'Rhaid gwaredu 2.8m peintiau o gwrw o dafarndai Cymru'
Mae angen taflu tua 2.8m o beintiau o gwrw sydd wedi dyddio o dafarndai a chlybiau Cymru, yn ôl amcangyfrif mudiad CAMRA (Campaign for Real Ale).
Alun JonesUned Wleidyddol BBC Cymru Ond mae cwrw, sy'n "llygrol iawn", yn peri "risg amgylcheddol sylweddol" yn ôl Cyfoeth Naturiol Cymru. Dywed Dŵr Cymru y bydd yn gweithio gyda busnesau "i gytuno sut a phryd y gellir cael gwared ar y diodydd". Ond mae AS Plaid Cymru wedi rhybuddio nad oedd y cwmni wedi arfer delio â chymaint o hen gwrw. Mae'r 3,500 o dafarnau a chlybiau yng Nghymru - ynghyd â chaffis a bwytai - wedi bod ar gau ers 20 Mawrth. Codwyd y mater gyda gweinidog yr amgylchedd Lesley Griffiths gan AS Plaid Cymru Llyr Gruffydd ym mhwyllgor amgylchedd y Senedd yr wythnos ddiwethaf ar ôl iddo fynychu cyfarfod o'r grŵp trawsbleidiol ar gwrw a thafarnau yn gynharach. Dywedodd Mr Gruffydd fod tafarnau a bragwyr yn "gweithio gyda Dŵr Cymru orau y gallant i geisio rheoli 'dinistr'... y cwrw". Gofynnodd a oes gan Lywodraeth Cymru ran i'w chwarae yn hynny oherwydd ei fod yntau wedi clywed "fod hyn yn creu problemau capasiti i gwmni Dŵr Cymru - dydyn nhw ddim wedi arfer gorfod delio â'r swm hwn o gwrw y mae angen ei waredu ac os ydynt yn ei gael yn anghywir yna yn amlwg bydd canlyniadau amgylcheddol". Ymatebodd Lesley Griffiths "Rhaid i mi ddweud, doeddwn i ddim wedi meddwl am gwrw yn cael ei ddinistrio, ond mae'n gwneud synnwyr yn y ffordd rydych chi wedi'i egluro ac, yn amlwg, byddai problem ynglŷn â ble y byddai'n mynd." Ychwanegodd y byddai'n sicrhau ei fod ar yr agenda ar gyfer ei chyfarfod nesaf gyda Dŵr Cymru. Dywedodd llefarydd ar ran Dŵr Cymru wrth BBC Cymru: "Rydym yn y broses o gysylltu â thafarndai i weld sut y gallwn weithio gyda nhw i gael gwared ar ddiodydd sydd wedi dyddio. "Er ein bod yn awyddus i gefnogi'r busnesau hyn ym mha bynnag ffordd y gallwn, mae'n rhaid i ni hefyd sicrhau bod unrhyw warediad i'r rhwydwaith carthffosiaeth yn cael ei wneud mewn ffordd reoledig a gofalus. "Byddwn yn gweithio gyda'r busnesau hyn i gytuno sut a phryd y gellir cael gwared ar y diodydd ac rydym hefyd yn gweithio'n agos gyda Chyfoeth Naturiol Cymru." Mae CAMRA yn amcangyfrif bod gan y 3,500 o dafarndai a chlybiau yng Nghymru, ar gyfartaledd, 10 casgen yn eu seler ar unrhyw adeg benodol. Mae'r mwyafrif yn cynnwys 11 galwyn (88 peint) yr un - er bod llawer o gwrw yn dod mewn casgenni naw galwyn (72 peint). Mae'r dyddiadau gorau cyn hynny ar gwrw wedi'i basteureiddio - gan gynnwys y mwyafrif o lagers - fel arfer tri neu bedwar mis ar ôl eu dosbarthu, tra bod y rhai ar gyfer cwrw go iawn a chwrw arall heb ei basteureiddio fel arfer yn chwech i naw wythnos. Dywedodd llefarydd ar ran Cyfoeth Naturiol Cymru: "Mae gwaredu cwrw yn amhriodol yn peri risg amgylcheddol sylweddol gan ei fod yn llygrol iawn. "Ein gwaith ni yw amddiffyn afonydd Cymru felly rydyn ni'n siarad â chwmnïau dŵr am waredu cwrw sydd wedi dyddio yn ddiogel oherwydd cyfnod y cloi. "Gofynnwn i'r sector lletygarwch gysylltu â'u cwmni dŵr, neu os nad ar garthffos gyhoeddus i gysylltu â ni, i ddod o hyd i ateb i waredu cwrw mewn ffordd sydd ddim yn niweidio'r amgylchedd. "Rhaid peidio â chael gwared â chwrw i garthffos heb ganiatâd y cwmni dŵr perthnasol, nac ychwaith i waith carthffosiaeth preifat, tanciau septig na draeniau dŵr wyneb, gan y bydd hyn yn effeithio ar yr amgylchedd."