AFP: Kudüs için 'Öfke Cuması'nda iki gösterici öldü
İsrail işgali altındaki Batı Şeria'nın Beytüllahim kentinde, ABD Başkanı Donald Trump'ın Kudüs'ü İsrail'in başkenti olarak tanıma kararını protesto edenler İsrail askerleriyle çatıştı. Fransız haber ajansı AFP, Filistin Sağlık Bakanlığı'na dayanarak iki göstericinin yaşamını yitirdiğini duyurdu.
Göstericiler İsrail askerlerine taş atarken, askerler gözyaşartıcı gaz ve basınçlı suyla karşılık verdi. Filistin Sağlık Bakanlığı çatışmalarda ölen göstericilerden birinin 30 yaşındaki Mahmoud al-Masri olduğunu belirtti. İsrail ordusu ise eylemde askerler tarafından "iki ana kışkırtıcıya" ateş açıldığını ve atışların isabetli olduğunu duyurdu. Batı Şeria'daki Beytüllahim'den gelen görüntülerde yüzlerce gösterici ana cadde üzerinde İsrail askerleriyle karşı karşıya görülüyor. Beytüllahim ve Kudüs'te 'Öfke Günü' ve çatışmalar Kalabalığı dağıtmak için basınçlı su ve gözyaşartıcı gaz kullanılırken, yakılan lastiklerden yükselen siyah dumanlar havayı kaplıyor. ABD'nin Kudüs'ü resmen başkenti olarak tanımasının ardından, İsrail güçleri kentte ve işgal altındaki Batı Şeria'da düzenlenmesi beklenen protestolara karşı alarma geçti. Kudüs'ün eski şehir kısmında yüzlerce ek polis görevlendirilirken, dünkü çatışmaların ardından Batı Şeria'ya ek askeri birlikler konuşlandırıldı. Dünkü eylemlerde, İsrailli askerlerle çatışan onlarca Filistinli yaralanmıştı. ABD Başkanı Donald Trump'ın Kudüs'ü başkent olarak tanıması İsrail'de sevinçle karşılanırken, Arap ve İslam dünyasından büyük tepki aldı. Filistinliler, Kudüs kararına tepki olarak bugünü "Öfke günü' olarak nitelendirmiş ve geniş katılımlı protesto gösterileri için çağrıda bulunmuştu. ABD'nin Batılı müttefikleri de Washington'ın Kudüs'ün statüsüne dair onlarca yıllık tarafsızlık politikasını değiştirmesine destek vermiyor. İsrail Küdüs'ü hep başkenti olarak görürken, Filistinliler 1967 Savaşı'nın ardından İsrail'in işgal ettiği Doğu Kudüs'ü gelecekteki Filistin devletinin başkenti olarak kabul ediyor. ABD, İsrail'in kurulduğu 1948'den bu yana Kudüs'ü ülkenin başkenti olarak tanıyan ilk ülke. İsrail Polisi Sözcüsü Micky Rosenfeld cuma namazının ardından düzenlenmesi beklenen protestolara karşı Kudüs'ün eski şehir bölgesine "birkaç yüz" ek polis memuru gönderildiğini belirtti. Filistin lideri Mahmud Abbas'ın El Fetih hareketi Filistinlileri sokağğa çağırırken, Hamas "öfke günü" ve üçüncü intifada ilan etmişti. Dün Batı Şeria, Doğu Kudüs ve Gazze-İsrail sınırında çatışmalar yaşandı ve onlarca Filistinli yaralandı. İsrail Ordusu, Gazze'den üç roketin fırlaktılmasının ardından "iki askeri hedefin" vurulduğunu bildirdi. . Trump'ın kararına karşı, başka ülkelerde de gösteriler düzenlendi. Eylemciler Kuala Lumbur'da Donald Trump'ın maketini ateşe verdi. Türkiye'de ülke genelinde eylemlerin olduğu bildirilirken, Malezya'da yüzlerce kişi ABD Büyükelçiliği'nin önünde gösteri yaparken, Trump'ın maketi yakıldı. Endonezya'da da ABD Büyükelçiliği'nin önünde gösteriler vardı. Uluslararası toplumun tepkisi Donald Trump'ın duyurusuna başta İslam dünyası olmak üzere, dünyanın pekçok ülkesinden tepki geldi. ABD'nin en yakın Arap müttefikleri Suudi Arabistan, Mısır ve Ürdün kararı kınarken, Mısır, Bolivya, Fransa, İtalya, Senegal, İsveç, İngiltere ve Uruguay konunun bugün BM Güvenlik Konseyi'nde ele alınması için acil toplantı talebinde bulundu. Filistin lideri Mahmut Abbas, Trump'ın kararını "elim" diye tanımlarken, üst düzey bir Filistinli yetkili ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence'in bu ay yapacağı bölge ziyaretinde Filistin topraklarında istenmediğini belirtti. İran da Donald Trump'ı yeni bir savaş çıkartmaya çalışmakla suçladı. İran destekli Şii Hizbullah hareketi de Müslüman ve Arap dünyasına yeni bir intifadayı destekleme çağrısında bulundu. İsrail ise Trump'ın kararını 'tarihi' diye tanımladı. İsrail daha önce Ürdün'ün hakimiyetindeki Doğu Kudüs'ü 1967'de işgal,1980'de ilhak etmişti. Ancak bu durum hiç uluslararası toplum tarafından tanınmadı. Doğu Kudüs'te 330 bin Filistinli, 200 bin de Yahudi yerleşimci yaşıyor. Yerleşimler uluslararası hukuka aykırı.