوید که هدفش تولید ۲۰۰ میلیون واکسن در سال است، اما در حال حاضر فقط ۲۰ میلیون واکسن کووکسین آماده دارد. واکسن‌های در حال آزمایش قرار است توسط شرکت‌های دیگری تولید شوند و این شرکت‌ها دارند با دولت هند، و دیگر کشورها، برای تولید این واکسن‌ها بعد از پایان آزمایشات صحبت می‌کنند. در حال حاضر اما جزئیات زیادی راجع به میزان تولید این شرکت‌ها در دست نیست. نیاز داخلی هند چقدر است؟ دولت هند می‌گوید طبق برنامه قرار است ۳۰۰ میلیون نفر را که در اولویت اول هستند تا آخر ماه ژوئیه واکسینه کند. برنامه واکسیناسیون از ۱۶ ژانویه آغاز خواهد شد و کادر درمانی و دیگر نیروهای خط مقدم پیش از دیگران واکسن را دریافت خواهند کرد. هدف دولت تزریق ۶۰۰ میلیون واکسن در حدود ۷ ماه است، یعنی ماهی حدودا ۸۵ میلیون واکسن. هند از لحاظ مبتلایان به ویروس کرونا بعد از آمریکا در جایگاه دوم قرار داد در حال حاضر، بزرگترین سازنده که موسسه سرم هند است می‌گوید ۵۰ میلیون واکسن که مرحله کنترل کیفیت را گذرانده‌اند آماده تزریق دارد. این شرکت به ما گفت که هنوز مشخص نیست که چه حجمی از تولید قرار است صادر شود و چه حجمی نیز به مصرف داخلی اختصاص پیدا خواهد کرد. تعهدات جهانی هند چه؟ موسسه سرم هند در عین حال بخشی از برنامه سازمان جهانی بهداشت به نام کوواکس است که قرار است در سال جاری به کشورهای فقیر و متوسط برای تهیه واکسن کمک کند. این موسسه در سپتامبر پارسال متعهد شد که در سال جاری ۲۰۰ میلیون واکسن به این برنامه اختصاص دهد - واکسن آکسفورد یا واکسن دیگری به نام نوواوکس که در آمریکا در دست ساخت است. آدار پوناوالا، مدیرعامل این موسسه، به بی‌بی‌سی گفت که شاید ۹۰۰ میلیون واکسن دیگر نیز به توافق کوواکس افزوده شود، اتفاقی که تعهد این موسسه به این برنامه را به بیش از ۱ میلیارد واکسن افزایش خواهد داد. این شرکت به بی‌بی‌سی گفت هدف در حال حاضر افزایش تولید ماهانه به بیش از ۱۰۰ میلیون واکسن از ماه مارس به بعد است. آیا شرکت‌های هندی تعهدات دیگری نیز دارند؟ به جز برنامه کوواکس، موسسه سرم هند قراردادهای دوجانبه‌ای نیز با چند کشور برای تهیه واکسن آکسفورد امضا کرده است. اما صحبت‌های آقای پوناوالا، رئیس این موسسه، در ابتدای ماه جاری مبنی بر این که شرط صدور مجوز برای این واکسن عدم صادرات آن بوده است باعث ایجاد شک و تردید شد. در پی ابراز نگرانی بنگلادش که طبق قرارداد قرار است در مرحله اول ۳۰ میلیون واکسن دریافت کند، دولت هند اعلام کرد که مانعی بر سر صادرات این واکسن وجود ندارد. یکی از مقامات وزارت خارجه این کشور به بی‌بی‌سی گفت هند "به عنوان بزرگترین سازنده واکسن در دنیا به تعهدات خود به همسایگانش و دیگر کشورها کاملا واقف است." موسسه سرم هند در حال حاضر قراردادهایی نیز با عربستان، میانمار و مراکش دارد، اما مشخص نیست که چه مقدار واکسن و در چه زمان قرار است تحویل داده شود. گفته می‌شود که نپال، برزیل و سریلانکا نیز به تهیه واکسن‌های ساخت هند علاقه دارند، واکسن آکسفورد یا واکسن کووکسین، ساخت شرکت بهارات بایوتک، که تنها واکسن دارای مجوز دیگر در هند است. آما آقای پوناوالا می‌گوید که اولویت نخست موسسه سرم هند برطرف کردن تقاضای داخلی است. او می‌گوید "هر گاه که نیاز ابتدایی داخلی را برطرف کرده باشیم، بلافاصله صدور به کشورهای دیگر را آغاز خواهیم کرد." آماده‌سازی واحد نگهداری واکسن در بنگلور سخنگوی "اتحاد جهانی واکسن و مصون‌سازی" که در هدایت برنامه کوواکس نقش ایفا می‌کند به بی‌بی‌سی گفت که مرتب با مقامات هندی و موسسه سرم هند در ارتباط است. این شرکت ابراز "اطمینان" کرده است که سر وقت به تعهدات خود به برنامه کوواکس عمل خواهد کرد. دکتر شاهد جمیل، ویروس‌شناس، می‌گوید برنامه کوواکس یک تعهد بین‌المللی است و اضافه می‌کند که بدقولی شرکت‌های هندی در عمل به قراردادهای دوجانبه با دیگر کشورها ظاهر خوبی نخواهد داشت. او علاوه بر این می‌گوید که بر اساس موجودی فعلی "در حال حاضر نگران کمبود واکسن در هند نیستم". به گفته او "سرعت عمل ما در واکسیناسیون مردم گلوگاه اصلی است." موجودی شیشه دارو برای بسته‌بندی واکسن نیز شاید باعث اختلال در تولید شود. نگرانی‌هایی بابت کمبود جهانی این شیشه‌ها وجود دارد. اما موسسه سرم هند به بی‌بی‌سی گفت که تا این لحظه مشکلی در تهیه این شیشه‌ها نداشته است.