Wiirtuu odeeffannoo midhamtoota qaamaa qofaaf tajaajila kennuuf qophaa'e
Wiirtuun Miidhamtoota Qaamaafi Hir'ina Guddinaa Qabanii (ECDD) jidduugala waamicha bilbila bilisaa 6768 kan Itoophiyaatti isa jalqabaati jedhameefi odeeffannoo kennuuf fayyadu hundeessuu beeksiise.
Wiirtuun kanatti Daareektarri Mummee Obbo Malaakuu Taklee BBC'tti akka himaniitti, jidduu galli odeeffannoo karaa sagalee bilbilaatiin kennuu kun Itoophiyaatti kan jalqabaati jedhan. Kaayyoon Wiirtuun odeeffannoo kanaa inni guddaan, ragaalee barbaachichoo miidhama qaamaatiin walqabateefi sagaleen qophaa'an namoota miidhama qaamaa qabaniifi hawaasa biraatiif dhiyeessuudha. Kana malees namoonni qaama miidhamtoota ta'an gaaffii yoo qabaatan ykn kanneen muxannoo saanii qooduu barbaadan jiru yoo ta'e, sagalee isaanii waraabuun erguu akka danda'an Obbo Malaakuun BBC'tti himaniiru. Tajaajilli kunis walta'insa Itiiyo-Telekom waliin ta'uun kan hojjatu ta'u ittigaafatamaan kun dabaluun himan. Lakkoofsi bilbilaa gabaabaan kunis Itiyoo-Teelekom bilisaan kan kennee fi kaadimtuun (server) isaa wiirtuu daataa Itiyoo-Telekoom keessa kaa'amu dubbatan. Haala ragaa Baankii Addunyaafi Dhabbanni Fayyaa Addunyaa bara 2011'tti baasaniin, ummata addunyaa keessaa parsantii 15 kan ta'an, akkasumas Itoophiyaatti ammoo namoonni parsantaa 17.6 ta'an miidhama qaamaa kan qabaniidha. Tajaajilli bilisaa kunis sadarkaa yaaliirratti kan argamuudha kan jedhan ittigaafatamaan kun, tajaajilichis yeroodhaaf afaan Amaaraa qofaan eegalusaa ibsuun, itti fufiinsaan ammoo afaanoota biyyatti biraatinis akka kennamu himaniiru. Itoophiyaatti odeeffannoon namoota miidhama qaamaa qaban gahaan hinjiru kan jedhan Obbo Malaakuun, qaawwii odeeffannoo hedduun jiraachusaa himaniiru. Tajaajilicha argachuuf ammoo gosa bilbilaa kamiinu bilbilachuun ni danda'ama kan jedhan Obbo Malaakuun, haata'u malee gara wiirtuu kanatti wayita bilbilaniitti akka jiddugala bilbila gara biraatti opparetariin bilbilaa ykn oggeessi kaasee deebii kan kennuuf mitis jedhan. Fayyadamtoonni wayita yeroo jalqabaatiif bilbilaniitti ragaa waliigalaa akka irraa walitti qabatuus dabaluun himaniiru. Ragaan bu'uuraa kunis waa'ee fayyadamtoota isaanii baruun gara fuula duraatti hojiisaanii bal'isuuf yaadamee qophaa'u Obbo Malaakuun ni dubbatu. Tajaajjilli gagaaleen barbaachisuun sagaleedhaan qophaa'an qabate kunis kutaalee saddeeti kan qabu ta'u Obbo Malaakuun BBCtti himaniiru. Tajaajilawwan kanneen keessaayis ragaaleen waa'ee miidhamtoota qaamaa Itoophiyaa keessaa irratti ragaa haaraa ibsuu, raga waliigalaa namoota miidhama qaamaa qabanii, seerawwan Itoophiyaa keessatti namoota miidhama qaamaa qaban ilaalchise jiran, qaama midhamtummaan maal akka ta'e, kanneen miidhamtoota qaamaa waliin hojjatan afaan akkamii fayyadamu akka qabaatan kan ibsan kan argaman ta'u himan. Wiirtuun bilbilaa kunis tajaajilli biraa kennu, waa'ee walhormaata fayyaa, waa'ee dhaabbilee fayyaa argaman, waa'ee miidhaa saala bu'urreeffachuun raawwataman, waa'ee hojiifi carraawwan hojii odeeffannoo kenna jedhan. Telekomiin Itoophiyaa deeggaraa isaanii waan ta'eef kutaa tajaajilawwan dhaabbatichi kennu beeksiisu akka qabuus dabaluun himan.