Philippines tố cáo TQ 'xây cất trái phép'
Philippines cáo giác Trung Quốc bắt đầu tiến hành xây cất ở bãi cạn Scarborough với cách thức tương tự như lần chiếm đá Vành Khăn năm 1994.
Trung Quốc gọi Scarborough là Hoàng Nham đảo và khẳng định giữ chủ quyền đối với bãi cạn diện tích 150 km vuông từ nhiều năm nay. Phát ngôn viên của Bộ Quốc phòng Philippines Peter Galvez hôm thứ Ba 3/9 phát cho báo giới bức hình chụp từ trên cao xuống cho thấy khoảng 30 cột bê tông mà ông nói là Trung Quốc đã chuyển tới bãi cạn này. Ông Galvez nói với các phóng viên: "Thật đáng tiếc là họ tiếp tuc̣ có những hành động không đóng góp gì cho công cuộc hòa bình trong khu vực". Ông cũng cho hay Bộ trưởng Quốc phòng Philippines, Voltaire Gazmin, đã trình bày trước Quốc hội về hành động của Trung Quốc, cho rằng việc chuyển cột bê tông tới Scarborough là nhằm bắt đầu xây dựng hạ tầng ở nơi đây. Theo người phát ngôn Peter Galvez, bức hình nói trên được chụp từ một máy bay của hải quân Philippines hôm thứ Bảy tuần trước, và người ta cũng thấy ba tàu tuần duyên của Trung Quốc trong khu vực này. Đại diện sứ quán Trung Quốc khi được các hãng thông tấn tiếp cận chỉ ghi nhận và nói sẽ xem xét bức hình. "Xây để chiếm" Trung Quốc vẫn tuyên bố chủ quyền với phần lớn Biển Đông và tháng Tư năm ngoái đã giành kiểm soát bãi cạn Scarborough, mà Manila nói cũng nằm trong EEZ của Philippines, khiến Philippines quyết định mang Trung Quốc ra Tòa trọng tài Liên Hiệp Quốc. Bãi này ở phía bắc quần đảo Trường Sa, nằm cách đảo Luzon của Philippines khoảng 220km, trong khi cách đảo Hải Nam của Trung Quốc tới 650km. Năm 1965, Manila đã cho xây hải đăng tại đây. Tuy nhiên, giới chính trị gia Philippines nay lo ngại rằng Trung Quốc đang thực hiện chiến lược ở Scarborough như từng làm năm 1994 tại đá Vành Khăn (Mischief Reef). Lúc đó, Bắc Kinh cũng cho xây cơ sở hạ tầng rồi chiếm luôn bãi đá này, khiến Manila rút quân vì sợ đối đầu gây đổ máu. Có ý kiến cho rằng cuộc hải chiến Trường Sa với hải quân Việt Nam năm 1988, trong đó 70 lính Việt Nam tử nạn, đã ảnh hưởng đáng kể tới quyết định của Philippines. Dân biểu Walden Bello, một trong những nghị sỹ khá tích cực trong vấn đề chủ quyền, được hãng tin AFP dẫn lời nhận định: "Chúng tôi lo ngại rằng đây là khởi đầu của tiến trình tương tự, tức là dựng hạ tầng bằng bê tông để khẳng định chủ quyền". Căng thẳng giữa Philippines và Trung Quốc đang lên khác cao, khiến Manila hủy chuyến đi Nam Ninh dự Hội chợ Triển lãm Asean-Trung Quốc của Tổng thống Benigno Aquino. Bắc Kinh ngược lại tuyên bố "không mời" ông Aquino.