Eòlaiche cànain misneachail mun a' Ghàidhlig
Bithidh a' Ghàidhlig buan ann an deich bliadhna agus air a bruidhinn ann an dachaighean, àiteachan-obrach agus sgoiltean - a-rèir an eòlaiche cànain an Dr Claire Nance bho Oilthigh Lancaster.
A' freagairt cuid de na puingean a nochd san leabhar 'The Gaelic Crisis in the Vernacular Community', tha i ag ràdh gu bheil an rannsachadh aice-se a thaobh fuaimneachadh na Gàidhlig sna h-Eileanan agus air Ghalltachd a' sealltainn gum mair an cànan, ged is dòcha gum bi na tha sinne a' tuigsinn le coimhearsnachdan Gàidhlig ag atharrachadh. Eadar-dhealachadh Tha an Dr Nance air grunn phàipearan fhoillseachadh mun a' Ghàidhlig agus an-dràsta tha i a' dèanamh rannsachadh air fuaimean gu h-àraidh cumaidhean teanga le os-fhuaimneach no ultrasound agus a' dèanamh dealbhan na teanga leis an os-fhuaimneach. Tha i a' faicinn gu bheil iomadh adhbhar a bhith misneachail mun a' chànan. Tha i ag ràdh gu bheil fianais ann fhathast a thaobh na Gàidhlig a bhith air a' bruidhinn thar ghinealachan. "Anns an rannsachadh seo eadar daoine a tha a' cleachdadh Gàidhlig gach là ann an Leòdhas, chan eil eadar-dhealachadh mòr eadar na daoine nas òige is nas aosda. "Bidh daoine a' cleachdadh Gàidhlig agus bidh iad a' dèanamh na fuaimean traidiseanta. Trì-chànanach "Anns na daoine seo, chan eil a' Ghàidhlig ag atharrachadh tòrr agus bidh iad ga cleachadh agus ga cur gu feum anns a' bheatha làitheil", thuirt i. Rinn an Dr Nance obair 'sa Ghalltachd cuideachd 'son faighinn a-mach a bheil a' Ghàidhlig an sin eadar-dhealaichte a thaobh fuaimean. "Anns na coimhearsnachdan ùra ann an Glaschu no Dùn Èideann bidh daoine a' cleachdadh Gàidhlig ach 's dòcha gum bi i rud beag eadar-dhealaichte seach na daoine anns na h-eileanan. "Bidh iad a' bruidhinn ann an dòigh dà-chànanach - Gàidhlig is Bèurla, no 's dòcha trì-chànanach, 's dòcha gum bi Gearmailtis aca cuideachd. "Bidh na fuaimean aig daoine dà-chànanach ' s dòcha gum bi buaidh bheag aig Beurla no Gearmailtis, ach bi Gàidhlig aca cuideachd 's mar sin bi na fuaimean ùra air a' Ghàidhlig cuideachd", thuirt i. Coimhearsnachd Chan eil an Dr Nance den bheachd gum bi an cànan a' bàsachadh an ceann 10 bliadhna ach bi cruth eadar-dhealaichte air na coimhearsnachdan a tha ga bruidhinn. "Anns an rannsachadh againn bi sinn a' faicinn coimhearsnachdan beò agus daoine a' cleachdadh Gàidhlig 's dòcha aig an oifis, no aig an taigh, no is dòcha ann am foghlam tro mheadhan na Gàidhlig. "S dòcha gum bi an cànan ag atharrachadh agus 's dòcha gum bi na coimhearsnachdan ag atharrachadh, ach bi a' Ghàidhlig ann an dùthchannan eile agus àitean eile an Alba 's bi an àireamh ag èirigh" thuirt i.