Elin Jones: 'Rhaid ystyried cefn gwlad cyn codi cyfyngiadau'
Mae angen polisi arbennig ar gyfer ardaloedd gwledig cyn ystyried llacio cyfyngiadau coronafeirws, yn ôl Aelod Cynulliad.
Yn dilyn datganiad Prif Weinidog y DU, Boris Johnson, bod yr haint wedi pasio'i uchafbwynt, dywedodd Elin Jones, AC Ceredigion, nad oedd hynny'n wir yng nghefn gwlad. Ychwanegodd y byddai angen amrywiaeth o bolisïau lleol yn hytrach nag un polisi cyffredinol ar draws y DU, cyn y gellid dechrau codi unrhyw gyfyngiadau. "'Ni dal yn bryderus bod ni heb gyrraedd uchafbwynt yr haint yn yr ardal 'ma," meddai. "Dydy meddwl y gallwn ni gael un polisi ar draws gwledydd Prydain ddim yn mynd i ddiogelu ardaloedd fel Ceredigion. Profi cymunedol "Nid ar sail capasiti ysbytai Llundain y dylid penderfynu a ddylid codi cyfyngiadau yng Ngheredigion, ond ar sail a ydy'r system mewn lle i brofi ar lefel gymunedol i 'dracio a tresio'. "I fod yn hyderus fod y clefyd ddim yn mynd i gydio ynddon ni rhywbryd yn y dyfodol agos mae'n rhaid bod gynnon ni'r systemau mewn lle i brofi yn y gymuned ac i dracio'r haint a'i gadw fo i lawr fel bod o ddim yn lledu. "Dwi isio gweld bod y rheiny mewn lle cyn bod unrhyw drafodaeth ynglŷn â sut ry'n ni'n symud i godi'r cyfyngiadau presennol." Rhybuddiodd hefyd am y perygl o fwy o bobl yn dod i mewn i'r ardal unwaith y byddai'r cyfyngiadau wedi eu llacio mewn ardaloedd trefol. "Mae'r capasiti [mewn ysbytai] yn fach yn y gorllewin o'i gymharu â'r ardaloedd trefol, a gallwn ni ddim fforddio cael nifer fawr o bobl yn dod i mewn i'n hardaloedd ni ar yr un pryd. "Mae'n rhaid cael amrywiaeth o bolisïau sy'n gweddu anghenion gwahanol ardaloedd." 'Gweithio ar lefel leol' Dywedodd Ms Jones, Llywydd y Cynulliad, bod gan y cynghorau sir rôl allweddol i'w chwarae yn hynny o beth. Mae gan y cynghorau gysylltiadau da gyda chymunedau, a byddai'n bosib iddyn nhw adnabod unrhyw unigolion oedd yn dioddef o'r haint, meddai. Yna byddai'r cynghorau'n gallu gweithio gyda'r unigolion i ganfod pwy maen nhw wedi bod mewn cysylltiad â hwy yn y dyddiau cynt. "Wedyn gallwn sicrhau bod cyfyngiadau symud yn deillio o hynny. Mae'n bosib gwneud hynny ar lefel leol, ond mae'n anoddach ar lefel genedlaethol a Phrydeinig." Mwy o brofi Yn siarad ddydd Gwener, dywedodd ysgrifennydd iechyd Llywodraeth y DU y byddai gwaith pellach i ddilyn ôl-troed y feirws yn dechrau. Dywedodd Matt Hancock y byddai gwybod pwy sydd wedi cael y feirws a gyda phwy maent wedi cysylltu yn arafu'r lledaeniad. Dywedodd y byddai profi a dilyn llwybr y feirws yn helpu i dargedu cyfyngiadau "gyda llawer mwy o gywirdeb".