Sri Lanka saldırılarının sorumlusu olduğu söylenen Ulusal Tevhid Cemaati kimdir?
Sri Lanka'da Pazar günü Paskalya kutlamaları sırasında otel ve kiliselere düzenlenen, en az 321 kişinin yaşamını yitirdiği, 500'den fazla kişinin de yaralandığı 8 bombalı saldırının sorumlusu olduğu söylenen Ulusal Tevhid Cemaati (UTC) henüz saldırıları üstlenmedi.
Ancak çeşitli vesilelerle gazetecilere konuşan Sri Lankalı yetkililer, dolaylı yollardan UTC'yi suçluyor. Örgütün IŞİD'le bağlantılı olduğu yönünde iddialar da var. Son olarak Reuters haber ajansı, saldırıları IŞİD'in üstlendiğini duyurdu. IŞİD, Amaq ajansı yoluyla üstlendiği saldırıları kendilerinin yaptığı iddiasına dair bir kanıt sunmadı. Son olarak Sri Lanka Savunma Bakanı Ruwan Wijewardene Meclis'te yaptığı açıklamalarda "Yürütülen soruşturma sonucu elde edilen ilk bulgular, saldırıyı Ulusal Tevhid Cemaati tarafından gerçekleştirildiğini ve Yeni Zelanda'daki cami saldırılarına bir misilleme olduğunu gösteriyor" dedi. Sri Lanka Başbakanı Ranil Wickremesinghe, intihar saldırılarını düzenleyenlerin bir kısmının Sri Lanka'yı terk ettikten sonra ülkeye dönen kişiler olduğunu söyledi. Başbakan Wickremesinghe, IŞİD'e katıldıktan sonra ülkeye dönen kişilerin ise takipte olduğunu belirtti. Peki bugüne kadar adı pek duyulmayan Ulusal Tevhid Cemaati nasıl bir yapılanma, örgüt hakkında neler biliniyor? Haberin sonu Yetkililer de, Sri Lanka basını da UTC'yle ilgili detaylı bir bilgi vermiyor. Grubun, bir başka radikal İslamcı örgüt olan Sri Lanka Tevhid Cemaati'nden koptuğu tahmin ediliyor. Henüz bu bağlantıyı kanıtlayan bir delil ya da belge sunulmasa da, özellikle Hint basını bu iddianın üzerinde duruyor. Sri Lanka Tevhid Cemaati de aslında Hindistan'daki Tamil Nadu Tevhid Cemaati'nin Sri Lanka'daki uzantısı. UTC bugüne kadar pek duyulmazken Sri Lanka Tevhid Cemaati, çok daha organize bir örgüt. 2016'da örgütün liderlerinden Abdül Razik, ülkedeki Budistlere yönelik nefret söylemi nedeniyle gözaltına alınmış, ardından özür dilemişti. UTC ismi en son 2018'in aralık ayında gündeme gelmişti. Mawanella'da Budist tapınaklarının dışındaki Buda heykellerine yapılan saldırılardan, bazı haberlere göre, UTC sorumluydu. Yaklaşık 21 milyon nüfusu olan Sri Lanka'nın yüzde 9,7'si Müslüman. Örgütün sosyal medyadaki görünürlüğü de az. Facebook sayfası birkaç haftada bir güncelleniyor, Twitter hesabı ise Mart 2018'den beri güncellenmemiş. Facebook sayfasında daha çok kan bağışı kampanyaları, birikimlerin yoksul kesimle de paylaşılması gibi çağrılar yer alıyor. Sayfada aynı zamanda, örgütün lideri olduğu düşünülen Muhammed Zahran'ın da bir videosu paylaşılmış. Örgütün bir internet sitesi de var ancak kapatılmış durumda. Pazar günkü saldırılardan sonra yetkililer tarafından mı kapatıldı yoksa öncesinde kendileri mi kapatmıştı, henüz bilinmiyor. Saldırılarla bağlantısı araştırılıyor Hükümet Sözcüsü Rajitha Senaratne Hükümet Sözcüsü Rajitha Senaratne, Pazartesi günü başkent Colombo'da gazetecilere yaptığı açıklama sırasında, "saldırıların öncesinde yabancı istihbarat örgütlerinden bazı uyarılar geldiğini" söyledi. Başbakan Ranil Wickremesinghe de Pazar günü düzenlediği basın toplantısında "ilgili kurumların daha önceden bazı istihbarat bilgilerine sahip olduğunu ancak bu bilgilerin kendisine ya da doğrudan cumhurbaşkanına bağlı olan savunma ve güvenlikle ilgili bakanlarına iletilmediğini" söyledi. Cumhurbaşkanı ile görevden alıp kısa bir süre sonra yeniden koltuğu verdiği Başbakan arasında, 2018'in sonundan beri gerilim yaşanıyor. Sri Lanka İletişim Bakanı Harin Fernando da Twitter hesabından, Sri Lanka emniyet müdürünün nisan ayı başında gönderdiği bildirilen bir belgeyi paylaştı. Belgede, UTC ismi açıkça yer alıyor ve örgütün hem kiliselere, hem Hint Yüksek Komiserliği'ne saldırı hazırlığında olduğu uyarısı yapılıyor. Örgütün lideri olarak da Muhammed Zahran'ın ismi veriliyor. Bir gün sonra da Sağlık Bakanı Rajitha Senaratne, hükümetin güvenlik toplantısından çıkıp gazetecilerle bir araya geldi. Fernando'nun paylaştığı belgenin gerçek olduğunu ve UTC'nin adının da bu belgede yer aldığını açıkladı. Ancak hükümet henüz resmi olarak saldırıları UTC'nin yaptığını duyurmadı. Bugüne kadar 24 şüpheli gözaltına alındı. Gözaltına alınanlarla ilgili de detaylı bilgi verilmiyor. Bu isimlerin UTC'yle bağlantısı olup olmadığı henüz kamuoyuyla paylaşılmadı. Uluslararası bağlantı şüphesi Yetkililer, çok küçük bir yapılanma olan UTC'nin tek başına hareket etmediğinden şüpheleniyor. Hükümet Sözcüsü Sanaratne, "Bize göre bu ülkedeki küçük bir örgüt bütün bunları yapamaz. Şu an örgütün arkasındaki uluslararası desteği ve diğer bağlantıları araştırıyoruz. Buradaki intihar saldırganlarının nasıl ortaya çıktığını, bu bombaları burada nasıl ürettiklerini bulmaya çalışıyoruz." açıklaması yaptı. UTC'nin adını doğrudan vermese de, Sri Lanka Cumhurbaşkanı Maithripala Sirisena'nın ofisinden yapılan açıklamada da saldırıların arkasındaki grubun ülke dışından destek aldığına yönelik iddiaya yer verildi: "İstihbarat birimlerimiz, yerli teröristlerin arkasında uluslararası terör gruplarının olduğunu bildiriyor. Bunlarla mücadele etmek için uluslararası yardım talep edeceğiz."