Eluned Morgan i lansio'i hymgyrch i arwain Llafur Cymru
Bydd Eluned Morgan yn lansio ei hymgyrch ar gyfer arweinyddiaeth Llafur Cymru yn nes ymlaen ddydd Iau.
Dywedodd AC Canolbarth a Gorllewin Cymru fod angen "newid deinamig" y blaid Lafur a'r Cynulliad. Ychwanegodd ei bod eisiau mynd "tu hwnt i fybl Bae Caerdydd", gan ddisgrifio'i hun fel "ymgeisydd sosialaidd ar gyfer yr oes ddigidol". Fe wnaeth Vaughan Gething a Mark Drakeford lansio eu hymgyrchoedd hwythau yn gynharach yn yr wythnos. 'Tu hwnt i'r bybl' Llwyddodd Ms Morgan i gael digon o enwebiadau i gymryd rhan yn yr ornest wedi i'r Prif Weinidog Carwyn Jones ei chefnogi. Dywedodd Mr Jones ei fod yn awyddus i weld enw dynes ar y papur pleidleisio fel rhan o'r broses i ddewis ei olynydd. Yn siarad ar y Post Cyntaf, dywedodd Ms Morgan bod angen "newid deinamig" yn wyneb "heriau lu" fel Brexit, poblogaeth yn heneiddio a chynaladwyedd y wlad. Dywedodd y byddai bod yn fenyw yn "gynnig gwahanol", ond bod ganddi fwy i'w gynnig "yn hytrach na jyst bod yn fenyw". "Tynnu Cymru mas o dlodi - dyna fydde fy ngobaith cynta' i, a'r ffaith yw bod gen i lot o brofiad nid jyst yn Senedd Ewrop, nid jyst y cysylltiadau sydd gen i o Dŷ'r Arglwyddi... Ond hefyd ym myd diwydiant, mae gen i ddealltwriaeth o sut mae newid hyn." Datganiad Saesneg yn gamgymeriad? Er bod Ms Morgan yn gyfrifol am yr iaith Gymraeg yn Llywodraeth Cymru ar hyn o bryd, gwadodd ei fod yn gamgymeriad i yrru datganiad i'r wasg ynglŷn â'i harweinyddiaeth yn uniaith Saesneg. Dywedodd ei bod wedi gwneud "lot o waith" i sicrhau bod ei gwefan yn Gymraeg, ac wedi siarad â nifer o bobl dros y wlad yn Gymraeg fel rhan o'r ymgyrch. "Does neb arall yn y blaid Lafur wedi rhoi cymaint o frwdfrydedd, wedi rhoi cymaint o bwyslais ar yr iaith Gymraeg dros y blynyddoedd na fi." Yn trafod Brexit, dywedodd Ms Morgan ei bod yn gobeithio am refferendwm arall gan fod pobl yn "sylweddoli'r effaith andwyol dros ben fydd ar y wlad" heb gytundeb Brexit. Dywedodd Ms Morgan y byddai ei hymgyrch yn canolbwyntio'n bennaf ar dyfu'r economi er mwyn cynhyrchu cyfoeth i gynnal gwasanaethau cyhoeddus. "Dwi'n fwriadol wedi mynd y tu hwnt i fybl Bae Caerdydd ac i seddi ble mae'n rhaid i Lafur ennill os ydyn ni eisiau mwyafrif Llafur yn y Cynulliad." "Mae'n rhaid i Lafur edrych yn wahanol, swnio'n wahanol, a bod yn wahanol os yw'r blaid am gadw grym," meddai ei hymgyrch. Ddydd Llun fe wnaeth Vaughan Gething gyhoeddi sawl polisi - gan gynnwys Gwasanaeth Gofal Gwladol a phrydau ysgol am ddim yn ystod y gwyliau - yn ei lansiad yn Nantgarw. Wrth lansio'i ymgyrch yntau dywedodd Mark Drakeford ei fod yn "sosialydd o'r 21ain Ganrif", gan bwysleisio'i gysylltiadau gyda'r diweddar gyn-brif weinidog, Rhodri Morgan, ac arweinydd Llafur y DU, Jeremy Corbyn. Bwriad Mr Jones yw ymddiswyddo ar 11 Rhagfyr, gyda'i olynydd yn cymryd yr awenau'r diwrnod canlynol.