Thi hài Mandela được quàn ở Pretoria
Thi hài cố Tổng thống Nam Phi Nelson Mandela đang được quàn tại Tòa nhà Liên hiệp ở Pretoria trong ba ngày, sau khi hàng chục nghìn người dân Nam Phi và hàng chục lãnh đạo thế giới tham dự lễ tưởng niệm ông hôm 10/12.
Đoàn xe chở thi hài Nelson Mandela tới Tòa nhà Liên hiệp Vào mỗi buổi sáng thi hài của ông sẽ được đưa từ bệnh viện đến nơi quàn. Người dân xếp hàng trên con đường thi hài đi qua làm thành 'hàng rào danh dự'. Trước đó, sân vận động FNB ở Johannesburg đã trở nên náo nhiệt với đám đông hàng chục nghìn người trong lễ tưởng niệm. Tổng thống Hoa Kỳ Barack Obama gọi Mandela là "người khổng lồ của lịch sử" và cho rằng ông là anh hùng giải phóng vĩ đại cuối cùng của Thế kỷ 20. Cựu tổng thống Nam Phi đã qua đời hôm thứ Năm, 5/12, thọ 95 tuổi. Nam Phi đang tổ chức hàng loạt hoạt động tưởng niệm trước Lễ Quốc tang vào ngày 15/12. 'Một cuộc đời vĩ đại' Lễ tưởng niệm bắt đầu vào lúc 12 giờ trưa giờ địa phương, ngày 10/12 và kéo dài khoảng 4 tiếng đồng hồ. Đây là lần tập hợp đông đảo nhất của lãnh đạo thế giới trong những năm gần đây với hơn 100 lãnh đạo và cựu lãnh đạo các nước trên thế giới đã có mặt tại lễ tưởng niệm. Ban đầu, đã có quan ngại rằng sân vận động sẽ không đủ chỗ cho tất cả những người đến tham dự. Tuy nhiên mưa lớn cùng với một số vấn đề an ninh và giao thông và việc ngày 10/12 không phải là ngày nghỉ lễ đã khiến nhiều chỗ trong sân vận động có sức chứa 95.000 không có ai. Bắt đầu lễ tưởng niệm, người dẫn chương trình Cyril Ramaphosa, nói "hành trình dài của Mandela đã kết thúc ... và giờ này ông có thể yên nghỉ". Tổng thống Nam Phi Jacob Zuma đã có bài diễn văn chính nhưng có những lúc ông đang phát biểu thì bị la ó. Ông nói Mandela là "một chiến binh đấu tranh cho tự do can trường, người quyết không để sự tàn bạo của chế độ apartheid cản trở sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc". Ông Zuma cho biết sẽ thay tên Tòa nhà Liên hiệp ở Pretoria, nơi tổ chức lễ viếng ông Mandela, thành Hội trường Mandela. Trước đó, diễn văn của ông Obama được chào đón trong tiếng vỗ tay vang dội của đám đông. Ông nói "thật khó tán dương một người ... và càng khó hơn khi đó là một người khổng lồ của lịch sử đã đưa đất nước mình đến công lý". Tổng thống Mỹ Barack Obama chủ động bắt tay Chủ tịch Cuba Raul Castro Ông nói Nelson Mandela đã dạy cho thế giới sức mạnh của hành động và sức mạnh của ý tưởng, và một người như Mandela mới có thể giải phóng không chỉ tù nhân mà còn cả cai ngục. "Chúng ta sẽ không bao giờ thấy những người như Nelson Mandela một lần nữa. Mặc dù tôi không bao giờ có thể so sánh được với Madiba, ông luôn làm cho tôi muốn trở thành người tốt hơn," ông Obama nói. Trên đường tới bục đọc diễn văn, ông Obama đã chủ động bắt tay Chủ tịch Cuba Raul Castro, một cử chỉ chưa từng có trước đây giữa lãnh đạo hai nước vốn đối địch từ hơn nửa thế kỷ nay. Nhà Trắng sau đó cho biết hai ông đã không hề có ý định sẽ gặp nhau. "Đây không phải là cuộc gặp được sắp xếp trước," một quan chức Nhà Trắng được hãng tin AFP dẫn lời nói. "Trên hết, ngày hôm nay là để vinh danh Nelson Mandela và đó là cũng là điều bận tâm duy nhất của tổng thống tại lễ tưởng niệm. Chúng tôi cảm kích trước việc nhiều người trên thế giới đã tham dự buổi lễ". Trong bài diễn văn của mình, ông Raul Castro gọi Mandela là "biểu tượng tối cao của phẩm giá và đấu tranh cách mạng". Dưới thời Chủ tịch Fidel Castro, anh trai Raul, Cuba đã lên án gay gắt chủ nghĩa apartheid và ông Mandela đã bày tỏ cảm kích trước điều này. Về phần mình mình, Tổng Thư ký Liên Hiệp Quốc Ban Ki-moon nói mọi người "đau buồn trước mất mát to lớn và tôn vinh một cuộc đời quá lớn". Ông nói "Nam Phi đã mất đi một người hùng, một người cha. Ông là một trong những người thầy vĩ đại nhất của chúng ta. Ông dạy chúng ta bằng tấm gương của chính mình. Ông đã hy sinh rất nhiều sẵn sàng từ bỏ tất cả mọi thứ mình có để đấu tranh cho tự do và dân chủ." Người lên phát biểu đầu tiên, ông Andrew Mlangeni, người bạn tù của Nelson Mandela trên đảo Robben, nói ông Mandela đã "đem lại hy vọng vào lúc không hề có hy vọng". Nhiều người đã đứng trong mưa nhiều tiếng đồng hồ để chờ được vào bên trong sân vận động, phóng viên BBC Pumza Fihlani tường thuật từ hiện trường. Hàng chục nghìn người đến dự lễ tưởng niệm Nelson Mandela bất chấp mưa lớn Fihlani cho biết đám đông đến dự lễ với tinh thần rất phấn chấn - họ ca hát, nhảy múa và dậm chân - và bầu không khí trên sân vận động giống như một cuộc tập hợp chính trị. Tổng thống Brazil Dilma Roussseff, phó Chủ tịch Trung Quốc Lý Nguyên Triều, Tổng thống Namibia Hifikepunye Pohamba và Tổng thống Ấn Độ Prabab Murkherjee cũng lên phát biểu. Lễ tưởng niệm khép lại sau Tổng giám mục Desmond Tutu, người từng đoạt giải Nobel Hòa bình, yêu cầu mọi người đứng lên để tưởng niệm lần cuối. Phóng viên BBC Mike Wooldridge tại Johannesburg nói danh sách các lãnh đạo đến tham dự lễ tưởng niệm là một minh chứng cho vị thế của Nam Phi trên thế giới kể từ khi Nelson Mandela trở thành tổng thống. Thủ tướng Anh David Cameron cũng có mặt tại buổi lễ hôm thứ Ba, cùng với phó Thủ tướng Nick Clegg, lãnh đạo Đảng Lao động Ed Miliband và các cựu Thủ tướng Gordon Brown, Tony Blair và John Major. Ba cựu Tổng thống Hoa Kỳ George W Bush, Bill Clinton và Jimmy Carter cũng có mặt, bên cạnh Tổng thống Pháp Francois Hollande, lãnh tụ Palestine Mahmoud Abbas và Tổng thống Zimbabwe Robert Mugabe. Một số gương mặt nổi tiếng cũng có mặt tại buỗi lễ như Oprah Winfrey, Bono và Richard Branson. Lễ quốc tang sẽ được tổ chức vào ngày 15/12, tại làng Qunu nơi ông được sinh ra.