Đại học Mỹ còn thu hút sinh viên nước ngoài bao lâu?
Hệ thống giáo dục đại học Hoa Kỳ hiện vẫn là điểm đến lớn nhất thế giới cho sinh viên quốc tế, với 24% sinh viên du học tới Mỹ năm 2017, so với 11% học tại Anh và 10% tới Trung Quốc.
Thương chiến Mỹ Trung 'có ảnh hưởng tới VN' Có nên quan ngại về thương chiến Mỹ - Trung? Tuy nhiên, số lượng học sinh mới tại Mỹ giảm 6,6% trong năm 2017/18, tiếp tục xu hướng giảm đã có từ 2015/16. Báo cáo Mùa thu 2018 của Institute of International Education (IIE) chỉ ra bốn yếu tố: khó khăn khi xin visa, môi trường chính trị - xã hội Mỹ, cạnh tranh tài năng trên toàn thế giới, và chi phí đại học đắt đỏ. Gần một nửa sinh viên quốc tế học ở Mỹ thực ra là chỉ từ hai quốc gia, theo số liệu niên khóa 2017/18, đó là Trung Quốc (33%, 363.000 người) và Ấn Độ (17%, 196.000 người). Xếp thứ ba là Hàn Quốc, chỉ có 54.000 sinh viên (5%), tiếp theo là Ả Rập Saudi, Canada và Việt Nam (2,2%, 24.325 người). Báo Hong Kong South China Morning Post ngày 30/12 cho hay đại học trứ danh Massachusetts Institute of Technology (MIT) đầu tháng này công bố 700 sinh viên quốc tế được nhận vào sớm (early admission), từ 9.600 đơn xin khắp thế giới. Danh sách có 5 người Trung Quốc nhưng tất cả đều tốt nghiệp trường trung học của Mỹ. Ngoài ra, không một ai từ Trung Quốc được nhận. Theo tờ báo, tin này lại là chỉ dấu về tỉ lệ suy giảm sinh viên Trung Quốc được nhận vào các đại học hàng đầu của Mỹ mấy năm gần đây. Bà Sun Rui, sáng lập công ty tư vấn giáo dục Insight Education ở Thâm Quyến, nói: "Mỗi năm càng khó để xin vào các trường hàng đầu." "Năm ngoái, vài sinh viên từ Thâm Quyến vào Stanford. Năm nay chả có ai." Đại học Mỹ hấp dẫn cũng là một phần tạo nên sức mạnh của siêu cường Mỹ Báo Financial Times mới đây tường thuật giới chức Nhà Trắng đã từng tranh luận có nên cấm toàn bộ sinh viên Trung Quốc học ở Mỹ vì lo ngại làm gián điệp. Đầu năm 2018 Mỹ đã đưa ra những hạn chế mới cho sinh viên sau đại học Trung Quốc muốn học ngành khoa học và kỹ sư, do lo ngại đánh cắp bản quyền công nghệ. Báo Trung Quốc Global Times hồi tháng 12 chỉ ra rằng số lượng sinh viên nước ngoài mới vào Mỹ đã giảm từ khi ông Donald Trump thành tổng thống. Năm 2017, số visa F-1 do bộ ngoại giao Mỹ cấp cho sinh viên giảm 17%, nhưng visa cho sinh viên Trung Quốc giảm còn mạnh hơn, 24%. Đại học Illinois tại Urbana-Champaign được xem là có số lượng sinh viên Trung Quốc nhiều nhất ở Mỹ. Năm ngoái, trường này mua bảo hiểm để đề phòng trường hợp số lượng người Trung Quốc học ngành kinh doanh và kỹ sư ở đây giảm hơn 20% trong một năm. Không chỉ đối mặt khả năng giảm sinh viên từ Trung Quốc, đại học Mỹ cũng đang chứng kiến lượng sinh viên quốc tế nói chung giảm đi. Năm 2017, số sinh viên nước ngoài mới tới học ở Mỹ giảm 6,6%, còn năm trước đó (2016) thì đã giảm 3,3%. Số sinh viên từ Canada và Mexico đến Mỹ học năm 2017 đã giảm 4% và 8%. Nhiều nước đã có những cố gắng để thu hút sinh viên nước ngoài. Canada đã sửa luật, theo đó, nếu người nước ngoài muốn có thẻ định cư, cơ hội của họ tăng lên nếu học đại học ở Canada. Và tại Trung Quốc năm 2017, có gần 490.000 sinh viên nước ngoài đang học, tăng hơn 10% so với năm trước đó. Tờ Wall Street Journal ngày 20/12 ghi nhận nếu xu hướng này tiếp tục, Trung Quốc có thể sớm vượt qua Anh quốc để là điểm đến số hai cho sinh viên quốc tế. Năm ngoái, hai phần ba sinh viên quốc tế học ở Trung Quốc là từ châu Á. Số sinh viên Hàn Quốc học ở Trung Quốc nay nhiều hơn số học ở Mỹ. Úc là một trong các điểm đến khác của sinh viên nước ngoài Theo bảng xếp hạng đại học của Times Higher Education World University Rankings, Hoa Kỳ năm nay chiếm 7 trong 10 đại học hàng đầu thế giới. Tuy nhiên năm nay, số trường Mỹ trong danh sách 200 lại giảm còn 60, so với 72 hồi năm 2010. Bảy trường Trung Quốc lọt vào danh sách 200, so với 2 trường hồi năm 2014. Trong một diễn biến khác liên quan, Đại học Michigan mới đây thông báo sẽ đóng cửa Viện Khổng Tử vào năm 2018, khi thỏa thuận hết hạn. Viện Khổng Tử, do Trung Quốc tài trợ và có ở khoảng 100 đại học Mỹ, đã gây tranh cãi mấy năm qua. Thượng nghị sĩ Cộng hòa Marco Rubio đã gọi các viện này là nỗ lực của Trung Quốc gây ảnh hưởng tới môi trường đại học Mỹ. Hồi tháng Tư, Đại học Texas A&M cũng loan báo đóng cửa viện này.