Ffenest newydd i gofio trychineb glofa Gresffordd
Bydd ffenest i gofio 266 o lowyr a fu farw yn nhrychineb Gresffordd yn 1934 yn cael ei dadorchuddio nos Iau.
Mae perthnasau rhai o'r dynion a fu farw ymysg y rhai sydd wedi eu gwahodd i weld y ffenest am y tro cyntaf. Bydd seremoni i gysegru'r ffenest yn cael ei chynnal gan y Parchedig Ganon David Griffiths, a oedd yn gyfrifol am osod murlun i gofio'r glowyr yn eglwys Gresffordd. Mae'r llun ar ran uchaf y ffenest newydd yn gopi o'r murlun sydd yn cynnwys lluniau o hanes y lofa. Yn ogystal, mae yna gysgodlen sydd ag enwau bob un o'r 266 bu farw arni. Yng nghanolfan treftadaeth y glowyr yn Llai y mae'r ffenest newydd wedi ei leoli. Dywedodd Vic Tyler Jones o'r ganolfan bod y ffenest yn edrych yn wych. "Rydyn ni'n disgwyl tua 25 o berthnasau'r dynion collodd eu bywydau i fynychu," meddai. "Mae pobl yn gofyn pam rydyn ni wedi gwneud hyn. "Y rheswm yw bod y ganolfan yma wedi ei sefydlu er mwyn peidio ag anghofio am dreftadaeth ein glofeydd. "Trychineb Gresffordd oedd y trychineb gwaethaf i ddigwydd yng nglofeydd gogledd Cymru ac rydym yn mynnu na chaiff ei anghofio." Dywedodd bod cryn ddiddordeb ymysg plant am stori'r trychineb. "Mae'r diddordeb yno, maen nhw i gyd am wybod amdano," meddai. "Bydd y ffenest yn goffa parhaol am beth ddigwyddodd." Bydd y seremoni i gysegru'r ffenest yn cael ei chynnal am 7pm nos Iau 24 Mai.