ፕረዚደንት ኢሳይያስ ኣፈወርቅን ፕሮፌሰር ብርሃኑ ነጋን ንመወዳእታ እዋን መዓስ ተራኺቦም?
ቢቢሲ ምስ ኣቦ መንበር ጉንቦት ሸውዓተ፡ ፕሮፌሰር ብርሃኑ ነጋ፡ ዘካየዶ ቃለ መሕተት እነሆ።
ቢቢሲ፡-ብርክት ዝበሉ ሰባት ኣብ ስልጣን ብዝርከብ ሰልፊ ኢህኣዴግ፡ ተስፋ ቆሪጾም ጸኒሖም ኢዮም። ናታትኩም ፖለቲካዊ ውድብ'ውን ንኢህወደግ ብሰላማዊ መገዲ ጥራይ ምቅላስ ኣድማዒ ኣይኮነን ብምባል ብረት ኣልዒልኩም። ብድሕሪ'ዚ ዘሎ ለውጢ ኣብ ውሽጢ ኢህወደግ ብዝርከቡ ሰባት ዝምራሕ ምዃኑ ከመይ ዓይነት ስምዒት ይፈጥረል? ብርሃኑ ነጋ፡-ሓደ ዝዓበየ ሕቶ፡ "ነዚ ናይ ሕዚ ኢህወደግ ብኸመይ ኢና ንርእዮ?" ዝብል'ዩ። "ከም መቐጸልታ ናይቲ ዝጸንሐ ሓደ ዓይነት ዕላማ ዘለዎም ሰባት ድዮም ወይሲ፡ ነቲ ለዉጢ ዘምጽኡ ሰባት ድሕሪ ምምጽኦም ኢህወደግ ብመሰረታዊ መልእዑ ለውጢ ገይሩ'ዩ" ዝብል ሕቶ ምምላስ የድሊ። ስለዚ በዓል ኣቢዪ ንኢህወደግ ብካልእ መልክዑ ከቐጽሉ ዝመጹ ድዮም ወላስ ናይ ብሓቂ ለዉጢ ዝደልዩ ዝብል ምንጻር የድሊ። ንሕና ናይ ብሓቂ ደለይቲ ለውጢ ምዃኖም ንምርግጋጽ ግዜ ኣይወሰደልናን። ደሓር ከኣ ብህዝባዊ ቃልሲ'ውን ኢዮም መጽዮም። ስለዚ እዞም ሰባት ናይ ሓቂ ደምክራስያዊ ስርዓት ከም ዝደልዩ ምስ ወሰንካ ተሓባቢረካ ስርዓት ንምትካል ኢኻ ትሰርሕ። ብድሕሪኡ ኢህወደግ ድምጺ ህዝቢ ረኺቡ እንተ ተዓወተ ተቓውሞ የብልናን። ቢቢሲ፡-ካብ ቁጠባዊ ብድሆታት ወጻኢ፡ ምምሕዳር ኣቢዪ ኣሕመድ ክገጥሞ ዝኽእል ዝዓበየ ብድሆ ካበይ ኢዩ ትብል? ኣብ ዝሓለፉ 27 ዓመታት ዝተፈጥረ: ኣብ ዓሌት ዝተመርኮሰ ናይ ክልል ኣወዳድባ ኣሎ። እቲ ፀገም'ቲ ኣወዳድባ ጥራይ ድማ ዘይኮነስ፡ ነፍሲ ወከፍ ክልል ናይ ባዕሉ ሰራዊት ዘለዎ ኢዩ። ኣብ ሓንቲ ሃገር ኣብ ክልሉ ከም ድላዩ ዝዓጠቐ ሰራዊት ክህሉ ኣይግባእን። ንኹሉ ማዕረ ዝኾነ ንኹሉ ብማዕረ ዘገልግል ሓደ ሓይሊ ኢዩ ክህሉ ዘለዎ። ስለዚ ነዚኣቶም ከመይ ጌርካ ኣብ ትሕቲ ሓደ ሃገራዊ ምክልኻል ትጥርንፎም? ኣብ ፈቐድኡ ምስ ብሄር ተኣሳሲሮም ዝተላዕሉ ጎንፅታት ብኸመይ ደው ተብሎም? ቀንዲ ብድሆታት ኢዮም። ቢቢሲ፡-ኣብ ኤርትራ ኮይንኩም ትቃለሱ ኣብ ዝነበርኩምሉ እዋን ኣብኡ ምስ ዝነበረ ኦነግ ርክብኩም ከመይ ነይሩ? ብርሃኑ ነጋ፦ ብመሪሕነት ደረጃ ምስ ኦነግ ርክብ ኣይነበረናን። ንሕና ካብ ቀደም ዝነበረና መርገጺ ንሓድነት ሃገር ቀዳምነት ክንህብ ከም ዘሎና ኢዩ። ከም ሃገር ሓደ እንተዘይኮንና ብሓባር ክንሰርሕ ኣይንኽእልን ኢና። ምስ ዝኾነ ውድብ ክንሰርሕ ከሎና እንሓቶ፡ "ብሃገራዊ ሓድነት ኢትዮጵያ ትኣምንዶ? ብደሞክራስያዊ ስርዓት ትኣምን ዶ?" ዝብል ኢዩ። ካልእ ክዝተየሉ ዝከኣል ኢዩ። ሓደ ኩላትና ክንፈልጦ ዘሎና፡ ኣብ ሓንቲ ሃገር ክልተ ሰለስተ ዝዓጠቑ ሓይልታት ከህልው ኣይክእሉን። ብሰላማዊ መገዲ ኣብ ፖለቲካ ክንዋሳእ ኢና ኢልና እንተ ሓሲብና ኩላትና ዕጥቅና ኣውሪድና ክንኣቱ ኢና ኢልና። ዕጥቅና ኣውሪድና ብሰላማዊ መገዲ ኣብ ፖለቲካ ብምእታው ንሃገርና ዝሓሸ ዝበልናዮ ናብ ህዝቢ ብምቕራብ፡ እቲ ህዝቢ ዝውስኖ ምቕባል ኢዩ ግዴታና። ቢቢሲ፡- ምስ ፕረዚደንት ኢሳያስ'ከ ንመወዳእታ ዝተራኸብኩምዎ መዓስ ኢዩ? ብርሃኑ ነጋ፦ ምስ ኢሳያስ መወዳእታ ዝተራኸብኩሉ፡ ኣብ ነሓሰ ቅድሚ ናብ ዓዲ ምእታወይ፡ ንምስንባት ኮይኑ፡ ብዛዕባ ናይ ሃገርናን ዞባናን ጉዳያት ተዘራሪብና።