ንደቆም ናብ ኣመንዝራነት መሪቖም ዝሰዱ ማሕበረሰብ ህንዲ
ብዙሓት ህንዳውያን ጓል ካብ ዝወልዱ ተባዕታይ እንተዝወልዱ እዮም ዝመርጹ። ሒና ምስተወለደት ግና፡ ስድራኣ ተሓጒሶም። ንምንታይ?
ሂና እቲ ማሕበረሰብ ካብዚ ሞያ ክወጻ ዝኽእላ ብትምህርቲ ከምዝኮነ ትኣምን ብዘሐዝን ኩነታት ግን ስድራ ሒና ጓል ምውላዶም ዘሐጎሶም ንሰናይ ነገር ኣይኮነን። እቶም ስድራ፡ ኣብ ሕምብርቲ ሃገረ ህንዲ ዝርከቡ ባቻራ ማሕበረሰብ ኣባላት እዮም። ጓሎም ጓል 10ን 12ን ዕድመ ምስኮነት ናብ ስራሕቲ ኣመንዝራ መሪቖም የፋኑዉዋ። ንሳ ምስ እትኣርግ እታ ቀጺላ ዘላ ጓሎም ብተመሳሳሊ የዋፍሩዋ። እዚ ንነዊሕ ዘመናት ክትግበር ዝጸንሐ ልምዲ፡ ኣብቲ ማሕበረሰብ ቅቡል ባህሊ ኮይኑ እዩ ጸኒሑ። ደቂ ተባዕትዮ እተን ኣዋልድ ብኸምዚ ነብሰን ሸይጠን ዘምጸአኦ ኣታዊ፡ ኣብ ገዛ ኾይኖም ክቕለቡ ይውዕሉ። ሓደ ሓደ ግዘ፡ እቲ ኣቦ ወይከኣ በጽሒ ሓዋ፡ ወዲ መማጽእን መወዓዓልን ኮይኑ ይሰርሕ። ኣብቲ ማሕበረሰብ፡ መርዓ ዝካይድሉ ኩነታት እውን እንተኾነ ዝተፈለየ እዩ። እንዳ ጓል፡ ንመርዓት ጓሎም ሰፍ ዘይብል ክፍሊት እዮም ዝሓቱ። . ሒና ኣብቲ ማሕበረሰባ ምዕባያ ኣዋልድ ዝኾነኦ እናረእየት እያ ባጺሓ። "እንታይ ኣማራጺ አሎኒ?" ትሕቲ-ዕድመ ዝኾነት፡ ሒና'ውን ገና ካብ ብጒሓቱ ነዚ ተግባር ተሓጽያ እያ ባጺሓ። "ናብዚ ተግባር ተደፊአ እንትኣቱ ጓል 15 ዓመት እየ ነይረ። ትምህርተይ አቋሪጸ ከም ኣደይን እነሓጎይን ናብዚ ስራሕ ዝሙት ክኣቱ ተገዲደ" ኢላ ንቢቢሲ ሂንዲ። በብመዓልቱ፡ ካብ ገጠር ዝመጽኡ ሃብታማት ጀሚሩ ክሳብ መራሕቲ ዓበይቲ መኻይን ድማ ተተኣናግድ። "ጓል 18 ዓመት ምስኮንኩ፡ ኣነዋሪ ተግባር ከምዝኾነ ፈሊጠ፡ ብጣዕሚ ድማ ተናዲደ። ግን'ከ እንታይ ኣመራጺ ኣሎኒ?" ትብል። "እዚ እንድሕር ዘይገበርኩ ስድራይ ብኸመይ ናብረኦም ክመርሑ ይኽእሉ" ብዝብል እናተሰከፈት። ሓደ መተሓባበሪ ኣብቲ ከባቢ ዝንቀሳቐስ ንኸስቢ ዘይሰርሕ ትካል ገባሪ ሰናይ ከምዝብሎ፡ ኣብዚ ተግባር ካብ ዝሳተፋ ደቂ ኣንስትዮ እተን ሲሶ ዝኾና ትሕተ ዕድመ እየን። ኣብዚ ተግባር ካብ ዝሳተፋ ደቂ ኣንስትዮ እተን ሲሶ ዝኾና ኣናእሽቱ እየን። እዞማ ባቻራስ ዝበሃሉ ማሕበረሰባት፡ ቅድም ክብል ናይ ሰብኸሳግማዊ ባህሪ እዩ ነይሩዎም። ሎሚ ግን፡ ኣብ ሰለስተ ወረዳታት ህንዲ ዝርከቡ እንትኸውን ብፍላይ ኣብ ገጠርን፡ ኣብ ጎናጎኒ መንገድታትን ናይ ጽዕነት መካይን ጠጠው ዝብላሉ ከባብታት እዮም ምንባር ዝፈትዉ። ነብስካ ሸይጥካ ዝካየድ ንግዲ እዘን ኣናእሽቱ ኣዋልድ ዓማዊለን ንምትእንጋድ ብውልቀ ወይከኣ ተጠርኒፈን ብሽመል ኣብ ዝተሰርሐ ዓራት እየን ተገዲመን ዝጸንሓ። ኣብ ጥቓአን ድማ ብዛዕበአን ዝደራደሩ ሰባት ዝቐመጡለን ኣናእሽቱ ድንኳናት ኣለዉ። መብዛሕተኦም ዓማዊለን መራሕቲ መኪና እንትኾኑ፡ ንሓንሳብ ካብ 1.45 ክሳብ 2.8 ዶላር እዩ ዝኽፈለን። ደናግል ድማ ዝሐሸ ዋጋ ይኽፈለን። ክሳብ 72 ዶላር። "ኣብ መዓልቲ ካብ ኣርባዕተ ክሳብ ሓሙሽተ ስብኡት ይመጹኡና። ለይቲ ለይቲ ግና ናብ ሆቴላትን መሰል ከባብን ኢና ንኸይድ። ብርግጽ ንሕማም ናይ ምቅላዕ ዕድልና ልዑል ነይሩ" ትብል ሒና። ሓደ ሃገራዊ ጋዜጣ ቅድም ክብል ከምዝጸብጸቦ፡ ካብ መንጎ ዝተመርመሩ 5500 ኣባላት እቲ ማሀዕበረሰብ ፤ እቶም 15 ሚኢታዊ ኣብ ደሞም ኤች ኣይ ኣይ ቪ ኤይድስ ተሸከምቲ ኸይኖም ተረኺቦም። ብዙሕ እዋን ንዚ ተባሂሎም ኣብ ዝተዳለዉ ሹቓት ውሽጢ ክጽበያ ይግበር ከምኡ ኮይኑ'ውን ገሊአን ቆልዑ ይወልዳ እየን። ሒና ጓል ዝወለደት እንትኸውን ንዓኣ ክተዕቢ በርቲዓ ትሰርሕ'ላ። መብዛሕቲኤን ይጠንሳ እየን፡ ካብኡ ድማ ንደቀን ከዕብያ ብዙሕ ከመንዝራ ይግደዳ። ሓንቲ ኣብ ምንዝርና እትሰርሕ ጓል ካብቲ ማሕበረሰብ ወዲ ክትምሩዖ ኣይትኽእልን። ሒና ግን ብሓገዝ እዚ ንኸስቢ ዘይሰርሕ ገባሪ ሰናይ ሓራ ወጺኣ። "ከመይ ከቢድ ከምዝኾነ ይፈለጥ እየ። እዚ ጠጠው ንኽብል ግን ክሳብ መወዳእታ ክቃለስ እየ" ትብል። እተን ኣዋልድ ብኣብዝሓ ሓለፍቲ መንገዲ እየን ዘተኣናግዳ ሕጊ'ኸ እንታይ ይብል? ኣብ ህንዲ ካብ ጓል፡ ወዲ ተባዕታይ ምውላድ እዩ ዝሕረ። ይኹን'ምበር ንዘይተመጣጠነ ቁጽሪ ጾታ እዩ ኣስዒቡ። "እቲ ማሕበረሰብ 33000 ኣባላት ኣለዉዎ። ካብዚኦም ውሽጢ ግን 65 ሚኢታዊ ደቂ ኣንስትዮ እየን" ይብል እቲ መተሓባበሪ። ቁጽሪ ደቂ ኣንስትዯ ሓፍ ክብል ካብ ዝገበሩ ምኽንያታት ሓደ፡ ኣናእሽቱ ኣዋልድ ብዘይሕጋዊ መንገዲ ካብ ካሊእ ከባቢ ተጨውየን ስለዝውሰዳ እዩ። ፖሊስ ኣብ ቀረባ እዋን ካብ 50 ንላዕሊ ትሕቲ ዕድመ ከምዘድሓነ ንቢቢሲ ይዛረብ። "ካሊእ ተሪፉ ጓል ክልተ ዓመት ኣድሒኒና" ኢሉ። እዚ ግን ጠጠው ክብል ዝኽእል ናይቲ ማሕበረሰብ አተሓሳስባ እንድሕር ተቐይሩ ጥራሕ ምዃኑ ወሲኹ ይዛረብ። ደቂ ኣንስትዮ ኣቦኦም ዘይፈልጡ ህጻዉንቲ ከዕብያ ልሙድ እዩ እዞም ማሕበረሰብ ዝነብሩላ ማድህያ ፕራደሽ፡ ኣብ ቀረባ እዋን ትሕቲ 12 ዓመት ዝዕድመኤን ደቂ ኣንስትዮ ንዝዓመጹ ናይ ሞት ፍርዲ ዘጽደቐት እንትትከውን፡ ትሕቲ 18 ዓመት ምስ ዝኾና ደቂ ኣንስትዮ ጾታዊ ርክብ ንዝፍጽሙ ድማ ዝእሰርሉ በዝሒ ዓመት ወሲኻ እያ። ኮይኑ ግን ብዙሕ ለውጢ ኣየምጸአን። ንጽባሕኸ ብኣቆጻጽራ ፈረንጂ 1993፡ ኣመንዝራነት ንምትራፍ ዝሕግዝ መደብ ጃባሊ እኳ ተጀሚሩ እንተነበረ፡ ሙሉእ ንሙሉእ ግን ኣብ ተግባር ኣይወዓለን። ነቲ መደብ ንምፍጻም ዝሕግዙ ገበርቲ ሰናይ ንምርካብ ናይ ምልላይ ስራሕቲ ዝተሰርሑ ኮይኖም፡ ነቲ ረቛሒ ዘማልኡ ግና ከምዘይተረኸቡ ኣብ ጉዳይ ደቂ ኣንስትዮን ህጻናትን እትሰርሕ ራጄንድራ ማሃጃን ትገልጽ። እቲ መደብ እተን ደቂ ኣንስትዮ ብመደባት ትምህርቲ፥ ጥዕናን ግንዛበ ምዕባይን ኣቢለን ክጣየሻ ዝሰርሕ እዩ። ኣዋልድ ደቁ ናብ ዝሙት መሪቑ ዝሰድድ ማሕበረሰብ እዩ። ሓገዝ መንግስቲ ሃለወ ኣይህለወ እቲ ለውጢ በብቑርብ ይመጽእ ኣሎ። ገለ ንኡሳት ደቂ ኣንስትዮ ካብቲ ብትምህርትን ካሊእ ስራሕን ካብቲ ልምዲ እናወጻ እየን። ነዚ ዝሕግዙ ከባብያዊ ማሕበራት 'ውን ኣለዉ። ኣብ 2016 ብሓገዝ እቶም ማሕበራት ካብ ስራሕ ኣመንዝራነት ዝተናገፈት ሂና፡ ንሳ 'ውን ንኻልኦት ንምሕጋዝ ዝከኣላ ከምእትገብር ትገልጽ። ብዙሓት ኣማራጺ ስራሕ ብምስኣነን ካብቲ ስራሕ ከምዘይወጻ እትዛረብ ሒና፡ ትምህርቲ እቲ ብሓታዊ ኣማራጺ ምዃኑ ትዛረብ።