Reza Zarrab'ın anlattığı İran'la altın ticareti mekanizması nasıl işliyordu?
İran, Türkiye ve Makedonya vatandaşı iş adamı Reza Zarrab, ABD'de devam eden İran'a yönelik yaptırımların yasa dışı yollarla delinmesi davasında, Tahran'a ödemelerin nasıl yapıldığını, kendi firmalarının rolünü ve Halkbank'ın bu sistem içindeki yerini anlattı.
Reza Zarrab'ın anlattığı altın ticareti sistemine göre, yaptırımların etrafından dolaşarak İran'a petrol ve doğalgaz ödemelerinin yapılması için en az 10 finansal işlem gerçekleştiriliyor. Zarrab, sistemin işleyişini anlatırken farklı firmaların Halkbank'ta açtığı ayrı hesaplar arasındaki para transferlerinden bahsetti. İlk aşama: Doğalgaz ve petrol satışı İran'ın petrol şirketi NIOC, Türkiye'de BOTAŞ'a doğalgaz, Tüpraş'a ise petrol sevkiyatı gerçekleştiriyor. Ancak ABD ve Birleşmiş Milletler'in ambargoları nedeniyle petrol ve doğalgaz ödemeleri doğrudan İran'a yapılamıyor. Haberin sonu Tüpraş ve BOTAŞ, aldıkları doğalgaz ve petrolün ödemelerini NIOC'nin Halkbank'taki hesabına yatırıyor. Bu ödemeler Tüpraş ve BOTAŞ'ın Halkbank hesaplarından çıkıyor. Ancak NIOC bu paranın tamamını yaptırımlar nedeniyle Halkbank hesabından çekemiyor. Bu noktada paranın Halkbank'tan çıkarılması süreci başlıyor. İkinci aşama: Sermayeh Bank ve Reza Zarrab'ın şirketi devrede Zarrab, Halkbank'taki para transferlerinin ardından İran'daki Sermayeh Bank'ın devreye girdiğini anlatıyor. Sermayeh Bank'ın döviz alım satımlarını gerçekleştiren firması Sermayeh Exchange işlemlerde kullanılıyor. Bir diğer firma ise Zarrab'ın "Sermayeh Exchange'in paravan şirketi" olarak adlandırdığı altın alım-satımı yapabilen firması Tosa Ticaret. Sermayeh Exchange, NIOC'den ödeme talimatı alıyor, NIOC'nin Halkbank hesabından Sermayeh Bank'ın Halkbank hesabına para transferi yapılıyor. Ancak hâlâ bu paranın uluslararası transferinin gerçekleşmesi gerekiyor. Bu noktada Zarrab'ın Halkbank'ta da hesabı olan firması Safir Altın devreye giriyor. Üçüncü aşama: Sermayeh Bank - Safir Altın bağlantısı Sermayeh Bank, Halkbank ile iletişime geçerek, Halkbank hesabına yatan paranın Safir Altın'ın yine Halkbank'taki hesabına transferi için talimat veriyor. Safir Altın, Sermayeh Exchange'in firması Tosa Ticaret'ten altın satın almak için talimat veriyor. Dördüncü aşama: Para Halkbank'tan çıkıyor Zarrab, fiziksel altın tedariki sağlayan firmanın Rona adlı bir firma olduğunu söylüyor. Rona'nın Denizbank'ta TL hesabı bulunuyor. Paravan şirket Tosa Ticaret, Rona'dan satın aldığı altın karşılığında Denizbank hesabına ödemeyi TL cinsinden yatırıyor. Beşinci aşama: Zarrab'ın şirketi Royal Holding devreye giriyor Reza Zarrab, paravan şirket Tosa Ticaret'in aldığı altını, NIOC ve Sermayeh Bank'ın Halkbank hesaplarındaki para transferinin ödeme talimatı aracılığıyla Royal Holding'e aktardığını anlatıyor. Zarrab bu noktada kendi personelinin Rona'ya giderek altını fiziksel olarak teslim aldığını söylüyor. Altıncı aşama: Altın ihracatı Reza Zarrab'a ait Dubai merkezli Incept adlı firma, yine Zarrab'ın Türkiye merkezli firması Royal Holding'ten altın satın alıyor. Incept, altın alımının ödemesini yine Dubai merkezli Bank of Baruda'daki hesabından Royal Holding'in Finansbank'ta açtığı bir hesaba yatırıyor. Ardından Incept, Royal Holding'den aldığı altınları Dubai'de satarak karşılığında Birleşik Arap Emirlikleri'nin para birimi olan Dirhem alıyor. Yedinci aşama: Dubai'deki işlemler Royal Holding'den eksilen altınların ekstreleri ise yine Zarrab'a ait olan Dubai merkezli bir diğer firma Atlantis'e gönderiliyor. Zarrab alınan Dirhemlerin, Dubai'deki Rostamani Exchange adlı finansal işlemler yapan bir döviz bürosuna aktarıldığını söylüyor. Bu firmanın ABD'de de ofisi bulunuyor. Royal Holding'in İstanbul merkezi, İran'dan aldığı ödeme talimatını Zarrab'ın Dubai'deki firması Atlantis'e gönderiyor ve Atlantis de bu talimatı Rostomani'ye veriyor. Tüm bu işlemler sonucunda İran'ın verdiği ödeme talimatı, ABD'de de şubesi bulunan bir finansal hizmetler şirketine geçirilmiş oluyor. İran da bu sayede Türkiye'ye doğalgaz ve petrol satışıyla elde ettiği geliri uluslararası ödemelerini yapmak için kullanmaya başlayabiliyor.