ኣብ ህንዲ ዘለዋ ኣብያተ መግቢ ፍርቂ ብርጭቆ ማይ'የን ዘቕርባ
ብዙሓት ከባቢታት ህንዲ ብሕጽረት ማይ ይሳቐያ'ኳ እንተሃለዋ፡ ምዕራባዊት ከተማ ህንዲ ፑኔ ግን፡ እዚ ጸገም ንምቅላል ዘይተለመደ ሜላ ምጥቃም ጀሚራ።
ኣብ ከተማ ፑኔ ዝርከባ ብርክት ዝበላ ኣብያተ መግቢ፡ ንተጠቀምቲ ፍርቂ ብርጭቆ ማይ የቕርባ ኣለዋ። ኣብቲ ብኣሕምልቲ ፍሉጥ ዝኾነ ቤት መግቢ ካሊንጋ፡ ክግልገሉ ዝኣተው ጋዜጠኛ ቢቢሲ ጊታ ፓንደይ ዘዘራረቦም ክልተ መጻምዲ፡ እቲ መተኣናገዲ "ማይከ ትደልዩ'ዶ?" ኢሉ ሓቲቱዎም'ዩ። " ኣነ እወ ኢለ፤ ንሱ ድማ ፍርቂ ብርጭቆ ማይ ኣምጺኡለይ" ኢላ ጉሪፑጃ ማንገሽካር። "ንዓይ ጥራይ መሲሉኒ ተገሪመ ነይረ፤ ኮይኑ ግን፡ ንበዓል ቤተይ'ውን ፍርቂ ብርጭቆ'ዩ ኣምጺኡሉ"። ቅድሚ ወርሒ ቀረብ ማይ እታ ከተማ ከምዝቋረጽ ብሓለፍቲ ስራሕ መንግስቲ ምስ ተነገረ፡ 400 ዝጽግዓ ኣብያተ መግቢ እታ ከተማ፡ ጠለብ ማይ ንምንካይ፡ እዚ ስጉምቲ'የ ወሲደን። ወናኒ ካሊንጋ፤ ፕሬዝደንት ማሕበር ቤት መግብን ሆቴላትን ፑኔ ጋነሽ ሼቲ፡ ማይ ንምቑጣብ ዘኽእል መደብ ንምውጻእ ግዜ ወሲዶም ከምዝሓሰብሉ ይዛረብ። "እንተ ዘይተሓቲትና ማይ ኣይንቕርብን፤ እንተ ተሓቲትና ድማ ፍርቂ ብርጭቆ ማይ ነቕርብ። ካብታ እትቐርብ ፍርቂ ብርጭቖ ማይ ዝተርፍ ድማ፡ ዳግመ ምጽራይ ተገይርሉ ንተኽልን ምጽራይ ገዛን ይውዕል" ኢሉ። ቤት መግቢ ካሊንጋ፡ ኣብ መዓልቲ 800 ዓማዊል ዘአንግድ ኾይኑ፡ ፍርቂ ብርጭቆ ማይ ግን የቕርብ። በዚ ኣብ መዓልቲ 800 ሊትሮ ማይ ክቑጥብ ክኢሉ። "ዋላ ሓንቲ ንጣብ ማይ ረብሓ ኣለዋ፤ ስለዝኾነ ድማ ንመጻኢ ማይ ብኣግባቡ ንምጥቃምን ንምቑጣብን ከምዚ ዝበለ መስርሕ ኢና ክንኽተል ዝግባእ"። ከተማ ፑኔ፡ መእተዊት በሪ ፋይናንሳዊት ከተማ ሙምባይ'ያ። እዛ ከተማ 4 ሚሊዮን ህዝቢ ዝነብራ ኾይና፡ ኣብ 1879 ዓመተ ፈንጂ ብዝተሃነጸ ዲጋ'ያ ክትናበር ጸኒሓ። ወናኒ ቤት መግቢ ካሊንጋ ሼቲ፡ እዛ ከተማ ቅድሚ ክልተ ዓመት ኣቢሉ ብከቢድ ሕጽረት ማይ ክትጥቃዕ ከም ዝጀመረት ይዛረብ። "ቅድም ኢሉ እንረኽቦ ዝነበርና ማይ ብፍርቂ'ዩ ነክዩ፤ ኣብ ክልተ መዓልቲ ሓደ ግዜ ኢና ንረክብ"። ንዝሓለፉ ክልተ ኣዋርሕ ህንጸት ኣባይቲ ጠጠው ኣቢሎም'ዮም፣ ጋራጅ መካይን ድማ ኣብ መዓልቲ ደረቕ ኣገልግሎት ጽርየት ክህባ ተገዲደን፣ ክለባትን ሪዞርታትን ምርኢታት ሳዕስዒት ማይን ጠጠው ከብላ ተገይሩ። ማይ ብዘይ ኣግባብ ክጥቀሙ ዝተረኸቡ ድማ ይቕጽዑ። በዓል ሞያ ማይ ኮል ሻሺካንት ዳልቪ፤ "ብጣዕሚ ከቢድ'ዩ" ብምባል፡ ኩነታት እዚ ዓመት "ከፊኡ'ዩ" ኢሉ ይገልጾ። ከም ጸብጻብ መንግስቲ ህንዲ፡ ህንዲ ገጢሙዋ ብዘይፈልጥ ቅልውላው ማይ እያ ተጠቒዓ። 600 ሚሊዮን ሰባት ድማ ግዳያት ኾይኖም። እቲ ጸብጻብ፤ ኣብቲ ዝመጽእ ዓመት'ውን "ክኸፍእ'ዩ" ብምባል፡ ኣብ 2020፡ 21 ከተማታት ማይ ክስእና ይኽእላ'የን ኢሉ የጠንቅቕ። ነዚ ጸገም ለውጢ ክሌማ እዛ ዓለም፡ ቀንዲ ምኽንያት'ዩ ብምባል ዝነቕፉ ሰብ ሞያ፡ ኣብ ከተማታት ዝዓቢ ዘሎ ብኽለት ከባቢ'ውን ምክንያት ከም ዝኸውን የቐምጡ።