Hạ Đình Nguyên - 'trí thức dấn thân miền Nam' qua đời
Một giáo sư nói với BBC rằng ông "đau buồn" trước tin ông Hạ Đình Nguyên - "trí thức dấn thân miền Nam" qua đời và nói đây là "bi kịch chung" của dân tộc.
GS Nguyễn Đăng Hưng nói về Hạ Đình Nguyên Ông Hạ Đình Nguyên, thành viên Câu lạc bộ Lê Hiếu Đằng, qua đời hôm 4/7 tại TP.Hồ Chí Minh, hưởng thọ 76 tuổi. Trước 1975, ông Hạ Đình Nguyên từng hoạt động trong Tổng hội Sinh viên Sài Gòn. Ông bị bắt đi tù ở Côn Đảo và đến cuối năm 1973 mới được trả tự do, theo tác giả Lê Phú Khải. Tống Văn Công 'về già mới chợt tỉnh' Kêu gọi TBT Trọng: Kỳ vọng hay 'phép thử'? Nhà văn Thuận 'từ chối giải Hội Nhà Văn HN' Kinh nghiệm '50 năm làm báo hai lề' Ông Phú Khải cho biết thêm: "Sau 1975, anh Đình Nguyên được phân công làm bí thư Đoàn toàn trường. Say mê với cuộc sống mới, càng ra sức cống hiến để xây dựng chủ nghĩa xã hội mà một thời thế hệ các anh đã từng mơ về xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc." Tháng 3/2011, ông Đình Nguyên viết trong tác phẩm Ngày Ấy Giảng Đường" (sách tự in): "Thanh niên không nhất thiết phải trung thành với quá khứ, nhưng không phủ nhận nó. Quá khứ chỉ để tham khảo, thậm chí tham khảo một cách cẩn trọng." "Thanh niên dứt khoát phải trung thành với tương lai, đó là dự phóng căn bản về Dân chủ- Dân sinh- và những giá trị đích thực. Đó là những phạm trù biến thiên vô tận khó lường mà không một định chế nào, dù tôi luyện bằng thép gì đi nữa, có thể chụp nó lại, bắt nó đứng yên, vì sợ nó. Bao nhiêu thế hệ đã yêu nó, vì nó mà chịu đau đớn hy sinh… Nó không bao giờ dừng lại, nó đang đi mà ta không biết đó thôi…" Ông Lê Phú Khải cũng cho hay, hôm 10/6/2018 đến thăm ông Hạ Đình Nguyên "đang bệnh rất nặng, khó qua khỏi, sự sống tình bằng ngày… mà tới cổng đã thấy an ninh canh giữ từ xa, từ gần." 'Thông tuệ' Hôm 4/7, trả lời BBC, Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng nói: "Ông Hạ Đình Nguyên là một trí thức dấn thân tiêu biểu của đô thị miền Nam, rất thông tuệ, có những bài viết phản biện về tình hình đất nước thời cuộc." "Cuộc đời ông không phải là bi kịch cá nhân mà là bi kịch chung của toàn dân tộc, trải qua những năm tháng khó khăn, có lý tưởng và bước đi rồi bị phụ bạc, rồi lại tiếp tục dấn thân đến hết đời." "Ông có tinh thần độc lập, tri thức đa chiều. Nhờ vậy mà trong bất kỳ hoàn cảnh nào, ông ấy cũng có sự sáng suốt, đưa ra những bài viết về hướng đi của dân tộc." Ông Hạ Đình Nguyên (bìa trái) và các bạn hữu Giáo sư Châu 'có quan điểm trái với sự giáo điều' Trí thức làm gì với thời cuộc? Vì sao cha tôi và các trí thức bị cách ly? Giáo sư Tương Lai từ bỏ Đảng Cộng sản Phan Đình Diệu là 'Kẻ sĩ chân chính, cương trực' "Tiếc là các bài viết của ông ấy cũng như của các tri thức khác không được [chính quyền] tiếp thu. Nếu có tiếp thu thì đâu nên nỗi như ngày nay." "Hậu quả bây giờ quá rõ, tình hình ngày càng bê bối, bệ rạc, xuống cấp. Xảy ra những vụ như đặc khu, tranh chấp đất đai giữa chính quyền và nhân dân là hậu quả của việc ký kết mà không có sự đồng tình giữa chính quyền và người dân." "Nhưng tôi không thấy ông Đình Nguyên không hối tiếc về sự dấn thân, mà luôn tin vào con đường thiên lý mà ông ấy diễn giải là sự đấu tranh cho dân chủ cho sự phồn vinh của dân tộc Việt Nam." 'Bất đồng chính kiến' Cùng ngày, ông Hoàng Dũng, thành viên Ban Vận động Văn đoàn Độc lập, nói với Ben Ngô của BBC Tiếng Việt: "Ông Đình Nguyên từng là Chủ tịch Ủy ban Phối hợp Hành động của Tổng hội Sinh viên Sài Gòn, bị tù ở Côn Đảo, đến 1973 mới được thả và lại tiếp tục hoạt động." "Và bây giờ, cũng như xưa, anh bị chính quyền đối xử như kẻ bất đồng chính kiến. Ông, cũng như các ông Lê Hiếu Đằng, Huỳnh Tấn Mẫm, Lê Công Giàu… thủ lĩnh của phong trào sinh viên học sinh một thời, chắc phải thấy cái đắng chát của lý tưởng mà các anh đã dâng hiến tuổi thanh xuân."