Magaalaa Finfinnee: 'Kondomiiniyeemiin seeraan ala qabaman kuma 21 ol warra 1997 galmaa'eef carraan kennama'
Bulchiisni Magaalaa Finfinnee manneen jireenyaa waliinii (kondomiiniyeemii) karaa seeraan alaa qabamaniifi cufamanii turan kuma 21 fi 695 namoota ALI 1997tti galmaa'uun walitti fufinsaan qusataa jiraniif carraan akka kennamuuf murteessuu beeksise.
Gamoowwan abbaa hin qabne 322 argamanis bulchiinsa magaalichaatiin udhatamanii caalii baasii ifa ta'een gurguramuun misooma mootummaafi ummataatiif akka oolu murtaa'eera. Itti-aantuun kantiibaa magaalaa Finfinnee Aadde Adaanech Abeebee tiwiitara isaaniirratti Amajji 30, 2023 akka beeksisanitti, kaabineen bulchiinsa magaalattii walga'ii gaggeeffachuun weerara lafaa, gamoowwan abbaa hin qabne, manneen jireenyaa waliiniinii/ kondomiiniyeemii seeraan ala qabaman, manneen gandaa jireenyaafi daldalaa seeraan ala qabaman qorannoon argadhe jedhe ilaalchisuun murtee dabarseera. Aadde Adaanech Abeebee weerara lafaa seeraan alaa, gamoowwan abbaa hin qabne, akkasumas kondomiiniyeemiifi manneen gandaa seeraan ala qabaman ilaalchisuun bu'aa qorannoo adda-baasuudhaaf gaggeeffamaa ture jalqaba torban kanaa ummataaf ifa taasisuun isaanii ni yaadatama. Itti-aantuun kantiibaa kun bu'aa qorannoo Wixata darbe ifa taasisaniin, lafti heektaarri 1,338 seeraan ala weeraramuu, manneen kondomiiniyeemii 21,695 haala seera qabeessummaa hin qabnerra kan jiran ta'uu, gamoowwan 322 kan abbaa hin qabne ijaarsi isaanii hin xumuramiiniifi kan xumaramanii argamuu isaanii, manneen gandaa 4,641 ta'an kan mana jireenyaafi daldalaaf oolan karaa seeraan alaatiin qabamanii akka jiran ifa taasisanii turan. Akka ibsa Aadde Adaanech kanaatti,walumaagalatti Finfinnee keessatti lafti kaaree miliyoona 13 kuma 389,955 ykn hektaara kuma 1 fi 338 seeraan ala qabamuu isaa iftoomeera. Manneen jireeynaa kondominiyeemii seeraan ala qabataman kuma 21,695 keessaa 15,891 kan ta'an ragaan abbaa qabeenyummaa irratti hin dhiyaanne jedhanii turan Aadde Adaanech. Manneen 850 ammoo cufaa ta'anii kan jiran yoo ta'u, kuma 4 fi 530 ammoo qullaa ta'anii argamaniiru jedhan Itti-aantuu kantiibaa. Akka ibsa kanaatti taanaan, 424 kan ta'an karaa seeraan alaa namoota dhuunfaan qabamanii kan jiran yoo ta'u, carraadhaan osoo hin taane tooftaa gara garaatiin namoota dhuunfaaf kan kennaman ammoo manneen kuma 51 fi 64 argamaniiru. Aanaalee Finfinnee keessatti argaman 121 keessaa aanaalee 88 ta'an keessatti weerara lafaa gaggeefameen lafti hektaara kuma 1fi 338 weerarameera jedhanii ture Aadde Adaanecha. Lakkoofsa gamoowwanii gaggeeffameenis gamoowwaniifi manneen 322 ta'an abbaa kan hin qabne ta'anii argamaniiru jedhan. ALI bara 1997 irraa kaasee magaalattii keessatti karaa adda addaatiin saamichi lafaa karaa seeraan alaa gaggeeffamaa kan jiru yoo ta'u, ALI bara 2010 keessa jijjiiramni biyyaa osoo hin dhufiin weerarri lafaa bal'inaan deemaa kan ture fi jijjiiramaa booda ammoo hooggansi waliigalaa al-seerumaa kana sirnaan ittisuu dhabuun rakkoon kun akka daran bal'atu taasiseera jedhan. Manneeniifi gamoowwan abbaa hin qabne jedhamuun adda baafamanis walumaagalatti 322 yoo ta'an, bal'inni lafa isaan qabatanii ammoo kaaree kuma 229 fi 556 ta'uun ibsameera. Akka ragaa waajiraalee misooma manneenii aanaarraa argametti walumaagalatti bulchiinsa magaalichaa jalatti manneen gandaa kan jireenyaafi daldala kuma 150 fi 737 jiru jedhan Itti-aantuun kantiibaa kun. Manneen jireenyaa gandaafi daldalaa ilaalchisee kanneen seeraanala qabaman ulaangaan ifa ta'e ba'ee namoota harka-qalleeyyii ta'aniif, akkasumas kanneen rakkoo garaa graatiif saaxilamaniif akka kennamu murtaa'uu beeksiseera bulchiinsichi. Manneen daldalaas, warra seeraan ala qabatanirraa fuudhamee dargaggota hojii hin qabneef akka qoodamu murtaa'eera. Kun hanga raawwatamutti dhorkaan akka turan Waajira Mirkaneeffannoo Ragaalee Federaalaatti murtee kana beeksisuun akka barbaachisu murtaa'uusaa Aadde Adaanech tiwiitara isaaniirratti beeksisaniiru. Lafti mootummaa seeraan ala weeraramuun kan qabame yoo ta'u, gochi akkasii kun ammoo sadarkaa dhuufaatiifi dhaabbilee amantaa dabalatee kan raawwatame ta'uu amala weerarri lafaa ittiin gaggeefame ibsan Aadde Adaanech.