Евробиримдиктин армиясы кандай куралданышы мүмкүн? Сүрөт
Франциянын президенти Эмманюэль Макрон Евробиримдикке кирген өлкөлөр өзүнүнүн бирдиктүү армиясын түзүү керек деген идеяны кайрадан көтөрдү. Анын пикиринде, бул түзүм АКШдан толук көз каранды болушу керек.
Сунушту АКШ президенти Дональд Трамп кескин сынга алды. Бирок ГФР канцлери Ангела Меркель менен Орусия президенти Владимир Путин кубаттап жатат. Өткөн аптада Europe-1 үналгысына берген маегинде Франция президенти "Өзүбүздү өзүбүз коргошубуз керек",-деп айткан. Макрондун пикиринде, азыркы учурда Еврбиримдиктин демократиялык жараяндарына сырттан кийгилишүүлөр көп болуп жатат. Ошол эле учурда кибермейкиндиги дагы корголууга муктаж. Эгерде бирдиктүү армия болсо, кырдаалды жайгарса болот деди ал. Мындай ойлор биринчи айтылып жаткан жок. Буга чейин дагы Евробиримдикке мүчө өлкөлөрдүн саясатчылары тарабынан айтылганы бар. Көп учурларда мындай идея Лондон тарабынан четке кагылып келген. Эми жазында Бртитания Евробиримдигинен чыгып кетиши күтүлүүдө. Азыр эле Евробиримдик кубаттуу аскер күчкө ээ. Анын көпчүлүк мүчөсү курал-жарак, аскер техникаларын өзү өндүрүүгө же сатып алууга умтулуп келет. Учурда Евробиримдиктин армиясында кандай аскер техникалары бар? Тик учактар Сокку урууга ылайыкталган Eurocopter Tiger - Франция менен Германия биргелешип иштеп чыккан тик учак. Италиялык A-129 Mangusta аскер тик учагы 1982-жылы эле сыноодон өткөн. Кубаттуу NH90 тик учагы. Муну дагы француздар менен немистер биргелешип чыгарган. Аскер учактары Төртүнчү муундагы Eurofighter Typhoon аскер учагы бир катар Европа өлкөлөрүндө бар. Франция тарабынан жасалган төртүнчү муундагы Dassault Rafale учагы. Шведдерге таандык төртүнчу муундагы Saab JAS 39 Gripen Танктар Германиянын негизги танкы - Leopard 2 дүйнөдө эң көп сатылган аскер техникасы. Франция армиясындагы негизги танк - AMX-56 Leclerc. Италия армиясындагы негизги танк - C1 Ariete. Бронетранспортерлор жана жөө аскерлердин согуштук унаалары Немис-нидерланддык бронетранспортер Boxer. Германия чыгарган жөө аскерлердин согуштук унаасы Puma. Франция чыгарган жөө аскерлердин согуштук унаасы AMX-10P 1970-жылы сыноодон өткөн. Эскирген AMX-10P ордун алмаштыруу үчүн Франция жөө аскерлердин согуштук унаасын VBCI менен толуктады. Австриянын зоотолгон аскер унаасы Pandur II Португалия менен Чехияда дагы чыгарылат. ASCOD - Австрия менен Испания иштеп чыккан аскер унаасы. Италиялык жөө аскерлердин унаасы Freccia 2006-жылдан бери чыгарылат. Финдердин Patria AMV аскер унаасы. Бирдиктүү армия түзүү боюнча идеяга каршы чыккан АКШ президент Дональд Трамп «Твиттер» аркылуу үн катты. Андан көрө Франция НАТО талап кылган коргонуу бюджетин 2 пайызга көбөйтүшү керек деди ал. Шейшембиде болсо Трамп катарынан бир нече твиттерди жазган. «Эммануэль Макрон Европаны Кытай, АКШ, Орусиядан коргоо үчүн өзүнүн армиясын түзүү керек деп сунуштап жатат. Бирок Биринчи жана Экинчи дүйнөлук согушту Германия баштаганда, бул Францияга кандай кесепетин тийгизди эле? Америкалыктар үлгүрүп келгенге чейин, алар немисче үйрөнүүгө аргасыз болушкан,-деп жазды ал. - Франциянын улуулугун кайтарып бергиле!". Бирдиктүү армия түзүү боюнча идеяны НАТОнун жетекчиси Йенс Столтенберг дагы сынга алып, биринчи кезекте трансатлантикалык мамилелерди чыңдоо зарыл дейт. (AbA) ***