Iran chưa chắc sẽ ký thỏa thuận hạt nhân
Lãnh tụ tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei nói hiệp định khung về chương trình hạt nhân của nước này chưa chắc sẽ dẫn đến thỏa thuận cuối cùng với các cường quốc.
Ông Khamenei nói các chi tiết trong thỏa thuận cuối cùng sẽ đóng vai trò quyết định Hồi tuần trước, Iran và các nước trong nhóm P5+1 đã thống nhất được thỏa thuận khung về tương lai chương trình hạt nhân của nước này. Tuy nhiên, Iran cũng muốn các lệnh cấm vận được tháo gỡ ngay sau khi thỏa thuận cuối cùng bắt đầu phát huy hiệu lực, điều vốn không được Hoa Kỳ không tán thành. Các quan chức Iran và Hoa Kỳ đã tìm cách thuyết phục phe bảo thủ ở cả hai nước ủng hộ thỏa thuận này. Theo thỏa thuận khung, Iran phải giảm lượng uranium được làm giàu, vốn có thể được sử dụng để chế tạo vũ khí hạt nhân, đồng thời phải giảm số lượng lò ly tâm xuống còn một phần ba. Đổi lại, các lệnh trừng phạt của Liên Hiệp Quốc cũng như các lệnh trừng phạt riêng lẻ của Hoa Kỳ và EU sẽ được tháo gỡ nếu như Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) xác nhận Iran đang tuân thủ theo các điều khoản trong thỏa thuận. Ông Rouhani nói các lệnh trừng phạt cần được tháo gỡ ngay sau khi thỏa thuận phát huy hiệu lực 'Tái áp đặt lệnh trừng phạt' Trong một thông cáo đăng tải trên trang web, Ayatollah Ali Khamenei nói các cường quốc có thể đang sử dụng các điều khoản trong thỏa thuận để 'kìm hãm' Iran. "Tôi chưa bao giờ lạc quan về việc đàm phán với Hoa Kỳ. Tuy nhiên, tôi vẫn đồng ý với cuộc đàm phán này và vẫn ủng hộ các nhà đàm phán," thông cáo nói thêm. Ông cũng lặp lại yêu cầu được Tổng thống Iran Hassain Rouhani đưa ra trước đó, rằng các lệnh trừng phạt cần được tháo gỡ ngay sau khi thỏa thuận cuối cùng phát huy hiệu lực. "Chúng tôi chỉ đặt bút ký thỏa thuận nếu trong đó quy định các lệnh trừng phạt kinh tế nhằm vào Iran phải được tháo gỡ ngay ngày đầu tiên thỏa thuận phát huy hiệu lực". Phát biểu của ông Rouhani thể hiện quan điểm khác với các cường quốc phương Tây, vốn cho rằng các lệnh trừng phạt nên được tháo gỡ từng phần, tùy theo sự hợp tác của Iran. Hôm 9/4, Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ tái khẳng định lập trường nói trên: "Theo các điều khoản đã được nhất trí, các lệnh trừng phạt sẽ được đình chỉ từng phần, nếu Iran làm đúng những trách nhiệm cụ thể," phát ngôn viên Jeff Ratheke nói trước báo giới. Cơ quan này cũng đăng tải các điều khoản của thỏa thuận, một trong số này quy định: "Các lệnh trừng phạt sẽ được áp đặt trở lại nếu Iran không làm đúng bổn phận" Thỏa thuận nhận được nhiều sự hoan nghênh tại Iran, nhưng cũng bị phe bảo thủ phản đối vì cho rằng Iran phải thỏa hiệp quá nhiều để đổi lại quá ít. Quốc hội Hoa Kỳ cũng không tỏ ra lạc quan trước thỏa thuận này, trong lúc Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã bày tỏ sự phản đối kịch liệt.