Idineklara ni Marne Kilates sa pinakainot na Pagsurat Bikolnon kan 2000 an kagadanan kan kontemporanyong literaturang Bikolnon. Kagduwang taon an nakalihis kaini, saiyang tinungkosan na an panurat Bikol iyo idtong mga panurat dapit sa rehiyon Bikol, dawà na dai isinurat nin sarong taga-Bikol asin bakô sa mga tataramon na Bikolnon. Sa ikaapat na edisyon na ini kan rehiyonal na komperensya kan 2012 sa Ateneo de Naga na Unibersidad, na inapod nang Pagsurat Bikol 4, siring man an pusog an pagtubod kan mga Bikolanong parasurat nangurog na idtong nasa luwas kan rehiyon arog ni Alvin Yapan asin Tito Valiente. Para ki Kilates: An panurat Bikol iyo an rawit, nobela o kathâ na nakasurat dapit sa Bikol. Dai kaipohan yaon sa tataramon na Bikol, asin nin sarong Bikolnon, alagad dapit sa Bikol. Boot sabihon, kun yaon sa Bikol o sarong Bikolnon an karakter an sarong halìpot na usipon, manunungod ini sa Bikol. (Bicol literature is poetry, novel or fiction written about Bicol. Not necessarily in the Bicol language, not necessarily published in Bicol, and not necessarily by a Bicolano, but it’s about Bicol. Meaning, if it’s a short story, the setting is in Bicol or its character is a Bicolano. It’s about Bicol.) Sa ginibong Pagsurat Bikol 5 sa Camarines Sur Polytechnic College kan 2017, kun sain nagin tagapagtaram giraray si Kilates, saiyang inakò na dai siyang awtoridad kun ano an estado kan panurat Bikol huli sa kadiit an saiyang naisurat sa tataramon na Bikolnon, asin kadiit an kaaraman niya sa mga isinusurat ngunyan sa rehiyon.