ኣብ ማንችስትር ዝመረበታ፡ ኡጋንዳዊት ደራሲት ህይወት-ክልውጥ ዘኽእል ሽልማት 165 ሽሕ ዶላር ተዓዊታ
እዛ ነባርነታ ኣብ ከተማ ማንችስተር ዝኾነት ደራሲት፡ ሕዚ ተዓዊታትሉ ዘላ መፅሓፋ፡ ቅድም ክብል ብኢንግሊዛውያን ኣሕተምቲ ውድቂ ኮይኑ እኳ እንተነበረ፡ ኣብ ሽልማት ስነ-ፅሑፍ ዓለም እቲ ዘሀፍትም ሽልማት ክትዓትር ኣኽኢልዋ እዩ።
ኡጋንዳዊት ጀኒፈር ናንስቡጋ ማኩምቢ ኣብ 34 ዓመታ እያ ናብ ዓዲ ኢንግሊዝ ከይዳ። ቅድሚ 17 ዓመታት ናብ ዓዲ ኢንግሊዝ ዘምረሐት ኡጋንዳዊት ጀኒፈር ናንስቡጋ ማኩምቢ፡ ኣብ ኣሜሪካ ብዩኒቨርሲቲ ያሌ ዝዳለው ሽልማት ዊንድሃም ቻምበል ተዓዋቲት ኮይና ኣላ። 165 ሽሕ ዶላር ዶላር ከምትዓትር ዝተገለፀላ ማኩምቢ፡ "ኣብ ሙሉእ ህይወተይ ረኺበዮ ዘይፈልጥ ገንዘብ እዩ" ብምባል ትገልፅ። "ኩሉ ነገር ኣብ ፅሑፈይ ኣቐሚጠዮ እየ። ስለዚ እዚ ከምዝኸውን ንምእማን ዘፀግም እዩ።" እዚ ሽልማት መፅሓፍ ንደረስቲ ሃፍቲ ዘጎናፅፍን ካብ ሽልማት ኖቤል ቀፂሉ፡ እቲ ዝለዓለ ከምዝኾነን ድማ ኣዳለውቲ እዚ ሽልማት ገሊፆም። ማኩምቢ፡ ኣብ ሽልማት ዊንድሃም ቻምበል ብዘርፊ ድርሰት፣ ኢ-ልቦወለድ፣ ድራማን ግጥምን ካብ ሞንጎ ዝተዓወቱ 8 ተወዳደርቲ ሓንቲ እንትትኸውን፡ ስራሓ ድማ ሓደ ግዘ ጥራሕ ዝተሓተመ ናይ ነዊሕ ግዘ ድርሰት እዩ። ኣብዚ መድረኽ ሽልማት ሳራ ባክዌልን ኦሊቫ ላያንግን ዝተብሃላ 2 ኢንግሊዛውያን ብኢ-ልበወለድ ስራሕት ተዓዊተን እየን። 'ኣመና ኣፍሪቃውያን' እዚ መድረኽ ሽልማት፡ ብደራሲ ዶናልድ ዊንድሃምን ሳንዲ ካምበልን እየዑ ተጀሚሩ። ኣብ 2013 ኣቆፃፅራ ኣውሮጳውያን ንፈለማ እዋን ተዓወትቲ ዝነበሩ እዞም ሰባት፡ "ፀሓፍቲ ብዘይ ገለ ፀገም ፋይናንስ ኣብ ስረሖም ከድህቡ ዕድል እህቡ ነይሮም" ። "እዚ መድረኽ ሽልማት ናይ ኣሜሪካውያን እዩ፡ ብዙሓት መፅሓፍቲ ናይ ዘለዎም ሰባት። ኣነ ካብ ሞንጎኦም ብኸመይ ክኸውን ከምዝኸኣልኩ ገሪሙኒ እዩ ዘሎ" ትብል ማኩምቢ። ውልዶ ጥበብ ማኩምቢ ዝኾነ ድርሰት 'ኪንቱ'፡ ኣመና ዛዕባ ኣፍሪቃውያን ኮይኑ ብዝብል፡ ኢንግሊዛውያን ኣሕተምቲ ውድቂ ምስገበርዎ፡ ቅድሚ ኣርባዕተ ዓመታት እዩ ኣብ ኬንያ ተሓቲሙ። ደሓር ግና ኣብ ዝሐለፈ ወርሒ ጥሪ ኣብ ኢንግሊዝ እውን ናብ ኣንበብቲ ክባፃሕ ክኢሉ እዩ። ኢንግሊዛውያን ኣሕተምቲ ብዛዕባ ኣፍሪቃ እንተንብቡ፡ ብምዕራባውያን ኣብ ዝተወከሉ ገፀባህርያት ታሪኻትን ከምዝመርፁ ዝገለፀት እዛ ደራሲት፡ መፅሓፍ 'ኪንቱ' ምሉእ ብሙሉእ ኣብ ኣፍሪቃ ዘድሃበ ምዃኑ ሓቢራ። እዚ መፅሓፍ ኡጋንዳውያን ስድራ ንልዕሊ 250 ዓመታት ፀያፍ እዩ ኢሎም ዝኣምንሉ ሓሳባዊ ፅውፅዋይ ዘሞግስ እዩ። "ብዛዕባ ኣውሮጳውያን ሙሉእ ብሙሉእ እየ ኣይተጠቐምኩን። ዝተጠቐምኩሉ ቋንቋን ዝፀሓፍኩሉ ቅድን ግና ብቁሩብ ኣይመሳሰልን። ከምዚ ዓይነት ኣፀሓህዳ ክሳብ ሕዚ ኣእተጠቐሙን። ግና ንኩሉ ክፉት እዩ።" ደራሲት ማኩምቢ ቅድሚ ናብ ኢንግሊዝ ምኻዳ፡ ናእ ካልኣይ ብርኪ ቤት ትምህርቲ መምህር እያ ነይራ። ኣብ ከተማ ማንችስተር ድማ ፈጠራዊ ፅሑፍ ብምፅበናዕ ፒኤችዲ ክትረክብ ክኢላ። ሽልማት ዊንድሃም ቻምበል፡ ዓለም ብዛዕባ መፅሃፍ 'ኪንቱ' ክዘራረብ ዘኽእል፡ ንማኩምቢ ድማ ህይወታ ዝልውጥ እዩ።