Khi Thượng Đế có đuôi
Hãy tưởng tượng bạn đã làm lụng cật lực ngoài đồng suốt vụ mùa để kiếm ăn nuôi gia đình.
Khỉ nâu được cho là hiện thân của thần thánh trong Hindu giáo Bạn đã nhọc công canh tác, vất vả vật lộn với thời tiết, và cuối cùng, sau nhiều tháng nỗ lực, bạn chuẩn bị thu hoạch, đủ ăn cho một năm tới. Thế rồi Thượng Đế đến cánh đồng của bạn và ăn hết sạch mọi thứ. Trong hình hài một con khỉ, Thượng Đế có vẻ như rất thích thú với hoa màu của bạn, và bắt đầu vừa ăn vừa phá tất tật. Bạn có vui mừng tột độ và chấp nhận rằng đó là quyền của Thượng Đế? Hay bạn cuối cùng sau khi phải chịu đựng năm này qua năm khác rồi cũng không chịu nổi và phải đánh đuổi Thượng Đế hay còn tệ hơn thế nữa? Đó là tình thế khó xử mà những người nông dân ở miền bắc Ấn Độ phải đối mặt. Người dân tại đây tôn thờ khỉ nâu, một loại khỉ nhỏ vốn là biểu tượng tín ngưỡng tại Ấn Độ và được xem là hiện thân của thần Hanuman trong Hindu giáo. Tuy nhiên, khỉ nâu cũng là loài thường xuyên phá hoại mùa màng ở vùng nông thôn. Nhiều lo ngại rằng nếu xung đột giữa loài này và những người nông dân tăng cao thì con người có thể sẽ ra tay, và thậm chí sẽ đe doạ sự tồn vong của chúng. Để tìm hiểu kỹ hơn, các nhà khoa học đang nghiên cứu về cách nhà nông nơi đây phản ứng lại với động vật đang tàn phá vụ mùa của họ ở Ấn Độ. Kết quả nghiên cứu này được đăng trên Tạp chí Nghiên cứu Động vật Hoang dã châu Âu. Được dẫn đầu bởi Tiến sỹ Sindhu Radhakrishna từ Viện Nghiên cứu Quốc gia Cao cấp ở Bangalore, Ấn Độ, các nhà nghiên cứu đặc biệt quan tâm đến thái độ của người dân trước loài khỉ nâu và cách họ đối xử với chúng, một loài vật có vị thế đặc biệt. Trong suốt 6 tháng, họ phỏng vấn các nông dân sống ở quận Bilaspur, bang Himachal Pradeshin, bắc Ấn Độ. Nông dân Ấn Độ vẫn sùng kính khỉ nâu, bất chấp sự tàn phá mà loài này gây ra cho mùa màng Những người nông dân được yêu cầu đánh giá quy mô thiệt hại đối với vụ mùa và kế sinh nhai của họ mà loài động vật này gây ra. Họ cũng được yêu cầu so sánh thiệt hại do khỉ nâu gây ra với thiệt hại gây ra bởi các loài động vật khác. Số lượng khỉ nâu tại Ấn Độ đã tăng đáng kể, từ 400.000 trong năm 1988 lên 3 triệu trong năm 1994, theo một kết quả thống kê. Số lượng khỉ nâu cũng đã tăng gấp đôi trong khu vực được nghiên trong vài thập niên qua. Một thống kê hồi năm 2013-2014 ghi nhận có đến 400.000 con khỉ nâu chỉ riêng ở bang Himachal Pradeshin. Tuy nhỏ bé nhưng chúng gây tác hại ghê gớm. “Khỉ nâu tấn công các cánh đồng, ăn hết lúa, hoa màu, phá hoại hầu như hoàn toàn hoa màu vào vụ thu hoạch của người nông dân, gồm cả hoa quả, lương thực ngũ cốc như ngô, lúa mì,” Tiến sỹ Radhakirshna nói. Loài khỉ này không những chỉ ăn mà còn phá phách hoa mùa. Chúng thường xuyên di chuyển thành những đàn lớn trên đồng ruộng, gây thiệt hại nặng nề cho hoa màu, làm mất nguồn thu của người nông dân. Tuy nhiên, các khảo sát cho thấy những người nông dân vẫn đối xử với loài khỉ này khác so với các loài khác. Bên cạnh việc ăn hết mùa vụ, khỉ nâu còn di chuyển thành từng đàn lớn, khiến những cây thu hoạch khác bị tàn phá “Dù biết rằng khỉ nâu là loài động vật phá hoại mùa màng nhưng những người nông dân vẫn tiếp tục xem chúng là một biểu tượng tín ngưỡng,” Tiến sỹ Radhakrishna nói với BBC Earth. “Vì vậy, dù đổ lỗi cho loài khỉ mang lại những thiệt hại vật chất và kế sinh nhai cho mình, họ cũng không dám làm hại cho chúng.” “Người dân ở nhiều vùng tại Ấn Độ không dám động vào loài khỉ này vì cho rằng chúng là hiện thân của thần Hanuman,” bà nói. “Những người nông dân mà chúng tôi phỏng vấn vẫn xem khỉ nâu như thần thánh, dù chúng phá hoại mùa màng”. Lợn hoang, cũng là một loài động vật phá hoại mùa màng khác ở bắc Ấn Độ, thì lại khác. “Người nông dân tỏ ra không ngần ngại giết hại chúng vì cái tội phá hoại hoa màu,” bà Radhakrishna nói. Thế nhưng kết quả nghiên cứu cũng đi kèm với lời cảnh báo. “Ngay cả niềm tin tín ngưỡng cũng có giới hạn của nó,” bà nói. “Nhiều nông dân đã xin giấy phép để bắn hạ khỉ nâu, dù điều này chỉ diễn ra trong một thời gian ngắn vào năm 2010 ở Himacha Pradesh.” Kết quả khảo sát cho thấy người nông dân chủ yếu đổ lỗi cho chính phủ vì không kiểm soát được sự bùng nổ về số lượng của loài khỉ. Trong quá trình nghiên cứu, Tiến sỹ Radhakrishna nhận thấy người nông dân vô cùng nhẫn nhịn trước loài khỉ. Tuy nhiên, nếu các vụ phá hoại mùa màng không được giải quyết thì quan điểm này có thể thay đổi. Xung đột giữa con người và vị thần của họ “không những ảnh hưởng tới người nông dân mà còn đến sự tồn tại lâu dài của loài khỉ nâu,” Tiến sỹ Radhakrishna nói thêm. Bản gốc bài viết đã được đăng trên BBC Earth