Hà Nội bác bỏ cáo giác của Nghị viện Âu châu
Trong thông cáo báo chí ra ngày 11-9-2003, Bộ ngoại giao Việt Nam đã lên tiếng bác bỏ các cáo giác vi phạm nhân quyền mà Nghị viện Âu châu đưa ra trong một báo cáo về nhân quyền trên thế giới.
“Rất tiếc là trong khi quan hệ hữu nghị và hợp tác giữa Việt Nam và Liên minh châu Âu (EU) đang tiến triển tốt đẹp trên nhiều lĩnh vực, thì Nghị viện châu Âu lại đưa ra những nhận xét thiếu khách quan, hoàn toàn dựa trên những thông tin bịa đặt, vu cáo mà chúng tôi đã nhiều lần bác bỏ.” Ông Diego Ojeda, phát ngôn nhân của Ủy viên đối ngoại Chris Patten, Ủy hội Âu châu (European Commission), cho biết phản ứng của Ủy hội. Diego Ojeda: Việt Nam là một trong nhiều nước có tên trong báo cáo, mà Nghị viện Âu châu cảm thấy tình hình nhân quyền cần được cải thiện. Phải nói rằng Ủy hội chúng tôi, ở một mức độ nhất định, đồng ý với một số quan ngại mà Nghị viện Âu châu đề cập liên quan các nước, trong đó có Việt Nam. Những quan ngại của chúng tôi về Việt Nam không có gì mới mẻ, chúng đã có từ nhiều năm trước. Chúng tôi đã nhiều lần và sẽ tiếp tục nêu các quan ngại này với nhà chức trách Việt Nam. BBC: Cụ thể các quan ngại đó là gì? Tự do tôn giáo, tự do ngôn luận, hay việc giam giữ những người bất đồng chính kiến? Diego Ojeda: Cả ba vấn đề đều nằm trong các quan tâm của chúng tôi. Đây không phải là chuyện đen trắng rõ ràng. Khi nói về nhân quyền tại một nước, rất khó để nói tình hình đang tốt hay xấu. Đó là một vùng xám, trong đó có những điều tích cực, điều kém tích cực và điều tiêu cực. Dĩ nhiên tại Việt Nam, giống như nhiều nước khác, có một số người mà chúng tôi cảm thấy đã bị trừng phạt vì những điều mà sẽ không bị xem là tội ở châu Âu, không bị xem là tội chiếu theo định nghĩa phổ quát về nhân quyền. BBC: Tại sao ông lại nói đó là vùng xám? Có những vụ việc mà người ta cho rằng hoàn toàn rõ trắng đen, chẳng hạn có người bị tù chỉ vì vào internet, dịch một bài về Dân chủ mà gốc có sẵn tại web site của bộ ngoại giao Hoa Kỳ? Diego Ojeda: Tôi đồng ý. Có những hình phạt đổ lên đầu một số cá nhân mà không tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế về tôn trọng nhân quyền. Đó là vì sao chúng tôi có các lo ngại về tình trạng nhân quyền tại Việt Nam, vì sao chúng tôi đã và sẽ tiếp tục nói chuyện với nhà chức trách Việt Nam. Mục đích là giúp đỡ theo tinh thần xây dựng để Việt Nam nhìn nhận vấn đề này và từ đó cải thiện không chỉ tình trạng của một vài cá nhân, vốn đã cần sửa đổi, mà còn cải thiện tình hình nhân quyền cho người dân nói chung. BBC: Những đối thoại giữa EU và chính phủ Việt Nam có đem lại tiến bộ gì không, thưa ông? Bởi vì có ý kiến bảo là nhà chức trách Việt Nam vẫn tiếp tục thực hiện những gì họ đã làm, và không để ý tới những lời từ bên ngoài? Diego Ojeda: Tôi không đồng ý với ý kiến này. Theo tôi, những thảo luận giữa EU và chính phủ Việt Nam có môṭ tầm quan trọng nhất định ảnh hưởng tới tình hình nhân quyền tại đây. Tuy nhiên, cần nói rằng Ủy hội Âu châu, trên nguyên tắc, muốn tiếp xúc với nhà chức trách trên tinh thần xây dựng, chứ không nhất thiết công khai nội dung các thảo luận giữa hai bên, vì ngại rằng sự rùm beng có thể phản tác dụng. Cuối cùng thì điều quan trọng nhất với chúng tôi là kết quả thực tế, là sự cải thiện cho các cá nhân đã bị kết án vì những điều không bị xem là tội ở các nước dân chủ. Chứ sự ầm ỹ nói rằng EU đóng vai trò hay không trong việc cải thiện nhân quyền, đó không phải là mục đích chính của chúng tôi. BBC: Trong chuyện đối thoại với nhà chức trách Việt Nam về vấn đề nhân quyền, các ông định nghĩa thế nào là một cuộc đối thoại? Diego Ojeda: Cũng giống như với nhiều nước khác, EU muốn cùng ngồi lại với nhà chức trách Việt Nam để thảo luận cách hiểu của các bên về nhân quyền. EU cho biết những gì mà theo chúng tôi nên là chuẩn mực quốc tế về nhân quyền mà mỗi nước cần tuân thủ. Ở mức độ nhất định, trong đối thoại với Việt Nam, có một khoảng cách về cách nghĩ giữa hai bên.