Ofiin ofitti heerumuufi cidha sobaa Yugaandaa duuba maaltu jira?
Dubartiin sagantaa raadiyoo dhiyeessitu hedduu uummata biratti beekamtuu taate, dubartii biraa akka heerumtuuf dhiibbaa irra ga'aa jiruuf qophii maallaqa walitti qabuu taasisaa jirti.
Luuluu Jemimaah Maallaqni walitti qabamu kunis dubartiin akka heerumtuuf dhiibbaan irra ga'aa jiru akka kaffaltii barnoota yunivarsiitiif itti gargaaramtuuf jedhameera. Sagantaan maallaqa walitti qabuuf dhiyeessituun raadiyoo kun taasifte garuu namoota hedduu ajaa'ibeera. Maal goote? Dubartiin sagantaa raadiyoo dhiyeessuun Yugaandaa keessatti beekamtuu taate kun Jimaata dhufu isa sobaa hiriyyaasheetti heerumuuf. Namoonni cidha kana irratti hirmaatan garuu kaffaltaadhaan galanii cidha kana hirmaatu. Kun kan ta'uuf ammoo cidhi qabame kun maallaqa walitti qabuudhaan intalli Yugaandaa barreessuun beekamtu maqaan ishee Luuluu Jamiimhaa jedhamtu Yunvarsiitii Oksifoordi akka deemuu dandeessuuf jedhameeti. Intalli ganna 32 taate Luuluun ammoo yeroo darbe uffata cidhaa veeloo adiin faayamtee "ofiin ofitti heerumuu" isheetiin hedduu haasa'amaa tureera. Akka jettetti, jireenya gaa'elaatti seenee qabamee taa'uurra barumsa koo itti fufee barachuun filatamadha. Dubartii kubbaa millaan heeruma ijoollummaa akka hafu godhaa jirtu Maaliif ofiin ofitti heerumte? "Yeroo umuriin ofii waggaa 21 ykn 22 ga'u namoonni yoom akka ati heerumtu si gaafachuu jalqabu, " jechuudhaan BBC Newsday'tti himte. "Anaaf waanta hedduun ani hojjechuun narra jiru-akka digirikoo barachuutu na eeggata." Luuluun akka jettutti haati ishee akka isheen abbaa manaa gaarii argattu yeroo hundaa Waaqa kadhatti, abbaan ishee ammoo yeroo isheen waggaa 16 taatu irraa kaasee haasawaa cidhakoo irratti taasisu hanga qopheeffachuutti ga'eera. Dhiibbaan akka heerumnuu maatiitiin ala namoota diidaa irraallee ni dhufa jetti. "Namoonni baayyeen biyya alaatti namoota hedduu waliin walarguu dandeessa. Garuu namoonni ati argitu kun kan akkamii ta'u? Maaliif asitti nama ta'e waliin walbartee/gaa'ela ijaartee hin deemtu," naan jedhu jetti. Kana qalbiitti qabachuudhaan Luuluun ofiin akka ofiisheetti heerumtu murteessite. Luuluun cidha ofiin ofitti heerumte kanaan maallaqa dolaara 12, 000 barumsa ishee gargaarsa tokko malee of dandeessee barattu maddisiifachuus barbaaddee ture. Cidhi lammaffaa sobaa kun maaliif barbaachise? Oduun dhiyeessituu raadiyoo beekamtuu Siimaa K K Sabiitii hiriyyaa ishee Bernaard Mukaasaa waliin cidha godannee namoota hedduu waamna jedhamu dhaga'amee hedduu haasa'ame. "Gaaffiin yeroo baayyee gara keenya dhufaa ture, cidha kana yoom maatii keessaniin geessu kan jedhu ture," jechuun BBC'tti himte Sabiitiin. Taateewwan kun akka cidhi guddaan qophaa'ee tikeetiin ittiin cidha sana seenan gurguramuun maallaqni Luuluu Jamiimaan Maastersi Digirii ishee dandeettii barreessuu kalaqaa Yunvarsiitii Oksifoordii kan UK'tti argamu deemtee barattu gargaaru qophaa'u taaseera. "Waan addaa hojjechuuf abdii qabna, dinagdee shilingii Yugaandaa keessa jiraanna, Luuluun garuu kaffaltaa barumsa isheef ta'u paawondiidhaan walitti qabatteetti. Ani baayyee waan gaariitu natti dhaga'ama sababiin isaas waan barumsa ishee xumursiisuu dandeessisu walitti qabuu keessatti gumaachuu dandeenyeerra," jechuun BBC'tti himteetti Sabiitii. "Ijoolleen durbaa hedduun dhiibbaa hawwaasaatiif harka hin kennan. Warri akka Luuluu barumsa isaanii itti fufanii baratu ykn hojii isaanii irratti xiyyeeffatu akkasumas osoo gaa'elaan hin qabamiin hojii ofii jalqabatu," jetteetti. "Suuta suutaan ta'aa jira garuu namoonni caalaa fudhachuu jiru."