Този дебат набра нова сила благодарение на идеите, внесени от "новите теории" (както ги нарича Роберт Гиплин): теорията за многократните баланси, която изхожда от възможността за съществуване на постоянни дебаланси; теорията за ендогенния растеж, която подкопава някои от основните положения на неокласическата икономическа наука (например, "закона за намаляващия доход"); тезата за "зависимостта от пътищата на развитие" (ролята на историята), значението на географията, ролята на информационните цени и асиметрии; ролята на натрупванията за постигане на сравнителни предимства (използването на натрупванията от Майкъл Портър, за да обясни сравнителните предимства, напомня за концепцията на Гунр Мирда за кумулативната причинно-следствена връзка) и т. н.
Ky debat është nxitur prej mendimeve teorike të paraqitura prej "teorive të reja" (siç i quan ato Robert Gilpin): teoria e ekuilibrave të shumtë, e cila supozon mundësinë e çekuilibrave të vazhdueshëm; teoria e zhvillimit të brendshëm, e cila sfidon disa prej koncepteve bazë të ekonomive neoklasike (të tilla si "ligji i të ardhurave në pakësim"); teza e "varësisë së drejtimit" (roli i historisë), rëndësia e gjeografisë; roli i kostove të informacionit dhe pabarazive dhe roli i grupimeve në arritjen e avantazheve konkurrues (përdorimi nga Majkell Porter i grupimeve në shpjegimin e avantazheve konkurrues të kujton konceptin e Gunar Mirdal të shkakut akumulues), etj.