Mgogoro wa Sudan: Waziri Mkuu wa Ethiopia Abey Ahmed Aingilia kati
Waziri Mkuu wa Ethiopia Abiy Ahmed amewasili mjin Khartoum leo kujaribu kuupatanisha watawala wa kijeshi na makundi ya upinzani.
Viongozi wa makundi yanayopigania uhuru na mabadiliko -nayayotaka demokrasia nchini humo yamekataa mazungumzo zaidi na yametoa wito wa kuvunjwa kwa kikosi cha uingiliaji kati cha wanamgambo- Rapid Support Forces ambacho wanakishuhtumu kuwauwa mamia ya watu. Wanasema kuwa jeshi lazima likabidhi mamlaka mara moja kwa kwa mamlaka ya kiraia ya mpito. Kwa miezi kadhaa sasa, baraza la utawala wa mpito la kijeshi nchini Sudan limekuwa na utashi mzuri wa kuwa na ushirikiana na mataifa. Lakini kutokana na taarifa za mauaji ya waandamaji Jumatatu na kuendelea kwa mateso na vitisho dhidi ya raia kumekuwa na laana dhidi ya utawala wa mpito wa kijeshi. Muungano wa Afrika tayari umekwitoa wito wa kufanyika kwa uchunguzi juu ya mauji ya hivi karibuni na imetishia kuwawekea vitisho maafisa binafsi wanaokwamisha mchakato wa kipindi cha mpito kuelekea demokrasia. Waziri Mkuu wa Ethiopia Abiy Ahmed anaangaliwa kama mwana mageuzi na alikwishakutana na baraza la jeshi awali. Hata hivyo utatakiwa kuwepo ushawishi mkubwa katika makubalino na Majenerali ili kuweza kuanzishwa kwa mazungumzo mapya ya uundwaji wa serikali. Muungano huo wa Afrika umetaka uchunguzi kufanywa kuhusu mauaji hayo ambayo yanadaiwa kutekelezwa na vikosi vya usalama. Tume hiyo inasema kuwa marufuku hiyo ilikubaliwa na wanachama na itaanza kutekelezwa mara moja. Vilevile imetishia kuchukua hatua dhidi ya watu binafsi katika baraza hilo la mpito iwapo jeshi litakataa kukabidhi mamlaka kwa raia. Maamuzi hayo yaliafikiwa baada ya kikao cha dharura kilichofanyika kwa takriban saa tano. Ttatakiwa kuwepo ushawishi mkubwa katika makubalino baina ya Ujumbe wa Wazir Mkuu Abey na Majenerali ili kuweza kuanzishwa kwa mazungumzo mapya ya uundwaji wa serikali Hatua hiyo inajiri huku waziri wa afya nchini Sudan akisema kuwa ni watu 46 pekee waliofariki katika ghasia za hivi majuzi madai yanayopingwa na kamati ya madaktari nchini humo ambao wamesema kuwa idadi hiyo inafika watu zaidi ya 100. Hali ya wasiwasi imepanda nchini humo tangu Jumatatu wakati ambapo vikosi vya usalama vilianzisha msako dhidi ya waandamanaji wanaounga mkono demokrasia. Kikosi cha kijeshi cha RPS kilichoshutumiwa kwa kutekeleza mauaji hayo kimekuwa kikipiga doria katika mji mkuu wa Khartoum. Muungano wa Afrika umeipiga marufuku Sudan kushiriki katika shughuli zozote za Muugano huo hadi taifa hilo litakapounda serikali ya mpito inayoongozwa na raia. Uamuzi huo unajiri baada muungano huo kuwapatia watawala wa kijeshi wa taifa hilo siku 60 kukabidhi mamlaka kwa raia la sivyo wapigwe marufu. Onyo hilo lilijiri baada ya utawala wa jeshi nchini humo kupuuza makataa ya awali ya kujiuzulu katika kipindi cha siku 15 kilioafikiwa na AU mnamo tarehe 15 mwezi Aprili. Baraza la amani na usalama la AU lilisema kuwa lilijutia hatua ya jeshi hilo kushindwa kukabidhi mamlaka kwa utawala wa raia , lakini likaongezea kwamba linawapatia wanajeshi muda wa siku 60 kufanya hivyo. Muungano huo ulisisitiza kuwa serikali ya kijeshi haitakubalika na matakwa na mahitaji ya taasisi za kidemokrasia na mikakati yake mbali na kuheshimu haki za binaadamu na uhuru wa raia wa Sudan. Jeshi lilichukua mamalaka nchini Sudan baada ya kumpindua kiongozi wa muda mrefu Omar al Bashir kufuatia miezi kadhaa ya maandamano dhidi ya serikali. Viongozi wa makundi makundi ya waandamanaji yanayopigania demokrasia nchini Sudan yametoa wito wa kuvunjwa kwa kikosi cha uingiliaji kati - Rapid Support Forces ambacho wanakishuhtumu kuwauwa mamia ya watu. Iliamua kufanya uchaguzi baada ya miaka miwili lakini waandamanaji wamekataa hilo na kusalia katika barabara za mji mkuu wa Khartoum , wakitaka utawala wa kiraia mara moja. Baraza hilo likiongozwa na jenerali Abdul Fattah al-Burhan limekuwa likijadiliana na viongozi wa maandamano kuhusu uundaji wa serikali ya mpito. Lakini pande hizo mbili zimetofautiana kuhusu jukumu la jeshi ambalo limetawaliwa na wandani wa al-Bashir. Wakati huohuo Maafisa nchini Sudan kwa mara ya kwanza wamethibitisha kuwa hali siku ya juma wamekanusha madai kuwa watu 100 waliuawa na wanajeshi wakati wa maandamano na kukiri kuwa ni watu 46 waliyouawa katika purukushani hilo. Madaktari wanaohusishwa na vuguvugu la waandamanaji wanasema idadi ya watu waliouawa na vikosi vya usalama wiki hii imepanda na kufikia zaidi ya watu 100. Walisema miili 40 iliopolewa kutoka mto Nile mjini Khartoum siku ya Jumanne. Awali mamlaka ilikuwa kimya kuhusiana na suala hilo lakini,maafisa wa wa wizara ya usalama mapema siku ya Alhamisi ilisema idadi ya waliyofariki ni 46. Wanaharakati wa upinzani nchini Sudan wamekataa wito wa kufanya mazungumzo na baraza la kijeshi, ukihoji kuwa baraza haliwezi kuaminika baada ya msako wa nguvu dhidi ya waandamanaji. Wakaazi wameiambia BBC kuwa wanaishi kwa uwoga katika jiji kuu la Khartoum. Naibu mkuu wa Bwaraza hilo la Jeshi amepinga madai ya ukandamizaji na kuongeza kuwa wahalifu na walanguzi wa dawa za kulevya walikuwa wamejipenyeza katikati ya waandamanaji hao kufanya biahara zao. "Hatutakubali vurugu kutokea na kamwe hatutarejea nyumakatika msimamo wetu. Hatuwezi kurudi nyuma. Lazima tuhakikishe nchi inaongozwa kwa utawala wa sheria," alisema Mohammed Hamadan - ambaye pia anafahamika kama Hemedti - siku ya Jumatano. Muungano wa Afrika umeipiga marufuku Sudan kushiriki katika shughuli zozote za Muugano huo hadi taifa hilo litakapounda serikali ya mpito inayoongozwa na raia Ripoti kadhaa kutoka mjini Khartoum zinaarifu kuwa kikosi maalum cha kijeshi kinachojulikana kama Rapid Support Forces (RSF), kimekuwa kikifanya msako katika barabra kadhaa za mji huo na kinawalenga raia. Kikosi hicho zamani kilijulikana kama wanamgambo wa Janjaweed, na kinasadikiwa kuhusika na mauji na ukatili katika mzozo wa Darfur Magharibi mwa Sudan mwaka 2003. Mwezi uliopita, viongozi wa waandamanaji na majenerali wa jeshi walitangaza kuwa wamefikia muafaka wa muundo wa serikali ya mpito ya miaka mitatu ambayo itaandaa uchaguzi wa kiraia. Lakini wamesema bado wanatakiwa kufanya maamuzi ya nani aingie kwenye baraza huru ambalo ndilo litakuwa na maamuzi ya mwisho kwenye kipindi cha mpito cha miaka mitatu. Mwezi uliopita, viongozi wa waandamanaji na majenerali wa jeshi walitangaza kuwa wamefikia muafaka wa muundo wa serikali ya mpito ya miaka mitatu ambayo itaandaa uchaguzi wa kiraia. Lakini wamesema bado wanatakiwa kufanya maamuzi ya nani aingie kwenye baraza huru ambalo ndilo litakuwa na maamuzi ya mwisho kwenye kipindi cha mpito cha miaka mitatu. Hapajaweza kufikiwa makubaliano juu ya upande upi baina ya raia na wanajeshi uwe na wawikilishi wengi kwenye baraza hilo. Hapajaweza kufikiwa makubaliano juu ya upande upi baina ya raia na wanajeshi uwe na wawikilishi wengi kwenye baraza hilo.