Việt Nam giúp Nhật và Bắc Hàn làm lành
Nhật Bản và Bắc Hàn đã chọn thủ đô của nước Việt Nam làm điểm hẹn để đàm phán về bình thường hóa liên hệ sau nhiều thập niên thù hằn.
Việc họ chọn Hà Nội cũng đã nhấn mạnh đến chính sách của Việt Nam một mặt theo đuổi chủ nghĩa tư bản nhưng vẫn không quên các bạn một thời cùng đứng chung trong hàng ngũ cộng sản. Một số các công ty Nhật là các nhà đầu tư lớn nhất tại Việt Nam, chẳng hạn như công ty Canon, đã sản xuất tại Việt Nam phân nửa tổng số máy in vi tính mà công ty này bán ra thế giới. Sachio Kageyama, giám đốc Canon Vietnam, nói rằng công ty chọn Việt Nam vì các lý do trông thấy rõ. Ông nói "Truớc hết, tình hình chính trị tại Việt Nam rất ổn định, ấy là chưa kể đến đà tăng trưởng bền vững và một lực lượng lao động thông minh. Đó là những thuận lợi to lớn của Việt Nam." Một phần để làm cho các đầu tư này được dễ dàng, chính phủ Nhật là một trong các nước cấp viện lớn nhất cho Việt Nam, nhất là trong lãnh vực xây dựng hạ tần cơ sở và cầu đuờng cho hỏa xa. Nhưng cùng lúc, cơ chế cộng sản của nước Việt Nam vẫn duy trì liên hệ nồng thắm với các nước mà một thời là anh em để chống lại điều mà họ coi là chủ nghĩa đế quốc Phương Tây, trong số này có Bắc Hàn. Hồi tháng qua, Bộ Quốc Phòng Việt Nam đã gởi một lẵng hoa cùng một thiệp chúc mừng đến cho chủ tịch Kim Jong-il. Quân đội Việt Nam cũng thường xuyên gởi thiệp trong tinh thần đồng chí anh em đến Bình Nhưỡng. Nhưng có lẻ, có một điều có một ý nghĩa địa chính trị lớn hơn cả , là hồi tháng Bảy vừa qua, là việc phanh phui ra 10 trương mục của Bắc Hàn trong các ngân hàng của Việt Nam. Thông tin lúc đó nói rằng phần lớn các trương mục này đều được ký thác tại ngân hàng quân đội của Việt Nam. Điều đó đã khiến cho trợ lý Bộ truởng Tài chính Mỹ đặc trách về bài trừ khủng bố và tin tình báo tài chính, ông Stuart Levey đã đến Hà Nội. Điều đáng nói hơn nữa, là khi phải chọn giữa một bên là mất đi sự hậu thuẫn của Hoa Kỳ để được vào Tổ chức Thương Mại Thế Giới và bên kia là giúp cho một nước cộng sản bầu bạn, thì ban lãnh đạo của Việt Nam đã chọn WTO và đóng các trương mục ngân hàng của Bắc Hàn. Mua bán võ khí Khi đụng chạm đến vấn đề an ninh, Việt Nam tiếp tục nằm trong khối các quốc gia cộng sản. Mãi cho tới năm 2002, quân đội Nga vẫn còn trú đóng tại Cam Ranh. Con tim của đa phần ban lãnh đạo của nước Vịêt Nam nghiêng về tình anh em xã hội chủ nghĩa, nhưng khi nói đến tài chính, thì khối óc của họ nghiêng về chiều nguợc lại. Mặc dù Nga đã rút lui nhưng Việt Nam vẫn tiếp tục trông cậy vào nước Nga để mua sắm võ khí. Vịêt Nam hiện chi tiêu hơn một tỷ đô la để mua các tên lửa mới, tàu chiến và quân cụ từ các nhà cung cấp của Nga. Nhưng có lẻ, điều làm người ta ghê rợn hơn là mới đây đã có loan báo rằng Vịêt Nam và Belarus hợp tác trong chuơng trình huấn luỵên an ninh nội chính. Hồi tháng Giêng, Bộ trưởng Nội vụ Belarus, ông Vladimir Naumov đã được mời sang Việt Nam để bàn thảo về kế hoạch hợp tác trong tuơng lai. Khi trở về nước, ông nói rằng Việt Nam rất muốn mua "các dụng cụ kỹ thuật đặc biệt" từ Belarus. Đây là một cụm từ mà nhà cầm quyền Belarus dùng để mô tả các dụng cụ dùng để kiểm soát đám đông như là dùi cui, hơi cay, roi điện và áo giáp cá nhân. Khi được hỏi tại sao lại chọn Belarus, một quốc gia vào loại có thành tích nhân quyền tệ hại nhất, khi mà tất cả các nước Âu châu có đề nghị trợ giúp Việt Nam huấn luyện cảnh sát, thì ông Lê Dũng, phát ngôn viên chính phủ đã trả lời: "Hợp tác để chống lại khủng bố đòi hỏi chúng tôi phải đa dạng hóa sự hợp tác và học hỏi kinh nghiệm của nhiều quốc gia càng nhiều càng tốt." "Chống khủng bố là một vấn đề kỹ thuật không liên can gì đến nhân quyền." Liên hệ đặc biệt Việt Nam gắn bó với các nước cựu cộng sản không phải chỉ khoanh vùng trong lãnh vực an ninh. Trung và Đông Âu hiện nay là đất dung thân cho hàng ngàn người sang đó lao động và học tập trong thời gian Chiến Tranh Lạnh nhưng không chịu về nước. Chúng ta có thể thấy rõ điều này ở Hà Nội khi nhìn các đoàn người xếp hàng dài ngút ngàn trước sứ quán Tiệp và Ba Lan để xin chiếu khán. Không một người nào đứng trong hàng dài này truớc sứ quán Tiệp cho BBC biết tên tuổi vì sợ không xin được chiếu khán, tuy nhiên câu chuỵên mà họ kể lại đã nói lên tất cả. Một người đàn ông trung niên nói "Tôi học tập tại Ukraine và rồi sang lao động tại Lien Xô và Tiệp Khắc". "Hôm nay tôi đến đây xin visa để đi thăm vợ và con tôi đã sinh sống được tại Praha từ tám năm nay." Nhiều phụ nữ đứng xếp hàng hy vọng sẽ tìm được việc làm tại Cộng Hòa Czech Republic và họ đều có bạn làm việc trong các nhà máy hoặc giúp việc nhà tại đó. Việt Nam ngày nay cảm thấy có một mối liên hệ đặc biệt với các nuớc mà đã ủng hộ Bắc Việt trong cuộc chiến chống lại Nam Việt và với các đảng tả khuyng trên thế giới. Fidel Castro được coi trọng, cũng như Hugo Chavez của nuớc Venezuela. Tuy nhiên trong cả hai trường hợp này, thì cái tình đồng chí có thể bị nhạt nhòa vì đồng tiền. Cuba, Venezuela và Vietnam mới đây đã loan báo một dự án hổn hợp sản xuất bóng đèn huỳnh quang. Tuy nhiên, số lượng đầu tư này không nghĩa lý gì so với số lượng đầu tư của Mỹ, Nhật, Nam Hàn và Đài Loan đổ vào Việt Nam.