Hỏi đáp về cứu trợ tài chính Anh
Chính phủ Anh vừa thông báo một kế hoạch trị giá 50 tỉ bảng nhằm rót tiền mặt vào các định chế tài chính của nước này.
Kế hoạch cung cấp thêm 250 tỉ bảng bảo đảm cho các khoản vay và gia tăng một kế hoạch cho vay tín dụng khác tới 200 tỉ Bảng. Đây là một động thái chưa từng có từ trước và được cho là một can thiệp lớn nhất gây tranh cãi của chính phủ vào ngành ngân hàng của Anh. Là một người đóng thuế - khoản 50 tỉ bảng mua gì cho tôi? Để đổi lại cho đầu tư, chính phủ kỳ vọng có một khoản đặt cọc trong các ngân hàng. Khoản này là bao nhiêu hiện chưa rõ. Đối với những người mới bắt đầu trả thuế, mức thu được tuỳ thuộc vào việc các ngân hàng muốn đầu tư bao nhiêu và chính phủ phải nhất trí với họ về người trả thuế sẽ nhận được trở lại bao nhiêu "ngân hàng". Trong trường hợp giá cổ phiếu của tất cả các ngân hàng lớn đều thấp, khoản này sẽ khá lớn. Một người có thể xem đầu tư như một cuộc quốc hữu hoá một phần, nhưng chính phủ nói sẽ không tìm kiếm việc kiểm soát các nhà băng. Đây không phải là sự lặp lại của trường hợp ngân hàng Northern Rock, như lời của Bộ trưởng Tài chính Anh, Alistair Darling đã nói, đây không phải là việc chính phủ vận hành các ngân hàng. Khoản 50 tỉ bảng sẽ không phải là một khoản đầu tư không có rủi ro. Nhưng nếu và khi lĩnh vực ngân hàng phục hồi, những người đóng thuế có thể thực sự an tâm bước đi với một khoản lời lãi khá khẩm. Còn về các khoản cho vay có bảo đảm trị giá 250 tỉ bảng? Các ngân hàng sẽ phải quyết định xemliệu họ có cần đến tiền hay không. Nếu thấy cần, họ sẽ phải trả một khoản phí. Điều then chốt là ngay vào lúc này, với các thị trường tiền tệ đang bị đình đốn và tâm lý mất niềm tin đang lên tới cao độ, các ngân hàng thấy khó có thể vay mượn thêm tiền. Kết quả là khoản tiền đưa ra của chính phủ đã được tất cả các ngân hàng lớn của Anh chào đón. Một lần nữa, về mặt lý thuyết,nếu các ngân hàng không sụp đổ, người dân đóng thuế có thể kiếm được lợi nhuận. Tiền đến từ đâu? Để có tiền cho khoản cứu trợ cả gói, chính phủ sẽ phải đi vay, cũng giống hệt như việc chính phủ Mỹ đã làm cho khoản cứu trợ khẩn cấp trị giá 700 tỉ USD của Hoa Kỳ. Có các lo ngại rằng trong tương lai xa, chính phủ có thể sẽ phải tăng thuế để tài trợ cho tất cả các khoản nợ phụ trội. Liệu chính phủ có phải làm việc này hay không tuỳ thuộc vào việc cuộc khủng hoảng sẽ diễn ra trong bao lâu. Các ngân hàng tự mình không thể vay mượn được tiền vì các nhà đầu tư lo ngại không rõ các ngân hàng có thể hoàn trả được tiền hay không. Do đó chính phủ phải can thiệp. Liệu khoản cứu trợ sẽ giải quyết được cuộc khủng hoảng Đây là câu hỏi về khoản tiền 500 tỉ Bảng. Không ai biết được chắc chắn. Sẽ có đủ tiền để giữ cho các ngân hàng của chúng ta vận hành. Và cần phải ổn định nền kinh tế mặc dù không có vẻ gì cho thấy rằng Anh sẽ có thể tránh được một cuộc suy thoái. Vậy ai là những người 'thắng'? Một số người xem đây là một khoản cứu trợ cho những ngân hàng vốn đã nhiều tiền trên thị trường, ném tiền cho những người đã đưa chính chúng ta vào chỗ khốn đốn. Tuy nhiên, việc này vượt lên trên câu chuyện phá sản của một ngân hàng này hay ngân hàng khác. Tình hình kinh tế khốc liệt và các thị trường tài chính quan trọng đối với cuộc sống của chúng ta tới mức một hệ thống ngân hàng sụp đổ sẽ ảnh hưởng tới tất cả chúng ta: những người đi vay, những người có sổ tiết kiệm, người tiêu thụ, giới chủ, người làm công, những người hưu trí và các nhà đầu tư. Các ngân hàng có thể sẽ sống sót. Một số quan chức, nhân viên ngân hàng vốn đáng bị chê trách vì công việc của họ, có thể sẽ giữ chúng. Nhưng nếu trừng phạt họ bằng cách để cho ngân hàng của họ sụp đổ sẽ có thể đem lại một kết quả ngược tồi tệ nhất trái với mong đợi.