Biển Đông: Bàn về lựa chọn ‘chiến tranh kinh tế, và cùng khai thác’
Tiếp tục bàn về giải pháp nào trong vấn đề Hoàng Sa, BBC hỏi hai chuyên gia từ Ireland và Ấn Độ.
Ảnh chụp ở quần đảo Trường Sa Trong bài trước, ba chuyên gia từ Úc, Mỹ và Nga đã nêu quan điểm của họ. Việt Nam – Trung Quốc có thể đàm phán để ‘lấy lại’ Hoàng Sa không? Tiến sĩ Clive Symmons, Visiting Research Fellow, Trường Luật, Trinity College Dublin Do Cộng hòa Nhân dân Trung Quốc đã chiếm Hoàng Sa bằng vũ lực, rõ ràng nước này đóng ở đó bất hợp pháp. Vì thế Trung Quốc không có quyền về pháp lý để đòi vùng biển tính từ đảo, mặc dù gần đây họ củng cố đòi hỏi chủ quyền bằng cách công bố đường cơ sở thẳng quanh Hoàng Sa. Ngay cả nếu Việt Nam có bằng chứng tốt hơn Trung Quốc, trong tương lai gần, điều này cũng không an ủi gì Việt Nam. Một giải pháp có thể xảy ra, là hai nước đồng ý đóng băng tranh chấp tại đó. Nếu hai nước không chịu cùng nộp đơn cho bên thứ ba giải quyết, thì hai nước có thể đồng ý về mặt ngoạI giao để có hiệp ước về "khu vực khai thác chung". Trên thế giới đã có nhiều ví dụ. Trong trường hợp này, hai nước có thể đồng ý thành lập cơ chế đánh bắt, khai thác, chia sẻ lợi nhuận trong khu vực. Trung Quốc, ở Biển Đông, cũng đã có một số đề nghị về khai thác chung hạn chế, tuy chỉ mang tính đa phương, ví dụ trước đây với Brunei. Ảnh chụp ở quần đảo Trường Sa Tiến sĩ Subhash Kapila, South Asia Analysis Group, Ấn Độ Trong các bài thuyết trình của tôi ở Moscow và Việt Nam, trọng điểm tôi nói là Trung Quốc, khi theo đuổi Đại Mộng Trung Hoa, không chấp nhận hòa giải hay giải quyết xung đột liên quan việc chiếm Biển Đông bất hợp pháp. Lựa chọn duy nhất cho Hoa Kỳ và Bộ Tứ (Mỹ, Nhật, Ấn Độ, Úc) là đầu tiên phải khiến cái giá quá cao nếu Trung Quốc lấn chiếm ở Biển Đông. Sau đó là trừng phạt kinh tế để Trung Quốc ngừng lại việc lấn chiếm. Loại bỏ khả năng chiến tranh, thì chiến tranh kinh tế là điều duy nhất mà Trung Quốc hiểu. Asean phải có mặt trận thống nhất chống sự xâm lấn của Trung Quốc. Trước tiên, họ cần chứng tỏ quyết tâm bằng việc tổ chức tuần tra hải quân chung ở Biển Đông.