'Angen datganoli plismona a chyfiawnder'
Nid yw trefniadau cyfiawnder presennol Cymru yn addas, ac mae angen datganoli plismona a chyfiawnder er mwyn sicrhau system deg a chyfartal, yn ôl y Cwnsler Cyffredinol.
Mae Jeremy Miles wedi amlinellu ei weledigaeth ar gyfer y system gyfiawnder yng Nghymru mewn digwyddiad gafodd ei drefnu gan Gymdeithas y Cyfreithwyr ddydd Llun. Dywedodd bod angen "gweledigaeth" yng Nghymru, er mwyn "adlewyrchu gwerthoedd a nodweddion penodol cymdeithas Cymru". Hefyd fe ddywedodd mai "un o'r heriau mwyaf i system gyfiawnder deg a chyfartal yw'r pwysau cynyddol a ddaw yn sgil y toriadau parhaus i gyllid". "Yng Nghymru rydym wedi gweld toriadau anghymesur o uchel i gymorth cyfreithiol o'u cymharu â'r toriadau a welwyd ar gyfer Lloegr a Chymru. "Mae'r ddarpariaeth Cymorth Cyfreithiol yn wynebu argyfwng yn y DU heddiw ac mae'n rhaid i ni weithredu." 'Anghyson' Ychwanegodd bod uno cyfiawnder â gwasanaethau cyhoeddus yn "her fawr arall". "Mae ein system lywodraethu bresennol yn gymhleth, yn ddryslyd ac yn anghyson â gweddill y Deyrnas Unedig a deddfwrfeydd datganoledig ar draws y byd." "Caiff hyn effaith ar ein gallu i ddarparu gwasanaethau cyhoeddus cydgysylltiedig, effeithlon ac effeithiol i Gymru." Fe wnaeth Mr Miles ei sylwadau ar ddechrau rhaglen weithgareddau Wythnos Cyfiawnder, sy'n cael ei threfnu am y tro cyntaf eleni i godi ymwybyddiaeth ynghylch materion yn ymwneud â chyfiawnder a'r gyfraith yng Nghymru a Lloegr. Dywedodd bod hi'n bwysig i "sicrhau lle blaenllaw i gyfiawnder a rheol y gyfraith yn wleidyddol ac yn gyhoeddus, yn enwedig yn ystod cyfnod o newid sylweddol".