Koronavirüs aşısı: İngiltere'de Oxford-AstraZeneca aşısı yapılmaya başlandı
İngiltere'de onay alan ikinci koronavirüs aşısı olan ve Oxford Üniversitesi tarafından geliştirilen aşı bugünden itibaren kullanılıyor. İlk aşı 82 yaşındaki Brian Pinker'a yapıldı.
Aralık ayında Pfizer-BioNtech aşısıyla kitlesel aşılamaya başlayan İngiltere, bu aşının da yapılmaya başlanmasıyla aşılama kampanyasını büyük ölçüde genişletiyor. İngiltere Ulusal Sağlık Hizmetleri (NHS), sosyal medya hesabından ilk Oxford aşısını 83 yaşındaki Brian Pinker'ın vurulduğunu duyurdu: Sağlık Bakanı Matt Hancock bunu ülkenin koronavirüsle mücadelesinde çok önemli bir an olarak tanımladı. 6 hastanede 530 bin doz Oxford-AstraZeneca aşısı bugün kullanıma hazır. Haberin sonu İngiltere, Oxford aşısını üreten AstraZeneca'dan 100 milyon doz aşı sipariş etmişti. Hükümetin eline ulaşan diğer parti aşıların da hafta içinde ülke genelindeki sağlık ocakları ve bakım evlerine gönderileceği belirtildi. Pazar günü BBC'ye konuşan İngiltere Başbakanı Boris Johnson, 3 ay içinde on milyonlarca kişiyi aşılamayı ümit ettiklerini söyledi. Öte yandan Noel ve yeni yıl tatillerinin ardından ülkedeki koronavirüs vakalarında ciddi artış yaşanıyor. Son 6 gündür, günlük yeni vaka sayıları 50 binin üzerinde seyrediyor. Ana muhalefetteki İşçi Partisi artan vakalar nedeniyle ülke genelinde 3. kez sokağa çıkma kısıtlamalarına gidilmesini istiyor. Başbakan Johnson da dün yaptığı açıklamada, rekor düzeyde artan koronavirüs vakalarını önlemek için "önümüzdeki haftalarda" daha sıkı önlemlere gerek duyulabileceğini söyledi. İngiltere'de onaylanan ve geçen ay yapılmaya başlanan ilk aşı olan Pfizer-BioNTech aşısının ilk dozu şu ana kadar 1 milyondan fazla kişiye uygulandı. Oxford aşısının, Pfizer-BioNTech aşısı aksine normal buzdolaplarında saklanabilmesi, aşının dağıtımını da kolaylaştırıyor. Fiyatı da daha ucuz. Ülke genelinde şu an 730 olan aşı merkezi sayısının da bu hafta içinde 1000'in üzerine çıkarılması planlanıyor. İngiltere'de daha çok insanın aşılanması amacıyla, başlangıçta 21 gün arayla yapılması planlanan Pfizer-BioNTech aşısı ve Oxford-AstraZeneca aşısının ikinci dozlarının, 12 hafta aradan sonra yapılması kararlaştırılmıştı. Öte yandan 8 Aralık'ta İngiltere'de Covid-19 aşısı yapılan ilk kişi olan Margaret Keenan'a 2. doz aşı da uygulandı. Kimler aşı olacak? Aşılama kampanyasında artık mümkün olan en fazla insana aşının ilk dozunun uygulanması öncelikli hale gelecek. Sağlık Bakanlığı'ndan bir yetkili, "Gerekli iki dozun en kısa zamanda uygulanması yerine, risk grubundaki mümkün olduğunca fazla sayıda kişiye ilk dozun uygulanmasına öncelik verilmelidir" diyor. "İlk aşıdan 12 hafta sonra herkese ikinci doz da uygulanacak. Uzun vadeli koruma için ikinci dozun alınması önemli." Oxford aşısı ne kadar etkili? Oxford-AstraZeneca aşısının etkisi konusunda üç orandan söz ediliyor: %62, %70 ve %90. Denemelerden elde edilen sonuçlar ilk incelendiğinde, aşı olanların yüzde 70'inin Covid-19'a karşı korunduğu ve kimsede hastalığın ağır seyretmediği ve hastanede tedaviye ihtiyaç duymadığı görüldü. İki tam doz aşı olanlarda etki oranı yüzde 62, ilk aşıyı yarım doz, ikincisini tam doz olanlarda ise yüzde 90 etkili olduğu tespit edildi. İngiltere'nin ilaç onay kurumu MHRA, Oxford-AstraZeneca aşısının iki tam toz şeklinde uygulanmasına onay verdi. Ancak henüz yayımlanmamış olan verilerde, birinci dozun ardından daha uzun bir ara verip ikinci doz yapıldığında aşının daha etkili olduğu görüldü. İlk dozun yarım, ikinci dozun tam olması durumunda daha etkili olduğunu gösteren yeterli kesin veriye ise rastlanmadı. Onay almış aşıların, koronavirüsün mutasyona uğramış yeni varyantlarında da etkili olması bekleniyor. Aşı nasıl işliyor? Oxford aşısı, şempanzelere bulaşan yaygın soğuk algınlığı virüsünün genetik olarak değiştirilmiş halini içeriyor. Bu değişiklikle, virüsün insanları enfekte etmesinin önüne geçiliyor ve koronavirüsün 'diken proteini' olarak adlandırılan kısmının kopyaları taşınarak vücudun bağışıklık sisteminin hazırlanması mümkün oluyor. Diken proteini, virüsün vücudumuzdaki hücrelerin kapısını açarken kullandığı anahtar. Aşı, bağışıklık sistemini bu diken proteinini tanıyıp saldırması için eğitmiş oluyor. Böylece, bağışıklık sistemi gerçek virüsle karşı karşıya geldiğinde ne yapacağını biliyor.