Nobel Ödülü beynin GPS sistemini bulan uzmanlara
Nobel Tıp Ödülü beynin yer belirleme sistemini keşfeden araştırmacılar Profesör John O'Keefe ile May-Britt Moser ve Edvard Moser'a verildi.
İngiltere'de çalışmalarını sürdüren Prof. O'Keefe ve Norveçli Moser çifti beynin nerede olduğumuzu ve bir yerden diğerine giderken yolu nasıl bulduğumuzu keşfetmişlerdi. Uzmanların buluşlarının Alzheimer hastalarının neden çevrelerini tanıyamadığını açıklamaya yardımcı olabileceği düşünülüyor. Nobel Ödül Komitesi'nden yapılan açıklamada "Buluşları filozofları ve bilim insanlarını yüzyıllardır meşgul eden bir sorunu çözdü" denildi. Açıklamada "Bu iki hücre türünün birleşimi, beyindeki yer belirleme sistemini açıklıyor. Uzamsal hafızanın altında yatan nörolojik mekanizmanın daha iyi anlaşılması çok önemli ve bu hücrelerin keşfi, bu anlamda ileriye doğru atılmış büyük bir adımdır" ifadelerine yer verildi. Denizci haritası gibi çalışıyor Universty College of London'da çalışmalarını sürdüren O'Keefe 1971'de beynin iç yer belirleme sisteminin ilk bölümünü keşfetmişti. O'Keefe bir odada belirli bir noktadayken farelerin beynindeki bir dizi sinir hücresinin faaliyete geçtiğini tespit etti. Aynı odada farklı bir noktadayken de farklı bir dizi beyin hücresinin faaliyete geçtiğini keşfetti. O'Keefe beynin hippocampus bölgesindeki bu "yer hücrelerinin" beyinde bir harita oluşturduğunu vurguladı. 2005'teyse May-Britt ve Edvard Moser çifti ise beyinde, denizcilerin kullandıkları haritalar gibi çalışan, yeni bir bölüm keşfetti. Moser çifti buradaki beyin hücrelerinin enlem ve boylam çizgileri gibi çalıştığını ortaya koydu. Çift ayrıca beynin mesafeleri ölçebildiğini ve yolu bulunmasına yardımcı olduğunu tespit etti. Moser çifti Trondheim'daki Norveç Bilim ve Teknoloji Üniversitesi'nde çalışmalarını sürdürüyor.