Lammiileen Sudaan waliigaltee mallataa'ef gammachuu ibsatan
Manni maree Waraanaa Sudaaniin bulchaa jiruu fi gareen tokkummaa mormitootaa siiviilii waliigaltee aangoo qooddachuu isaan dandeessisu kaleessa mallatteessan.
Akka waliigaltee kanaatti manni maree mootummaa haaraan Janaaarolatas dursitoota mormii siiviilis of keessaa qabu hundaa'ee biyyattiin gara filannoo fi bulchiinsa siiviilii guutuutti akka deebitu haala mijeessa. Siyaasa Sudaan keessatti maqaa guddaa kan horatan Mohaammad Hamdaan (Hemeetiin) waliigalteewwan kanaan akka waliigalan beeksisaniiru. Sudaanitti mormiin leellistoota dimookrasii kan eegale bulchaan biyyattii baroota dheeraa Omaar Al Bashiir aangoorraa buufamuu isaanii hordofeeti. Waliigalteen kaleessaa, tasgabbii Sudaaniif abdii hore kan mallattaa'e Hemeeti, Lt-Gen Abdeel Fattaa Abduuraahmaan Burhaaniifi garee tokkummaa leellistoota dimookraasii irraa Ahamiid al- Rabii gidduutti. Ministirri muummee Itoophiyaa Abiy Ahimad fi kan Ijiipt akkasumas pireezidantiin Sudaan Kibbaa fi Keeniyaa waliigaltee kanarrattii aangawoota biyyoota ollaa argamaniiti. Lammiileen biyyattii hedduun daandiiwwan magaala Kaartuumittii bahuu gammachuu isaanii ibsaachaa oolan. Galma waliigalteen kun itti mallataa'ettis namootni kuumaootaan lakkawaaman alaabaa Sudaan mirmirsaa mallattoo nagaa agarsiisaa gammachuu isaan callaqisuuf walitti qabamanii turan. Magaalaa Kaartuumin ala warreen jiraataniis konkolaataawwan uummataa fi baaburaan magaalittiitti yaa'aa turan. Akka walii galtee kanaatti filannoon hanga gaggeefamutti koreen dhiibbaa kamirraayyuu walaba ta'e fi miseensota siivilii 6 fi kan waraanaa 5 of keesaa qabu biyyittii bulchuuf gaafatama fudheteera. Ministirri Muummee garee siiviliirraa filatamu torbee dhufu muudama jedhamee eegama. Hemeetiin maal jedhan? ''Barreefama fuula hundarratti aragamaniifi irratti mallatteessine ni kabajna'' jechuun Hemeetiin Gaazexessituu BBC Zayinaab Badaawiiti himan. ''Osoodhuma waliigaltee ta'uu baatees kun fedha uummata Sudaan waan ta'eef kallattii kanaan hojjenna ture'' jedhan. Hemeetiin ajajaa garee Rapid Support Forces (RSF) kan milishoota Jaanjaawiid jedhamuun beekamaniirraa hundaa'e jedhamuuti. Lammiileen hedduun gammachuu isaanii ibasatan gara waajira olaanaa RSF imaluun faaruu qabsoo faarsaa, loltoota waliinis gammachuu isaanii ibsan. Gareen kun ji'a lama dura hokkora dhalateen baduu lubbuu mormiitoota 120 ta'aniif komii guddaan irratti ka'aa ture.